ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / അഷ്ടമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 8) / അദ്ധ്യായം 23


ശ്രീമദ് ഭാഗവതം (മൂലം) / അഷ്ടമഃ സ്കന്ധഃ (സ്കന്ധം 8) / അദ്ധ്യായം 23 

ശ്രീശുക ഉവാച

     ഇത്യുക്തവന്തം പുരുഷം പുരാതനം 
          മഹാനുഭാവോഽഖിലസാധുസമ്മതഃ ।
     ബദ്ധാഞ്ജലിർബ്ബഷ്പകലാകുലേക്ഷണോ 
     ഭക്ത്യുദ്ഗളോ ഗദ്ഗദയാ ഗിരാബ്രവീത്  ॥ 1 ॥ 

ബലിരുവാച

     അഹോ പ്രണാമായ കൃതഃ സമുദ്യമഃ 
          പ്രപന്നഭക്താർത്ഥവിധൌ സമാഹിതഃ ।
     യല്ലോകപാലൈസ്ത്വദനുഗ്രഹോഽമരൈ-
          രലബ്ധപൂർവ്വോഽപസദേഽസുരേഽർപ്പിതഃ  ॥ 2 ॥ 

ശ്രീശുക ഉവാച

ഇത്യുക്ത്വാ ഹരിമാനാമ്യ ബ്രഹ്മാണം സഭവം തതഃ । 
വിവേശ സുതലം പ്രീതോ ബലിർമുക്തഃ സഹാസുരൈഃ  ॥ 3 ॥ 

ഏവമിന്ദ്രായ ഭഗവാൻ പ്രത്യാനീയ ത്രിവിഷ്ടപം ।
പൂരയിത്വാദിതേഃ കാമമശാസത് സകലം ജഗത്  ॥ 4 ॥ 

ലബ്ധപ്രസാദം നിർമ്മുക്തം പൌത്രം വംശധരം ബലിം ।
നിശാമ്യ ഭക്തിപ്രവണഃ പ്രഹ്ളാദ ഇദമബ്രവീത്  ॥ 5 ॥ 

പ്രഹ്ലാദ ഉവാച

     നേമം വിരിഞ്ചോ ലഭതേ പ്രസാദം 
          ന ശ്രീർന്ന ശർവ്വഹ് കിമുതാപരേ തേ ।
     യന്നോഽസുരാണാമസി ദുർഗ്ഗപാലോ 
          വിശ്വാഭിവന്ദ്യൈരഭിവന്ദിതാങ്ഘ്രിഃ  ॥ 6 ॥ 

     യത്പാദപദ്മമകരന്ദനിഷേവണേന 
          ബ്രഹ്മാദയഃ ശരണദാശ്നുവതേ വിഭൂതീഃ । 
     കസ്മാദ്‌ വയം കുസൃതയഃ ഖലയോനയസ്തേ 
          ദാക്ഷിണ്യദൃഷ്ടിപദവീം ഭവതഃ പ്രണീതാഃ  ॥ 7 ॥ 

     ചിത്രം തവേഹിതമഹോഽമിതയോഗമായാ-
          ലീലാവിസൃഷ്ടഭുവനസ്യ വിശാരദസ്യ ।
     സർവ്വാത്മനഃ സമദൃശോഽവിഷമഃ സ്വഭാവോ 
          ഭക്തപ്രിയോ യദസി കൽപതരുസ്വഭാവഃ  ॥ 8 ॥ 

ശ്രീഭഗവാനുവാച

വത്സ പ്രഹ്ളാദ ഭദ്രം തേ പ്രയാഹി സുതലാലയം ।
മോദമാനഃ സ്വപൌത്രേണ ജ്ഞാതീനാം സുഖമാവഹ  ॥ 9 ॥ 

നിത്യം ദ്രഷ്ടാസി മാം തത്ര ഗദാപാണിമവസ്ഥിതം ।
മദ്ദർശനമഹാഹ്ളാദധ്വസ്തകർമ്മനിബന്ധനഃ  ॥ 10 ॥ 

ശ്രീശുക ഉവാച

ആജ്ഞാം ഭഗവതോ രാജൻ പ്രഹ്ളാദോ ബലിനാ സഹ ।
ബാഢമിത്യമലപ്രജ്ഞോ മൂർദ്ധ്ന്യാധായ കൃതാഞ്ജലിഃ  ॥ 11 ॥ 

പരിക്രമ്യാദിപുരുഷം സർവ്വാസുരചമൂപതിഃ ।
പ്രണതസ്തദനുജ്ഞാതഃ പ്രവിവേശ മഹാബിലം  ॥ 12 ॥ 

അഥാഹോശനസം രാജൻ ഹരിർന്നാരായണോഽന്തികേ ।
ആസീനമൃത്വിജാം മധ്യേ സദസി ബ്രഹ്മവാദിനാം  ॥ 13 ॥ 

ബ്രഹ്മൻ സന്തനു ശിഷ്യസ്യ കർമ്മച്ഛിദ്രം വിതന്വതഃ ।
യത്തത്കർമ്മസു വൈഷമ്യം ബ്രഹ്മദൃഷ്ടം സമം ഭവേത്  ॥ 14 ॥ 

ശുക്ര ഉവാച

കുതസ്തത്കർമ്മവൈഷമ്യം യസ്യ കർമ്മേശ്വരോ ഭവാൻ ।
യജ്ഞേശോ യജ്ഞപുരുഷഃ സർവ്വഭാവേന പൂജിതഃ  ॥ 15 ॥ 

മന്ത്രതസ്തന്ത്രതശ്ഛിദ്രം ദേശകാലാർഹവസ്തുതഃ ।
സർവ്വം കരോതി നിശ്ഛിദ്രം നാമസങ്കീർതനം തവ  ॥ 16 ॥ 

തഥാപി വദതോ ഭൂമൻ കരിഷ്യാമ്യനുശാസനം ।
ഏതച്ഛ്രേയഃ പരം പുംസാം യത്തവാജ്ഞാനുപാലനം  ॥ 17 ॥ 

ശ്രീശുക ഉവാച 

അഭിനന്ദ്യ ഹരേരാജ്ഞാമുശനാ ഭഗവാനിതി ।
യജ്ഞച്ഛിദ്രം സമാധത്ത ബലേർവ്വിപ്രർഷിഭിഃ സഹ  ॥ 18 ॥ 

ഏവം ബലേർമ്മഹീം രാജൻ ഭിക്ഷിത്വാ വാമനോ ഹരിഃ ।
ദദൌ ഭ്രാത്രേ മഹേന്ദ്രായ ത്രിദിവം യത്പരൈർഹൃതം  ॥ 19 ॥ 

പ്രജാപതിപതിർബ്രഹ്മാ ദേവർഷിപിതൃഭൂമിപൈഃ ।
ദക്ഷഭൃഗ്വംഗിരോമുഖ്യൈഃ കുമാരേണ ഭവേന ച  ॥ 20 ॥ 

കശ്യപസ്യാദിതേഃ പ്രീത്യൈ സർവ്വഭൂതഭവായ ച ।
ലോകാനാം ലോകപാലാനാമകരോദ് വാമനം പതിം  ॥ 21 ॥ 

വേദാനാം സർവ്വദേവാനാം ധർമ്മസ്യ യശസഃ ശ്രിയഃ ।
മംഗലാനാം വ്രതാനാം ച കൽപം സ്വർഗ്ഗാപവർഗ്ഗയോഃ  ॥ 22 ॥ 

ഉപേന്ദ്രം കൽപയാംചക്രേ പതിം സർവ്വവിഭൂതയേ ।
തദാ സർവ്വാണി ഭൂതാനി ഭൃശം മുമുദിരേ നൃപ  ॥ 23 ॥ 

തതസ്ത്വിന്ദ്രഃ പുരസ്കൃത്യ ദേവയാനേന വാമനം ।
ലോകപാലൈർദ്ദിവം നിന്യേ ബ്രഹ്മണാ ചാനുമോദിതഃ  ॥ 24 ॥ 

പ്രാപ്യ ത്രിഭുവനം ചേന്ദ്ര ഉപേന്ദ്രഭുജപാലിതഃ ।
ശ്രിയാ പരമയാ ജുഷ്ടോ മുമുദേ ഗതസാധ്വസഃ  ॥ 25 ॥ 

ബ്രഹ്മാ ശർവ്വഃ കുമാരശ്ച ഭൃഗ്വാദ്യാ മുനയോ നൃപ ।
പിതരഃ സർവ്വഭൂതാനി സിദ്ധാ വൈമാനികാശ്ച യേ  ॥ 26 ॥ 

സുമഹത്കർമ്മ തദ്വിഷ്ണോർഗ്ഗായന്തഃ പരമാദ്ഭുതം ।
ധിഷ്ണ്യാനി സ്വാനി തേ ജഗ്മുരദിതിം ച ശശംസിരേ  ॥ 27 ॥ 

സർവ്വമേതൻമയാഽഽഖ്യാതം ഭവതഃ കുലനന്ദന ।
ഉരുക്രമസ്യ ചരിതം ശ്രോതൄണാമഘമോചനം  ॥ 28 ॥ 

     പാരം മഹിമ്ന ഉരുവിക്രമതോ ഗൃണാനോ 
          യഃ പാർത്ഥിവാനി വിമമേ സ രജാംസി മർത്ത്യഃ ।
     കിം ജായമാന ഉത ജാത ഉപൈതി മർത്ത്യ 
          ഇത്യാഹ മന്ത്രദൃഗൃഷിഃ പുരുഷസ്യ യസ്യ  ॥ 29 ॥ 

യ ഇദം ദേവദേവസ്യ ഹരേരദ്ഭുതകർമ്മണഃ ।
അവതാരാനുചരിതം ശൃണ്വൻ യാതി പരാം ഗതിം  ॥ 30 ॥ 

ക്രിയമാണേ കർമ്മണീദം ദൈവേ പിത്ര്യേഽഥ മാനുഷേ ।
യത്ര യത്രാനുകീർത്ത്യേത തത്തേഷാം സുകൃതം വിദുഃ  ॥ 31 ॥