Milunka Savić
{| class="infobox vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size: 100%;" |<div class="fn" style="font-size:125%;">Mulunka Savić</div>
|-
| colspan="2" class="infobox-subheader" style="font-size:125%; font-weight:bold;" |'''Милунка Савић'''
|-
| colspan="2" class="infobox-image" |[[File:Milunka_Savić.jpg|daing kwadro]]<div class="infobox-caption" style="line-height:normal;padding-top:0.2em;">Sergeant Mlunka Savić</div>
|-
! colspan="2" class="infobox-header" style="background:lavender" |Personal na mga detalye
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Namundag
| class="infobox-data" |28 Hunyo 1892 o 10 Agosto 1890[[Koprivnica, Novi Pazar|Koprivnica]], [[Kingdom of Serbia|Kahadean nin Serbia]]<br />
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Nagadan
| class="infobox-data" |5 Oktubre 1973 (na may hiwas na 81) [[Belgrade]], [[SR Serbia]], [[Socialist Federal Republic of Yugoslavia|Yugoslavia]]<br />
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Gawad
| class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css" /><div class="plainlist">
* <span class="flagicon">[[Ladawan:Order_of_the_Karađorđe's_Star_with_Swords_rib.png|link=|alt=|border|23x23px]]</span> Orden kan Bitoon nin Kara ⁇ or're na may mga Sugbuanon (twarcel) 
* Si Miloš Obilić na medalya
* Krus ni San George
* Légion d"Honneur (twece) 
* Si Croix de Guerre na may darang bulawan na palad
* Pagkasunod ni San Miguel
</div>
|-
! colspan="2" class="infobox-header" style="background:lavender" |serbisyo Militar
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Al kontraryo
| class="infobox-data" |<span class="flagicon">[[Ladawan:State_Flag_of_Serbia_(1882-1918).svg|link=Kingdom_of_Serbia|alt=Kingdom of Serbia|border|23x23px]]</span> Kahadean nin mga Serbiano, Croata asin Slovenes<br /><span class="flagicon">[[Ladawan:Flag_of_Yugoslavia_(1918–1943).svg|link=Kingdom_of_Yugoslavia|alt=Kingdom of Yugoslavia|border|23x23px]]</span>Kahadean nin mga Serbiano, Croata Asin Nion
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Mga taon nin paglilingkod&nbsp;
| class="infobox-data" |1912–1919
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Rank
| class="infobox-data" |[[Sarhento|Soberaniya]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |Mga Ralaban/guerra
| class="infobox-data" |Enot na Guerra ni Balan<br />Ikaduwang Gerang Balan<br />[[Enot na Gerang Pankinaban|Guerra Mundial I]]
|-
| colspan="2" class="infobox-below" style="border-top: 1px solid right;" |<div></div>
|}
Si '''Milunka Savić'''  [[:en:Companion_of_the_Order_of_St_Michael_and_St_George|CMG]] ({{lang-sr-cyr|Милунка Савић}}; 28 Hunyo 1889  – 5 Oktobre 1973) <ref name="milunkasavic">"Milunka Savić at milunkasavic.rs". 2016-04-21. Archived from the original on 2016-05-02. Retrieved 2016-04-21.</ref> sarong Serbianong heroe sa gera na nakipaglaban sa Gerang Balkan asin kan [[Enot na Gerang Pankinaban|Guerra Mundial I]]. siya an pinaka-dekoradong babaeng naglaban sa nakatalang historya nin pakikilaban.<ref name="www.blic.rs">"Pred Milunkom su i generali salutirali". 2009. Retrieved 2012-09-30.</ref>

== Karera sa militar ==
[[Ladawan:MilunkaSavic.jpg|wala|thumb|164x164px|Lance Corporal Savić]]
Si Savić namundag kan 1889, sa baryo nin [[Novi Pazar]][[:en:Koprivnica,_Novi_Pazar|Koprivnica]], harani sa Novi Pazar, sa Serbia. Kan 1912, an saiyang tugang na lalaki na naghehelang sa tuberkulosis nag'ako nin mga pangapodan na papel para sa pagmobilisasyon para sa Enot na Gerang [[Balkan]]. Pinili niyang magduman sa may puwestong ihiris an buhok kaini asin magsulot nin bado kan mga lalaki saka umiba sa hukbo nin Serbiano. Tolos siyang nakahiling nin labanan asin nakaresibi kan enot niyang medalya asin pinalakop sa pag-ormory sa Batalya nin Bregalnica. Nahihirak siya sa ralaban, nag-ataman nin mga lugad dangan sana, kan nabawi niya an saiyang pagkaerido sa ospital, mala ta nahayag an totoong gera kaini, dakula nanggad an ipinagngalasan kan mga doktor.

" Si Savic inapod sa atubangan kan saiyang komandante opisyal. Habo ninda siang padusahan, huli ta napatunayan nia na sarong mahalaga asin may kakayahan nanggad na soldados an lalaking ini: An panmilitar na pagdeboto na nagresulta sa pagpadorog kaini iyo an ikasampulo niang sinasabi; alagad dai iyan angay para sa hoben na babae tanganing makipaglaban."Sinasabing saro sanang oras siya nagtindog bago nag-uyon na maibalik ini sa hokbo."<ref name="mentalfloss">"5 of the Fiercest One-Liners in History &#x7C; Mental Floss". mentalfloss.com. 6 September 2013. Retrieved 2014-04-30.</ref>

Kan 1914, kan mga enot na aldaw kan [[Enot na Gerang Pankinaban|Guerra Mundial I]], si Savić ginawadan saiyang primerong [[:en:Order_of_the_Star_of_Karageorge|Karađorđe Star with Swords]] pakatapos kan Batalya nin Kolubara. Naresibi niya an ikaduwa niyang[[:en:Order_of_Karađorđe's_Star|Karađorđe Star]] (na may Sumaryo) pakatapos kan Batalya sa [[Crna Bend]] kan 1916 kan matoka siya nin 23 na soldados na Bulgarian solo kamot.

=== Mga onra militar ===
Siya ginawadan kan French Légion d"Honneur (Legasyon nin Onra) duwang beses, siring man kan [[Russian Cross of St. George]], an medalyang Briton kan Pinaka-Kabarangad Order nin San Miguel, asin kan Serbian Miloš Obilić na medal. Siya sana an babaeng resipiente kan French Croix de Guerre 1914-1918 na may laog na bulawan na palma para sa serbisyo kaidtong Guerra Mundial I.

== Dae pa sana nahaloy na buhay ==
[[Ladawan:Statue_of_WW1_heroine_Milunka_Savić_in_Inđija3.jpg|too|thumb|Ang estatuwa ni Milunka Savić sa [[:en:Inđija|Inđija]]]]
Naraot an saiyang boot kan 1919, asin sinayumahan nia an alok na bumalyo sa Pransia, kun saen sia kualipikadong magtipon nin komportableng pension para sa hukbong Pranses. Imbes, pinili niyang mag - istar sa [[Belgrade]] asin nakakua nin trabaho bilang postal worker. Kan 1923, inagom niya si Veljko Gligarijević, na nabisto niya sa Kastar, asin idiniborsiyo tulos pagkamundag kan aki nindang si Milena. Nag-ampon man sya nin tulo pang aking babae. Kan panahon nin interguerra, an Mulunka sa kadaklan nalingawan na kan publikong heneral. Nagtrabaho siya nin magkapirang trabaho rahay abot 1927, na pakatapos kaini maray an saiyang pagtrabahuhan bilang sarong babaeng paralinig sa State Mortgage Bank. Pakalihis nin walong taon, naitaas siya sa paglinig kan mga opisina kan heneral.

Kan 1945, sa pag-abot kan sosyalismo sa poder, tinawan sya nin pension na estado, asin padagos siyang nag'istar sa saiyang harong sa lugar ni Belgrade. Kan huring parte kan 1950 an saiyang aking babae naospital, asin sia nag - iistar sa sarong harong nin mga parakarigos sa Voždovac kaiba an tolo niang amponan: Milka, sarong nalingawan nang aki hale sa estasyon nin tren sa Stalac; Radmila-Višnja; asin si Zorka, sarong daragitang daing ama gikan sa Dalmatia. Kan huri, kan mag - atender sia sa selebrasyon nin hurado na sulot an saiyang mga medalya militar, kinaolay sia asin nadangog kan ibang opisyal sa militar an dapit sa kosog nia nin boot. Naglakop an bareta asin sa katapustapusi nakamtan nia an pagmidbid.Kan 1972, an pangigipit kan publiko asin sarong artikulo sa peryodiko na nagtatampok kan saiyang depisil na istaran saka pinansial na situwasyon nagbunga nin pagtao saiya nin sadit na apartment kan [[:en:City_Assembly_of_Belgrade|Belgrade City Assembly]].

Nagadan siya sa Belgrade kan Oktubre 5 1973, 81 anyos kaidto asin ilinubong sa Belgrade New Cemetery.

== Legasiya ==
An sarong edipisyo nin memorial na may permanenteng eksibisyon sa Milunka Savić binuksan kan Oktubre 2020 sa Jošanička Banja.<ref>"Otvara se spomen soba Milunke Savić". ''Kaleidoskop''. Retrieved 2020-10-09.</ref><ref>Vojvodine, Javna medijska ustanova JMU Radio-televizija. "Spomen soba Milunki Savić u Jošaničkoj banji". ''JMU Radio-televizija Vojvodine''. Retrieved 2020-10-09.</ref>

Kan 2022, an Swedish power metal band na Sabaton pinag-istorya an saiyang istorya sa saindang rawitdawit na "Lady of the Dark".<ref>"Lady Of The Dark". ''Sabaton Official Website''. Retrieved 2023-06-22.</ref>

== Hilingon pa ==

** {{annotated link|Flora Sandes}}
** {{annotated link|Sofija Jovanović}}
** {{annotated link|Ecaterina Teodoroiu}}
** {{annotated link|Maria Bochkareva}}
** {{annotated link|Antonija Javornik}}
** {{annotated link|Leslie Joy Whitehead}}
** {{annotated link|Olive Kelso King}}
** {{annotated link|Women in the military}}

== Mga pinaghalian ==

* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=HNbQoQEACAAJ|title=Добровољка Милунка Савић: српска хероина|last=Видоје Д Голубовић|last2=Предраг Павловић|last3=Новица Пешић|publisher=Udruženje Ratnih Dobrovoljaca 1912 - 1918, Njihovih Potomaka i Poštovalaca|year=2013|isbn=978-86-84083-17-5}}

== Panluwas na takod ==

* [https://web.archive.org/web/20131014040044/http://www.wieninternational.at/en/aktuell/the-hero-who-was-a-heroine-en An heroe na sarong hero] sa pag'iisog.internasyonal.

== Mga toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
Si Miloš Obilić na medalya
 Krus ni San George
 Légion d"Honneur (twece) 
 Si Croix de Guerre na may darang bulawan na palad
 Pagkasunod ni San Miguelserbisyo MilitarAl kontraryolink=Kingdom_of_Serbia|alt=Kingdom of Serbia|border|23x23px Kahadean nin mga Serbiano, Croata asin Sloveneslink=Kingdom_of_Yugoslavia|alt=Kingdom of Yugoslavia|border|23x23pxKahadean nin mga Serbiano, Croata Asin NionMga taon nin paglilingkod 1912–1919RankSoberaniyaMga Ralaban/guerraEnot na Guerra ni BalanIkaduwang Gerang BalanGuerra Mundial I
Si Milunka Savić  CMG (; 28 Hunyo 1889  – 5 Oktobre 1973) "Milunka Savić at milunkasavic.rs". 2016-04-21. Archived from the original on 2016-05-02. Retrieved 2016-04-21. sarong Serbianong heroe sa gera na nakipaglaban sa Gerang Balkan asin kan Guerra Mundial I. siya an pinaka-dekoradong babaeng naglaban sa nakatalang historya nin pakikilaban."Pred Milunkom su i generali salutirali". 2009. Retrieved 2012-09-30.

 Karera sa militar 
wala|thumb|164x164px|Lance Corporal Savić
Si Savić namundag kan 1889, sa baryo nin Novi PazarKoprivnica, harani sa Novi Pazar, sa Serbia. Kan 1912, an saiyang tugang na lalaki na naghehelang sa tuberkulosis nag'ako nin mga pangapodan na papel para sa pagmobilisasyon para sa Enot na Gerang Balkan. Pinili niyang magduman sa may puwestong ihiris an buhok kaini asin magsulot nin bado kan mga lalaki saka umiba sa hukbo nin Serbiano. Tolos siyang nakahiling nin labanan asin nakaresibi kan enot niyang medalya asin pinalakop sa pag-ormory sa Batalya nin Bregalnica. Nahihirak siya sa ralaban, nag-ataman nin mga lugad dangan sana, kan nabawi niya an saiyang pagkaerido sa ospital, mala ta nahayag an totoong gera kaini, dakula nanggad an ipinagngalasan kan mga doktor.

" Si Savic inapod sa atubangan kan saiyang komandante opisyal. Habo ninda siang padusahan, huli ta napatunayan nia na sarong mahalaga asin may kakayahan nanggad na soldados an lalaking ini: An panmilitar na pagdeboto na nagresulta sa pagpadorog kaini iyo an ikasampulo niang sinasabi; alagad dai iyan angay para sa hoben na babae tanganing makipaglaban."Sinasabing saro sanang oras siya nagtindog bago nag-uyon na maibalik ini sa hokbo.""5 of the Fiercest One-Liners in History | Mental Floss". mentalfloss.com. 6 September 2013. Retrieved 2014-04-30.

Kan 1914, kan mga enot na aldaw kan Guerra Mundial I, si Savić ginawadan saiyang primerong Karađorđe Star with Swords pakatapos kan Batalya nin Kolubara. Naresibi niya an ikaduwa niyangKarađorđe Star (na may Sumaryo) pakatapos kan Batalya sa Crna Bend kan 1916 kan matoka siya nin 23 na soldados na Bulgarian solo kamot.

 Mga onra militar 
Siya ginawadan kan French Légion d"Honneur (Legasyon nin Onra) duwang beses, siring man kan Russian Cross of St. George, an medalyang Briton kan Pinaka-Kabarangad Order nin San Miguel, asin kan Serbian Miloš Obilić na medal. Siya sana an babaeng resipiente kan French Croix de Guerre 1914-1918 na may laog na bulawan na palma para sa serbisyo kaidtong Guerra Mundial I.

 Dae pa sana nahaloy na buhay 
too|thumb|Ang estatuwa ni Milunka Savić sa Inđija
Naraot an saiyang boot kan 1919, asin sinayumahan nia an alok na bumalyo sa Pransia, kun saen sia kualipikadong magtipon nin komportableng pension para sa hukbong Pranses. Imbes, pinili niyang mag - istar sa Belgrade asin nakakua nin trabaho bilang postal worker. Kan 1923, inagom niya si Veljko Gligarijević, na nabisto niya sa Kastar, asin idiniborsiyo tulos pagkamundag kan aki nindang si Milena. Nag-ampon man sya nin tulo pang aking babae. Kan panahon nin interguerra, an Mulunka sa kadaklan nalingawan na kan publikong heneral. Nagtrabaho siya nin magkapirang trabaho rahay abot 1927, na pakatapos kaini maray an saiyang pagtrabahuhan bilang sarong babaeng paralinig sa State Mortgage Bank. Pakalihis nin walong taon, naitaas siya sa paglinig kan mga opisina kan heneral.

Kan 1945, sa pag-abot kan sosyalismo sa poder, tinawan sya nin pension na estado, asin padagos siyang nag'istar sa saiyang harong sa lugar ni Belgrade. Kan huring parte kan 1950 an saiyang aking babae naospital, asin sia nag - iistar sa sarong harong nin mga parakarigos sa Voždovac kaiba an tolo niang amponan: Milka, sarong nalingawan nang aki hale sa estasyon nin tren sa Stalac; Radmila-Višnja; asin si Zorka, sarong daragitang daing ama gikan sa Dalmatia. Kan huri, kan mag - atender sia sa selebrasyon nin hurado na sulot an saiyang mga medalya militar, kinaolay sia asin nadangog kan ibang opisyal sa militar an dapit sa kosog nia nin boot. Naglakop an bareta asin sa katapustapusi nakamtan nia an pagmidbid.Kan 1972, an pangigipit kan publiko asin sarong artikulo sa peryodiko na nagtatampok kan saiyang depisil na istaran saka pinansial na situwasyon nagbunga nin pagtao saiya nin sadit na apartment kan Belgrade City Assembly.

Nagadan siya sa Belgrade kan Oktubre 5 1973, 81 anyos kaidto asin ilinubong sa Belgrade New Cemetery.

 Legasiya 
An sarong edipisyo nin memorial na may permanenteng eksibisyon sa Milunka Savić binuksan kan Oktubre 2020 sa Jošanička Banja."Otvara se spomen soba Milunke Savić". Kaleidoskop. Retrieved 2020-10-09.Vojvodine, Javna medijska ustanova JMU Radio-televizija. "Spomen soba Milunki Savić u Jošaničkoj banji". JMU Radio-televizija Vojvodine. Retrieved 2020-10-09.

Kan 2022, an Swedish power metal band na Sabaton pinag-istorya an saiyang istorya sa saindang rawitdawit na "Lady of the Dark"."Lady Of The Dark". Sabaton Official Website. Retrieved 2023-06-22.

 Hilingon pa 

 
 
 
 
 
 
 
 

 Mga pinaghalian 

 

 Panluwas na takod 

 An heroe na sarong hero sa pag'iisog.internasyonal.

 Mga toltolan