Nieuwe Tijdinghen/1623 088
N.T. 1623 nr. 88 (2 augustus)

[blz. 3]

(Duinkerken)

[blz. 4] der tweelff oft xvi. in Zee, dit waere een fraey sake, ende ic meyne soudener veel in Hollant t'varen laten, De Hollanders rooven soo grouwelijck op de Spaensche Costen ende al in Compagnie van Turcken, wat dunckt U.L. van dese Turcxsche Broeders? d'welck heel Spagnien ende Portugal bederft, ick en wete niet hoe datter bycans een Schip door de Spaensche Zee ghereacken can , ede voorseker soo zijne Catholijcke Majesteyt van Spagnien maer xx. ghoede Schepen in Zee hadde soude allen de Canaillie ghemackelijck connen verdrijven.

Die van Sale op de Costen van Barbarijen doen nu het meeste quaet, t'sijn meest ghewillighe Hollanders die daer mette Turcken vaeren sy hebben ontrent xxv. Schepen in Zee, ende al kleyne scheepkens, met 2. 4. 8. oft 10. stucken op, want de Haven is soo quaet, dat een ghoet Schip daer niet in en can, Dat den Coninc voorschreven daer in Mamorra maer 5. oft 6. Galleyen en hielt dat maer vijff mijlen van daer en leyt, souden de Navigatie zuyveren, want moeten hunne Prijsen ende Buet meest inde Reede lossen, hier sijn vele schippers van aldaer comen nu over 8. daeghen, die ons wonder verhaelen, Een huyt wordt aldaer voor een stuck van achten ghegheven, die de Heylighe [blz. 5] Broeders van Middelborch ende Amsterdam, (als hun noemende Handelaers,) daer gaen  coopen, ende in plaetse brenghen aldaer Yser, Poeyer, Musketten, Stael, ende Lont, ziet eens wat Schelmen also helpen den Vyant van Christenrijck, voorwaer de Wereldt is ten eynde, ende dit staet al in pure Schrifftuere, inde institutionibus Calvini, dan ick meyne neen, dit is t'ghene alhier passeert.

Tijdinghe Wt Venetien vanden 14 Julij.

Den 8. Julio is overleden den Alderheylichsten vader in Godt, Gregorius den XV. Paus ende Oppersten Herder vande Universelle ofte Catholijcke Kercke van Roomen, wiens ziele Godt Almachtich ghenaedich sy, hy is gheweest een man van heylighen Leven, die vele gaven ghedaen heeft inde Heylighe Kercke, wiens leven eenen Spieghel is gheweest voor alle de wereldt.

Men zeyt alhier daer zouden zes ghenomineert zijn om Paus te wesen, Te weten, de Doorluchtige Heeren Cardinalen, Bandini, Boromeo, Barberini, Sauli, Ubaldini, Scaglia, het vervolch sullen wy op sijnen tijdt weten.

De doodt vanden Serenissimo Principe Durbino sal U.L. oock wel verstaen hebben, die op S. Peeter ende Pauwels dach deser werelt is overleden, [blz. 6] het was een schoon fraey Prince Oudt 18 Jaeren een eenich Sone ghehoudt, laetende achter een Dochter, so dat dien staet comende te fallen in Mannelijcken Stam, vervalde aenden Stoel van Roomen eenen Heerlijcken staet, d'welc de Heeren Venetianen niet wel en valt.

Wt Roomen vanden eersten Julij 1623.

Men wil segghen dat aenden Cardinael Clesel is gheconsenteert dat hy sijne innecomsten in Duytslant wederomme sal moghen ghenieten, tot Napels sijn duysent Spaigniaerden t'schepe ghegaen, om naer Milaenen te voeren, ende men heeft advys dat de Turxsche Armade t'sestich schepen sterck wesende haer te Navarino bevindt.

Wt Venetien den 7. Julij.

Van Constantinopelen verstaet men, dat de Soldaten van nieus wederomme teghen den eersten Vizier sijn op ghestaen, die hem ghesalveert heeft, men seght oock datter vele Turcksche Soldaten inde swarte zee teghens de Cosacken worden ghevoert, de brieven van Milaenen melden dat den switserschen oproer dagelijcx meer toeneempt, daeromme isser bevel wt Spaignien ghecomen, datmen de plaetsen ontrent Chiavenna ende Bormio aen des Paus volck niet en soude [blz. 7] overleveren, daer wordt oock sterck aenghehouden datmen den Eerts-hertoch Leopoldus twee Regimenten Napolitanen ende Milanoysen met vijf-hondert peerden souden seynden, om dat de Stadt Veldtkirich ende eenighe andere plaetsen teghens den Erts-Hertoch Leopoldus wederomme zijn opghestaen.

Wt Weenen den vijfden Julij.

En maendaghe lestleden smorghens vroech soo heeft hem den Keyser mette Keyserinne ende de jonghe Heeren naer Cornenborch begheven, al waer zy den eersten steen hebben gheleght tot een Capucijnen Kercke, ende zy sijn vanden Raedt ende vande Borgherschap heerelijck ontfanghen ende ghetracteert geweest, naerden eten soo heeftmen int velt een stuck wilts ghebracht d'welck de Roomsche Keyserinne inde borst heeft gheschoten ende ter neder gevelt, zy zijn en dincxdach t'samen wederomme alhier gheluckelijck ghecomen. Dese daghen is alhier eenen Cardinael van Roomen gearriveert, diemen seght van Vorstelijcke aff compste ende van der Keyserinnen Maeschap te zijn, zijne propositie is noch secreet. [blz. 8]

Wt Prage den 8. Julij.

Aenghesien (soomen seght) dat Mons. de Tilly in alderhaeste hulpe begeert sullen hem onder den Graeff Colalto wt Bohemen thien duysent mannen te voet ende te peerde int rijck toeghesonden worden.

De Commissie teghens dese Borgerschap gaet yverich voorts, ende daer zijn dien aengaende by de Heeren Commissairissen eenighe Sitdaghen ghehouden, ende men seght dat de Raetslieden ende beampte persoonen vanderleyn sijde, op de aensprake die hen schriftelijck is ghelevert, sullen moeten antwoorden.

FINIS.

V.C.D.W.A.C.