ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / നവമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 9) / അദ്ധ്യായം 23


ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / നവമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 9) / അദ്ധ്യായം 23 

ശ്രീശുക ഉവാച

അനോഃ സഭാനരശ്ചക്ഷുഃ പരോക്ഷശ്ച ത്രയഃ സുതാഃ ।
സഭാനരാത്കാലനരഃ സൃഞ്ജയസ്തത്സുതസ്തതഃ  ॥ 1 ॥ 

ജനമേജയസ്തസ്യ പുത്രോ മഹാശീലോ മഹാമനാഃ ।
ഉശീനരസ്തിതിക്ഷുശ്ച മഹാമനസ ആത്മജൌ  ॥ 2 ॥ 

ശിബിർവ്വനഃ ശമിർദ്ദക്ഷശ്ചത്വാരോശീനരാത്മജാഃ ।
വൃഷാദർഭഃ സുവീരശ്ച മദ്രഃ കൈകേയ ആത്മജാഃ  ॥ 3 ॥ 

ശിബേശ്ചത്വാര ഏവാസംസ്തിതിക്ഷോശ്ച രുഷദ്രഥഃ ।
തതോ ഹേമോഽഥ സുതപാ ബലിഃ സുതപസോഽഭവത്  ॥ 4 ॥ 

അംഗവംഗകലിംഗാദ്യാഃ സുഹ്മപുണ്ഡ്രാന്ധ്രസംജ്ഞിതാഃ ।
ജജ്ഞിരേ ദീർഘതമസോ ബലേഃ ക്ഷേത്രേ മഹീക്ഷിതഃ  ॥ 5 ॥ 

ചക്രുഃ സ്വനാമ്നാ വിഷയാൻ ഷഡിമാൻ പ്രാച്യകാംശ്ച തേ ।
ഖനപാനോഽങ്ഗതോ ജജ്ഞേ തസ്മാദ് ദിവിരഥസ്തതഃ  ॥ 6 ॥ 

സുതോ ധർമ്മരഥോ യസ്യ ജജ്ഞേ ചിത്രരഥോഽപ്രജാഃ ।
രോമപാദ ഇതി ഖ്യാതസ്തസ്മൈ ദശരഥഃ സഖാ  ॥ 7 ॥ 

ശാന്താം സ്വകന്യാം പ്രായച്ഛദൃഷ്യശൃംഗ ഉവാഹ താം ।
ദേവേഽവർഷതി യം രാമാ ആനിന്യുർഹരിണീസുതം  ॥ 8 ॥ 

നാട്യസംഗീതവാദിത്രൈർവിഭ്രമാലിംഗനാർഹണൈഃ ।
സ തു രാജ്ഞോഽനപത്യസ്യ നിരൂപ്യേഷ്ടിം മരുത്വതഃ  ॥ 9 ॥ 

പ്രജാമദാദ് ദശരഥോ യേന ലേഭേഽപ്രജാഃ പ്രജാഃ ।
ചതുരംഗോ രോമപാദാത്പൃഥുലാക്ഷസ്തു തത്സുതഃ  ॥ 10 ॥ 

ബൃഹദ്രഥോ ബൃഹത്കർമ്മാ ബൃഹദ്ഭാനുശ്ച തത്സുതാഃ ।
ആദ്യാദ്ബൃഹൻമനാസ്തസ്മാജ്ജയദ്രഥ ഉദാഹൃതഃ  ॥ 11 ॥ 

വിജയസ്തസ്യ സംഭൂത്യാം തതോ ധൃതിരജായത ।
തതോ ധൃതവ്രതസ്തസ്യ സത്കർമ്മാധിരഥസ്തതഃ  ॥ 12 ॥ 

യോഽസൌ ഗംഗാതടേ ക്രീഡൻ മഞ്ജൂഷാന്തർഗ്ഗതം ശിശും ।
കുന്ത്യാപവിദ്ധം കാനീനമനപത്യോഽകരോത് സുതം  ॥ 13 ॥ 

വൃഷസേനഃ സുതസ്തസ്യ കർണ്ണസ്യ ജഗതീപതേഃ ।
ദ്രുഹ്യോശ്ച തനയോ ബഭ്രുഃ സേതുസ്തസ്യാത്മജസ്തതഃ  ॥ 14 ॥ 

ആരബ്ധസ്തസ്യ ഗാന്ധാരസ്തസ്യ ധർമ്മസ്തതോ ധൃതഃ ।
ധൃതസ്യ ദുർമ്മദസ്തസ്മാത്പ്രചേതാഃ പ്രാചേതസം ശതം  ॥ 15 ॥ 

മ്ലേച്ഛാധിപതയോഽഭൂവന്നുദീചീം ദിശമാശ്രിതാഃ ।
തുർവ്വസോശ്ച സുതോ വഹ്നിർവ്വഹ്നേർഭർഗ്ഗോഽഥ ഭാനുമാൻ  ॥ 16 ॥ 

ത്രിഭാനുസ്തത്സുതോഽസ്യാപി കരന്ധമ ഉദാരധീഃ ।
മരുതസ്തത്സുതോഽപുത്രഃ പുത്രം പൌരവമന്വഭൂത്  ॥ 17 ॥ 

ദുഷ്യന്തഃ സ പുനർഭേജേ സ്വം വംശം രാജ്യകാമുകഃ ।
യയാതേർജ്യേഷ്ഠപുത്രസ്യ യദോർവംശം നരർഷഭ  ॥ 18 ॥ 

വർണ്ണയാമി മഹാപുണ്യം സർവ്വപാപഹരം നൃണാം ।
യദോർവ്വശം നരഃ ശ്രുത്വാ സർവ്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ  ॥ 19 ॥ 

യത്രാവതീർണ്ണോ ഭഗവാൻ പരമാത്മാ നരാകൃതിഃ ।
യദോഃ സഹസ്രജിത്ക്രോഷ്ടാ നളോ രിപുരിതി ശ്രുതാഃ  ॥ 20 ॥ 

ചത്വാരഃ സൂനവസ്തത്ര ശതജിത്പ്രഥമാത്മജഃ ।
മഹാഹയോ വേണുഹയോ ഹൈഹയശ്ചേതി തത്സുതാഃ  ॥ 21 ॥ 

ധർമ്മസ്തു ഹൈഹയസുതോ നേത്രഃ കുന്തേഃ പിതാ തതഃ ।
സോഹഞ്ജിരഭവത്കുന്തേർമ്മഹിഷ്മാൻ ഭദ്രസേനകഃ  ॥ 22 ॥ 

ദുർമ്മദോ ഭദ്രസേനസ്യ ധനകഃ കൃതവീര്യസൂഃ ।
കൃതാഗ്നിഃ കൃതവർമ്മാ ച കൃതൌജാ ധനകാത്മജാഃ  ॥ 23 ॥ 

അർജ്ജുനഃ കൃതവീര്യസ്യ സപ്തദ്വീപേശ്വരോഽഭവത് ।
ദത്താത്രേയാദ്ധരേരംശാത്പ്രാപ്തയോഗമഹാഗുണഃ  ॥ 24 ॥ 

ന നൂനം കാർത്തവീര്യസ്യ ഗതിം യാസ്യന്തി പാർത്ഥിവാഃ ।
യജ്ഞദാനതപോയോഗശ്രുതവീര്യദയാദിഭിഃ  ॥ 25 ॥ 

പഞ്ചാശീതി സഹസ്രാണി ഹ്യവ്യാഹതബലഃ സമാഃ ।
അനഷ്ടവിത്തസ്മരണോ ബുഭുജേഽക്ഷയ്യഷഡ്വസു  ॥ 26 ॥ 

തസ്യ പുത്രസഹസ്രേഷു പഞ്ചൈവോർവ്വരിതാ മൃധേ ।
ജയധ്വജഃ ശൂരസേനോ വൃഷഭോ മധുരൂർജ്ജിതഃ  ॥ 27 ॥ 

ജയധ്വജാത്താലജംഘസ്തസ്യ പുത്രശതം ത്വഭൂത് ।
ക്ഷത്രം യത്താലജംഘാഖ്യമൌർവതേജോപസംഹൃതം  ॥ 28 ॥ 

തേഷാം ജ്യേഷ്ഠോ വീതിഹോത്രോ വൃഷ്ണിഃ പുത്രോ മധോഃ സ്മൃതഃ ।
തസ്യ പുത്രശതം ത്വാസീദ് വൃഷ്ണിജ്യേഷ്ഠം യതഃ കുലം  ॥ 29 ॥ 

മാധവാ വൃഷ്ണയോ രാജൻ യാദവാശ്ചേതി സംജ്ഞിതാഃ ।
യദുപുത്രസ്യ ച ക്രോഷ്ടോഃ പുത്രോ വൃജിനവാംസ്തതഃ  ॥ 30 ॥ 

ശ്വാഹിസ്തതോ രുശേകുർവൈ തസ്യ ചിത്രരഥസ്തതഃ ।
ശശബിന്ദുർമഹായോഗീ മഹാഭോജോ മഹാനഭൂത്  ॥ 31 ॥ 

ചതുർദ്ദശമഹാരത്നശ്ചക്രവർത്ത്യപരാജിതഃ ।
തസ്യ പത്നീസഹസ്രാണാം ദശാനാം സുമഹായശാഃ  ॥ 32 ॥ 

ദശലക്ഷസഹസ്രാണി പുത്രാണാം താസ്വജീജനത് ।
തേഷാം തു ഷട് പ്രധാനാനാം പൃഥുശ്രവസ ആത്മജഃ  ॥ 33 ॥ 

ധർമ്മോ നാമോശനാ തസ്യ ഹയമേധശതസ്യ യാട് ।
തത്സുതോ രുചകസ്തസ്യ പഞ്ചാസന്നാത്മജാഃ ശൃണു  ॥ 34 ॥ 

പുരുജിദ് രുക്മരുക്മേഷുപൃഥുജ്യാമഘസംജ്ഞിതാഃ ।
ജ്യാമഘസ്ത്വപ്രജോഽപ്യന്യാം ഭാര്യാം ശൈബ്യാപതിർഭയാത്  ॥ 35 ॥ 

നാവിന്ദച്ഛത്രുഭവനാദ്ഭോജ്യാം കന്യാമഹാരഷീത് ।
രഥസ്ഥാം താം നിരീക്ഷ്യാഹ ശൈബ്യാ പതിമമർഷിതാ  ॥ 36 ॥ 

കേയം കുഹക മത് സ്ഥാനം രഥമാരോപിതേതി വൈ ।
സ്നുഷാ തവേത്യഭിഹിതേ സ്മയന്തീ പതിമബ്രവീത്  ॥ 37 ॥ 

അഹം വന്ധ്യാസപത്നീ ച സ്നുഷാ മേ യുജ്യതേ കഥം ।
ജനയിഷ്യസി യം രാജ്ഞി തസ്യേയമുപയുജ്യതേ  ॥ 38 ॥ 

അന്വമോദന്ത തദ് വിശ്വേദേവാഃ പിതര ഏവ ച ।
ശൈബ്യാ ഗർഭമധാത്കാലേ കുമാരം സുഷുവേ ശുഭം ।
സ വിദർഭ ഇതി പ്രോക്ത ഉപയേമേ സ്നുഷാം സതീം  ॥ 39 ॥