Pagoda ni Inang Peñafrancia
[[Ladawan:An pagoda ni Ina'.jpg|right|thumb|250px|An pagodang moderno ginibo asin hinaman kan 1990- retrato kan pagoda , Peñafrancia May Festival, 2010]]
[[Ladawan:Pagoda3.jpg|right|thumb|250px|An pagoda, mayong samno]]
<ref>Anciano, Estela D. (2010). Centuries of Love: History of the Bikol Devotion. Our Lady of Pena de Francia and Our Lady of Penafrancia Association.</ref>An '''Pagoda ni Inang Peñafrancia''' (hinaman, taon 1990) sa presente iyo an pusog na barsa gibo sa estrukturang metal pormadong rektangulo nagsusukol nin 12.5 pye an lakbang asin 72 pye an laba. An salóg kaini may 120 tabla tinaraytay sa kalabaan kan saiyang pagkadakula, lambang tabla may dimensyon na 10 pulgada por 72 pulgada. An palibot nakukudalan nin tubong metal may darang diametro na dai mababa sa  3.5 pulgada asin an langkaw kaini mga sarong metro. An kudal palibot, duwa sana an agihan na tig'ibong sa kalabaan kaining pagoda.

Pinagibo ini sa astillero kan BASECO sa Manila sa pamamayo ni Lt. Gen. Salvador M. Mison, hepe kan Bureaun of Customs, asin sa pag'asikaso kan duwang empleyado niya sa buro na sinda Alberto Galano asin Pedro Leynes. Ini dinara sa Naga paagi kan halabang trak ni Mr. Ramon Marzan, na may sadiring kompanya sa brokerage asin amigo ni Mison. <ref> Anciano, Estela D. Centuries of Love: History of the Bikol Devotion for Our Lady of Peña de Francia. Naga City. 2010. p. 61-67 Kinua 15-09-13 </ref>

Kan panahon na idtong ginigibo an aserong pagoda, an presidente kan OLPA (Our Lady of Peñafrancia Association) iyo si Hon.[[Felix Fuentebella|Felix A. Fuentebella]] asin an kasararoan na ini saka an mga deboto ni Ina sa Manila pinamayohan ni Mison iyo an nag'oro'arambag patin na mga deboto sa ibang lugar arog kan Estados Unidos ngane magibo an pagoda na an gasto natantyang maabot tolong milyon na pesos (Php 3,000,000). <ref> Op. cited</ref> 

Sabihon pa, an mga deboto igdi sa Camarines arog kan magtugang na Cresenciano asin Estela Anciano asin an mga dignitaryo kan Simbahan Katoliko arog ki Arsobispo [[Leonardo Legaspi]], [[Bishop Sofio Balce|Msgr Sofio Balce]], Rev. Fr. Juan Celzo, Msgr. Juan Buentiempo iyo an nagtolod nanggad na mapadagos an proyektong paggibo kan bagong pagoda sa paghingoa man sa Manila ni Mison asin kan saiyang pag'iriba.

Napapalataw ini paagi kan sinalo nin mga pontoon sa duwang magkaibong na gilid sa kalabaan kaini. An pagoda kayang magdarang sakay na 250 katawo. Ini ginuguyod nin mga saradit na baroto -inaapod na "buyuan", haralaba pero hayapit-  na tarakin-takin asin napapa'abante sa pwersa nin paggaod asin pagsagwan manta an mga parabuya sa pagoda makusog na pigtolod an pagoda paagi nin pagtukon.

==Uusipon==

Pinakaenot na ginamit sa pagsakay ki Ina kan panahon nin Kastila iyo an tinarakin na darakulang baroto- inapod na dahong <ref> dahong, "nao o navio grande" -[http://quod.lib.umich.edu/p/philamer/aqa2025.0001.001/113?q1=dahong&view=image&size=175 Vocabulario de la Lengua Bicol]</ref> -  asin pigsapawan nin mga tabla. Ini pigsamnohan nin mga dahon na langkoy na sinaralapid asin kan mga bunga kan palma na "bunga" asin man kan mga dahon nin kawayan. Pinalibutan ini nin kudal na mga kawayan. Ta inaabot diklom an sakay, an dahong may mga  bitay na lampara asin siring man an mga naggogoyod na saradit na baroto. Kan mga enot na panahon may mga naabay man igding mga sakayan na may tapangko, an mga inaapod na "mancuerna". Ini mga darakulang "lantsa" kumbaga na may tarotangkas na atop (tapangko) asin  nagdadara nin mga balon na kakanon tama sa mga aldaw nin kapiyestahan. An "mancuerna" nagigin temporaryong estaran kan mga pami-pamilyang deboto ta halakbang ini, sinalogan nin balang kawayan asin may kusina sa pag'ipos saka lamesa sa pagkakan. An iba man kaini may mga darang panindang kakanon para sa mga dayo sa pista. <ref> Anciano, Estela D. Centuries of Love: History of the Bikol Devotion for Our Lady of Peña de Francia. Naga City. 2010. p. 61-67 Kinua 15-09-13 </ref>

Naapod ining "sampan", dangan "pagoda" kan nagsurunod na taon, huli sa mga Intsik na Katolikong nag'ayon sa paggasto sa paggibo asin pagsamno sa "dahong" na inapod na nindang pagoda. Sarong bantog na Intsik naosipon ni Anciano sa saiyang libro iyo si Intsik Juan na debotong  hararom ni Ina asin bukas-pusong nagastong todo para sa pag'andam kan pagoda.

==Sarayan kan pagoda==

[[Ladawan:Pagoda2.jpg|right|thumb|250px|An sarayan kan pagoda]]
Sa presente an pagoda kun tapos na an kasibotan sa selebrasyion kan kapiyestahan ni Ina, idinadahik sa Doongan (Dry Dock) sa sirong kan [[Museo nin Our Lady of Peñafrancia|Museo ni Inang Peñafrancia]] asin kun gagamiton naman, igdi pinipintahan giraray asin sisamnohan sa palibot nin mga telang de-kolor saka pinorongot na mga preskong burak.

==Mga panluwas na takod==

* http://www.flickr.com/photos/lenareh/5020104104/  Kinua 15-09-13
* http://cbanga360.net/2010/09/20/penafrancia-fluvial-pagoda/ Kinua 15-09-13

==Hilnga man==
* [[Peñafrancia Festival]]

== Toltolan ==
{{reflist}}

{{poon}}
right|thumb|250px|An pagoda, mayong samno
Anciano, Estela D. (2010). Centuries of Love: History of the Bikol Devotion. Our Lady of Pena de Francia and Our Lady of Penafrancia Association.An Pagoda ni Inang Peñafrancia (hinaman, taon 1990) sa presente iyo an pusog na barsa gibo sa estrukturang metal pormadong rektangulo nagsusukol nin 12.5 pye an lakbang asin 72 pye an laba. An salóg kaini may 120 tabla tinaraytay sa kalabaan kan saiyang pagkadakula, lambang tabla may dimensyon na 10 pulgada por 72 pulgada. An palibot nakukudalan nin tubong metal may darang diametro na dai mababa sa  3.5 pulgada asin an langkaw kaini mga sarong metro. An kudal palibot, duwa sana an agihan na tig'ibong sa kalabaan kaining pagoda.

Pinagibo ini sa astillero kan BASECO sa Manila sa pamamayo ni Lt. Gen. Salvador M. Mison, hepe kan Bureaun of Customs, asin sa pag'asikaso kan duwang empleyado niya sa buro na sinda Alberto Galano asin Pedro Leynes. Ini dinara sa Naga paagi kan halabang trak ni Mr. Ramon Marzan, na may sadiring kompanya sa brokerage asin amigo ni Mison.  Anciano, Estela D. Centuries of Love: History of the Bikol Devotion for Our Lady of Peña de Francia. Naga City. 2010. p. 61-67 Kinua 15-09-13 

Kan panahon na idtong ginigibo an aserong pagoda, an presidente kan OLPA (Our Lady of Peñafrancia Association) iyo si Hon.Felix A. Fuentebella asin an kasararoan na ini saka an mga deboto ni Ina sa Manila pinamayohan ni Mison iyo an nag'oro'arambag patin na mga deboto sa ibang lugar arog kan Estados Unidos ngane magibo an pagoda na an gasto natantyang maabot tolong milyon na pesos (Php 3,000,000).  Op. cited 

Sabihon pa, an mga deboto igdi sa Camarines arog kan magtugang na Cresenciano asin Estela Anciano asin an mga dignitaryo kan Simbahan Katoliko arog ki Arsobispo Leonardo Legaspi, Msgr Sofio Balce, Rev. Fr. Juan Celzo, Msgr. Juan Buentiempo iyo an nagtolod nanggad na mapadagos an proyektong paggibo kan bagong pagoda sa paghingoa man sa Manila ni Mison asin kan saiyang pag'iriba.

Napapalataw ini paagi kan sinalo nin mga pontoon sa duwang magkaibong na gilid sa kalabaan kaini. An pagoda kayang magdarang sakay na 250 katawo. Ini ginuguyod nin mga saradit na baroto -inaapod na "buyuan", haralaba pero hayapit-  na tarakin-takin asin napapa'abante sa pwersa nin paggaod asin pagsagwan manta an mga parabuya sa pagoda makusog na pigtolod an pagoda paagi nin pagtukon.

Uusipon

Pinakaenot na ginamit sa pagsakay ki Ina kan panahon nin Kastila iyo an tinarakin na darakulang baroto- inapod na dahong  dahong, "nao o navio grande" -Vocabulario de la Lengua Bicol -  asin pigsapawan nin mga tabla. Ini pigsamnohan nin mga dahon na langkoy na sinaralapid asin kan mga bunga kan palma na "bunga" asin man kan mga dahon nin kawayan. Pinalibutan ini nin kudal na mga kawayan. Ta inaabot diklom an sakay, an dahong may mga  bitay na lampara asin siring man an mga naggogoyod na saradit na baroto. Kan mga enot na panahon may mga naabay man igding mga sakayan na may tapangko, an mga inaapod na "mancuerna". Ini mga darakulang "lantsa" kumbaga na may tarotangkas na atop (tapangko) asin  nagdadara nin mga balon na kakanon tama sa mga aldaw nin kapiyestahan. An "mancuerna" nagigin temporaryong estaran kan mga pami-pamilyang deboto ta halakbang ini, sinalogan nin balang kawayan asin may kusina sa pag'ipos saka lamesa sa pagkakan. An iba man kaini may mga darang panindang kakanon para sa mga dayo sa pista.  Anciano, Estela D. Centuries of Love: History of the Bikol Devotion for Our Lady of Peña de Francia. Naga City. 2010. p. 61-67 Kinua 15-09-13 

Naapod ining "sampan", dangan "pagoda" kan nagsurunod na taon, huli sa mga Intsik na Katolikong nag'ayon sa paggasto sa paggibo asin pagsamno sa "dahong" na inapod na nindang pagoda. Sarong bantog na Intsik naosipon ni Anciano sa saiyang libro iyo si Intsik Juan na debotong  hararom ni Ina asin bukas-pusong nagastong todo para sa pag'andam kan pagoda.

Sarayan kan pagoda

right|thumb|250px|An sarayan kan pagoda
Sa presente an pagoda kun tapos na an kasibotan sa selebrasyion kan kapiyestahan ni Ina, idinadahik sa Doongan (Dry Dock) sa sirong kan Museo ni Inang Peñafrancia asin kun gagamiton naman, igdi pinipintahan giraray asin sisamnohan sa palibot nin mga telang de-kolor saka pinorongot na mga preskong burak.

Mga panluwas na takod

 http://www.flickr.com/photos/lenareh/5020104104/  Kinua 15-09-13
 http://cbanga360.net/2010/09/20/penafrancia-fluvial-pagoda/ Kinua 15-09-13

Hilnga man
 Peñafrancia Festival

 Toltolan