Pagturi
{{Infobox medical intervention
 | Name        = Pagturi
 | Image       = Circumcision illustration.jpg
 | Caption     = Circumcision surgery with hemostats and scissors
 | ICD10       = Z41.2
 | ICD9        = {{ICD9|V50.2}}
 | ICD9_mult   = 
 | MeshID      = D002944
 | OPS301      = {{OPS301|5–640}}.2
 | OtherCodes  = 
 | MedlinePlus = 002998
 | eMedicine   = 1015820
}}
An '''pagturi''' sarong prosedimiento na hinahale an kublit sa putoy nin tawo.<ref name="rudolph_2011">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=or15PgAACAAJ|title=Rudolph's Pediatrics, 22nd Edition|vauthors=Rudolph C, Rudolph A, Lister G, First L, Gershon A|date=18 March 2011|publisher=McGraw-Hill Companies, Incorporated|isbn=978-0-07-149723-7|page=188|archive-url=https://web.archive.org/web/20160118224324/https://books.google.com/books?id=or15PgAACAAJ|archive-date=18 January 2016}}</ref><ref name="sawyer_2011">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=W6eRUtlujbkC&pg=PA555|title=Pediatric Physical Examination & Health Assessment|last=Sawyer S|date=November 2011|publisher=Jones & Bartlett Publishers|isbn=978-1-4496-7600-1|pages=555–556|archive-url=https://web.archive.org/web/20160118224324/https://books.google.com/books?id=W6eRUtlujbkC&pg=PA555|archive-date=18 January 2016}}</ref> An pinakakomun na porma kan operasyon, an prepusyo na kublit inuunat sapaagi kan mga foreceps, dangan pwedeng ibugtak an aparato sa pagturi, na pakatapos kaiyan an prepusyo na an kublit hinahale. An Tropikal o lokal na itinudok na anesthesia sa pankagabsan ginagamit tanganing inaan an kolog asin pisyolohikang stress. Sa parate iyan bakong boluntaryo, na ginigibo bilang prebensyon sa salud, relihiyosong seremonya, o kaugalean sa kultura.<ref name="R. Peteet 2017 97–101">{{Cite book|title=Spirituality and Religion Within the Culture of Medicine: From Evidence to Practice|last=R. Peteet|first=John|publisher=Oxford University Press|year=2017|isbn=9780190272432|pages=97–101|quote=male circumcision is still observed among Ethiopian and Coptic Christians, and circumcision rates are also high today in the Philippines and the US.}}</ref><ref>{{Cite journal|title=Demand for male circumcision rises in a bid to prevent HIV|pages=509–511|quote=As a result, there are already indications of increasing demand for male circumcision in traditionally non-circumcising societies in Southern Africa.}}</ref> Saro man iyan na opsyon para sa mga kaso nin phimosis, iba pang mga pathologies na dai rineresolberan an iba pang pagbulong, asin pabalikbalik na mga impeksyon sa pantog (UTIs).<ref name="lissauer_2012">{{Cite book|title=Illustrated Textbook of Paediatrics, Fourth edition|vauthors=Lissauer T, Clayden G|date=October 2011|publisher=Elsevier|isbn=978-0-7234-3565-5|pages=352–353|quote=}}</ref><ref name="hay_2012" /> An prosedimiento contraindicated sa mga kaso nin sarong estruktura sa gentitalia na bakong normal o maluyang pankagabsan na salud.<ref name="rudolph_2011" /><ref name="hay_2012">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=V8lMJniWK_QC|title=Current Diagnosis and Treatment Pediatrics 21/E|vauthors=Hay W, Levin M|date=25 June 2012|publisher=McGraw Hill Professional|isbn=978-0-07-177971-5|pages=18–19|archive-url=https://web.archive.org/web/20160118224324/https://books.google.com/books?id=V8lMJniWK_QC|archive-date=18 January 2016}}</ref>

An pagturi konektado sa hababang bilang nin mga impeksyon na ikinaoolakit sa paagi kan pagdodorog asin mga impeksyon nin mga pantog. Kabale digdi an pag - ina nin mga insidente nin papillomavirus  (HPV) na nagkakawsa nin kanser asin dakulang pag-ina kan transmisyon nin HIV sa tahaw kan heterosekswal na mga lalaki sa laog nin halangkaw na mga populasyon. Irinekomendar kan World Health Organization (WHO) asin kan UNAIDS an pagturi bilang kabtang nin kompletong programa kan HIV sa mga lugar na may halangkaw na bilang nin HIV. An WHO dai nagrerekomendar nin pagturi para sa HIV sa mga lalaking nakikidorog sa kapwa lalaki; Bakong malinaw an pagigin epektibo sa paggamit nin pagturi tanganing malikayan an HIV sa mauswag nang kinaban. An pagturi na Neonatal nagpapadikit man kan peligro nin bihirang kanser sa putoy.<ref name="AAP_2012" /> Mas halangkaw an bilang nin mga komplikasyon kun ginigibo an prosedimiento sa mga gurang.<ref name="weiss_2010_complications">{{Cite journal|date=February 2010|title=Complications of circumcision in male neonates, infants and children: a systematic review|journal=BMC Urology|volume=10|pages=2|doi=10.1186/1471-2490-10-2|pmc=2835667|pmid=20158883}}</ref> An pagrepaso kan 2010 nakakua nin mga pagturi sa medikal na mga parasustento tanganing magkaigwa nin tipikong komplikasyon na 1.5% para sa mga omboy asin 6% para sa mas matuang mga aki, na may nagkapirang kaso nin grabeng komplikasyon.<ref name="weiss_2010_complications" /> An pagdugo, impeksyon, asin an paghale kun bakong sobra o kadikiton na kublit iyo an pinakakomun na mga komplikasyon. Meatal stenosis an pinakakomun na terminong komplikasyon.<ref name=":1">{{Cite book|title=Campbell Walsh Wein Urology|vauthors=Selekman R, Copp H|publisher=Elsevier|year=2020|isbn=9780323672276|veditors=Partin A|edition=12th|pages=388–402|chapter=Urologic Evaluation of the Child}}</ref> An mayor na medikal na mga organisasyon igwa nin dakol na laen - laen na punto de vista manongod sa bioetika, pagigin mahal na marhay sa presyo, asin sa prophylactic efficacy may koneksyon sa bakong boluntaryo na pagturi sa mga menor de edad. An World Health Organization (WHO), UNAIDS, asin an mga organisasyon medikal sa Amerika naninindogan na iyan may mga pakinabang sa salud na mas mahalaga kisa saradit na peligro, mantang an mga organisasyon sa medisina sa Europa sa pankagabsan naniniwala na sa mga sitwasyon na ini an medikal na mga pakinabang kaiyan bakong kontra sa peligro.<ref name=":9">{{Cite book|title=Legal Aspects of HIV/AIDS: A Guide for Policy and Law Reform|last=Gable|first=Lance|last2=Gamharter|first2=Katharina|last3=Gostin|first3=Lawrence|last4=Hodge Jr.|first4=James|last5=Puymbroeck|first5=Rudolf|publisher=World Bank Publications|year=2007|isbn=978-0821371053|pages=38–39|chapter=1.12 Male Circumcision}}</ref>  

An prophylactic na pagturi naggikan sa Inglaterra durante kan mga 1850, na enot na naestablisar bilang paagi na malikayan an mga impeksyon na ikinaoolakit paagi sa pagdodorog.<ref>{{Cite book|title=Diagnostics to Pathogenomics of Sexually Transmitted Infections|last=Afshar|first=Kourosh|last2=Kazemi|first2=Behnam|last3=MacNeily|first3=Andrew|publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]]|year=2018|isbn=9781119380849|editor-last=Singh|editor-first=Sunit|pages=28–34|chapter=The Role of Circumcision in Preventing Sexually Transmitted Infections}}</ref> Apwera sa paggamit sa pag-ataman sa salud, an pagturi dakula man an kabtang sa dakol na kultura asin relihiyon sa kinaban, asin parate man na ginigibo iyan. Laen - laen an kultural, etika, asin sosyal na mga punto - de - vista sa kaugalean na iyan. An pagturi kabilang sa pinakamahalagang mga togon sa Judaismo.<ref name=":18">{{Cite book|title=Encyclopedia of Jewish Medical Ethics|last=Rosner|first=Fred|publisher=[[Feldheim Publishers]]|year=2003|isbn=9781583305928|pages=196|quote=Several eras in subsequent Jewish history were associated with forced conversions and with prohibitions against ritual circumcision... Jews endangered their lives during such times and exerted strenuous efforts to nullify such edicts. When they succeeded, they celebrated by declaring a holiday. Throughout most of history, Jews never doubted their obligation to observe circumcision... [those who attempted to reverse it or failed to perform the ritual were called] voiders of the covenant of Abraham our father, and they have no portion in the World to Come.}}</ref><ref name=":19">{{Cite book|title=The Covenant of Circumcision: New Perspectives on an Ancient Jewish Rite|last=Mark|first=Elizabeth|publisher=[[Brandeis University Press]]|year=2003|isbn=9781584653073|pages=141|chapter=Frojmovic/Travelers to the Circumcision|quote=Circumcision became the single most important commandment... the one without which... no Jew could attain the world to come.}}</ref><ref name=":20">{{Cite book|title=The Book of Genesis, Chapters 1-17|last=Hamilton|first=Victor|publisher=[[William B. Eerdmans Publishing Company|Eerdmans Publishing Company]]|year=1990|isbn=9780802825216|pages=473|quote=In fact, circumcision is only one of two performative commands, the neglect of which bring the kareth penalty. (The other is the failure to be cleansed from corpse contamination, umb. 19:11-22.)|author-link=Victor P. Hamilton}}</ref> An kampanyang etniko, kultural, asin relihiyosong paglamag parateng kaiba an mga pagbabawal sa kaugalean na iyan bilang paagi nin pwersang pag - ako, pagkakombertir, asin ethnocide.<ref name=":22">{{Cite book|title=From Abraham to America: A History of Jewish Circumcision|last=Silverman|first=Eric|publisher=[[Rowman & Littlefield]]|year=2006|isbn=9780742516694|pages=161–162|chapter=Circumcision, Anti-Semitism, and Christ's Foreskin|quote=Ancient [Greek and Roman] authors praised Jewish wisdom, courage, temperance, and justice. Still, they always denounced circumcision. The anonymous authors of Historiae Augustae, writing in the late fourth century, ttributed a Jewish revolt against Rome in 132-135, called the Bar Kokhba rebellion, to a ban on circumcision enacted by the emperor Hadrian... The prohibition was part of a broad campaign to "civilize" ethnic groups...}}</ref> An pagturi nagkaigwa man nin dakulang papel sa Kristianong kasaysayan asin teolohiya. Minsan ngani an mayor na Kristianong mga denominasyon nagdadanay na neutral sa rutinang pagturi, iyan lakop na ginigibo sa dakol na komunidad na Kristiano.<ref name="R. Wylie 2015 101">{{Cite book|title=ABC of Sexual Health|last=R. Wylie|first=Kevan|publisher=John Wiley & Sons|year=2015|isbn=9781118665695|page=101|quote=Although it is mostly common and required in male newborns with Moslem or Jewish backgrounds, certain Christian-dominant countries such as the United States also practice it commonly.}}</ref><ref name="R. Peteet 2017 97–101">{{Cite book|title=Spirituality and Religion Within the Culture of Medicine: From Evidence to Practice|last=R. Peteet|first=John|publisher=Oxford University Press|year=2017|isbn=9780190272432|pages=97–101|quote=male circumcision is still observed among Ethiopian and Coptic Christians, and circumcision rates are also high today in the Philippines and the US.}}</ref><ref name=":15">{{Cite book|title=The Encyclopedia of World Religions|last=S. Ellwood|first=Robert|publisher=[[Infobase Publishing]]|year=2008|isbn=9781438110387|pages=95|quote=It is obligatory among Jews, Muslims, and Coptic Christians. Catholic, Orthodox, and Protestant Christians do not require circumcision. Starting in the last half of the 19th century, however, circumcision also became common among Christians in Europe and especially in North America.}}</ref><ref>{{Cite book|title=The Female Circumcision Controversy: An Anthropological Perspective|last=Gruenbaum|first=Ellen|publisher=[[University of Pennsylvania Press]]|year=2015|isbn=9780812292510|pages=61|chapter=Ritual and Meaning|quote=Christian theology generally interprets male circumcision to be an Old Testament rule that is no longer an obligation ... though in many countries... it is widely practiced among Christians.|author-link=Ellen Gruenbaum}}</ref><ref>{{Cite book|title=Essential Case Studies in Public Health: Putting Public Health Into Practice|last=Hunting|first=Katherine|publisher=[[Jones & Bartlett Learning]]|year=2012|isbn=9781449648756|pages=23–24|quote=Neonatal circumcision is the general practice among Jews, Christians, and many, but not all Muslims.}}</ref> An mga lalaking tinuri sa presente kinakarkulong mga 38% kan populasyon nin mga lalaki sa kinaban.<ref name=":26">{{Cite journal|date=1 March 2016|title=Estimation of country-specific and global prevalence of male circumcision|journal=Population Health Metrics|volume=14|pages=4|doi=10.1186/s12963-016-0073-5|pmc=4772313|pmid=26933388}}</ref> Kun ginigibo para sa relihiyosong mga katuyohan, iyan lakop na marhay sa tahaw nin mga Muslim asin Judio asin kan mga miembro kan mga Iglesya nin Koptiko, Etiopia, asin Eritrean Ortodokso. An pagturi sarong mahalagang marhay o establisadong ugale para sa mga miembro kan mga relihiyon na ini, siring man sa mga Samaritano asin Druze. Lakop man ini sa Australia, Canada, Aprika, parte kan Sur-subangan na Asya, Estados Unidos, South Korea, asin New Zealand.<ref name="N. Stearns 2008 179">{{Cite book|title=The Oxford Encyclopedia of the Modern World|last=N. Stearns|first=Peter|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2008|isbn=9780195176322|pages=179|quote=Uniformly practiced by Jews, Muslims, and the members of Coptic, Ethiopian, and Eritrean Orthodox Churches, male circumcision remains prevalent in many regions of the world, particularly Africa, South and East Asia, Oceania, and Anglosphere countries.}}</ref><ref name="clark_2011">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zPXu561ZpvgC&pg=PA178|title=Islam For Dummies|last=Clark M|date=10 March 2011|publisher=John Wiley & Sons|isbn=978-1-118-05396-6|page=170|archive-url=https://web.archive.org/web/20160118224324/https://books.google.com/books?id=zPXu561ZpvgC&pg=PA178|archive-date=18 January 2016}}</ref><ref name="glass_1999">{{Cite journal|title=Religious circumcision: a Jewish view|pages=17–21}}</ref><ref name=":12">{{Cite book|title=The Druze and Their Faith in Tawhid|last=Ubayd|first=Anis|publisher=[[Syracuse University Press]]|year=2006|isbn=9780815630975|pages=150|quote=Male circumcision is standard practice, by tradition, among the Druze.}}</ref> Medyo bihira ini huli sa mga rason na bakong relihiyoso sa Latin Amerika, mga parte kan Aprikang Habagatan, Europa, asin kadaklan kan Asya.<ref name="WHO_2007_GTDPSA" /> An ginikanan nin pagturi dai aram na may kasyertohan; an pinakadaan na dokumento iyo hale sa suanoy na Egipto.<ref name="WHO_2007_GTDPSA" /><ref name="Doy2005">{{Cite journal|title=Ritual male circumcision: a brief history|pages=279–285}}</ref><ref name="alanis_2004">{{Cite journal|title=Neonatal circumcision: a review of the world's oldest and most controversial operation|pages=379–395}}</ref>

== Toltolan ==
{{reflist}}
{{stub}}
An pagturi sarong prosedimiento na hinahale an kublit sa putoy nin tawo. An pinakakomun na porma kan operasyon, an prepusyo na kublit inuunat sapaagi kan mga foreceps, dangan pwedeng ibugtak an aparato sa pagturi, na pakatapos kaiyan an prepusyo na an kublit hinahale. An Tropikal o lokal na itinudok na anesthesia sa pankagabsan ginagamit tanganing inaan an kolog asin pisyolohikang stress. Sa parate iyan bakong boluntaryo, na ginigibo bilang prebensyon sa salud, relihiyosong seremonya, o kaugalean sa kultura. Saro man iyan na opsyon para sa mga kaso nin phimosis, iba pang mga pathologies na dai rineresolberan an iba pang pagbulong, asin pabalikbalik na mga impeksyon sa pantog (UTIs). An prosedimiento contraindicated sa mga kaso nin sarong estruktura sa gentitalia na bakong normal o maluyang pankagabsan na salud.

An pagturi konektado sa hababang bilang nin mga impeksyon na ikinaoolakit sa paagi kan pagdodorog asin mga impeksyon nin mga pantog. Kabale digdi an pag - ina nin mga insidente nin papillomavirus  (HPV) na nagkakawsa nin kanser asin dakulang pag-ina kan transmisyon nin HIV sa tahaw kan heterosekswal na mga lalaki sa laog nin halangkaw na mga populasyon. Irinekomendar kan World Health Organization (WHO) asin kan UNAIDS an pagturi bilang kabtang nin kompletong programa kan HIV sa mga lugar na may halangkaw na bilang nin HIV. An WHO dai nagrerekomendar nin pagturi para sa HIV sa mga lalaking nakikidorog sa kapwa lalaki; Bakong malinaw an pagigin epektibo sa paggamit nin pagturi tanganing malikayan an HIV sa mauswag nang kinaban. An pagturi na Neonatal nagpapadikit man kan peligro nin bihirang kanser sa putoy. Mas halangkaw an bilang nin mga komplikasyon kun ginigibo an prosedimiento sa mga gurang. An pagrepaso kan 2010 nakakua nin mga pagturi sa medikal na mga parasustento tanganing magkaigwa nin tipikong komplikasyon na 1.5% para sa mga omboy asin 6% para sa mas matuang mga aki, na may nagkapirang kaso nin grabeng komplikasyon. An pagdugo, impeksyon, asin an paghale kun bakong sobra o kadikiton na kublit iyo an pinakakomun na mga komplikasyon. Meatal stenosis an pinakakomun na terminong komplikasyon. An mayor na medikal na mga organisasyon igwa nin dakol na laen - laen na punto de vista manongod sa bioetika, pagigin mahal na marhay sa presyo, asin sa prophylactic efficacy may koneksyon sa bakong boluntaryo na pagturi sa mga menor de edad. An World Health Organization (WHO), UNAIDS, asin an mga organisasyon medikal sa Amerika naninindogan na iyan may mga pakinabang sa salud na mas mahalaga kisa saradit na peligro, mantang an mga organisasyon sa medisina sa Europa sa pankagabsan naniniwala na sa mga sitwasyon na ini an medikal na mga pakinabang kaiyan bakong kontra sa peligro.  

An prophylactic na pagturi naggikan sa Inglaterra durante kan mga 1850, na enot na naestablisar bilang paagi na malikayan an mga impeksyon na ikinaoolakit paagi sa pagdodorog. Apwera sa paggamit sa pag-ataman sa salud, an pagturi dakula man an kabtang sa dakol na kultura asin relihiyon sa kinaban, asin parate man na ginigibo iyan. Laen - laen an kultural, etika, asin sosyal na mga punto - de - vista sa kaugalean na iyan. An pagturi kabilang sa pinakamahalagang mga togon sa Judaismo. An kampanyang etniko, kultural, asin relihiyosong paglamag parateng kaiba an mga pagbabawal sa kaugalean na iyan bilang paagi nin pwersang pag - ako, pagkakombertir, asin ethnocide. An pagturi nagkaigwa man nin dakulang papel sa Kristianong kasaysayan asin teolohiya. Minsan ngani an mayor na Kristianong mga denominasyon nagdadanay na neutral sa rutinang pagturi, iyan lakop na ginigibo sa dakol na komunidad na Kristiano. An mga lalaking tinuri sa presente kinakarkulong mga 38% kan populasyon nin mga lalaki sa kinaban. Kun ginigibo para sa relihiyosong mga katuyohan, iyan lakop na marhay sa tahaw nin mga Muslim asin Judio asin kan mga miembro kan mga Iglesya nin Koptiko, Etiopia, asin Eritrean Ortodokso. An pagturi sarong mahalagang marhay o establisadong ugale para sa mga miembro kan mga relihiyon na ini, siring man sa mga Samaritano asin Druze. Lakop man ini sa Australia, Canada, Aprika, parte kan Sur-subangan na Asya, Estados Unidos, South Korea, asin New Zealand. Medyo bihira ini huli sa mga rason na bakong relihiyoso sa Latin Amerika, mga parte kan Aprikang Habagatan, Europa, asin kadaklan kan Asya. An ginikanan nin pagturi dai aram na may kasyertohan; an pinakadaan na dokumento iyo hale sa suanoy na Egipto.

 Toltolan