ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / തൃതീയഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 3) / അദ്ധ്യായം 19


ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / തൃതീയഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 3) / അദ്ധ്യായം 19

മൈത്രേയ ഉവാച

അവധാര്യ വിരിഞ്ചസ്യ നിർവ്വ്യളീകാമൃതം വചഃ ।
പ്രഹസ്യ പ്രേമഗർഭേണ തദപാംഗേന സോഽഗ്രഹീത്  ॥ 1 ॥ 

തതഃ സപത്നം മുഖതശ്ചരന്തമകുതോഭയം ।
ജഘാനോത്പത്യ ഗദയാ ഹനാവസുരമക്ഷജഃ  ॥ 2 ॥ 

സാ ഹതാ തേന ഗദയാ വിഹതാ ഭഗവത്ക്കരാത് ।
വിഘൂർണ്ണീതാപതദ് രേജേ തദദ്ഭുതമിവാഭവത്  ॥ 3 ॥ 

സ തദാ ലബ്ധതീർത്ഥോഽപി ന ബബാധേ നിരായുധം ।
മാനയൻ സ മൃധേ ധർമ്മം വിഷ്വക്സേനം പ്രകോപയൻ  ॥ 4 ॥ 

ഗദായാമപവിദ്ധായാം ഹാഹാകാരേ വിനിർഗ്ഗതേ ।
മാനയാമാസ തദ്ധർമ്മം സുനാഭം ചാസ്മരദ് വിഭുഃ  ॥ 5 ॥ 

     തം വ്യഗ്രചക്രം ദിതിപുത്രാധമേന 
          സ്വപാർഷദമുഖ്യേന വിഷജ്ജമാനം ।
     ചിത്രാ വാചോഽതദ്വിദാം ഖേചരാണാം 
          തത്ര സ്മാസൻ സ്വസ്തി തേഽമും ജഹീതി  ॥ 6 ॥ 

     സ തം നിശാമ്യാത്തരഥാംഗമഗ്രതോ 
          വ്യവസ്ഥിതം പദ്മപലാശലോചനം ।
     വിലോക്യ ചാമർഷപരിപ്ലുതേന്ദ്രിയോ 
          രുഷാ സ്വദന്തച്ഛദമാദശച്ഛ്വസൻ  ॥ 7 ॥ 

കരാളദംഷ്ട്രശ്ചക്ഷുർഭ്യാം സഞ്ചക്ഷാണോ ദഹന്നിവ ।
അഭിപ്ലുത്യ സ്വഗദയാ ഹതോഽസീത്യാഹനദ്ധരിം  ॥ 8 ॥ 

പദാ സവ്യേന താം സാധോ ഭഗവാൻ യജ്ഞസൂകരഃ ।
ലീലയാ മിഷതഃ ശത്രോഃ പ്രാഹരദ്വാതരംഹസം  ॥ 9 ॥ 

ആഹ ചായുധമാധത്സ്വ ഘടസ്വ ത്വം ജിഗീഷസി ।
ഇത്യുക്തഃ സ തദാ ഭൂയസ്താഡയൻ വ്യനദദ്ഭൃശം  ॥ 10 ॥ 

താം സ ആപതതീം വീക്ഷ്യ ഭഗവാൻ സമവസ്ഥിതഃ ।
ജഗ്രാഹ ലീലയാ പ്രാപ്താം ഗരുത്മാനിവ പന്നഗീം  ॥ 11 ॥ 

സ്വപൌരുഷേ പ്രതിഹതേ ഹതമാനോ മഹാസുരഃ ।
നൈച്ഛദ്ഗദാം ദീയമാനാം ഹരിണാ വിഗതപ്രഭഃ  ॥ 12 ॥ 

ജഗ്രാഹ ത്രിശിഖം ശൂലം ജ്വലജ്ജ്വലനലോലുപം ।
യജ്ഞായ ധൃതരൂപായ വിപ്രായാഭിചരൻ യഥാ  ॥ 13 ॥ 

     തദോജസാ ദൈത്യമഹാഭടാർപ്പിതം 
          ചകാസദന്തഃ ഖ ഉദീർണ്ണദീധിതി ।
     ചക്രേണ ചിച്ഛേദ നിശാതനേമിനാ 
          ഹരിർ യഥാ താർക്ഷ്യപതത്രമുജ്ഝിതം  ॥ 14 ॥ 

     വൃക്ണേ സ്വശൂലേ ബഹുധാരിണാ ഹരേഃ 
          പ്രത്യേത്യ വിസ്തീർണ്ണമുരോ വിഭൂതിമത് ।
     പ്രവൃദ്ധരോഷഃ സ കഠോരമുഷ്ടിനാ 
          നദൻ പ്രഹൃത്യാന്തരധീയതാസുരഃ  ॥ 15 ॥ 

തേനേത്ഥമാഹതഃ ക്ഷത്തർഭഗവാനാദിസൂകരഃ ।
നാകമ്പത മനാക് ക്വാപി സ്രജാ ഹത ഇവ ദ്വിപഃ  ॥ 16 ॥ 

അഥോരുധാഽസൃജൻമായാം യോഗമായേശ്വരേ ഹരൌ ।
യാം വിലോക്യ പ്രജാസ്ത്രസ്താ മേനിരേഽസ്യോപസംയമം  ॥ 17 ॥ 

പ്രവവുർവ്വായവശ്ചണ്ഡാസ്തമഃ പാംസവമൈരയൻ ।
ദിഗ്ഭ്യോ നിപേതുർഗ്രാവാണഃ ക്ഷേപണൈഃ പ്രഹിതാ ഇവ  ॥ 18 ॥ 

ദ്യൌർന്നഷ്ടഭഗണാഭ്രൌഘൈഃ സവിദ്യുത് സ്തനയിത്നുഭിഃ ।
വർഷദ്ഭിഃ പൂയകേശാസൃഗ്വിൺമൂത്രാസ്ഥീനി ചാസകൃത്  ॥ 19 ॥ 

ഗിരയഃ പ്രത്യദൃശ്യന്ത നാനായുധമുചോഽനഘ ।
ദിഗ്വാസസോ യാതുധാന്യഃ ശൂലിന്യോ മുക്തമൂർദ്ധജാഃ  ॥ 20 ॥ 

ബഹുഭിർ യക്ഷരക്ഷോഭിഃ പത്ത്യശ്വരഥകുഞ്ജരൈഃ ।
ആതതായിഭിരുത് സൃഷ്ടാ ഹിംസ്രാ വാചോഽതിവൈശസാഃ  ॥ 21 ॥ 

പ്രാദുഷ്കൃതാനാം മായാനാമാസുരീണാം വിനാശയൻ ।
സുദർശനാസ്ത്രം ഭഗവാൻ പ്രായുങ്ക്ത ദയിതം ത്രിപാത്  ॥ 22 ॥ 

തദാ ദിതേഃ സമഭവത് സഹസാ ഹൃദി വേപഥുഃ ।
സ്മരന്ത്യാ ഭർത്തുരാദേശം സ്തനാച്ചാസൃക് പ്രസുസ്രുവേ  ॥ 23 ॥ 

വിനഷ്ടാസു സ്വമായാസു ഭൂയശ്ചാവ്രജ്യ കേശവം ।
രുഷോപഗൂഹമാനോഽമും ദദൃശേഽവസ്ഥിതം ബഹിഃ  ॥ 24 ॥ 

തം മുഷ്ടിഭിർവ്വിനിഘ്നന്തം വജ്രസാരൈരധോക്ഷജഃ ।
കരേണ കർണ്ണമൂലേഽഹൻ യഥാ ത്വാഷ്ട്രം മരുത്പതിഃ  ॥ 25 ॥ 

     സ ആഹതോ വിശ്വജിതാ ഹ്യവജ്ഞയാ 
          പരിഭ്രമദ്ഗാത്ര ഉദസ്തലോചനഃ ।
     വിശീർണ്ണബാഹ്വംഘ്രിശിരോരുഹോഽപതദ്-
          യഥാ നഗേന്ദ്രോ ലുളിതോ നഭസ്വതാ  ॥ 26 ॥ 

     ക്ഷിതൌ ശയാനം തമകുണ്ഠവർച്ചസം 
          കരാളദംഷ്ട്രം പരിദഷ്ടദച്ഛദം ।
     അജാദയോ വീക്ഷ്യ ശശംസുരാഗതാ 
          അഹോ ഇമം കോ നു ലഭേത സംസ്ഥിതിം  ॥ 27 ॥ 

     യം യോഗിനോ യോഗസമാധിനാ രഹോ 
          ധ്യായന്തി ലിംഗാദസതോ മുമുക്ഷയാ ।
     തസ്യൈഷ ദൈത്യഋഷഭഃ പദാഹതോ 
          മുഖം പ്രപശ്യംസ്തനുമുത്സസർജ്ജ ഹ  ॥ 28 ॥ 

ഏതൌ തൌ പാർഷദാവസ്യ ശാപാദ്യാതാവസദ്ഗതിം ।
പുനഃ കതിപയൈഃ സ്ഥാനം പ്രപത്സ്യേതേ ഹ ജൻമഭിഃ  ॥ 29 ॥ 

ദേവാ ഊചുഃ

     നമോ നമസ്തേഽഖിലയജ്ഞതന്തവേ 
          സ്ഥിതൌ ഗൃഹീതാമലസത്ത്വമൂർത്തയേ ।
     ദിഷ്ട്യാ ഹതോഽയം ജഗതാമരുന്തുദഃ 
          ത്വത്പാദഭക്ത്യാ വയമീശ നിർവൃതാഃ  ॥ 30 ॥ 

മൈത്രേയ ഉവാച

     ഏവം ഹിരണ്യാക്ഷമസഹ്യവിക്രമം 
          സ സാദയിത്വാ ഹരിരാദിസൂകരഃ ।
     ജഗാമ ലോകം സ്വമഖണ്ഡിതോത്സവം 
          സമീഡിതഃ പുഷ്കരവിഷ്ടരാദിഭിഃ  ॥ 31 ॥ 

     മയാ യഥാനൂക്തമവാദി തേ ഹരേഃ 
          കൃതാവതാരസ്യ സുമിത്രചേഷ്ടിതം ।
     യഥാ ഹിരണ്യാക്ഷ ഉദാരവിക്രമോ 
          മഹാമൃധേ ക്രീഡനവന്നിരാകൃതഃ  ॥ 32 ॥ 

സൂത ഉവാച

ഇതി കൌഷാരവാഖ്യാതാമാശ്രുത്യ ഭഗവത്കഥാം ।
ക്ഷത്താഽഽനന്ദം പരം ലേഭേ മഹാഭാഗവതോ ദ്വിജ  ॥ 33 ॥ 

അന്യേഷാം പുണ്യശ്ലോകാനാമുദ്ദാമയശസാം സതാം ।
ഉപശ്രുത്യ ഭവേൻമോദഃ ശ്രീവത്സാങ്കസ്യ കിം പുനഃ  ॥ 34 ॥ 

യോ ഗജേന്ദ്രം ഝഷഗ്രസ്തം ധ്യായന്തം ചരണാംബുജം ।
ക്രോശന്തീനാം കരേണൂനാം കൃച്ഛ്രതോഽമോചയദ് ദ്രുതം  ॥ 35 ॥ 

തം സുഖാരാധ്യമൃജുഭിരനന്യശരണൈർനൃഭിഃ ।
കൃതജ്ഞഃ കോ ന സേവേത ദുരാരാധ്യമസാധുഭിഃ  ॥ 36 ॥ 

     യോ വൈ ഹിരണ്യാക്ഷവധം മഹാദ്ഭുതം 
          വിക്രീഡിതം കാരണസൂകരാത്മനഃ ।
     ശൃണോതി ഗായത്യനുമോദതേഽഞ്ജസാ 
          വിമുച്യതേ ബ്രഹ്മവധാദപി ദ്വിജാഃ  ॥ 37 ॥ 

     ഏതൻമഹാപുണ്യമലം പവിത്രം 
          ധന്യം യശസ്യം പദമായുരാശിഷാം ।
     പ്രാണേന്ദ്രിയാണാം യുധി ശൌര്യവർദ്ധനം 
          നാരായണോഽന്തേ ഗതിരങ്ഗ ശൃണ്വതാം  ॥ 38 ॥