Begum Hazrat Mahal

{{Infobox royalty||title=[[Begum]] of [[Nawab of Awadh]]|birth_name=Muhammadi Khanum|image=Begum hazrat mahal.jpg|image_size=200px|alt=|caption=Begum Hazrat Mahal|spouse=[[Nawab Wajid Ali Shah]]|spouse-type=Husband|consort=<!-- yes or no -->|birth_date=1820{{citation needed|date=June 2019}}|birth_place=[[Faizabad]], [[Oudh State|Awadh]]|death_date=7 April 1879 (aged 59)|death_place=[[Kathmandu]], [[Kingdom of Nepal]]|religion=[[Shia Islam]]<ref>{{Cite web| url=https://www.mapsofindia.com/who-is-who/history/begum-hazrat-mahal.html| title=Begum Hazrat Mahal Biography, History and Facts| date=2018-02-03| access-date=31 August 2018| archive-date=24 August 2018| archive-url=https://web.archive.org/web/20180824065539/http://www.mapsofindia.com/who-is-who/history/begum-hazrat-mahal.html| url-status=live}}</ref>}}

Si '''Begum Hazrat Mahal''' (mga 1820  7 Abril 1879), midbid man sa arapodan na [[:en:Begum|Begum]] kan [[:en:Oudh_State|Awadh]] iyo an ikaduwang agom ni [[:en:Nawab_of_Awadh|Nawab of Awadh]] [[:en:Wajid_Ali_Shah|Wajid Ali Shah]], asin an regent kan Awadh kan 1857-1858.   Midbid siya sa panginot na papel niya sa rebelyon kontra sa British East India Company durante kan Indian Rebelyon kan 1857.

Pakatapos na an agom niya pigdestierro sa Calcutta asin magputok an Rebelyon kan Indya, ginibo niyang regentisado an saiyang aki, si Prinsipe Birjis Qadr, an ''Wali'' (ruler) kan Awadh, kaiba mismo siya bilang nagrerenta durante kan minoriya kaini. Minsan siring, napiritan siang bayaan an katongdan na ini pakatapos nin halipot na paghade.<ref name=":0">{{Cite news|date=8 April 2014|title=A link to Indian freedom movement in Nepal|url=http://www.thehindu.com/news/international/south-asia/a-link-to-indian-freedom-movement-in-nepal/article5884467.ece|newspaper=The Hindu}}</ref> Kan sia pa - Hallaur, sa katapustapusi nakakua na sia nin amponan sa Nepal, kun saen sia nagadan kan 1879. An saiyang papel sa rebelyon nagtao saiya nin herone status sa post-kolonyal na historya kan Indya.

== Biograpiya ==

=== Inot Buhay ===
An pangaran ni Begum Hazrat Mahal na Mohammadi Khanum, asin siya na ipinangaki kan 1820 sa [[Faizaba|Faizabad]], an dating kabisera nin Oudh State. Ipinabakal siya kan saiyang mga magurang asin nagin [[tawaif]] an saiyang propesyon. Naglaog siya sa royal [[harem]] bilang sarong ''Khawasin'' pagkatapos na ibenta sa mga ahente ng Royal, kun saen siya na na-promote sa sarong padi, asin bisto bilang Mahek Pari.

She became a ''Begum'' after being accepted as a royal concubine  of the King of Awadh, the last Tajdaar-e-Awadh, Wajid Ali Shah; became his junior wife and the title 'Hazrat Mahal' was bestowed on her after the birth of their son, Birjis Qadr. In 1856, the British annexed Awadh, and Wajid Ali Shah was exiled to [[Kolkata|Calcutta]]. Begum Hazrat Mahal remained in Lucknow with her son and soon took charge of the affairs of the rebel state of Awadh as it entered armed struggle with the British East India Company.<ref>{{Cite book|url=https://indianculture.gov.in/gazettes/uttar-pradesh-district-gazetteers-lucknow-vol-xxxvii|title=Uttar Pradesh District Gazetteers|last=Sharma|first=Vinod Chandra|date=March 1959|publisher=Government of Uttar Pradesh|volume=37|pages=56–57|access-date=1 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220814015902/https://indianculture.gov.in/gazettes/uttar-pradesh-district-gazetteers-lucknow-vol-xxxvii|archive-date=14 August 2022}}</ref>

=== Pagrebelde sa Indian kan 1857 ===
Durante kan Rebelyon nin India kan 1857, si Begum Hazrat Mahal nagrebelde tumang sa pwersa kan mga Briton na nasa pamomoon ni Raja Jailal Singh; inagaw ninda an kontrol ki [[Lucknow]], asin sia tuminukaw bilang guardian kan saiyang sadit na aki, si Prinsipe Birjis Qadr, na ipinahayag nia bilang namamahala (''Wali'') kan Awadh.<ref name="Michael Edwardes 1975 p. 104">Michael Edwardes (1975) ''Red Year''. </ref> Bilang ahente, sia automatikong nagkaigwa nin papel sa pamomoon sa pagrebelde tumang sa mga Britano.

An saro sa pangenot na reklamo ni Begum Hazrat Mahal iyo na an East India Company basta sana ginaba an mga templo asin moske tangani sanang makagibo nin dalan para sa mga tinampo.<ref name="Dalrymple">William Dalrymple ''The Last Mughal; the fall of a dynasty: Delhi, 1857'', Viking Penguin, 2006, p. 69</ref> Sa sarong proklamasyon na ilinuwas durante kan huring mga aldaw kan rebelyon, tinuya - tuya nia an paghihingakong Britano tanganing togotan an katalingkasan sa pagsamba:<ref name="Dalrymple" />
 {{blockquote|text=To eat pigs and drink wine, to bite [[Paper cartridge|greased cartridges]] and to mix [[Pig fat|pig's fat]] with [[Sweets from the Indian subcontinent|sweetmeats]], to destroy [[Hindus|Hindu]] and [[Muslims|Mussalman]] temples and mosques on the pretense of making roads, to build [[Church (building)|churches]], to send [[Clergy|clergymen]] into the streets to preach the [[Christianity|Christian religion]], to institute [[English-medium education|English schools]], and pay people a monthly stipend for learning the English sciences, while the places of worship of Hindus and Mussalmans are to this day entirely neglected; with all this, how can people believe that religion will not be interfered with?<ref name="Dalrymple"/>|sign=|source=}}
Si Hazrat Mahal nagtrabaho kaiba ni Nana Saheb, alagad kan huri uminiba sa of [[:en:Faizabad|Faizabad]] sa pag-atake sa Shahjahanpur. Kan an pwersa sa irarom kan pagboot kan mga Briton na re-alkalde Lucknow asin kadaklan kan Oudh, siya pirit naatras.

=== Inot na Buhay ===
Pag katapos - tapusi, kinaipuhan niyang magsibog pasiring sa Nepal, kun sain kan primero nagsayuma siyang magin asylum kan primer ministro na si Jung Bahadur, asin dai nahaloy tinogotan siya kaini.

Nagadan siya duman kan 1879 asin ilinubong sa mayong ngaran na lulubngan sa natad kan Jama Masjid nin [[Kathmandu]].<ref>{{Cite news|last=Krishna|first=Sharmila|title=Far from the madding crowd she lies, forlorn & forgotten|url=http://oudh.tripod.com/bhm/bhmfar.htm|newspaper=[[The Indian Express|The Indian Express - LUCKNOW]]|date=11 June 2002|accessdate=4 March 2024|archivedate=3 December 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131203001546/http://oudh.tripod.com/bhm/bhmfar.htm}}</ref>

Pagkagadan niya, sa okasyon kan hurado ni [[Reyna Victoria]] (1887), an Gobyernong Briton pinatawad si Birjis Qadr asin siya tinugotan na magpuli.<ref>{{Cite book|title=Lucknow the Last Phase of an Oriental Culture|last=Harcourt|first=E.S|date=2012|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-563375-7|edition=seventh|location=Delhi|page=76}}</ref>

== Mga Memorial ==
An linobngan ni Begum Hazrat Mulang yaon sa sentral na parte kan Kathmandu harani sa Jama Masjid, Ghantaghar, bakong harayo sa bantog na Darbar Marg. Pig-aataman ini kan Jama Masjid Central Committee.<ref name=":0"/>

Kan Agosto 1962, si Mahal ang pig-onrahan sa Lumang Victoria Park sa Hazratanj, Lucknow kan saiyang papel sa Great Revolt.<ref name="milligazette1">{{Cite news|title=Little known, little remembered: Begum Hazrat Mahal|url=http://www.milligazette.com/news/14143-little-known-little-remembered-begum-hazrat-mahal|newspaper=milligazette.com}}</ref> Kaiba kan pagngaran liwat sa parke, itinogdok an sarong marmol na memorial, na kaiba dian an tabla nin marmol na may apat na bilog na riktang plake na igwa kan gubing nin mga armas kan pamilyang Awadh. An parke ginagamit para sa Ramlilas asin mga bonfires durante kan Dusshera, siring man ki Lucknow Mahotsava (Luccen Exposition).   <sup class="noprint Inline-Template noprint noexcerpt Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''<nowiki><span title="a scholarly or news source for recent history would be better (May 2015)">better<span typeof="mw:Entity">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>source<nowiki><span typeof="mw:Entity">&</nowiki>nbsp;<nowiki></span></nowiki>needed<nowiki></span></nowiki>''&#x5D;</sup>

== Mga ladawan ==
<gallery widths="180px" heights="130px">
Ladawan:Hazrat_Mahal's_Tomb_in_Kathmandu.jpg|alt=The tomb of Begum Hazrat Mahal near Jama Masjid in Kathmandu|An lulubgan nin Begum Hazrat Mahal harani sa Jama Masjid sa Kathmandu
Ladawan:Begum_Hazrat_Mahal_Park_Lucknow.jpg|alt=Memorial of Begum Hazrat Mahal in Begum Hazrat Mahal Park, Lucknow.|Memorial kan Begum Hazrat Mahal sa Begum Hazrat Mahal Park, [[Lucknow]].
Ladawan:Victoria_Memorial_-_Begum_Hazrat_Mahal_Park.jpg|alt=A view of Begum Hazrat Mahal Park|Sarong tanaw sa Begum Hazrat Mahal Park
</gallery>

== Panluwas na mga takod ==

* [http://www.iloveindia.com/indian-heroes/begum-hazrat-mahal.html Begum Hazrat Mahalal Biograpiya] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180516174558/http://www.iloveindia.com/indian-heroes/begum-hazrat-mahal.html |date=2018-05-16 }}
* [http://oudh.tripod.com/1857/begum.htm 1857 - an Pakikipaglaban kan India Para sa Katalingkasan - Begum Hazrat Mahal]
* [http://www.tribuneindia.com/2007/20070510/1857/main4.htm An mga tawo nag - ako nin akusasyon ki Awad]
* [https://web.archive.org/web/20120808112814/http://pd.cpim.org/2007/1014/10142007_1857.htm LUKKO KAN 1857-58: AN EPIC SIEGE]
* [https://web.archive.org/web/20110725025549/http://www.nehru-centre.org/newsletters/2007/newsletternovember2007.pdf An 1857 Nag - ooswag sa Kasaysayan nin Katalingkasan]
* [http://www.milligazette.com/Archives/15062001/25.htm Salang kamugtakan kan lolobngan nin sarong parapakilaban na babae]
* [https://books.google.ae/books?isbn=8182054729 Mga parapakilaban na talingkas sa India]
* Begum Hazrat Mahal: Geraor Queen of Awadh by Malathi Ramachran, na ipinublikar kan Niyogi Books

== <span class="mw-headline">Toltolan</span> ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
Si Begum Hazrat Mahal (mga 1820  7 Abril 1879), midbid man sa arapodan na Begum kan Awadh iyo an ikaduwang agom ni Nawab of Awadh Wajid Ali Shah, asin an regent kan Awadh kan 1857-1858.   Midbid siya sa panginot na papel niya sa rebelyon kontra sa British East India Company durante kan Indian Rebelyon kan 1857.

Pakatapos na an agom niya pigdestierro sa Calcutta asin magputok an Rebelyon kan Indya, ginibo niyang regentisado an saiyang aki, si Prinsipe Birjis Qadr, an Wali (ruler) kan Awadh, kaiba mismo siya bilang nagrerenta durante kan minoriya kaini. Minsan siring, napiritan siang bayaan an katongdan na ini pakatapos nin halipot na paghade. Kan sia pa - Hallaur, sa katapustapusi nakakua na sia nin amponan sa Nepal, kun saen sia nagadan kan 1879. An saiyang papel sa rebelyon nagtao saiya nin herone status sa post-kolonyal na historya kan Indya.

 Biograpiya 

 Inot Buhay 
An pangaran ni Begum Hazrat Mahal na Mohammadi Khanum, asin siya na ipinangaki kan 1820 sa Faizabad, an dating kabisera nin Oudh State. Ipinabakal siya kan saiyang mga magurang asin nagin tawaif an saiyang propesyon. Naglaog siya sa royal harem bilang sarong Khawasin pagkatapos na ibenta sa mga ahente ng Royal, kun saen siya na na-promote sa sarong padi, asin bisto bilang Mahek Pari.

She became a Begum after being accepted as a royal concubine  of the King of Awadh, the last Tajdaar-e-Awadh, Wajid Ali Shah; became his junior wife and the title 'Hazrat Mahal' was bestowed on her after the birth of their son, Birjis Qadr. In 1856, the British annexed Awadh, and Wajid Ali Shah was exiled to Calcutta. Begum Hazrat Mahal remained in Lucknow with her son and soon took charge of the affairs of the rebel state of Awadh as it entered armed struggle with the British East India Company.

 Pagrebelde sa Indian kan 1857 
Durante kan Rebelyon nin India kan 1857, si Begum Hazrat Mahal nagrebelde tumang sa pwersa kan mga Briton na nasa pamomoon ni Raja Jailal Singh; inagaw ninda an kontrol ki Lucknow, asin sia tuminukaw bilang guardian kan saiyang sadit na aki, si Prinsipe Birjis Qadr, na ipinahayag nia bilang namamahala (Wali) kan Awadh.Michael Edwardes (1975) Red Year.  Bilang ahente, sia automatikong nagkaigwa nin papel sa pamomoon sa pagrebelde tumang sa mga Britano.

An saro sa pangenot na reklamo ni Begum Hazrat Mahal iyo na an East India Company basta sana ginaba an mga templo asin moske tangani sanang makagibo nin dalan para sa mga tinampo.William Dalrymple The Last Mughal; the fall of a dynasty: Delhi, 1857, Viking Penguin, 2006, p. 69 Sa sarong proklamasyon na ilinuwas durante kan huring mga aldaw kan rebelyon, tinuya - tuya nia an paghihingakong Britano tanganing togotan an katalingkasan sa pagsamba:
 
Si Hazrat Mahal nagtrabaho kaiba ni Nana Saheb, alagad kan huri uminiba sa of Faizabad sa pag-atake sa Shahjahanpur. Kan an pwersa sa irarom kan pagboot kan mga Briton na re-alkalde Lucknow asin kadaklan kan Oudh, siya pirit naatras.

 Inot na Buhay 
Pag katapos - tapusi, kinaipuhan niyang magsibog pasiring sa Nepal, kun sain kan primero nagsayuma siyang magin asylum kan primer ministro na si Jung Bahadur, asin dai nahaloy tinogotan siya kaini.

Nagadan siya duman kan 1879 asin ilinubong sa mayong ngaran na lulubngan sa natad kan Jama Masjid nin Kathmandu.

Pagkagadan niya, sa okasyon kan hurado ni Reyna Victoria (1887), an Gobyernong Briton pinatawad si Birjis Qadr asin siya tinugotan na magpuli.

 Mga Memorial 
An linobngan ni Begum Hazrat Mulang yaon sa sentral na parte kan Kathmandu harani sa Jama Masjid, Ghantaghar, bakong harayo sa bantog na Darbar Marg. Pig-aataman ini kan Jama Masjid Central Committee.

Kan Agosto 1962, si Mahal ang pig-onrahan sa Lumang Victoria Park sa Hazratanj, Lucknow kan saiyang papel sa Great Revolt. Kaiba kan pagngaran liwat sa parke, itinogdok an sarong marmol na memorial, na kaiba dian an tabla nin marmol na may apat na bilog na riktang plake na igwa kan gubing nin mga armas kan pamilyang Awadh. An parke ginagamit para sa Ramlilas asin mga bonfires durante kan Dusshera, siring man ki Lucknow Mahotsava (Luccen Exposition).   [<span title="a scholarly or news source for recent history would be better (May 2015)">better<span typeof="mw:Entity">&nbsp;</span>source<span typeof="mw:Entity">&nbsp;</span>needed</span>]

 Mga ladawan 

 Panluwas na mga takod 

 Begum Hazrat Mahalal Biograpiya 
 1857 - an Pakikipaglaban kan India Para sa Katalingkasan - Begum Hazrat Mahal
 An mga tawo nag - ako nin akusasyon ki Awad
 LUKKO KAN 1857-58: AN EPIC SIEGE
 An 1857 Nag - ooswag sa Kasaysayan nin Katalingkasan
 Salang kamugtakan kan lolobngan nin sarong parapakilaban na babae
 Mga parapakilaban na talingkas sa India
 Begum Hazrat Mahal: Geraor Queen of Awadh by Malathi Ramachran, na ipinublikar kan Niyogi Books

 Toltolan 

Kategorya:Pages with unreviewed translations