Karakter na rubi
An {{nihongo|'''mga karakter na Rubi'''|ルビ|rubi}} iyo an sararadit, anosyatibong [[gloss (annotation)|mga glosa]] na parating pigkakaag sa itaas o sa too kan mga [[karakter na Intsik]] na kun saen nagsusurat nin mga tataramon na igwang [[logogramo|logograpikong]] mga karakter arog sana kan [[Tataramon na Intsik|Intsik]], [[Tataramon na Hapones|Hapon]] o [[Tataramon na Koreano|Koreano]] tanganing maipahiling an pagsasayod. Pantipikal na pig'aapod lang na '''ruby''' o '''rubi''', an mga arog kayan na anotasyon parating piggagamit sa giyá nin pagsayod para sa mga karakter na daeng gayo pamilyar sa mga parabasa.

== Halimbawa ==
Ini an halimbawá kan Tekstong Rubi nin Hapon (pig'aapod na ''[[furigana]]'') para sa [[Tokyo]] ("{{lang|ja|東京}}"):

{| class="wikitable"
! [[Hiragana]]
! [[Katakana]]
! [[Romaji]]
|-
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ja-Hira|とう}}
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ja-Hira|きょう}}
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ja-Hani|東}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ja-Hani|京}}
|}
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Kana|トー}}
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Kana|キョー}}
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Hani|東}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Hani|京}}
|}
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | tō
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | kyō
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Hani|東}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ja-Hani|京}}
|}
|}

Kadaklan sa mga ''furigana'' (mga karakter na rubi nin Hapon) pigsusurat kaiba an silabaryo na ''[[hiragana]]'', alagad pan-okasyunal na piggagamit an ''[[katakana]]'' dangan ''[[romaji]]''. Pan-alternatibo, pig-iimprinta minsan an mga banyaga na mga katagâ (parating Ingles) na may furigana na maaraman an boot sabihon, dangan balik-balikan. Parati an mga ''Textbook'', nasusurat nin [[Kanji#On'yomi (Babasahong Sino-Hapon)|mga basahon nin on-]] na may katakana dangan an [[Kanji#Kun'yomi (natibong pagbasa)|mga basahon nin kun-]] na may hiragana.

Ini an halimbawá kan mga karakter na rubi nin Bopomofo para sa [[Beijing]] ("{{lang|zh|北京}}"):

{| class="wikitable"
! [[Bopomofo|Zhuyin]]
! [[Pinyin]]
|-
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{lang|zh-Bopo|ㄅㄟˇ}}
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{lang|zh-Bopo|ㄐ丨ㄥ}}
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|zh|北}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|zh|京}}
|}
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{Transl|zh|ISO|běi}}
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | {{Transl|zh|ISO|jīng}}
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|zh|北}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|zh|京}}
|}
|}

Sa Taiwan, an piggagamit na mga karakter na rubi nin Intsik iyo an ''[[Bopomofo|Zhuyin fuhao]]'' (bistado man sa ''Bopomofo''); sa Kadagáang Intsik, piggagamit an ''[[pinyin]]''. Pantipikal, bakong arog kan halimbawá sa itaas<!--TODO: Edit example when support for CSS (ruby-position: side;) is implemented in browsers or a better kludge than was used.-->, piggagamit an zhuyin na nasa bertikal na Tradisyonal na pagsusurat dangan pigsusurat an zhuyin sa toong gilid kan mga karakter. Sa Kadagáang Tsina, iskriturang horizontal an piggagamit asin pigsusurat an mga karakter na rubi (pinyin) sa itaas kan mga karakter na Intsik. 

Popular an mga libro na igwang giyang ponetiko (espesyalmente pinyin) sa mga kaakian dangan mga banyaga na nag-aadal nin Intsik.

Uni an halimbawá kan mga karakter na rubi nin Koreano para sa [[Korea]] ("{{lang|ko|韓國}}"):
{| class="wikitable"
! [[Hangul]]
! [[Romaja]]
|-
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ko|한}}
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ko|국}}
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ko|韓}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" lang="ja" | {{lang|ko|國}}
|}
|
{| border="0" cellpadding="2" cellspacing="0"
|-
|-
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | han
| style="text-align: center; font-size: 120%; line-height: 1em;" | guk
|-
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ko|韓}}
| style="text-align: center; font-size: 200%; line-height: 1em;" | {{lang|ko|國}}
|}
|}

Piggagamit an Romaja sa mga banyagang mga textbook sagkod kan pinabisto an Hangul. Mahihiling pa man an mga karakter na rubi parati sa mga sinyal sa mga parte kan Sur na Korea.

== Toltolan ==
{{reflist|30em}}

{{Poon}}
<!-- Categories -->
[[Kategorya:Mga karakter na Rubi| ]]
[[Kategorya:Mga tataramon na Sino-Tibetano]]
[[Kategorya:Sistema nin panurat kan Hapon]]
[[Kategorya:Mga giyang ponetiko]]
[[Kategorya:Tipograpiya]]
[[Kategorya:HTML]]
An  iyo an sararadit, anosyatibong mga glosa na parating pigkakaag sa itaas o sa too kan mga karakter na Intsik na kun saen nagsusurat nin mga tataramon na igwang logograpikong mga karakter arog sana kan Intsik, Hapon o Koreano tanganing maipahiling an pagsasayod. Pantipikal na pig'aapod lang na ruby o rubi, an mga arog kayan na anotasyon parating piggagamit sa giyá nin pagsayod para sa mga karakter na daeng gayo pamilyar sa mga parabasa.

 Halimbawa 
Ini an halimbawá kan Tekstong Rubi nin Hapon (pig'aapod na furigana) para sa Tokyo (""):

 Hiragana Katakana Romaji         tō kyō  

Kadaklan sa mga furigana (mga karakter na rubi nin Hapon) pigsusurat kaiba an silabaryo na hiragana, alagad pan-okasyunal na piggagamit an katakana dangan romaji. Pan-alternatibo, pig-iimprinta minsan an mga banyaga na mga katagâ (parating Ingles) na may furigana na maaraman an boot sabihon, dangan balik-balikan. Parati an mga Textbook, nasusurat nin mga basahon nin on- na may katakana dangan an mga basahon nin kun- na may hiragana.

Ini an halimbawá kan mga karakter na rubi nin Bopomofo para sa Beijing (""):

 Zhuyin Pinyin        

Sa Taiwan, an piggagamit na mga karakter na rubi nin Intsik iyo an Zhuyin fuhao (bistado man sa Bopomofo); sa Kadagáang Intsik, piggagamit an pinyin. Pantipikal, bakong arog kan halimbawá sa itaas, piggagamit an zhuyin na nasa bertikal na Tradisyonal na pagsusurat dangan pigsusurat an zhuyin sa toong gilid kan mga karakter. Sa Kadagáang Tsina, iskriturang horizontal an piggagamit asin pigsusurat an mga karakter na rubi (pinyin) sa itaas kan mga karakter na Intsik. 

Popular an mga libro na igwang giyang ponetiko (espesyalmente pinyin) sa mga kaakian dangan mga banyaga na nag-aadal nin Intsik.

Uni an halimbawá kan mga karakter na rubi nin Koreano para sa Korea (""):
 Hangul Romaja     han guk  

Piggagamit an Romaja sa mga banyagang mga textbook sagkod kan pinabisto an Hangul. Mahihiling pa man an mga karakter na rubi parati sa mga sinyal sa mga parte kan Sur na Korea.

 Toltolan 

 
Kategorya:Mga tataramon na Sino-Tibetano
Kategorya:Sistema nin panurat kan Hapon
Kategorya:Mga giyang ponetiko
Kategorya:Tipograpiya
Kategorya:HTML