Fokken met baardagamen
Baardagamen hebben een gemakkelijke persoonlijkheid, zijn van redelijk formaat en hebben een aantrekkelijk uiterlijk. Al die eigenschappen maken ze heel populair om als huisdier te houden. Baardagamen die als huisdier gehouden worden kunnen het hele jaar door paren, dus je kunt op elk gewenst moment met je agamen fokken. Het kost veel tijd en voorbereiding om je te verzekeren van een succesvol nestje, dus zorg ervoor dat je het gehele proces volledig begrijpt voor je met je agamen gaat fokken.
1. **Bepaal het geslacht van je baardagamen.** Er zijn een aantal fysieke eigenschappen die je zullen helpen het verschil te bepalen tussen mannelijke en vrouwelijke agamen. Het hoofd van de mannelijke baardagame is groter dan dat van een vrouw. Daarnaast zal zijn buikomvang kleiner zijn en hij zal grotere poriën hebben rondom zijn anale gebied.
Een andere manier om het geslacht te bepalen is door naar de hemipenile verdikkingen te kijken. Om dit te doen houd je je baardagame op zijn rug in je hand, en buig je zijn staart voorzichtig richting zijn rug in een hoek van 90 graden; wees zorgvuldig dat je de wervels in zijn staart niet beschadigt bij het buigen. De aanwezigheid van twee hemipenile verdikkingen ieder aan een kant van de staart geeft aan dat het een mannetje is; één gecentreerde verdikking of helemaal geen verdikking geeft een vrouwtje aan.
2. **Neem je baardagamen mee naar de dierenarts.** Het is essentieel dat je baardagamen in optimale conditie zijn voor je gaat fokken. Je dierenarts kan ze grondig onderzoeken en je laten weten of ze in goede gezondheid zijn, of een behandeling nodig hebben. Hij of zij kan je agamen ook testen op atedenovirus, wat erg besmettelijk is tussen agamen en ernstige ziekten kan veroorzaken.

Als baardagamen positief getest zijn voor atadenovirus, dan moeten ze niet gebruikt worden voor de fok, aangezien het overgedragen kan worden van moeder op kind.

Houd in gedachten dat een baardagame dat het virus heeft misschien op dat moment niet besmettelijk is, wat leidt tot een vals negatief resultaat. Om deze reden kan het goed zijn om je agamen meerdere keren te laten testen voor je gaat fokken.

Laat je dierenarts de leeftijden, lengte en gewicht van je baardagamen controleren. Voor optimaal fokken moet het mannetje minstens 18 maanden oud zijn en het vrouwtje moet minstens 24 maanden oud zijn. Ze moeten beiden minstens 45 cm lang zijn van snuit tot staart. Het vrouwtje moet minstens 350 gram wegen.
3. **Vul het dieet van je vrouwelijke baardagame aan.** Je vrouwtje zal een dagelijks supplement nodig hebben dat calcium en vitamine D bevat. Dit zal ervoor zorgen dat haar eieren goed verkalkt zijn en dat ze niet zal leiden aan een calciumtekort nadat ze haar eieren gelegd heeft. Ze zal ook een algemene multivitaminen nodig hebben.
Je vrouwtje moet deze supplementen minstens een aantal weken voor het fokken ontvangen. Praat met je dierenarts als je vragen hebt over hoe je deze supplementen kunt opnemen in het dieet van je vrouwelijke baardagame.
4. **Bereid de fokruimte voor.** Hoewel je baardagamen vrouwtje en mannetje maar kort samen zullen leven in hetzelfde verblijf, is het belangrijk dat het verblijf voorbereid is voor een optimale foksituatie. Ten eerste moet het verblijf groot genoeg zijn om twee volwassen baardagamen te huisvesten; de dierenwinkel in je buurt kan je helpen te bepalen wat het formaat van het verblijf moet zijn.

Glazen aquaria zijn heel populaire verblijven voor baardagamen, maar er zijn ook andere soorten beschikbaar, zoals melanine kooien en PVC kooien. Door een gazen deksel te gebruiken kun je voorkomen dat je baardagamen ontsnappen en tegelijk zorgen voor een goede luchtcirculatie.

Gebruik een thermometer om de gemiddelde temperatuur te houden op 25 tot 32 graden Celsius gedurende de dag en rond de 24 graden Celsius 's nachts.

Plaats een warmtelamp (beschikbaar bij de dierenwinkel) buiten de kooi om een warmteplek in de kooi te bieden met een temperatuur van 40 graden Celsius.

Plaats volspectrum lampen (UVA en UVB) boven het verblijf, ongeveer 30 cm van de plek waar je agamen waarschijnlijk de meeste tijd doorbrengen. De UVA en UVB stralen van de lampen zullen helpen je baardagamen gezond te houden door ze te helpen vitamine D te produceren.

Leg takken en rotsen in het verblijf. De takken zullen je baardagamen iets geven om op te klimmen, en de rotsen zullen je agamen kansen te geven om te rusten en zich voor elkaar te verstoppen.
5. **Bereid de legdoos voor.** De legdoos is waar je vrouwelijke agame haar eieren zal leggen. De legdoos moet een plastic bak van 30 tot 40 liter zijn met een stevig deksel dat luchtcirculatie mogelijk maakt. Vul de doos met ongeveer 20 cm topgrond of potgrond, met zand erdoor.
Het grondmengsel moet vochtig genoeg zijn zodat het een beetje samenklontert, en gemakkelijk zijn om in te graven. De grond moet niet zo droog zijn dat het in kan storten wanneer ze haar eieren probeert te begraven.
6. **Koop een broedmachine.** De eieren zullen uit de legdoos gehaald moeten worden en uitgebroed moeten worden. Het is het beste om een kant-en-klare broedmachine te kopen bij de dierenwinkel om het risico op slecht functioneren te verkleinen. De Hovabator is een veelgebruikte broedmachine voor eieren van de baardagame.
Vul kleine bakken met ofwel vermiculiet of perliet (beschikbaar bij tuincentra) en zet ze in de broedmachine. Duw je duim in elk bakje om een kuiltje te maken waar het ei gaat liggen, en dek de bak af met een deksel dat luchtcirculatie mogelijk maakt.
7. **Bereid je baardagamen voor op winterrust.** Winterrust is het proces van het verlagen van de temperatuur en licht-donkercyclus voor je baardagamen. Verlaag de temperatuur wanneer het mannetje en het vrouwtje in hun aparte verblijven zitten naar 26 graden Celsius overdag en 16 graden Celsius 's nachts. Verminder hun blootstelling aan licht: 10 uur licht en 14 uur duisternis.

Je zult waarschijnlijk merken dat je agamen minder zullen eten en zich meer zullen verbergen gedurende de winterrust. Ze zullen waarschijnlijk ook minder zonnebaden. Na de winterrust zullen ze hun normale dieet willen hervatten.

Winterrust moet minstens twee tot drie maanden duren voor het fokken.
8. **Zet je baardagamen in het fokverblijf.** Je agamen zullen waarschijnlijk niet direct gaan paren, en zullen wat tijd nodig hebben om te wennen aan hun nieuwe omgeving. Door dit verblijf op voorhand klaar te hebben voor ze, zal ze meer op hun gemak stellen. Wanneer het mannetje klaar is om te paren, zal zijn baard donkerder tot zwart worden.
9. **Observeer het gedrag bij het baltsen.** Je baardagamen zullen baltsgedrag vertonen voordat ze werkelijk gaan paren. Zowel je mannetje als je vrouwtje zullen beginnen met hun hoofden te slingeren; het vrouwtje kan ook beginnen met een van haar armen te zwaaien om aan te geven dat ze klaar is om te paren. Je mannetje kan ook met zijn voeten stampen en je vrouwtje door het verblijf achtervolgen.
Je baardagamen kunnen ook met hun staarten trillen als baltsgedrag.
10. **Observeer het paargedrag.** Om te paren zal je mannetje snel op de rug van je vrouwtje klimmen en in haar nek bijten; door in haar nek te bijten voorkomt hij dat ze ervandoor gaat voor de paring afgerond is. Je mannetje zal dan zijn cloaca gebied tegen dat van het vrouwtje drukken. Het hele paringsproces neemt maar een paar minuten in beslag.
11. **Zet je baardagamen na een week terug in hun aparte kooien.** Het is aanbevolen om je agamen tot ongeveer een week na het paren samen te laten. Zet ze na deze week gedurende een week terug in hun aparte kooien. Zet ze nogmaals bij elkaar voor een week, voor nog een paarsessie. Het kan zijn dat je dit een paar keer moet doen om je te verzekeren van een succesvolle bevruchting.
Blijf je vrouwtje haar supplementen voeren na het paren. Door haar meer beweging te geven en haar goed gehydrateerd te houden na het paren zul je haar helpen goed voorbereid te zijn op het leggen van haar eieren.
12. **Observeer haar in haar eigen kooi.** Je vrouwtje zal gedrag vertonen dat laat zien dat ze klaar is om haar eieren te leggen. Ze kan beginnen heen en weer te lopen in haar kooi en een beetje angstig kijken. Ze zal ook minder eten en verwoed graven in haar hok. Wanneer ze dit gedrag vertoont, verplaats haar dan voorzichtig naar de legdoos zodat ze haar eieren kan leggen.

Je zult ook gemakkelijk kunnen zien dat haar buik vol eieren zit. Je zult in staat zijn om de contouren van de eieren te zien, die eruit zullen zien als kleine knikkers.

Gewoonlijk gaan ze ongeveer vier tot zes weken na het paren eieren leggen.
13. **Laat je vrouwelijke agame haar eieren in de legdoos leggen.** Je zult haar zien graven in het verblijf om een plek te maken om haar eieren te kunnen leggen. Het kan moeilijk zijn om te bepalen wanneer ze haar eieren gelegd heeft, vooral als je het haar niet hebt zien doen. Als dit het geval is, dan zul je weten dat ze eieren gelegd heeft wanneer je ziet dat haar buik er leeggelopen en plat uitziet. Haal haar uit de legdoos als ze haar eieren gelegd heeft.

Als je denkt dat je vrouwtje niet al haar eieren gelegd heeft, neem haar dan direct mee naar de dierenarts. Ze kan lijden aan legnood, wat een ernstige medische aandoening is die haar niet in staat stelt om haar eieren te leggen.
Vrouwtjesbaardagamen leggen hun eieren gewoonlijk in de middag of de vroege avond. Als ze eruitziet of ze klaar is om eieren te gaan leggen, dan kun je rond die momenten van de dag beginnen op haar te letten.

Vrouwtjes leggen gewoonlijk ongeveer 24 eieren tegelijk, maar kunnen er ook slechts 15 leggen of wel 50. Een groep eieren wordt een legsel genoemd.
14. **Haal je vrouwelijke baardagame uit de legdoos.** Als ze haar eieren gelegd heeft, moet ze teruggezet worden in haar eigen verblijf. Gewoonlijk zijn vrouwelijke baardagamen niet erg moederlijk. Bovendien zijn vrouwelijke baardagamen in gevangenschap niet geneigd om hun eieren te beschermen.
15. **Zet de eieren in de broedmachine.** Om dit te doen haal je de eieren eruit met je handen of een lepel. Het is belangrijk om extreem voorzichtig te zijn wanneer je de vers gelegde eieren uit de legdoos in de broedmachine legt. Probeer ze zo goed mogelijk in dezelfde stand te houden als je ze gevonden hebt in de legdoos. Het kan handig zijn om de bovenkant van het ei te markeren met een potlood, zodat je ze niet per ongeluk ondersteboven in de broedmachine legt.
Leg elk ei in een apart bakje in de broedmachine. Het ei moet precies passen in de duimafdruk die je eerder gemaakt hebt. Zorg ervoor dat het ei niet bedekt is met vermiculiet of perliet en plaats het deksel op het bakje.
16. **Houd de temperatuur in de broedmachine op 28 tot 30 graden Celsius.** Gebruik een digitale thermometer om de temperatuur te controleren. Als de temperatuur te hoog wordt in de broedmachine, dan kunnen de embryo's in de eieren doodgaan. De broedmachine moet in een kamer staan die koeler is dan de temperatuur in de broedmachine; een warmere kamer zou de temperatuur in de broedmachine verhogen, waardoor de embryo's gevaar lopen.

De vochtigheid in de broedmachine moet rond de 80% blijven. Door een kom water in de broedmachine te zetten help je om de vochtigheidsgraad constant te houden. Vul het water aan als dat nodig is.

Controleer de temperatuur dagelijks en de vochtigheid ongeveer twee keer per week.
17. **Houd de eieren regelmatig in de gaten.** Let goed op om te zien of de eieren er vochtig uitzien of te droog. Condens op de eieren kan dodelijk zijn voor de embryo's, dus het is heel belangrijk om te zorgen dat de eieren geen vocht op zich hebben. Als ze er nat uitzien, haal het deksel dan 24 uur lang van de broedmachine om het teveel aan vocht te laten ontsnappen en laat de vermiculiet of perliet drogen.

Als de eieren er rimpelig uitzien of eruitzien alsof ze gaan breken, dan kan het zijn dat ze te droog zijn. Gebruik water op kamertemperatuur om de vermiculiet vochtig te maken, waarbij je ervoor zorgt dat het niet zo vochtig wordt dat de eieren nat worden.

Gezonde en bevruchte eieren zullen tot ongeveer tweemaal hun oorspronkelijke formaat groeien en kalk wit worden. Eieren die geel, roze of groen zijn, zijn waarschijnlijk niet bevrucht.

Eieren met schimmel erop kunnen of kunnen niet bevrucht zijn. Praat met je dierenarts als je niet weet wat je moet doen met de beschimmelde eieren.
De eieren zullen beginnen uit te komen na ongeveer 60 tot 70 dagen.
18. **Let op veranderingen in het uiterlijk van de eieren.** Vlak voor het uitkomen zullen de eieren beginnen leeg te lopen en waterdruppels vormen. Deze veranderingen zijn volledig normaal en moeten niet verward worden met tekenen dat eieren onbevrucht zijn. Je zult ook een scheurtje zien in de schaal van het ei, wat veroorzaakt is door de eitand van de baby baardagame, op de punt van hun snuit. De baby zal een scheur maken die groot genoeg is om zijn snuit en kop door te steken, en zal met zijn kop eruit een dag rusten.
19. **Help de baby-baardagamen niet bij het uitkomen uit hun eieren.** Laat de baby's zelf uitkomen, wat gewoonlijk ongeveer 24 tot 48 uur zal duren. Je zult waarschijnlijk merken dat alle eieren binnen een paar dagen na elkaar zullen uitkomen.

Houd de baby's in de broedmachine gedurende hun eerste 24 uur, om ze te helpen te wennen aan hun nieuwe omgeving.

Verwijder eventuele baby's die het niet overleefd hebben.
20. **Plaats de baby agamen samen op basis van hun formaat.** Bedek hun verblijf met vochtige vellen keukenpapier, die ze zullen helpen gehydrateerd te blijven gedurende hun eerste paar weken. Je kunt ze ook licht vernevelen met water tot ze zelf beginnen te drinken. Wat voer betreft, het eigeel van hun eieren zal ze een paar dagen voorzien van voedingsstoffen, dus je kunt tot dag 3 wachten tot je ze echt voer moet geven (krekels, gehakte groenten).

Het formaat van de bak moet minstens 75 liter zijn om de babyagamen te houden. Naarmate ze ouder worden hebben ze grotere bakken nodig.

Zorg dat de baby's ruim voldoende voeding hebben zodat ze niet aan elkaars tenen of staarten beginnen te knabbelen.

Plaats de grotere en dominantere baby's in een apart verblijf zodat de kleineren kunnen eten.
{"url": "https://nl.wikihow.com/Fokken-met-baardagamen", "language": "nl"}