Hard-Boiled Wonderland and the End of the World
{{Infobox book|<!-- See Wikipedia:WikiProject_Novels or Wikipedia:WikiProject_Books -->|publisher=[[Kodansha|Kodansha International]] (US)<br/>[[Shinchosha]] (JP)|congress=PL856.U673 S4513 1991|dewey=895.6/35 20|isbn_note=(US)<br/>{{ISBN|4-10-600644-8}} (JP)|isbn=4-7700-1544-5|pages=400 (US)<br/>618 (JP)|media_type=Print ([[Hardcover]])|english_pub_date=Septembre 1991|pub_date=Hunyo 1985|genre=[[Speculative fiction]],<br/>[[Science fiction]],<br/>[[Surrealism]] [[novel]]|name=Hard-Boiled Wonderland and the End of the World|series=|language=[[Tataramon na Hapon|Hapon]]|country=[[Hapon]]|cover_artist=|author=[[Haruki Murakami]]|caption=Enot na edisyon (Hapon)|image=|title_orig={{nihongo||世界の終りとハードボイルド・ワンダーランド|Sekai no owari to hādo-boirudo wandārando}}|oclc=24009283}}
[[Ladawan:Haruki Murakami signature.svg|thumb|Pirma ni Murakami]]
An '''Hard-Boiled Wonderland and the End of the World''' (世界の終りとハードボイルド・ワンダーランド, Sekai no owari to hādo-boirudo wandārando) sarong nobela ni [[Haruki Murakami]] na ipigluwas kan taon 1985. An english translation kaini nagluwas kan taon 1991. Sarong makalwag asin garo pangaturugan na nobela, an mga kabanata kaini nababanga sa duwang naratibo - Hard Boiled Wonderland (parte na agid sa cyberpunk, science fiction) asin man "The End of the World" (sarong virtual asin suryal na parte). 
[[Ladawan:Murakami Haruki (2009).jpg|thumb|Murakami Haruki (2009)]] 

== Mga karakter ==
Sa parehong naratibo, mayo sa mga karakter an igwa nin pangaran. Gabos ini pigngaranan base sa saindang mga okupasyon, arog halimbawa kan ''"the Librarian"'' o kaya man ''"the Big Guy".''

=== Hard-boiled Wonderland ===

; The Narrator
: Sarong Calcutec na nag-eedad kabangaan kan trenta y singko (35), nabubuhay bilang sarong tipikal na Tokyo yuppie. Dawa ngani labi kaobserbante, dai sya nin labot sa makalulang dalagan kan kinaban sa palibot nya.
; The Old Man/scientist
: Sarong matibay na siyentipiko na pigkua an narrator na magproseso nin mga impormasyon. Pigtutuklas nya an manungod sa "sound removal". Nakagibo sya nin paagi tanganing mabasa an subconscious asin maintindihan pa ngani ini. Igwa sya nin pangaturugan na magamit an mga imahen na ini para maghaman nin dai man totoong mga istorya na ilalaog sa utak kan saiyang mga subjects. Kaayon igdi an narrator. Ginibo nya ini sa paagi nin pagtatrabaho sa System dawa pa ngani dai nya man suno an makitrabaho sa dawa ki isay. Nagpasiring sya sa Finland, susog man sa istorya kan saiyang pamangkin, tanganing magdulag.
; The Chubby Girl
: An dise-siete anyos na makuapo kan Old Man, na igwa nin itsurang sa trenta anyos na. Pigladawan sya bilang nakakangirhat, dakulaon, asin dai gayung marhay an itsura. Pig-ibahan nya an narrator sa paglakaw kaini sa mga kali asin nagdesisyon man na makiistar sa apartment kaini.
; The Librarian
: Sarong pirming gutom na babayi na nagtabang man sa narrator makahanap nin mga unicorn. Nagi nya ining kailusyon sa laog nin 48 oras.
; The Junior and the Big Boy
: Duwang siga, dai midbid an pinaghalian, na nagkompronta sa narrator. Pigraraot kaini an apartment kan narrator asin nagibo pa syang lugadan sa saiyang daghan.
; The INKlings
: Pinalipot para sa '''I'''nfra-'''N'''octurnal '''K'''appa. Naka-istar an mga ini sa kali. Pigbisto man sa apod na "Kappa", asin nakahaman kan saindang sadiring kultura. Labi ini kadelikado na dawa an scientist naggibo nin sadiri nyang proteksyon dai sana makuahan nin mga datos kan mga lalang na ini. Pigsasabi man na nagsasaramba daa ini sa Tilapia o kun ano man na mga lalang sa tubig na biyolente. Dai man sinda nagkakakan nin preskong karne. Pigbababad nguna ninda an tawo sa tubig hasta ini malapa, dangan sana ninda kakarakanon.

=== End of the World ===

; The Narrator
: Sarong baguhan sa "the End of the World". Bilang inisasyon sa Town, pigputol an saiyang anino asin pigtusok man an saiyang mga mata tanganing magkaigwa sya nin kakayahan na magbasa nin mga pangaturugan. Iyo man ini an saiyang trabaho. Dai nya masimbag kun ano an saiyang nagin buhay sa nakaagi, alagad aram nyang yaraon sana man sa saiyang isip an kasimbagan igdi, asin ini nakapamugtak sa saiyang anino.
; The Narrator's Shadow
: Yaon ini sa porma nin sarong tawo. Naitao nya sa narrator an memorya kaini alagad nakaandam man ining magadan. Pigparapasakitan man sya kan saiyang custodian, an Gatekeeper. Kan sya magadan, nawaran naman dagos nin isip an narrator. Haloy nya nang pig-aandam na makahali sa Town asin makaibahan utro an narrator.
; The Gatekeeper
: Sya an tagabantay asin tagamantenir kan "End of the World". Sya man an nagtatau nin mga gibuhon sa narrator asin an nagkakapot sa anino kaini bilang sarong preso.
; The Librarian
: Sya an nagtatagu kan mga bungo kan mga makangirhat na lalang kun hain man nakalaag an mga pangaturugan. Pig-aasestiran nya an narrator sa trabaho kaini.Dai sya nin isip alagad an saiyang ina, igwa. Pigkukumbinse man sya kan narrator na igwa sya nin isip alagad ini nakatago sana. Dai man pigtatau an intirung detalye sa kun ano an koneksyon nya duman sa sarong Librarian sa Hard-Boiled Wonderland alagad pigsasabing igwa sindang pagkakaagid.
; The Colonel
: Sarong gurang na kataid sana kan pig-iistaran kan narrator. Nagtatau saiya nin giya asin suporta dangan pigbubulong sya kun nagkakaigwa sya nin hilang.
; The Caretaker
: Sarong hoben na lalake na iyo an nagmamantenir kan Power Station. Taga-luwas sya asin igwa man sya nin sadiring accordion na tibaad iyo an paagi tanganing makua giraray kan narrator an saiyang mga memorya. Nawara na sana ini sa kakahuyan huli ta igwa pa sya nin isip asin an mga igwa nin isip dai pigtutugutan na mag-istar sa Syudad.

== Mga impluwensya ==
Pirmi man nauunambitan kun pano kainteresado si Murakami sa Subangan na literatura asin sabi ngani ni Raymond Chandler, an "Hard-Boiled Wonderland"  nakabasar sa "hard-boiled" detective fiction, pati man sa science fiction asin cyberpunk. Alagad, dai man ngani kaayon sa mga kategoryang ini an nobela.

Mantang an "end of the world" nakakaagid man sa The Castle ni Franz Kafka. Pareho nagtutukar sa mga baguhan sa sarong ibang klaseng lugar asin an mga ini naninibago sa mga gawi-gawi kan mga nakairistar igdi. An imahen kun sain nawawaran nin anino an sarong lalang, makukua man sa nobela nin Knut Hamsun kan 1898 na igwa nin titulong Victoria. Igwa man nin parehong ideya na makukua sa sarong usipon kan taon 1814 na "Peter Schlemihls wundersame Geschichte" ("Peter Schlemihl's Remarkable Story") ni Adelbert von Chamisso. An tema manungod sa utak na nakakakua nin mga datos asin nakakagan man, mahihiling sa sarong halipot na usipon ni William Gibson na Johnny Mnemonic. Alagad, sa sarong intrebista, pignegar man ni Murakami na impluwensyado sya kan mga nabanggit na panurat.

== Kritikal na resepsyon ==
Sabi ni Jay Rubin, na iyo an saro sa mga tagapalis kan gibo ni Murakami sa lenggwaheng Ingles, an ''Hard-Boiled Wonderland and the End of the World'' an pinakapaborito nya sa gabos na nobela ni Murakami. Sabi nya pa,  "it's just a shock after reading the black and white, autobiographical fiction that is such the norm in Japan."

Nakaresibe man nin magagayon na tuyaw an nobela sa sa sadiring nasyun ni Murakami, magin sa internasyunal, pati man sa mga magasin arog kan The Japan Times, Publishers Weekly, dangan Kirkus Reviews.

An ''Hard-Boiled Wonderland and the End of the World'' naonrahan nin Tanizaki Prize kan 1985.

Saro man daa ini sa mga paboritong science fiction na  libro ni Rian Johnson asin naimpluwensyahan pa ngani kaini an saiyang pelikulang Looper kan  2012.

Iyo man daa ini an saro sa mga paboritong libro ni Murakami sa gabos na librong naisurat nya.

== Mga impluwensya sa ibang obra ==
An ''"End of the World"'' saro sa mga mga inspirasyon ni Yoshitoshi ABe sa paghaman nya kan Haibane Renmei, sarong ''manga'' na nagi man nin ''anime'' taod-taod. Parehong obra an igwa nin detalyes manungod sa mga tawong dai pigtutugutan na magluwas, dakulaon na lanob, sapa, sarong library, asin man clock tower. {{Reflist}}

== Toltolan ==

# Rubin, Jay. ''Haruki Murakami and the Music of Words''. <nowiki>ISBN 0-09-945544-7</nowiki>
# '''^''' <nowiki>https://www.bookwitty.com/reading_list/five-novels-that-influenced-haruki-murakamis/597f49ac50cef7495a265030</nowiki>
# '''^''' <nowiki>https://www.reddit.com/r/IAmA/comments/10f1ky/iam_rian_johnson_filmmaker/?limit=500</nowiki>
# '''^''' <nowiki>http://www.theparisreview.org/interviews/2/the-art-of-fiction-no-182-haruki-murakami</nowiki>
== Iba pang mga babasahon ==
{{Refbegin}}
* {{Citation | first = Jay | last = Rubin | title = Haruki Murakami and The Music of Words | year = 2005}}.
Rubin interviewed Murakami several times between 1993 and 2001 and has translated several of his novels.

* {{Citation | first = William S | last =  Haney | title = Cyberculture, Cyborgs and Science Fiction: Consciousness and the Posthuman | year = 2006 | page = 131 | chapter = Hard Boiled Wonderland }}.
* {{Citation | first = Susan Jolliffe | last = Napier | title = The Fantastic in Modern Japanese Literature: The Subversion of Modernity | year = 1996 | page = 127 }}.
{{Refend}}
{{poon}}
{{Haruki Murakami}}
{{Authority control}}
An Hard-Boiled Wonderland and the End of the World (世界の終りとハードボイルド・ワンダーランド, Sekai no owari to hādo-boirudo wandārando) sarong nobela ni Haruki Murakami na ipigluwas kan taon 1985. An english translation kaini nagluwas kan taon 1991. Sarong makalwag asin garo pangaturugan na nobela, an mga kabanata kaini nababanga sa duwang naratibo - Hard Boiled Wonderland (parte na agid sa cyberpunk, science fiction) asin man "The End of the World" (sarong virtual asin suryal na parte). 
thumb|Murakami Haruki (2009) 

 Mga karakter 
Sa parehong naratibo, mayo sa mga karakter an igwa nin pangaran. Gabos ini pigngaranan base sa saindang mga okupasyon, arog halimbawa kan "the Librarian" o kaya man "the Big Guy".

 Hard-boiled Wonderland 

 The Narrator
 Sarong Calcutec na nag-eedad kabangaan kan trenta y singko (35), nabubuhay bilang sarong tipikal na Tokyo yuppie. Dawa ngani labi kaobserbante, dai sya nin labot sa makalulang dalagan kan kinaban sa palibot nya.
 The Old Man/scientist
 Sarong matibay na siyentipiko na pigkua an narrator na magproseso nin mga impormasyon. Pigtutuklas nya an manungod sa "sound removal". Nakagibo sya nin paagi tanganing mabasa an subconscious asin maintindihan pa ngani ini. Igwa sya nin pangaturugan na magamit an mga imahen na ini para maghaman nin dai man totoong mga istorya na ilalaog sa utak kan saiyang mga subjects. Kaayon igdi an narrator. Ginibo nya ini sa paagi nin pagtatrabaho sa System dawa pa ngani dai nya man suno an makitrabaho sa dawa ki isay. Nagpasiring sya sa Finland, susog man sa istorya kan saiyang pamangkin, tanganing magdulag.
 The Chubby Girl
 An dise-siete anyos na makuapo kan Old Man, na igwa nin itsurang sa trenta anyos na. Pigladawan sya bilang nakakangirhat, dakulaon, asin dai gayung marhay an itsura. Pig-ibahan nya an narrator sa paglakaw kaini sa mga kali asin nagdesisyon man na makiistar sa apartment kaini.
 The Librarian
 Sarong pirming gutom na babayi na nagtabang man sa narrator makahanap nin mga unicorn. Nagi nya ining kailusyon sa laog nin 48 oras.
 The Junior and the Big Boy
 Duwang siga, dai midbid an pinaghalian, na nagkompronta sa narrator. Pigraraot kaini an apartment kan narrator asin nagibo pa syang lugadan sa saiyang daghan.
 The INKlings
 Pinalipot para sa Infra-Nocturnal Kappa. Naka-istar an mga ini sa kali. Pigbisto man sa apod na "Kappa", asin nakahaman kan saindang sadiring kultura. Labi ini kadelikado na dawa an scientist naggibo nin sadiri nyang proteksyon dai sana makuahan nin mga datos kan mga lalang na ini. Pigsasabi man na nagsasaramba daa ini sa Tilapia o kun ano man na mga lalang sa tubig na biyolente. Dai man sinda nagkakakan nin preskong karne. Pigbababad nguna ninda an tawo sa tubig hasta ini malapa, dangan sana ninda kakarakanon.

 End of the World 

 The Narrator
 Sarong baguhan sa "the End of the World". Bilang inisasyon sa Town, pigputol an saiyang anino asin pigtusok man an saiyang mga mata tanganing magkaigwa sya nin kakayahan na magbasa nin mga pangaturugan. Iyo man ini an saiyang trabaho. Dai nya masimbag kun ano an saiyang nagin buhay sa nakaagi, alagad aram nyang yaraon sana man sa saiyang isip an kasimbagan igdi, asin ini nakapamugtak sa saiyang anino.
 The Narrator's Shadow
 Yaon ini sa porma nin sarong tawo. Naitao nya sa narrator an memorya kaini alagad nakaandam man ining magadan. Pigparapasakitan man sya kan saiyang custodian, an Gatekeeper. Kan sya magadan, nawaran naman dagos nin isip an narrator. Haloy nya nang pig-aandam na makahali sa Town asin makaibahan utro an narrator.
 The Gatekeeper
 Sya an tagabantay asin tagamantenir kan "End of the World". Sya man an nagtatau nin mga gibuhon sa narrator asin an nagkakapot sa anino kaini bilang sarong preso.
 The Librarian
 Sya an nagtatagu kan mga bungo kan mga makangirhat na lalang kun hain man nakalaag an mga pangaturugan. Pig-aasestiran nya an narrator sa trabaho kaini.Dai sya nin isip alagad an saiyang ina, igwa. Pigkukumbinse man sya kan narrator na igwa sya nin isip alagad ini nakatago sana. Dai man pigtatau an intirung detalye sa kun ano an koneksyon nya duman sa sarong Librarian sa Hard-Boiled Wonderland alagad pigsasabing igwa sindang pagkakaagid.
 The Colonel
 Sarong gurang na kataid sana kan pig-iistaran kan narrator. Nagtatau saiya nin giya asin suporta dangan pigbubulong sya kun nagkakaigwa sya nin hilang.
 The Caretaker
 Sarong hoben na lalake na iyo an nagmamantenir kan Power Station. Taga-luwas sya asin igwa man sya nin sadiring accordion na tibaad iyo an paagi tanganing makua giraray kan narrator an saiyang mga memorya. Nawara na sana ini sa kakahuyan huli ta igwa pa sya nin isip asin an mga igwa nin isip dai pigtutugutan na mag-istar sa Syudad.

 Mga impluwensya 
Pirmi man nauunambitan kun pano kainteresado si Murakami sa Subangan na literatura asin sabi ngani ni Raymond Chandler, an "Hard-Boiled Wonderland"  nakabasar sa "hard-boiled" detective fiction, pati man sa science fiction asin cyberpunk. Alagad, dai man ngani kaayon sa mga kategoryang ini an nobela.

Mantang an "end of the world" nakakaagid man sa The Castle ni Franz Kafka. Pareho nagtutukar sa mga baguhan sa sarong ibang klaseng lugar asin an mga ini naninibago sa mga gawi-gawi kan mga nakairistar igdi. An imahen kun sain nawawaran nin anino an sarong lalang, makukua man sa nobela nin Knut Hamsun kan 1898 na igwa nin titulong Victoria. Igwa man nin parehong ideya na makukua sa sarong usipon kan taon 1814 na "Peter Schlemihls wundersame Geschichte" ("Peter Schlemihl's Remarkable Story") ni Adelbert von Chamisso. An tema manungod sa utak na nakakakua nin mga datos asin nakakagan man, mahihiling sa sarong halipot na usipon ni William Gibson na Johnny Mnemonic. Alagad, sa sarong intrebista, pignegar man ni Murakami na impluwensyado sya kan mga nabanggit na panurat.

 Kritikal na resepsyon 
Sabi ni Jay Rubin, na iyo an saro sa mga tagapalis kan gibo ni Murakami sa lenggwaheng Ingles, an Hard-Boiled Wonderland and the End of the World an pinakapaborito nya sa gabos na nobela ni Murakami. Sabi nya pa,  "it's just a shock after reading the black and white, autobiographical fiction that is such the norm in Japan."

Nakaresibe man nin magagayon na tuyaw an nobela sa sa sadiring nasyun ni Murakami, magin sa internasyunal, pati man sa mga magasin arog kan The Japan Times, Publishers Weekly, dangan Kirkus Reviews.

An Hard-Boiled Wonderland and the End of the World naonrahan nin Tanizaki Prize kan 1985.

Saro man daa ini sa mga paboritong science fiction na  libro ni Rian Johnson asin naimpluwensyahan pa ngani kaini an saiyang pelikulang Looper kan  2012.

Iyo man daa ini an saro sa mga paboritong libro ni Murakami sa gabos na librong naisurat nya.

 Mga impluwensya sa ibang obra 
An "End of the World" saro sa mga mga inspirasyon ni Yoshitoshi ABe sa paghaman nya kan Haibane Renmei, sarong manga na nagi man nin anime taod-taod. Parehong obra an igwa nin detalyes manungod sa mga tawong dai pigtutugutan na magluwas, dakulaon na lanob, sapa, sarong library, asin man clock tower. 

 Toltolan 

 Rubin, Jay. Haruki Murakami and the Music of Words. ISBN 0-09-945544-7
 ^ https://www.bookwitty.com/reading_list/five-novels-that-influenced-haruki-murakamis/597f49ac50cef7495a265030
 ^ https://www.reddit.com/r/IAmA/comments/10f1ky/iam_rian_johnson_filmmaker/?limit=500
 ^ http://www.theparisreview.org/interviews/2/the-art-of-fiction-no-182-haruki-murakami
 Iba pang mga babasahon 

 .
Rubin interviewed Murakami several times between 1993 and 2001 and has translated several of his novels.

 .
 .