Inscrutabili Dei Consilio
EPISTOLA ENCYCLICA 

IN PONTIFICATUS EXORDIIS EDITA 

LEO PP. XIII
EPISTOLA ENCYCLICA
OCCASIONE ASSUMPTIONIS SUAE
AD SUMMUM PONTIFICATUM

Venerabilibus Fratribus Patriarchis Primatibus, Archiepiscopis
et Episcopis catholici orbis universis gratiam et communionem
cum apostolica sede habentibus:
LEO PP. XIII
Venerabiles Fratres,
Salutem et apostolicam Benedìctionem.

INSCRUTABILI Dei consilio ad Apostolica*
dignitatis fastigium, licet immerentes, evecti,
vehementi statim desiderio ac veluti necessitate
urgeri Nos sensimus Vos litteris alloquendi, non
modo ut sensus intimæ dilectionis Nostræ Vobis
expromeremus, sed etiam ut Vos in partem
sollicitudinis Nostræ vocatos, ad sustinendam
Nobiscum horum temporum dimicationem pro
Ecclesia Dei et pro salute animarum, ex munere
Nobis divinitus credito confirmaremus.

Ab ipsis enim Nostri Pontificatus exordiis
tristis Nobis sese offert conspectus malorum
quibus hominum genus undique premitur : hæc
tam late patens subversio supremarum veritatum
quibus, tanquam fundamentis, humanæ societatis
status continetur ; hæc ingeniorum protervia
legitimæ cujusque potestatis impatiens ; hæc
perpetua dissidiorum causa, unde intestinæ
concertationes, sæva et cruenta bella existunt ;
contemptus legum quæ inores regunt justitiamque
tuentur ; fluxarum rerum inexplebilis cupiditas et
æternarum oblivio usque ad vesanum illum
furorum, quo tot miseri passim violentas sibi
manus inferre non timent ; inconsulta bonorum
publicorum administratio, effusio, interversio ;
nec non eorum impudentia qui, cum maxime
fallunt, id agunt, ut patriæ, ut libertatis et
cujuslibet juris propugnatores esse videantur ; ea
denique quæ serpit per artus intimos humanæ
societatis lethifera quædam pestis, quæ eam
quiescere non sinit, ipsique novas rerum
conversiones et calamitosos exitus portendit.

Horum autem malorum causam in eo
præcipue sitam esse Nobis persuasum est, quod
despecta ac rejecta sit sancta illa et augustissima
Ecclesiæ auctoritas, quæ Dei nomine humano
generi præest, et legitimæ cujusque auctoritatis
vindex est et præsidium. Quod cum hostes publici
ordinis probe noverint, nihil aptius ad societatis
fundamenta covellenda putaverunt, quam si
Ecclesiam Dei pertinaci aggressione peterent, et
probrosis calumniis in invidiam odiumque
vocantes quasi ipsa civili veri nominis humanitati
adversaretur, ejus auctoritatem et vim novis in
dies vulneribus labefactarent, supremaque
potestatem Romani Pontificis everterent, in quo
æternæ ac immutabiles boni rectique rationes
custodem in terris habent et adsertorem. Hinc
porro profectæ sunt leges divinam Catholicæ
Ecclesiæ constitutionem convellentes, quas in
plerisque regionibus latas esse deploramus ; hinc
dimanarunt Episcopalis potestatis contemptus,
objecta ecclesiastici ministerii exercitio
impedimenta, religiosorum cœtum disjectio, ac
publicatio bonorum, quibus Ecclesiæ administri
et pauperes alebantur ; hinc effectum ut a salutari
Ecclesiæ moderamine publica instituta, caritati et
beneficentiæ consecrata, subducerentur ; hinc
orta effrenis illa libertas prava quæque docendi et
in vulgus edendi, dum ex adverso modis omnibus
Ecclesiæ jus ad juventutis institutionem et
educationem, violatur et opprimitur. Neque alio
spectat civilis Principatus occupatio, quem divina
Providentia multis abhinc sæculis Romano
Antistiti concessit, ut libere ac expedite potestate
a Christo collata, ad æternam populorum salutem
uteretur,
Funestam hanc ærumnarum molem Vobis,
Venerabiles Fratres, commemoravimus, non ad
augendam tristitiam Vestram ; quam miserrima
hæc rerum conditio per se Vobis ingerit ; sed quia
intelligimus ex ea Vobis apprime perspectum
fore, quanta sit gravitas rerum quæ ministerium et
zelum nostrum exposcunt, et quam magno studio
nobis adlaborandum sit, ut Ecclesiam Christi et
hujus Apostolicæ Sedis dignitatem, tot calumniis
lacessitam, in hac præsertim iniquitate temporum
pro viribus defendamus ac vindicemus.

Clare innotescit ac liquet, Venerabiles Fratres,
civilis humanitatis rationem solidis fundamentis
destitui, nisi æternis principiis veritatis et
immutabilibus recti justique legibus innitatur, ac
nisi hominum voluntates inter se sincera dilectio
devinciat, officiorumque inter eos vices ac
rationes suaviter moderetur. Jamvero ecquis
negare audeat Ecclesiam esse, quæ diffuso per
gentes Evangelii præconio, lucem veritatis inter
efferatos populos et fædis superstitionibus
imbutos adduxit, eosque ad divinum rerum
auctorem agnoscendum et sese respiciendos
excitavit ; quæ servitutis calamitate sublata, ad
pristinam naturæ nobilissimæ dignitatem homines
revocavit ; quæ in omnibus terræ plagis
redemptionis signo explicato, scientiis et artibus
adductis aut suo tectis præsidio optimis caritatis
institutis, queis omnis generis ærumnis consultum
est, fundatis et in tutelam receptis, ubique
hominum genus privatim et publice excoluit, a
squalore vindicavit et ad vitæ formam, humanæ
dignitati ac spei consentaneam, omni studio
composuit ? Quod si quis sanæ mentis hanc
ipsam qua vivimus ætatem, Religioni et Ecclesiæ
Christi infensissimam, cum iis temporibus
auspicatissimis conferat, quibus Ecclesia uti mater
a gentibus colebatur, omnino comperiet ætatem
hanc nostram perturbationibus et demolitionibus
plenam, recta ac rapide in suam perniciem ruere ;
ea vero tempora optimis institutis, vitæ
tranquillitate, opibus et prosperitate eo magis
floruisse, quo Ecclesiæ regiminis ac legum sese
observantiores populi exhibuerunt. Quod si
plurima ea quæ memoravimus bona, ab Ecclesiæ
ministerio, et salutari ope profecta, vera sunt
humanitatis civilis opera ac decora, tantum abest
ut Ecclesia Christi ab ea abhorreat eamve respuat,
ut ad sese potius altricis magistræ et matris ejus
laudem omnino censeat pertinere.

Quinimo illud civilis humanitatis genus, quod
sanctis Ecclesiæ doctrinis et legibus ex adverso
repugnet, non aliud nisi civilis cultus figmentum
et abs re nomen inane putandum est. Cujus rei
manifesto sunt argumento populi illi, queis
evangelica lux non affulsit, quorum in vita fucus
quidam humanioris cultus conspici potuit, at
solida et vera ejus bona non viguerunt. – Haudquaquam sane civilis vitæ perfectio ea ducenda
est, qua legitima quæque potestas audacter
contemnitur ; neque ea libertas reputanda, quæ
effreni errorum propagatione, pravis cupiditatibus
libere explendis, impunitate flagitiorum et
scelerum, oppressione optimorum civium
cujusque ordinis, turpiter et misere grassatur.

Cum enim erronea, prava et absona hæc sint, non
eam vim profecto habent, ut humanam familiam
perficiant et prosperitate fortunent, miseros enim
facit populos peccatum; sed omnino necesse est, ut
mentibus et cordibus corruptis, ipsa in omnem
labem pondere suo populos detrudant, rectum
quemque ordinem labefactent, atque ita
reipublicæ conditionem et tranquillitatem serius
ocius ad ultimum exitium adducant.
Quid autem, si Romani Pontificatus opera
spectentur, iniquius esse potest, quam inficiari
quantopere Romani Antistites de universa civili
societate et quam egregie sint meriti ?

Profecto Decessores Nostri, ut populorum
bono prospicerent, omnis generis certamina
suscipere, graves exantlare labores, seque asperis
difficultatibus objicere nunquam dubitarunt : et
defixis in cœlo oculis neque improborum minis
submisere frontem, neque blanditiis aut
pollicitationibus se ab officio abduci degeneri
assensu passi sunt. Fuit hæc Apostolica Sedes,
quæ dilapsæ societatis veteris, reliquias collegit et
coagmentavit ; hæc eadem fax amica fuit, qua
humanitas Christianorum temporum effulsit ; fuit
hæc salutis anchora inter sævissimas tempestates,
queis humana progenies jactata est ; sacrum fuit
concordiæ vinculum quod nationes dissitas
moribusque diversas inter se consociavit :
centrum denique commune fuit, unde cum fidei
et religionis doctrina, tum pacis et rerum
gerendarum auspicia ac consilia petebantur. Quid
multa ? Pontificum Maximorum laus est, quod
constantissime se pro muro et propugnaculo
objecerint, ne humana societas in superstitionem
et barbariem antiquam relaberetur.

Utinam autem salutaris hæc auctoritas
neglecta nunquam esset vel repudiata ! Profecto
neque'civilis Principatus augustum et sacrum illud
amisisset decus, quod a religione inditum
præferebat, quodque unum parendi conditionem
homine dignam nobilemque efficit ; neque
exarsissent tot seditiones et bella, quæ
calamitatibus et cædibus terras funestarunt ;
neque regna Olim florentissima, e prosperitatis
culmine dejecta, omnium ærumnarum pondere
premerentur. Cujus rei exemplo etiam sunt
Orientales populi, qui abruptis suavissimis
vinculis, quibus cum Apostolica hac Sede
jungebantur, primævæ nobilitatis splendorem,
scientiarum et artium laudem, atque imperii sui
dignitatem amiserunt.

Præclara autem beneficia, quæ in quamlibet
terræ plagam ab Apostolica Sede profecta esse
illustria omnium temporum monumenta
declarant, potissimum persensit Itala hæc regio,
quæ quanto eidem propinquior loci natura exstitit,
tanto uberiores fructus ab ea percepit. Romanis
certe Pontificibus Italia acceptam referre debet
solidam gloriam et amplitudinem, qua reliquas
inter gentes eminuit. Ipsorum auctoritas
paternumque studium non semel eam ab hostium
impetu texit, eidemque levamen et opem attulit,
ut catholica fides nullo non tempore in Italorum
cordibus integra custodiretur.

Hujusmodi Prædecessorum Nostrorum
merita, ut cætera prætereamus,, maxime testatur
memoria temporum S. Leonis Magni, Alexandri
III, Innocentii III, S. Pii V, Leonis X aliorumque
Pontificum, quorum opera vel auspiciis ab
extremo excidio, quod a barbaris impendebat,
Italia sospes evasit, incorruptam retinuit antiquam
fidem, atque inter tenebras squaloremque rudioris
ævi, scientiarum lumen et splendorem artium
aluit, vigentemque servavit. Testatur Nostra hæc
alma Urbs Pontificum Sedes, quæ hunc ex iis
fructum maximum cepit, ut non solum arx fidei
munitissima esset, sed etiam bonarum artium
asylum et domicilium sapientiæ effecta, totius
orbis erga se admirationem et observantiam
conciliaret. Cum harum rerum amplitudo ad
æternam memoriam monumentis historiæ sit
tradita, facili negotio intelligitur non potuisse nisi
per hostilem voluntatem indignamque
calumniam, ad hominum deceptionem, voce ac
litteris obtrudi, hanc Apostolicam Sedem civili
populorum cultui et Italiæ felicitati impedimento
esse.

Si igitur spes omnes Italiæ Orbisque universi
in ea vi communi utilitati et bono saluberrima,
qua Sedis Apostolicæ pollet auctoritas, et in
arctissimo nexu sunt positæ qui omnes Christi
fideles cum Romano Pontifice devinciat, nihil
Nobis potius esse debere cognoscimus, quam ut
Romanæ Cathedræ suam dignitatem sartam
tectamque servemus, et membrorum cum Capite,
filiorum cum Patre conjunctionem magis
magisque firmemus.

Quapropter ut in primis, eo quo possumus
modo, jura libertatemque hujus Sanctæ Sedis
adseramus, contendere nunquam desinemus, ut
auctoritati Nostræ suum constet obsequium, ut
obstacula amoveantur, quæ plenam ministerii
Nostri potestatisque libertatem impediunt, atque
in eam rerum conditionem restituamur, in qua
divinæ sapientiæ consilium romanos Antistites
jampridem collocaverat. Ad hanc vero
restitutionem postulandam movemur,
Venerabiles Fratres, non ambitionis studio aut
dominationis cupiditate ; sed officii Nostri ratione
et religiosis jurisjurandi vinculis quibus
obstringimur ; ac præterea non solum ex eo quod
principatus hic ad plenam libertatem spiritualis
potestatis tuendam conservandamque est
necessarius ; sed etiam quod exploratissimum est,
cum de temporali Principatu Sedis Apostolicæ
agitur, publici etiam boni et salutis totius humanæ
societatis causam agitari. Hinc prætermittere non
possumus, quin pro officii Nostri munere, quo
Sanctæ Ecclesiæ jura tueri tenemur, declarationes
et protestationes omnes, quas sa. me. Pius IX
Decessor Noster, tum adversus occupationem
civilis Principatus, tum adversus violationem
jurium ad Romanam Ecclesiam pertinentium
pluries edidit ac iteravit, easdem et Nos hisce
Nostris litteris omnino renovemus et
confirmemus. Simul autem ad Principes et
supremos populorum Moderatores voces Nostras
convertimus, eosque per nomen augustum
Summi Dei etiam atque etiam obtestamur, ne
oblatam sibi tam necessario tempore opem
Ecclesiæ repudient, atque uti consentientibus
studiis circa hunc fontem auctoritatis et salutis
amice coeant. Eique intimi amoris et observantiæ
vinculis magis magisque jungantur. Faxit Deus, ut
illi, comperta eorum quæ diximus veritate, ac
secum reputantes doctrinam Christi ut
Augustinus aiebat, magnam, si obtemperetur salutem
esse reipublicæ
et in Ecclesiæ incolumitate et
obsequio suam etiam ac publicam incolumitatem
et tranquillitatem contineri, cogitationes suas et
curas conferant ad levanda mala, quibus Ecclesia
ejusque visibile Caput affligitur atque ita tandem
contingat, ut populi quibus præsunt, justitiæ et
pacis ingressi viam, felici ævo prosperitatis et
gloriæ fruantur.

Deinde autem ut totius catholici gregis cum
supremo Pastore concordia firmior in dies
adseratur, Vos hoc loco peculiari cum affectu
appellamus, Venerabiles Fratres, et vehementer
hortamur, ut pro sacerdotali zelo et pastorali
vigilantia Vestra fideles Vobis creditos religionis
amore incendatis, quo propius et arctius huic
Cathedræ veritatis et justitiæ adhæreant, omnes
ejus doctrinas intimo mentis et voluntatis assensu
suscipiant ; opiniones vero etiam vulgatissimas,
quas Ecclesiæ documentis oppositas noverint
omnino rejiciant. Qua in re Romani Pontifices
Decessores Nostri, ac demum sa. me. Pius IX,
præsertim in œcumenico Vaticano Concilio præ
oculis habentes verba Pauli : « Videte ne quis vos
decipiat per philosophiam et inanem fallaciam secundum
traditionem hominum, secundum elementa mundi et non
secundum Christum
» haud prætermiserunt, quoties
opus fuit, grassantes errores reprobare et
apostolica censura confodere. Has
condemnationes omnes, Decessorum Nostrorum
vestigia sectantes, Nos ex hac Apostolica veritatis
Sede confirmamus ac iteramus, simulque Patrem
luminum enixe rogamus, ut fideles omnes perfecti
in eodem sensu eademque sententia idem
Nobiscum sapiant idemque loquantur. Vestri
autem muneris est, Venerabiles Fratres, sedulam
impendere curam, ut cœlestium doctrinarum
semen late per dominicum agrum diffundatur et
catholicæ fidei documenta fidelium animis mature
inserantur, altas in eis radices agant et ab errorum
contagione incorrupta serventur. Quo validius
contendunt religionis hostes imperitis hominibus,
ac juvenibus præsertim ea discenda proponere
quæ mentes obnubilent moresque corrumpant, eo
alacrius adnitendum est, ut non solum apta ac
solida institutionis methodus, sed maxime
institutio ipsa catholicæ fidei omnino conformis
in litteris et disciplinis vigeat, præsertim autem in
philosophia, ex qua recta aliarum scientiarum
ratio magna ex parte dependet ; quæque non ad
evertendam divinam revelationem spectat, sed ad
ipsam potius sternere, viam gaudet, ipsamque ab
impugnatoribus defendere, quemadmodum nos
exemplo scriptisque suis Magnus Augustinus et
Angelicus Doctor, cæterique christianæ sapientiæ
Magistri docuerunt.

Optima porro juventutis disciplina ad veræ
fidei et religionis munimen atque ad morum
integritatem a teneris annis exordium habeat
necesse est in ipsa domestica societate ; quæ
nostris hisce temporibus misere perturbata, in
suam dignitatem restitui nullo modo potest nisi iis
legibus, quibus in Ecclesia ab ipsomet divino
Auctore est instituta. Qui cum matrimonii fædus,
in quo suam cum Ecclesia conjunctionem
significatam voluit, ad Sacramenti dignitatem
evexerit, non modo maritalem unionem
sanctiorem effecit, sed etiam efficacissima tum
parentibus tum proli paravit auxilia, quibus, per
mutuorum officiorum observantiam, temporalem
ac æternam felicitatem facilius assequerentur.
At vero postquam impiæ leges, Sacramenti
hujus magni religionem nil pensi habentes, illud
eodem ordine cum contractibus mere civilibus
habuerunt, id misere consecutum est, ut violata
Christiani conjugii dignitate, cives legali
concubinatu pro nuptiis uterentur, conjuges fidei
mutuæ officia negligerent, obedientiam et
obsequium nati parentibus detrectarent,
domesticæ charitatis vincula laxarentur, et, quod
deterrimi exempli est publicisque moribus
infensissimum, persæpe malesano amori
perniciosæ ac funestæ discessiones succederent.

Hæc sane misera et luctuosa non possunt,
Venerabiles Fratres, vestrum zelum non excitare
ac movere ad fideles vigilantiæ vestræ concreditos
sedulo instanterque monendos, ut dociles aures
doctrinis adhibeant quæ Christiani conjugii
sanctitatem respiciunt, ac pareant legibus quibus
Ecclesia conjugum natorumque officia
moderatur.

Tum vero illud optatissimum consequetur
quod singulorum etiam hominum mores et vitæ
ratio reformentur : nam veluti ex corrupto stipite
deteriores rami et fructus infelices germinant, sic
mala labes, quæ familias depravat in singulorum
civium noxam et vitium tristi contagione
redundat. Contra vero, domestica societate ad
christianæ vitæ formam composita, singula
membra sensim assuescent religionem
pietatemque diligere, a falsis perniciosisque
doctrinis abhorrere, sectari virtutem, majoribus
obsequi, atque inexhaustum illud privatæ duntaxat
utilitatis studium coercere, quod humanam
naturam tantopere deprimit ac enervat. In quem
finem non parum profecto conferet pias illas
consociationes moderari et provehere, quæ
magno rei catholicæ bono nostra maxime hac
ætate constitutæ sunt.

Grandia quidem et humanis majora viribus
hæc sunt, quæ spe et votis Nostris complectimur,
Venerabiles Fratres ; sed cum Deus sanabiles
fecerit nationes orbis terrarum, cum Ecclesiam ad
salutem gentium condiderit, eique suo auxilio
adfuturum usque ad consummationem sæculi
promiserit, firmiter confidimus, adlaborantibus
Vobis, humanum genus tot malis et calamitatibus
admonitum, tandem in Ecclesiæ obsequio, in
hujus Apostolicæ Cathedræ infallibili magisterio
salutem et prosperitatem quæsiturum.

Interea, Venerabiles Fratres, antequam finem
scribendi faciamus, necesse est ut Vobis
declaremus gratulationem Nostram pro mira illa
consensione et concordia, quæ animos Vestros
inter Vos et cum hac Apostolica Sede in unum
conjungit. Quam quidem perfectam
conjunctionem non modo inexpugnabile
propugnaculum esse contra impetus hostium
arbitramur ; sed etiam faustum ac felix omen
quod meliora tempora Ecclesiæ spondet ; ac dum
eadem maximum solatium affert infirmitati
Nostræ, etiam animum opportune erigit, ut in
arduo, quod suscepimus, munere omnes labores,
omnia certamina pro Ecclesia Dei alacriter
sustineamus.

Ab hisce porro spei et gratulationis causis,
quas Vobis patefecimus, sejungere non possumus
eas significationes amoris et obsequii, quas in his
Nostri Pontificatus exordiis Vos, Venerabiles
Fratres, et una cum Vobis exhibuere humilitati
Nostræ ecclesiastici viri et fideles quamplurimi,
qui litteris missis, largitionibus collatis,
peregrinationibus etiam peractis, nec non aliis
pietatis officiis, ostenderunt devotionem et
charitatem illam, qua meritissimum
Prædecessorem Nostrum prosecuti fuere, adeo
firmam, stabilem integramque manere, ut in
persona tam imparis non tepescat hæredis. – Pro
hisce splendidissimis catholicæ pietatis testimoniis
humiliter confitemur Domino quia bonus et
benignus est, ac Vobis, Venerabiles Fratres,
cunctisque Dilectis Filiis, a quibus ea accepimus,
gratissimos animi Nostri sensus ex intimo corde
publice profitemur, plenam foventes fiduciam
nunquam defuturum Nobis, in his rerum
angustiis et temporum difficultatibus, hoc
Vestrum ac fidelium studium et dilectionem. Nec
vero dubitamus quin egregia hæc filialis pietatis et
Christi anæ virtutis exempla plurimum sint
valitura, ut Deus dementissimus, officiis hisce
permotus, gregem suum propitius respiciat et
Ecclesiæ pacem ac victoriam largiatur. –
Quoniam autem hanc pacem et victoriam, ocius
et facilius Nobis datum iri. confidimus si vota
precesque constanter ad eam impetrandam fideles
effuderint, Vos magnopere hortamur, Venerabiles
Fratres, ut in hanc rem fidelium studia et
fervorem excitetis, conciliatrice apud Deum
adhibita Immaculata Cœlorum Regina, ac
deprecatoribus interpositis Sancto Josepho
Patrono Ecclesiæ cœlesti, sanctisque
Apostolorum Principibus Petro et Paulo, quorum
omnium potenti patrocinio humilitatem Nostram,
cunctos ecclesiasticæ hierarchiæ ordines ac
dominicum gregem universum supplices
commendamus.

Cæterum hos dies, quibus solemnem
memoriam Jesu Christi resurgentis recolimus,
Vobis, Venerabiles Fratres, et universo dominico
gregi faustos, salutares ac sancto gaudio plenos
esse exoptamus, adprecantes benignissimum
Deum ut Sanguine immaculati Agni, quo deletum
est chirographum quod adversus nos erat,
culpæ quas contraximus deleantur, et judicium quod pro illis
ferimus clementer relaxetur.

Gratia Domini Nostri Jesu Christi et charitas Dei et
communicatio sancti Spiritus sit cum omnibus vobis,5
Venerabiles Fratres ; quibus singulis universis, nec
non et Dilectis Filiis, Clero et fidelibus
Ecclesiarum Vestrarum, in pignus præcipuæ
benevolentiæ et in auspicium cœlestis præsidii
Apostolicam benedictionem amantissime
impertimus.

adfuturum usque ad consummationem sæculi
promiserit, firmiter confidimus, adlaborantibus
Vobis, humanum genus tot malis et calamitatibus
admonitum, tandem in Ecclesiæ obsequio, in
hujus Apostolicæ Cathedræ infallibili magisterio
salutem et prosperitatem quæsiturum.
Interea, Venerabiles Fratres, antequam finem
scribendi faciamus, necesse est ut Vobis
declaremus gratulationem Nostram pro mira illa
consensione et concordia, quæ animos Vestros
inter Vos et cum hac Apostolica Sede in unum
conjungit. Quam quidem perfectam
conjunctionem non modo inexpugnabile
propugnaculum esse contra impetus hostium
arbitramur ; sed etiam faustum ac felix omen
quod meliora tempora Ecclesiæ spondet ; ac dum
eadem maximum solatium affert infirmitati
Nostræ, etiam animum opportune erigit, ut in
arduo, quod suscepimus, munere omnes labores,
omnia certamina pro Ecclesia Dei alacriter
sustineamus.

Ab hisce porro spei et gratulationis causis,
quas Vobis patefecimus, sejungere non possumus
eas significationes amoris et obsequii, quas in his
Nostri Pontificatus exordiis Vos, Venerabiles
Fratres, et una cum Vobis exhibuere humilitati
Nostræ ecclesiastici viri et fideles quamplurimi,
qui litteris missis, largitionibus collatis,
peregrinationibus etiam peractis, nec non aliis
pietatis officiis, ostenderunt devotionem et
charitatem illam, qua meritissimum
Prædecessorem Nostrum prosecuti fuere, adeo
firmam, stabilem integramque manere, ut in
persona tam imparis non tepescat hæredis. – Pro
hisce splendidissimis catholicæ pietatis testimoniis
humiliter confitemur Domino quia bonus et
benignus est, ac Vobis, Venerabiles Fratres,
cunctisque Dilectis Filiis, a quibus ea accepimus,
gratissimos animi Nostri sensus ex intimo corde
publice profitemur, plenam foventes fiduciam
nunquam defuturum Nobis, in his rerum
angustiis et temporum difficultatibus, hoc
Vestrum ac fidelium studium et dilectionem. Nec
vero dubitamus quin egregia hæc filialis pietatis et
Christi anæ virtutis exempla plurimum sint
valitura, ut Deus dementissimus, officiis hisce
permotus, gregem suum propitius respiciat et
Ecclesiæ pacem ac victoriam largiatur. –

Quoniam autem hanc pacem et victoriam, ocius
et facilius Nobis datum iri. confidimus si vota
precesque constanter ad eam impetrandam fideles
effuderint, Vos magnopere hortamur, Venerabiles
Fratres, ut in hanc rem fidelium studia et
fervorem excitetis, conciliatrice apud Deum
adhibita Immaculata Cœlorum Regina, ac
deprecatoribus interpositis Sancto Josepho
Patrono Ecclesiæ cœlesti, sanctisque
Apostolorum Principibus Petro et Paulo, quorum
omnium potenti patrocinio humilitatem Nostram,
cunctos ecclesiasticæ hierarchiæ ordines ac
dominicum gregem universum supplices
commendamus.

Cæterum hos dies, quibus solemnem
memoriam Jesu Christi resurgentis recolimus,
Vobis, Venerabiles Fratres, et universo dominico
gregi faustos, salutares ac sancto gaudio plenos
esse exoptamus, adprecantes benignissimum
Deum ut Sanguine immaculati Agni, quo deletum
est chirographum quod adversus nos erat,
culpæ quas
contraximus deleantur, et judicium quod pro illis
ferimus clementer relaxetur.
Gratia Domini Nostri Jesu Christi et charitas Dei et
communicatio sancti Spiritus sit cum omnibus vobis,
Venerabiles Fratres ; quibus singulis universis, nec
non et Dilectis Filiis, Clero et fidelibus
Ecclesiarum Vestrarum, in pignus præcipuæ
benevolentiæ et in auspicium cœlestis præsidii
Apostolicam benedictionem amantissime
impertimus.

Datum Romæ apud S. Petrum, die solemni Paschæ,
XXI aprilis, anno MDCCCLXXVIII, Pontificatus Nostri anno
primo.

LEO PP. XIII.