Çocuklarda Topallama- Aksama
 Çocuklarda aksama veya topallama, oyun oynarken yaşanan küçük bir travmadan, daha önemli sağlık sorunlarına kadar birçok farklı nedenden kaynaklanabiliyor. Çocuklarda yaşanan topallama, aksamaların birçoğu kendiliğinden iyileşmekle birlikte, altta yatan farklı sebeplere bağlı gelişen topallamalar uzun süreli ya da kalıcı olabiliyor. Anne babaların çocuklarının hareketlerini, yürüyüş tarzlarındaki değişikliği yakından takip etmesi, sorunun erken evrede belirlenebilmesi için önem taşıyor. Çocuklardaki aksama, topallama nedenleri yaş gruplarına göre de farklılık gösterebiliyor. Memorial Şişli Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nden Op. Dr. Mehmet Halis Çerci, çocuklarda topallama, aksama nedenleri ve tedavileri hakkında bilgi verdi.Çocuklarda aksama veya topallama, oyun oynarken yaşanan küçük bir travmadan, daha önemli sağlık sorunlarına kadar birçok farklı nedenden kaynaklanabiliyor. Çocuklarda yaşanan topallama, aksamaların birçoğu kendiliğinden iyileşmekle birlikte, altta yatan farklı sebeplere bağlı gelişen topallamalar uzun süreli ya da kalıcı olabiliyor. Anne babaların çocuklarının hareketlerini, yürüyüş tarzlarındaki değişikliği yakından takip etmesi, sorunun erken evrede belirlenebilmesi için önem taşıyor. Çocuklardaki aksama, topallama nedenleri yaş gruplarına göre de farklılık gösterebiliyor. Memorial Şişli Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nden Op. Dr. Mehmet Halis Çerci, çocuklarda topallama, aksama nedenleri ve tedavileri hakkında bilgi verdi.
Çocuklarda topallama, aksama nedir?Çocuklarda topallama ya da aksama normal yürüyüşte her hangi bir değişikliğe yol açan durumların genel bir isimdir. Çocuklarda aksama ya da topallama pediatrik ortopedi alanında genel bir kategori oluşturur. Çocuklarda aksama belirtileri nelerdir?Çocuklardaki en sık aksama topallama belirtisi ağrıyı azaltan yürüme denilen ağrıyan bacağının, ayağının üzerine basmaktan sakınılması durumudur. Aksama, topallama her zaman ağrı ile belirti vermeyebilir. Anne ve babaların çocuklarını iyi gözlemlemeleri ve yaşanan değişimlerde doktora başvurmaları önemlidir.Çocuklarda topallama, aksama nedenleri nelerdir?Çocuklarda topallama, aksama nedenleri yaş grubuna göre değişkenlik gösterebilir.Çocuklarda aksama, topallama nedenleri yaş gruplarına göre şu şekilde sınıflandırılabilir. 1-3 yaş: Yeni yürümeye başlamış çocuklarda en sık görülen aksama, topallama nedenleri genellikle küçük minör travmalardır. Küçük travmalara bağlı olarak çocuklarda, dışarıdan fark edilmeyen, şişliğe yol açmaksızın ağrıya yol açan durumlar olabilir. Yine bu yaş grubunda geçirilmiş basit viral enfeksiyonlara bağlı olarak geçici sinovit veya reaktif artrit denilen eklemlerde hafif ödemle seyreden ağrılar da aksama, topallama olarak ortaya çıkabilmektedir.  3-10 yaş: Bu yaş grubu çocuklarda topallama, aksama nedenlerinde genellikle viral enfeksiyonlar yani geçici sinovit denilen eklemlerde ödeme yol açan durumlar travmalardan daha sık görülmektedir. 3 – 10 yaş arasındaki çocuklarda travmalar daha belirgin olur. Dışarıdan bakılınca şişlik ve hassasiyete yol açabilecek problemler fark edilebilmektedir. 10 yaş ve üzeri: 10 yaş ve üzerindeki çocuklarda topallama, aksama nedenlerinde travmalar ön plana çıkmaktadır. Bu yaş grubunda geçirilmiş bir travma hikayesi aile veya çocuk tarafından net olarak belirtilebilmektedir. Bunun dışında bütün yaş gruplarında topallama, aksama nedeni olarak ayakta ciddi esneme kabiliyetini kaybına yol açan düztabanlık veya tam tersi çukur tabanlık olabileceği gibi bazı kas gruplarının kısalığı da nedenler arasında sayılmaktadır. Çocuklarda topallama aksama teşhisi nasıl yapılır? Çocuklarda topallama, aksama teşhisinde ilk aşama ebeveynlerin gözlemleridir. Anne babalar çocuğun yürüyüşünde ve hareketinde rutinin dışında bir durum sezdiklerinde doktor muayenesi için başvurmaları gerekir. Doktorların teşhisinde ise ilk basamak fizik muayenedir. Çocukların muayenesinde sadece ayak muayenesi değil, çocukla ilgili anne karnından itibaren, doğum sırasında yaşanan sorunlar dahil gelişimiyle ilgili aileden detaylı bilgi alınmalıdır. Doktorun elleriyle yaptığı ayrıntılı muayene çok önemlidir. Bel bölgesi dahil belden aşağı bütün eklemlerin kontrolünün yapılması gerekir. Çocuğun bel omurgasında meydana gelen gelişimsel problemler her iki bacaktaki kas fonksiyonlarını olumsuz etkileyerek topallama aksama olarak ortaya çıkabilir Muayeneden sonra şüphelenilen durumlarda radyolojik inceleme yapılabilir. Radyolojik görüntülemeler duruma göre ultrason ya da röntgen olabilir. Bu çocuğun yaş grubuna göre değişir ama genellikle röntgen kullanılmaktadır. Eğer ayağın şekli veya yerle temas durumu için röntgen çekilecekse ayak yere basar durumda ve 3 yönlü röntgen çekilmelidir. Bu şekilde çekilen röntgen ile ayak bileğini oluşturan kemikler arasındaki ilişkiler, bu ilişkilerin açıları ve düzgün olup olmadığı değerlendirilebilmektedir. Yine ayağın ön tarafındaki tarak kemiklerini ve ayak bileğini değerlendirme şansı olur. Diz ve ayak bileği arasındaki kaval kemiklerinde (tibia ve fibula) mevcut olabilecek eğrilikler özellikle dize yakın kısmındaki eğrilikler de aksama ve topallamaya neden olmaktadır. Uyluk kemiğinde aksamaya topallamaya neden olabilecek durumlar kalça ekleminde olması gereken normal anatomik yapıdan farklı bir yapı olmasıdır. Bunun içinde kalça ve leğen kemiğinin görüntülemesi de önemlidir. Muayenede şüpheli bulgular görülürse bel bölgesinde gelişim ile ilgili durumları değerlendirmek için bu bölgenin ultrasonla değerlendirmesi yapılır. Ultrason sonrasında gerekirse bu bölgenin de röntgeni çekilebilir. Bilgisayarlı Tomografi (BT) ya da Manyetik Rezonans (MR) genellikle tedavinin daha ilerleyen durumları için tedavi planlamasında gerekli olabilmektedir. Muayene ve radyolojik kontroller sırasında özel bir cihaz tedavisi, cerrahi tedavi ya da korse tedavisi gibi uygulamalar tercih edilecekse tedavinin planlanması ve tasarlanması aşamasında Bilgisayarlı Tomografi ve Manyetik Rezonans görüntülemesi gerekebilir. Ancak çocuk yaş grubunun Manyetik Rezonans çekilmesi sırasında hareketsizlik gerektiği için bir kısmının anestezi ihtiyacı olması, Bilgisayarlı Tomografi görüntülemesinde de radyasyon yükünün fazla olması nedeniyle en son tercih edilen yöntemlerdir.Çocuklarda topallama, aksama tedavisi nasıl yapılır?Çocuklarda topallama, aksama tedavisi tamamen teşhise yönelik yapılmalıdır. Çocuklarda topallamanın genel bir tedavi şekli söz konusu değildir. 1-3 yaş arasındaki çocuklarda en sık görülen topallama nedenlerinin başında küçük travmalar gelmektedir.  Yaşanan minör travmaların tedavisinde genellikle istirahat ve gözlem önerilmektedir. Yine aynı yaş grubu çocuklarda geçici sinovit yani viral enfeksiyonlar sonucu eklemlerde oluşan ödemden dolayı topallama, aksama yaşanabilmektedir. Bu gibi durumlarda da ödemi azaltmak için krem ya da şurup kullanılabilir. Daha büyük yaş grubundaki çocuklarda yaşanan büyük travmalara bağlı oluşan topallama, aksamaların tedavisi yine probleme yöneliktir. Travma sonucu hasar gören kemik ya da eklemin bir süre istirahat ettirilmesi gerekir. Bunun için gerekirse alçı, atel, elastik bandaj uygulaması gerekmektedir. Travmaların haricinde ayak bileğini oluşturan kemikler arasında olmaması gereken bağlantıların veya köprüleşmelerin olması durumunda ilk başta cerrahi olmayan yöntemlerle takip etmekte fayda vardır. Bu süreçte ağrıya yönelik topallama yaşanmaması için özel tabanlık, özel ayakkabı kullanılabilir. Kaslarda kısalık, aşil tendonu kısalığı ya da uyluk kemiğinin arka tarafındaki kasların (hamstring) kısalığı gibi durumlarda tedavinin ilk basamağını fizik tedavi uygulamaları almaktadır. Kaslar fizik tedavi uygulamalarıyla yeterince gevşetilemiyorsa botoks yöntemi kullanılabilir. Gerekil başarı elde edilirse evde aile tarafından yapılabilecek gerdirme egzersizleri veya düzenli esnetici sporlara başlanması da tedavide bir yöntemdir. Bu yöntemlerin hiçbirisiyle tedavi edilemeyen durumlarda son çare olarak cerrahi tedavi planlanmalıdır. Özellikle kalça fonksiyonlarını ciddi anlamda kısıtlayan, kaslarda sertlik ve esnememe durumlarında, kasın kemiğe tutunma yerlerinden gevşetme ameliyatları gerekebileceği gibi ayak bileğini oluşturan kemiklerin arasında olmaması gereken bağlantıları rahatlatan cerrahi tedaviler de söz konusu olmaktadır.Çocuklarda topallama, aksama hakkında sık sorulan sorular Çocuklarda topallama kalıcı olabilir mi?Çocuklarda topallama, aksama zamanında teşhis ve tedavi yapılabilirse kalıcı olmasının önüne geçebilir. Özellikle kas gruplarının kısalığıyla seyreden topallama ve aksamalarda erken teşhis çok önemlidir. Basit fizik tedavi uygulamalarıyla ya da bir sportif faaliyetle kolayca engellenebilecek durumlardır. Fakat ayak bileği kemiklerinde köprüleşme veya olmaması gereken bağlara yol açacak durumlar uzun soluklu takip gerektirir. Bazı tabanlıklar kullanılarak topallama ve aksamanın kalıcı olmasının önüne geçilebilir. Belli yaş gruplarında cerrahi müdahalelerle de aksama ve topallamanın ömür boyu kalıcı olmasının önüne geçmek mümkündür.Kalıcı topallamaya aksamaya neden olabilecek sorunlar da bulunmaktadır. Ayak bileğini oluşturan kemiklerin gelişimi sırasında bu kemiklerin arasında eklemlerin fonksiyonunu olumsuz etkileyen aslında olmaması gereken köprüleşmeler veya bağlar çocuklarda kalıcı topallama aksamaya neden olabilecek durumların başında gelmektedir. Bu nedende özellikle 3-10 yaş grubundan itibaren çocukların ayak muayenesi ve bu muayene sonucunda gerekli olursa mutlaka radyolojik inceleme önem arz etmektedirAnne babalar çocuklardaki topallamayı gözlemleyebilir mi?Çocuklarda topallama, aksama ilk başlarda çok hafif şekilde başlayabilir. Özellikle küçük yaş grubundaki çocuklardaki topallama, aksama anne babalar tarafından oyun yapıyor, küçük kardeşi varsa ilgiyi üzerine çekmek istiyor gibi yorumlanabilmektedir. Aile tarafından çocuğun rutini dışında yürüyüş durumlarında, farklı hareket şekli görüldüğü zaman doktora başvurulmalıdır. Çocuklarda yaşanan topallama, aksama nedeninin ayırt edilmesi son derece önemlidir. Yaşanan topallama, aksama kendiliğinden geçebilecek bir durum olabileceği gibi çocuğun geleceğini etkileyecek durumlarda söz konusu olabilmektedir. Çocuklarda topallama aksamanın ağrılı ya da ağrısız olması ne anlama gelir?Çocuklarda ağrılı topallamalarda akla ilk gelen tablolar travma ve enfeksiyon durumlarıdır. Ağrısız topallamalarda ise genellikle çocuğun bacak yapısında oluşan gelişimle ilgili durumlar akla gelir. Bunlar kas kısalığı olabileceği gibi eklemler arasındaki olmaması gereken sertlikler de topallama, aksamaya yol açmaktadır. Ağrılı veya ağrısız topallamaların hepsinin dikkate alınarak değerlendirilmesi gerekir.Mikrobik kemik iltihabı (Osteomiyelit) nedir nasıl tedavi edilir? Mikrobik kemik iltihabı olarak bilinen Osteomiyelit çocuklarda topallama, aksama nedenleri arasında en ciddiye alınması gereken rahatsızlıklardan biridir. Kemiğin bakteri tarafından mikroplar tarafından enfekte edilmesi durumudur. Ancak mikrobik kemik iltihabının gerçekleştiği durumlarda çocuklarda sadece topalla, aksama belirtisi görülmemektedir. Genellikle problem olan kemik dokusunun etrafında ısı artışı, ateş, halsizlik, iştahsızlık gibi tablolar yaşanmaktadır. Çocuklarda çok nadir görülen mikrobik kemik iltihabı yani Osteomiyelit kendiliğinden kan yoluyla gelişebileceği gibi ciddi travmalar sonrasında da oluşabilmektedir. Çocuklarda topallama, aksama nedeni olarak çok nadir gözükse de hemen müdahale edilmesi kalıcı sekel kalmaması bakamından son derece önemlidir. Tedavide, antibiyotik tedavisi ya da cerrahi yöntemler uygulanabilmektedir.Jüvenil Romatoid Artrit nedir nasıl tedavi edilir?Çocuk yaş grubunda görülen iltihaplı romatizma olarak tanımlanabilir. Eklemleri tutabilmektedir. Jüvenil Romatoid Artrit nadir görülen bir rahatsızlıktır. Burada çocuğun yaşadığı ağrı tipi de önemlidir. Çocukta sadece aktivite sırasında değil istirahat durumunda da ağrı yaşanabilmektedir. Eklemlerde şişlik olarak ve yangı reaksiyonu olarak kendini belli etmektedir.Nörovasküler hastalıklar çocuklarda topallama, aksama nedeni olabilir mi?Nörovasküler hastalıklar çocuklarda topallama, aksama nedeni olabilmektedir. Nörovasküler rahatsızlıklar kasın yapısındaki problemler şeklinde ortaya çıkabilmektedir. Serebral Palsi denilen kaslarda sertlik veya aşırı gevşekliğe neden olabilecek tablolar görülebilmekte bu da çocuklarda topallama, aksamaya yol açabilmektedir. Nörovasküler hastalıkların tedavisinde sadece çocuk ortopedi değil, pediatrik nöroloji, fizik tedavi gibi branşların ortaklaşa bir şekilde hareket etmesi önemlidir.  Doğuştan kalça çıkığı nedir nasıl tedavi edilir?Kalçayı oluşturan yuva ile bu yuvanın içine oturan uyluk kemiğinin baş kısmı denilen yuvarlak küre şeklindeki yapının birbirine olan uyumsuzluğudur. Eskiden kalçanın doğuştan çıkık olduğu düşünüldüğü için rahatsızlığın adı doğuştan kalça çıkığı olarak tanımlanmaktaydı. Ancak yapılan araştırmalar rahatsızlığın bu şekilde ilerlemediğini ortaya koymuştur. Kalça doğuştan çıkık değil gelişim sırasında eklemler arasındaki uyumsuzluk sonucu kalçanın yerinden çıktığı belirlenmiştir. Bu nedende günümüzde bu rahatsızlığa “gelişimsel kalça dispilazisi” denmektedir. Sağlık Bakanlığı tarafından uygulanan ultrason tarama testleri ile artık bu rahatsızlık erken yaşta tespit edilebilmektedir. Doğuştan kalça çıkığı olarak bilinen gelişimsel kalça dispilazisi rahatsızlığında ailelerin bilinçlenmesi erken teşhis bakımından son derece önemlidir. Eskiden çok sık yapılan kundaklama gibi yanlış uygulamaların artık toplumda yapılan bilinçlendirme çalışmalarıyla terkedilmesi kalça çıkığı sıklığını ciddi anlamda azaltmıştır. Erken yaşta tespit edilmesi durumunda tedavisi çok kolay yapılmaktadır. Pavlik bandajı denilen yöntem ya da kalçayı ata oturur pozisyonda tutan cihazlarla çocuklar birkaç ay takip edilerek tedavileri sağlanmaktadır. Bütün bunlara rağmen dirençli olan kalça çıkıklarında ise son çare olarak ameliyatla kalçanın yerine oturtulması sağlanır. Bu ameliyat tekniğinin de yeterli olmadığı durumlarda kalçanın yuva kısmını oluşturan kemiklerin cerrahi yöntem ile uyluk kemiğinin baş kısmının üzerine örtecek pozisyona çevrilmesi yani ostiotomi ameliyatıyla tedavi mümkün olmaktadır.Tümörler nedir nasıl tedavi edilir?Tümör olarak tabir edilen durum halk arasında iyi huylu veya kötü huylu olarak adlandırılır. Kötü huylular tıbbi olarak “maligni” iyi huylular ise “benign” olarak adlandırılır. Maligniteler bazen ağrısız aksama ve topallamaya yol açmaktadır ancak genellikle bu tablolar ağrılıdır. Ağrılar istirahat halindeyken bile yaşanmaktadır. Bu durumu ekarte etmek için ailenin vereceği hikaye son derece önemlidir. Eğer çocuk ısrarlı bir şekilde ağrıdan bahsediyorsa, topallama gözlemleniyorsa bu ağrının farklı yerlerde olmasına rağmen şikayetler gerilemiyorsa her iki bacağın belden aşağı radyolojik olarak incelenmesi bazen tümörlerin ortaya konmasında önemli olmaktadır. Bu yaş grubunda en sık görülen kötü huylu tümörler genellikle ağrılıdır. Eğer ağrı yapmadan aksamaya, topallamaya yol açıyorsa büyük ihtimalle selim bir tümördür. Çocuklarda görülen iyi huylu tümörler kemiğin zayıflamasına, kırık oluşma riskine yol açmıyorsa takip edilebilir. Ancak kemiği zayıflatan, kırılma riskine neden olan tümörler iyi huylu olsa bile cerrahi yöntemle çıkartılmalıdır. Kötü huylu tümörler pediatrik onkoloji, pediatrik ortopedi, ortopedik onkoloji gibi farklı branşların bir araya gelmesiyle tedavi edilmelidir.Geçici sinovit nedir nasıl tedavi edilir?Geçici sinovit genellikle eklemlerde meydana gelen viral enfeksiyonlardır. Bu viral enfeksiyona bağlı olarak eklemin içinde hali hazırda mevcut olan sıvı normalden daha fazla artacaktır. Bu da çocuğun ayağının üzerine basması durumunda eklemde ağrı olarak kendini belli edecektir. Toplum arasında “eklem nezlesi” olarak da ifade edilir. Buradan da anlaşılacağı gibi tedavisi genellikle istirahat ve ağrıya yol açan sıvı artışının kontrollü bir şekilde azaltmayı sağlayacak ilaç tedavisidir. Bu ilaç tedavisi krem şeklinde veya ağızdan şurup şeklinde olabilmektedir. Çocuğun yakından takip edilmesi çok önemlidir.  Bazen geçici sinovit gibi ortaya çıkan tablolar hızlı bir şekilde septik artrit denilen eklemin bakteri enfeksiyonuna dönebilmektedir. Bu nedenle aile ve doktorun koordineli olması gerekmektedir.Üst solunum yolu hastalıkları çocuklarda topallamaya neden olur mu?Vücutta meydana gelen bir enfeksiyon sonrası ortaya çıkan eklem şişliklerine “reaktif artrit” denilmektedir. Reaktif artrit ile geçici sinovit bazen birbirine karıştırılabilmektedir. Çocukta üst solunum yolu enfeksiyonuyla birlikte topallama, aksama yaşanabilmektedir. Çocukta üst solunum yolu enfeksiyonu, idrar yolu enfeksiyonu ya da sindirim sistemi enfeksiyonu sonrası eklemlerde ödem ortaya çıkıyorsa tedavi edilmesi gereken öncelikli yer asıl enfeksiyonun olduğu bölgedir. Geçici sinovitte vücudun farklı bir yerinde enfeksiyon yoktur. Doğrudan eklemin kendisi virüsler tarafından tutulur.Perthes hastalığı nedir, nasıl tedavi edilir?Toplumda nadir görülen hastalıklardan birisidir. Mutlaka tedavi ve takip edilmesi gereken bir rahatsızlıktır. Uyluk kemiğinin baş kısmında yani kalçanın yuvasına oturan baş kısmının büyüme kıkırdağını besleyen damarlarda kan akışının bilinmeyen bir sebeple bozulması ile ortaya çıkmaktadır. Bu bozulma büyüme kıkırdağının beslenememesine neden olarak uyluk kemiğinin baş kısmının yapısının bozulmasına yol açar. Toplumda nadir görülmekle birlikte çocuklarda topallama, aksama nedenleri arasında mutlaka göz ardı edilmemesi gereken ayrımının yapılması gereken hastalıktır. Perthes hastalığının erken dönemdeki tedavisi ayağın üzerine yük verdirmeme yani koltuk değneği kullanmak ve takip şeklindedir. Bu hastaların bir kısmı özellikle erken yaşta ortaya çıktığı durumlarda kendiliğinden toparlanarak damarlardaki kan akışı normale döner ve uyluk kemiğinin baş kısmının tekrar küresel, yani olması gerektiği şekline dönmesi mümkün olur. Eğer bu başarılamazsa yine uzun soluklu olarak takip etmek ve hastanın şikayetlerine yönelik kısıtlı da olsa bazı cerrahi tedavilerle müdahale etmek gerekebilmektedir.Bacak uzunluk farklılıkları nedir, nasıl tedavi edilir? Bacak uzunluk farklılıkları çocuklarda nadir görülmekle birlikte topallama, aksama nedenlerinden birisidir. Bacak uzunluk farklılıklarının bir kısmı nedeni belli olmayan durumlar olabileceği gibi bir kısmı enfeksiyona bağlı, bir kısmı çocukluk yaşında geçirilmiş travmalara, bir kısmı da perthes hastalığı veya kaslarla ilgili sorunlarla ortaya çıkmaktadır. Kemiğin normal metabolizmasını bozan durumlar, eklemler arasında köprüleşme olması, çocuktaki bazı hormonal bozukluklara bağlı olarak büyüme kıkırdaklarının olumsuz etkilenmesi gibi durumlarda bacak uzunluk farkına yol açabilmektedir. Bunun sonucunda da aksama topallama görülebilmektedir. Bacak uzunluk farklılıklarının tedavisi sebebe yöneliktir.Femur başı epifizi kayması nedir, nasıl tedavi edilir?Genellikle 10 yaş grubunun üzerinde, hareketli, kilolu ve genellikle altta yatan hormonal bir düzensizliğe bağlı durumlarda görülen bir rahatsızlıktır. Uyluk kemiğini baş kısmındaki büyüme kıkırdağının direncinin zayıflaması ve üzerine binen aşırı yüklere bağlı olarak da bu büyüme kıkırdağının üst kısmında kalan kemikleşme merkezinin kayması sonucu ortaya çıkar. Femur başı epifizi kayması durumunda ağrılı topallama, aksama olabileceği gibi topallama ağrısız da yaşanabilir. Ancak genellikle ağrılı aksama topallama söz konusudur. Durum tespit edilirse bu kaymayı durdurmak için en kısa sürede büyüme kıkırdağını kilitleyecek şekilde cerrahi tedavi gerekmektedir. Üzerine bastırmamak gerekir. Genelde bu çocuklarda metabolik ya da hormonal bozukluklar olabileceği için çocuğun mutlaka pediatri ve pediatrik endokrinoloji eşliğinde incelenmesi gerekir. Osteokondritis Dissekans nedir, nasıl tedavi edilir?Osteokondritis Dissekans rahatsızlığında genellikle sebep tam olarak bilinmemektedir. Mikro travmaların ya da diz eklemenin içindeki bazı problemlerin bu durumu tetikleyebileceği ileri sürülse de yüzde yüz ispatlanmamıştır. Genellikle temel problem eklem yüzeyini oluşturan kıkırdağın altındaki kemikle birlikte ayrışması ve eklem bütünlüğünü bozan soruna yol açmasıdır. Erken dönemde tespit edildiğinde bu parçanın bölgeye vidayla ya da özel kendiliğinden eriyebilen pinlerle sabitlenmesi tedaviyi sağlayabilmektedir. Bunun yapılabildiği aşama geçilmişse bölgedeki ayrışmış olan kıkırdağın altındaki kemikle birlikte ayrılıp kemiğin tekrar kendini iyileştirmesini sağlayacak müdahaleler ve sonrasında yeniden kıkırdak yapısının oluşmasını sağlayacak destek yapıların uygulanması gerekir. Çocukların yaşının küçük olması tedavi şansını artırmaktadır.Osteoid osteoma nedir nasıl tedavi edilir?Osteoid osteoma iyi huylu bir kemik tümörüdür. Kemiğin genellikle dış kabuk kısmında meydana gelir. Sebebi tam olarak bilinmemektedir. En önemli belirtilerinden birisi özellikle akşam belli bir saatten sonra ortaya çıkan şiddetli ağrıdır. Ağrı genellikle aspirin tedavisine yanıt verir. Aspirin kullanılmasıyla ağrı dramatik bir şekilde azalır. Radyolojik olarak görüntülemede röntgen ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) ile tümörün yeri belirlenebilir. Hastaların çoğunda Osteoid osteoma kalça  bölümüne yakın, uyluk kemiğinin iç kısmında yer alır. Ancak Osteoid osteoma vücudun her alanında görülebilmektedir. Osteoid osteoma tedavisi kemik lezyonunun oldğu bölgenin cerrahi olarak çıkartılmasıdır. Lezyonun çıkartılmasıyla birlikte hastanın tam tedavisi sağlanmış olacak ağrı, topallama, aksama şikayetleri geçecektir.
Çocuklarda topallama, aksama nedir?Çocuklarda topallama ya da aksama normal yürüyüşte her hangi bir değişikliğe yol açan durumların genel bir isimdir. Çocuklarda aksama ya da topallama pediatrik ortopedi alanında genel bir kategori oluşturur. Çocuklarda aksama belirtileri nelerdir?Çocuklardaki en sık aksama topallama belirtisi ağrıyı azaltan yürüme denilen ağrıyan bacağının, ayağının üzerine basmaktan sakınılması durumudur. Aksama, topallama her zaman ağrı ile belirti vermeyebilir. Anne ve babaların çocuklarını iyi gözlemlemeleri ve yaşanan değişimlerde doktora başvurmaları önemlidir.Çocuklarda topallama, aksama nedenleri nelerdir?Çocuklarda topallama, aksama nedenleri yaş grubuna göre değişkenlik gösterebilir.Çocuklarda aksama, topallama nedenleri yaş gruplarına göre şu şekilde sınıflandırılabilir.Bunun dışında bütün yaş gruplarında topallama, aksama nedeni olarak ayakta ciddi esneme kabiliyetini kaybına yol açan düztabanlık veya tam tersi çukur tabanlık olabileceği gibi bazı kas gruplarının kısalığı da nedenler arasında sayılmaktadır. Çocuklarda topallama aksama teşhisi nasıl yapılır?Çocuklarda topallama, aksama tedavisi nasıl yapılır?Çocuklarda topallama, aksama tedavisi tamamen teşhise yönelik yapılmalıdır. Çocuklarda topallamanın genel bir tedavi şekli söz konusu değildir.Çocuklarda topallama, aksama hakkında sık sorulan sorular Çocuklarda topallama kalıcı olabilir mi?Çocuklarda topallama, aksama zamanında teşhis ve tedavi yapılabilirse kalıcı olmasının önüne geçebilir. Özellikle kas gruplarının kısalığıyla seyreden topallama ve aksamalarda erken teşhis çok önemlidir. Basit fizik tedavi uygulamalarıyla ya da bir sportif faaliyetle kolayca engellenebilecek durumlardır. Fakat ayak bileği kemiklerinde köprüleşme veya olmaması gereken bağlara yol açacak durumlar uzun soluklu takip gerektirir. Bazı tabanlıklar kullanılarak topallama ve aksamanın kalıcı olmasının önüne geçilebilir. Belli yaş gruplarında cerrahi müdahalelerle de aksama ve topallamanın ömür boyu kalıcı olmasının önüne geçmek mümkündür.Kalıcı topallamaya aksamaya neden olabilecek sorunlar da bulunmaktadır. Ayak bileğini oluşturan kemiklerin gelişimi sırasında bu kemiklerin arasında eklemlerin fonksiyonunu olumsuz etkileyen aslında olmaması gereken köprüleşmeler veya bağlar çocuklarda kalıcı topallama aksamaya neden olabilecek durumların başında gelmektedir. Bu nedende özellikle 3-10 yaş grubundan itibaren çocukların ayak muayenesi ve bu muayene sonucunda gerekli olursa mutlaka radyolojik inceleme önem arz etmektedirAnne babalar çocuklardaki topallamayı gözlemleyebilir mi?Çocuklarda topallama, aksama ilk başlarda çok hafif şekilde başlayabilir. Özellikle küçük yaş grubundaki çocuklardaki topallama, aksama anne babalar tarafından oyun yapıyor, küçük kardeşi varsa ilgiyi üzerine çekmek istiyor gibi yorumlanabilmektedir. Aile tarafından çocuğun rutini dışında yürüyüş durumlarında, farklı hareket şekli görüldüğü zaman doktora başvurulmalıdır. Çocuklarda yaşanan topallama, aksama nedeninin ayırt edilmesi son derece önemlidir. Yaşanan topallama, aksama kendiliğinden geçebilecek bir durum olabileceği gibi çocuğun geleceğini etkileyecek durumlarda söz konusu olabilmektedir. Çocuklarda topallama aksamanın ağrılı ya da ağrısız olması ne anlama gelir?Çocuklarda ağrılı topallamalarda akla ilk gelen tablolar travma ve enfeksiyon durumlarıdır. Ağrısız topallamalarda ise genellikle çocuğun bacak yapısında oluşan gelişimle ilgili durumlar akla gelir. Bunlar kas kısalığı olabileceği gibi eklemler arasındaki olmaması gereken sertlikler de topallama, aksamaya yol açmaktadır. Ağrılı veya ağrısız topallamaların hepsinin dikkate alınarak değerlendirilmesi gerekir.Mikrobik kemik iltihabı (Osteomiyelit) nedir nasıl tedavi edilir? Mikrobik kemik iltihabı olarak bilinen Osteomiyelit çocuklarda topallama, aksama nedenleri arasında en ciddiye alınması gereken rahatsızlıklardan biridir. Kemiğin bakteri tarafından mikroplar tarafından enfekte edilmesi durumudur. Ancak mikrobik kemik iltihabının gerçekleştiği durumlarda çocuklarda sadece topalla, aksama belirtisi görülmemektedir. Genellikle problem olan kemik dokusunun etrafında ısı artışı, ateş, halsizlik, iştahsızlık gibi tablolar yaşanmaktadır. Çocuklarda çok nadir görülen mikrobik kemik iltihabı yani Osteomiyelit kendiliğinden kan yoluyla gelişebileceği gibi ciddi travmalar sonrasında da oluşabilmektedir. Çocuklarda topallama, aksama nedeni olarak çok nadir gözükse de hemen müdahale edilmesi kalıcı sekel kalmaması bakamından son derece önemlidir. Tedavide, antibiyotik tedavisi ya da cerrahi yöntemler uygulanabilmektedir.Jüvenil Romatoid Artrit nedir nasıl tedavi edilir?Çocuk yaş grubunda görülen iltihaplı romatizma olarak tanımlanabilir. Eklemleri tutabilmektedir. Jüvenil Romatoid Artrit nadir görülen bir rahatsızlıktır. Burada çocuğun yaşadığı ağrı tipi de önemlidir. Çocukta sadece aktivite sırasında değil istirahat durumunda da ağrı yaşanabilmektedir. Eklemlerde şişlik olarak ve yangı reaksiyonu olarak kendini belli etmektedir.Nörovasküler hastalıklar çocuklarda topallama, aksama nedeni olabilir mi?Nörovasküler hastalıklar çocuklarda topallama, aksama nedeni olabilmektedir. Nörovasküler rahatsızlıklar kasın yapısındaki problemler şeklinde ortaya çıkabilmektedir. Serebral Palsi denilen kaslarda sertlik veya aşırı gevşekliğe neden olabilecek tablolar görülebilmekte bu da çocuklarda topallama, aksamaya yol açabilmektedir. Nörovasküler hastalıkların tedavisinde sadece çocuk ortopedi değil, pediatrik nöroloji, fizik tedavi gibi branşların ortaklaşa bir şekilde hareket etmesi önemlidir.  Doğuştan kalça çıkığı nedir nasıl tedavi edilir?Kalçayı oluşturan yuva ile bu yuvanın içine oturan uyluk kemiğinin baş kısmı denilen yuvarlak küre şeklindeki yapının birbirine olan uyumsuzluğudur. Eskiden kalçanın doğuştan çıkık olduğu düşünüldüğü için rahatsızlığın adı doğuştan kalça çıkığı olarak tanımlanmaktaydı. Ancak yapılan araştırmalar rahatsızlığın bu şekilde ilerlemediğini ortaya koymuştur. Kalça doğuştan çıkık değil gelişim sırasında eklemler arasındaki uyumsuzluk sonucu kalçanın yerinden çıktığı belirlenmiştir. Bu nedende günümüzde bu rahatsızlığa “gelişimsel kalça dispilazisi” denmektedir. Sağlık Bakanlığı tarafından uygulanan ultrason tarama testleri ile artık bu rahatsızlık erken yaşta tespit edilebilmektedir. Doğuştan kalça çıkığı olarak bilinen gelişimsel kalça dispilazisi rahatsızlığında ailelerin bilinçlenmesi erken teşhis bakımından son derece önemlidir. Eskiden çok sık yapılan kundaklama gibi yanlış uygulamaların artık toplumda yapılan bilinçlendirme çalışmalarıyla terkedilmesi kalça çıkığı sıklığını ciddi anlamda azaltmıştır. Erken yaşta tespit edilmesi durumunda tedavisi çok kolay yapılmaktadır. Pavlik bandajı denilen yöntem ya da kalçayı ata oturur pozisyonda tutan cihazlarla çocuklar birkaç ay takip edilerek tedavileri sağlanmaktadır. Bütün bunlara rağmen dirençli olan kalça çıkıklarında ise son çare olarak ameliyatla kalçanın yerine oturtulması sağlanır. Bu ameliyat tekniğinin de yeterli olmadığı durumlarda kalçanın yuva kısmını oluşturan kemiklerin cerrahi yöntem ile uyluk kemiğinin baş kısmının üzerine örtecek pozisyona çevrilmesi yani ostiotomi ameliyatıyla tedavi mümkün olmaktadır.Tümörler nedir nasıl tedavi edilir?Tümör olarak tabir edilen durum halk arasında iyi huylu veya kötü huylu olarak adlandırılır. Kötü huylular tıbbi olarak “maligni” iyi huylular ise “benign” olarak adlandırılır. Maligniteler bazen ağrısız aksama ve topallamaya yol açmaktadır ancak genellikle bu tablolar ağrılıdır. Ağrılar istirahat halindeyken bile yaşanmaktadır. Bu durumu ekarte etmek için ailenin vereceği hikaye son derece önemlidir. Eğer çocuk ısrarlı bir şekilde ağrıdan bahsediyorsa, topallama gözlemleniyorsa bu ağrının farklı yerlerde olmasına rağmen şikayetler gerilemiyorsa her iki bacağın belden aşağı radyolojik olarak incelenmesi bazen tümörlerin ortaya konmasında önemli olmaktadır. Bu yaş grubunda en sık görülen kötü huylu tümörler genellikle ağrılıdır. Eğer ağrı yapmadan aksamaya, topallamaya yol açıyorsa büyük ihtimalle selim bir tümördür. Çocuklarda görülen iyi huylu tümörler kemiğin zayıflamasına, kırık oluşma riskine yol açmıyorsa takip edilebilir. Ancak kemiği zayıflatan, kırılma riskine neden olan tümörler iyi huylu olsa bile cerrahi yöntemle çıkartılmalıdır. Kötü huylu tümörler pediatrik onkoloji, pediatrik ortopedi, ortopedik onkoloji gibi farklı branşların bir araya gelmesiyle tedavi edilmelidir.Geçici sinovit nedir nasıl tedavi edilir?Geçici sinovit genellikle eklemlerde meydana gelen viral enfeksiyonlardır. Bu viral enfeksiyona bağlı olarak eklemin içinde hali hazırda mevcut olan sıvı normalden daha fazla artacaktır. Bu da çocuğun ayağının üzerine basması durumunda eklemde ağrı olarak kendini belli edecektir. Toplum arasında “eklem nezlesi” olarak da ifade edilir. Buradan da anlaşılacağı gibi tedavisi genellikle istirahat ve ağrıya yol açan sıvı artışının kontrollü bir şekilde azaltmayı sağlayacak ilaç tedavisidir. Bu ilaç tedavisi krem şeklinde veya ağızdan şurup şeklinde olabilmektedir. Çocuğun yakından takip edilmesi çok önemlidir.  Bazen geçici sinovit gibi ortaya çıkan tablolar hızlı bir şekilde septik artrit denilen eklemin bakteri enfeksiyonuna dönebilmektedir. Bu nedenle aile ve doktorun koordineli olması gerekmektedir.Üst solunum yolu hastalıkları çocuklarda topallamaya neden olur mu?Vücutta meydana gelen bir enfeksiyon sonrası ortaya çıkan eklem şişliklerine “reaktif artrit” denilmektedir. Reaktif artrit ile geçici sinovit bazen birbirine karıştırılabilmektedir. Çocukta üst solunum yolu enfeksiyonuyla birlikte topallama, aksama yaşanabilmektedir. Çocukta üst solunum yolu enfeksiyonu, idrar yolu enfeksiyonu ya da sindirim sistemi enfeksiyonu sonrası eklemlerde ödem ortaya çıkıyorsa tedavi edilmesi gereken öncelikli yer asıl enfeksiyonun olduğu bölgedir. Geçici sinovitte vücudun farklı bir yerinde enfeksiyon yoktur. Doğrudan eklemin kendisi virüsler tarafından tutulur.Perthes hastalığı nedir, nasıl tedavi edilir?Toplumda nadir görülen hastalıklardan birisidir. Mutlaka tedavi ve takip edilmesi gereken bir rahatsızlıktır. Uyluk kemiğinin baş kısmında yani kalçanın yuvasına oturan baş kısmının büyüme kıkırdağını besleyen damarlarda kan akışının bilinmeyen bir sebeple bozulması ile ortaya çıkmaktadır. Bu bozulma büyüme kıkırdağının beslenememesine neden olarak uyluk kemiğinin baş kısmının yapısının bozulmasına yol açar. Toplumda nadir görülmekle birlikte çocuklarda topallama, aksama nedenleri arasında mutlaka göz ardı edilmemesi gereken ayrımının yapılması gereken hastalıktır. Perthes hastalığının erken dönemdeki tedavisi ayağın üzerine yük verdirmeme yani koltuk değneği kullanmak ve takip şeklindedir. Bu hastaların bir kısmı özellikle erken yaşta ortaya çıktığı durumlarda kendiliğinden toparlanarak damarlardaki kan akışı normale döner ve uyluk kemiğinin baş kısmının tekrar küresel, yani olması gerektiği şekline dönmesi mümkün olur. Eğer bu başarılamazsa yine uzun soluklu olarak takip etmek ve hastanın şikayetlerine yönelik kısıtlı da olsa bazı cerrahi tedavilerle müdahale etmek gerekebilmektedir.Bacak uzunluk farklılıkları nedir, nasıl tedavi edilir? Bacak uzunluk farklılıkları çocuklarda nadir görülmekle birlikte topallama, aksama nedenlerinden birisidir. Bacak uzunluk farklılıklarının bir kısmı nedeni belli olmayan durumlar olabileceği gibi bir kısmı enfeksiyona bağlı, bir kısmı çocukluk yaşında geçirilmiş travmalara, bir kısmı da perthes hastalığı veya kaslarla ilgili sorunlarla ortaya çıkmaktadır. Kemiğin normal metabolizmasını bozan durumlar, eklemler arasında köprüleşme olması, çocuktaki bazı hormonal bozukluklara bağlı olarak büyüme kıkırdaklarının olumsuz etkilenmesi gibi durumlarda bacak uzunluk farkına yol açabilmektedir. Bunun sonucunda da aksama topallama görülebilmektedir. Bacak uzunluk farklılıklarının tedavisi sebebe yöneliktir.Femur başı epifizi kayması nedir, nasıl tedavi edilir?Genellikle 10 yaş grubunun üzerinde, hareketli, kilolu ve genellikle altta yatan hormonal bir düzensizliğe bağlı durumlarda görülen bir rahatsızlıktır. Uyluk kemiğini baş kısmındaki büyüme kıkırdağının direncinin zayıflaması ve üzerine binen aşırı yüklere bağlı olarak da bu büyüme kıkırdağının üst kısmında kalan kemikleşme merkezinin kayması sonucu ortaya çıkar. Femur başı epifizi kayması durumunda ağrılı topallama, aksama olabileceği gibi topallama ağrısız da yaşanabilir. Ancak genellikle ağrılı aksama topallama söz konusudur. Durum tespit edilirse bu kaymayı durdurmak için en kısa sürede büyüme kıkırdağını kilitleyecek şekilde cerrahi tedavi gerekmektedir. Üzerine bastırmamak gerekir. Genelde bu çocuklarda metabolik ya da hormonal bozukluklar olabileceği için çocuğun mutlaka pediatri ve pediatrik endokrinoloji eşliğinde incelenmesi gerekir. Osteokondritis Dissekans nedir, nasıl tedavi edilir?Osteokondritis Dissekans rahatsızlığında genellikle sebep tam olarak bilinmemektedir. Mikro travmaların ya da diz eklemenin içindeki bazı problemlerin bu durumu tetikleyebileceği ileri sürülse de yüzde yüz ispatlanmamıştır. Genellikle temel problem eklem yüzeyini oluşturan kıkırdağın altındaki kemikle birlikte ayrışması ve eklem bütünlüğünü bozan soruna yol açmasıdır. Erken dönemde tespit edildiğinde bu parçanın bölgeye vidayla ya da özel kendiliğinden eriyebilen pinlerle sabitlenmesi tedaviyi sağlayabilmektedir. Bunun yapılabildiği aşama geçilmişse bölgedeki ayrışmış olan kıkırdağın altındaki kemikle birlikte ayrılıp kemiğin tekrar kendini iyileştirmesini sağlayacak müdahaleler ve sonrasında yeniden kıkırdak yapısının oluşmasını sağlayacak destek yapıların uygulanması gerekir. Çocukların yaşının küçük olması tedavi şansını artırmaktadır.Osteoid osteoma nedir nasıl tedavi edilir?Osteoid osteoma iyi huylu bir kemik tümörüdür. Kemiğin genellikle dış kabuk kısmında meydana gelir. Sebebi tam olarak bilinmemektedir. En önemli belirtilerinden birisi özellikle akşam belli bir saatten sonra ortaya çıkan şiddetli ağrıdır. Ağrı genellikle aspirin tedavisine yanıt verir. Aspirin kullanılmasıyla ağrı dramatik bir şekilde azalır. Radyolojik olarak görüntülemede röntgen ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) ile tümörün yeri belirlenebilir. Hastaların çoğunda Osteoid osteoma kalça  bölümüne yakın, uyluk kemiğinin iç kısmında yer alır. Ancak Osteoid osteoma vücudun her alanında görülebilmektedir. Osteoid osteoma tedavisi kemik lezyonunun oldğu bölgenin cerrahi olarak çıkartılmasıdır. Lezyonun çıkartılmasıyla birlikte hastanın tam tedavisi sağlanmış olacak ağrı, topallama, aksama şikayetleri geçecektir.