Yantra tattooing

'''An Yantra tattooing''' o '''Sak Yant''' sarong klase nin tattoo gamit an mga disenyo nin yantra kan India. Ini igwa nin sagradong mga disenyo nin heometriya, hayop asin diyos na may kaibang mga fraseng Pali na sinasabing nagtatao nin kapangyarihan, proteksyon, kapaladan, karisma asin iba pang mga benepisyo para sa nagdadara.

== Kasaysayan ==
An mga tattoo na pigtutubodan na nagtatao nin proteksyon asin iba pang mga benepisyo naitala sa gabos na lugar sa bilog na [[Indotsina|kontinente kan Sur-subangan na Asya]] asin sagkod sa timog kan [[Indonesya|Indonesia]] asin [[Filipinas|Pilipinas]] . <ref name="Krutak">{{Cite book|title=Spiritual Skin: Magical Tattoos and Scarification|last=Lars Krutak|publisher=Reuss|isbn=9783943105117}}</ref> Sa laog nin mga siglo an tradisyon naglakop sa kun ano ngonyan [[Kambodya|an Cambodia]], [[Laos]], [[Tailandya|Thailand]], asin mga parte kan [[Myanmar]] .  Mantang an tradisyon mismo nagpoon sa katutubong animismo kan tribo, ini nagin harani sa [[Mga Hindu|Hindu]] - [[Budismo|Buddhist]] na konsepto nin yantra o mistikong heometrikong mga halimbawa na ginagamit sa panahon nin paghorop-horop. An mga tattoo na may disenyo nin yantra pigtutubodan na igwa nin kapangyarihan nin mahika, asin ginagamit arog kan mga tattoo na kolam sa India. Para sa mga tawong ini, an relihiyon konektadong marhay sa nosyon nin mahika, salud, asin marahay na kapaladan. 

An iskrip na ginagamit para sa mga disenyo nin yantra nagkakaiba-iba susog sa kultura asin heograpiya. Sa Cambodia asin sentral na Tailandia, ginagamit an iskriturang Khom . Mantang sa norteng Thailand an mga tattoo nin yantra pwedeng maggamit nin mga iskrip [[Tataramon na Khmer|na Shan]], norteng Thai, o Tai Lu, asin sa Laos an iskrip na Lao Tham ginagamit. <ref name="Cummings">Cummings, Joe. (2015). ''Sacred Tattoos of Thailand: Exploring the Magic, Masters and Mystery of Sak Yan''. {{ISBN|9814302546}} See also </ref>    An iskrip nag-iispeling nin mga pinahalipot na silaba gikan sa mga enkantasyon sa Pali . An manlaen-laen na mga kagurangnan nagdagdag sa mga disenyo na ini sa laog nin mga siglo sa paagi nin mga bisyon na naresibe sa saindang mga paghorop-horop. An nagkapirang disenyo nin yantra pig-adaptar gikan sa pre-Buddhist shamanism asin an pagtubod sa mga espiritu nin hayop na nakua sa [[Habagatan-subangan na Asya|Sur-subangan na Asya]] asin isinabay sa tradisyon asin kultura kan Thai. <ref>{{Cite book|url=https://www.amazon.com/Power-Sak-Yant-Designs-Meanings/dp/B08HRZGX6F/ref=sr_1_3?dchild=1&keywords=sak+yant&qid=1623596075&sr=8-3|title=The Power Of Sak Yant: 50 Designs & Meanings Of Thai Tattoos|last=Bangpra|first=Tik|date=September 8, 2020|publisher=Independently published|isbn=979-8683996604|edition=1|page=1|access-date=13 June 2021}}</ref>

== Buot sabihon ==
An mga tattoo na Yantra pigtutubodan na mahika asin nagtatao nin mistikal na kapangyarihan, proteksyon, o swerte. <ref name="thaiguidetothailand2">{{Cite web|url=http://www.thaiguidetothailand.com/magic-and-superstition/sak-yant-magic-tattoo/|title=Sak Yant - Magic Tattoo &#124; Thai Guide to Thailand|access-date=2010-03-12|archive-date=2011-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20111001194821/http://www.thaiguidetothailand.com/magic-and-superstition/sak-yant-magic-tattoo/|url-status=}}</ref> Igwa nin tolong mayor na epekto kan sarong yantra tattoo. An saro iyo idtong nakakatabang sa nagsusulot, arog baga kan paggibo sainda na mas mahusay magtaram. An saro pa iyo an pagprotehir asin paglikay sa karatan asin kasakitan. Ini komun na ginagamit kan mga tauhan militar, pulis, drayber nin taksi, gangster, asin iba pa na may pinaghohona na peligrosong mga propesyon. An saro pang klase iyo idtong nakakaapektar sa mga tawo sa palibot kan nagsusulot, arog kan pag-apod nin takot. An tattoo nagtatao sana kan mga kapangyarihan kaini sagkod na an nagdadara nag-ootob nin nagkapirang mga susundon asin mga bawal, arog kan paglikay sa sarong klase nin kakanon. 

An mga disenyo nin sak yant ginagamit man sa kadakol na iba pang media, arog kan tela o metal, asin ibinubugtak sa harong nin saro, lugar nin pagsamba, o lunadan bilang paagi nin proteksyon  hale sa peligro o helang, tanganing dagdagan an kayamanan, asin tanganing maakit an mga namomoot. Sa mga nakaaging taon an mga celebrity sa Hollywood arog ni [[Angelina Jolie]], na an mga tattoo pigtintahan ni Ajahn Noo Ganpai na may Old Khmer script na Sak yant sa Thailand, an nagin popular sainda sa mga babae.  Si Angelina Jolie nagkaigwa nin yantra tattoo nin sarong tigre kan Bengal kan 2004 tanganing selebraron an pagkua kan pagkasiudadano kan Cambodia. 

Alagad, an sarong modernong hiro sa Thailand nagmamawot na mag-uswag parayo sa animistikong nakaagi kaini. Bilang parte kan hiro na ini, kadakol na mga Thai sa modernong aldaw an pighihiling an mga tattoo nin yantra bilang mga simbolo nin swerte na may estilo. <ref>{{cite web|url=http://thai.tattoo|title=Tattoo Chiang Mai - Your destination in northern Thailand|website=thai.tattoo|language=en-US|access-date=2017-04-02}}</ref>

== Mga klase asin disenyo ==
[[Ladawan:Khmer_Sacred_Symbol,_Om_or_Unalom.png|thumb|160x160px| An "unalome" sarong komun na motibo sa mga tattoo nin yantra asin ini mismo sarong popular na yantra na lakop na ginagamit sa Budismo sa Sur-subangan na Asya.]]
[[Ladawan:Thai_Om_symbol.png|thumb|105x105px| ''Om'' nakasurat sa Thai script.]]
Igwa nin rinibong tradisyonal na disenyo nin mga tattoo nin yantra, alagad an nagkapira sa mga pinakamidbid asin popular iyo an:

* ''Ong Phra'' (    ; translation: ''Buddha's body'' ) - saro sa mga pinakaparateng ginagamit na elemento sa Yantra tattooing, alagad pwede man na mas komplikadong standalone na disenyo. An katuyuhan iyo an magtao nin pananaw, giya, liwanag, asin iba pa.
* ''Haw-taew'' (    ; traduksyon: ''limang hilera'' ) - Tipikal na may tattoo sa likod na wala na abaga. An lambang saro sa limang linya may relasyon sa manlaen-laen na bendisyon para sa kapangganahan asin swerte.
* ''Gao-yord'' (    ; translation: ''nine spires'' ) - tipikal na naka-tattoo sa sentro kan likod sa manlaen-laen na sukol asin lebel nin komplikado. Simpleng bersyon na nakaretrato sa itaas kan artikulong ini.
* ''Si-yot'' (    ; translation: ''four spires'' ) - tanganing maimpluwensiyahan an mga pagmati o aksyon kan iba asin protehiran an nagdadara.
* ''Paed-thit'' (    ; translation: ''walong puntos'' ) - nagrerepresentar nin proteksyon sa walong direksyon kan uniberso. Bilog na porma; tipikal na naka-tattoo sa sentro kan likod. Nakaretrato sa galeriya sa ibaba.
* ''Sip-thit'' (    ; translation: ''sampulong puntos'' ) - sarong bersyon kan ''paet-thit'', alagad nagpoprotehir sa sampulong direksyon imbes na walo.
* ''Maha-niyom'' (    ; traduksiyon: ''dakulang kagustuhan'' ) - tanganing tawan nin pabor an paradara sa mga mata kan iba. Bilog na porma; tipikal na ibinubugtak sa likod na toong abaga.
* ''Yot Mongkut'' (    ; translation: ''spired crown'' ) - para sa marhay na kapaladan asin proteksyon sa ralaban. Bilog na porma; parati na may tattoo sa itaas kan payo.
* ''Panchamukhi'' (    ; traduksiyon: ''limang lalawgon nin Deva'' ) - may katuyuhan na maglikay sa helang asin peligro.
* ''Suea-koo'' (    ; traduksiyon: ''kambal na tigre'' ) - tipikal na naglaladawan nin kambal na tigre. Nagsisimbolo nin kusog, kadaihan nin takot, asin katatagan.
* ''Uṇālom'' (    ; traduksiyon: ''urna'', parati na dai naitradusir bilang "unalome") - an ūrṇā curl sa pag-ultanan kan mga kilay ni Buddha. Manlaen-laen na ilinadawan bilang nagrerepresentar kan ' ikatolong mata ', an dalan pasiring sa [[nirvana]], asin an linukot, linya, asin punto kan silaba na ' [[Om]] ' na nakasurat sa [[iskriturang Thai]] .
* ''Hanuman'' (    ; translation: ''monkey god'' ) - Si Hanuman iginagalang huli sa saiyang kakayahan na malampasan an mga kaolangan asin angat, na ginigibo an Hanuman Yantra na simbolo nin katatagan asin determinasyon.

== Mga lokasyon ==

* Saro sa pinakabantog na templo sa presenteng panahon para sa yantra tattooing iyo an Wat Bang Phra sa Nakhon Chai Si District, Nakhon Pathom Province, Thailand. Si Ajaan Noo Kanpai, tibaad an pinakabantog na paragibo nin sak yan sa Thailand, nagsanay digdi.
* An sarong midbid na templo sa amihanan na Thailand iyo an Wat Nhong Khem ( ''an khem'' nangangahulugan na dagom). <ref>{{Cite web|url=http://northernthailand.com/a/en/chiangmai-cultural/tattoos/214-sak-yat-at-wat-kheam.html|title=Sak Yant - at Wat Nhong Khaem|access-date=2010-02-12|archive-date=2016-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20160814120458/http://northernthailand.com/a/en/chiangmai-cultural/tattoos/214-sak-yat-at-wat-kheam.html|url-status=}}</ref> Yaon ini sa San Patong sa luwas sana kan Chiang Mai asin istaran kan nagadan nang sak yan master na si Phra Ajaan Gamtawn, na nagadan sa Chiang Mai kan ika-14 nin Setyembre 2010. An templong ini dai na nag-aaplay nin mga tattoo. <ref>{{Cite web|url=http://www.thaiguidetothailand.com/magic-and-superstition/phra-ajarn-gamtorn-sak-yant-chiang-mai-r-i-p/|title=Phra Ajarn Gamtorn-Sak Yant Chiang Mai - R.I.P. &#124; Thai Guide to Thailand|access-date=2010-09-16|archive-date=2016-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20161107111840/http://www.thaiguidetothailand.com/magic-and-superstition/phra-ajarn-gamtorn-sak-yant-chiang-mai-r-i-p/|url-status=}}</ref>

== Galeriya ==
<gallery>
Ladawan:Yant_Paed_Tidt.jpg| Yant Paed-thit
Ladawan:Wat-bang-phra.jpg|alt=Phra Ajarn Hlwong Pi Nan tattooing at Wat Bang Phra Temple| Phra Ajarn Hlwong Pi Nan nagtatattoo sa Wat Bang Phra Temple
Ladawan:Hlwongpipant-josh.jpg|alt=Hlwong Pi Pant tattooing a yant in Ang Thong Province.| Hlwong Pi Pant tattooing a yant in Ang Thong Province .
Ladawan:Yant-tattoo.jpg|alt=Devotee of Wat Bang Phra covered in sak yant| Deboto ni Wat Bang Phra natabunan nin sak yant
Ladawan:Sak_Yant_Tattoo_performed_in_thailand.jpg| Sak yant, Nakhon Pathom
</gallery>

== Hilingon man ==

* Cetiya
* Jinapanjara
* Luang pho phet
* Rangoli
* Sacca-kiriya
* Pagtattoo sa Myanmar
* Anting-anting kan Thai Buddha

== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
An Yantra tattooing o Sak Yant sarong klase nin tattoo gamit an mga disenyo nin yantra kan India. Ini igwa nin sagradong mga disenyo nin heometriya, hayop asin diyos na may kaibang mga fraseng Pali na sinasabing nagtatao nin kapangyarihan, proteksyon, kapaladan, karisma asin iba pang mga benepisyo para sa nagdadara.

 Kasaysayan 
An mga tattoo na pigtutubodan na nagtatao nin proteksyon asin iba pang mga benepisyo naitala sa gabos na lugar sa bilog na kontinente kan Sur-subangan na Asya asin sagkod sa timog kan Indonesia asin Pilipinas .  Sa laog nin mga siglo an tradisyon naglakop sa kun ano ngonyan an Cambodia, Laos, Thailand, asin mga parte kan Myanmar .  Mantang an tradisyon mismo nagpoon sa katutubong animismo kan tribo, ini nagin harani sa Hindu - Buddhist na konsepto nin yantra o mistikong heometrikong mga halimbawa na ginagamit sa panahon nin paghorop-horop. An mga tattoo na may disenyo nin yantra pigtutubodan na igwa nin kapangyarihan nin mahika, asin ginagamit arog kan mga tattoo na kolam sa India. Para sa mga tawong ini, an relihiyon konektadong marhay sa nosyon nin mahika, salud, asin marahay na kapaladan. 

An iskrip na ginagamit para sa mga disenyo nin yantra nagkakaiba-iba susog sa kultura asin heograpiya. Sa Cambodia asin sentral na Tailandia, ginagamit an iskriturang Khom . Mantang sa norteng Thailand an mga tattoo nin yantra pwedeng maggamit nin mga iskrip na Shan, norteng Thai, o Tai Lu, asin sa Laos an iskrip na Lao Tham ginagamit. Cummings, Joe. (2015). Sacred Tattoos of Thailand: Exploring the Magic, Masters and Mystery of Sak Yan.  See also     An iskrip nag-iispeling nin mga pinahalipot na silaba gikan sa mga enkantasyon sa Pali . An manlaen-laen na mga kagurangnan nagdagdag sa mga disenyo na ini sa laog nin mga siglo sa paagi nin mga bisyon na naresibe sa saindang mga paghorop-horop. An nagkapirang disenyo nin yantra pig-adaptar gikan sa pre-Buddhist shamanism asin an pagtubod sa mga espiritu nin hayop na nakua sa Sur-subangan na Asya asin isinabay sa tradisyon asin kultura kan Thai. 

 Buot sabihon 
An mga tattoo na Yantra pigtutubodan na mahika asin nagtatao nin mistikal na kapangyarihan, proteksyon, o swerte.  Igwa nin tolong mayor na epekto kan sarong yantra tattoo. An saro iyo idtong nakakatabang sa nagsusulot, arog baga kan paggibo sainda na mas mahusay magtaram. An saro pa iyo an pagprotehir asin paglikay sa karatan asin kasakitan. Ini komun na ginagamit kan mga tauhan militar, pulis, drayber nin taksi, gangster, asin iba pa na may pinaghohona na peligrosong mga propesyon. An saro pang klase iyo idtong nakakaapektar sa mga tawo sa palibot kan nagsusulot, arog kan pag-apod nin takot. An tattoo nagtatao sana kan mga kapangyarihan kaini sagkod na an nagdadara nag-ootob nin nagkapirang mga susundon asin mga bawal, arog kan paglikay sa sarong klase nin kakanon. 

An mga disenyo nin sak yant ginagamit man sa kadakol na iba pang media, arog kan tela o metal, asin ibinubugtak sa harong nin saro, lugar nin pagsamba, o lunadan bilang paagi nin proteksyon  hale sa peligro o helang, tanganing dagdagan an kayamanan, asin tanganing maakit an mga namomoot. Sa mga nakaaging taon an mga celebrity sa Hollywood arog ni Angelina Jolie, na an mga tattoo pigtintahan ni Ajahn Noo Ganpai na may Old Khmer script na Sak yant sa Thailand, an nagin popular sainda sa mga babae.  Si Angelina Jolie nagkaigwa nin yantra tattoo nin sarong tigre kan Bengal kan 2004 tanganing selebraron an pagkua kan pagkasiudadano kan Cambodia. 

Alagad, an sarong modernong hiro sa Thailand nagmamawot na mag-uswag parayo sa animistikong nakaagi kaini. Bilang parte kan hiro na ini, kadakol na mga Thai sa modernong aldaw an pighihiling an mga tattoo nin yantra bilang mga simbolo nin swerte na may estilo. 

 Mga klase asin disenyo 
thumb|160x160px| An "unalome" sarong komun na motibo sa mga tattoo nin yantra asin ini mismo sarong popular na yantra na lakop na ginagamit sa Budismo sa Sur-subangan na Asya.
thumb|105x105px| Om nakasurat sa Thai script.
Igwa nin rinibong tradisyonal na disenyo nin mga tattoo nin yantra, alagad an nagkapira sa mga pinakamidbid asin popular iyo an:

 Ong Phra (    ; translation: Buddha's body ) - saro sa mga pinakaparateng ginagamit na elemento sa Yantra tattooing, alagad pwede man na mas komplikadong standalone na disenyo. An katuyuhan iyo an magtao nin pananaw, giya, liwanag, asin iba pa.
 Haw-taew (    ; traduksyon: limang hilera ) - Tipikal na may tattoo sa likod na wala na abaga. An lambang saro sa limang linya may relasyon sa manlaen-laen na bendisyon para sa kapangganahan asin swerte.
 Gao-yord (    ; translation: nine spires ) - tipikal na naka-tattoo sa sentro kan likod sa manlaen-laen na sukol asin lebel nin komplikado. Simpleng bersyon na nakaretrato sa itaas kan artikulong ini.
 Si-yot (    ; translation: four spires ) - tanganing maimpluwensiyahan an mga pagmati o aksyon kan iba asin protehiran an nagdadara.
 Paed-thit (    ; translation: walong puntos ) - nagrerepresentar nin proteksyon sa walong direksyon kan uniberso. Bilog na porma; tipikal na naka-tattoo sa sentro kan likod. Nakaretrato sa galeriya sa ibaba.
 Sip-thit (    ; translation: sampulong puntos ) - sarong bersyon kan paet-thit, alagad nagpoprotehir sa sampulong direksyon imbes na walo.
 Maha-niyom (    ; traduksiyon: dakulang kagustuhan ) - tanganing tawan nin pabor an paradara sa mga mata kan iba. Bilog na porma; tipikal na ibinubugtak sa likod na toong abaga.
 Yot Mongkut (    ; translation: spired crown ) - para sa marhay na kapaladan asin proteksyon sa ralaban. Bilog na porma; parati na may tattoo sa itaas kan payo.
 Panchamukhi (    ; traduksiyon: limang lalawgon nin Deva ) - may katuyuhan na maglikay sa helang asin peligro.
 Suea-koo (    ; traduksiyon: kambal na tigre ) - tipikal na naglaladawan nin kambal na tigre. Nagsisimbolo nin kusog, kadaihan nin takot, asin katatagan.
 Uṇālom (    ; traduksiyon: urna, parati na dai naitradusir bilang "unalome") - an ūrṇā curl sa pag-ultanan kan mga kilay ni Buddha. Manlaen-laen na ilinadawan bilang nagrerepresentar kan ' ikatolong mata ', an dalan pasiring sa nirvana, asin an linukot, linya, asin punto kan silaba na ' Om ' na nakasurat sa iskriturang Thai .
 Hanuman (    ; translation: monkey god ) - Si Hanuman iginagalang huli sa saiyang kakayahan na malampasan an mga kaolangan asin angat, na ginigibo an Hanuman Yantra na simbolo nin katatagan asin determinasyon.

 Mga lokasyon 

 Saro sa pinakabantog na templo sa presenteng panahon para sa yantra tattooing iyo an Wat Bang Phra sa Nakhon Chai Si District, Nakhon Pathom Province, Thailand. Si Ajaan Noo Kanpai, tibaad an pinakabantog na paragibo nin sak yan sa Thailand, nagsanay digdi.
 An sarong midbid na templo sa amihanan na Thailand iyo an Wat Nhong Khem ( an khem nangangahulugan na dagom).  Yaon ini sa San Patong sa luwas sana kan Chiang Mai asin istaran kan nagadan nang sak yan master na si Phra Ajaan Gamtawn, na nagadan sa Chiang Mai kan ika-14 nin Setyembre 2010. An templong ini dai na nag-aaplay nin mga tattoo. 

 Galeriya 

 Hilingon man 

 Cetiya
 Jinapanjara
 Luang pho phet
 Rangoli
 Sacca-kiriya
 Pagtattoo sa Myanmar
 Anting-anting kan Thai Buddha

 Toltolan