Sawako Ariyoshi
{{Infobox tawo|name=Sawako Ariyoshi|native_name=有吉佐和子<br />(ありよし さわこ）|image=Ariyoshi Sawako.jpg|caption=Sawako Ariyoshi in<br />''Shufu to seikatsu'', April 1960|birth_date=January 20, 1931|birth_place=Masagocho, [[Wakayama City]]|death_date={{Death date and age|1984|8|30|1931|1|20}}|death_place=[[Suginami-ku]], [[Tokyo]]|resting_place=Kodaira Metropolitan Cemetery|occupation=[[Novelist]], [[Playwright]], [[Theatre director|Director]], [[Impresario]]|nationality={{JPN}}|education=[[Foundation degree]]|alma_mater=[[Tokyo Woman's Christian University]], [[Sarah Lawrence College]]|movement=|notable_works=* Earth (1956)
* [[The River Ki]] (1959) 
* Sueemon 4th Generation（1963）
* [[The Doctor's Wife (Ariyoshi novel)]] (1966）
* [[The Twilight Years]] (1972）
* Complex Pollution（1974-75）
* Wamiya-sama (1977-78）|awards=* Novel Shincho Award (1963）
* [[Women's Literature Prize]] (1967）
* Bungei Spring Reader Award (1968）
* Art Selection (1970）
* [[Japanese Literature Grand Prix]] (1970）
* Mainichi Arts Award (1979）|spouse=Jin Akira|children=Ariyoshi Tamao}}

'''Si Sawako Ariyoshi''' (有吉 佐和子''Ariyoshi Sawako'', 20 Enero 1931 – 30 Agosto 1984) sarong hapon na parasurat, bistado sa mga sinurat niyang ''The Doctor's Wife'' asin ''The River Ki .'' 

Bisto man siya kan saiyang tig rerekomendar sa mga manlain lain na isyung sosyal, arog man kan mga gurang sa sosiedad kan Hapon, asin an mga isyu sa kapalibutan. Pira sa saiyang nagibong mga nobela nagpapahiling kan relasion kan mga ina asin an saindang aki. Igwa man siyang interes sa tradisyonal na arte kan Hapon, arog kan ''[[kabuki]]'' asin ''bunraku.'' Pinapahiling niya man an diskriminasyon kan mga lahi sa [[Estados Unidos]], na iyo man na eksperyensya niya kan panahon pa na yaon siya sa SarahLawrence, asin an pag-ubos kan populasyon kan Hapon sa mga hararayong isla kan taon na 1970s na iyoman an panahon kan pag-uswag kan ekonomiya.  

== Biograpiya ==

=== Personal na buhay ===
Si Sawako Ariyoshi pinangaki kan Enero 20, 1931, sa Siyudad kan Wakayama, [[Hapon|Japan]], nagistar man siya sa [[Indonesya|Indonesia]]  <ref>{{Cite journal|date=Winter 1984|title=Ariyoshi Sawako|journal=Monumenta Nipponica|volume=39|pages=453}}</ref> kan siya aki pa. Nagbalik an saiyang pamilya sa japan kan 1941, asin naglipat hali sa Tokyo pasiring sa Wakayama para magistar sa saiyang lola tanganing makadulag sinda sa mga pambobomba. Pakatapos man kan gera, nagbalik an pamilya niya sa Tokyo, kun sain duman siya nagklase sa hayskul hanggang sa siya mag kolehio sa Tokyo Women's Christian University. <ref name=":23">{{Cite journal|date=2007|title=Nationalism, gender, and war brides: Reevaluating Ariyoshi Sawako's "Hishoku"|journal=University of Colorado at Boulder, ProQuest Dissertations Publishing}}<templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles></ref> Nagpublikar siya nin nagkapirang haralipot na usipon sa manlain-lain na dyurnal mantang yaon siya sa Japan. Nanominar siya para sa Bungakukai Prize ini para man sa mga Bagong Parasurat asin sa [[Premyo Akutagawa|Akutagawa Prize]], pareho siyang nanominar sa saiyang obra na ''Jiuta.'' <ref name=":23" /> Nanominar man siya sa  [[Premyo Naoki|Naoki Prize]] para sa ''Shiroi ōgi'' kan 1957. <ref name=":23" /> 

Kan 1959, si Ariyoshi naglipat sa Estados Unidos asin nag-adal nin sarong taon sa Sarah Lawrence College .  Pakatapos niyang maghali sa Sarah Lawrence, nagtrabaho man siya sa sarong kompanya na nag pupublikar, asin pinadagos niya an pag publikar kan saiyang gibong mga haralipot na usipon asin mga artikulo sa dyurnal. An duwa sa saiyang mga obra na iyo an  ''Hishoku'' asin ''Puerutoriko Nikki,''  na basado sa saiyang eksperiensia sa New York. <ref name=":23">{{Cite journal|title=Nationalism, gender, and war brides: Reevaluating Ariyoshi Sawako's "Hishoku"}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFOsada2007">Osada, Kazuko (2007). "Nationalism, gender, and war brides: Reevaluating Ariyoshi Sawako's "Hishoku"". ''University of Colorado at Boulder, ProQuest Dissertations Publishing''. </cite><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFOsada2007">[[ProQuest]]&nbsp;[https://www.proquest.com/docview/304887201 304887201].</cite></ref> Nag-ayon man siya sa sarong grupo nin mga parabayle, asin nagdayo man siya tanganing makakua kan saiyang gagamiton para sa saiayng mga nobela, arog kan ''China Report.'' <ref name=":1" /> Siya man naging saro sa Rockefeller Foundation Fellowship kan 1959. Nakaresibe pa siya nin nagkapirang premyo hali sa literature kan Hapon, asin nagluwas man siya sa mga sikat na palabas sa TV kan mga Hapon arog kan ''Waratte litomo''. Bistado man siya bilang sarong parasurat sa manlain-lain na palabas sa TV asin pelikula kan Hapon, kaayon an adaptasyon kan saiyang mga libro.Kan 1962, naagom niya si Jin Akira asin nagkaigwang aking babae. Kan 1964 sinda nagsuwayan. Nagada siya huli sa saiyang hilang na acute heart failure, kan Agusto 30, 1984.

=== Pagsurat ===
Si Ariyoshi saro sa maurag na nobelista asin saro sa bistadong babaeng parasurat sa Japan. An saiyang mga gibo nagpapahiling nin importansya sa mga manlain-lain na isyung sosyal, arog kan pagsakit kan mga gurang, epekto kan polusyon sa palibot, asin an epekto kan sosyal asin politikal na pagbabago sa buhay kan mga Hapon , ini man naka sentro sa buhay kan mga babae. An saiyang nobela na ''The Twilight Years'' pinapahiling an buhay kan sarong nagtatrabahong babae na nag-aataman man kan saiyang gurang na panugangan na igwa naman nin hilang. Kaayon sa saiyang mga nobela, iyo an ''The River Ki,'' na nagpapahiling kan  buhay kan tulong babae na nakaistar sa baryo: sarong ina, aking babae asin an makuapong babae. Saro sa mga karakter, iyo si Hana, na nakabase sa saiyang lola. An nobela niya kan 1966, iyo an ''The Doctor's Wife'' na iyo nagmarka saiya bilang saro sa mga mauurag na babaeng para surat kan pakatapos kan gera sa Japan, ini susog sa Japan Times. an ''The Doctor's Wife''  saro sa makasaysayang nobela na nagpapahiling kan papel kan mga babaeng hapon kan ika-19 na siglo, asin nag-iisturya kan buhay kan agom kan sarong doktor na Hapon na si Hanaoka Seishū . Nanominado siya sa kadakol na premyo, nagana sa nagkapira, kabali naman an inot na Mademoiselle Reader's Award para sa ''Tsudaremai,'' asin an ikaanom na Fujin Kōron Readers' Award, asin an ika-baynte na Art Selection Minister of Education Award, pareho para sa ''Izumo no Okuni.'' <ref name=":23" />

== Mga gibo ==

* ''Rakuyō no Fu'' – ''Berso kan Pagsolnop kan Aldaw'' (1954)
* ''Jiuta'' – ''Ballad'' (1956)
* ''Shiroi ōgi'' – ''An Puting Folding Fan'' (1957)
* ''Masshirokenoke'' – ''An mga Puti'' (1957)
* ''Ningyō jōruri'' – ''Puppet Jōruri'' (1958)
* ''Homura Homura'' (1958)
* ''Kinokawa'' – ''An Salog Ki'' (1959)
* ''Kiyu no shi'' – ''An Kagadanan ni Kiyu'' (1962)
* ''Koge'' – ''Insenso asin Burak'' (1962)
* ''Tsudaremai'' – ''Linked Dance'' (1962)
* ''Aritagawa'' – ''An Salog Arita'' (1963)
* ''Hishoku'' – ''Bakong Huli sa Kulay'' (1964)
* ''Puerutoriko nikki'' – ''Puerto Rico Diary'' (1964)
* ''Ichi no ito'' – ''Sarong Hilo'' (1964-5)
* ''Hanaoka Seishū no tsuma'' – ''An Agom kan Doktor'' (1966)
* ''Hidakagawa'' – ''An Salog Hidaka'' (1966)
* ''Fushin no toki'' – ''An Panahon nin Dai Pagtitiwala'' (1967)
* ''Midaremai'' – ''Chaotic Dance'' (1967)
* ''Umikura'' – ''An Madiklom na Kadagatan'' (1967-8)
* ''Izumo no Okuni'' – ''Kabuki Dancer'' (1969)
* ''Kōkotsu no hito'' – ''An mga Taon nin Pagsirom'' (1972)
* ''Fukugō osen'' – ''An Komplikadong Kontaminasyon'' (1975)
* ''Kazu no miyasama otome'' – ''Saiyang Kahalangkawan Prinsesa Kazu'' (1978)
* ''Chūgoku repōto'' – ''Report kan Tsina'' (1978)
* ''Nihon no shimajima, mukashi to ima'' – ''An mga Isla kan Hapon: Nakaagi asin Ngonyan'' (1981)

== Mga adaptasyon sa pelikula ==

* 1964: ''An Hamot kan Insenso''
* 1966: ''An Salog Kii''
* 1967: ''An Agom ni Seishu Hanaoka''
* 1973: ''An mga Taon nin Pagsirom''
Si Sawako Ariyoshi (有吉 佐和子Ariyoshi Sawako, 20 Enero 1931 – 30 Agosto 1984) sarong hapon na parasurat, bistado sa mga sinurat niyang The Doctor's Wife asin The River Ki . 

Bisto man siya kan saiyang tig rerekomendar sa mga manlain lain na isyung sosyal, arog man kan mga gurang sa sosiedad kan Hapon, asin an mga isyu sa kapalibutan. Pira sa saiyang nagibong mga nobela nagpapahiling kan relasion kan mga ina asin an saindang aki. Igwa man siyang interes sa tradisyonal na arte kan Hapon, arog kan kabuki asin bunraku. Pinapahiling niya man an diskriminasyon kan mga lahi sa Estados Unidos, na iyo man na eksperyensya niya kan panahon pa na yaon siya sa SarahLawrence, asin an pag-ubos kan populasyon kan Hapon sa mga hararayong isla kan taon na 1970s na iyoman an panahon kan pag-uswag kan ekonomiya.  

 Biograpiya 

 Personal na buhay 
Si Sawako Ariyoshi pinangaki kan Enero 20, 1931, sa Siyudad kan Wakayama, Japan, nagistar man siya sa Indonesia   kan siya aki pa. Nagbalik an saiyang pamilya sa japan kan 1941, asin naglipat hali sa Tokyo pasiring sa Wakayama para magistar sa saiyang lola tanganing makadulag sinda sa mga pambobomba. Pakatapos man kan gera, nagbalik an pamilya niya sa Tokyo, kun sain duman siya nagklase sa hayskul hanggang sa siya mag kolehio sa Tokyo Women's Christian University.  Nagpublikar siya nin nagkapirang haralipot na usipon sa manlain-lain na dyurnal mantang yaon siya sa Japan. Nanominar siya para sa Bungakukai Prize ini para man sa mga Bagong Parasurat asin sa Akutagawa Prize, pareho siyang nanominar sa saiyang obra na Jiuta.  Nanominar man siya sa  Naoki Prize para sa Shiroi ōgi kan 1957.  

Kan 1959, si Ariyoshi naglipat sa Estados Unidos asin nag-adal nin sarong taon sa Sarah Lawrence College .  Pakatapos niyang maghali sa Sarah Lawrence, nagtrabaho man siya sa sarong kompanya na nag pupublikar, asin pinadagos niya an pag publikar kan saiyang gibong mga haralipot na usipon asin mga artikulo sa dyurnal. An duwa sa saiyang mga obra na iyo an  Hishoku asin Puerutoriko Nikki,  na basado sa saiyang eksperiensia sa New York. Osada, Kazuko (2007). "Nationalism, gender, and war brides: Reevaluating Ariyoshi Sawako's "Hishoku"". University of Colorado at Boulder, ProQuest Dissertations Publishing. ProQuest 304887201. Nag-ayon man siya sa sarong grupo nin mga parabayle, asin nagdayo man siya tanganing makakua kan saiyang gagamiton para sa saiayng mga nobela, arog kan China Report.  Siya man naging saro sa Rockefeller Foundation Fellowship kan 1959. Nakaresibe pa siya nin nagkapirang premyo hali sa literature kan Hapon, asin nagluwas man siya sa mga sikat na palabas sa TV kan mga Hapon arog kan Waratte litomo. Bistado man siya bilang sarong parasurat sa manlain-lain na palabas sa TV asin pelikula kan Hapon, kaayon an adaptasyon kan saiyang mga libro.Kan 1962, naagom niya si Jin Akira asin nagkaigwang aking babae. Kan 1964 sinda nagsuwayan. Nagada siya huli sa saiyang hilang na acute heart failure, kan Agusto 30, 1984.

 Pagsurat 
Si Ariyoshi saro sa maurag na nobelista asin saro sa bistadong babaeng parasurat sa Japan. An saiyang mga gibo nagpapahiling nin importansya sa mga manlain-lain na isyung sosyal, arog kan pagsakit kan mga gurang, epekto kan polusyon sa palibot, asin an epekto kan sosyal asin politikal na pagbabago sa buhay kan mga Hapon , ini man naka sentro sa buhay kan mga babae. An saiyang nobela na The Twilight Years pinapahiling an buhay kan sarong nagtatrabahong babae na nag-aataman man kan saiyang gurang na panugangan na igwa naman nin hilang. Kaayon sa saiyang mga nobela, iyo an The River Ki, na nagpapahiling kan  buhay kan tulong babae na nakaistar sa baryo: sarong ina, aking babae asin an makuapong babae. Saro sa mga karakter, iyo si Hana, na nakabase sa saiyang lola. An nobela niya kan 1966, iyo an The Doctor's Wife na iyo nagmarka saiya bilang saro sa mga mauurag na babaeng para surat kan pakatapos kan gera sa Japan, ini susog sa Japan Times. an The Doctor's Wife  saro sa makasaysayang nobela na nagpapahiling kan papel kan mga babaeng hapon kan ika-19 na siglo, asin nag-iisturya kan buhay kan agom kan sarong doktor na Hapon na si Hanaoka Seishū . Nanominado siya sa kadakol na premyo, nagana sa nagkapira, kabali naman an inot na Mademoiselle Reader's Award para sa Tsudaremai, asin an ikaanom na Fujin Kōron Readers' Award, asin an ika-baynte na Art Selection Minister of Education Award, pareho para sa Izumo no Okuni. 

 Mga gibo 

 Rakuyō no Fu – Berso kan Pagsolnop kan Aldaw (1954)
 Jiuta – Ballad (1956)
 Shiroi ōgi – An Puting Folding Fan (1957)
 Masshirokenoke – An mga Puti (1957)
 Ningyō jōruri – Puppet Jōruri (1958)
 Homura Homura (1958)
 Kinokawa – An Salog Ki (1959)
 Kiyu no shi – An Kagadanan ni Kiyu (1962)
 Koge – Insenso asin Burak (1962)
 Tsudaremai – Linked Dance (1962)
 Aritagawa – An Salog Arita (1963)
 Hishoku – Bakong Huli sa Kulay (1964)
 Puerutoriko nikki – Puerto Rico Diary (1964)
 Ichi no ito – Sarong Hilo (1964-5)
 Hanaoka Seishū no tsuma – An Agom kan Doktor (1966)
 Hidakagawa – An Salog Hidaka (1966)
 Fushin no toki – An Panahon nin Dai Pagtitiwala (1967)
 Midaremai – Chaotic Dance (1967)
 Umikura – An Madiklom na Kadagatan (1967-8)
 Izumo no Okuni – Kabuki Dancer (1969)
 Kōkotsu no hito – An mga Taon nin Pagsirom (1972)
 Fukugō osen – An Komplikadong Kontaminasyon (1975)
 Kazu no miyasama otome – Saiyang Kahalangkawan Prinsesa Kazu (1978)
 Chūgoku repōto – Report kan Tsina (1978)
 Nihon no shimajima, mukashi to ima – An mga Isla kan Hapon: Nakaagi asin Ngonyan (1981)

 Mga adaptasyon sa pelikula 

 1964: An Hamot kan Insenso
 1966: An Salog Kii
 1967: An Agom ni Seishu Hanaoka
 1973: An mga Taon nin Pagsirom