Lata Mangeshkar
{{Infobox tawo|name=Lata Mangeshkar|image=Lata Mangeshkar - still 29065 crop.jpg|caption=Mangeshkar in 2013|native_name=|birth_name=Hema Mangeshkar|birth_date={{birth date|df=y|1929|09|28}}|resting_place=Ashes scattered in the [[Godavari River]] at Ramkund, [[Nashik]], Maharashtra, India|death_date={{death date and age|2022|02|06|1929|09|28|df=y}}|birth_place=[[Indore]], [[Indore State]], [[British Raj|British India]] (present-day [[Madhya Pradesh]], India)|death_place=[[Mumbai]], [[Maharashtra]], India|other_names={{plainlist|
* •Queen of Melody
* •Nightingale of India
* •Voice of the Millennium
  }}|occupation={{flatlist|
* Playback singer
* composer
* film producer
  }}|years_active=1942–2022|family=[[Mangeshkar family]]|relatives=[[List of Hindi film families#Mangeshkar-Hardikar-Abhisheki-Kolhapure extended family|See list]]|signature=Signature of Lata Mangeshkar.svg|awards=[[List of awards received by Lata Mangeshkar|See list]]|honours={{plainlist|
* [[Padma Bhushan]] (1969)
* [[Dadasaheb Phalke Award]] (1989)
* [[Maharashtra Bhushan]] (1997)
* [[Padma Vibhushan]] (1999)
* [[Bharat Ratna]] (2001)
* Officer of the [[National Order of the Legion of Honour]] (2006)
  }}|module={{Infobox officeholder
| embed        = yes
| office       = [[Member of Parliament, Rajya Sabha]]
| constituency = [[List of nominated members of the Rajya Sabha|Nominated]] (Arts)
| termstart    = 22 November 1999
| termend      = 21 November 2005
  }}|module2={{Infobox musical artist
| embed      = yes
| background = solo_singer
| genre      = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Indian classical music|classical]]
* [[ghazal]]s<ref>{{Cite web|url=https://gaana.com/playlist/gaana-dj-ghazals-lata-mangeshkar|title=Playlist Ghazals – Lata Mangeshkar on Gaana.com|website=Gaana}}</ref>
* [[Sufi]]<ref>"Lata releases first Sufi album, credits nephew" https://www.freepressjournal.in/amp/entertainment/lata-releases-first-sufi-album-credits-nephew</ref>
* [[bhajan]]s<ref>{{Cite web|url=https://gaana.com/playlist/gaana-dj-bhakti-by-lata-mangeshkar|title=Playlist Bhakti By Lata Mangeshkar on Gaana.com|website=Gaana}}</ref>
* [[Folk music|folk]]<ref>{{Cite web|url=https://gaana.com/playlist/gaana-dj-bengali-folk-songs-of-lata|title=Playlist Bengali Folk Songs of Lata on Gaana.com|website=Gaana}}</ref>
* [[Gurbani]]<ref>"Lata Sings Gurbani Songs Download: Lata Sings Gurbani MP3 Punjabi Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/lata-sings-gurbani.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220607135503/https://gaana.com/album/amp/lata-sings-gurbani.html |date=7 June 2022 }}</ref>
* [[Bengali music]]<ref name="thestatesman.com">{{cite news |title=Lata Mangeshkar: The nightingale's tryst with Rabindra Sangeet |url=https://www.thestatesman.com/entertainment/music/lata-mangeshkar-nightingales-tryst-rabindra-sangeet-1502690352.html |website=The Statesman |access-date=4 December 2018 |date=28 September 2018}}</ref>
* [[dangdut]]<ref name="bangka.sonora.id">{{cite news|title=Perjalanan Karir Lata Mangeshkar Hingga Peremuannya Dengan Rhoma Irama|url=https://bangka.sonora.id/read/503133891/perjalanan-karier-lata-mangeshkar-hingga-pertemuannya-dengan-rhoma-irama?page=all|website=Sonora.id|access-date= 8 July 2022|date=8 February 2022}}</ref>
  }}
| instrument = Vocals
  }}}}'''Lata Mangeshkar {{IPA-hi|ləˈt̪aː məŋˈɡeːʃkər||Lata Mageshkar.ogg}}''' namundag '''Hema Mangeshkar'''; 28 Septyembre 1929 - 6 Pebrero 2022) <ref>{{Cite news|date=2022-02-06|title=Lata Mangeshkar, Bollywood's Most Beloved Voice, Dies at 92|url=https://www.nytimes.com/2022/02/05/world/asia/lata-mangeshkar-dead.html}}</ref> sarong Indyanong paratogtog nin parakanta asin mainhenyeryong musika. <ref>{{Cite news|date=2022-02-07|title=Lata Mangeshkar: 'Why I loved the Indian singer as much as The Beatles'|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-india-60257952}}</ref><ref>{{Cite news|title=Music show to celebrate birthday of melody queen|url=http://www.hindu.com/lf/2004/09/21/stories/2004092114010200.htm|date=21 September 2004}}</ref><ref>{{Cite news|title=Lata Mangeshkar|url=http://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/30899862.cms|date=10 December 2002}}</ref> konsideradong saro sa pinakadakula asin pinakamaimpluwensiyang parakanta kan subkontinente [[Subkontinenteng Indio|nin India]].<ref>{{Cite news|url=https://www.economist.com/obituary/lata-mangeshkar-was-the-soundtrack-of-the-newly-independent-country/21807600|title=Lata Mangeshkar was the soundtrack of newly independent India}}</ref> <ref>{{Cite web}}</ref> niya <ref>{{Cite web}}</ref> sa mga nagpapasararong elemento kan mga taga South Asia [[Habagatan na Asya|na Asia]] balyo nin pagdolonan.[1][2] <ref name="hindustantimes.com">{{Cite web}}</ref> ambag sa industriya nin musika kan Indya sa karerang naglawig nin walong dekada nakamit niya an mga titulo niyang honorifika arog kan "Queen of Melody", "Nightingale of India", asin "Voice of the Millennium".[4]

rekord <ref>{{Cite web}}</ref> Mangeshkar an mga rawit sa lampas tolong polo-anom na tataramong Indyano asin pirang ibang lenggwahe, dawa pangenot sa Hindi, Bengali asin Mar[[Marati|ati]].<ref name="hindustantimes.com2">{{Cite web}}</ref> karesibi sia nin nagkapirang pag - omaw asin onra sa bilog niang karera. 1989, ang Da[[dasaheb Phalke Award]] tinawan saiya nin onra kan Gobyerno [[kan India]].<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/topic/Lata-Mangeshkar/awards?from=mdr|title=Lata Mangeshkar Awards}}</ref> <ref>{{usurped|[https://web.archive.org/web/20100811105225/http://www.hinduonnet.com/2001/03/22/stories/01220006.htm Lata Mangeshkar given Bharat Ratna]}} ''The Hindu''</ref>, kan 2001 bilang pagbisto sa saiyang mga kontribusyon sa nasyon, tinawan sia nin onra ki Bharat [[Ratna]], saro sana sa tolong parakanta na makaresibi kan pinakahalangkaw na hokbo sibilyan kan India.[1] <ref>{{Cite web}}</ref>, ginibo siya kan Pransia na sarong Opisinar kan Orden Nasyunal kan Legion nin Honour, an pinakahalangkaw na national award sa nasyon.[2]

an resipyente kan tolong National [[Film Award for Best Female Playback Singers|Film Awards]], 15 Bengal Films' [[:en:Bengal_Film_Journalists'_Association_Awards|Journalists' Association Awards]], apat Filmfare [[Best Female Playck Award|Best Female Playck Awards]], bago magdeklara pa nin mga retrato, duwang Filmfare [[Special Award|Special Awards]], the Filmfare [[Lifetime Achievement Award]] sa tahaw kan iba. 1974, siya an nagin inot na parakanta nin dramang Indyan na ginibo sa Royal [[Royal Albert Hall|Albert Hall]] sa London, England.<ref name="indiatoday.in">{{Cite magazine}}</ref>

nagluwas siya sa ''[[:en:Guinness_World_Records|Guinness World Records]]'' bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa kasaysayan bago niya sinalidahan kan saiyang tugang, si Ash[[a Bhosle]].<ref name=":1">{{Cite news}}</ref>

== '''Inot na Buhay''' ==
<gallery>
Ladawan:LataMangeshkar14.jpg|litrato kan kaakian ni  Lata Mangeshkar
</gallery>Mangeshkar namundag sa sarong pamilya nin Brahmin kan 28 Septyembre 1929<ref name="Bhimani">{{Cite book|url=https://archive.org/details/insearchoflatama00bhim/page/55/mode/2up?q=Yesubai|title=In search of Lata Mangeshkar|last=Harish Bhimani|publisher=Indus|year=1995|isbn=978-81-7223-170-5|page=49|quote=I may be a Brahmin by Karma, but by birth I am both a Brahmin and a Maratha", he would say, for his mother Yesubai (Rane) was a 'Maratha'}}</ref>: sa Indore (sa presenteng distrito nin Indotsina kan Madura Pradesh), dangan an kapitolyo kan estadong prinsipe ni [[:en:Princely_state|princely state]] of [[:en:Indore_State|Indore]] naging parte kan [[:en:Central_India_Agency|Central India Agency]] in [[:en:British_Raj|British India]].

An saiyang [[ga tawong Marati|ama na]], si Deen[[anath Mangeshkar]] sarong Marathi asin parakantang klasikal sa Kon[[ga tawong Konkani|kani]] asin aparat aktor. ama ni Deenanath iyo si Gonesh Bhath Bashiba (Bhikambhatt) Navathe Hardikar (Abhisheki), sarong [[:en:Karhade_Brahmin|Karhade Brahmin]]<ref name="Bhimani2">{{Cite book|url=https://archive.org/details/insearchoflatama00bhim/page/214/mode/2up|title=In search of Lata Mangeshkar|last=Harish Bhimani|publisher=Indus|year=1995|isbn=978-81-7223-170-5|page=214|quote=My research ... revealed that, her paternal grandmother Yesubai Rane, who lived near the temple in a house called Chandramouli, and Lata's paternal grandfather Ganeshbhatt Bhikoba (Bhikambhatt) Abhisheki who was the head priest of the same temple were united according to the prevailing tradition of the times.}}</ref> na nagserbing padi sa bantog na Templo nin Mageshi sa Goa.<ref name="Bhimani2" /> ina ni  <ref name="Bhimani2" /> Deenanath na si Yesubai Rane iyo an kina[[Sambay|kagurangnan]] kan saiyang ama.<ref name="birth">{{Cite book|title=Wind of fire: the music and musicians of Goa|last=Cabral e Sá|first=Mário|publisher=Promilla & Co.|year=1997|isbn=978-81-85002-19-4|page=166}}</ref> Kabilang sa komunidad nin mga Deva[[dasi]] sa Goa,<ref name="week">{{Cite web}}</ref><ref>{{Cite web}}</ref> sarong grupo nin mga pintor sa templo na midbid ngunyan bilang Gomantak Maratta Samaj.<ref name="mangesh-mangeshi-and-the-mangeshkars">{{Cite web}}</ref> sarong Devadasi, si Yesbuai sarong elihidong musikero. apelyido kan ama na Deenanath iyo si Har''dikar''.<ref name="Bhimani2" /><ref name="week" /><ref name="mangesh-mangeshi-and-the-mangeshkars" />:  Si Deenanath dinara an apelyidong Mageshkar, basado sa ngaran kan saiyang baryo nin ancestral, si Mangifera sa Goa.

An sa[[mga tawo sa Gujarati|iyang]]  ina, si Shevanti (sa huri nginaranan na Shudhamati), sarong babaeng Gujarati<ref name="toi1">{{Cite news|title=Unplugged:Lata Mangeshkar|url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/spotlight/Unplugged-Lata-Mangeshkar/articleshow/4625384.cms|date=20 September 2009}}</ref> gikan sa [[:en:Thalner|Thalner]], [[:en:Bombay_Presidency|Bombay Presidency]] (ngonyan nasa norte-subangan nin Ma[[harashtra]]). Shev<ref name="toi2">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/ahmedabad/Meet-Lata-ben-Mangeshkar/articleshow/5066253.cms|title=Meet Lata-ben Mangeshkar!|date=29 September 2009}}</ref> an ikaduwang agom ni Deenanath; an inot niyang naagom na si Narmada, na nagadan bago siya ikinasal ki Sevinti, iyo an matuang tugang ni Henthe.[saiyang lolohon sa ama, si Seth Haridas Ramdas Lad, gikan ki Gujarat, sarong asensadong negosyante asin kadurungan ni Thalner. nud<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=kK00DQAAQBAJ|title=Asha Bhosle: A Musical Biography|last=Bharatan|first=Raju|date=1 August 2016|publisher=Hay House, Inc|isbn=978-93-85827-16-7|pages=5–7|language=en}}</ref> nya an mga kanta na Gujarat[[na Gujarati|i]] arog kan ga[[ba (kagalangan)|rbas]] ni Pa[[vagadh]] sa saiyang lola sa ina.

ngaranan si Lata na "Hema" kan siya namundag. huri, pinangaran saiya kan saiyang mga magurang an Lata pagkatapos na magkaigwa nin babaying karakter, si Latika, sa saro sa mga drama.

an pinakamatuang aki sa pamilya. Usha asin H[[ridaynath Mangeshkar|ridaynath]], sa orden kan pagkamundag, mga tugang niya; gabos matibay parakanta asin musikero.

Nanudan niya sa saiyang ama an inot niyang leksiyon dapit sa musika. edad na lima, nagpoon siyang magtrabaho bilang aktres sa mga dr[[Marati|ati]] musikal kan saiyang ama (''[[:en:Sangeet_Natak|Sangeet Natak]]'' in [[:en:Marathi_language|Marathi]]). <ref>{{Cite web}}</ref> niyang aldaw nin pag-eskwela,<ref name="encyclopaedia_of_hindi_cinema">{{Cite book|title=Encyclopaedia of Hindi Cinema|last=Khubchandani|first=Lata|publisher=Popular Prakashan|year=2003|isbn=81-7991-066-0|editor-last=[[Gulzar]]|pages=486–487|editor-last2=[[Govind Nihalani]]|editor-last3=Saibal Chatterjee}}</ref> Naghali si Mangeshkar ta dai siya tinugutan na darahon an tugang kaining si Asha kaiba niya.

== '''Karera sa pagkanta''' ==

=== Inot na karera kan mga taon 1940 ===
1942, kan si Mangeshkar 13 anyos an saiyang ama nagadan huli sa helang [[sa puso]].<ref>{{Cite web}}</ref> [[:en:Master_Vinayak|Master Vinayak]](Vinayak Damodar Karnataki), an kagsadiri kan Navyug Chitrapat movie company asin dayupot na amigo kan pamilyang Mangesshkar, iyo an nag'ataman sainda. inabangan niya sya na makapuon sa karera bilang sarong parakanta asin aktres.

nagkanta kantang "Nachanu Yaa Gade, Khelu Saari Mani Haus Bhaari", na kinompos ni Sadashivrao Nevekar para sa pelikulang Maraglekar's Mar[[Marati|ati]] ng Kiti Hasaal (1942), alagad an kanta ihinolog hale sa ultimong pinuno.<ref>{{Cite web}}</ref> Vinayak nagtao saiya nin sadit na papel sa pelikulang Marathi ni Navyug Chitrapat na Pahili Mangala-gaur (1942), kun sain nagkanta siyang "Natalli Chatiraichi Naval" na kinompos ni Dada Chandekar.[1]<ref name="encyclopaedia_of_hindi_cinema2">{{Cite book|title=Encyclopaedia of Hindi Cinema|last=Khubchandani|first=Lata|publisher=Popular Prakashan|year=2003|isbn=81-7991-066-0|editor-last=[[Gulzar]]|pages=486–487|editor-last2=[[Govind Nihalani]]|editor-last3=Saibal Chatterjee}}</ref> saiyang pi<ref>{{Cite web}}</ref> na kanta na Hindi iyo an "Mata Ek Sapot Ki Duniniya Badal De Tu" para sa pelikulang Marathi na Ga''jaabhaau'' (1943).[1][2] industriya kan Bollywood dai <ref name=":12">{{Cite news}}</ref> man giraray mahihiling an mga bitis kaiyan, kaya kinaipuhan ni Mangeshkar na magkonsentrar nguna sa pag-akting, na habo niya, huling dahil iyan magian asin areglado para sa saiya.

balyo siya sa Mumbai kan 1945 kan an kompanya ni Master Vinayak nagbalyo duman. puon siyang magkua nin mga leksiyon <ref>{{Cite news|title=5 unknown facts about Lata Mangeshkar|url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/5-unknown-facts-about-Lata-Mangeshkar/5-unknown-facts-about-Lata-Mangeshkar/photostory/32838183.cms}}</ref> ngaran [[ng Hindustani]] klasikal na musika gikan ki Ustad Aman Ali Khan kan Bhindibazaar Gharana.<ref>{{Cite web}}</ref> nagkanta nin "Paa Lagoon Kar Jori" para sa pelikulang Hindi-Ingles ni Vasant Joglekar na ''Aap Ki Seeva Mein'' (1946),<ref name="encyclopaedia_of_hindi_cinema4">{{Cite book|title=Encyclopaedia of Hindi Cinema|last=Khubchandani|first=Lata|publisher=Popular Prakashan|year=2003|isbn=81-7991-066-0|editor-last=[[Gulzar]]|pages=486–487|editor-last2=[[Govind Nihalani]]|editor-last3=Saibal Chatterjee}}</ref> na kinompos ni Datta Dovjekar.<ref>{{Citation|title=Aapki Sewa Mein}}</ref> bayle sa pelikula ginibo ni Rosini Bhate, na kan huri nagin bantog na klasikong parabayle.<ref>{{Cite web}}</ref> Lata asin an saiyang tugang na si Asha ginampanan an minor na papel sa pinakainot na pelikulang Hindi-Ingles, Ba''di Maa'' (1945). <ref>{{Cite web}}</ref> idto, si Lata nagkanta man nin b[[hajan]], "Maatar Tere Charnon Mein." siya pinabisto sa direktor nin musika na si Vasant Desai durante kan rekording kan segundo Hindi-language movie, Sub''hadra'' (1946).

Pagkatapos ni Vinayak kan 1948, an direktor sa musika na si G[[hulam Haider (nagkokontra)|hulam Haider]] nagmotor saiya bilang parakanta. tinukdo niya ini sa prodyuser na si Sa[[shadhar Mukherjee]], na kaidto nagtatrabaho sa pelikulang Sha''[[Shahed (1948 pelikula)|heed]]'' (1948), alagad ta dai man sinabi ni Maklererjee an boses kaini bilang "too irill".<ref name="encyclopaedia_of_hindi_cinema3">{{Cite book|title=Encyclopaedia of Hindi Cinema|last=Khubchandani|first=Lata|publisher=Popular Prakashan|year=2003|isbn=81-7991-066-0|editor-last=[[Gulzar]]|pages=486–487|editor-last2=[[Govind Nihalani]]|editor-last3=Saibal Chatterjee}}</ref> sarong anyaying Haider nagsimbag na sa maabot na mga taon an mga prodyuser asin direktor "madatong sa pamitisan ni Lata" asin "maghagad saiya nin pagkanta sa saindang mga pelikula. Haider nagtao saiya kan saiyang primerong mayor na break sa kanta "Dil Mera Toda, Mujhe Kahin Ka Na Chhora" - liriko ni Nazim Panipati- sa pelikulang Majibor (1948), na iyo an nagin inot niyang dakulang pagsalin pelikula. sarong interbyu kan saiyang ika-8ng kompleanyo kan 2013, ipinahayag niya an "Ghulam Haider na totoong sakuyang Diyoson. Siya an inot na direktor nin musika na nagpahiling nin lubos na pagtubod sa sakong talento."

inot, sinasabi na inarog niya an sarong matagumpay na parakantang si No[[or Jehan]], pero kan huri nagmukna siya nin sadiri niyang istilo sa pagkanta.<ref name="encyclopaedia_of_hindi_cinema5">{{Cite book|title=Encyclopaedia of Hindi Cinema|last=Khubchandani|first=Lata|publisher=Popular Prakashan|year=2003|isbn=81-7991-066-0|editor-last=[[Gulzar]]|pages=486–487|editor-last2=[[Govind Nihalani]]|editor-last3=Saibal Chatterjee}}</ref> nagdara nin bagong pirmang estilo nin pagkanta sa musikang Indyan, naglipat hale sa mga pasale shfil-style ngane magin ka'modern asin 'traditions' na babaeng propagandista. [[prano|sopriano]] na an lawig boses kulang nin tomo o amplaude, igwa siyang igong timbang sa saiyang tingog tanganing magtao nin depinidong korte sa pagkanta kan mga kanta sa pelikulang Indyan.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=sCcxDwAAQBAJ&dq=lata+mangeshkar+new+style+of+singing+mehfil+style+singing&pg=PT91|title=Hindi Film Songs and the Cinema|last=Morcom|first=Anna|date=5 July 2017|publisher=Routledge|isbn=978-1-351-56373-4|language=en}}</ref> ng<ref>{{Cite book|title=Icons: Men and Women who Shaped Today's India|last=Dharker|first=A.|publisher=Roli Books|year=2011|isbn=9788174369444|location=India|language=English}}</ref> limitado an saiyang abilidad sa pagkolor kan enot niang karera, sia nagkaigwa nin mas m[[rattura soprano|ara]] na tono asin nag - ooswag mantang nagpapadagos sia sa saiyang karera bilang drama. mga dayic nin kanta sa Hindi pelikulang, kan panahon na idto, pangenot na kinompos kan mga poetang Udu asin igwa nin mas halangkaw na kahulogan an mga tataramon na [[tataramon na Urdu|Urdu]], kaiba an diyalogo. Actor [[Dilip Kumar]] sarong beses na nagtaram nin prangka manongod sa saiyang punto de vista mantang nagkakantang Hindi/Urdu mga kanta; kaya durante kan panahon, nagkua sia nin mga leksion sa Urdu hale sa paratokdo sa Urdud na an ngaran Shafi.<ref>{{Cite book|title=Lata Mangeshkar: A Biography|last=Bharatan|first=Raju|publisher=UBS Publishers Distributors|year=1995|isbn=978-81-7476-023-4}}</ref> suminunod na mga interbio sinabi nia na dinangog sia ni Noor Jehan kan aki pa asin sinabihan siang magpraktis nin dakol. duwa <ref>{{Cite news}}</ref> na may komunikasyon sa lambang saro sa laog nin dakol na taon.

saro sa mga inot niyang mayor na pagganap iyo an "Aayega Amanewaala," sarong kanta sa pelikulang Mahal (1949), kinompos kan direktor nin musika na si Khe [[hemchand Prakash]] asin lip-synced sa screen kan aktres na si Madubala.<ref name="dailytimes.com.pk">{{Cite web}}</ref>lower-alpha 1] Ini sarong nagpapahuri na oras para saiya, asin sarô sa mga pagmidbid kan mga parakantang drama sa India. kaini, an mga parakanta sa drama ibinilang na katumbas nin sarong stuntman asin nagdanay na dai naheheling saka daing galang. kantang ini dakulang marhay na syudad nanggad, mala ta an Radio Goa ihinayag an saiyang identidad asin siya nagin bida sa sadiri niyang katanosan. <ref name=":13">{{Cite news}}</ref> nagbukas kan pinto para sa ibang parakanta nin drama tanganing makamit an pagmidbid na maninigo sainda.

=== Karera kan Bengali ===
Mangeshkar nagkanta na nin 185 kanta sa Bengali, paggibo saiya nin debut kan 1956 gamit an tinokda'ng awit na "Akash Prodeep Jwole", kinompos ni Satinath Mukhopadhyay.<ref>{{Cite web}}</ref> parehong taon, siya nagrekord kan "Rongila Banshite", kinompos ni B[[hupen Hazarika]], na saro man na syudad.<ref>{{Cite web}}</ref> huring p''[[a (1961 pelikula)|a]]'' kan dekada 1950, nagtala siya nin sarong panurat arog kan "aare Ude Jare Pakhi", asin"Ogo Aar Kichu To Noy", gabos kinompose ni Salil Chowdhury, asin kadtong naka-adaptar sa Hindi bilang "Ja Re Ud Ja Re Panchi" asin "Tasveer Tere Dil Mein" duman sa Maya, asin "O Sajna" in Parakh.<ref>{{Cite web}}</ref> 1960, saiyang pigrekord an "Akash Pradip Jole".<ref>{{Citation|title=Akash Pradeep Jole}}</ref> <ref>{{Citation|title=Bolchi Tomar Kane Kane – Female Version}}</ref><ref>{{Citation|title=Aaj Mon Cheyeche Ami Hariye Jabo}}</ref><ref>{{Citation|title=Chanchal Mon Anmona Hoy (Full Song) – Bengali Hit Duets – Download or Listen Free – JioSaavn}}</ref><ref>{{Citation|title=Nijhum Sandhaye Pantha}}</ref><ref>{{Citation|title=Listen to Ke Pratham Kachhe Esechhi Song by Lata Mangeshkar on Gaana.com}}</ref><ref>{{Citation|title=Saat Bhai Champa Jagore}}</ref><ref>{{Cite web}}</ref> kan 1960, nagkanta siya nin mga nakaarog na "Ekbar Biday De Ma Ghure Ashi," "Sa[[at Bhai Champa]]," "Ke Pratham Kache Esechi," "Nijhumam Sandhyay, "" "Chanchal Mon Anmona," "Ashah Srabon," "Bolichi Tomar Kaney," asin "Ajo Mon Cheyeke" by kompositor arog ni Suhins Daftsan, Hemant Kumar asin Salil Chowdhury

== '''Mga katabang kaiba an iba pang parakanta''' ==
1940 abot mga 1970, si Mangeshkar nagkanta nin mga dula [[aiya]] an Ash[[a Bhosle]], Surao, Shamsad Begum, U[[sha Mangeshkar]], Koi[[shore Kumar]], [[Mohammed Rafi]], Mu[[kesh (singer)|kesh]], Talat Mahmood, [[Mana Dey]], Ge[[eta Dutt]], He[[mant Kumar]], G. M. Duranrai, asin Maedra Kapoor. 1964, nagkanta siya nin "Chanda Se Hoga" kaiba si P[[. B. Srenivas]] na hali sa Main Beni Ladki Hoon.

Mutesh nagadan kan 1976. ng kan dekada 1980 an pagkagadan ni [[Mohammed Rafi]] asin Ko[[shore Kumar]].<ref>{{Cite web}}</ref> kan saindang pagmomisa, padagos siyang nagkakanta kaiba si [[Shailendra Singh (singer)|Shailendra Singh]], Shahbir Kumar, Ni[[tin Mukesh]] (Aki niMukesh), [[Manhar Udhas]], [[Amit Kumar (paraawit)|Amit Kumar]] (aki ni Hadeng Kuar). Si Mohammeed Aziz, Sur[[esh Wadkar]], S[[. P. Balasubrahmanyam]], asin Vinod Rathodod.

dekada 1990, nagpuon siyang magkanta nin mga dula kaiba si Ro[[op Kumar Rathod]], Hari[[haranan (singer)|haran]], Pan[[kaj Udhas]], Ab[[hijeet Bhatacharya|hijeet]], [[Udit Narayan]], asin Kummar [[Sanu]].<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=coJtCwAAQBAJ|title=Swarkokila Lata Mangeshkar|last=Gupta|first=Vinita|isbn=978-93-82901-88-4|pages=76–81|language=hi}}</ref> saiy<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=YE-9AAAACAAJ|title=Lata Mangeshkar: A Biography|last=Bharatan|first=Raju|date=1995|publisher=UBS Publishers' Distributors|isbn=978-81-7476-023-4|pages=78–83|language=en}}</ref> pinakabistong gibo kan 90s iyo an D''[[olwale Dulhania Le Jayenge]],'' na may mga kanta arog kan "Mere Khwahon Mein Jo Aaye", "Ho Gaya Hai Tujhoko To Pyaar Sajna", "Tujihe Dekha T Yeh JanaSam", asin "Maehndi Laga Ke Rakhna".

2000s, an saiyang mga dula ginibo mayormente katuwang ni [[Udit Narayan]] asin ni Son[[u Nigam]]. -06 an mga taon kan saiyang huring bistong marhay na mga kanta: "Kaise Piya Se" hale sa Be''[[Bakit (2005 pelikula)|wafa]]'' (2005); "Shayad Yehi To Peyaar Hai" gikan Lucky: No Time for Love (2005) kaiba sina Ad[[nan Sami]]; asin "Lukka Chhupi" sa pelikulang Ra''[[ng De Basanti]]'' (2006) kaibahan si A. R. Rajaman. nagkanta "Ek Tu Hi Bharata" na taga- Pu''[[kar (2000) na pelikula)|kar]]'' (2000). iba pang lataw na mga rawitdawit kan dekadang ini iyo an hale sa Ve''[[er-Zara]]'' (2004), kinanta kaiba si Udit Narayan, Sonu Nigam, Ja[[gjit Singh]], Ro[[op Kumar Rathod]], asin Gu[[rdas Mann]]. sa saiyang pinakahuring kanta iyo an "Jena Hai Kya" na gikan ki ''Dunno'' ''Y2'' (2015).

== '''Bako sa pagkanta na karera''' ==

=== Direksyon sa musika ===
Lata Mangeshkar nagkomponer nin musika sa enot na pagkakataon kan 1955 para sa pelikulang Marathi na Ram ''Rom Pavhane''. <ref name="Bharatan1995">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=RaafAAAAMAAJ|title=Lata Mangeshkar: A Biography|last=Raju Bharatan|date=1 January 1995|publisher=UBS Publishers' Distributors|isbn=978-81-7476-023-4|page=382}}</ref> kan 1960, nagkompuwesto siya nin musika para sa pagsunod sa mga pelikulang Mar[[Marati|ati]] na nasa irarom kan pseudonym ni Anand Ghan.

* - Ram ''Rom Pavhana''
* - Maratha Tituka Melva''ta Tituka Melva''
* - Mo''hityanchi Manjula''
* - Sa''dhi Manase''
* - T''ambadi Mati''

niya an Maharlikang State Government's Best Music Director Award para sa pelikulang Sa''dhi Manase''. kantang "Airanichya Deva Tula" hale sa parehong pelikula natawan nin pinakamabentang premyo sa kanta.

=== Produksyon ===
produsir si Lata Mangeshkar nin apat na pelikula:

* - Va''adal'' (Marathi)
* - J''haanjhar'' (Hindi), kaiba si C.[[. Ramchandra]]
* - Kan''chan Ganga'' (Hindi)
* - Le''[[kin...]]'' Hindi) 

== '''Kahilangan asin kagadanan''' ==
8 Enero 2022, si Mangeshkar nabalo an positibo para sa C[[COVID-19|OVID-19]] nin mga sintomas na mahoyo asin inako ki Breach Candy Hospital's intensive care unit sa Mumbai. danay siya sa ICU na may senyales nin "pagrarahay kan saiyang hawak". <ref>{{Cite news|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/hindi/bollywood/news/lata-mangeshkar-is-undergoing-aggressive-therapy-and-tolerating-procedures-doctor-pratit-samdani/articleshow/89367774.cms|title=Lata Mangeshkar is undergoing aggressive therapy and tolerating procedures: Doctor Pratit Samdani}}</ref> siya kan mga doktor <ref>{{Cite news|date=6 February 2022|title=Lata Mangeshkar is stable now, says Asha Bhosle|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/lata-mangeshkar-health-critical-condition-deteriorated-7758174/|language=en}}</ref> nag-aandorog sa [[ilador|ventilador]] kan 28 Enero matapos an saiyang salud "naimeksritan boundl"; alagad, buminalik sya sa pentitor kan 5 Pebrero, pagkatapos magraot an saiyang salud, asin nagsapo nin "agrresibong terape".<gallery>
Ladawan:Photos-Celebs-attend-Lata-Mangeshkars-state-funeral-3 (1).jpg|lobong ni Mangeshkar kan 2022
</gallery>si Mangeshkar huli sa multiple organ dysfuction syndrome kan 6 Pebrero 2022, sa edad na 92. <ref>{{Cite news|last1=Banerjee|first1=Shoumojit|title='Nightingale' Lata Mangeshkar passes away at 92|url=https://www.thehindu.com/news/national/lata-mangeshkar-legendary-singer-dies-at-92/article38387404.ece|date=6 February 2022}}</ref>- agi sia nin 28 aldaw na daing ontok na pagbolong sa pneumonia asin COVID-19.<gallery>
Ladawan:The Prime Minister, Shri Narendra Modi consoles family members of ‘Bharat Ratna’ Lata Mangeshkar, in Mumbai on February 06, 2022 (1).jpg|Primer Ministro Na[[Narendra Modi|redra Modi]] nanagboan si Mangeshkar Family asin Ash[[a Bhosle]] pakatapos nin pagbayad nin tributo sa Lata Mangeshkar sa Mumbai.
</gallery>isi kan Gobyerno [[kan India]] an duwang aldaw na peryodo nin nasyonal na pagmondo asin na malupad sa kabangaan [[dulag nin India|na bandera]] kan nasyon poon 6 sagkod 7 Pebrero sa bilog na Indya huli sa paggalang saiya.<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/2day-national-mourning-in-lata-mangeshkar-s-memory-tricolour-at-halfmast-101644122238434.html|title=Lata Mangeshkar's last rites at Mumbai's Shivaji Park with full state honours}}</ref> <ref>{{Cite web}}</ref> Ram [[Ram Nath Kovind|Nath Kovind]], Bise President Venkaias Nagui, Primer Ministro Narcisa Modi, magkapirang mga ministro kan Unyon asin Poon na Mga Ministro,<ref>{{Cite web}}</ref>[4] dakul na myembro kan Music Industry sa Indya, industriya nin pelikula sa India, celebrity, imahe, asin neticens nagpahayag kan saindang konsyerto. <ref>{{Cite web}}</ref> parakawat <ref>{{Cite news|title=IND v WI: Indian team wears black arm bands to mourn death of Lata Mangeshkar|url=https://sportstar.thehindu.com/cricket/indian/indian-team-to-wear-black-arm-bands-west-indies-lata-mangeshkar/article38387619.ece}}</ref> India na Cricket Team nagsusulot nin itom na bandang takyag tanganing ipagmondo an pagkagadan ni Mangeshkar sa Indya [[grupo nin mga krisis sa Solnopan na India sa India kan 2021-22|vs. West Indies enot ODI]].[1] <ref>{{Cite news|url=https://www.aninews.in/news/world/asia/melodies-of-lata-mangeshkar-are-universal-forever-says-former-afghan-president20220206201949/|title=Melodies of Lata Mangeshkar are universal, forever, says former Afghan President}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://theprint.in/go-to-pakistan/pakistanis-mourn-lata-mangeshkar-too-say-even-1000-pakistan-cannot-compensate-this-loss/822862/|title=Pakistanis mourn Lata Mangeshkar too, say 'even 1,000 Pakistan cannot compensate this loss'}}</ref><ref>{{Cite web}}</ref><ref>{{Cite web}}</ref> France Emmanuel [[Emmanuel Macron|Macron]], Primer Ministro kan Pakistan, I[[Imrān K͟hān|stra Khan]], Prime Minister of Bangladesh, She[[ikh Hasina]], Primerong ministro nin Nepal, Sherwood Deuba, Primer Ministro kan Sri Lanka, si Mahhida Rajapaksa, dating President kan Apganistan, Ham[[Hamid Karzai|id Karzai]], asin an Liganong Ministro na si Fawd Caudhry nagpahayag kan saindang kamondoan sa saiyang pagkagadan.[2] mga huring seremonya kan Mangeshkar (pinagporma kan saiyang tugang, si H[[ridaynath Mangeshkar]]) asin kremor piggibo, na may lubos na hokbo sa estado, sa Shi[[vaji Park]] nin Mumbai sa parehong aldaw. Primer Ministro Na[[Narendra Modi|redra Modi]], Gobernador Bhat Singh Koshyari, Poon Ministro Udhav Tackey nagbayad kan ultimo nindang mga bagay asin nagkaag nin floral tribu. mga tugang <ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/movies/lata-mangeshkar-passes-away-live-updates-legendary-singer-dies-at-92-mortal-remains-to-be-taken-to-shivaji-park-for-last-respects-livenews-4738040.html|title=Legendary Singer Laid to Rest With Full State Honours; PM Modi, Shah Rukh Khan Attend Funeral}}</ref> Mangeshkar na sinda Ash[[a Bhosle]] asin U[[sha Mangeshkar]], [[vedra Fadnavis]], Raj [[Tackeray]], Shah [[Rukh Khan]], [[Aamir Khan]], R[[anbir Kapoor]], Vid[[ya Balan]], Sh[[radha Kapoor]], Sechin [[Tendulkar]], Javed Achtar, Theuradha Pawal, asin magkapirang digdentilate saka kapamilya sa nag - atender.[1] <ref>{{Cite news|url=https://m.economictimes.com/magazines/panache/lata-mangeshkar-tribute-makes-it-to-times-square-billboard-in-new-york/articleshow/89467942.cms|title=A Tribute to Lata Mangeshkar at New York's Times Square}}</ref> 2022, an sarong billboard elektroniko kan Times Square, Man[[ga Indian sa mayor na lugar kan Siudad nin Nueva York|hattan]], na inisponsor kan Binder Indian Cultural Center, itinampok an tributo ki Mangeshkar.[1] saro pang tribu <ref>{{Cite web}}</ref> Mangeshkar nin mga popular na parakanta (Arta Chakrabbarty, Niharika Nath asin Mandira Karmakar) ipinublikar sa sarong peryodiko sa Arizona US.[1] si Lata Mangeshkar kan sunod na aldaw pagkatapos magadan an Vasant Panchami (sarong kapiestahan na idinusay ki Diosdado Saraswati na iyo an nagrepresentar sa musika, kaaraman, asin iba pang mga arte). Parehas ining pigkokonsiderar <ref>{{Cite web}}</ref> siya sarong vatar kan Salaswati asin an pagmantinir kan musika," segun sa aktres na si Ra[[ni Masakerji]].

10 Pebrero 2022, an abo ni Mangeshkar ilinubog sa Salog Godavari duman sa Ramkund, Na[[shik]] kan saiyang tugang na si Usha asin sobrinong si Adinath Mangeshkar.

== '''Mga gawad asin pagbisto''' ==
<gallery>
Ladawan:Lata Mangeshkar.jpg|Mangeshkar sa Dinanath Mangeshkar Awards na ipinaisi kan 2013
Ladawan:Narendra Modi marks 51 years of 'Ae Mere Vatan Ke Logon' at Mumbai.jpg|Mangeshkarasin Na[[Narendra Modi|redra Modi]] sa ika-15ng anibersaryo kan "A[[ye Mere Watan Ke Logon]]" kan 2014
</gallery>Mangeshkar nanggana nin magkapirang mga premyo [[nin Onra]], kabali na diyan an Bharat [[Ratna]] (2001), pinakahalangkaw na gawad sa sibilyan kan Indya, Pa[[Padma Vibhushan|dma Vibhushan]]">dma Bhushan (1969),<ref name="Padma Awards">{{Cite web}}</ref> Paduka Vibushan (1999), Ze[[e Cine Awards|e Cine Award]] for Lifetime Achievements (1999),<ref>{{Cite web}}</ref> Dadaheb Phalike Awards (1989), Maharashtra Bhutan Award (1997),<ref>{{Cite news|url=https://indianexpress.com/article/news-archive/stage-set-for-felicitation-of-lata-with-maharashtra-bhushan-award/|title=Stage set for felicitation of Lata with Maharashtra Bhushan award|date=19 November 1997}}</ref> N[[ANR National Award|NR National Award]]">TR National Award (1999), Legion of Honour (2007), ANDAR [[Film Award for Best Female Playback Singers|Film Awards]], 2012 and Health's Journal's Association! niya man an apat na Filmfare [[Best Female Playck Award|Best Female Playck Awards]]. 1969, siya naggibo kan pambihirang pagbostra nin pagsuko sa Filmfare Best Female Playck Award tanganing maipalakop an bagong talento. <ref>{{Cite web}}</ref> tinawan sia nin ayuda <ref name="auto">{{Cite web}}</ref> Filmfare [[Lifetime Achievement Award]] kan 1993 asin Filmfare Special Awards kan 1994 and 2004.[

1984, pigtugdas kan Gobyerno nin Estado kan Ma[[Madhya Pradesh|dhya Pradesh]] an Lata [[ta Mangeshkar Award]] sa saiyang honor. - establisar man nin kaparehong premyo an Gobyerno kan Estado sa Maharashtra kan 1992.

2009, siya ginawadan kan titulong Opisinar kan Legion Pranses sa Honour, an pinakahalangkaw na orden nin France

2012, siya nabibilang 10 sa poll kan Ollook India kan [[Pinakadakulang Indian]] poon pa kan independensya.

U[[stad Bade Ghulam Ali Khan]] nagsabi "''kambakht, kabhi besuri na hoti''"[ she] dai lamang ma'aki").<ref>{{Cite news|last=Ramnarayan|first=Gowri|title=Flight of the golden oriole|url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/flight-of-the-golden-oriole/article28525321.ece|date=4 January 2004}}</ref> Actor [[Dilip Kumar]] sarong beses nagkomento, "Lata Mangeshkar ki awaaz kudrat kakhleek maka-ikakwishma hain", na boot sabihon an boses ni "Lita Mangesukar sarong milagro gikan sa Diyos".

Lata Mangeshkar sa 'Sa Memiriam' na separar sa 2022 British Academy Film and Television Awards (BAFTA).

Lata ika-8 sa lista kan Rolling Stone kan 200 Greatest Singers of all Time, na ipinublikar kan Enero 1, 2023.

Nagresibe man siya nin mga honorary doctors hali sa Sa[[ngeet Natak Akademi]] kan 1989, Indira Kalya Sagelet Vishwavidyalaya, K[[hairagarh]], Shivaji University in Kolhaupur, [[York University|nin York]] University sa Toronto

== '''Kontrobersia''' ==
1974, an Guinness World Records ilinista si Lata Mangeshkar bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa historya, na sinasabi na siya daa an nagtala nin "sobra sa 25,000 solo, dula asin koro's nagbalik nin mga kanta sa 20 tataramon kan Indya" sa pag'oltan 1948 asin 1974. saiyang rekord kinusugan <ref name="how_fair_raju6">{{Cite web}}</ref> [[Mohammed Rafi]], na guminanang nagkanta nin mga 28,000 na rawitdawit.<ref name="howfair">{{Cite web}}</ref> gadan ni Rafi, sa edisyon kaining 1984, an Guinness Book of World Records nagsabi kan saiyang pangaran para sa "Most Recordings", alagad sabi man kaini na pigsasabing guminana si Rafael. mga huring edisyon kan Guinness Book <ref>{{Cite news|title=Dedicated to Queen of Melody|url=http://www.tribuneindia.com/2003/20030224/login/music.htm}}</ref> na siya dai pang 30,000 na rawitdawit sa pag-oltan nin 1948 asin 1987.

paglaog kan mga edisyon sa Guinness kan 1991 na mayong paliwanag, mantang may nagkapirang reperensia na padagos niyang sinabi na rinibong kanta an irinekord niya, asin uminabot iyan nin haros 50,000.<ref>{{Cite news|title=The nightingale of India turns 75|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/3696042.stm}}</ref> <ref name="Majumdar2009">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=TdM2Ben3alIC&pg=PA232|title=Wanted cultured ladies only!: female stardom and cinema in India, 1930s–1950s|last=Neepa Majumdar|date=25 September 2009|publisher=University of Illinois Press|isbn=978-0-252-07628-2|pages=232–|access-date=6 October 2011}}</ref><ref>{{Cite magazine}}</ref>, maski an kaenot-enotan na Guinness guminana nin 25,000 na kanta (pag'oltan 1948 asin 1974) pinagdiskutiran asin masabing sobra kan magkapira pa man ngane, sinasabi na an bilang kan mga rawit-dawit niyang kinakanta niya sa mga pelikulang Hindi abot 1991 nakua na 5025.<ref>{{Cite book|title=Lata Mangeshkar Gandhar Swaryatra (1945–1989)|last=Nerurkar|first=Vishwas|publisher=Vasanti P. Nerukar|location=Mumbai|language=hi}}</ref><ref>{{Cite book|title=World music: The Rough Guide|last=Broughton|first=Simon|last2=Mark Ellingham|last3=Richard Trillo|publisher=Rough Guides|year=2000|isbn=978-1-85828-636-5|page=106}}</ref> <ref>Bhatt, Punita.</ref> Mangeshkar na dai niya ipinasurat an pira sa mga kanta niyang isinurat, asin dai niya aram kun sain kinua kan Guinness Book editors an impormasyon ninda. 2011, an entri binuhay liwat kan Guinness nag'atribuwir kan rekord sa tugang niyang si Ash[[a Bhosle]] bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa historya nin musika, "huling pigtala niya an 11,000 solo, dula asin koro-surok na mga kanta asin sa sobrang 20 tataramon na Indyan poon 1947".<ref name="newrec">{{Cite news|title=It's a world record for Asha Bhosle|url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report_its-a-world-record-for-asha-bhosle_1601969}}</ref> <ref>{{Cite web}}</ref><ref>{{Cite web}}</ref> 2016, an presenteng rekord sa kategoryang ini iyo si P.[[P. Suseela]], huli ta nagtala nin kisuerra 17,695 kanta sa 6 na tataramon, dai mabilang an nagkapirang nawaraan nin amay na mga rekording.

== '''Mga Nota''' ==
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>
<references group="lower-alpha" responsive="0"></references>

{{Tamboan}}
Lata Mangeshkar  namundag Hema Mangeshkar; 28 Septyembre 1929 - 6 Pebrero 2022)  sarong Indyanong paratogtog nin parakanta asin mainhenyeryong musika.  konsideradong saro sa pinakadakula asin pinakamaimpluwensiyang parakanta kan subkontinente nin India.  niya  sa mga nagpapasararong elemento kan mga taga South Asia na Asia balyo nin pagdolonan.[1][2]  ambag sa industriya nin musika kan Indya sa karerang naglawig nin walong dekada nakamit niya an mga titulo niyang honorifika arog kan "Queen of Melody", "Nightingale of India", asin "Voice of the Millennium".[4]

rekord  Mangeshkar an mga rawit sa lampas tolong polo-anom na tataramong Indyano asin pirang ibang lenggwahe, dawa pangenot sa Hindi, Bengali asin Marati. karesibi sia nin nagkapirang pag - omaw asin onra sa bilog niang karera. 1989, ang Dadasaheb Phalke Award tinawan saiya nin onra kan Gobyerno kan India.  The Hindu, kan 2001 bilang pagbisto sa saiyang mga kontribusyon sa nasyon, tinawan sia nin onra ki Bharat Ratna, saro sana sa tolong parakanta na makaresibi kan pinakahalangkaw na hokbo sibilyan kan India.[1] , ginibo siya kan Pransia na sarong Opisinar kan Orden Nasyunal kan Legion nin Honour, an pinakahalangkaw na national award sa nasyon.[2]

an resipyente kan tolong National Film Awards, 15 Bengal Films' Journalists' Association Awards, apat Filmfare Best Female Playck Awards, bago magdeklara pa nin mga retrato, duwang Filmfare Special Awards, the Filmfare Lifetime Achievement Award sa tahaw kan iba. 1974, siya an nagin inot na parakanta nin dramang Indyan na ginibo sa Royal Albert Hall sa London, England.

nagluwas siya sa Guinness World Records bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa kasaysayan bago niya sinalidahan kan saiyang tugang, si Asha Bhosle.

 Inot na Buhay 
Mangeshkar namundag sa sarong pamilya nin Brahmin kan 28 Septyembre 1929: sa Indore (sa presenteng distrito nin Indotsina kan Madura Pradesh), dangan an kapitolyo kan estadong prinsipe ni princely state of Indore naging parte kan Central India Agency in British India.

An saiyang ama na, si Deenanath Mangeshkar sarong Marathi asin parakantang klasikal sa Konkani asin aparat aktor. ama ni Deenanath iyo si Gonesh Bhath Bashiba (Bhikambhatt) Navathe Hardikar (Abhisheki), sarong Karhade Brahmin na nagserbing padi sa bantog na Templo nin Mageshi sa Goa. ina ni   Deenanath na si Yesubai Rane iyo an kinakagurangnan kan saiyang ama. Kabilang sa komunidad nin mga Devadasi sa Goa, sarong grupo nin mga pintor sa templo na midbid ngunyan bilang Gomantak Maratta Samaj. sarong Devadasi, si Yesbuai sarong elihidong musikero. apelyido kan ama na Deenanath iyo si Hardikar.:  Si Deenanath dinara an apelyidong Mageshkar, basado sa ngaran kan saiyang baryo nin ancestral, si Mangifera sa Goa.

An saiyang  ina, si Shevanti (sa huri nginaranan na Shudhamati), sarong babaeng Gujarati gikan sa Thalner, Bombay Presidency (ngonyan nasa norte-subangan nin Maharashtra). Shev an ikaduwang agom ni Deenanath; an inot niyang naagom na si Narmada, na nagadan bago siya ikinasal ki Sevinti, iyo an matuang tugang ni Henthe.[saiyang lolohon sa ama, si Seth Haridas Ramdas Lad, gikan ki Gujarat, sarong asensadong negosyante asin kadurungan ni Thalner. nud nya an mga kanta na Gujarati arog kan garbas ni Pavagadh sa saiyang lola sa ina.

ngaranan si Lata na "Hema" kan siya namundag. huri, pinangaran saiya kan saiyang mga magurang an Lata pagkatapos na magkaigwa nin babaying karakter, si Latika, sa saro sa mga drama.

an pinakamatuang aki sa pamilya. Usha asin Hridaynath, sa orden kan pagkamundag, mga tugang niya; gabos matibay parakanta asin musikero.

Nanudan niya sa saiyang ama an inot niyang leksiyon dapit sa musika. edad na lima, nagpoon siyang magtrabaho bilang aktres sa mga drati musikal kan saiyang ama (Sangeet Natak in Marathi).  niyang aldaw nin pag-eskwela, Naghali si Mangeshkar ta dai siya tinugutan na darahon an tugang kaining si Asha kaiba niya.

 Karera sa pagkanta 

 Inot na karera kan mga taon 1940 
1942, kan si Mangeshkar 13 anyos an saiyang ama nagadan huli sa helang sa puso. Master Vinayak(Vinayak Damodar Karnataki), an kagsadiri kan Navyug Chitrapat movie company asin dayupot na amigo kan pamilyang Mangesshkar, iyo an nag'ataman sainda. inabangan niya sya na makapuon sa karera bilang sarong parakanta asin aktres.

nagkanta kantang "Nachanu Yaa Gade, Khelu Saari Mani Haus Bhaari", na kinompos ni Sadashivrao Nevekar para sa pelikulang Maraglekar's Marati ng Kiti Hasaal (1942), alagad an kanta ihinolog hale sa ultimong pinuno. Vinayak nagtao saiya nin sadit na papel sa pelikulang Marathi ni Navyug Chitrapat na Pahili Mangala-gaur (1942), kun sain nagkanta siyang "Natalli Chatiraichi Naval" na kinompos ni Dada Chandekar.[1] saiyang pi na kanta na Hindi iyo an "Mata Ek Sapot Ki Duniniya Badal De Tu" para sa pelikulang Marathi na Gajaabhaau (1943).[1][2] industriya kan Bollywood dai  man giraray mahihiling an mga bitis kaiyan, kaya kinaipuhan ni Mangeshkar na magkonsentrar nguna sa pag-akting, na habo niya, huling dahil iyan magian asin areglado para sa saiya.

balyo siya sa Mumbai kan 1945 kan an kompanya ni Master Vinayak nagbalyo duman. puon siyang magkua nin mga leksiyon  ngaran ng Hindustani klasikal na musika gikan ki Ustad Aman Ali Khan kan Bhindibazaar Gharana. nagkanta nin "Paa Lagoon Kar Jori" para sa pelikulang Hindi-Ingles ni Vasant Joglekar na Aap Ki Seeva Mein (1946), na kinompos ni Datta Dovjekar. bayle sa pelikula ginibo ni Rosini Bhate, na kan huri nagin bantog na klasikong parabayle. Lata asin an saiyang tugang na si Asha ginampanan an minor na papel sa pinakainot na pelikulang Hindi-Ingles, Badi Maa (1945).  idto, si Lata nagkanta man nin bhajan, "Maatar Tere Charnon Mein." siya pinabisto sa direktor nin musika na si Vasant Desai durante kan rekording kan segundo Hindi-language movie, Subhadra (1946).

Pagkatapos ni Vinayak kan 1948, an direktor sa musika na si Ghulam Haider nagmotor saiya bilang parakanta. tinukdo niya ini sa prodyuser na si Sashadhar Mukherjee, na kaidto nagtatrabaho sa pelikulang Shaheed (1948), alagad ta dai man sinabi ni Maklererjee an boses kaini bilang "too irill". sarong anyaying Haider nagsimbag na sa maabot na mga taon an mga prodyuser asin direktor "madatong sa pamitisan ni Lata" asin "maghagad saiya nin pagkanta sa saindang mga pelikula. Haider nagtao saiya kan saiyang primerong mayor na break sa kanta "Dil Mera Toda, Mujhe Kahin Ka Na Chhora" - liriko ni Nazim Panipati- sa pelikulang Majibor (1948), na iyo an nagin inot niyang dakulang pagsalin pelikula. sarong interbyu kan saiyang ika-8ng kompleanyo kan 2013, ipinahayag niya an "Ghulam Haider na totoong sakuyang Diyoson. Siya an inot na direktor nin musika na nagpahiling nin lubos na pagtubod sa sakong talento."

inot, sinasabi na inarog niya an sarong matagumpay na parakantang si Noor Jehan, pero kan huri nagmukna siya nin sadiri niyang istilo sa pagkanta. nagdara nin bagong pirmang estilo nin pagkanta sa musikang Indyan, naglipat hale sa mga pasale shfil-style ngane magin ka'modern asin 'traditions' na babaeng propagandista. sopriano na an lawig boses kulang nin tomo o amplaude, igwa siyang igong timbang sa saiyang tingog tanganing magtao nin depinidong korte sa pagkanta kan mga kanta sa pelikulang Indyan. ng limitado an saiyang abilidad sa pagkolor kan enot niang karera, sia nagkaigwa nin mas mara na tono asin nag - ooswag mantang nagpapadagos sia sa saiyang karera bilang drama. mga dayic nin kanta sa Hindi pelikulang, kan panahon na idto, pangenot na kinompos kan mga poetang Udu asin igwa nin mas halangkaw na kahulogan an mga tataramon na Urdu, kaiba an diyalogo. Actor Dilip Kumar sarong beses na nagtaram nin prangka manongod sa saiyang punto de vista mantang nagkakantang Hindi/Urdu mga kanta; kaya durante kan panahon, nagkua sia nin mga leksion sa Urdu hale sa paratokdo sa Urdud na an ngaran Shafi. suminunod na mga interbio sinabi nia na dinangog sia ni Noor Jehan kan aki pa asin sinabihan siang magpraktis nin dakol. duwa  na may komunikasyon sa lambang saro sa laog nin dakol na taon.

saro sa mga inot niyang mayor na pagganap iyo an "Aayega Amanewaala," sarong kanta sa pelikulang Mahal (1949), kinompos kan direktor nin musika na si Khe hemchand Prakash asin lip-synced sa screen kan aktres na si Madubala.lower-alpha 1] Ini sarong nagpapahuri na oras para saiya, asin sarô sa mga pagmidbid kan mga parakantang drama sa India. kaini, an mga parakanta sa drama ibinilang na katumbas nin sarong stuntman asin nagdanay na dai naheheling saka daing galang. kantang ini dakulang marhay na syudad nanggad, mala ta an Radio Goa ihinayag an saiyang identidad asin siya nagin bida sa sadiri niyang katanosan.  nagbukas kan pinto para sa ibang parakanta nin drama tanganing makamit an pagmidbid na maninigo sainda.

 Karera kan Bengali 
Mangeshkar nagkanta na nin 185 kanta sa Bengali, paggibo saiya nin debut kan 1956 gamit an tinokda'ng awit na "Akash Prodeep Jwole", kinompos ni Satinath Mukhopadhyay. parehong taon, siya nagrekord kan "Rongila Banshite", kinompos ni Bhupen Hazarika, na saro man na syudad. huring pa kan dekada 1950, nagtala siya nin sarong panurat arog kan "aare Ude Jare Pakhi", asin"Ogo Aar Kichu To Noy", gabos kinompose ni Salil Chowdhury, asin kadtong naka-adaptar sa Hindi bilang "Ja Re Ud Ja Re Panchi" asin "Tasveer Tere Dil Mein" duman sa Maya, asin "O Sajna" in Parakh. 1960, saiyang pigrekord an "Akash Pradip Jole".  kan 1960, nagkanta siya nin mga nakaarog na "Ekbar Biday De Ma Ghure Ashi," "Saat Bhai Champa," "Ke Pratham Kache Esechi," "Nijhumam Sandhyay, "" "Chanchal Mon Anmona," "Ashah Srabon," "Bolichi Tomar Kaney," asin "Ajo Mon Cheyeke" by kompositor arog ni Suhins Daftsan, Hemant Kumar asin Salil Chowdhury

 Mga katabang kaiba an iba pang parakanta 
1940 abot mga 1970, si Mangeshkar nagkanta nin mga dula aiya an Asha Bhosle, Surao, Shamsad Begum, Usha Mangeshkar, Koishore Kumar, Mohammed Rafi, Mukesh, Talat Mahmood, Mana Dey, Geeta Dutt, Hemant Kumar, G. M. Duranrai, asin Maedra Kapoor. 1964, nagkanta siya nin "Chanda Se Hoga" kaiba si P. B. Srenivas na hali sa Main Beni Ladki Hoon.

Mutesh nagadan kan 1976. ng kan dekada 1980 an pagkagadan ni Mohammed Rafi asin Koshore Kumar. kan saindang pagmomisa, padagos siyang nagkakanta kaiba si Shailendra Singh, Shahbir Kumar, Nitin Mukesh (Aki niMukesh), Manhar Udhas, Amit Kumar (aki ni Hadeng Kuar). Si Mohammeed Aziz, Suresh Wadkar, S. P. Balasubrahmanyam, asin Vinod Rathodod.

dekada 1990, nagpuon siyang magkanta nin mga dula kaiba si Roop Kumar Rathod, Hariharan, Pankaj Udhas, Abhijeet, Udit Narayan, asin Kummar Sanu. saiy pinakabistong gibo kan 90s iyo an Dolwale Dulhania Le Jayenge, na may mga kanta arog kan "Mere Khwahon Mein Jo Aaye", "Ho Gaya Hai Tujhoko To Pyaar Sajna", "Tujihe Dekha T Yeh JanaSam", asin "Maehndi Laga Ke Rakhna".

2000s, an saiyang mga dula ginibo mayormente katuwang ni Udit Narayan asin ni Sonu Nigam. -06 an mga taon kan saiyang huring bistong marhay na mga kanta: "Kaise Piya Se" hale sa Bewafa (2005); "Shayad Yehi To Peyaar Hai" gikan Lucky: No Time for Love (2005) kaiba sina Adnan Sami; asin "Lukka Chhupi" sa pelikulang Rang De Basanti (2006) kaibahan si A. R. Rajaman. nagkanta "Ek Tu Hi Bharata" na taga- Pukar (2000). iba pang lataw na mga rawitdawit kan dekadang ini iyo an hale sa Veer-Zara (2004), kinanta kaiba si Udit Narayan, Sonu Nigam, Jagjit Singh, Roop Kumar Rathod, asin Gurdas Mann. sa saiyang pinakahuring kanta iyo an "Jena Hai Kya" na gikan ki Dunno Y2 (2015).

 Bako sa pagkanta na karera 

 Direksyon sa musika 
Lata Mangeshkar nagkomponer nin musika sa enot na pagkakataon kan 1955 para sa pelikulang Marathi na Ram Rom Pavhane.  kan 1960, nagkompuwesto siya nin musika para sa pagsunod sa mga pelikulang Marati na nasa irarom kan pseudonym ni Anand Ghan.

 - Ram Rom Pavhana
 - Maratha Tituka Melvata Tituka Melva
 - Mohityanchi Manjula
 - Sadhi Manase
 - Tambadi Mati

niya an Maharlikang State Government's Best Music Director Award para sa pelikulang Sadhi Manase. kantang "Airanichya Deva Tula" hale sa parehong pelikula natawan nin pinakamabentang premyo sa kanta.

 Produksyon 
produsir si Lata Mangeshkar nin apat na pelikula:

 - Vaadal (Marathi)
 - Jhaanjhar (Hindi), kaiba si C.. Ramchandra
 - Kanchan Ganga (Hindi)
 - Lekin... Hindi) 

 Kahilangan asin kagadanan 
8 Enero 2022, si Mangeshkar nabalo an positibo para sa COVID-19 nin mga sintomas na mahoyo asin inako ki Breach Candy Hospital's intensive care unit sa Mumbai. danay siya sa ICU na may senyales nin "pagrarahay kan saiyang hawak".  siya kan mga doktor  nag-aandorog sa ventilador kan 28 Enero matapos an saiyang salud "naimeksritan boundl"; alagad, buminalik sya sa pentitor kan 5 Pebrero, pagkatapos magraot an saiyang salud, asin nagsapo nin "agrresibong terape".si Mangeshkar huli sa multiple organ dysfuction syndrome kan 6 Pebrero 2022, sa edad na 92. - agi sia nin 28 aldaw na daing ontok na pagbolong sa pneumonia asin COVID-19.isi kan Gobyerno kan India an duwang aldaw na peryodo nin nasyonal na pagmondo asin na malupad sa kabangaan na bandera kan nasyon poon 6 sagkod 7 Pebrero sa bilog na Indya huli sa paggalang saiya.  Ram Nath Kovind, Bise President Venkaias Nagui, Primer Ministro Narcisa Modi, magkapirang mga ministro kan Unyon asin Poon na Mga Ministro,[4] dakul na myembro kan Music Industry sa Indya, industriya nin pelikula sa India, celebrity, imahe, asin neticens nagpahayag kan saindang konsyerto.  parakawat  India na Cricket Team nagsusulot nin itom na bandang takyag tanganing ipagmondo an pagkagadan ni Mangeshkar sa Indya vs. West Indies enot ODI.[1]  France Emmanuel Macron, Primer Ministro kan Pakistan, Istra Khan, Prime Minister of Bangladesh, Sheikh Hasina, Primerong ministro nin Nepal, Sherwood Deuba, Primer Ministro kan Sri Lanka, si Mahhida Rajapaksa, dating President kan Apganistan, Hamid Karzai, asin an Liganong Ministro na si Fawd Caudhry nagpahayag kan saindang kamondoan sa saiyang pagkagadan.[2] mga huring seremonya kan Mangeshkar (pinagporma kan saiyang tugang, si Hridaynath Mangeshkar) asin kremor piggibo, na may lubos na hokbo sa estado, sa Shivaji Park nin Mumbai sa parehong aldaw. Primer Ministro Naredra Modi, Gobernador Bhat Singh Koshyari, Poon Ministro Udhav Tackey nagbayad kan ultimo nindang mga bagay asin nagkaag nin floral tribu. mga tugang  Mangeshkar na sinda Asha Bhosle asin Usha Mangeshkar, vedra Fadnavis, Raj Tackeray, Shah Rukh Khan, Aamir Khan, Ranbir Kapoor, Vidya Balan, Shradha Kapoor, Sechin Tendulkar, Javed Achtar, Theuradha Pawal, asin magkapirang digdentilate saka kapamilya sa nag - atender.[1]  2022, an sarong billboard elektroniko kan Times Square, Manhattan, na inisponsor kan Binder Indian Cultural Center, itinampok an tributo ki Mangeshkar.[1] saro pang tribu  Mangeshkar nin mga popular na parakanta (Arta Chakrabbarty, Niharika Nath asin Mandira Karmakar) ipinublikar sa sarong peryodiko sa Arizona US.[1] si Lata Mangeshkar kan sunod na aldaw pagkatapos magadan an Vasant Panchami (sarong kapiestahan na idinusay ki Diosdado Saraswati na iyo an nagrepresentar sa musika, kaaraman, asin iba pang mga arte). Parehas ining pigkokonsiderar  siya sarong vatar kan Salaswati asin an pagmantinir kan musika," segun sa aktres na si Rani Masakerji.

10 Pebrero 2022, an abo ni Mangeshkar ilinubog sa Salog Godavari duman sa Ramkund, Nashik kan saiyang tugang na si Usha asin sobrinong si Adinath Mangeshkar.

 Mga gawad asin pagbisto 
Mangeshkar nanggana nin magkapirang mga premyo nin Onra, kabali na diyan an Bharat Ratna (2001), pinakahalangkaw na gawad sa sibilyan kan Indya, Padma Vibhushan">dma Bhushan (1969), Paduka Vibushan (1999), Zee Cine Award for Lifetime Achievements (1999), Dadaheb Phalike Awards (1989), Maharashtra Bhutan Award (1997), NNR National Award">TR National Award (1999), Legion of Honour (2007), ANDAR Film Awards, 2012 and Health's Journal's Association! niya man an apat na Filmfare Best Female Playck Awards. 1969, siya naggibo kan pambihirang pagbostra nin pagsuko sa Filmfare Best Female Playck Award tanganing maipalakop an bagong talento.  tinawan sia nin ayuda  Filmfare Lifetime Achievement Award kan 1993 asin Filmfare Special Awards kan 1994 and 2004.[

1984, pigtugdas kan Gobyerno nin Estado kan Madhya Pradesh an Lata ta Mangeshkar Award sa saiyang honor. - establisar man nin kaparehong premyo an Gobyerno kan Estado sa Maharashtra kan 1992.

2009, siya ginawadan kan titulong Opisinar kan Legion Pranses sa Honour, an pinakahalangkaw na orden nin France

2012, siya nabibilang 10 sa poll kan Ollook India kan Pinakadakulang Indian poon pa kan independensya.

Ustad Bade Ghulam Ali Khan nagsabi "kambakht, kabhi besuri na hoti"[ she] dai lamang ma'aki"). Actor Dilip Kumar sarong beses nagkomento, "Lata Mangeshkar ki awaaz kudrat kakhleek maka-ikakwishma hain", na boot sabihon an boses ni "Lita Mangesukar sarong milagro gikan sa Diyos".

Lata Mangeshkar sa 'Sa Memiriam' na separar sa 2022 British Academy Film and Television Awards (BAFTA).

Lata ika-8 sa lista kan Rolling Stone kan 200 Greatest Singers of all Time, na ipinublikar kan Enero 1, 2023.

Nagresibe man siya nin mga honorary doctors hali sa Sangeet Natak Akademi kan 1989, Indira Kalya Sagelet Vishwavidyalaya, Khairagarh, Shivaji University in Kolhaupur, nin York University sa Toronto

 Kontrobersia 
1974, an Guinness World Records ilinista si Lata Mangeshkar bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa historya, na sinasabi na siya daa an nagtala nin "sobra sa 25,000 solo, dula asin koro's nagbalik nin mga kanta sa 20 tataramon kan Indya" sa pag'oltan 1948 asin 1974. saiyang rekord kinusugan  Mohammed Rafi, na guminanang nagkanta nin mga 28,000 na rawitdawit. gadan ni Rafi, sa edisyon kaining 1984, an Guinness Book of World Records nagsabi kan saiyang pangaran para sa "Most Recordings", alagad sabi man kaini na pigsasabing guminana si Rafael. mga huring edisyon kan Guinness Book  na siya dai pang 30,000 na rawitdawit sa pag-oltan nin 1948 asin 1987.

paglaog kan mga edisyon sa Guinness kan 1991 na mayong paliwanag, mantang may nagkapirang reperensia na padagos niyang sinabi na rinibong kanta an irinekord niya, asin uminabot iyan nin haros 50,000. , maski an kaenot-enotan na Guinness guminana nin 25,000 na kanta (pag'oltan 1948 asin 1974) pinagdiskutiran asin masabing sobra kan magkapira pa man ngane, sinasabi na an bilang kan mga rawit-dawit niyang kinakanta niya sa mga pelikulang Hindi abot 1991 nakua na 5025. Bhatt, Punita. Mangeshkar na dai niya ipinasurat an pira sa mga kanta niyang isinurat, asin dai niya aram kun sain kinua kan Guinness Book editors an impormasyon ninda. 2011, an entri binuhay liwat kan Guinness nag'atribuwir kan rekord sa tugang niyang si Asha Bhosle bilang iyo an pinaka-narekord na artista sa historya nin musika, "huling pigtala niya an 11,000 solo, dula asin koro-surok na mga kanta asin sa sobrang 20 tataramon na Indyan poon 1947".  2016, an presenteng rekord sa kategoryang ini iyo si P.P. Suseela, huli ta nagtala nin kisuerra 17,695 kanta sa 6 na tataramon, dai mabilang an nagkapirang nawaraan nin amay na mga rekording.

 Mga Nota