Linus Torvalds
{{Infobox person|name=Linus Torvalds|image=LinuxCon Europe Linus Torvalds 03.jpg|birth_name=Linus Benedict Torvalds|birth_date={{Birth date and age|df=yes|1969|12|28}}|birth_place=[[Helsinki]], Finlandya|alma mater=Unibersidad kan Helsinki (M.S.)<ref>{{cite web|url=https://www.computerhistory.org/fellowawards/hall/linus-torvalds/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20100709010531/http://www.computerhistory.org/fellowawards/hall/bios/Linus%2CTorvalds/ |url-status=live |archive-date=9 July 2010 |title=Linus Torvalds 2008 Fellow }}</ref>|nationality=Finlandes (kan pagkapanganak)<br />Amerikano (nagin kinaagmahan, 2010)<ref name="citLinus">{{cite web|url=https://lwn.net/Articles/404729/|title=Citizen Linus|date=13 September 2010|publisher=[[LWN.net]]}}</ref>|employer=Linux Foundation|spouse=Tove Torvalds|relatives=Sara Torvalds (ate)<br />Leo Törnqvist (lolo)<br />Ole Torvalds (lolo)|parents=Nils Torvalds (ama)<br />
Anna "Mikke" Torvalds (née Törnqvist, ina)|known for=Linux, Git}}

Si '''Linus Benedict Torvalds''' ({{IPAc-en|ˈ|l|iː|n|ə|s|_|ˈ|t|ɔːr|v|ɔː|l|d|z}} {{respell|LEE|nəs|_|TOR|vawldz}}<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=s8EKVNcD1ko "Linus Torvalds: Why Choose a Career in Linux and Open Source"] sa [[YouTube]]</ref>, {{IPA-sv|ˈliːnʉs ˈtuːrvɑlds|langfi|Sv-Linus_Torvalds2.ogg}}ipinanganak Disyembre 28, 1969) saro na inhinyerong software na taga-Finlandes-Amerikano.

An mga ginikanan niya an nagngaran kan saiyang ika-duwang pangaran ki Linus Pauling. Siya nagtios sa Unibersidad kan Helsinki hale 1988 hasta 1996. Nagin sikat siya dara kan pagsagibo kan saiyang kernel, an [[Linux]]. Nagtios siya kaining sistema bilang proyekto kan estudyante kan 1991. Base sa popular na sistema kan UNIX an saiyang ginibo. Sa ngonian, an Linux naging an pinakapopular na libreng operating system.

Si Linus ang nagtios kan proyektong Linux, na igwang dagdag na miembros sa iba't ibang parte kan kinaban. Siya ang tanging tawo na pwedeng magdesisyon hinggil sa mga pagbabago o pag-unlad para sa kinab-anan kan operating system. Siya man ang nagtios kan sistema nin kontrol nin bersyon na Git. Sa ngonian, yaon siya nag-eestar kaiba ang saiyang pamilya sa [[Estados Unidos]].

== Biyograpiya ==
Si Torvalds pigtios sa [[Helsinki]], [[Finlandya]], an anak nina Anna asin [[Nils Torvalds]]<ref>[[iarchive:justforfun00linu|Torvalds, Linus; Diamond, David (2001). Just for Fun: The Story of an Accidental Revolutionary]]. Syudad nin Nueva York, Estados Unidos: HarperCollins. <nowiki>ISBN 0-06-662072-4</nowiki>.</ref>, an apo ni statistician Leo Törnqvist asin poeta [[Ole Torvalds]], asin an magapo ni journalist asin sundalo Toivo Karanko. An mga ginikanan niya aktibista sa Unibersidad kan Helsinki kan dekada 1960. An saindang pamilya sakop kan Swedish-speaking minority sa Finlandya. Pinangaranan siya base ki Linus Pauling, an Amerikanong kemista na nagkua nin Nobel Prize, maski sa libro na Rebel Code: Linux and the Open Source Revolution, igwa nin pagsasabi na "Sa puon ko, pinangaranan ako para ki Linus, an karakter sa Peanuts cartoon," asin nagmantinir na ini nagiging dahilan kaya "kapareho ko an kemistang nagka-Nobel Prize asin an karakter sa cartoon na nagdadara nin banig."<ref>Moody, Glyn (2002). [[iarchive:rebelcodeinside000mood|Rebel Code: Linux and the Open Source Revolution]]. Perseus Books Group. p. [[iarchive:rebelcodeinside000mood/page/n351|336]]. <nowiki>ISBN 0-7382-0670-9</nowiki>.</ref>

Si Torvalds nagtios sa Unibersidad kan Helsinki hale 1988 asta 1996,<ref>Torvalds & Diamond 2001, p. 38, 94.</ref> nagtapos na may master's degree sa [[computer science]] hale sa NODES research group.<ref>[https://web.archive.org/web/20100221041803/http://www.cs.helsinki.fi/group/nodes/ "NODES research group"]. Cs.helsinki.fi. 16 October 2008. Archived from [http://www.cs.helsinki.fi/group/nodes/ the original] on 21 February 2010. Retrieved 13 March 2010.</ref> An saiyang akademikong karera pigputol matapos an primero niyang taon nin pagtuon kan nag-aro siya sa Finnish Navy Nyland Brigade kan tag-init kan 1989, pinili niyang mag-partisipar sa 11-na bulan na programa nin training para sa obligadong serbisyo militar kan Finland. Nag-angkat siya nin ranggo na second lieutenant, may papel bilang artillery observer. Siya nagbakal nin libro ni professor Andrew Tanenbaum na Operating Systems: Design and Implementation, kun saen igwa ni Tanenbaum nin deskripsyon kan MINIX, an edukasyonal na bersyon kan Unix. Kan 1990, binurdon ni Torvalds an saiyang pagtuon sa unibersidad, asin igwa siyang naging eksperyensya sa Unix para sa primero na beses sa porma kan DEC MicroVAX na nagrurun kan ULTRIX. An saiyang tesis sa MSc pig-imprinta na Linux: A Portable Operating System.<ref>[https://web.archive.org/web/20090419155616/http://www.linuxfoundation.org/about/staff "Staff"]. The Linux Foundation. Archived from [http://www.linuxfoundation.org/about/staff the original] on 19 April 2009. Retrieved 24 April 2012.</ref>

An interes niya sa [[kompyuter]] naglaom sa VIC-20 sa edad na 11 kan 1981. Nagpoon iya mag-program para kaini sa BASIC, asin sagkod nag-access siya direkta sa 6502 CPU sa machine code (diri niya ginamit an assembly language).<ref>Linus Torvalds, David Rusling (30 September 2016). [https://www.youtube.com/watch?v=fuAebQvFnRI LAS16-500K3: Fireside Chat with David Rusling and Linus Torvalds]. 24:10: Linaro. Retrieved 8 October 2016.</ref> Pagkatapos, binakal niya an Sinclair QL, na saiyang ginibong grabe, espesyal an saiyang operating system. "Dahil mahirap makasumpong nin software para kaiyan sa Finlandya," siya mismo an nagtaram kan saiyang assembler asin editor "(sabay sa mga library kan graphics kan Pac-Man)"<ref>Ko, Ellen (27 September 2010). [https://opensource.googleblog.com/2010/09/geek-time-with-linus-torvalds.html "Geek Time with Linus Torvalds"]. Retrieved 8 November 2015. </ref> para sa QL, asin iba-ibang mga laro.<ref>Torvalds, Linus: GMOVE. Program listing. In [[:en:MikroBitti|MikroBitti]] 11/1986, p. 63. </ref> Nagtaram siya nin Pac-Man clone, an Cool Man. Kan Enero 5, 1991,<ref>[https://web.archive.org/web/19981205221105/https://www.abc.se/~m9339/linux/linuxdoc/linuxnews03a.html "The nightmare continues"]. Linux News. Abc.se. 5 January 1991. Archived from [https://www.abc.se/~m9339/linux/linuxdoc/linuxnews03a.html the original] on 5 December 1998. Retrieved 13 March 2010.</ref> binakal niya an Intel 80386-based na clone kan IBM PC antes niya makuwa an kopya kan MINIX, na an kopya na ini an naghulog saiyang magtrabaho sa Linux.

== Toltolan ==
Si Linus Benedict Torvalds ( "Linus Torvalds: Why Choose a Career in Linux and Open Source" sa YouTube, ipinanganak Disyembre 28, 1969) saro na inhinyerong software na taga-Finlandes-Amerikano.

An mga ginikanan niya an nagngaran kan saiyang ika-duwang pangaran ki Linus Pauling. Siya nagtios sa Unibersidad kan Helsinki hale 1988 hasta 1996. Nagin sikat siya dara kan pagsagibo kan saiyang kernel, an Linux. Nagtios siya kaining sistema bilang proyekto kan estudyante kan 1991. Base sa popular na sistema kan UNIX an saiyang ginibo. Sa ngonian, an Linux naging an pinakapopular na libreng operating system.

Si Linus ang nagtios kan proyektong Linux, na igwang dagdag na miembros sa iba't ibang parte kan kinaban. Siya ang tanging tawo na pwedeng magdesisyon hinggil sa mga pagbabago o pag-unlad para sa kinab-anan kan operating system. Siya man ang nagtios kan sistema nin kontrol nin bersyon na Git. Sa ngonian, yaon siya nag-eestar kaiba ang saiyang pamilya sa Estados Unidos.

 Biyograpiya 
Si Torvalds pigtios sa Helsinki, Finlandya, an anak nina Anna asin Nils TorvaldsTorvalds, Linus; Diamond, David (2001). Just for Fun: The Story of an Accidental Revolutionary. Syudad nin Nueva York, Estados Unidos: HarperCollins. ISBN 0-06-662072-4., an apo ni statistician Leo Törnqvist asin poeta Ole Torvalds, asin an magapo ni journalist asin sundalo Toivo Karanko. An mga ginikanan niya aktibista sa Unibersidad kan Helsinki kan dekada 1960. An saindang pamilya sakop kan Swedish-speaking minority sa Finlandya. Pinangaranan siya base ki Linus Pauling, an Amerikanong kemista na nagkua nin Nobel Prize, maski sa libro na Rebel Code: Linux and the Open Source Revolution, igwa nin pagsasabi na "Sa puon ko, pinangaranan ako para ki Linus, an karakter sa Peanuts cartoon," asin nagmantinir na ini nagiging dahilan kaya "kapareho ko an kemistang nagka-Nobel Prize asin an karakter sa cartoon na nagdadara nin banig."Moody, Glyn (2002). Rebel Code: Linux and the Open Source Revolution. Perseus Books Group. p. 336. ISBN 0-7382-0670-9.

Si Torvalds nagtios sa Unibersidad kan Helsinki hale 1988 asta 1996,Torvalds & Diamond 2001, p. 38, 94. nagtapos na may master's degree sa computer science hale sa NODES research group."NODES research group". Cs.helsinki.fi. 16 October 2008. Archived from the original on 21 February 2010. Retrieved 13 March 2010. An saiyang akademikong karera pigputol matapos an primero niyang taon nin pagtuon kan nag-aro siya sa Finnish Navy Nyland Brigade kan tag-init kan 1989, pinili niyang mag-partisipar sa 11-na bulan na programa nin training para sa obligadong serbisyo militar kan Finland. Nag-angkat siya nin ranggo na second lieutenant, may papel bilang artillery observer. Siya nagbakal nin libro ni professor Andrew Tanenbaum na Operating Systems: Design and Implementation, kun saen igwa ni Tanenbaum nin deskripsyon kan MINIX, an edukasyonal na bersyon kan Unix. Kan 1990, binurdon ni Torvalds an saiyang pagtuon sa unibersidad, asin igwa siyang naging eksperyensya sa Unix para sa primero na beses sa porma kan DEC MicroVAX na nagrurun kan ULTRIX. An saiyang tesis sa MSc pig-imprinta na Linux: A Portable Operating System."Staff". The Linux Foundation. Archived from the original on 19 April 2009. Retrieved 24 April 2012.

An interes niya sa kompyuter naglaom sa VIC-20 sa edad na 11 kan 1981. Nagpoon iya mag-program para kaini sa BASIC, asin sagkod nag-access siya direkta sa 6502 CPU sa machine code (diri niya ginamit an assembly language).Linus Torvalds, David Rusling (30 September 2016). LAS16-500K3: Fireside Chat with David Rusling and Linus Torvalds. 24:10: Linaro. Retrieved 8 October 2016. Pagkatapos, binakal niya an Sinclair QL, na saiyang ginibong grabe, espesyal an saiyang operating system. "Dahil mahirap makasumpong nin software para kaiyan sa Finlandya," siya mismo an nagtaram kan saiyang assembler asin editor "(sabay sa mga library kan graphics kan Pac-Man)"Ko, Ellen (27 September 2010). "Geek Time with Linus Torvalds". Retrieved 8 November 2015.  para sa QL, asin iba-ibang mga laro.Torvalds, Linus: GMOVE. Program listing. In MikroBitti 11/1986, p. 63.  Nagtaram siya nin Pac-Man clone, an Cool Man. Kan Enero 5, 1991,"The nightmare continues". Linux News. Abc.se. 5 January 1991. Archived from the original on 5 December 1998. Retrieved 13 March 2010. binakal niya an Intel 80386-based na clone kan IBM PC antes niya makuwa an kopya kan MINIX, na an kopya na ini an naghulog saiyang magtrabaho sa Linux.

 Toltolan