is is is is is en tr sv is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is is uz is is is is is is pt is is is is is is en is is is is is is is is cs is is ceb is is is is is hbs_lat is pt vi hbs_lat is is is is is is is is is is is is is is is is is cs is is en is is is pt is is is is is is es es is pt is is is is is is pt eo is is en is is is is is is is is ceb is is is is is is is is is pt is is en is vi is is is is is is is is is is is is is is fi is pt is is pt is is is is is is is is is is is is pt is is is is is is is nb is is is is is is is is is is is is is is is is is tr is en fr is pt is is da es pt eo is is is is pt pt is ceb is ceb is pt is is is is is is is is pt is is is hbs_lat is gl is is is is pt is is is is is is da en is is fr is en gn es hu is es is is
Forseti (Einar K. Guðfinnsson): | Minning Vilhjálms Hjálmarssonar. | Ræður | Alþingi
Nú verður minnst látins fyrrverandi alþingismanns. Vilhjálmur Hjálmarsson, fyrrverandi alþingismaður og ráðherra, lést á heimili sínu, Brekku í Mjóafirði, 14. júlí sl., á hundraðasta aldursári.
Vilhjálmur var fæddur á Brekku 20. september 1914. Foreldrar hans voru Hjálmar Vilhjálmsson útvegsbóndi og kona hans Stefanía Sigurðardóttir húsfreyja þar á bæ. Skólaganga Vilhjálms var ekki löng. Hann lauk héraðsskólaprófi á Laugarvatni 1935. Að því loknu hvarf hann heim á æskustöðvar og varð bóndi á Brekku í 30 ár, allt fram til ársins 1967, fyrst með föður og föðurbróður, síðar með syni sínum. Var hann jafnan kenndur við þann bæ, Vilhjálmur á Brekku. Jafnframt bústörfum var hann kennari við barnaskólann í Mjóafirði í áratug, og síðar, 1956–1967, var hann skólastjóri barnaskólans. Samhliða þessum störfum sinnti Vilhjálmur margvíslegum öðrum verkum, m.a. jarðvinnslu, vegagerð og ræktunarstörfum. Á árunum 1964–1970 rak hann með öðrum síldarsöltun í Mjóafirði.
Eins og að líkum lætur með svo öflugan mann í fámennu sveitarfélagi hlóðust á Vilhjálm umfangsmikil félagsmálastörf þegar á ungum aldri. Hann sat í hreppsnefnd Mjóafjarðarhrepps 1946–1990, var lengi oddviti og sat í sýslunefnd Suður-Múlasýslu í tæpa þrjá áratugi. Hann sat fyrir Sunnmýlinga á fundum Stéttarsambands bænda, var í framleiðsluráði landbúnaðarins og í verðlagsnefnd landbúnaðarafurða. Vilhjálmur átti sæti í fjölda nefnda til að endurskoða mikilvæga lagabálka, einkum um landbúnað, og á síðari árum á sviði mennta- og menningarmála. Hann átti sæti í kirkjuráði í allmörg ár og var formaður útvarpsráðs 1980–1983. Sérstaka ánægju veitti það Vilhjálmi að vera formaður skólanefndar Húsmæðraskólans á Hallormsstað 1954–1974.
Vilhjálmur Hjálmarsson hóf ungur afskipti af stjórnmálum og skipaði sér í sveit framsóknarmanna. Aðeins 28 ára gamall var hann í framboði í Suður-Múlasýslu fyrir kosningarnar haustið 1942 og síðan jafnan þar til hann hlaut kosningu til Alþingis haustið 1949. Hann sat tvö kjörtímabil, eða fram til 1956, og náði kosningu að nýju vorið 1959. Þegar ný kjördæmaskipan komst á haustið 1959 átti Framsóknarflokkurinn sex þingmenn á því svæði sem varð Austurlandskjördæmi, en gat vænst þess að fá þrjá menn kosna í kjördæminu. Vilhjálmur varð því að víkja fyrir reyndari mönnum og bíða átekta um sinn. Hann tók þó sæti fjórum sinnum sem varaþingmaður. Við alþingiskosningarnar 1967 var hann kosinn aðalmaður að nýju og sat þá í 12 ár, þar til hann hætti afskiptum af stjórnmálum 1979. Þingseta Vilhjálms nær þannig yfir 30 ára tímabil, þótt ekki sé hún samfelld, en hann sat á 26 löggjafarþingum alls.
Á síðari hluta þingferils síns var Vilhjálmur Hjálmarsson í forustusveit síns flokks og þegar menntamálaráðuneytið féll í hlut Framsóknarflokksins 1974 valdist hann til ráðherra þess málaflokks. Það sætti tíðindum með svo lítt skólagenginn mann, en á fjórum árum í menntamálaráðuneytinu aflaði Vilhjálmur sér bæði trausts og vinsælda og kom fram mörgum þörfum málum á sviði mennta og menningar.
Vilhjálmur Hjálmarsson var minnisstæður maður með sterk persónueinkenni. Gamansemi hans, græskulausri, og sagnagleði var við brugðið og var eins og óþrjótandi brunnur. Hann var alla ævi vaskur og verkglaður, naut trausts samþingmanna sinna þvert á flokksbönd fyrir hógværð í málflutningi og heiðarleika. Rætur hans stóðu traustar í íslensku bændasamfélagi þar sem framfaravilji og heilbrigðir lífshættir, ásamt trú á gildi menntunar og ræktunar í víðum skilningi, voru megingreinar á stofni.
Þótt Vilhjálmur léti af þingmennsku 65 ára gamall settist hann ekki í helgan stein, heldur hóf þá langan rithöfundarferil með á þriðja tug bóka um sagnfræðileg efni, þjóðlegan fróðleik, stjórnmál og byggðasögu síns héraðs. Þeim ferli lýkur fyrst nú síðar í þessum mánuði þegar síðasta verk frá hendi Vilhjálms Hjálmarssonar kemur út að honum látnum á 100. afmælisdegi hans. Það má teljast einstætt afrek.
Með Vilhjálmi Hjálmarssyni er hniginn að velli merkur stjórnmálamaður, fjölfróður alþýðumaður sem naut almennrar virðingar og hylli landsmanna.
Ég bið þingheim og viðstadda gesti að minnast Vilhjálms Hjálmarssonar með því að rísa úr sætum. — [Þingmenn risu úr sætum.]
Þú ert hér: Forsíða > Þingfundir og mál > Þingtíðindi > Ræður
Lög samþykkt á Alþingi
Skýrslur, álit og beiðnir
Einföld orðaleit í skjalatexta
Einföld orðaleit í ræðum
Breytingar á stjórnarskrá frá 1944
Umsókn um aðild að ESB
Lög samþykkt á Alþingi
Sitjandi aðal- og varaþingmenn
Varamenn sem sitja á Alþingi
Varamenn sem hafa tekið sæti
Vinstri hreyfingin - grænt framboð
Ráðherrar og ráðuneyti frá 1904
Lengstur starfsaldur í ríkisstjórn
Kosningarréttur og konur á Alþingi
Æviágrip þingmanna frá 1845
Númer löggjafarþinga og tímabil
Þingfararkaup - laun þingmanna
Leiðbeiningar um umsagnir um þingmál
RSS-áskrift að málum í umsagnarferli
Stjórnir, nefndir og ráð kosin af Alþingi
Leiðbeiningar um ritun umsagna
Upptökur af opnum fundum nefnda
Reglur um störf fastanefnda
Þingmál til umfjöllunar í þingnefndum
Saksóknarnefnd og saksóknari Alþingis
Orðaleit í erindum og umsögnum
Orðaleit í fundargerðum nefnda
Leit að skipan í nefndum
Þingmannanefndir EFTA og EES
Þing Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu
Annað alþjóðastarf sem heyrir undir forseta Alþingis
Sameiginleg þingmannanefnd Íslands og Evrópusambandsins
Lög samþykkt á Alþingi
Hvernig á að tengja í lög?
Hvernig getur þú haft áhrif?
Reglur settar af forsætisnefnd
Áskrift að efni á vef Alþingis
Háttvirtur þingmaður - handbók
Reglur um notkun merkis Alþingis
Stofnanir, stjórnir, nefndir og ráð
Stjórnir, nefndir og ráð kosin af Alþingi
Skýrsla um eftirlit Alþingis með framkvæmdarvaldinu
Skýrsla um traust til Alþingis
Skrifstofa Alþingis - Hafa samband, 101 Reykjavík, Kt. 420169-3889, Sími 563 0500, Fax 563 0550, Sjá á korti
Öllum fyrirspurnum, ábendingum og tillögum um vef Alþingis skal beint til ritstjori@althingi.is.
Þetta vefsvæði byggir á Eplica