Een hond die op sterven ligt bijstaan
Hoewel het een natuurlijk onderdeel uitmaakt van het leven, is het nooit gemakkelijk om afscheid te moeten nemen van je geliefde, trouwe viervoeter. Tijdens deze laatste fase van het leven van je hond dien je hem zo goed mogelijk bij te staan. De steun die je je hond biedt gedurende deze mogelijk beangstigende situatie zal de overgang makkelijker voor hem maken en zal jezelf ook wat gemoedsrust geven.
1. **Wees geduldig met je hond.** Honden beginnen veelal op latere leeftijd last te krijgen van hun gewrichten en kunnen spierproblemen ondervinden. Ze kunnen vanwege het ongemak dat ze ervaren en hun achteruitgang gefrustreerd raken. Als je hond tijdens de laatste fase van zijn leven chagrijnig of prikkelbaar is, dien je simpelweg je best te doen om geduldig te blijven en hem thuis van alle gemakken te voorzien.
2. **Creëer een rustige omgeving.** Chaos in en rondom het huis zal alleen maar stress bij zowel jou als je hond oproepen terwijl je de laatste uren van het leven van je hond een zinvolle en waardevolle invulling probeert te geven. Creëer een rustige omgeving voor je hond, uit de buurt van lawaaierige kinderen of andere dieren in het huis.
Rustige, onopvallende muziek kan een kalmerende werking hebben. Je zou ook een geluidsbestand met geluiden uit de natuur kunnen afspelen, bijvoorbeeld vogelzang of het geluid van een stromend beekje.
3. **Spreek op een geruststellende toon.** Verzeker je hond ervan dat hij niet alleen is en praat tegen hem op een zachte, geruststellende toon. Vertel hem dat hij een 'goed beestje' is en gebruik eveneens de andere woorden of zinnen die je normaal gesproken gebruikt om aan te geven dat iets in orde is. Zorg er eveneens voor dat je hem voldoende aait op een zachte manier.
Als je ervoor wilt zorgen dat je erbij bent wanneer het arme beestje zijn laatste adem uitblaast, zou je ervoor kunnen kiezen om de laatste nachten in een slaapzak naast de slaapplek van je hond door te brengen.
4. **Creëer een comfortabele plek voor je hond.** Als je hond een favoriete deken heeft, dien je deze voor hem neer te leggen. Wanneer hij geen voorkeur heeft, zou je simpelweg een aantal andere dekens kunnen neerleggen waar hij comfortabel op kan liggen. Je hond ondervindt wellicht problemen met het reguleren van zijn lichaamstemperatuur wanneer het einde nadert, dus je dient een aantal extra dekens bij de hand te houden. Deze zou je over hem heen kunnen leggen wanneer je het vermoeden hebt dat hij het koud heeft.

Oudere honden zijn ook meer vatbaar voor doorligwonden (decubitus), dus je dient een oudere hond van extra kussens of dekens te voorzien.

Het is ook goed mogelijk dat je hond last heeft van incontinentie gedurende de laatste fase van zijn leven. Kies een plek die je goed schoon kunt houden en dekens die je later kunt wassen. Als je hond toch een ongelukje heeft gehad, dien je de plek schoon te maken zonder kwaad op hem te worden. Het beestje kan het niet helpen.

Als je hond het koud krijgt, zou je ook een kacheltje kunnen gebruiken om de ruimte enigszins mee op te warmen, zodat hij zich meer op zijn gemak zal voelen.
5. **Zorg ervoor dat je hond toegang heeft tot vers drinkwater.** Het op peil houden van de vochthuishouding is erg belangrijk voor het welzijn van je hond, zelfs tijdens zijn laatste uren. Zet een bak met water naast de mand of deken van de hond, zodat hij niet hoeft op te staan om te drinken. Als het beestje te zwak is om zelf te drinken, zou je gebruik kunnen maken van een schoon pipetje om hem van water te voorzien.
6. **Maak zijn favoriete eten klaar.** Als je hond altijd een favoriet kostje heeft gehad, zou je dit klaar kunnen maken voor het geval hij honger heeft. Het is echter vrij gebruikelijk voor honden om hun eetlust te verliezen tijdens de laatste fase van hun leven, dus je dient hem niet te dwingen om te eten als hij geen honger heeft.
Vast voedsel zou maagklachten kunnen veroorzaken bij je hond in de laatste fase, aangezien bepaalde lichamelijke functies gerelateerd aan de spijsvertering wellicht niet meer goed werken. Als je hond nog steeds de wil toont om te eten maar maagklachten ondervindt van normaal, vast voedsel, probeer dan wat babyvoeding te mengen met water, of je zou ook 'Hills Prescription Diet™ a/d™ Canine/Feline' kunnen proberen. Deze voeding heeft een hele zachte structuur.
7. **Bespreek pijnbestrijding voor je hond met je dierenarts.** Als je hond nog genoeg tijd heeft en je je zorgen maakt over pijn tijdens de laatste fase, bespreek dan de opties met betrekking tot pijnbestrijding voor de laatste dagen met je dierenarts.
Dit zijn enkele voorbeelden van signalen die erop kunnen wijzen dat je hond pijn lijdt: overmatig hijgen, happen naar adem of niet langer bereid zijn om te bewegen.
8. **Knuffel je hond nog een laatste keer.** Zodra je hond overleden is, zou je hem nog een laatste knuffel kunnen geven en vaarwel kunnen zeggen. Dit is een zwaar en pijnlijk moment, dus onthoud dat je best mag huilen, maar denk ook terug aan de geweldige tijd die jullie samen hebben gehad en dat hij zijn laatste adem heeft uitgeblazen in een comfortabele, liefdevolle omgeving met jou aan zijn zijde.

Wees je ervan bewust dat het bij sommige honden na hun dood lijkt alsof ze nog 'bewegen' of 'ademhalen'. Wanneer na de dood hun zenuwstelsel tot stilstand komt, kan het voorkomen dat spieren in het lichaam of de longen verkrampen, waardoor het lijkt alsof de hond nog een teken van leven vertoont.

Het is ook vrij gebruikelijk dat honden sterven met hun ogen open. Je zou zijn ogen kunnen sluiten tijdens het afscheid nemen, of je kunt één van de dekens over zijn kop leggen.
9. **Bekommer je om jezelf.** Wanneer je hond overleden is, realiseer je dan dat je alles hebt gedaan wat je kon doen en bekommer je vervolgens om jezelf. Zoek steun bij mensen die je dierbaar zijn en begrijpen wat je doormaakt. Je zou ook een kaarsje kunnen aansteken of een kort gebedje kunnen zeggen als je je daar goed bij voelt en het je helpt.
Vind steun bij anderen voor de rouwverwerking bij het verlies van je hond. Je kunt via het internet bijvoorbeeld op zoek gaan naar steungroepen bij jou in de buurt voor ondersteuning en nazorg. In de Verenigde Staten hebben ze hier zelfs een speciale hulplijn voor in het leven geroepen (1-877-GRIEF-10).
10. **Hoe om te gaan met het kadaver van je hond.** Dit is uiteraard zeer vervelend, maar je hebt geen andere keuze als je trouwe viervoeter is overleden. Veel mensen kiezen ervoor om hun huisdier te laten cremeren of te begraven op een dierenbegraafplaats of dichter bij huis. Er zijn verschillende diensten beschikbaar die je helpen om te gaan met het kadaver van je hond, waardoor het proces makkelijker voor je wordt. Ga online op zoek naar meer informatie of informeer bij je dierenarts naar de mogelijkheden in jouw regio.
11. **Laat je door een deskundige informeren over euthanasie.** In de Verenigde Staten bestaat er een speciale hulplijn die je kunt raadplegen bij moeilijke beslissingen zoals het in laten slapen van een huisdier. Deze hulpdienst biedt je de mogelijkheid om met iemand te praten die je verdriet gedurende het proces begrijpt en deze persoon kan je eveneens voorzien van informatie over de kwaliteit van het leven van je hond en of het wel of niet verstandig is om het beestje in te laten slapen. In Nederland beschik je niet over toegang tot een dergelijke hulplijn, maar je kunt wel online terecht voor verdere informatie.
In de Verenigde Staten is de ASPCA te bereiken op 1-877-GRIEF-10.
12. **Maak een afspraak.** Hoewel dit pijn doet en altijd te vroeg zal lijken, doe je er verstandig aan om een afspraak te maken met je dierenarts om je hond in te laten slapen als je weet dat zijn einde nabij is. Je dierenarts zal deze optie waarschijnlijk voorstellen als de toestand waarin je hond verkeert significant is verslechterd en hij of zij vermoedt dat je hond erg veel pijn lijdt.
13. **Neem de favoriete items van je hond mee.** Je wilt je hond op het einde omringen met een aantal van zijn favoriete dingen. Zijn favoriete deken en een hondenspeeltje zijn gebruikelijke items die je wellicht mee wilt nemen om je hond op zijn gemak te stellen wanneer het einde nadert.
Favoriete dekens of een hondenkussen zal voor je hond ook een stuk comfortabeler zijn dan de behandeltafel, met name als het arme beestje zich niet goed voelt.
14. **Teken de noodzakelijk formulieren die je worden voorgelegd.** Wanneer je intekent voor je afspraak, zijn er ook een aantal andere formulieren die je dient in te vullen. Onder andere een formulier waarmee je instemt met wat er gaat gebeuren. Hoewel het invullen van de formulieren waarschijnlijk het laatste is waar je zin in hebt, maakt het wel een noodzakelijk onderdeel uit van het proces.
15. **Informeer vooraf over de mogelijkheden wat betreft kalmeringsmiddelen.** Als je hond pijn lijdt of ongemakken ervaart als gevolg van een medische aandoening, zou je je dierenarts kunnen vragen of hij of zij je hond een kalmeringsmiddel kan geven. Dit maakt de situatie dragelijker voor je hond en zal jou later gemoedsrust geven wetende dat je hond is ingeslapen zonder pijn.
16. **Aai je hond op een zachte en liefdevolle manier.** Zodra je naar een aparte ruimte bent gebracht en je hond op zijn deken hebt gelegd met andere items om hem heen, dien je al je energie te spenderen aan de kwaliteit van jullie laatste moment samen. De dierenarts zal enige tijd nodig hebben voor het klaarzetten van zijn of haar benodigdheden, dus maak gebruik van deze tijd om je hond nog wat woordjes in te fluisteren. Zeg dat je van hem houdt en aai hem over zijn favoriete plekken.
17. **Knuffel je hond.** Je dierenarts zal wachten met het toedienen van de dodelijke injectie totdat jij er klaar voor bent. Veel mensen kiezen ervoor om hun hond nog een laatste keer stevig te knuffelen, aangezien het proces vrij snel verloopt. Zes tot twaalf seconden na het toedienen van de injectie zal je hond diep ademhalen om vervolgens in een diepe slaap te vallen, voordat hij nog een paar keer voor het laatst ademhaalt.
Sommige eigenaren van gezelschapsdieren kiezen ervoor om niet aanwezig te zijn in de ruimte wanneer de injectie wordt toegediend en het beestje overlijdt. De medewerkers van de dierenkliniek zijn gewend aan het feit dat mensen op hun eigen manier omgaan met de dood van hun huisdier en de daarbij behorende verwerking. Jij kunt uiteindelijk zelf beslissen waar je je het meest prettig bij voelt.
18. **Geef jezelf tijd.** Huil gerust in het bijzijn van de dierenarts of de overige medewerkers van de dierenkliniek, je hoeft je daar niet voor te schamen. Ze zullen begrijpen wat je doormaakt en hier begrip voor hebben. Nadat je hond overleden is, zal je dierenarts je de mogelijkheid bieden om even alleen te zijn met je hond. Sommige baasjes maken van deze gelegenheid gebruik om nog een paar laatste woorden te zeggen tegen hun hond, andere kiezen om geen gebruik te maken van deze mogelijkheid.
19. **Bespreek de opties met betrekking tot het kadaver.** Nadat de dierenarts je alle tijd heeft gegeven die je nodig hebt, zal hij of zij de opties die je hebt met betrekking tot het kadaver met je bespreken. Dit kan betekenen dat het kadaver aan jou wordt overgedragen zodat je je hond kunt begraven of cremeren, dit kan door de dierenarts geregeld worden. Je kunt voor een crematie kiezen met de intentie om de overblijfselen mee te nemen of niet.
In sommige landen is het bij wet verboden voor de dierenarts om het lichaam van een dood gezelschapsdier over te dragen aan de eigenaar om begraven te worden.
{"url": "https://nl.wikihow.com/Een-hond-die-op-sterven-ligt-bijstaan", "language": "nl"}