Pagbomba sa Syudad nin Dabaw kan 2016
{{Infobox civilian attack
| title = Pagbomba sa Syudad nin Dabaw kan 2016
| partof = Moro conflict
| image = President Rodrigo Duterte visits the blast site along Roxas night market.jpg
| caption = Pigbisita ni Presidente [[Rodrigo Duterte]] an kinamumugtakan kan pagsabog sa Roxas Night Market
| map = {{Mapa nin kinamumugtakan|Filipinas|label=[[Syudad nin Dabaw]]|mark=Green_pog.svg|lat=7.1907|long=125.4553|width=250|float=center}}
| map_size = 
| map_alt = 
| map_caption = 
| location =Roxas Night Market, Roxas Avenue, Syudad nin Dabaw, [[Pilipinas]]
| target = mga sibilyan
| coordinates = {{Coord|7.1907|125.4553|display=inline,title}}
| date = Setyembre 2, 2016 <!-- {{start date|YYYY|MM|DD}}-<br />{{end date|YYYY|MM|DD}} -->
| time = 22:17 pm<ref name="details">{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/813881/davao-blast-suspect-identified-bato-says|title=Davao blast suspect identified, Bato says|author=Julliane Love de Jesus|publisher=Philippine Daily Inquirer|date=8 September 2016|accessdate=8 September 2016}}</ref>
| timezone = [[Philippine Standard Time|PST]]
| type = Pambobomba
| fatalities =15
| injuries =70
| victims = <!-- or | victim = -->
| perpetrators = <!-- {{flagicon|ISIS}} --> [[Grupo nin Maute]]
| assailants = 
| susperps = 
| weapons = Improvised explosive device
| numparts = <!-- or | numpart = -->
| dfens = <!-- or | dfen = -->
| website = <!-- {{URL|example.com}} -->
| module =
}}

Nangyari an '''Pagbomba sa Syudad nin Dabaw kan 2016''' kadtong ika-2 kan Setyembre 2016 (oras: 10:17), sa sarong market night sa Syudad nin Dabaw, Kahabagatan na Filipinas, na nagkawsa nin dai mababa sa 15 na nagadan asin 70 na danyos. Inako kan militanteng grupong Islamista na Abu Sayyaf an mga responsibilidad sa pagbomba alagad dai nahaloy dai inako an responsibilidad, na pigsasabing an saindang mga kaalyado, an Daulat Ul-Islamiya, iyo an responsable sa insidente bilang sarong pagpahiling nin simpatiya sa grupo. An mga dai nasisiyahan na vendor pigsusupetsahan man na posibleng mga perpetrator.<ref>https://news.abs-cbn.com/news/10/07/16/maute-group-men-arrested-over-davao-city-blast</ref><ref>https://newsinfo.inquirer.net/938126/suspect-in-2016-bombing-of-davao-city-night-market-surrenders</ref><ref>http://www.gmanetwork.com/news/news/nation/584197/3-members-of-maute-group-arrested-over-davao-city-bombing-dnd-chief/story</ref>

==Panlikod na impormasyon==
{{Main|Terorismo sa Filipinas}}
Kan Agosto 28, 2016, nagsugo an Presidente [[Rodrigo Duterte]] sa [[Pwersa Armadas kan Filipinas]] na buwagon an Abu Sayyaf,<ref>{{cite news|url=http://www.mb.com.ph/destroy-abu-sayyaf-duterte-orders-govt-security-forces/ |title=Destroy Abu Sayyaf, Duterte orders gov’t security forces |author=Elena L. Aben |work=Manila Bulletin|date=28 August 2016 |access-date=3 September 2016 |url-status=dead |archive-url=https://archive.is/20160903132817/http://www.mb.com.ph/destroy-abu-sayyaf-duterte-orders-govt-security-forces/ |archive-date=3 September 2016 }}</ref> matapos putulan nin payo kan bandidong grupo an sarong 18 taong gulang na aking lalaki kadtong Agosto 22, 2016, kan dai nautob kan pamilya kan biktima na magbayad nin ransom.<ref>{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/809888/abus-behead-teenage-captive|title=Abus behead teenage captive|author=Cynthia D. Balana|work=Philippine Daily Inquirer|date=26 August 2016|access-date=3 September 2016}}</ref>

Kadtong Hulyo 7, 2016, inianunsyo kan Bise Alkade kan Syudad nin Dabaw na si [[Paolo Duterte]] na nahahampang an syudad nin Dabaw sa mga banta gikan sa terror group na ISIS, na nagtulod sa mga otoridad na dagdagan an seguridad sa lugar.<ref>{{cite news|work=ABS-CBN News|url=http://news.abs-cbn.com/news/07/07/16/davao-under-threat-from-terror-group-isis-says-duterte-son|title=Davao under threat from terror group ISIS, says Duterte son|author=Katrina Domingo and Ara Casas|publisher=ABS-CBN|date=7 July 2016|access-date=7 July 2016}}</ref> Arog pa man kaito pinintasan siya para sa naturang anunsyo. Matapos an pambobomba sa pambanging saudan, pig-amin ni Duterte na nakaako siya nin banta nin bomba duwang aldaw bago an insidente na nagsasabi na sarong atake an mangyayari arinman sa [[General Santos]] o [[Davao City]]. Pinili ni Duterte na dai na iluwas an impormasyon sa publiko, nasambit na sinabi man sa saiya kan banta nin bomba na dai isapubliko an banta.<ref>{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/812343/vice-mayor-duterte-got-info-on-bomb-threat-2-days-ago|title=Vice Mayor Duterte got info on bomb threat 2 days ago|author=Karlos Manlupig|work=Philippine Daily Inquirer|date=3 September 2016|access-date=3 September 2016}}</ref>

Nagsugo na kadto an Alkalde kan Syudad nin Dabaw na si [[Sara Duterte-Carpio]] na isara an midbid na pambanging saudan nin huli ta sa "pirang mga pagsuway asin reklamo".<ref>{{cite news|url=http://www.philstar.com/nation/2016/08/03/1609691/inday-sara-orders-closure-davao-night-market|title=Inday Sara orders closure of Davao night market|work=The Philippine Star|date=3 August 2016|access-date=2 September 2016}}</ref> Arog pa man kaito, binukasan ini kadtong Agosto 13 kasunod kan mga pag-uurulayan sa mga paratinda asin ipigtao na an gabos kan mga paratinda na minasunod sa mas mahigpit na mga patakaran na itinakda kan gobyerno kan syudad.<ref>{{cite web|url=http://www.sunstar.com.ph/davao/business/2016/08/15/roxas-night-market-re-opens-491504|title=Roxas night market re-opens|author=Ace June Rell S. Perez|publisher=Sun Star|date=15 August 2016|access-date=2 September 2016|archive-date=14 September 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160914082307/http://www.sunstar.com.ph/davao/business/2016/08/15/roxas-night-market-re-opens-491504|dead-url=yes}}</ref>

==Pag-atake==
Nangyari an pambobomba kan mga nasa 22:17 [[Philippine Standard Time|PST]] sa sarong pambanging saudan sa kalabaan kan Roxas Avenue sa distrito nin sentro nin negosyo kan syudad, mga 100 metros poon sa panginot na kampus kan [[Unibersidad nin Ateneo kan Dabaw]].<ref name="details"/> Nag-isyu nin sarong pataratara an Bise Alkalde kan Syudad nin Dabaw na si Paolo Duterte pagkatapos kan mga atake na pigkompirma an bareta sa numero kan mga naapektuhan. Sinabi nya man na amayon man na sabihon an kun siisay an nasa likod kan pagpapasabog asin sinigurado an publiko na an mga otoridad an mga nanginginot sa insidente.<ref name="inq1">{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/812298/dozens-wounded-in-davao-night-market-blast|title=At least 10 dead, dozens wounded Davao night market blast|author=Karlos Manlupig|work=Philippine Daily Inquirer|date=2 September 2016|access-date=3 September 2016}}</ref>

<!-- Deleted image removed: [[Image:Roxas Market Avenue bombing memorial.jpg|200px|thumb|A Roxas Night Market memorial dedicated to the victims]] -->
Sa Command Conference kan Police Region Office 11 sa Dabaw kan bangging suminunod sa insidente, kinumpirma ni [[Philippine National Police]] Director General [[Ronald dela Rosa]] na an pagsabog sa Dabaw sarong terror attack dangan sarong improvised explosive device an ginamit.<ref>{{cite news|url=http://www.rappler.com/nation/145114-pnp-ied-cause-davao-bombing|title=PNP chief: IED caused Davao blast|author=B. Cupin|work=Rappler|date=3 September 2016|access-date=4 September 2016}}</ref>

== Mga pigtutubudan na igwang sala ==
An grupo nin Islamist militant na Abu Sayyaf, sa paagi kan tagapagtaram kaini, pigbareta na inaako ninda an responsibilidad sa nangyari na pambobomba arog kan pangapudan sa [[mujahideen]] sa nasyon na magkasararo kontra sa Pwersa Armadas kan Filipinas.<ref>{{cite news|url=http://www.rappler.com/nation/145045-abu-sayyaf-responsibility-davao-explosion|title=Abu Sayyaf claims responsibility for Davao blast – report|author=P. Esmaquel|work=Rappler|date=3 September 2016|access-date=3 September 2016}}</ref> Kan naghaloy, dai na inako kan grupo an mga bareta sa pagsasabing kaini na saindang mga kaapil, an Daulat Ul-Islamiya na responsable para sa pagsabog na sinasabing an mga aksyon kan Daulat, nakidumamay sa Abu Sayyaf. Pigsabi kan tagapagtaram kaini na an mga pag-atake dai mapundo apwera na sana kung gagamiton ni Duterte an [[hadith]] bilang ley kan nasyon asin siya mismo an nagmamawot kan pagbalyo sa Islam.<ref name="asgdisowns">{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/812451/abu-sayyaf-disowns-davao-explosion-says-ally-was-behind-attack|title=Abu Sayyaf disowns Davao explosion, says ally was behind attack|author1=Allan Nawal|author2=Julie Alipala|author3=Karlos Manlupig|work=Philippine Daily Inquirer|date=3 September 2016|access-date=3 September 2016}}</ref>

Bago an pag-atake, nag-panaad an grupo nin terorista na mabalos kontra sa gobyerno kan Pilipinas sa pagtulod kan sarong panginot na opensiba kontra digdi dai nahaloy sa [[Sulu]].<ref name="inq1"/>

Nag-alok an Gobyerno syudad kan Dabaw nin 3 milyong piso na tao para sa huri na madakop an mga igwang kasalan.<ref>{{cite web|url=http://www.sunstar.com.ph/davao/local-news/2016/09/09/davao-city-government-ups-bounty-p3m-496609|title=Davao City Government ups bounty to P3M|publisher=Sun.Star Davao|date=9 September 2016|access-date=9 September 2016|archive-date=7 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170307121531/http://www.sunstar.com.ph/davao/local-news/2016/09/09/davao-city-government-ups-bounty-p3m-496609|dead-url=yes}}</ref> Duwang milyong piso an itatao para sa mga pwedeng magtao nin impormasyon dapit sa kinamumugtakan kan mga pigtutubudan na pambobomba, mantang itatao an sarong milyong piso para sa mga pwedeng arestuhin asin darahon an mga suspek sa mga otoridad.<ref>{{cite news|url=http://cnnphilippines.com/news/2016/09/05/sara-duterte-2-million-reward-davao-city-blast.html|title=Sara Duterte offers ₱2-million reward for arrest of Davao blast perpetrators|author=Ina Andolong|work=CNN Philippines|date=5 September 2016|access-date=5 September 2016|accessdate=14 May 2021|archivedate=6 September 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160906233212/http://cnnphilippines.com/news/2016/09/05/sara-duterte-2-million-reward-davao-city-blast.html}}</ref>

===Mga indibidwal===
Sinambit kan pag-iimbestiga kan Philippine National Police an pagkakaparehas kan IED na piggamit sa pambobomba sa piggamit ni Abdul Manap Mentang sa bombang 2005 Valentine's Day na pinasabog man sa pambanging saudan. Arog kadtong pambobomba kan 2005, an pambobomba kan 2016 na piggamit nin IED, saro man na mortar shell asin nilagan nin sarong remote detonator. An pagdiskubre kaini iyo an kawsa tanganing maghinala an pulisya na si Mentang, na talingkas kan oras nin pagsabog, pwedeng direktang kasangkot sa pambobomba kadtong 2016.<ref name="similar2005">{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/812907/davao-city-bomb-similar-to-2005-ecoland-ied-pnp-chief|title=Davao City bomb ‘similar’ to 2005 Ecoland IED – PNP chief|author1=Allan Nawal|author2=Karlos Manlupig|work=Philippine Daily Inquirer|date=5 September 2016|access-date=6 September 2016}}</ref>

Ing Setyembre 5, igwang tolong "person of interest" an PNP katakod sa mga pambobomba susog sa mga testimonya gikan sa mga testigo. An saro sa tolong tawong ini sarong medium-built na lalaki na nasa edad 40 na nahiling na nagwalat nin sarong bag sa irarom kan sarong lamesa kan masahe. An duwang iba pang mga tawong interesado, babaye.<ref name="similar2005"/>

Kan Oktobre 4, 2016, nadakop an tolong lalaki<ref>{{cite web|url=http://philippineslifestyle.com/blog/2016/10/08/3-davao-bombing-suspects-captured-tied-abu-sayyaf/|title=3 Davao Bombing Suspects Captured – All Tied to Abu Sayyaf|publisher=Philippines Lifestyle News|date=8 October 2016|access-date=13 December 2016}}</ref> na nakatakod sa [[Grupo nin Maute]] sa paagi kan magkaibang pag-iiskusar kan pulisya asin kan pwersa armadas dangan ipinahiling sa midya kadtong Oktubre 7. An mga kalalakihan iyo sinda TJ Tagadaya Macabalang, Wendel Apostol Facturan, asin Musali Mustapha. Pigsabi ni Defense Secretary [[Delfin Lorenzana]] na an Grupo nin Maute Group nagtutulod na nin mga pakikitakod sa Abu Sayaff asin igwang "mga indikasyon" na an grupo nakalinyada sa saindang sadiri sa [[Islamic State of Iraq and the Levant |ISIS]]. Igwang pitong iba pang mga pinagtutubudan na kung sain madakop pa.<ref>{{cite web|url=http://k2.abs-cbnnews.com/news/10/07/16/maute-group-men-arrested-over-davao-city-blast|title='Maute Group' men arrested over Davao City blast|author=Kimberly Tan|publisher=ABS-CBN News|access-date=7 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20170604053339/http://k2.abs-cbnnews.com/news/10/07/16/maute-group-men-arrested-over-davao-city-blast|archive-date=June 4, 2017|url-status=dead}}</ref>

==Mga lain pang pagpapasabog==
Duwa pang suway na pag-atake nin pambobomba an nangyari sa mga probinsya nin [[North Cotabato]] asin [[South Cotabato]] kan Sabado.<ref>{{cite news|url=http://news.abs-cbn.com/news/09/04/16/2-blasts-jolt-mindanao-after-davao-bombing|title=2 blasts jolt Mindanao after Davao bombing|work=ABS-CBN News|date=4 September 2016|access-date=6 September 2016}}</ref><ref>{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/812684/two-blasts-hit-mindanao-after-davao-city-bombing-reports|title=Two blasts hit Mindanao after Davao City bombing — reports|work=Philippine Daily Inquirer|date=4 September 2016|access-date=6 September 2016}}</ref>

==Mga toltolan==
{{reflist|30em}}{{Saringsing}}
{{DEFAULTSORT: Pambobomba sa syudad nin Dabaw, 2016}}
[[Kategorya:2016 sa Pilipinas]]
Nangyari an Pagbomba sa Syudad nin Dabaw kan 2016 kadtong ika-2 kan Setyembre 2016 (oras: 10:17), sa sarong market night sa Syudad nin Dabaw, Kahabagatan na Filipinas, na nagkawsa nin dai mababa sa 15 na nagadan asin 70 na danyos. Inako kan militanteng grupong Islamista na Abu Sayyaf an mga responsibilidad sa pagbomba alagad dai nahaloy dai inako an responsibilidad, na pigsasabing an saindang mga kaalyado, an Daulat Ul-Islamiya, iyo an responsable sa insidente bilang sarong pagpahiling nin simpatiya sa grupo. An mga dai nasisiyahan na vendor pigsusupetsahan man na posibleng mga perpetrator.https://news.abs-cbn.com/news/10/07/16/maute-group-men-arrested-over-davao-city-blasthttps://newsinfo.inquirer.net/938126/suspect-in-2016-bombing-of-davao-city-night-market-surrendershttp://www.gmanetwork.com/news/news/nation/584197/3-members-of-maute-group-arrested-over-davao-city-bombing-dnd-chief/story

Panlikod na impormasyon

Kan Agosto 28, 2016, nagsugo an Presidente Rodrigo Duterte sa Pwersa Armadas kan Filipinas na buwagon an Abu Sayyaf, matapos putulan nin payo kan bandidong grupo an sarong 18 taong gulang na aking lalaki kadtong Agosto 22, 2016, kan dai nautob kan pamilya kan biktima na magbayad nin ransom.

Kadtong Hulyo 7, 2016, inianunsyo kan Bise Alkade kan Syudad nin Dabaw na si Paolo Duterte na nahahampang an syudad nin Dabaw sa mga banta gikan sa terror group na ISIS, na nagtulod sa mga otoridad na dagdagan an seguridad sa lugar. Arog pa man kaito pinintasan siya para sa naturang anunsyo. Matapos an pambobomba sa pambanging saudan, pig-amin ni Duterte na nakaako siya nin banta nin bomba duwang aldaw bago an insidente na nagsasabi na sarong atake an mangyayari arinman sa General Santos o Davao City. Pinili ni Duterte na dai na iluwas an impormasyon sa publiko, nasambit na sinabi man sa saiya kan banta nin bomba na dai isapubliko an banta.

Nagsugo na kadto an Alkalde kan Syudad nin Dabaw na si Sara Duterte-Carpio na isara an midbid na pambanging saudan nin huli ta sa "pirang mga pagsuway asin reklamo". Arog pa man kaito, binukasan ini kadtong Agosto 13 kasunod kan mga pag-uurulayan sa mga paratinda asin ipigtao na an gabos kan mga paratinda na minasunod sa mas mahigpit na mga patakaran na itinakda kan gobyerno kan syudad.

Pag-atake
Nangyari an pambobomba kan mga nasa 22:17 PST sa sarong pambanging saudan sa kalabaan kan Roxas Avenue sa distrito nin sentro nin negosyo kan syudad, mga 100 metros poon sa panginot na kampus kan Unibersidad nin Ateneo kan Dabaw. Nag-isyu nin sarong pataratara an Bise Alkalde kan Syudad nin Dabaw na si Paolo Duterte pagkatapos kan mga atake na pigkompirma an bareta sa numero kan mga naapektuhan. Sinabi nya man na amayon man na sabihon an kun siisay an nasa likod kan pagpapasabog asin sinigurado an publiko na an mga otoridad an mga nanginginot sa insidente.

Sa Command Conference kan Police Region Office 11 sa Dabaw kan bangging suminunod sa insidente, kinumpirma ni Philippine National Police Director General Ronald dela Rosa na an pagsabog sa Dabaw sarong terror attack dangan sarong improvised explosive device an ginamit.

 Mga pigtutubudan na igwang sala 
An grupo nin Islamist militant na Abu Sayyaf, sa paagi kan tagapagtaram kaini, pigbareta na inaako ninda an responsibilidad sa nangyari na pambobomba arog kan pangapudan sa mujahideen sa nasyon na magkasararo kontra sa Pwersa Armadas kan Filipinas. Kan naghaloy, dai na inako kan grupo an mga bareta sa pagsasabing kaini na saindang mga kaapil, an Daulat Ul-Islamiya na responsable para sa pagsabog na sinasabing an mga aksyon kan Daulat, nakidumamay sa Abu Sayyaf. Pigsabi kan tagapagtaram kaini na an mga pag-atake dai mapundo apwera na sana kung gagamiton ni Duterte an hadith bilang ley kan nasyon asin siya mismo an nagmamawot kan pagbalyo sa Islam.

Bago an pag-atake, nag-panaad an grupo nin terorista na mabalos kontra sa gobyerno kan Pilipinas sa pagtulod kan sarong panginot na opensiba kontra digdi dai nahaloy sa Sulu.

Nag-alok an Gobyerno syudad kan Dabaw nin 3 milyong piso na tao para sa huri na madakop an mga igwang kasalan. Duwang milyong piso an itatao para sa mga pwedeng magtao nin impormasyon dapit sa kinamumugtakan kan mga pigtutubudan na pambobomba, mantang itatao an sarong milyong piso para sa mga pwedeng arestuhin asin darahon an mga suspek sa mga otoridad.

Mga indibidwal
Sinambit kan pag-iimbestiga kan Philippine National Police an pagkakaparehas kan IED na piggamit sa pambobomba sa piggamit ni Abdul Manap Mentang sa bombang 2005 Valentine's Day na pinasabog man sa pambanging saudan. Arog kadtong pambobomba kan 2005, an pambobomba kan 2016 na piggamit nin IED, saro man na mortar shell asin nilagan nin sarong remote detonator. An pagdiskubre kaini iyo an kawsa tanganing maghinala an pulisya na si Mentang, na talingkas kan oras nin pagsabog, pwedeng direktang kasangkot sa pambobomba kadtong 2016.

Ing Setyembre 5, igwang tolong "person of interest" an PNP katakod sa mga pambobomba susog sa mga testimonya gikan sa mga testigo. An saro sa tolong tawong ini sarong medium-built na lalaki na nasa edad 40 na nahiling na nagwalat nin sarong bag sa irarom kan sarong lamesa kan masahe. An duwang iba pang mga tawong interesado, babaye.

Kan Oktobre 4, 2016, nadakop an tolong lalaki na nakatakod sa Grupo nin Maute sa paagi kan magkaibang pag-iiskusar kan pulisya asin kan pwersa armadas dangan ipinahiling sa midya kadtong Oktubre 7. An mga kalalakihan iyo sinda TJ Tagadaya Macabalang, Wendel Apostol Facturan, asin Musali Mustapha. Pigsabi ni Defense Secretary Delfin Lorenzana na an Grupo nin Maute Group nagtutulod na nin mga pakikitakod sa Abu Sayaff asin igwang "mga indikasyon" na an grupo nakalinyada sa saindang sadiri sa ISIS. Igwang pitong iba pang mga pinagtutubudan na kung sain madakop pa.

Mga lain pang pagpapasabog
Duwa pang suway na pag-atake nin pambobomba an nangyari sa mga probinsya nin North Cotabato asin South Cotabato kan Sabado.

Mga toltolan

Kategorya:2016 sa Pilipinas