Joanna Russ
{{Infobox writer|name=Joanna Russ|image=Joanna Russ obit.jpg|caption=Russ in 1984. Portrait by Ileen Weber.|birth_date={{birth date|1937|2|22}}|birth_place=[[New York City]], U.S.|death_date={{death date and age|2011|04|29|1937|2|22}}|death_place=[[Tucson, Arizona]], U.S.|occupation=Academic, [[ feminism| feminist]], fiction writer|education=[[Cornell University]] ([[Bachelor of Arts|BA]])<br>[[Yale University]] ([[Master of Fine Arts|MFA]])|genre=[[Feminist science fiction]], [[fantasy]]|subject=[[Feminist literary criticism]]|notableworks="[[When It Changed]]", ''[[The Female Man]]'', ''[[How to Suppress Women's Writing]]'', ''[[To Write Like a Woman]]''|awards=<!-- needs selection --> [[Hugo Award]], [[Nebula Award]], two [[James Tiptree, Jr. Award]]s, [[Locus Award]], [[Gaylactic Spectrum Awards|Gaylactic Spectrum Award]], [[Pilgrim Award]], [[Florence Howe award]] of the [[women's caucus of the MLA]]}}

Si '''Joanna Russ''' (Pebrero 22, 1937 – Abril 29, 2011) sarong Amerikanong parasurat, akademiko asin [[Feminismo|peminista]] . Siya an kagsurat kan nagkapirang mga obra nin science fiction, pantasya asin peministang kritisismo sa literatura arog kan ''How to Suppress Women's Writing'', siring man sarong kontemporanyong nobela, ''On Strike Against God'', asin sarong librong pang-aki, ''Kittatinny'' . Bisto siya sa ''The Female Man'', sarong nobela na pinagsasaro an utopikong fiksyon asin satira, asin an istoryang " When It Changed ".

== Dangog ==
Si Joanna Russ namundag sa The Bronx, Siyudad nin Nueva York,  ki Evarett I. asin Bertha (née Zinner) Russ, parehong mga paratukdo. An saiyang pamilya Judio. <ref>{{cite web|url=https://www.seattletimes.com/entertainment/books/uw-professor-joanna-russ-with-ursula-k-le-guin-and-others-brought-feminist-bent-to-science-fiction/|title=UW professor Joanna Russ, with Ursula K. Le Guin and others, brought feminist bent to science fiction|date=October 18, 2019|publisher=The Seattle Times|access-date=2019-10-22}}</ref> Nagpoon siyang maggibo nin mga obra nin fiksyon sa amay na edad. Sa mga suminunod na taon, pinano niya an dai mabilang na mga kuaderno nin mga istorya, rawitdawit, komiks asin ilustrasyon, na parati pigbubugkos nin hilo an materyales. <ref>{{cite web|title=PCL MS-7: Joanna Russ Collection|url=http://www.bgsu.edu/colleges/library/pcl/pclms7.html|work=Browne Popular Culture Library|access-date=March 20, 2011|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110113050534/http://www.bgsu.edu/colleges/library/pcl/pclms7.html|archive-date=January 13, 2011|df=mdy-all}}</ref>

Bilang sarong senior sa William Howard Taft High School, si Russ napili bilang saro sa sampulong nangengenot sa Westinghouse Science Talent Search . <ref>{{cite web|url=http://www.nndb.com/people/553/000029466/|title=Joanna Russ|publisher=NNDB|access-date=March 15, 2013}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://student.societyforscience.org/science-talent-search-1953|title=Science Talent Search 1953|publisher=Society for Science & the Public|access-date=September 28, 2015|archive-date=June 24, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190624035343/https://student.societyforscience.org/science-talent-search-1953|url-status=dead}}</ref> Nagtapos siya sa Cornell University, kun saen siya nag-adal ki Vladimir Nabokov,  kan 1957, asin nag-ako kan saiyang MFA gikan sa Yale Drama School kan 1960. Siya halipot na panahon na kasal ki Albert Amateau.

Si Russ nagtukdo sa Queensborough Community College poon 1966 sagkod 1967, sa Cornell poon 1967 sagkod 1972, SUNY Binghamton, poon 1972 sagkod 1975, asin sa Unibersidad kan Colorado, Boulder, poon 1975 sagkod 1977. <ref>{{Cite web|title=Russ, Joanna, 1937-2011 - Social Networks and Archival Context|url=https://snaccooperative.org/ark:/99166/w6bk3pc4|access-date=2021-12-08|website=snaccooperative.org}}</ref> Kan 1977 nagpoon siyang magtukdo sa Unibersidad kan Washington . <ref name="nwda-db.wsulibs.wsu.edu2">{{cite web|title=Guide to the Joanna Russ Papers, 1968–1989|url=http://nwda-db.wsulibs.wsu.edu/findaid/ark:/80444/xv52000|access-date=March 20, 2011|work=Northwest Digital Archives}}</ref> Nagin siyang bilog na propesor kan 1984 asin nagretiro kan 1991. <ref>{{Cite web|title=In Memoriam - Joanna Russ: English Matters—Spring 2012|url=https://depts.washington.edu/engl/newsletter/2012-2/russ.php|access-date=2021-12-08|website=depts.washington.edu}}</ref> Si Russ tinawan nin National Endowment for the Humanities fellowship kan 1974-1975. <ref name=":12">{{Cite web|last=Priest|first=Christopher|date=2011-05-12|title=Joanna Russ obituary|url=http://www.theguardian.com/books/2011/may/12/joanna-russ-obituary|access-date=2024-09-10|website=The Guardian|language=en}}</ref>

== Reputasyon asin legasiya ==
An saiyang obra lakop na itinukdo sa mga kurso sa science fiction asin feminismo sa bilog na kinaban na nagtataram nin Ingles. Si Russ iyo an tema kan libro ni Farah Mendlesohn ''na On Joanna Russ'' asin ''an Demand My Writing: Joanna Russ, Feminism, Science Fiction'' ni Jeanne Cortiel.  Si Russ asin an saiyang obra prominenteng itinampok sa ''In the Chinks of the World Machine: Feminism and Science Fiction'' (1988) ni Sarah LeFanu. Siya nginaranan sa Science Fiction asin Fantasy Hall of Fame kan 2013.  

Si Gwyneth Jones nagsurat nin sarong libro kan 2019 manungod ki Joanna Russ na parte kan serye kan University of Illinois Press na inaapod na Modern Masters of Science Fiction. <ref>{{cite web|title=Joanna Russ Was Sci-Fi's Most Outspoken Feminist|url=https://www.wired.com/2020/02/geeks-guide-joanna-russ/|website=Wired - Geek's Guide to the Galaxy podcast|access-date=2 March 2020|date=29 February 2020}}</ref>

Sa sarong essay kan 2004 manungod sa mga koneksyon sa pag-ultanan kan obra ni Russ asin kan pelikula ni DW Griffith ''na Intolerance'', ilinaladawan siya ni Samuel R. Delany bilang "saro sa pinakamarahay - asin pinakakaipuhan - na parasurat nin Amerikanong fiksyon" poon kan ipublikar niya an saiyang enot na propesyonal na halipot na istorya kan 1959. 

An saiyang mga papel parte kan mga Espesyal na Koleksyon asin Arkibo kan Unibersidad kan Unibersidad kan Oregon. <ref>{{cite web|url=http://around.uoregon.edu/story/academics/celebrating-csws-40th-le-guin-feminist-science-fiction-fellowship|title=Celebrating CSWS 40th with the Le Guin Feminist Science Fiction Fellowship|date=July 7, 2013|publisher=University of Oregon}}</ref> <ref>{{cite web|title=Archives West: Joanna Russ papers, 1907-2014|url=http://archiveswest.orbiscascade.org/ark:/80444/xv52000#IDAE1LUD|website=archiveswest.orbiscascade.org|access-date=15 April 2021}}</ref>

== Personal na buhay ==
Kan panahon kan pagpublikar kan ''The Female Man'' kan 1975, <ref>{{Cite web|date=2011-04-29|title=In Memoriam: Joanna Russ (1937-2011)|url=https://www.sfwa.org/2011/04/29/in-memoriam-joanna-russ-1937-2011/|access-date=2021-12-09|website=SFWA|language=en-US}}</ref> si Russ nagluwas bilang sarong tomboy.  Alagad, si Russ nagdanay na protektibo sa saiyang personal na buhay,  asin sagkod sa sarong interbyu kan Disyembre 1981 ki Charles Platt, siya naglilikay pa man giraray sa tema sa enot na ikatolong parte kan interbyu. 

=== Salud ===
Sa saiyang huring buhay, dikit sana an saiyang naipublikar, huli ta igwa siyang chronic pain asin myalgic encephalomyelitis/chronic fatigue syndrome (ME/CFS). <ref name="cfs2">{{cite web|date=1995-06-16|title=Reviews: Joanna Russ|url=http://feministsf.org/reviews/russ.j.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070927185648/http://feministsf.org/reviews/russ.j.html|archive-date=September 27, 2007|access-date=September 25, 2006|work=Feminist Science Fiction, Fantasy & Utopia}}</ref>

Kan Abril 27, 2011, ibinareta na si Russ naadmit sa sarong hospice pagkatapos na magtios nin serye nin mga stroke. Si Samuel R. Delany kinotar na nagsabi na si Russ "nagluluya" asin haloy nang igwa nin " dai pagbuhay liwat " na pagboot sa file.  Nagadan siya nin amay na aga kan Abril 29, 2011. <ref name="locus2">{{cite web|publisher=[[Locus Publications]]|url=http://www.locusmag.com/News/2011/04/joanna-russ-1937-2011/|title=Joanna Russ (1937–2011)|work=Locus Online News|date=April 29, 2011|access-date=March 15, 2013}}</ref> <ref name="nytimesobit">{{Cite news|title=Joanna Russ, Who Drew Women to Sci-Fi, Dies at 74|url=https://www.nytimes.com/2011/05/08/arts/joanna-russ-74-dies-wrote-science-fiction.html?_r=1}}</ref>

== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
Si Joanna Russ (Pebrero 22, 1937 – Abril 29, 2011) sarong Amerikanong parasurat, akademiko asin peminista . Siya an kagsurat kan nagkapirang mga obra nin science fiction, pantasya asin peministang kritisismo sa literatura arog kan How to Suppress Women's Writing, siring man sarong kontemporanyong nobela, On Strike Against God, asin sarong librong pang-aki, Kittatinny . Bisto siya sa The Female Man, sarong nobela na pinagsasaro an utopikong fiksyon asin satira, asin an istoryang " When It Changed ".

 Dangog 
Si Joanna Russ namundag sa The Bronx, Siyudad nin Nueva York,  ki Evarett I. asin Bertha (née Zinner) Russ, parehong mga paratukdo. An saiyang pamilya Judio.  Nagpoon siyang maggibo nin mga obra nin fiksyon sa amay na edad. Sa mga suminunod na taon, pinano niya an dai mabilang na mga kuaderno nin mga istorya, rawitdawit, komiks asin ilustrasyon, na parati pigbubugkos nin hilo an materyales. 

Bilang sarong senior sa William Howard Taft High School, si Russ napili bilang saro sa sampulong nangengenot sa Westinghouse Science Talent Search .   Nagtapos siya sa Cornell University, kun saen siya nag-adal ki Vladimir Nabokov,  kan 1957, asin nag-ako kan saiyang MFA gikan sa Yale Drama School kan 1960. Siya halipot na panahon na kasal ki Albert Amateau.

Si Russ nagtukdo sa Queensborough Community College poon 1966 sagkod 1967, sa Cornell poon 1967 sagkod 1972, SUNY Binghamton, poon 1972 sagkod 1975, asin sa Unibersidad kan Colorado, Boulder, poon 1975 sagkod 1977.  Kan 1977 nagpoon siyang magtukdo sa Unibersidad kan Washington .  Nagin siyang bilog na propesor kan 1984 asin nagretiro kan 1991.  Si Russ tinawan nin National Endowment for the Humanities fellowship kan 1974-1975. 

 Reputasyon asin legasiya 
An saiyang obra lakop na itinukdo sa mga kurso sa science fiction asin feminismo sa bilog na kinaban na nagtataram nin Ingles. Si Russ iyo an tema kan libro ni Farah Mendlesohn na On Joanna Russ asin an Demand My Writing: Joanna Russ, Feminism, Science Fiction ni Jeanne Cortiel.  Si Russ asin an saiyang obra prominenteng itinampok sa In the Chinks of the World Machine: Feminism and Science Fiction (1988) ni Sarah LeFanu. Siya nginaranan sa Science Fiction asin Fantasy Hall of Fame kan 2013.  

Si Gwyneth Jones nagsurat nin sarong libro kan 2019 manungod ki Joanna Russ na parte kan serye kan University of Illinois Press na inaapod na Modern Masters of Science Fiction. 

Sa sarong essay kan 2004 manungod sa mga koneksyon sa pag-ultanan kan obra ni Russ asin kan pelikula ni DW Griffith na Intolerance, ilinaladawan siya ni Samuel R. Delany bilang "saro sa pinakamarahay - asin pinakakaipuhan - na parasurat nin Amerikanong fiksyon" poon kan ipublikar niya an saiyang enot na propesyonal na halipot na istorya kan 1959. 

An saiyang mga papel parte kan mga Espesyal na Koleksyon asin Arkibo kan Unibersidad kan Unibersidad kan Oregon.  

 Personal na buhay 
Kan panahon kan pagpublikar kan The Female Man kan 1975,  si Russ nagluwas bilang sarong tomboy.  Alagad, si Russ nagdanay na protektibo sa saiyang personal na buhay,  asin sagkod sa sarong interbyu kan Disyembre 1981 ki Charles Platt, siya naglilikay pa man giraray sa tema sa enot na ikatolong parte kan interbyu. 

 Salud 
Sa saiyang huring buhay, dikit sana an saiyang naipublikar, huli ta igwa siyang chronic pain asin myalgic encephalomyelitis/chronic fatigue syndrome (ME/CFS). 

Kan Abril 27, 2011, ibinareta na si Russ naadmit sa sarong hospice pagkatapos na magtios nin serye nin mga stroke. Si Samuel R. Delany kinotar na nagsabi na si Russ "nagluluya" asin haloy nang igwa nin " dai pagbuhay liwat " na pagboot sa file.  Nagadan siya nin amay na aga kan Abril 29, 2011.  

 Toltolan 

Kategorya:Pages with unreviewed translations