Rona' nin Zinder
{{Infobox settlement
<!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name                            = Zinder
| native_name                     = 
| native_name_lang                = fr<!-- ISO 639-2 code e.g. "fr" for French language -->
| type                            = [[Mga Rehiyon nin  Niger|Rehiyon]]
| image_skyline                   = 
| image_alt                       = 
| image_caption                   = 
| nickname                        = 
| motto                           = 
| image_map                       = Zinder in Niger.svg
| map_alt                         = 
| map_caption                     = Lokasyon sa laog kan Niger
| mapsize                         = frameless
| coordinates                     = {{coord|13|42|N|9|12|E|region:NE_type:adm1st_source:GNS-enwiki|display=inline,title}}
| coordinates_footnotes           = 
| subdivision_type                = [[List of sovereign states|Country]]
| subdivision_name                = {{flag|Niger}}
| established_title               = 
| established_date                = 
| founder                         = 
| named_for                       = 
| seat_type                       = [[Capital (political)|Capital]]
| seat                            = [[Zinder]]
| government_footnotes            = 
| leader_party                    = 
| leader_title                    = Gobernador
| leader_name                     = Issa Moussa
| area_footnotes                  = 
| area_total_km2                  = 145430
| area_note                       = 
| elevation_footnotes             = 
| elevation_m                     = 
| population_footnotes            = 
| population_total                = 4,873,900
| population_as_of                = 2020<ref name="Annuaire statistique du Niger">[http://www.stat-niger.org/statistique/file/Annuaires_Statistiques/Annuaire_ins_2011/population.pdf Annuaire statistique du Niger]</ref>
| population_density_km2          = auto
| population_demonym              = 
| population_note                 = 
| timezone1                       = [[West Africa Time]]
| utc_offset1                     = +1
| postal_code_type                = 
| postal_code                     = 
| area_code_type                  = 
| area_code                       = 
| blank_name_sec1                 = [[Human Development Index|HDI]] (2021)
| blank_info_sec1                 = 0.363<ref name="GlobalDataLab">{{Cite web|url=https://hdi.globaldatalab.org/areadata/shdi/|title=Sub-national HDI - Area Database - Global Data Lab|website=hdi.globaldatalab.org|language=en|access-date=2018-09-13}}</ref><br/>{{color|#900|low}} · [[List of regions of Niger by Human Development Index|6th of 7]]
| website                         = 
| footnotes                       = 
| official_name                   = 
}}
An '''Zinder Region''' an saro sa pitong [[rona' nin Niger]]; an kabisera  kan [[Zinder]]. An rehiyon may hiwas na 145,430&nbsp;km². Ini an pinakmatawong probinsya nin Niger.

==Historya==
Kadakuol na mga  Palaeolithic and Neolithic artifak asin mga pinta sa mga lungib man nagkadurukayan sa [[Termit Massif]].<ref name="Bradt"/>

An Zinder iyo an sentro kan [[Sultanato nin Damagaram]], sarong makapangyarihan na sultanato mna nagdominar sa kahiwasan kan paralibot na mga rona kan katangaan nin ika-18ng siglo sagkod na nag'abot an mga Pranses sa panakop kan mga 1890s.<ref>Abdourahmane Idrissa & Samuel Decalo, "Damagaram, Sultanate of", in ''Historical Dictionary of Niger'', pp. 160-161</ref> An Zinder dating iyo an kabisera kan teritoryong Niger, alagad ini inisog sa [[Niamey]] kan 1926 asin ini nagroro sa importansya, pero iyo pa man an sentro rehiyonal.<ref name="Bradt"/>

==Geograpiya==
[[File:Termit2.jpg|thumb|left|The Termit Massif in northern Zinder]]
An Rona nin Zinder namumugtak sa sur-subangan kan Niger asin may kahiwasan na 145,430&nbsp;km². Ini nagsasagkod sa [[Agadez Region]] sa bandang norte,  [[Diffa Region]] sa bandang subangan, [[Nigeria]] sa habagatan, na iyo an mga minasunod, an mga estado nin [[Yobe State|Yobe]], [[Jigawa State|Jigawa]] asin [[Katsina State|Katsina]]), asin [[Maradi Region]] sa bandang solnopan. An landscape primeramente [[Sahelian]] sa habagatan, na nalakip sa desyerto nin [[Sahara]] sa norte kan rona. An terrain haros patag, maliban sa [[Koutous Hills]], na nalaklak bandang nnorte kan  [[Kelle, Niger|Kelle]], asin sa [[Termit Massif]] isa bandang harayo nin norte kan rehiyon.<ref name="Bradt">Geels, Jolijn, (2006) ''Bradt Travel Guide - Niger'', pgs. 213-26</ref>

===Mga binabanwa===
An [[Zinder]] iyo an kabisera rehiyonal; iba pang binabanwang mayor kabarali  an  [[Alakoss]], [[Albarkaram]], [[Bande, Niger|Bande]], [[Boune, Niger|Boune]], [[Dakoussa]], [[Dan-Barto]], [[Dantchiao]], [[Daouche]], [[Dogo-Dogo]], [[Falenko]], [[Gaffati]], [[Gamou]], [[Garagoumsa]], [[Gouchi]], [[Gouna]], [[Goure]], [[Guidiguir]], [[Hamdara]], [[Ichirnawa]], [[Kantche]], [[Kelle, Niger|Kelle]], [[Kolleram]], [[Kourni]], [[Kwaya, Niger|Kwaya]], [[Magaria]], [[Malawa, Niger|Malawa]], [[Matameye]], [[Mirriah]], [[Moa, Niger|Moa]], [[Ollelewa]], [[Sassoumbroum]], [[Tanout]], [[Tenhya]], [[Tesker]], [[Tsaouni]], [[Yaouri]] asin [[Yekoua]].<ref>{{cite web | url = https://reliefweb.int/map/niger/carte-de-r-f-rence-niger-r-gion-de-zinder-1-f-vrier-2019| title = Carte de référence: Niger - Région de Zinder (1 février 2019) | format = [[PDF]] | publisher = REACH Initiative | access-date = 28 October 2019}}</ref>

===AMhsa subdibisyon administratibo===
[[Image:Zinder Arrondissements.png|thumb|right|250px|Departments of Zinder]]
An Zinder binaranga' sa 5 [[Mga Departamento nin Niger|Departamento]]:
* [[Goure Departamento]]
* [[Magaria Departamento]]
* [[Matameye Departamento]]
* [[Mirriah Departamento]]
* [[Tanout Departamento]]

Sa 27 istasyon administratibo  (postes administratifs) kan Niger na pinagboot kan ley petsado 1 Agosto 2011 na magin mga departamento asin an an pagnombra nin mga prefect kan 29 Pebrero 2012 nahaman an kumbersyon, an mga minasunod na 5 yaon sa rehiyon nin Zinder.<ref>{{cite web | url =http://www.statoids.com/yne.html | title =Departments of Niger | publisher = Statoids | access-date = 21 August 2020 }}</ref>
* [[Belbédji Department]]
* [[Damagaram Takaya Department]]
* [[Dungass Department]]
* [[Takeita Department|Takiéta Department]]
* [[Tesker|Tesker Department]]

Kaya an Zinder igwa nang 10 departamento asin an siyudad nin Zinder.<ref>{{cite web | url =https://citypopulation.de/php/niger-zinder.php | title =Niger Zinder Region - Departments | publisher = City Population | access-date = 21 August 2020 }}</ref>

==Demograpiko==
[[File:Nomadic woman Niger.jpg|thumb|Mga Nomad sa rona nin Zinder]]

Sa kan 2012 an populasyon kan Rehiyon nag'abot nin 3,539,764.<ref name="Annuaire statistique du Niger">[http://www.stat-niger.org/statistique/file/Annuaires_Statistiques/Annuaire_ins_2011/population.pdf Annuaire statistique du Niger]</ref> An mga mayor na etnolinggwistikong grupo iyo ann magkapiran grupong [[Arabo]], [[Mga Fulani|Fulani]], [[Mga Hausae|Hausa]], [[Mga Kanuri|Kanuri]], [[Dazaga]] [[Toubou]] asin an mga grupong [[Tuareg]] na iyo an [[lenggwaheng Air Tamajeq|Tayart Tamajeq]].<ref name="Languages of Niger">{{cite web | url = https://www.ethnologue.com/country/ne/languages| title = Languages of Niger | publisher = [[Ethnologue]] | access-date = 24 October 2019}}</ref> An lenggwaheng [[Tagdal]], na saralak kan [[Mga lenggaheng Songhai|Songhay]]-Lenggwaheng Tuareg, tinataram man.<ref name="Languages of Niger"/>{{Historical populations|1977|1,002,222|1985|1,411,061|2001|2,080,250|2012|3,539,764|align=none|footnote=source:<ref>[http://www.citypopulation.de/en/niger/cities/ Niger: Administrative Division population statistics]</ref>}}

== Ekonomiya ==
An rehiyon iyo an pinakatios sa Niger asin iyo an may pinakahalangkaw nin incidence nin [[makuring kapobrehan]] (60% kan populasyon) susog sa [[World Bank]] data kan 2018.<ref>{{Cite web |title=Geospatial Poverty Portal: Interactive Maps |url=https://pipmaps.worldbank.org/en/data/datatopics/poverty-portal/poverty-interactivemap |access-date=2024-01-22 |website=World Bank |language=en}}</ref> An rehiyon tinamaan na gayo nin pangana' kan [[2005–2006 Niger na krisis sa pagkakan]].

==Mga gobernador==
* [[Yahaya Yandaka]] - 2013-16<ref>[http://nigerdiaspora.info/index.php/politique/politique/ouverture,-hier,-de-l%27institut-universitaire-de-technologie-(i.u.t)-de-zinder-%E2%80%A2-un-nouveau-tournant-dans-le-secteur-de-l%27enseignement-sup%C3%A9rieur-au-niger/ Ouverture, hier, de l'Institut Universitaire de Technologie (I.U.T) de Zinder : Un nouveau tournant dans le secteur de l'enseignement Supérieur au Niger]{{dead link|date=July 2016 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Abdou Saïdou, ONEP Zinder-Diffa. 29 Octobre 2008.</ref> 
* Issa Moussa - 2016–presente<ref>{{cite web |url=http://www.anp.ne/?q%3Darticle%2Fnomination-de-nouveaux-gouverneurs-la-tete-des-regions-de-maradi-tahoua-et-zinder#sthash.A0KgpXS8.LhhDkoS1.dpbs |title=Nomination de nouveaux Gouverneurs à la tête des Régions de Maradi, Tahoua et Zinder &#124; ANP |access-date=2016-05-21 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161012093047/http://www.anp.ne/?q=article%2Fnomination-de-nouveaux-gouverneurs-la-tete-des-regions-de-maradi-tahoua-et-zinder#sthash.A0KgpXS8.LhhDkoS1.dpbs |archive-date=2016-10-12 }}</ref>

==HIlnga man==
*[[Mga Rehiyon nin Niger]]
*[[Mga Departamento nin Niger]]
*[Mga Komyun nin Niger]]

==References==
{{Reflist}}

==Mga panluwas na takod==
{{Commons category|Zinder Region}}
{{wikivoyage-inline|Zinder|Zinder}}

{{Regions and departments of Niger}}
{{Authority control}}

[[Kategorya:Rehiyon nin Zinder| ]]
[[Kategorya:Mga rehiyon nin Niger]]


{{Niger-geo-stub}}
An Zinder Region an saro sa pitong rona' nin Niger; an kabisera  kan Zinder. An rehiyon may hiwas na 145,430 km². Ini an pinakmatawong probinsya nin Niger.

Historya
Kadakuol na mga  Palaeolithic and Neolithic artifak asin mga pinta sa mga lungib man nagkadurukayan sa Termit Massif.

An Zinder iyo an sentro kan Sultanato nin Damagaram, sarong makapangyarihan na sultanato mna nagdominar sa kahiwasan kan paralibot na mga rona kan katangaan nin ika-18ng siglo sagkod na nag'abot an mga Pranses sa panakop kan mga 1890s.Abdourahmane Idrissa & Samuel Decalo, "Damagaram, Sultanate of", in Historical Dictionary of Niger, pp. 160-161 An Zinder dating iyo an kabisera kan teritoryong Niger, alagad ini inisog sa Niamey kan 1926 asin ini nagroro sa importansya, pero iyo pa man an sentro rehiyonal.

Geograpiya
thumb|left|The Termit Massif in northern Zinder
An Rona nin Zinder namumugtak sa sur-subangan kan Niger asin may kahiwasan na 145,430 km². Ini nagsasagkod sa Agadez Region sa bandang norte,  Diffa Region sa bandang subangan, Nigeria sa habagatan, na iyo an mga minasunod, an mga estado nin Yobe, Jigawa asin Katsina), asin Maradi Region sa bandang solnopan. An landscape primeramente Sahelian sa habagatan, na nalakip sa desyerto nin Sahara sa norte kan rona. An terrain haros patag, maliban sa Koutous Hills, na nalaklak bandang nnorte kan  Kelle, asin sa Termit Massif isa bandang harayo nin norte kan rehiyon.Geels, Jolijn, (2006) Bradt Travel Guide - Niger, pgs. 213-26

Mga binabanwa
An Zinder iyo an kabisera rehiyonal; iba pang binabanwang mayor kabarali  an  Alakoss, Albarkaram, Bande, Boune, Dakoussa, Dan-Barto, Dantchiao, Daouche, Dogo-Dogo, Falenko, Gaffati, Gamou, Garagoumsa, Gouchi, Gouna, Goure, Guidiguir, Hamdara, Ichirnawa, Kantche, Kelle, Kolleram, Kourni, Kwaya, Magaria, Malawa, Matameye, Mirriah, Moa, Ollelewa, Sassoumbroum, Tanout, Tenhya, Tesker, Tsaouni, Yaouri asin Yekoua.

AMhsa subdibisyon administratibo
thumb|right|250px|Departments of Zinder
An Zinder binaranga' sa 5 Departamento:
 Goure Departamento
 Magaria Departamento
 Matameye Departamento
 Mirriah Departamento
 Tanout Departamento

Sa 27 istasyon administratibo  (postes administratifs) kan Niger na pinagboot kan ley petsado 1 Agosto 2011 na magin mga departamento asin an an pagnombra nin mga prefect kan 29 Pebrero 2012 nahaman an kumbersyon, an mga minasunod na 5 yaon sa rehiyon nin Zinder.
 Belbédji Department
 Damagaram Takaya Department
 Dungass Department
 Takiéta Department
 Tesker Department

Kaya an Zinder igwa nang 10 departamento asin an siyudad nin Zinder.

Demograpiko
thumb|Mga Nomad sa rona nin Zinder

Sa kan 2012 an populasyon kan Rehiyon nag'abot nin 3,539,764.Annuaire statistique du Niger An mga mayor na etnolinggwistikong grupo iyo ann magkapiran grupong Arabo, Fulani, Hausa, Kanuri, Dazaga Toubou asin an mga grupong Tuareg na iyo an Tayart Tamajeq. An lenggwaheng Tagdal, na saralak kan Songhay-Lenggwaheng Tuareg, tinataram man.

 Ekonomiya 
An rehiyon iyo an pinakatios sa Niger asin iyo an may pinakahalangkaw nin incidence nin makuring kapobrehan (60% kan populasyon) susog sa World Bank data kan 2018. An rehiyon tinamaan na gayo nin pangana' kan 2005–2006 Niger na krisis sa pagkakan.

Mga gobernador
 Yahaya Yandaka - 2013-16Ouverture, hier, de l'Institut Universitaire de Technologie (I.U.T) de Zinder : Un nouveau tournant dans le secteur de l'enseignement Supérieur au Niger. Abdou Saïdou, ONEP Zinder-Diffa. 29 Octobre 2008. 
 Issa Moussa - 2016–presente

HIlnga man
Mga Rehiyon nin Niger
Mga Departamento nin Niger
[Mga Komyun nin Niger]]

References

Mga panluwas na takod

 
Kategorya:Mga rehiyon nin Niger