Maria Carpenter
{{Infobox tawo|name=Mary Carpenter|image=File:Mary Carpenter by CV Bark.jpg|image_size=|caption=Portrait photograph of Carpenter in later life|birth_name=|birth_date={{Birth date|1807|04|03|df=yes}}|birth_place=[[Exeter]], United Kingdom|death_date={{Death date and age|1877|06|14|1807|04|03|df=yes}}|death_place=[[Bristol]], United Kingdom|body_discovered=|death_cause=|resting_place=[[Arnos Vale Cemetery]], Bristol|resting_place_coordinates={{Coord|51.435|-2.565|display=title}}|known_for=Education, [[Social reform]]|education=|alma_mater=|employer=|occupation=|years_active=1835–1877|spouse=|partner=|children=|relations={{ubl|[[William Benjamin Carpenter]] (brother)|[[Philip Pearsall Carpenter]] (brother)|[[Russell Lant Carpenter]] (brother)}}|callsign=|signature=|website=|footnotes=}}
[[Ladawan:Reformers_Monument,_Kensal_Green_Cemetery_(detail).JPG|thumb|An ngaran ni Mary Carpenter sa mga Repormador Monumento, Kensal Green Cemetery]]
Si '''Maria Carpenter''' (3 Abril 1807 - 14 Hunyo 1877) sarong Ingles na repormistang edukasyonal asin sosyal. &nbsp;Aki nin sarong Unitarian na ministro, sia nagpundar nin madispetensiadong eskuelahan asin repormatoryo, na nagbunga kan dati dai malilikayan na edukasyonal na mga oportunidad sa dukhang mga aki asin hoben pang mga nagkasala sa Bristol.

Nagpublikar siya nin mga artikulo asin libro dapit sa saiyang trabaho asin an saiyang pagbuo nagin instrumento sa agi-agi kan nagkapirang gibong panedukasyon kadtong ika-19 na siglo. Siya an enot na babaying igwa nin papel na ipinublikar kan Statistical Society of London.<ref>{{Cite journal|title=Journal of the Royal Statistical Society|year=1857|volume=20|url=https://books.google.com/books?id=lv_wAAAAMAAJ&pg=PP9}}</ref> Kinontak nia an dakol na komperensia asin pagtiripon patin namidbid sia bilang saro sa pangenot na mga nagpapahayag kan publiko kaidtong saiyang panahon. Si Carpenter aktibo sa hiron nin mga kontra-oripon; siya man nagbisita sa Indya, na nagbibisita sa mga eskwelahan asin preso saka naghihingoa na mapakarhay an edukasyon kan babae, mag'establisar nin mga repormatoryong paadalan asin magrahay an kamugtakan sa karsel. Sa suminunod na mga taon nagsongko sia sa Europa asin Amerika, na inootob an saiyang kampanya nin pagpenitensia asin reporma sa edukasyon.

Si Carpenter hayag na sinuportahan an karapatan kan mga babayi sa saiyang huring mga taon asin nagkampanya man para sa babae makakua nin halangkaw na edukasyon. Piglubong siya sa Arnos Vale Cemetery sa Bristol asin may memorial sa North transet of Bristol Cathedral.

== Buhay ==
Si Carpenter namundag kan 1807, sa Exeter, an inot na aki ni Lent Carpenster, sarong Unitarian minister sa Exeter, asin Anna (o Ana) Penn.<ref>[[iarchive:bha009/page/n1/mode/2up|Ruby J. Saywell, ''Mary Carpenter of Bristol'' (Bristol Historical Association pamphlets, no. 9, 1964), p. 1.]]</ref> Kan 1817 an pamilya nagbalyo sa Bristol, kun saen ang saiyang ama an nagdirehir sa harong nin pagtiripon kan Mga Mead Unitarian ni Lewin. Nagtindog siya nin boarding school sa Great George Street, Brandon Hill, na pinadalagan kan saiyang agom asin mga aking babayi.<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/someeminentwomen00fawciala|title=Some Eminent Women of Our Times: Short Biographical Sketches|last=Fawcett|first=Millicent Garrett|publisher=Macmillan|year=1886|location=London|pages=[https://archive.org/details/someeminentwomen00fawciala/page/12 12]}}</ref><ref name="manton">{{Cite book|title=Mary Carpenter and the Children of the Streets|last=Manton|first=Jo|publisher=Heinemann|year=1976|isbn=0-435-32569-8|location=London|pages=25–27}}</ref><ref name="histbio-women">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=pDtEe4FKolUC&q=mary+Carpenter&pg=PA84|title=A Historical Dictionary of British Women|publisher=Routledge|year=2003|isbn=978-1-85743-228-2|editor-last=Cathy Hartley|pages=84|access-date=15 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20230205074253/https://books.google.com/books?id=pDtEe4FKolUC&q=mary+Carpenter&pg=PA84|archive-date=5 February 2023}}</ref> Nagtukdo siya sa eskwelahan, nag-boses bilang sarong taga-pamahala sa Isla nin Wight asin Hertfordshire asin, kan 1827, nagbalik ki Bristol tanganing magin tagapamayo na paratukdo. Sa ngunyan naging Mrs Carpenter's Boarding School for Young Indies.<ref name="manton-a">{{Cite book|title=Mary Carpenter and the Children of the Streets|last=Manton|first=Jo|publisher=Heinemann|year=1976|isbn=0-435-32569-8|location=London|pages=30–38}}</ref>

Kan 1833, nabisto nya si Ram Mohan Roy, ng tugdok kang Brahmo Samj, sarong organisasyon na tg reporma ning Hinduism na tg-impluwenshayan kang saiyang pilosopiya urog sa saiyang kadiit na pakiiba sa daragang nag-ngangarang Castle asin Kiddel sa sarong parigusan sa Stapleton, bago nagadan si Roy sa hilang na meningitis kan Setyembre kang parehong taon. Sa parehong taon, nabisto nya man si Joseph Tuckerman, sarong amerikanong unitarian na nagtugdok man kang Ministry-at Large sa mga nagsasakit sa Boston, Massachesetts. 

== Sosyal na trabaho asin anti-oripon ==
Kan 1835 nagtabang siya sa pag-organisa nin sarong "Working and Visiting Society", sa mga nagsasakit sa lugar kan Lewin's Mead, na kun saen duman nagdanay siyang sekretarya nin haros benteng taon. An grupong ini nainspirar kan gibohon ni Tuckerman sa Boston<ref name="manton01">{{Cite book|title=Mary Carpenter and the Children of the Streets|last=Manton|first=Jo|publisher=Heinemann|year=1976|isbn=0-435-32569-8|location=London|pages=51}}</ref> an mga katuyohan kan siring na sosyedad iyo an magbisita sa mga dukha asin magpadakula nin pondo hale sa nag - oorog na tahaw na klase pasiring sa pagpagian sa kadukhaan saka pagpaoswag sa edukasyon.<ref name="class-sect">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=htzmAAAAIAAJ&pg=PA268|title=Class, Sect and Party: Making of the British Middle Class&nbsp;— Leeds, 1820-50|last=Morris|first=Robert John|date=June 1990|publisher=Manchester University Press|isbn=978-0-7190-2225-8|location=Manchester|pages=268–270|access-date=5 March 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20230205074253/https://books.google.com/books?id=htzmAAAAIAAJ&pg=PA268|archive-date=5 February 2023}}</ref> Pagkagadan kan saiyang ama kan 1840, si Carpenter nagtrabaho kaiba an mga tugang niyang babayi sa boarding school kan ina niya sa Whitelades Roads, Cliton.

Kan 1843, napukaw an interes nia sa mobimientong kontra sa oripon kan ini magdalaw hale sa pilantropong Boston na Si Samuel Mayo. Kan 1846 nag - atender siya sa sarong miting na kinaolay nin prominenteng alborasyonista na si William Lloyd Garrison Si Frederick Douglass,<ref name="manton02">{{Cite book|title=Mary Carpenter and the Children of the Streets|last=Manton|first=Jo|publisher=Heinemann|year=1976|isbn=0-435-32569-8|location=London|pages=76}}</ref> na nakadulag sa kaoripnan kan 1838. Nagkontribuwer siya sa mga foundation-raising paghingoa sa holisyonistang pangyari asin napagdanay niya an interes digdi sa laog kan sumunod na duwang polong taon. Aktibo man sa kampanyang ini an saiyang mga tugang na si William, Felipe asin Russell saka an tugang niyang si Anna. Kan 1851 an pagbalik nin sarong dulag na oripon hale sa Boston pabalik sa timog na mga estado nagpangyari saiya na sabihon an Ley ni Fugitive Slave kan 1850 na "naggibo [an Estados Unidos] nin maringison na akto... tumang sa katawohan, kontra mismo, tumang sa Dios." An pangyayaring ini nagin dahelan tanganing magkonsentrar sia sa saiyang gibong pagtotokdo.<ref>{{Cite book|title=British Unitarians Against American Slavery, 1833-1865|last=Stange|first=Charles C|last2=Stange, Douglas D|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|year=1985|isbn=978-0-8386-3168-3|pages=128}}</ref>&nbsp;

== Mga Rehirma ==
[[Ladawan:Red Lodge Museum, Bristol (2).jpg|too|thumb|200x200px|An Red Lodge, Bristol, kun saen si Mary Carpenter nagpatindog nin sarong repormatoryo school kan 1854.]]
Sinundan ini kan 1851 kan publikasyon nin Reformyyo Eskwelahan para sa mga Aki kan Perising asin Grupong Dangerous, asin Para ki Juvenile Offenders. Nag-aantura siya nin tulong klase nin paadalan na kaipuhan nanggad; mga libreng aldaw (para sa mga aki sa pangkagabsan), nagkakakan nin pang'edukasyon na eskwelahan (sa kaakian kun sain nangangaipo) asin repormatoryo an eskuwelahan (para sa mga aking lalake).<ref name="carpenter-reformatory">{{Cite book|url=https://archive.org/details/reformatoryscho00carpgoog|title=Reformatory Schools: For the Children of the Perishing and Dangerous Classes and for Juvenile Offenders|last=Carpenter|first=Mary|publisher=C. Gilpin|year=1851|location=London|pages=[https://archive.org/details/reformatoryscho00carpgoog/page/n49 38]–39|quote=Reformatory Schools for the Children of the Perishing and Dangerous Classes, and for Juvenile Offenders.|access-date=5 April 2009}}</ref> An librong ini nagdara nin atension sa publiko sa saiyang trabaho, asin nagpoon siang makikomunikar sa pangenot na mga estudyanteng edukasyonal asin repormista saka repormador. Si Carpenter hinapot kan mga inapod na edukasyonal na bill, asin inimbitaran sia na magtao nin ebidensia sa atubangan kan Harong nin Komunidad na komite. asin kan 1852 ipinublikar nia si Juvenile Delinquents, an saindang Kondisyon saka Tratado,.<ref name="carpenter-juve">{{Cite book|url=https://archive.org/details/juveniledelinqu00carpgoog|title=Juvenile Delinquents, their Condition and Treatment|last=Carpenter|first=Mary|publisher=W. & F. G. Cash|year=1853|location=London|quote=Juvenile Delinquents, their Condition and Treatment.|access-date=5 April 2009}}</ref> Nakakontribwir sa pagpasa kan Akta Julie Offenders.

Kan 1852 inaplikar niya an saiyang mga ideya, na nag-establisa nin sarong repormatoryong eskwelahan sa Bristool kan 1872, sa Kingwood sa solar kan eskuwelahan na orihinal nang itinugdas ni John Wesley. Ini orihinal na para sa mga aking lalaki asin babae, alagad dai nahaloy nagdesisyon siang pagsuhayon an sekso asin magpatindog nin repormatoryo kan sarong daragita sa ngonyan iyo na an Red Lodge Museum kan 1854, na inonra enot ki Lady Byron.<ref>{{Cite book|url=https://archive.org/stream/canyngeconcisegu00brisiala|title=The "Canynge" concise guide to Bristol and Suburbs|publisher=Jeffries & Sons|year=1878|location=Bristol}}</ref>

== Toltolan ==
<references />
{{Tamboan}}
Si Maria Carpenter (3 Abril 1807 - 14 Hunyo 1877) sarong Ingles na repormistang edukasyonal asin sosyal.  Aki nin sarong Unitarian na ministro, sia nagpundar nin madispetensiadong eskuelahan asin repormatoryo, na nagbunga kan dati dai malilikayan na edukasyonal na mga oportunidad sa dukhang mga aki asin hoben pang mga nagkasala sa Bristol.

Nagpublikar siya nin mga artikulo asin libro dapit sa saiyang trabaho asin an saiyang pagbuo nagin instrumento sa agi-agi kan nagkapirang gibong panedukasyon kadtong ika-19 na siglo. Siya an enot na babaying igwa nin papel na ipinublikar kan Statistical Society of London. Kinontak nia an dakol na komperensia asin pagtiripon patin namidbid sia bilang saro sa pangenot na mga nagpapahayag kan publiko kaidtong saiyang panahon. Si Carpenter aktibo sa hiron nin mga kontra-oripon; siya man nagbisita sa Indya, na nagbibisita sa mga eskwelahan asin preso saka naghihingoa na mapakarhay an edukasyon kan babae, mag'establisar nin mga repormatoryong paadalan asin magrahay an kamugtakan sa karsel. Sa suminunod na mga taon nagsongko sia sa Europa asin Amerika, na inootob an saiyang kampanya nin pagpenitensia asin reporma sa edukasyon.

Si Carpenter hayag na sinuportahan an karapatan kan mga babayi sa saiyang huring mga taon asin nagkampanya man para sa babae makakua nin halangkaw na edukasyon. Piglubong siya sa Arnos Vale Cemetery sa Bristol asin may memorial sa North transet of Bristol Cathedral.

 Buhay 
Si Carpenter namundag kan 1807, sa Exeter, an inot na aki ni Lent Carpenster, sarong Unitarian minister sa Exeter, asin Anna (o Ana) Penn.Ruby J. Saywell, Mary Carpenter of Bristol (Bristol Historical Association pamphlets, no. 9, 1964), p. 1. Kan 1817 an pamilya nagbalyo sa Bristol, kun saen ang saiyang ama an nagdirehir sa harong nin pagtiripon kan Mga Mead Unitarian ni Lewin. Nagtindog siya nin boarding school sa Great George Street, Brandon Hill, na pinadalagan kan saiyang agom asin mga aking babayi. Nagtukdo siya sa eskwelahan, nag-boses bilang sarong taga-pamahala sa Isla nin Wight asin Hertfordshire asin, kan 1827, nagbalik ki Bristol tanganing magin tagapamayo na paratukdo. Sa ngunyan naging Mrs Carpenter's Boarding School for Young Indies.

Kan 1833, nabisto nya si Ram Mohan Roy, ng tugdok kang Brahmo Samj, sarong organisasyon na tg reporma ning Hinduism na tg-impluwenshayan kang saiyang pilosopiya urog sa saiyang kadiit na pakiiba sa daragang nag-ngangarang Castle asin Kiddel sa sarong parigusan sa Stapleton, bago nagadan si Roy sa hilang na meningitis kan Setyembre kang parehong taon. Sa parehong taon, nabisto nya man si Joseph Tuckerman, sarong amerikanong unitarian na nagtugdok man kang Ministry-at Large sa mga nagsasakit sa Boston, Massachesetts. 

 Sosyal na trabaho asin anti-oripon 
Kan 1835 nagtabang siya sa pag-organisa nin sarong "Working and Visiting Society", sa mga nagsasakit sa lugar kan Lewin's Mead, na kun saen duman nagdanay siyang sekretarya nin haros benteng taon. An grupong ini nainspirar kan gibohon ni Tuckerman sa Boston an mga katuyohan kan siring na sosyedad iyo an magbisita sa mga dukha asin magpadakula nin pondo hale sa nag - oorog na tahaw na klase pasiring sa pagpagian sa kadukhaan saka pagpaoswag sa edukasyon. Pagkagadan kan saiyang ama kan 1840, si Carpenter nagtrabaho kaiba an mga tugang niyang babayi sa boarding school kan ina niya sa Whitelades Roads, Cliton.

Kan 1843, napukaw an interes nia sa mobimientong kontra sa oripon kan ini magdalaw hale sa pilantropong Boston na Si Samuel Mayo. Kan 1846 nag - atender siya sa sarong miting na kinaolay nin prominenteng alborasyonista na si William Lloyd Garrison Si Frederick Douglass, na nakadulag sa kaoripnan kan 1838. Nagkontribuwer siya sa mga foundation-raising paghingoa sa holisyonistang pangyari asin napagdanay niya an interes digdi sa laog kan sumunod na duwang polong taon. Aktibo man sa kampanyang ini an saiyang mga tugang na si William, Felipe asin Russell saka an tugang niyang si Anna. Kan 1851 an pagbalik nin sarong dulag na oripon hale sa Boston pabalik sa timog na mga estado nagpangyari saiya na sabihon an Ley ni Fugitive Slave kan 1850 na "naggibo [an Estados Unidos] nin maringison na akto... tumang sa katawohan, kontra mismo, tumang sa Dios." An pangyayaring ini nagin dahelan tanganing magkonsentrar sia sa saiyang gibong pagtotokdo. 

 Mga Rehirma 
too|thumb|200x200px|An Red Lodge, Bristol, kun saen si Mary Carpenter nagpatindog nin sarong repormatoryo school kan 1854.
Sinundan ini kan 1851 kan publikasyon nin Reformyyo Eskwelahan para sa mga Aki kan Perising asin Grupong Dangerous, asin Para ki Juvenile Offenders. Nag-aantura siya nin tulong klase nin paadalan na kaipuhan nanggad; mga libreng aldaw (para sa mga aki sa pangkagabsan), nagkakakan nin pang'edukasyon na eskwelahan (sa kaakian kun sain nangangaipo) asin repormatoryo an eskuwelahan (para sa mga aking lalake). An librong ini nagdara nin atension sa publiko sa saiyang trabaho, asin nagpoon siang makikomunikar sa pangenot na mga estudyanteng edukasyonal asin repormista saka repormador. Si Carpenter hinapot kan mga inapod na edukasyonal na bill, asin inimbitaran sia na magtao nin ebidensia sa atubangan kan Harong nin Komunidad na komite. asin kan 1852 ipinublikar nia si Juvenile Delinquents, an saindang Kondisyon saka Tratado,. Nakakontribwir sa pagpasa kan Akta Julie Offenders.

Kan 1852 inaplikar niya an saiyang mga ideya, na nag-establisa nin sarong repormatoryong eskwelahan sa Bristool kan 1872, sa Kingwood sa solar kan eskuwelahan na orihinal nang itinugdas ni John Wesley. Ini orihinal na para sa mga aking lalaki asin babae, alagad dai nahaloy nagdesisyon siang pagsuhayon an sekso asin magpatindog nin repormatoryo kan sarong daragita sa ngonyan iyo na an Red Lodge Museum kan 1854, na inonra enot ki Lady Byron.

 Toltolan