Elektrikong kuryente
{{Infobox physical quantity|name=Elektrikong kuryente|image=Ohm's Law with Voltage source TeX.svg|caption=Sarong simpleng elektrikong sirkito, kun sain an kuryente iyo pigrerepresenta kan letrang ''i''. An relasyon sa tahaw kan boltahe (V), resistansya (R), asin kuryente (I) iyo V=IR; bistado bilang an Ley ni Ohm.|unit=[[ampere]]|otherunits=|symbols=''I''|baseunits=|dimension=<math>\mathsf I</math>|extensive=|intensive=|conserved=|transformsas=|derivations=<math>I = {V \over R} , I = {Q \over t} </math>}}

An '''elektrikong kuryente''' ([[Ingles]]: ''electric current'') o '''kuryente''' sana, iyo an bulos nin mga kargadong partikulo, arug kan mga [[elektron]] o [[iyono]], na minahiro sa elektrikal na konduktor o ispasyo. Nasusukol ini sarikas kan pagbulos nin elektrikong karga sa ibabaw kan sarong bagay o sa sarong kontroladong bolyum.<ref name="horowitz">{{cite book|title=The art of electronics|last1=Horowitz|first1=Paul|last2=Hill|first2=Winfield|date=2015|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-80926-9|edition=3rd}}</ref><ref name="Walker">{{Cite book|title=Fundamentals of physics|last1=Walker|first1=Jearl|last2=Halliday|first2=David|last3=Resnick|first3=Robert|date=2014|publisher=Wiley|isbn=978-1118230732|edition=10th|location=Hoboken, NJ|oclc=950235056}}</ref> An mga minahirong partikulo iyo inaapod na parakulkol nin mga karga, na iyo pwedeng saro o pirang klase nin mga partikulo, depende sa konduktor. Sa mga elektrikong sirkito, an parakulkol nin mga karga iyo harus mga [[elektron]] na naghihiro sa mga linya nin kable. Sa mga [[semikonduktor]], pwede sinda magin mga elektron o hole. Sa mga [[elektrolito]], an parakulkol nin mga karga iyo mga [[iyono]], mientras sa [[plasma]] na sarong iyonisadong gas, sinda iyo mga iyono asin elektron.<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=3SsYctmvZkoC&pg=PA13|title=The electronics companion|author=Anthony C. Fischer-Cripps|publisher=CRC Press|year=2004|isbn=978-0-7503-1012-3|page=13}}</ref>

An SI na yunit kan elektrikong kuryente iyo an [[ampere]], o ''amp'', na iyo an bulos nin elektrikong karga sa ibabaw kan sarong bagay sa rikas na sarong [[coulomb]] kada segundo. An ampere (simbolo: A) iyo sarong SI na basehang yunit.<ref name="SI">International Bureau of Weights and Measures (2019-05-20), ''[https://www.bipm.org/utils/common/pdf/si-brochure/SI-Brochure-9.pdf SI Brochure: The International System of Units (SI)]'' (PDF) (9th ed.), ISBN 978-92-822-2272-0</ref> An elektrikong kuryente iyo pigsusukol kan kagamitang inaapod na ammetro (''ammeter'').<ref name="Walker" />

An mga elektrikong kuryente nagmomokna nin mga magnetikong hiwas, na iyo nagagamit sa mga motor, generator, induktor, asin transformer. Sa mga ordinaryong konduktor, nagkakawsa sinda nin ''Joule heating'', na nakakamokna nin [[liwanag]] sa inkandesendong ilaw. An mga kuryenteng baryente sa oras iyo minaluwas nin elektromagnetikong wave, na iyo ginagamit sa [[telekomunikasyon]] sa pagheras nin mga impormasyon.

== Hilingon man ==

* [[Enerhiya]]
* [[Temperatura]]
* [[Init]]

== Toltolan ==
{{reflist}}
{{agham-poon}}
[[Kategorya:Enerhiya]]
[[Kategorya:Mga parametro nin pagsukol]]
An elektrikong kuryente (Ingles: electric current) o kuryente sana, iyo an bulos nin mga kargadong partikulo, arug kan mga elektron o iyono, na minahiro sa elektrikal na konduktor o ispasyo. Nasusukol ini sarikas kan pagbulos nin elektrikong karga sa ibabaw kan sarong bagay o sa sarong kontroladong bolyum. An mga minahirong partikulo iyo inaapod na parakulkol nin mga karga, na iyo pwedeng saro o pirang klase nin mga partikulo, depende sa konduktor. Sa mga elektrikong sirkito, an parakulkol nin mga karga iyo harus mga elektron na naghihiro sa mga linya nin kable. Sa mga semikonduktor, pwede sinda magin mga elektron o hole. Sa mga elektrolito, an parakulkol nin mga karga iyo mga iyono, mientras sa plasma na sarong iyonisadong gas, sinda iyo mga iyono asin elektron.

An SI na yunit kan elektrikong kuryente iyo an ampere, o amp, na iyo an bulos nin elektrikong karga sa ibabaw kan sarong bagay sa rikas na sarong coulomb kada segundo. An ampere (simbolo: A) iyo sarong SI na basehang yunit.International Bureau of Weights and Measures (2019-05-20), SI Brochure: The International System of Units (SI) (PDF) (9th ed.), ISBN 978-92-822-2272-0 An elektrikong kuryente iyo pigsusukol kan kagamitang inaapod na ammetro (ammeter).

An mga elektrikong kuryente nagmomokna nin mga magnetikong hiwas, na iyo nagagamit sa mga motor, generator, induktor, asin transformer. Sa mga ordinaryong konduktor, nagkakawsa sinda nin Joule heating, na nakakamokna nin liwanag sa inkandesendong ilaw. An mga kuryenteng baryente sa oras iyo minaluwas nin elektromagnetikong wave, na iyo ginagamit sa telekomunikasyon sa pagheras nin mga impormasyon.

 Hilingon man 

 Enerhiya
 Temperatura
 Init

 Toltolan 

Kategorya:Enerhiya
Kategorya:Mga parametro nin pagsukol