Nena Saguil
'''Si Nena Saguil''' (Setyembre 19, 1914 - Pebrero, 1994) sarong Filipinang artista nin mga modernista asin abstraktong mga pintura asin mga drowing sa tinta. Siya pinakamidbid sa saiyang kosmiko, organiko, asin espirituwal na mga abstraktong obra na naglaladawan nin mga panlaog na tanawon nin pagmati asin imahinasyon. Para sa mga ini, si Saguil pigkokonsiderar na pioneer kan Filipinong abstract art. <ref name=":22">{{Cite web|title=Nena Saguil|url=https://www.philippineartgallery.com/nena-saguil.html|access-date=2020-07-12|website=PHILIPPINE ART GALLERY|language=en}}</ref> <ref>{{Cite web|title=About —|url=https://www.momfa.org/about|access-date=2020-07-21|website=www.momfa.org|language=en-US}}</ref>

== Buhay asin karera ==
Si Simplicia "Nena" Laconico Saguil namundag kan Setyembre 19, 1914, sa [[Santa Cruz, Laguna]], Filipinas, ki Epifanio Saguil asin Remedios Laconico. An saiyang ama sarong pribadong doktor kan ikaduwang presidente kan nasyon, [[Manuel Quezon|si Manuel Quezon]] . Saro sa sampulong aki, si Saguil pinadakula sa sarong konserbatibong pamilyang [[Simbahan Katoliko|Katoliko]] . <ref name=":23">{{Cite web|title=Nena Saguil|url=https://www.philippineartgallery.com/nena-saguil.html|access-date=2020-07-12|website=PHILIPPINE ART GALLERY|language=en}}</ref>

Isinikwal ni Saguil an edukasyon sa eskwelahan na Katoliko na minamawot saiya kan saiyang mga magurang. Nakua niya an saiyang edukasyon sa [[Unibersidad kan Filipinas|University of the Philippines]] School of Fine Arts kun saen siya nag-adal sa irarom [[Fernando Amorsolo|ni Fernando Amorsolo]], sarong konserbatibong pintor asin paratukdo na nagsunod sa kanon kan arte kan Pilipinas kan panahon. Nagtapos siya sa UP kan 1933 na may Sertipiko sa Pagpinta. <ref>{{Cite web|title=The History and the 1930s Graduates of the University of the Philippines School of Fine Arts: Philippine Art, Culture and Antiquities|url=http://www.artesdelasfilipinas.com/archives/167/the-history-and-the-1930s-graduates-of-the-university-of-the-philippines-school-of-fine-arts|access-date=2020-07-12|website=www.artesdelasfilipinas.com}}</ref> <ref name=":32">{{Cite web|title=SIMPLICIA "NENA" LACONICO SAGUIL|url=https://www.geringerart.com/artists/simplicia-nena-laconico-saguil/|access-date=2020-07-20|website=Geringer Art, Ltd.|language=en-US}}</ref> Naresibe niya an saiyang undergraduate degree kan 1949, pagkatapos na makua an katalingkasan kan Filipinas kasunod kan katapusan kan Ikaduwang Gerang Pankinaban.

An pinakaenot na solo exhibition ni Saguil nangyari kan 1950 sa bagong binuksan na Philippine Art Gallery (PAG) kun saen siya nagboluntaryo man asin nakipag-ulay sa mga modernistang artista arog ni [[Vicente Manansala]], Hernando Ruiz Ocampo, Arturo Luz, [[Romeo Tabuena]], [[Anita Magsaysay-Ho]] asin [[Fernando Zóbel de Ayala y Montojo|Fernando Zobel]] .  Sa saiyang pagrepaso kan ika-7ng Taon na eksibisyon kan Asosasyon nin Arte kan Pilipinas, ipinahayag [[Fernando Zóbel de Ayala y Montojo|ni Fernando Zobel de Ayala]] na an mga Pilipino "moderno ... garo nagdadara kan aldaw pareho sa kantidad asin kalidad." Kabali digdi, inomaw niya an mga Saguil asin Victor Oteyza huli sa pagka-orihinal kan saindang mga obra. <ref>{{Cite journal|last=DE AYALA|first=FERNANDO ZOBEL|date=1954|title=The Seventh Annual AAP Art Exhibition|journal=Philippine Studies|volume=2|issue=1|pages=40–49|issn=0031-7837}}</ref> An network na ini nin mga modernistang artistang Pilipino na kinabibilangan ni Saguil nagin midbid bilang "Neo-Realist Group"  <ref>{{Cite journal|last=Beller|first=Jonathan L.|date=1999|title=Nationalism in Scenes and Spaces of H. R. Ocampo|journal=Philippine Studies|volume=47|issue=4|pages=468–491|issn=0031-7837}}</ref>

Kan 1954, sa edad na 40, naghale si Saguil sa Filipinas pasiring sa Espanya pagkatapos mag-ako nin scholarship tanganing mag-adal nin abstract painting. Pakalihis nin duwang taon, nagbalyo siya sa Paris tanganing ipadagos an saiyang pag-adal sa Ecole des Artes Americane.

Sa laog nin haros duwang dekada, pigpadagos niya an saiyang arte mantang nabubuhay nin solo sa sarong sadit na apartment sa Paris asin nagtatrabaho sa pag-ataman sa harong asin iba pang mga pambihirang trabaho tanganing masuportaran an saiyang sadiri, imbes na magbalik sa saiyang pamilya, mga katood asin sa komportableng buhay na saiyang nabuhay sa saiyang dagang tinuboan. 

An saiyang enot na solo na eksibit sa Europa nangyari sa Paris kan 1957 sa Galerie Raymond Creuze asin itinampok an saiyang bagong abstraktong estilo nin mga linya asin heometrikong mga porma. Kaiba [[Vicente Manansala|si Vicente Manansala]], si Saguil nag-eksibit man sa 1958 Spanish-American Biennale sa Cuba. <ref>{{Cite journal|last=Mashadi|first=Ahmad|date=2011-07-01|title=Framing the 1970s|journal=Third Text|volume=25|issue=4|pages=409–417|doi=10.1080/09528822.2011.587686|s2cid=143555143|issn=0952-8822}}</ref>

Sa saiyang pagbalik sa Filipinas kan 1968, si Saguil nag-eksibit sa Solidaridad Galleries, na ipinapahiling an saiyang abstraktong estilo asin nag-establisar kan saiyang sadiri bilang nangengenot na abstraksyonista sa nasyon.

Sa huri kan saiyang buhay, si Saguil nagin [[Mga Saksi ni Jehova|Saksi ni Jehova]] . <ref name=":33">{{Cite web|title=SIMPLICIA "NENA" LACONICO SAGUIL|url=https://www.geringerart.com/artists/simplicia-nena-laconico-saguil/|access-date=2020-07-20|website=Geringer Art, Ltd.|language=en-US}}</ref> Si Saguil nagadan sa Paris kan Pebrero, 1994. <ref name=":24">{{Cite web|title=Nena Saguil|url=https://www.philippineartgallery.com/nena-saguil.html|access-date=2020-07-12|website=PHILIPPINE ART GALLERY|language=en}}</ref>

Nagkapirang mga galeriya an nagtao nin onra ki Saguil sa paagi nin mga eksibisyon pagkatapos kan saiyang kagadanan, kabali an Lopez Museum, an [[Sentrong Pangkultura kan Filipinas|Cultural Center of the Philippines]], asin an Ateneo Art Gallery .  An eksibit kan Ateneo Art Gallery kan 2003, ''Mga Landscapes and Inscapes: Gikan sa Materyal na Kinaban pasiring sa Espirituwal'', may kaibang libro na may parehong pangaran. <ref>{{Cite web|title=Nena Saguil: Landscapes and Inscapes|url=https://artbooks.ph/products/nena-saguil-landscapes-and-inscapes|access-date=2020-07-20|website=artbooks.ph|archive-date=2020-07-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20200720235902/https://artbooks.ph/products/nena-saguil-landscapes-and-inscapes|dead-url=yes}}</ref>

Kan 2006, tinawan [[Gloria Macapagal-Arroyo|ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo]] si Saguil pagkatapos kan saiyang kagadanan kan Presidential Medal of Merit. <ref>{{Cite web|title=6 artists receive Presidential Medal of Merit|url=https://www.gmanetwork.com/news/story/6605/news/nation/6-artists-receive-presidential-medal-of-merit/|access-date=2020-07-20|website=GMA News Online|date=21 May 2006|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite web|title=Fr. Reuter receives 'Order of Lakandula'|url=https://www.philstar.com/headlines/2006/05/21/337870/fr-reuter-receives-145order-lakandula146|access-date=2020-07-20|website=philstar.com}}</ref>

== Estilo sa arte ==
Durante kan saiyang panahon sa UP, kan amay na mga taon nin 1930 asin pagkatapos kan Ikaduwang Gerang Pankinaban, si Saguil nagmukna nin mga impresyonistiko asin naturalistikong mga obrang piguratibo, kabali an mga tanawon asin mga still life. Nawili man siya sa obra ni [[Pablo Picasso]] asin nagpinta siya nin mga "surrealistiko asin kubistikong komposisyon kan mga eksena sa Pilipinas".  Sa pagkua nin mas abstraktong estilo pagkatapos kan 1950, si Saguil nag-eksperimento nin kadakol na mga teknika tanganing makamit an manlaen-laen na porma, texture, asin relief. Kabali sa mga teknik na ini an paggamit nin mga hiringgilya tanganing ipinta an saiyang bantog na mga pabilog na porma asin tuldok, pagkuskus nin mga linahidan nin kape sa saiyang mga obra, asin paggibo nin mga pabilog na kanbas.

An pabilog asin organikong oval na porma ni Saguil kasabay na nag-eevokar nin mikroskopiko asin makrokosmikong natural na mga tanawon. An saiyang mga obra minalataw bilang "mga biolohikong tisyu asin mga hikot nin mga nerbiyos" siring man "mga kosmolohikong globo, mga orb, mga elliptiko asin mga terestrial na mandala. ... na garo baga nagsasabi na an pag-eksister nin tawo asin an uniberso magkakasararo".  An saro pang parasurat nag-ogma sa "mahiwas na iridescent asin translucent na mga kolor kan mga gapong bulan, mga opal asin pinong jade, siring man an mga pormang ovoid kan mga nag-aawit na celestial spheres" ni Saguil. <ref>{{Cite web|last=BusinessMirror|date=2018-11-13|title=Hope and despair: A conversation between Nena Saguil and Eulogio B. Rodriguez|url=https://businessmirror.com.ph/2018/11/13/hope-and-despair-a-conversation-between-nena-saguil-and-eulogio-b-rodriguez/|access-date=2020-07-12|website=BusinessMirror|language=en-US}}</ref> An saiyang mga huring gibo ilinadawan man na may espirituwal na pagmati. <ref name=":34">{{Cite web|title=SIMPLICIA "NENA" LACONICO SAGUIL|url=https://www.geringerart.com/artists/simplicia-nena-laconico-saguil/|access-date=2020-07-20|website=Geringer Art, Ltd.|language=en-US}}</ref>

Sa pag-ugnay kan kosmikong bisyon ni Saguil sa feminismo, sinabi ni Quijon na, "Kun an kasarian ginigibo sa paagi nin mga matris nin trabaho asin sosyalidad, ini nakabugtak man sa kasaysayan kan abstraksyon, bilang pagbuyagyag nin sarong kosmikong kinaban." <ref /> Sarong dai pa sana nahahaloy na nakotkot na watercolor kan Saguil, na naglaladawan nin sarong Filipina na Lady Liberty, pigpinta kan 1947, tanganing girumdomon an ikaduwang anibersaryo kan [[Aldaw nin Katalingkasan|Katalingkasan kan Filipinas]] asin mas direktang minasakop kan mga temang peminista. Pigmodelo sa ''Liberty Leading the People'' ni Delacroix, an pintura nagtatampok nin sarong Filipina na daing daghan na may kapot na bandera kan Pilipinas sa saiyang toong kamot asin sarong dakulang dahon nin palma, na simbolo nin katoninongan asin Kristiyanismo, sa saiyang wala. An pintura naghale sa ki Delacroix sa pagpresentar nin sarong Liberty na mayong armas asin nagkontra sa mas maskulinistang mga paggibo kan independensya kan Pilipinas. <ref />

== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
[[Kategorya:Pages with unreviewed translations]]
Si Nena Saguil (Setyembre 19, 1914 - Pebrero, 1994) sarong Filipinang artista nin mga modernista asin abstraktong mga pintura asin mga drowing sa tinta. Siya pinakamidbid sa saiyang kosmiko, organiko, asin espirituwal na mga abstraktong obra na naglaladawan nin mga panlaog na tanawon nin pagmati asin imahinasyon. Para sa mga ini, si Saguil pigkokonsiderar na pioneer kan Filipinong abstract art.  

 Buhay asin karera 
Si Simplicia "Nena" Laconico Saguil namundag kan Setyembre 19, 1914, sa Santa Cruz, Laguna, Filipinas, ki Epifanio Saguil asin Remedios Laconico. An saiyang ama sarong pribadong doktor kan ikaduwang presidente kan nasyon, si Manuel Quezon . Saro sa sampulong aki, si Saguil pinadakula sa sarong konserbatibong pamilyang Katoliko . 

Isinikwal ni Saguil an edukasyon sa eskwelahan na Katoliko na minamawot saiya kan saiyang mga magurang. Nakua niya an saiyang edukasyon sa University of the Philippines School of Fine Arts kun saen siya nag-adal sa irarom ni Fernando Amorsolo, sarong konserbatibong pintor asin paratukdo na nagsunod sa kanon kan arte kan Pilipinas kan panahon. Nagtapos siya sa UP kan 1933 na may Sertipiko sa Pagpinta.   Naresibe niya an saiyang undergraduate degree kan 1949, pagkatapos na makua an katalingkasan kan Filipinas kasunod kan katapusan kan Ikaduwang Gerang Pankinaban.

An pinakaenot na solo exhibition ni Saguil nangyari kan 1950 sa bagong binuksan na Philippine Art Gallery (PAG) kun saen siya nagboluntaryo man asin nakipag-ulay sa mga modernistang artista arog ni Vicente Manansala, Hernando Ruiz Ocampo, Arturo Luz, Romeo Tabuena, Anita Magsaysay-Ho asin Fernando Zobel .  Sa saiyang pagrepaso kan ika-7ng Taon na eksibisyon kan Asosasyon nin Arte kan Pilipinas, ipinahayag ni Fernando Zobel de Ayala na an mga Pilipino "moderno ... garo nagdadara kan aldaw pareho sa kantidad asin kalidad." Kabali digdi, inomaw niya an mga Saguil asin Victor Oteyza huli sa pagka-orihinal kan saindang mga obra.  An network na ini nin mga modernistang artistang Pilipino na kinabibilangan ni Saguil nagin midbid bilang "Neo-Realist Group"  

Kan 1954, sa edad na 40, naghale si Saguil sa Filipinas pasiring sa Espanya pagkatapos mag-ako nin scholarship tanganing mag-adal nin abstract painting. Pakalihis nin duwang taon, nagbalyo siya sa Paris tanganing ipadagos an saiyang pag-adal sa Ecole des Artes Americane.

Sa laog nin haros duwang dekada, pigpadagos niya an saiyang arte mantang nabubuhay nin solo sa sarong sadit na apartment sa Paris asin nagtatrabaho sa pag-ataman sa harong asin iba pang mga pambihirang trabaho tanganing masuportaran an saiyang sadiri, imbes na magbalik sa saiyang pamilya, mga katood asin sa komportableng buhay na saiyang nabuhay sa saiyang dagang tinuboan. 

An saiyang enot na solo na eksibit sa Europa nangyari sa Paris kan 1957 sa Galerie Raymond Creuze asin itinampok an saiyang bagong abstraktong estilo nin mga linya asin heometrikong mga porma. Kaiba si Vicente Manansala, si Saguil nag-eksibit man sa 1958 Spanish-American Biennale sa Cuba. 

Sa saiyang pagbalik sa Filipinas kan 1968, si Saguil nag-eksibit sa Solidaridad Galleries, na ipinapahiling an saiyang abstraktong estilo asin nag-establisar kan saiyang sadiri bilang nangengenot na abstraksyonista sa nasyon.

Sa huri kan saiyang buhay, si Saguil nagin Saksi ni Jehova .  Si Saguil nagadan sa Paris kan Pebrero, 1994. 

Nagkapirang mga galeriya an nagtao nin onra ki Saguil sa paagi nin mga eksibisyon pagkatapos kan saiyang kagadanan, kabali an Lopez Museum, an Cultural Center of the Philippines, asin an Ateneo Art Gallery .  An eksibit kan Ateneo Art Gallery kan 2003, Mga Landscapes and Inscapes: Gikan sa Materyal na Kinaban pasiring sa Espirituwal, may kaibang libro na may parehong pangaran. 

Kan 2006, tinawan ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo si Saguil pagkatapos kan saiyang kagadanan kan Presidential Medal of Merit.  

 Estilo sa arte 
Durante kan saiyang panahon sa UP, kan amay na mga taon nin 1930 asin pagkatapos kan Ikaduwang Gerang Pankinaban, si Saguil nagmukna nin mga impresyonistiko asin naturalistikong mga obrang piguratibo, kabali an mga tanawon asin mga still life. Nawili man siya sa obra ni Pablo Picasso asin nagpinta siya nin mga "surrealistiko asin kubistikong komposisyon kan mga eksena sa Pilipinas".  Sa pagkua nin mas abstraktong estilo pagkatapos kan 1950, si Saguil nag-eksperimento nin kadakol na mga teknika tanganing makamit an manlaen-laen na porma, texture, asin relief. Kabali sa mga teknik na ini an paggamit nin mga hiringgilya tanganing ipinta an saiyang bantog na mga pabilog na porma asin tuldok, pagkuskus nin mga linahidan nin kape sa saiyang mga obra, asin paggibo nin mga pabilog na kanbas.

An pabilog asin organikong oval na porma ni Saguil kasabay na nag-eevokar nin mikroskopiko asin makrokosmikong natural na mga tanawon. An saiyang mga obra minalataw bilang "mga biolohikong tisyu asin mga hikot nin mga nerbiyos" siring man "mga kosmolohikong globo, mga orb, mga elliptiko asin mga terestrial na mandala. ... na garo baga nagsasabi na an pag-eksister nin tawo asin an uniberso magkakasararo".  An saro pang parasurat nag-ogma sa "mahiwas na iridescent asin translucent na mga kolor kan mga gapong bulan, mga opal asin pinong jade, siring man an mga pormang ovoid kan mga nag-aawit na celestial spheres" ni Saguil.  An saiyang mga huring gibo ilinadawan man na may espirituwal na pagmati. 

Sa pag-ugnay kan kosmikong bisyon ni Saguil sa feminismo, sinabi ni Quijon na, "Kun an kasarian ginigibo sa paagi nin mga matris nin trabaho asin sosyalidad, ini nakabugtak man sa kasaysayan kan abstraksyon, bilang pagbuyagyag nin sarong kosmikong kinaban."  Sarong dai pa sana nahahaloy na nakotkot na watercolor kan Saguil, na naglaladawan nin sarong Filipina na Lady Liberty, pigpinta kan 1947, tanganing girumdomon an ikaduwang anibersaryo kan Katalingkasan kan Filipinas asin mas direktang minasakop kan mga temang peminista. Pigmodelo sa Liberty Leading the People ni Delacroix, an pintura nagtatampok nin sarong Filipina na daing daghan na may kapot na bandera kan Pilipinas sa saiyang toong kamot asin sarong dakulang dahon nin palma, na simbolo nin katoninongan asin Kristiyanismo, sa saiyang wala. An pintura naghale sa ki Delacroix sa pagpresentar nin sarong Liberty na mayong armas asin nagkontra sa mas maskulinistang mga paggibo kan independensya kan Pilipinas. 

 Toltolan 

Kategorya:Pages with unreviewed translations