Führer
{{Italic title}}
An {{lang|de|'''Führer'''}} ({{IPAc-en|ˈ|f|jʊər|ər}} {{respell|FURE|ər}}; {{IPA-de|ˈfyːʁɐ|lang|de-Führer.ogg}}<!-- [[WP:DICTIONARY]]: ginuno sa panhiro na {{lang|de|führen}}, sarong cognate kan mga katagang [[Tataramon na Daan na Ingles|Daan na Ingles]] ''faran'' "tawan nin dalan an sarong tawo" asin ''fær'' "tinampo, biyahe" asin an mga kataga sa [[Modernong Ingles]] na ginuno sa urog kadaan na mga termino siring kan ''{{lang|eng|fare}}'' ngunyan mas ginagamit sa mga kompwestong kataga siring kan ''wayfarer'' asin ''sea-faring''.<ref>http://www.etymonline.com/index.php?term=F%FChrer {{Dead link|date=February 2022}}</ref> An mga ini man iyo an mga cognate kan [[Latin]] na ''peritus'' ("experienced"), [[Sanskrito]] ''piparti'' "brings over" asin an Griyego na ''poros'' "passage, dalan".<ref>{{cite web|url=http://www.etymonline.com/index.php?term=fare|title=Online Etymology Dictionary}}</ref>-->, binaybay na '''{{lang|de|Fuehrer}}''' o '''''Fuhrer''''' kapag an [[Umlaut (diacritic)|umlaut]] dai gamit) iyo an katagang Aleman na nangangahulogan na "[[lider]]" o "[[giya]]". Bilang politikal na titulo, makusog ining nakakabit sa [[Alemanyang Nazi|Nazi]]ng [[diktador]] na si [[Adolf Hitler]], na opisyalmente inapod an saiyang sadiri na '''''der Führer und Reichskanzler''''' (an Führer asin Chancellor kan Reich) pagkatapos kan pagkagadan kan Presidente [[Paul von Hindenburg]] asin an pagsaro kan mga opisina nin ''Reichspräsident'' asin ''Reichskanzler''. 

Kinultibar kan Nazi'ng Alemanya an Führerprinzip ("leader principle"), asin midbid si Hitler sa pangkagabsan bilang ''der Führer'' ("an Lider").<ref>{{Cite web|url=http://fcit.usf.edu/HOLOCAUST/resource/document/DOCNAC3.htm|title=Means Used by the Nazi Conspiractors in Gaining Control of the German State (Part 4 of 55)|website=fcit.usf.edu}}</ref>

Sa mga katagang kompwesto, an paggamit kan "Führer" nagdadanay na lakop sa Aleman asin ginagamit sa mga  kataga na arog kan Bergführer (bukid na giya) o Oppositionsführer (lider kan oposisyon). Minsan siring, huli sa makosog na pakikiasosyar kaiyan ki Hitler, an napapasuway na kataga mismo parateng may negatibong mga konotasyon kun ginagamit na may kahulogan na "lider," nangorog na sa politikal na mga konteksto. 

An katagang Führer igwa nin mga cognate sa mga tataramon na Scandinavian, binabaybay na fører sa Danish asin Norwegian, na igwa nin parehong kahulogan asin ginagamit na termino sa Alemanya, alagad mayo man talaga nin konotasyon sa politika. Sa Sueco, an förare sa parate nangangahulogan "driver" (nin sasakyan). Alagad, sa katagang kompwesto na härförare, an parteng iyan talagang nangangahulugan na "lider," asin cognate sa Aleman na "Heerführer".<ref>[https://www.linguee.com/german-english/translation/heerf%C3%BChrer.html Linguee]</ref>

== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
An  ( ; , binaybay na  o Fuhrer kapag an umlaut dai gamit) iyo an katagang Aleman na nangangahulogan na "lider" o "giya". Bilang politikal na titulo, makusog ining nakakabit sa Nazing diktador na si Adolf Hitler, na opisyalmente inapod an saiyang sadiri na der Führer und Reichskanzler (an Führer asin Chancellor kan Reich) pagkatapos kan pagkagadan kan Presidente Paul von Hindenburg asin an pagsaro kan mga opisina nin Reichspräsident asin Reichskanzler. 

Kinultibar kan Nazi'ng Alemanya an Führerprinzip ("leader principle"), asin midbid si Hitler sa pangkagabsan bilang der Führer ("an Lider").

Sa mga katagang kompwesto, an paggamit kan "Führer" nagdadanay na lakop sa Aleman asin ginagamit sa mga  kataga na arog kan Bergführer (bukid na giya) o Oppositionsführer (lider kan oposisyon). Minsan siring, huli sa makosog na pakikiasosyar kaiyan ki Hitler, an napapasuway na kataga mismo parateng may negatibong mga konotasyon kun ginagamit na may kahulogan na "lider," nangorog na sa politikal na mga konteksto. 

An katagang Führer igwa nin mga cognate sa mga tataramon na Scandinavian, binabaybay na fører sa Danish asin Norwegian, na igwa nin parehong kahulogan asin ginagamit na termino sa Alemanya, alagad mayo man talaga nin konotasyon sa politika. Sa Sueco, an förare sa parate nangangahulogan "driver" (nin sasakyan). Alagad, sa katagang kompwesto na härförare, an parteng iyan talagang nangangahulugan na "lider," asin cognate sa Aleman na "Heerführer".Linguee

 Toltolan