Izanagi
[[File:Kobayashi Izanami and Izanagi.jpg|right|thumb|{{Nihongo|''Searching the Seas with the [[Amenonuhoko|Tenkei]]''|天瓊を以て滄海を探るの図|Tenkei o motte sōkai o saguru no zu}}. Pinta ni [[Kobayashi Eitaku]], 1880-90 (MFA, Boston). Si Izanagi na may darang spear [[Amenonuhoko|Ame-no-Nuhoko]] (''Tenkei'') sa too, [[Izanami]] sa wala.]]

Si '''Izanagi''' (イザナギ/伊邪那岐/伊弉諾) o '''Izanaki''' (イザナキ), pormal na midbid bilang '''Izanagi-no-Mikoto''' (伊邪那岐命/伊弉諾尊, nangangahulugan na "Siya na nang-imbitar" o an "Lalaking nang-imbitar"), iyo an kaglalang na dios (kami) kan parehong paglalang asin buhay sa [[mitolohiyang Hapones]].Siya asin an saiyang agom asin tugang na babae na si [[Izanami]] iyo an huri sa pitong henerasyon nin mga primordyal na dios na nahayag pagkatapos na maestablisar an langit asin daga. Piggibo sinda Izanagi asin Izanami na mga kagmukna kan arkipelago nin Hapon asin mga progenitor kan dakul na mga dios, na kaiba an diyosang saldang na si [[Amaterasu]], an bulan deidad na si [[Tsukuyomi]] asin an diyos nin bagyo na si [[Susanoo]].

==Ngaran==
An saiyang ngaran itinao sa ''[[Kojiki]]'' (ca. 712 AD) bilang ''Izanagi-no-Kami'' (伊邪那岐神) asin ''Izanagi-no-Mikoto'' (伊邪那岐命), mantang an ''[[Nihon Shoki]]'' (720 AD) nanonongod saiya bilang si ''Izanagi-no-Mikoto'', na an ngaran isinurat sa manlaenlaen na [[Kanji|karakter]] (伊弉諾尊).

An mga ngaran na ''Izanagi'' (''Izanaki'') asin ''Izanami'' parating iniinterpretar bilang ginuno gikan sa verb {{transl|ja|izanau}} ([[Historical kana orthography|historical orthography]] {{transl|ja|izanafu}}) o ''iⁿzanap''- gikan sa Daan na Hapones kan Solnopan 'mag-imbitar' , kaiba an ''-ki'' / ''-gi'' asin ''-mi'' na kinua bilang maskulino asin femininong suffix.<ref>{{cite web |last1=Kadoya |first1=Atsushi |title=Izanagi |url=http://k-amc.kokugakuin.ac.jp/DM/dbSearchList.do;jsessionid=51765EE9CC7838EB2AE5084B2021B6D5?class_name=col_eos&search_condition_type=1&db_search_condition_type=0&View=0&focus_type=0&startNo=1&searchFreeword=Izanagi&searchRangeType=0 |website=Encyclopedia of Shinto |publisher=Kokugakuin University |access-date=2020-05-17 }}{{Dead link|date=February 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref> Phillipi, Donald L. (1969). ''Kojiki''. Tokyo: University of Tokyo Press. p. 482.</ref><ref>Chamberlain (1882). [https://www.sacred-texts.com/shi/kj/kj009.htm Section II.—The Seven Divine Generations.]</ref> An literal na pagpalis kan Iⁿzanaŋgî asin Iⁿzanamî iyo an 'Male-who-invites' asin 'Female-who-invites'.<ref>{{Cite book|last=Philippi|first=Donald L.|title=Kojiki|year=1968|pages=480}}</ref><ref>{{Cite book|last=Chamberlain|first=Basil Hall|title=The Kojiki|year=1919|pages=19}}</ref> An [[Shiratori Kurakichi]] nagproponer nin alternatibong teorya kun saen imbes na mahiling an gamot na ''iza-'' (o kaya ''isa-'') na ginuno gikan sa ''isao'' (historikal na ortograpiya: ''isawo'') nangangahulugan na 'achievement' o 'merit'.<ref>{{cite book |last1=Matsumura |first1=Takeo |title=日本神話の研究, 第2巻 (Nihon shinwa no kenkyu, vol. 2) |date=1955 |publisher=Baifūkan |page=56}}</ref>

An etimolohikal na ginikanan kan verb sinuherir na magin sarong precursor sa Katahawan na Koreanong lemma ''yènc''- nangangahulugan na 'ibugtak/su'loton [sa ibabaw kan]' reconstructed bilang ''*yenc-a'' (place-INF) in OK.<ref>Vovin, Alexander. ''Immigrants or Overlords? Korean Influences on Japan in the Archaic Period: a Linguistic Perspective.'' Institut für Kultur und Geitestesgeschichte Asiens, June 14 2012.</ref> Ini man nanggad nag-coincide kaiba an ibang igwa nin kinaaraman sa mitolohikal na pigura na may kinaaraman sa gikanan kan Korean peninsula siring kan [[Susanoo-no-Mikoto|Susanöwo]].

== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
Si Izanagi (イザナギ/伊邪那岐/伊弉諾) o Izanaki (イザナキ), pormal na midbid bilang Izanagi-no-Mikoto (伊邪那岐命/伊弉諾尊, nangangahulugan na "Siya na nang-imbitar" o an "Lalaking nang-imbitar"), iyo an kaglalang na dios (kami) kan parehong paglalang asin buhay sa mitolohiyang Hapones.Siya asin an saiyang agom asin tugang na babae na si Izanami iyo an huri sa pitong henerasyon nin mga primordyal na dios na nahayag pagkatapos na maestablisar an langit asin daga. Piggibo sinda Izanagi asin Izanami na mga kagmukna kan arkipelago nin Hapon asin mga progenitor kan dakul na mga dios, na kaiba an diyosang saldang na si Amaterasu, an bulan deidad na si Tsukuyomi asin an diyos nin bagyo na si Susanoo.

Ngaran
An saiyang ngaran itinao sa Kojiki (ca. 712 AD) bilang Izanagi-no-Kami (伊邪那岐神) asin Izanagi-no-Mikoto (伊邪那岐命), mantang an Nihon Shoki (720 AD) nanonongod saiya bilang si Izanagi-no-Mikoto, na an ngaran isinurat sa manlaenlaen na karakter (伊弉諾尊).

An mga ngaran na Izanagi (Izanaki) asin Izanami parating iniinterpretar bilang ginuno gikan sa verb  (historical orthography ) o iⁿzanap- gikan sa Daan na Hapones kan Solnopan 'mag-imbitar' , kaiba an -ki / -gi asin -mi na kinua bilang maskulino asin femininong suffix. Phillipi, Donald L. (1969). Kojiki. Tokyo: University of Tokyo Press. p. 482.Chamberlain (1882). Section II.—The Seven Divine Generations. An literal na pagpalis kan Iⁿzanaŋgî asin Iⁿzanamî iyo an 'Male-who-invites' asin 'Female-who-invites'. An Shiratori Kurakichi nagproponer nin alternatibong teorya kun saen imbes na mahiling an gamot na iza- (o kaya isa-) na ginuno gikan sa isao (historikal na ortograpiya: isawo) nangangahulugan na 'achievement' o 'merit'.

An etimolohikal na ginikanan kan verb sinuherir na magin sarong precursor sa Katahawan na Koreanong lemma yènc- nangangahulugan na 'ibugtak/su'loton [sa ibabaw kan]' reconstructed bilang *yenc-a (place-INF) in OK.Vovin, Alexander. Immigrants or Overlords? Korean Influences on Japan in the Archaic Period: a Linguistic Perspective. Institut für Kultur und Geitestesgeschichte Asiens, June 14 2012. Ini man nanggad nag-coincide kaiba an ibang igwa nin kinaaraman sa mitolohikal na pigura na may kinaaraman sa gikanan kan Korean peninsula siring kan Susanöwo.

 Toltolan