ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / ദശമഃ സ്കന്ധഃ (പൂർവ്വാർദ്ധഃ) (സ്കന്ധം 10 പൂർവ്വാർദ്ധം) / അദ്ധ്യായം 5


ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / ദശമഃ സ്കന്ധഃ (പൂർവ്വാർദ്ധഃ) (സ്കന്ധം 10 പൂർവ്വാർദ്ധം) / അദ്ധ്യായം 5 

ശ്രീശുക ഉവാച

നന്ദസ്ത്വാത്മജ ഉത്പന്നേ ജാതാഹ്ളാദോ മഹാമനാഃ ।
ആഹൂയ വിപ്രാൻ വേദജ്ഞാൻ സ്നാതഃ ശുചിരലങ്കൃതഃ  ॥ 1 ॥ 

വാചയിത്വാ സ്വസ്ത്യയനം ജാതകർമ്മാത്മജസ്യ വൈ ।
കാരയാമാസ വിധിവത്പിതൃദേവാർച്ചനം തഥാ  ॥ 2 ॥ 

ധേനൂനാം നിയുതേ പ്രാദാദ് വിപ്രേഭ്യഃ സമലങ്കൃതേ ।
തിലാദ്രീൻ സപ്ത രത്നൌഘശാതകൌംഭാംബരാവൃതാൻ  ॥ 3 ॥ 

കാലേന സ്നാനശൌചാഭ്യാം സംസ്കാരൈസ്തപസേജ്യയാ ।
ശുധ്യന്തി ദാനൈഃ സന്തുഷ്ട്യാ ദ്രവ്യാണ്യാത്മാഽഽത്മവിദ്യയാ  ॥ 4 ॥ 

സൌമംഗല്യഗിരോ വിപ്രാഃ സൂതമാഗധവന്ദിനഃ ।
ഗായകാശ്ച ജഗുർന്നേദുർഭേര്യോ ദുന്ദുഭയോ മുഹുഃ  ॥ 5 ॥ 

വ്രജഃ സമ്മൃഷ്ടസംസിക്തദ്വാരാജിരഗൃഹാന്തരഃ ।
ചിത്രധ്വജപതാകാസ്രക് ചൈലപല്ലവതോരണൈഃ  ॥ 6 ॥ 

ഗാവോ വൃഷാ വത്സതരാ ഹരിദ്രാതൈലരൂഷിതാഃ ।
വിചിത്രധാതുബർഹസ്രഗ് വസ്ത്രകാഞ്ചനമാലിനഃ  ॥ 7 ॥ 

മഹാർഹവസ്ത്രാഭരണകഞ്ചുകോഷ്ണീഷഭൂഷിതാഃ ।
ഗോപാഃ സമായയൂ രാജൻ നാനോപായനപാണയഃ  ॥ 8 ॥ 

ഗോപ്യശ്ചാകർണ്യ മുദിതാ യശോദായാഃ സുതോദ്ഭവം ।
ആത്മാനം ഭൂഷയാംചക്രുർവ്വസ്ത്രാകൽപാഞ്ജനാദിഭിഃ  ॥ 9 ॥ 

നവകുങ്കുമകിഞ്ജൽകമുഖപങ്കജഭൂതയഃ ।
ബലിഭിസ്ത്വരിതം ജഗ്മുഃ പൃഥുശ്രോണ്യശ്ചലത്കുചാഃ  ॥ 10 ॥ 

     ഗോപ്യഃ സുമൃഷ്ടമണികുണ്ഡലനിഷ്കകണ്ഠ്യ-
          ശ്ചിത്രാംബരാഃ പഥി ശിഖാച്യുതമാല്യവർഷാഃ । 
     നന്ദാലയം സവലയാ വ്രജതീർവ്വിരേജുർ-
          വ്യാലോലകുണ്ഡലപയോധരഹാരശോഭാഃ  ॥ 11 ॥ 

താ ആശിഷഃ പ്രയുഞ്ജാനാശ്ചിരം പാഹീതി ബാലകേ ।
ഹരിദ്രാചൂർണ്ണതൈലാദ്ഭിഃ സിഞ്ചന്ത്യോഽജനമുജ്ജഗുഃ  ॥ 12 ॥ 

അവാദ്യന്ത വിചിത്രാണി വാദിത്രാണി മഹോത്സവേ ।
കൃഷ്ണേ വിശ്വേശ്വരേഽനന്തേ നന്ദസ്യ വ്രജമാഗതേ  ॥ 13 ॥ 

ഗോപാഃ പരസ്പരം ഹൃഷ്ടാ ദധിക്ഷീരഘൃതാംബുഭിഃ ।
ആസിഞ്ചന്തോ വിലിമ്പന്തോ നവനീതൈശ്ച ചിക്ഷിപുഃ  ॥ 14 ॥ 

നന്ദോ മഹാമനാസ്തേഭ്യോ വാസോഽലങ്കാരഗോധനം ।
സൂതമാഗധവന്ദിഭ്യോ യേഽന്യേ വിദ്യോപജീവിനഃ  ॥ 15 ॥ 

തൈസ്തൈഃ കാമൈരദീനാത്മാ യഥോചിതമപൂജയത് ।
വിഷ്ണോരാരാധനാർത്ഥായ സ്വപുത്രസ്യോദയായ ച  ॥ 16 ॥ 

രോഹിണീ ച മഹാഭാഗാ നന്ദഗോപാഭിനന്ദിതാ ।
വ്യചരദ് ദിവ്യവാസസ്രക്കണ്ഠാഭരണഭൂഷിതാ  ॥ 17 ॥ 

തത ആരഭ്യ നന്ദസ്യ വ്രജഃ സർവ്വസമൃദ്ധിമാൻ ।
ഹരേർന്നിവാസാത്മഗുണൈ രമാക്രീഡമഭൂന്നൃപ  ॥ 18 ॥ 

ഗോപാൻ ഗോകുലരക്ഷായാം നിരൂപ്യ മഥുരാം ഗതഃ ।
നന്ദഃ കംസസ്യ വാർഷിക്യം കരം ദാതും കുരൂദ്വഹ  ॥ 19 ॥ 

വസുദേവ ഉപശ്രുത്യ ഭ്രാതരം നന്ദമാഗതം ।
ജ്ഞാത്വാ ദത്തകരം രാജ്ഞേ യയൌ തദവമോചനം  ॥ 20 ॥ 

തം ദൃഷ്ട്വാ സഹസോത്ഥായ ദേഹഃ പ്രാണമിവാഗതം ।
പ്രീതഃ പ്രിയതമം ദോർഭ്യാം സസ്വജേ പ്രേമവിഹ്വലഃ  ॥ 21 ॥ 

പൂജിതഃ സുഖമാസീനഃ പൃഷ്ട്വാനാമയമാദൃതഃ ।
പ്രസക്തധീഃ സ്വാത്മജയോരിദമാഹ വിശാമ്പതേ  ॥ 22 ॥ 

ദിഷ്ട്യാ ഭ്രാതഃ പ്രവയസ ഇദാനീമപ്രജസ്യ തേ ।
പ്രജാശായാ നിവൃത്തസ്യ പ്രജാ യത്സമപദ്യത  ॥ 23 ॥ 

ദിഷ്ട്യാ സംസാരചക്രേഽസ്മിൻ വർത്തമാനഃ പുനർഭവഃ ।
ഉപലബ്ധോ ഭവാനദ്യ ദുർല്ലഭം പ്രിയദർശനം  ॥ 24 ॥ 

നൈകത്ര പ്രിയസംവാസഃ സുഹൃദാം ചിത്രകർമ്മണാം ।
ഓഘേന വ്യൂഹ്യമാനാനാം പ്ലവാനാം സ്രോതസോ യഥാ  ॥ 25 ॥ 

കച്ചിത്പശവ്യം നിരുജം ഭൂര്യംബുതൃണവീരുധം ।
ബൃഹദ്വനം തദധുനാ യത്രാസ്സേ ത്വം സുഹൃദ് വൃതഃ  ॥ 26 ॥ 

ഭ്രാതർമ്മമ സുതഃ കച്ചിൻമാത്രാ സഹ ഭവദ് വ്രജേ ।
താതം ഭവന്തം മന്വാനോ ഭവദ്ഭ്യാമുപലാളിതഃ  ॥ 27 ॥ 

പുംസസ്ത്രിവർഗ്ഗോ വിഹിതഃ സുഹൃദോ ഹ്യനുഭാവിതഃ ।
ന തേഷു ക്ലിശ്യമാനേഷു ത്രിവർഗ്ഗോഽർത്ഥായ കൽപതേ  ॥ 28 ॥ 

നന്ദ ഉവാച

അഹോ തേ ദേവകീപുത്രാഃ കംസേന ബഹവോ ഹതാഃ ।
ഏകാവശിഷ്ടാവരജാ കന്യാ സാപി ദിവം ഗതാ  ॥ 29 ॥ 

നൂനം ഹ്യദൃഷ്ടനിഷ്ഠോഽയമദൃഷ്ടപരമോ ജനഃ ।
അദൃഷ്ടമാത്മനസ്തത്ത്വം യോ വേദ ന സ മുഹ്യതി  ॥ 30 ॥ 

വസുദേവ ഉവാച

കരോ വൈ വാർഷികോ ദത്തോ രാജ്ഞേ ദൃഷ്ടാ വയം ച വഃ ।
നേഹ സ്ഥേയം ബഹുതിഥം സന്ത്യുത്പാതാശ്ച ഗോകുലേ  ॥ 31 ॥ 

ശ്രീശുക ഉവാച

ഇതി നന്ദാദയോ ഗോപാഃ പ്രോക്താസ്തേ ശൌരിണാ യയുഃ ।
അനോഭിരനഡുദ്യുക്തൈസ്തമനുജ്ഞാപ്യ ഗോകുലം  ॥ 32 ॥