Polusyon sa dagat

[[File:Obvious water pollution.jpeg|thumb|upright=1.2|Mantang an polusyon sa dagat pwedeng marisa, arog kan basura sa dagat na ipinapahiling sa itaas, kadaklan na beses an mga dai nahihiling na mga polyutant an nagdadara nin pinakadakulang distroso.]] 

Nangyayari an '''polusyon sa dagat''' kun an mga bagay na ginagamit o pinapalakop nin mga tawo, arog baga kan industriyal, agrikultural asin residensyal na basura, mga partikula, ribok, sobrang carbon dioxide o mga mapanakop na organismo palaog sa kadagatan asin nagkakawsa nin nakakadanyar na mga epekto duman. An kadaklan kan basurang ini (80%) minagikan sa aktibidad sa daga, alagad an tranportasyong pandagat dakula man an ambag.<ref>Charles Sheppard, ed. (2019). ''World seas : an Environmental Evaluation''. Vol. III, Ecological Issues and Environmental Impacts (Second ed.). London, United Kingdom. ISBN <bdi>978-0-12-805204-4</bdi>. OCLC 1052566532.</ref> Huling an kadaklan na input gikan sa kadagaan, sa mga salog man, imburnal o sa atmospera, buot sabihon an mga continental shelves mas bulnerable sa polusyon. An polusyon sa duros nakakokontribwir man sa paagi kan pagdara nin iron, carbonic acid, nitroheno, silicon, sulfur, mga pestisidyo o mga partikula nin alpog pasiring sa kadagatan.<ref>Duce, Robert, Galloway, J. and Liss, P. (2009). "The Impacts of Atmospheric Deposition to the Ocean on Marine Ecosystems and Climate WMO Bulletin Vol 58 (1)". Retrieved 22 September 2020.</ref> An polusyon parating gikan sa mga nonpoint source arog baga kan runoff sa agrikultura, piglupad na mga debris, asin alpog. An mga nonpoint source kadaklan huli sa pagbulos nin tubig na minalaog sa kadagatan sa paagi nin mga salog, alagad an mga nilupad na mga basura asin alpog nakakaambag, huling an mga polyutant na ini nagtutundag sa mga agihan nin tubig asin kadagatan.<ref>US Department of Commerce, National Oceanic and Atmospheric Administration. "What is the biggest source of pollution in the ocean?". ''oceanservice.noaa.gov''. Retrieved 22 November 2015.</ref> Kabali sa ruta nin polusyon an direktang pagdiskarga, runoff sa kadagaan, polusyon gikan sa barko, polusyon sa atmospera asin, posible man, an pagmina sa irarom nin dagat. 

An mga klase nin polusyon sa dagat pwedeng igrupo bilang polusyon hali sa mga basura sa dagat, polusyon sa plastik, kabali an mga microplastic, paglangkaw nin asido sa dagat, nutrient pollution, toxin asin ribok sa irarom nin tubig. An polusyon sa plastik sarong klase nin polusyon sa dagat na dara nin plastik, na mairaranggo sa sukol puon sa darakulang orihinal na materyales arog baga nin mga bote asin bag, sagkod sa microplatic na napoporma hali sa pagkapiripidaso kan plastik na materyal. An basura sa kadagatan prinsipalmenteng mga ati nin tawo na naglalataw-lataw o nakasalak sa kadagatan. An polusyon nin plastik nakararaot sa buhay sa kadagatan. 

Saro pang isipon iyo an pagdalihig nin mga nutrient (nitrogen and phosphorus) gikan mahiwas na agrikultura, asin an pag-apon nin dai pang napoprosesong maating tubig sa mga salog dangan sa kadagatan. An mga nitrogen asin phosphorous na nutrient (na yaon man sa mga abono) pinupukaw an pagtalubo nin phytoplankton asin macroalgae, na pwedeng magresulta sa nakararaot na mga algal bloom (etrophication) na pwedeng makadanyar sa mga tawo saka sa mga marinong linalang. An labi-labing pagtalubo nin algae puede man na makaina sa sensitibong mga epekto nin korales asin magresulta sa pagkawara nin biodibersidad asin marahay na salud. An ikaduwang mayor na bagay iyo na an pagkaraot nin mga burak nin algal puedeng magbunga nin pag - inom nin oksiheno sa baybayon, sarong situwasyon na tibaad maggrabe huli sa pagbago nin klima mantang an pag - init minaina sa patindog na pagsaralak kan kolumna nin tubig. 

Dakol na posibleng kemikal na nakakaburat na nagsususog sa saraditon na partikula na kinukua kaidto nin mga hayop na tabla asin binittiko, na an kadaklan kaiyan magsalang mga parapakakan sa deposito o filter na parapakakan. Sa paaging ini, an mga toxin ikinokonsentrar paitaas sa laog nin mga kadena nin kakanon sa dagat. Kun an ataman na mga hayop isinalak sa sistema nin nabubuhay sa dagat, iyan tolos - tolos na nagigin pagkakan nin dagat. Kun yaon na sa mga websityo nin kakanon, an mga pesteng ini puedeng gikanan nin mga pag - ati, saka helang, na puedeng makadanyar sa mga tawo saka sa enterong kakanon na web. An mga metal na patok pwede man ipabisto sa mga websityo nin pagkakan na marino. An mga ini puedeng magin dahelan nin pagbabago sa mga tisyu, biochemistry, gawi-gawi, pagreprodusir, asin pagpugol sa pagtalubo sa nabubuhay na marino. Siring man, an dakol na pagkakan nin hayop igwa nin halangkaw na pagkakan nin sira o daing kaparehong laog na sira. Sa paaging ini, an mga patok na marino puedeng ibalyo sa mga hayop na daga, asin sa huri puedeng magluwas sa karne asin mga produktong daro - lain. 

== Susugan ==
{{reflist}}

[[Kategorya:WikiForHumanRights]]
[[Kategorya:WikiParaSaKarapatanPantawo]]
[[Kategorya:WPSKP2022]] 

{{tamboan}}
Nangyayari an polusyon sa dagat kun an mga bagay na ginagamit o pinapalakop nin mga tawo, arog baga kan industriyal, agrikultural asin residensyal na basura, mga partikula, ribok, sobrang carbon dioxide o mga mapanakop na organismo palaog sa kadagatan asin nagkakawsa nin nakakadanyar na mga epekto duman. An kadaklan kan basurang ini (80%) minagikan sa aktibidad sa daga, alagad an tranportasyong pandagat dakula man an ambag.Charles Sheppard, ed. (2019). World seas : an Environmental Evaluation. Vol. III, Ecological Issues and Environmental Impacts (Second ed.). London, United Kingdom. ISBN 978-0-12-805204-4. OCLC 1052566532. Huling an kadaklan na input gikan sa kadagaan, sa mga salog man, imburnal o sa atmospera, buot sabihon an mga continental shelves mas bulnerable sa polusyon. An polusyon sa duros nakakokontribwir man sa paagi kan pagdara nin iron, carbonic acid, nitroheno, silicon, sulfur, mga pestisidyo o mga partikula nin alpog pasiring sa kadagatan.Duce, Robert, Galloway, J. and Liss, P. (2009). "The Impacts of Atmospheric Deposition to the Ocean on Marine Ecosystems and Climate WMO Bulletin Vol 58 (1)". Retrieved 22 September 2020. An polusyon parating gikan sa mga nonpoint source arog baga kan runoff sa agrikultura, piglupad na mga debris, asin alpog. An mga nonpoint source kadaklan huli sa pagbulos nin tubig na minalaog sa kadagatan sa paagi nin mga salog, alagad an mga nilupad na mga basura asin alpog nakakaambag, huling an mga polyutant na ini nagtutundag sa mga agihan nin tubig asin kadagatan.US Department of Commerce, National Oceanic and Atmospheric Administration. "What is the biggest source of pollution in the ocean?". oceanservice.noaa.gov. Retrieved 22 November 2015. Kabali sa ruta nin polusyon an direktang pagdiskarga, runoff sa kadagaan, polusyon gikan sa barko, polusyon sa atmospera asin, posible man, an pagmina sa irarom nin dagat. 

An mga klase nin polusyon sa dagat pwedeng igrupo bilang polusyon hali sa mga basura sa dagat, polusyon sa plastik, kabali an mga microplastic, paglangkaw nin asido sa dagat, nutrient pollution, toxin asin ribok sa irarom nin tubig. An polusyon sa plastik sarong klase nin polusyon sa dagat na dara nin plastik, na mairaranggo sa sukol puon sa darakulang orihinal na materyales arog baga nin mga bote asin bag, sagkod sa microplatic na napoporma hali sa pagkapiripidaso kan plastik na materyal. An basura sa kadagatan prinsipalmenteng mga ati nin tawo na naglalataw-lataw o nakasalak sa kadagatan. An polusyon nin plastik nakararaot sa buhay sa kadagatan. 

Saro pang isipon iyo an pagdalihig nin mga nutrient (nitrogen and phosphorus) gikan mahiwas na agrikultura, asin an pag-apon nin dai pang napoprosesong maating tubig sa mga salog dangan sa kadagatan. An mga nitrogen asin phosphorous na nutrient (na yaon man sa mga abono) pinupukaw an pagtalubo nin phytoplankton asin macroalgae, na pwedeng magresulta sa nakararaot na mga algal bloom (etrophication) na pwedeng makadanyar sa mga tawo saka sa mga marinong linalang. An labi-labing pagtalubo nin algae puede man na makaina sa sensitibong mga epekto nin korales asin magresulta sa pagkawara nin biodibersidad asin marahay na salud. An ikaduwang mayor na bagay iyo na an pagkaraot nin mga burak nin algal puedeng magbunga nin pag - inom nin oksiheno sa baybayon, sarong situwasyon na tibaad maggrabe huli sa pagbago nin klima mantang an pag - init minaina sa patindog na pagsaralak kan kolumna nin tubig. 

Dakol na posibleng kemikal na nakakaburat na nagsususog sa saraditon na partikula na kinukua kaidto nin mga hayop na tabla asin binittiko, na an kadaklan kaiyan magsalang mga parapakakan sa deposito o filter na parapakakan. Sa paaging ini, an mga toxin ikinokonsentrar paitaas sa laog nin mga kadena nin kakanon sa dagat. Kun an ataman na mga hayop isinalak sa sistema nin nabubuhay sa dagat, iyan tolos - tolos na nagigin pagkakan nin dagat. Kun yaon na sa mga websityo nin kakanon, an mga pesteng ini puedeng gikanan nin mga pag - ati, saka helang, na puedeng makadanyar sa mga tawo saka sa enterong kakanon na web. An mga metal na patok pwede man ipabisto sa mga websityo nin pagkakan na marino. An mga ini puedeng magin dahelan nin pagbabago sa mga tisyu, biochemistry, gawi-gawi, pagreprodusir, asin pagpugol sa pagtalubo sa nabubuhay na marino. Siring man, an dakol na pagkakan nin hayop igwa nin halangkaw na pagkakan nin sira o daing kaparehong laog na sira. Sa paaging ini, an mga patok na marino puedeng ibalyo sa mga hayop na daga, asin sa huri puedeng magluwas sa karne asin mga produktong daro - lain. 

 Susugan 

Kategorya:WikiForHumanRights
Kategorya:WikiParaSaKarapatanPantawo
Kategorya:WPSKP2022