Chizuko Ueno
{{Infobox tawo|name=Chizuko Ueno|image=Ueno Chizuko 2014-05 U-Tokyo.jpg|alt=|caption=Ueno in 2014|native_name=上野 千鶴子|birth_date={{Birth date and age|1948|07|12}}|birth_place=[[Toyama Prefecture]]|death_date=|death_place=|nationality=[[Japanese people|Japanese]]|alma mater=[[Kyoto University]]|native_name_lang=ja|other_names=|occupation=Professor of sociology|known_for=Japanese feminism}}

Si '''Chizuko Ueno''' (上野 千鶴子, Ueno Chizuko, born 12 July 1948)<ref name=":02">{{Cite web|url=https://japanknowledge.com/library/|title=ジャパンナレッジ Lib|last=NetAdvance Inc.|website=JapanKnowledge|access-date=2019-03-15}}</ref> is a Japanese [[Sosyolohiya|sociologist]] and [[Hapon|Japan]]'s "best-known [[Feminismo|feminist]]".<ref name=":2">{{Cite book|url=https://archive.org/details/womenofjapankore00joyc|title=Women of Japan and Korea : continuity and change|date=1994|publisher=Temple University Press|editor-last=Gelb, Joyce|location=Philadelphia|editor-last2=Palley, Marian Lief|url-access=registration}}</ref> Her work covers sociological issues including semiotics, capitalism, and feminism in Japan.<ref>{{Cite journal|last=Ueno|first=Chizuko|date=1989|title=Women's Labor under Patriarchal Capitalism in the Eighties|journal=Review of Japanese Culture and Society|volume=3|issue=1|pages=1–6|jstor=42800958}}</ref> Ueno is known for the quality, polarizing nature, and accessibility of her work.<ref name=":3">{{Cite book|title=Broken silence : voices of Japanese feminism|last=Buckley, Sandra|date=1997|publisher=University of California Press|isbn=|location=Berkeley|oclc=}}</ref> She was married to [[Daikichi Irokawa]].<ref name="biz-journal_3342362">{{Cite web|url=https://biz-journal.jp/2023/02/post_334236.html|title=上野千鶴子氏の「入籍」報道で物議…「結婚してるフェミニスト好きじゃない」と過去に発言|trans-title=|accessdate=2023-04-29|author=佐藤勇馬|date=2023-02-22|website=Business Journal|publisher=サイゾー|language=ja}}</ref><ref name="cyzo_3383562">{{Cite web|url=https://www.cyzo.com/2023/02/post_338356_entry_8.html|title=フェミニズムの旗手・上野千鶴子の結婚相手と馴れ初め|trans-title=|accessdate=2023-04-29|author=元木昌彦|date=2023-02-28|website=日刊サイゾー|publisher=サイゾー|language=ja}}</ref>

== Amay na buhay asin edukasyon ==
Si Ueno pinadakula bilang sarong [[Kristiyano]], na saiyang pigsasabi na "pambihirang gayo" huli ta 1% sana kan populasyon kan Hapon an Kristiyano.  An saiyang ama sarong doktor. <ref name="eric2">{{cite news|url=http://www.japantimes.co.jp/life/2006/03/05/to-be-sorted/speaking-up-for-her-sex|title=Speaking up for her sex|last=Prideaux|first=Eric|date=5 March 2006|newspaper=}}</ref> Sa sarong interbyu sa ''The Japan Times'', ilinadawan niya an saiyang ama bilang "sarong kumpletong sexist" na igwa nin halangkaw na mga paglaom sa saiyang duwang tugang na lalaki alagad pigkokonsiderar sana an saiyang aking babae bilang sarong "pet girl", na nagtao saiya nin "katalingkasan na gibohon an ano man na gusto kong gibohon".  An pag-agoman kan mga magurang ni Ueno bakong maogma, asin an saiyang ina paorootrong naghahadit manongod sa kadepisilan na dadarahon kan diborsio kun ipagpadagos nia iyan. Sa huri ilinaladawan ni Ueno an mga institusyon nin kasal na monogamo bilang "an ugat kan gabos na karatan". <ref>{{Cite news|title=死亡 上野良雄氏（上野千鶴子・東京大学大学院教授の父）|date=June 17, 2001|work=}}</ref> Si Ueno nag-adal nin [[sosyolohiya]] sa Kyoto University, <ref name=":42">{{Cite news|url=https://www.japantimes.co.jp/life/2015/10/03/lifestyle/women-japan-unite-examining-contemporary-state-feminism/|title=Women of Japan unite: Examining the contemporary state of feminism|last=Ito|first=Masami|date=2015-10-03|work=|access-date=2019-03-15|language=en-US|issn=}}</ref> kun saen siya nagpartisipar sa mga protesta kan mga estudyante sa Zengakuren kan mga taon 1960.  Sinabi ni Ueno na kan siya sarong estudyante, siya naatubang sa sekswal na diskriminasyon. <ref>{{Cite book|title=1968, Vol. 1|last=Oguma|first=Eiji|publisher=Shin-yo-sha|year=2009|pages=81}}</ref>

== Karera sa akademya ==
Si Chizuko Ueno ginamit an saiyang bilog na karera sa pag-adbokasiya nin pagkakapantay-pantay sa kasarian sa sosyedad kan Hapon sa paagi nin pagsiyasat sa manlaen-laen na isyu nin kasarian asin pagkontribwir sa pagmukna nin mga pag-aadal sa kasarian bilang sarong midbid na larangan nin pagsiyasat sa Hapon.

Kan 1982, si Ueno an kagsurat ''kan The Study of the 'Sexy Girl''' (セクシィ・ギャルの大研究) asin ''Reading the Housewife Debates'' (主婦論争を読む), na pigtutukoy bilang "The bear of the bear of 1980's Feminism".  An saiyang trabaho nag-imbestigar kan relasyon kan "Women's Lib" (ウーマン・リブ) na hiro kan mga taon 1960 asin kan Women's Liberation Movement (女性解放運動) kan mga taon 1970. <ref name=":0">{{Cite web}}</ref> An primerong pananaw kan mga obrang ini iyo an aplikasyon kan teoryang estrukturalista asin semiotiko sa sosyolohiya tanganing maimbestigaran an mga mekanismo na nakasentro sa kasarian sa sosyedad. An pampublikong debateng ini kasabay kan pagkaprominente kan ibang mga iskolar arog ni Asada Akira, Nakazawa Shin'ichi, asin Yomota Inuhiko, sarong panahon na midbid bilang New Academicism Boom (ニュー・アカデミズム・ム). 

Pagkatapos na mag-untok sa saiyang mga kurso sa doktorado, si Ueno nagtrabaho sa sarong think tank sa mga sistema nin marketing asin nagprodusir nin kadakol na mga obra sa debate sa pagkonsumo asin sosyedad. <ref>{{Cite book|title=The Game of Finding Myself (「私」探しゲーム―欲望私民社会論)|last=Ueno|first=Chizuko|year=1987}}</ref>

== Paglangkaw kan popularidad sa Tsina ==
Kan 2023, an obra ni Ueno biglang nagin prominente sa Tsina pagkatapos na an sarong video kan saiyang 2019 na diskurso sa matrikula sa Unibersidad kan Tokyo nagin viral. Huli kaini, nagin popular an mga traduksion sa Intsik kan mga libro ni Ueno. Kan Abril 2023, an mga libro ni Ueno pigbabareta na nakabenta nin labing sarong milyon na kopya sa Tsina, na kun saen 200,000 na kopya an nabenta kan Enero asin Pebrero sana. <ref>{{Cite news|last=Sullivan|first=Helen|title=Chizuko Ueno: the Japanese writer stoking China's feminist underground}}</ref> An saiyang librong ''Ofuku shokan: Genkai kara hajimaru'' (Corespondences: Starting at the Edge) napili bilang libro kan taon sa Chinese book review platform Douban . <ref>{{Cite web|title=Why Is China Experiencing an Ueno Chizuko Boom Now? - Discuss Japan|url=https://www.japanpolicyforum.jp/society/pt2023081013524113277.html|access-date=2024-04-22|website=www.japanpolicyforum.jp}}</ref> Kan 2024, siya kabali sa taonan na listahan kan [[Time (magasin)|''Time'' magazine]] kan 100 pinaka-impluwensyal na tawo asin sinitar bilang sarong "makangangalas na superstar" sa Tsina. <ref>{{Cite magazine|date=2024-04-17|title=Chizuko Ueno: The 100 Most Influential People of 2024|url=https://time.com/6964921/chizuko-ueno/|access-date=2024-04-22|magazine=TIME|language=en}}</ref>

== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
Si Chizuko Ueno (上野 千鶴子, Ueno Chizuko, born 12 July 1948) is a Japanese sociologist and Japan's "best-known feminist". Her work covers sociological issues including semiotics, capitalism, and feminism in Japan. Ueno is known for the quality, polarizing nature, and accessibility of her work. She was married to Daikichi Irokawa.

 Amay na buhay asin edukasyon 
Si Ueno pinadakula bilang sarong Kristiyano, na saiyang pigsasabi na "pambihirang gayo" huli ta 1% sana kan populasyon kan Hapon an Kristiyano.  An saiyang ama sarong doktor.  Sa sarong interbyu sa The Japan Times, ilinadawan niya an saiyang ama bilang "sarong kumpletong sexist" na igwa nin halangkaw na mga paglaom sa saiyang duwang tugang na lalaki alagad pigkokonsiderar sana an saiyang aking babae bilang sarong "pet girl", na nagtao saiya nin "katalingkasan na gibohon an ano man na gusto kong gibohon".  An pag-agoman kan mga magurang ni Ueno bakong maogma, asin an saiyang ina paorootrong naghahadit manongod sa kadepisilan na dadarahon kan diborsio kun ipagpadagos nia iyan. Sa huri ilinaladawan ni Ueno an mga institusyon nin kasal na monogamo bilang "an ugat kan gabos na karatan".  Si Ueno nag-adal nin sosyolohiya sa Kyoto University,  kun saen siya nagpartisipar sa mga protesta kan mga estudyante sa Zengakuren kan mga taon 1960.  Sinabi ni Ueno na kan siya sarong estudyante, siya naatubang sa sekswal na diskriminasyon. 

 Karera sa akademya 
Si Chizuko Ueno ginamit an saiyang bilog na karera sa pag-adbokasiya nin pagkakapantay-pantay sa kasarian sa sosyedad kan Hapon sa paagi nin pagsiyasat sa manlaen-laen na isyu nin kasarian asin pagkontribwir sa pagmukna nin mga pag-aadal sa kasarian bilang sarong midbid na larangan nin pagsiyasat sa Hapon.

Kan 1982, si Ueno an kagsurat kan The Study of the 'Sexy Girl''' (セクシィ・ギャルの大研究) asin Reading the Housewife Debates (主婦論争を読む), na pigtutukoy bilang "The bear of the bear of 1980's Feminism".  An saiyang trabaho nag-imbestigar kan relasyon kan "Women's Lib" (ウーマン・リブ) na hiro kan mga taon 1960 asin kan Women's Liberation Movement (女性解放運動) kan mga taon 1970.  An primerong pananaw kan mga obrang ini iyo an aplikasyon kan teoryang estrukturalista asin semiotiko sa sosyolohiya tanganing maimbestigaran an mga mekanismo na nakasentro sa kasarian sa sosyedad. An pampublikong debateng ini kasabay kan pagkaprominente kan ibang mga iskolar arog ni Asada Akira, Nakazawa Shin'ichi, asin Yomota Inuhiko, sarong panahon na midbid bilang New Academicism Boom (ニュー・アカデミズム・ム). 

Pagkatapos na mag-untok sa saiyang mga kurso sa doktorado, si Ueno nagtrabaho sa sarong think tank sa mga sistema nin marketing asin nagprodusir nin kadakol na mga obra sa debate sa pagkonsumo asin sosyedad. 

 Paglangkaw kan popularidad sa Tsina 
Kan 2023, an obra ni Ueno biglang nagin prominente sa Tsina pagkatapos na an sarong video kan saiyang 2019 na diskurso sa matrikula sa Unibersidad kan Tokyo nagin viral. Huli kaini, nagin popular an mga traduksion sa Intsik kan mga libro ni Ueno. Kan Abril 2023, an mga libro ni Ueno pigbabareta na nakabenta nin labing sarong milyon na kopya sa Tsina, na kun saen 200,000 na kopya an nabenta kan Enero asin Pebrero sana.  An saiyang librong Ofuku shokan: Genkai kara hajimaru'' (Corespondences: Starting at the Edge) napili bilang libro kan taon sa Chinese book review platform Douban .  Kan 2024, siya kabali sa taonan na listahan kan Time magazine kan 100 pinaka-impluwensyal na tawo asin sinitar bilang sarong "makangangalas na superstar" sa Tsina. 

 Toltolan