ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / നവമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 9) / അദ്ധ്യായം 2


ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / നവമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 9) / അദ്ധ്യായം 2 

ശ്രീശുക ഉവാച

ഏവം ഗതേഽഥ സുദ്യുമ്നേ മനുർവ്വൈവസ്വതഃ സുതേ ।
പുത്രകാമസ്തപസ്തേപേ യമുനായാം ശതം സമാഃ  ॥ 1 ॥ 

തതോഽയജൻമനുർദ്ദേവമപത്യാർത്ഥം ഹരിം പ്രഭും ।
ഇക്ഷ്വാകുപൂർവ്വജാൻ പുത്രാൻ ലേഭേ സ്വസദൃശാൻ ദശ  ॥ 2 ॥ 

പൃഷധ്രസ്തു മനോഃ പുത്രോ ഗോപാലോ ഗുരുണാ കൃതഃ ।
പാലയാമാസ ഗാ യത്തോ രാത്ര്യാം വീരാസനവ്രതഃ  ॥ 3 ॥ 

ഏകദാ പ്രാവിശദ്ഗോഷ്ഠം ശാർദ്ദൂലോ നിശി വർഷതി ।
ശയാനാ ഗാവ ഉത്ഥായ ഭീതാസ്താ ബഭ്രമുർവ്രജേ  ॥ 4 ॥ 

ഏകാം ജഗ്രാഹ ബലവാൻ സാ ചുക്രോശ ഭയാതുരാ ।
തസ്യാസ്തത്ക്രന്ദിതം ശ്രുത്വാ പൃഷധ്രോഽഭിസസാര ഹ  ॥ 5 ॥ 

ഖഡ്ഗമാദായ തരസാ പ്രലീനോഡുഗണേ നിശി ।
അജാനന്നഹനദ്ബഭ്രോഃ ശിരഃ ശാർദ്ദൂലശങ്കയാ  ॥ 6 ॥ 

വ്യാഘ്രോഽപി വൃക്ണശ്രവണോ നിസ്ത്രിംശാഗ്രാഹതസ്തതഃ ।
നിശ്ചക്രാമ ഭൃശം ഭീതോ രക്തം പഥി സമുത്‌സൃജൻ  ॥ 7 ॥ 

മന്യമാനോ ഹതം വ്യാഘ്രം പൃഷധ്രഃ പരവീരഹാ ।
അദ്രാക്ഷീത്‌സ്വഹതാം ബഭ്രും വ്യുഷ്ടായാം നിശി ദുഃഖിതഃ  ॥ 8 ॥ 

തം ശശാപ കുലാചാര്യഃ കൃതാഗസമകാമതഃ ।
ന ക്ഷത്രബന്ധുഃ ശൂദ്രസ്ത്വം കർമ്മണാ ഭവിതാമുനാ  ॥ 9 ॥ 

ഏവം ശപ്തസ്തു ഗുരുണാ പ്രത്യഗൃഹ്ണാത്കൃതാഞ്ജലിഃ ।
അധാരയദ്‌വ്രതം വീര ഊർദ്ധ്വരേതാ മുനിപ്രിയം  ॥ 10 ॥ 

വാസുദേവേ ഭഗവതി സർവ്വാത്മനി പരേഽമലേ ।
ഏകാന്തിത്വം ഗതോ ഭക്ത്യാ സർവ്വഭൂതസുഹൃത്‌സമഃ  ॥ 11 ॥ 

വിമുക്തസംഗഃ ശാന്താത്മാ സംയതാക്ഷോഽപരിഗ്രഹഃ ।
യദൃച്ഛയോപപന്നേന കൽപയൻ വൃത്തിമാത്മനഃ  ॥ 12 ॥ 

ആത്മന്യാത്മാനമാധായ ജ്ഞാനതൃപ്തഃ സമാഹിതഃ ।
വിചചാര മഹീമേതാം ജഡാന്ധബധിരാകൃതിഃ  ॥ 13 ॥ 

ഏവംവൃത്തോ വനം ഗത്വാ ദൃഷ്ട്വാ ദാവാഗ്നിമുത്ഥിതം ।
തേനോപയുക്തകരണോ ബ്രഹ്മ പ്രാപ പരം മുനിഃ  ॥ 14 ॥ 

     കവിഃ കനീയാൻ വിഷയേഷു നിഃസ്പൃഹോ 
          വിസൃജ്യ രാജ്യം സഹ ബന്ധുഭിർവനം ।
     നിവേശ്യ ചിത്തേ പുരുഷം സ്വരോചിഷം 
          വിവേശ കൈശോരവയാഃ പരം ഗതഃ  ॥ 15 ॥ 

കരൂഷാൻമാനവാദാസൻ കാരൂഷാഃ ക്ഷത്രജാതയഃ ।
ഉത്തരാപഥഗോപ്താരോ ബ്രഹ്മണ്യാ ധർമ്മവത്സലാഃ  ॥ 16 ॥ 

ധൃഷ്ടാദ്ധാർഷ്ടമഭൂത്ക്ഷത്രം ബ്രഹ്മഭൂയം ഗതം ക്ഷിതൌ ।
നൃഗസ്യ വംശഃ സുമതിർഭൂതജ്യോതിസ്തതോ വസുഃ  ॥ 17 ॥ 

വസോഃ പ്രതീകസ്തത്പുത്ര ഓഘവാനോഘവത്പിതാ ।
കന്യാ ചൌഘവതീ നാമ സുദർശന ഉവാഹ താം  ॥ 18 ॥ 

ചിത്രസേനോ നരിഷ്യന്താദ്ദക്ഷസ്തസ്യ സുതോഽഭവത് ।
തസ്യ മീഢ്വാംസ്തതഃ കൂർച്ച ഇന്ദ്രസേനസ്തു തത്സുതഃ  ॥ 19 ॥ 

വീതിഹോത്രസ്ത്വിന്ദ്രസേനാത്തസ്യ സത്യശ്രവാ അഭൂത് ।
ഉരുശ്രവാഃ സുതസ്തസ്യ ദേവദത്തസ്തതോഽഭവത്  ॥ 20 ॥ 

തതോഽഗ്നിവേശ്യോ ഭഗവാനഗ്നിഃ സ്വയമഭൂത്‌സുതഃ ।
കാനീന ഇതി വിഖ്യാതോ ജാതൂകർണ്യോ മഹാൻ ഋഷിഃ  ॥ 21 ॥ 

തതോ ബ്രഹ്മകുലം ജാതമാഗ്നിവേശ്യായനം നൃപ ।
നരിഷ്യന്താന്വയഃ പ്രോക്തോ ദിഷ്ടവംശമതഃ ശൃണു  ॥ 22 ॥ 

നാഭാഗോ ദിഷ്ടപുത്രോഽന്യഃ കർമ്മണാ വൈശ്യതാം ഗതഃ ।
ഭലന്ദനഃ സുതസ്തസ്യ വത്സപ്രീതിർഭലന്ദനാത്  ॥ 23 ॥ 

വത്സപ്രീതേഃ സുതഃ പ്രാംശുസ്തത്സുതം പ്രമതിം വിദുഃ ।
ഖനിത്രഃ പ്രമതേസ്തസ്മാച്ചാക്ഷുഷോഽഥ വിവിംശതിഃ  ॥ 24 ॥ 

വിവിംശതിസുതോ രംഭഃ ഖനിനേത്രോഽസ്യ ധാർമ്മികഃ ।
കരന്ധമോ മഹാരാജ തസ്യാസീദാത്മജോ നൃപ  ॥ 25 ॥ 

തസ്യാവീക്ഷിത്‌സുതോ യസ്യ മരുത്തശ്ചക്രവർത്ത്യഭൂത് ।
സംവർത്തോഽയാജയദ്യം വൈ മഹായോഗ്യംഗിരഃസുതഃ  ॥ 26 ॥ 

മരുത്തസ്യ യഥാ യജ്ഞോ ന തഥാന്ന്യസ്യ കശ്ചന ।
സർവ്വം ഹിരൺമയം ത്വാസീദ്‌യത്കിഞ്ചിച്ചാസ്യ ശോഭനം  ॥ 27 ॥ 

അമാദ്യദിന്ദ്രഃ സോമേന ദക്ഷിണാഭിർദ്വിജാതയഃ ।
മരുതഃ പരിവേഷ്ടാരോ വിശ്വേദേവാഃ സഭാസദഃ  ॥ 28 ॥ 

മരുത്തസ്യ ദമഃ പുത്രസ്തസ്യാസീദ് രാജ്യവർദ്ധനഃ ।
സുധൃതിസ്തത്‌സുതോ ജജ്ഞേ സൌധൃതേയോ നരഃ സുതഃ  ॥ 29 ॥ 

തത്സുതഃ കേവലസ്തസ്മാദ്ബന്ധുമാൻ വേഗവാംസ്തതഃ ।
ബന്ധുസ്തസ്യാഭവദ്യസ്യ തൃണബിന്ദുർമ്മഹീപതിഃ  ॥ 30 ॥ 

തം ഭേജേഽലംബുഷാ ദേവീ ഭജനീയഗുണാലയം ।
വരാപ്സരാ യതഃ പുത്രാഃ കന്യാ ചേഡവിഡാഭവത്  ॥ 31 ॥ 

തസ്യാമുത്പാദയാമാസ വിശ്രവാ ധനദം സുതം ।
പ്രാദായ വിദ്യാം പരമാമൃഷിർയോഗേശ്വരാത്പിതുഃ  ॥ 32 ॥ 

വിശാലഃ ശൂന്യബന്ധുശ്ച ധൂമ്രകേതുശ്ച തത്സുതാഃ ।
വിശാലോ വംശകൃദ്‌രാജാ വൈശാലീം നിർമ്മമേ പുരീം  ॥ 33 ॥ 

ഹേമചന്ദ്രഃ സുതസ്തസ്യ ധൂമ്രാക്ഷസ്തസ്യ ചാത്മജഃ ।
തത്പുത്രാത്‌സംയമാദാസീത്കൃശാശ്വഃ സഹദേവജഃ  ॥ 34 ॥ 

കൃശാശ്വാത്സോമദത്തോഽഭൂദ്‌യോഽശ്വമേധൈരിഡസ്പതിം ।
ഇഷ്ട്വാ പുരുഷമാപാഗ്ര്യാം ഗതിം യോഗേശ്വരാശ്രിതഃ  ॥ 35 ॥ 

സൌമദത്തിസ്തു സുമതിസ്തത്സുതോ ജനമേജയഃ ।
ഏതേ വൈശാലഭൂപാലാസ്തൃണബിന്ദോര്യശോധരാഃ  ॥ 36 ॥