Layagan

[[File:Iguana iguana Portoviejo 04.jpg|right|thumb|250px|Layagan, sa Portoviejo, Ecuador ]]
[[File:Green Iguana skull (Iguana iguana) and teeth.png|right|thumb|250px|Bungo asin ngipon kan layagan.]]

[[File:Dragon in Davao.jpg|thumb|Layagan hali sa Davao City]]

An '''layagan'''<ref>layagan.[https://quod.lib.umich.edu/p/philamer/AQA2025.0001.001/213?rgn=full+text;view=image;q1=layagan] quod.lib.umich.edu."un animal que llaman iguana en Mejico".Lisboa, Marcos de. Vocabulario de la lengua bicol. 1865. p 212. Kinua 04-02-18</ref> (iguana iguana,pamilya Iguanidae)  sarong klaseng reptil na nakakaagid sa hitsura kan [[guto]] alagad parikpikan sa talodtod. Ini tubong tal sa mga tropikal na lugar arog kan Mehiko, Sentral Amerika, Sud Amerika, Brazil, Caribbean, Lesser Antilles, Paraguay asin  nadara nang Florida, Puerto Rico, Grand Cayman, Texas, asin Hawaii, asin ngane igdi sa Filipinas haloy nang lakop an layagan. Enot na nadukayan ini ni Josephus Nicolaus Laurenti, sarong naturalistang austriano, kan 1768 asin saiyang ipigladawan sa saiyang librong titulado ''Specimen Medicum, Exhibens Synopsin Reptilium Emendatam cum Experimentis circa Venena''. Duwang species an nabisto sa genus Antilles
an "green iguana" (inapod sana man na "green" (berde) alagad pwede an kublit iba-iba an kolor} , na iyo an lakop na maray asin ginigibong ataman, asin an inapod na Lesser antillean iguana, na tubong Lesser antilles asin namimiligrong mapuho na gibo kan nawawara na an mga estaran kaini huli kan pagdakul kan populasyon nin tawo.

==Hitsura asin pagkatamanyo kan layagan==
An layagan nalaba sagkod 6.5 na pye na may gabat na 11 libra asin nalawig an buhay kaini abot 20 taon basta sa layas na kamugtakan.<ref>[ 
https://www.nationalgeographic.com/animals/reptiles/g/green-iguana/] www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18</ref>

Ini may mga paro-parikpik sa kalabaan kan talodtod sundo sa saindang ikog asin  may sadit na "ikatolong mata" sa payo. An matang ini inapod na "parietal eye" sensitibo sa ilaw. An layagan marigmat an paghling asin nakakamaan maski sa harayo kan porma, anino, kolor asin paghiro kan mga bagay. An pagkarigmat ninda iyo an nagiya sa piriot na kadlagan asin  paghanap kan mga tagong pagkakan, dangan an komunikasyon sa kapwa layagan paaging senyal na biswal. <ref>[https://www.nationalgeographic.com/animals/reptiles/g/green-iguana/]www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18</ref>

An hayop na ini may lambi-lambi na nalobo kun nagigin agresibo. Sa likod kan liog may mga kiskis na garo mga gusok na pwede iba-iba an kolor saka may darakulang kiskis na garo kalasag sa saindang pisngi. An mga mata nagigin alerto asin nagbuburuburahat an kalintataw sa pagtantya kan distansya kan kalaban. Igwa ining 80-120ng garo-gari'gi na mga ngipon asin ta kun ini mag-nganga sa atubang nin kalaban , boot sabihon andam nang mangagat. Totoo, an garo' na layagan tataong magkontrol kan saiyang pag-akab sa pagkagat. <ref>[https://www.reference.com/pets-animals/iguanas-bite-8076cda1d322ae35?aq=iguanas+lizards]www.reference.com. Kinua 04-02-18</ref>

==Kinakakan==
Tood an layagan mag-estar sa harani sa mga salog asin sipi asin nangungururapot sa mga sanga nin mga kahoy. An mga layagan parakakan sana man nin mga dahon-dahon, mga  burak, mga prutas, mga ogbos asin mga lumot asin anopaman na mga tinanom sa palibot ninda. Ini parati yaon nagtatarago sa limpoy kan kakadlaganan.<ref>[https://www.reference.com/web?qsrc=999&qo=semQuery&ad=semD&o=37056&l=sem&askid=b360cbbc-29bb-45c3-a734-205cb6b71efc-0-rf_msb&q=iguanas%20lizards&dqi=lizard%20iguanas&am=broad&an=msn_s]www.reference.com. Kinua 04-02-18</ref>

==Mga panluwas na takod==
* [http://www.ingr.club/m/1596498186805423681_4355527398]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}ingr club. Kinua 04-02-18.
* [http://animal-world.com/encyclo/reptiles/lizards_iguanid/GreenIguana.php] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120702071051/http://animal-world.com/encyclo/reptiles/lizards_iguanid/GreenIguana.php |date=2012-07-02 }}. Animal world. Kinua 04-02=-18.

==Mga manlaenlaen na layagan==
<gallery>
File:St Thomas Marriott Iguana 9 cropped.jpg|[[Green iguana]] sa isla nin [[Saint Thomas, U.S. Virgin Islands|St. Thomas]]
File:Iguana iguana male head.jpg| Saro pang "[[berdeng layagan]]" 
File:Iguana delicatissima.jpg|A [[Lesser Antillean Iguana|Lesser Antillean iguana]] na layas [[Dominica]]
File:Cayman Iguana.jpg| Invasive green iguana on [[Grand Cayman]]
File:Iguana in mexico.jpg|An layagan nasasaray sa atamanan sa Manzanilla, Jalisco, Mexico
File:Iguana-001.jpg|Layagan sa Butterfly World, Stellenbosch, South Africa
File:Iguana@Bannergatta.JPG|Layagan sa Bannergatta, Bangalore, India
File:Iguana at at Indira Gandhi Zoological Park, Visakhapatnam.jpg|Layagan sa Indira Gandhi Zoological Park, [[Visakhapatnam]], India
File:Lizard in Florida.jpg|Sarong layagan sa [[Key Largo]], [[Florida]]. 
</gallery>

== Toltolan ==
{{reflist}}

{{stub}}

[[Kategorya:Mga lizard sa Sentral Amerika]]
[[Kategorya:Mga reptil sa Brazil]]
[[Kategorya:Mga reptil]]
right|thumb|250px|Bungo asin ngipon kan layagan.

thumb|Layagan hali sa Davao City

An layaganlayagan. quod.lib.umich.edu."un animal que llaman iguana en Mejico".Lisboa, Marcos de. Vocabulario de la lengua bicol. 1865. p 212. Kinua 04-02-18 (iguana iguana,pamilya Iguanidae)  sarong klaseng reptil na nakakaagid sa hitsura kan guto alagad parikpikan sa talodtod. Ini tubong tal sa mga tropikal na lugar arog kan Mehiko, Sentral Amerika, Sud Amerika, Brazil, Caribbean, Lesser Antilles, Paraguay asin  nadara nang Florida, Puerto Rico, Grand Cayman, Texas, asin Hawaii, asin ngane igdi sa Filipinas haloy nang lakop an layagan. Enot na nadukayan ini ni Josephus Nicolaus Laurenti, sarong naturalistang austriano, kan 1768 asin saiyang ipigladawan sa saiyang librong titulado Specimen Medicum, Exhibens Synopsin Reptilium Emendatam cum Experimentis circa Venena. Duwang species an nabisto sa genus Antilles
an "green iguana" (inapod sana man na "green" (berde) alagad pwede an kublit iba-iba an kolor} , na iyo an lakop na maray asin ginigibong ataman, asin an inapod na Lesser antillean iguana, na tubong Lesser antilles asin namimiligrong mapuho na gibo kan nawawara na an mga estaran kaini huli kan pagdakul kan populasyon nin tawo.

Hitsura asin pagkatamanyo kan layagan
An layagan nalaba sagkod 6.5 na pye na may gabat na 11 libra asin nalawig an buhay kaini abot 20 taon basta sa layas na kamugtakan.[ 
https://www.nationalgeographic.com/animals/reptiles/g/green-iguana/] www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18

Ini may mga paro-parikpik sa kalabaan kan talodtod sundo sa saindang ikog asin  may sadit na "ikatolong mata" sa payo. An matang ini inapod na "parietal eye" sensitibo sa ilaw. An layagan marigmat an paghling asin nakakamaan maski sa harayo kan porma, anino, kolor asin paghiro kan mga bagay. An pagkarigmat ninda iyo an nagiya sa piriot na kadlagan asin  paghanap kan mga tagong pagkakan, dangan an komunikasyon sa kapwa layagan paaging senyal na biswal. www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18

An hayop na ini may lambi-lambi na nalobo kun nagigin agresibo. Sa likod kan liog may mga kiskis na garo mga gusok na pwede iba-iba an kolor saka may darakulang kiskis na garo kalasag sa saindang pisngi. An mga mata nagigin alerto asin nagbuburuburahat an kalintataw sa pagtantya kan distansya kan kalaban. Igwa ining 80-120ng garo-gari'gi na mga ngipon asin ta kun ini mag-nganga sa atubang nin kalaban , boot sabihon andam nang mangagat. Totoo, an garo' na layagan tataong magkontrol kan saiyang pag-akab sa pagkagat. www.reference.com. Kinua 04-02-18

Kinakakan
Tood an layagan mag-estar sa harani sa mga salog asin sipi asin nangungururapot sa mga sanga nin mga kahoy. An mga layagan parakakan sana man nin mga dahon-dahon, mga  burak, mga prutas, mga ogbos asin mga lumot asin anopaman na mga tinanom sa palibot ninda. Ini parati yaon nagtatarago sa limpoy kan kakadlaganan.www.reference.com. Kinua 04-02-18

Mga panluwas na takod
 ingr club. Kinua 04-02-18.
  . Animal world. Kinua 04-02=-18.

Mga manlaenlaen na layagan

 Toltolan 

Kategorya:Mga lizard sa Sentral Amerika
Kategorya:Mga reptil sa Brazil
Kategorya:Mga reptil