Mga tataramon na Filipino
:''Dapit an artikulong ini sa sarong subgrupo kan pamilyang tataramon na Austronesyano. Para sa mga tataramon kan nasyon na Filipino, hilnga an [[Mga tataramon kan Filipinas]].''

{{Infobox language family
|name=Filipino
|altname=
|region=[[Filipinas]]<br>Amihanan na [[Sulawesi]], Indonesya<br>Subangan na [[Sabah]], Malaysia<br>[[Isla nin Orchid]], Taiwan
|familycolor=Austronesyo
|fam2=[[Mga tataramon na Malayo-Polinesyo|Malayo-Polinesyo]]
|fam3=[[Mga tataramon na Borneo-Filipino|Borneo-Filipino]] (?)
|protoname=[[Tataramon na Proto-Filipino|Proto-Filipino]]
|child1=[[Mga tataramon na Bataniko|Bataniko]]
|child2=[[Mga tataramon na Amihanan na Luzon|Amihanan na Luzon]]
|child3=[[Mga tataramon na Katahawan na Luzon|Katahawan na Luzon]]
|child4=[[Mga tataramon na Amihanan na Mindoro|Amihanan na Mangyan]]
|child5=[[Tataramon na Umiray Dumaget|Umiray Dumaget]]
|child6=Pinaka Katahawan na Filipino
|child7=[[tataramon na Ati|Ati]]
|child8=[[Mga tataramon na Kalamian|Kalamian]]
|child9=[[Mga tataramon na Habagatan na Mindanao|Habagatan na Mindanao]]
|child10=[[Mga tataramon na Minahasan|Minahasan]]
|child11=[[Mga tataramon na Sangiriko|Sangiriko]]
|iso2=phi
|iso5=phi
|glotto=none
|glotto2=grea1284
|glottoname2=Greater Central Philippine
|map=Philippine languages map.svg
|mapcaption=An mga tataramon na Filipino, per Adelaar asin Himmelmann (2005)
}}

An '''mga tataramon na Filipino''' ([[Tataramon na Ingles|Ingles]]: ''Philippine languages'', [[Tataramon na Espanyol|Espanyol]]: ''Las lenguas filipinas''), o '''mga tataramon na Filipinas''',  sarong grupo nin tataramon na kabali sa [[mga tataramon na Austronesyo|pamilya nin tataramon na Austronesyo]]. Saróng kaisipan ini ni [[Robert Blust]] kan taon 1991 na pinapamugtak na an gabos na mga tataramon sa [[Filipinas]] asin Amihanan na [[Sulawesi]],apwera sa [[Mga tataramon na Sama-Bajaw|Sama-Bajaw]] asin pirang mga tataramon sa [[Palawan]], iyo an minabilog sa subpamilya kan [[mga tataramon na Austronesyo]]. Komo harani an Filipinas sa katahawan nin paglawig kan [[Mga Austronesyo|Austronesyo]] poon sa [[Formosa|Pormosa]], igwa ining kadiit na kaibhan pantataramon sa poco mas o menos 150 na tataramon na Filipino, na pinapamugtak an amay na pagkakaiba sa pagkawarak kan ginikanan nin mga modernong tataramon na Filipino.<ref>Adelaar & Himmelmann (2005)</ref><ref>Mas kadakol na magkakaibang tipo nin Filipino an mahihiling sa [[Mga tataramon na Borneano|Borneo]].</ref>

Binibilog an mga tataramon na Filipino bilang pinakagurang sa pamilya nin Austronesyo na bakong-[[Mga tataramon na Pormosano|Pormosano]], na kun saen yaon pa nanggad an mga tanog na [[schwa|''schwa'']] asin asonansyang d-r kan [[Tataramon na Proto-Austronesyo|proto-Austronesyo]] na nawarâ sa [[mga tataramon na Sunda-Sulawesi]].

==Pagkokumparar kan mga bokabularyo==
<div style="overflow:auto;">
{|class="wikitable"
! style="background:#efefef;" | Bikol Sentral
! style="background:#efefef;" | saro
! style="background:#efefef;" | duwa
! style="background:#efefef;" | tulo
! style="background:#efefef;" | upat
! style="background:#efefef;" | tawo
! style="background:#efefef;" | harong
! style="background:#efefef;" | ayam
! style="background:#efefef;" | niyog
! style="background:#efefef;" | aldaw
! style="background:#efefef;" | ba-go
! style="background:#efefef;" | kita
! style="background:#efefef;" | ano
! style="background:#efefef;" | kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Proto-Austronesyo |Proto-Austronesyo]]'''
|isa
|duSa
|telu
|Sepat
|Cau
|Rumaq
|asu
|niuR
|qalejaw
|baqeRu
|i-kita
|n-anu
|apuy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Yami|Yami (Tao)]]'''
|ása
|dóa (raroa)
|tílo (tatlo)
|apat (ápat)
|tao
|vahay
|chito
|niyoy
|araw
|vayo
|yaten
|ango
|apoy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Ibatan|Ibatan]]'''
|asa
|dadowa
|tatdo
|apat
|tao
|vahay
|chito
|niyoy
|araw
|va-yo
|yaten
|ango
|apoy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon  na Ilokano|Ilokano]]'''
|maysa
|dua
|tallo
|uppat
|tao
|balay
|aso
|niog
|aldaw
|baro
|sitayo
|ania
|apoy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Ibanag|Ibanag]]'''
|tadday
|dua
|tallu
|appa'
|tolay
|balay
|kitu
|niuk
|aggaw
|bagu
|sittam
|anni
|afi
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon  na Gaddang|Gaddang]]'''
|antet
|addwa
|tallo
|appat
|tolay
|balay
|atu
|ayog
|aw
|bawu
|ikkanetam
|sanenay
|afuy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon  na Pangasinan|Pangasinense]]'''
|sakey
|dua, duara
|talo, talora
|apat, apatira
|too
|abong
|aso
|niyog
|ageo
|balo
|sikatayo
|anto
|pool
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Kapampangan|Kapampangan]]'''
|métung
|adwâ
|atlû
|ápat
|táu
|balé
|ásu
|ngúngut
|aldô
|báyu
|íkatamu
|nánu
|api
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Tagalog|Tagalog]]'''
|isa
|dalawa
|tatlo
|apat
|tao
|bahay
|aso
|niyog
|araw
|bago
|tayo (kata) 
|ano
|apoy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Bikol Rinconada|Bikol Rinconada]]'''
|əsad
|darwā
|tolō
|əpat
|tawō
|baləy
|ayam
|noyog
|aldəw
|bāgo
|kitā
|onō
|kalayō
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Waray-Waray|Waray]]'''
|usa / sayo
|duha
|tulo
|upat
|tawo
|balay
|ayam/ido
|lubi
|adlaw
|bag-o
|kita
|ano
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Romblomanon|Romblomanon]]'''
|isa
|duha
|tuyo
|upat
|tawo
|bayay
|ayam
|niyog
|adlaw
|bag-o
|kita
|ano
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Asi|Asi]]'''
|usa
|ruha
|tuyo
|upat
|tawo
|bayay
|iro
|nidog
|adlaw
|bag-o
|kita
|ni-o
|kayado
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Onhan|Onhan]]'''
|isya
|darwa
|tatlo
|ap-at
|tawo
|balay
|ayam
|niyog
|adlaw
|bag-o
|kita
|ano
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Aklanon|Aklanon]]'''
|isaea
|daywa
|tatlo
|ap-at
|tawo
|baeay
|ayam
|niyog
|adlaw
|bag-o
|kita
|ano
|kaeayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Karay-a|Kinaray-a]]'''
|sara
|darwa
|tatlo
|apat
|taho
|balay
|ayam
|niyog
|adlaw
|bag-o
|kita, tatən
|ano
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Hiligaynon|Hiligaynon]]'''
|isa
|duha
|tatlo
|apat
|tawo
|balay
|ido
|lubi
|adlaw
|bag-o
|kita, taton
|ano
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Cebuano|Sugbuanon]]'''
|usa
|duha
|tulo
|upat
|tawo
|balay
|iro
|lubi
|adlaw
|bag-o
|kita
|unsa
|kalayo
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Maranao|Maranaw]]'''
|isa
|dowa
|t'lo
|phat
|taw
|walay
|aso
|neyog
|gawi'e
|bago
|tano
|tonaa
|apoy
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Tboli|Tboli]]'''
|sotu
|lewu
|tlu
|fat
|tau
|gunu
|ohu
|lefo
|kdaw
|lomi
|tekuy
|tedu
|ofih
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Tausug|Tausug]]'''
|hambuuk
|duwa
|tu
|upat
|tau
|bay
|iru'
|niyug
|adlaw
|ba-gu
|kitaniyu
|unu
|kayu
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Mongondow|Mongondow]]'''
|inta'
|dua 
|tolu
|opat
|intau
|baloi
|ungku'	
|cekut
|singgai
|mo-bagu
|kita
|onda
|tulu'
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Gorontalo|Gorontalo]]'''
|tuwewu
|duluwo
|totolu
|wopato
|tawu
|bele
|'apula
|sekat
|dulahu
|bohu
|'ito
|wolo
|tulu
|-
! style="background:#efefef;" | '''[[Tataramon na Tombulu|Tombulu]] (Minahasa)'''
|esa
|zua (rua)
|telu
|epat
|tou
|walé
|asu
|po'po'
|endo
|weru
|kai, kita
|apa
|api
|}
</div>

==Toltolan==
{{Reflist}}

==Mga panluwas na takod==
*[[wikt:en:Appendix:Austronesian Swadesh lists|Comparative vocabularies of Philippine and other Austronesian languages]]
*[[wikt:en:Appendix:Cognate sets for Austronesian languages|Cognate sets for Austronesian languages]]

{{tataramon-saringsing}}
{{Mga tataramon na Borneo-Filipino}}
{{Mga tataramon kan Indonesya}}
{{Mga tataramon kan Malaysia}}
{{Mga tataramon kan Filipinas}}

[[Kategorya:Mga tataramon na Filipino| 01]]
[[Kategorya:Mga tataramon kan Filipinas|*]]
[[Kategorya:Mga tataramon kan Indonesya]]
[[Kategorya:Mga tataramon kan Malaysia]]
Dapit an artikulong ini sa sarong subgrupo kan pamilyang tataramon na Austronesyano. Para sa mga tataramon kan nasyon na Filipino, hilnga an Mga tataramon kan Filipinas.

An mga tataramon na Filipino (Ingles: Philippine languages, Espanyol: Las lenguas filipinas), o mga tataramon na Filipinas,  sarong grupo nin tataramon na kabali sa pamilya nin tataramon na Austronesyo. Saróng kaisipan ini ni Robert Blust kan taon 1991 na pinapamugtak na an gabos na mga tataramon sa Filipinas asin Amihanan na Sulawesi,apwera sa Sama-Bajaw asin pirang mga tataramon sa Palawan, iyo an minabilog sa subpamilya kan mga tataramon na Austronesyo. Komo harani an Filipinas sa katahawan nin paglawig kan Austronesyo poon sa Pormosa, igwa ining kadiit na kaibhan pantataramon sa poco mas o menos 150 na tataramon na Filipino, na pinapamugtak an amay na pagkakaiba sa pagkawarak kan ginikanan nin mga modernong tataramon na Filipino.Adelaar & Himmelmann (2005)Mas kadakol na magkakaibang tipo nin Filipino an mahihiling sa Borneo.

Binibilog an mga tataramon na Filipino bilang pinakagurang sa pamilya nin Austronesyo na bakong-Pormosano, na kun saen yaon pa nanggad an mga tanog na schwa asin asonansyang d-r kan proto-Austronesyo na nawarâ sa mga tataramon na Sunda-Sulawesi.

Pagkokumparar kan mga bokabularyo
 Bikol Sentral saro duwa tulo upat tawo harong ayam niyog aldaw ba-go kita ano kalayo Proto-AustronesyoisaduSateluSepatCauRumaqasuniuRqalejawbaqeRui-kitan-anuapuy Yami (Tao)ásadóa (raroa)tílo (tatlo)apat (ápat)taovahaychitoniyoyarawvayoyatenangoapoy Ibatanasadadowatatdoapattaovahaychitoniyoyarawva-yoyatenangoapoy Ilokanomaysaduatallouppattaobalayasoniogaldawbarositayoaniaapoy Ibanagtaddayduatalluappa'tolaybalaykituniukaggawbagusittamanniafi Gaddangantetaddwatalloappattolaybalayatuayogawbawuikkanetamsanenayafuy Pangasinensesakeydua, duaratalo, taloraapat, apatiratooabongasoniyogageobalosikatayoantopool Kapampanganmétungadwâatlûápattáubaléásungúngutaldôbáyuíkatamunánuapi Tagalogisadalawatatloapattaobahayasoniyogarawbagotayo (kata) anoapoy Bikol Rinconadaəsaddarwātolōəpattawōbaləyayamnoyogaldəwbāgokitāonōkalayō Warayusa / sayoduhatuloupattawobalayayam/idolubiadlawbag-okitaanokalayo Romblomanonisaduhatuyoupattawobayayayamniyogadlawbag-okitaanokalayo Asiusaruhatuyoupattawobayayironidogadlawbag-okitani-okayado Onhanisyadarwatatloap-attawobalayayamniyogadlawbag-okitaanokalayo Aklanonisaeadaywatatloap-attawobaeayayamniyogadlawbag-okitaanokaeayo Kinaray-asaradarwatatloapattahobalayayamniyogadlawbag-okita, tatənanokalayo Hiligaynonisaduhatatloapattawobalayidolubiadlawbag-okita, tatonanokalayo Sugbuanonusaduhatuloupattawobalayirolubiadlawbag-okitaunsakalayo Maranawisadowat'lophattawwalayasoneyoggawi'ebagotanotonaaapoy Tbolisotulewutlufattaugunuohulefokdawlomitekuyteduofih Tausughambuukduwatuupattaubayiru'niyugadlawba-gukitaniyuunukayu Mongondowinta'dua toluopatintaubaloiungku'	cekutsinggaimo-bagukitaondatulu' Gorontalotuwewuduluwototoluwopatotawubele'apulasekatdulahubohu'itowolotulu Tombulu (Minahasa)esazua (rua)teluepattouwaléasupo'po'endowerukai, kitaapaapi

Toltolan

Mga panluwas na takod
Comparative vocabularies of Philippine and other Austronesian languages
Cognate sets for Austronesian languages

 01
*
Kategorya:Mga tataramon kan Indonesya
Kategorya:Mga tataramon kan Malaysia