Nullis Certe Verbis
VENERABILIBUS FRATRIBYS PATRIARCHIS, PRIMATIBVS, 
ARCHIEPISCOPIS, EPISCOPIS, ALIISQVE LOCORVM ORDINARIIS 
GRATIAM ET COMMVNIONEM CVYM APOSTOLICA SEDE HABENTIBUTS 

PIVS PAPA IX. 

Venerabiles Fratres, Salutem et Apostolicam Benedictionem. 

Nullis certe verbis explicare possumus, Venerabiles Fratres, quanto solatio, 
quantaeque laetitiae Nobis fuerit inter maximas Nostras 
amaritudines singularis ac mira vestra, et fidelium, 
qui Vobis commissi sunt, erga Nos et hanc Apostolieam Sedem fides, 
pietas et observantia, atque 
egregius sane in eiusdem Sedis iuribus tuendis, et 
iustitiae causa defendenda consensus, alacritas, studium et constantia. Etenim ubi primum ex Nostris 
Encyclicis Litteris die 18 Junii superiori anno ad 
Vos datis, ac deinde ex binis Nostris Concistoria 
libus Allocutionibus cum summo animi vestri dolore cognovistis gravissima damna , quibus sacrae 
eivilesque res in Italia affligebantur, atque intellexistis nefarios rebellionis motus et ausus contra legitimos eiusdem Italiae Principes, ac sacrum legi 
timumque Nostrum et huius S. Sedis principatum, 
Vos Nostris votis curisque statim obsecundantes , 
nulla interiecta mora, publicas in vestris Dioecesibus preces omni studio indicere properastis. Hinc 
non solum obsequentissimis aeque ac amantissimis 
vestris Litteris ad Nos datis, verum etiam tum pastoralibus Epistolis , tum aliis religiosis doctisque 
scriptis in vulgus editis episcopalem vestram vocem cum insigni vestri ordinis ac nominis laude attollentes, ac sanctissimae nostrae religionis iustitiae 
que causam strenue propugnantes, vehementer detestati estis sacrilega ausa contra civilem Romanae 
Ecclesiae principatum admissa. Atque ipsum principatum constanter tuentes, profiteri, et docere gloriati estis , eumdem singulari divinae illius omnia 
regentis ac moderantis providentiae consilio datum 
fuisse Romano Pontifici , ut ipse nulli civili potestati unquam subiectus supremum Apostolici ministerii munus sibi ab ipso Christo Domino divinitus 
commissum plenissima libertate, ac sine ullo impedimento in universum orbem exerceat. Atque Nobis carissimi catholicae Ecclesiae filii vestris imbuti 
doctrinis, vestroque eximio exemplo excitati eosdem 
sensus Nobis testari summopere certarunt et certant. Namque ex omnibus totius catholici orbis regionibus innumerabiles paene accepimus tum eccle 
siasticorum tum laicorum hominum cuiusque dignitatis, ordinis, gradus et conditionis Litteras etiam 
a centenis catholicorum millibus subscriptas , quibus ipsi filialem suam erga Nos, et hanc Petri Cathedram devotionem ac venerationem luculenter con 
firmant, et rebellionem, aususque in nonnullis Nostris Provinciis admissos vehementer detestantes , 
Beati Petri patrimonium omnino integrum inviolatumque servandum, atque ab omni iniuria defendendum esse contendunt ; ex quibus insuper non 
pauci id ipsum, vulgatis apposite scriptis, docte sapienterque asseruere. Quae praeclarae vestrae, ac 
fidelium significationes, omni certe laude ac praedicatione decorandae, et aureis notis in catholicae 
Ecclesiae fastis inscribendae ita Nos commoverunt, 
ut non potuerimus non laete exclamare « Benedictus 
Deus et Paler Domini nostri Iesu Christi , Pater misericordiarum et Deus totius consolationis, qui con 
solatur Nos in omni tribulatione nostra. » Nihil enim 
Nobis inter gravissimas, quibus premimur, angustias 
gratius, nihil iucundius, nihilque optatius esse poterat 
quam intueri quo concordissimo atque admirabili 
studio Vos omnes, Venerabiles Fratres , ad huius 
S. Sedis iura tutanda animati et incensi estis , et 
qua egregia voluntate fideles curae vestrae traditi 
in idipsum conspirant. Ac per Vos ipsi vel facile 
cogitatione assequi potestis quam vehementer paterna Nostra in vos, atque in ipsos catholicos benevolentia merito atque optimo iure in dies augeatur. 

Dum vero tam mirificum vestrum, et fidelium 
erga Nos et hanc Sanctam Sedem studium et amor 
Nostrum lenibat dolorem , nova aliunde tristitiae 
accessit causa. Itaque has Vobis scribimus Litteras, 
ut in tanti momenti re animi Nostri sensus Vobis 
in primis denuo notissimi sint. Nuper quemadmodum plures ex Vobis iam noverint, per Parisienses 
ephemerides , quibus titulus « Moniteur » vulgata 
fuit Gallorum Imperatoris Epistola, qua Nostris respondit Litteris, quibus Imperialem Maiestatem Suam 
omni studio rogavimus, ut validissimo suo patrocinio in Parisiensi Congressu integram et inviolabilem temporalem Nostram et huius Sanctae Sedis 

ditionem tueri, illamque a nefaria rebellione vindicare vellet. Hac sua Epistola summus Imperator 
commemorans quoddam suum consilium paulo ante 
Nobis propositum de rebellibus Pontificiae Nostrae 
ditionis provinciis Nobis suadet, ut earumdem provinciarum possessioni renuntiare velimus , cum ei 
videatur hoc tantum modo praesenti rerum perturbationi posse mederi. 

Quisque vestrum, Venerabiles Fratres, optime 
intelligit, Nos gravissimi officii Nostri memores haud 
potuisse silere cum huiusmodi epistolam accepimus. 
Hinc, nulla interposita mora, eidem Imperatori rescribere properavimus, Apostolica animi Nostri libertate clare aperteque declarantes, nullo plane mo 
do Nos posse eius annuere consilio, proptereaquod 
instiperabilis praeseferat difficultates , ratione habita Nostrae et huius Sanctae Sedis dignitatis , Nostrique sacri characteris, atque eiusdem Sedis iu 
rium, quae non ad alicuius regalis familiae successionem, sed ad omnes catholicos pertinent, ac simul 
professi sumus, non posse per Nos cedi quod Nostrum non est , ac plane a Nobis intelligi, victoriam , 
quae Aemiliae perduellibus concedi vellet, stimulo 
futuram indigenis, exlerisquc aliarum provinciarum 
perturbatoribus ad eadem patranda, cum cernerent 
prosperam fortunam quae rebellibus contingeret. 
Atque inter alia eidem Imperatori manifestavimus, 
non posse Nos commemoratas Pontificiae Nostrae 
ditionis in Aemilia provincias abdicare , quin solemnia, quibus obstricti sumus, iuramenta violemus, 
quin querelas motusque in reliquis Nostris provinciis excitemus, quin catholicis omnibus iniuriam
inferamus, quin denique infirmemus iura non solum Italiae Principum, qui suis dominiis iniuste 
spoliati fuerunt, verum etiam omnium totius Christiani orbis Principum, qui indifferenter videre nequirent perniciosissima quaedam induci principia. 

Neque praetermisimus animadvertere, Mui es talem 
Suam haud ignorare per quos homines, quibusque 
pecuniis, ac praesidiis recentes rebellionis ausus Bononiae, Ravennae et in aliis civitatibus excitati ac 
peracti fuerint, dum longe maxima populorum pars 
motibus illis, quos minime opinabatur, veluti atto 
nita maneret, et ad illos sequendos se nullo modo 
propensam ostendit. Et quoniam Serenissimus Imperator illas Provincias a Nobis abdicandas esse censebat ob rebellionis motus ibi identidem excitatos, 
opportune respondimus, huiusmodi argumentum , 
utpote nimis probans, nihil valere: quandoquidem 
non dissimiles motus tum in Europae regionibus , 
tum alibi persaepe evenerunt; et nemo non videt, 
legitimum exinde capi non posse argumentum ad 
civiles ditiones imminuendas. Atque haud omisimus 
eidem Imperatori exponere, diversam plane fuisse 
a postremis suis Litteris primam suam Epistolam 
ante Italicum bellum ad Nos datam , quae Nobis 
consolationem, non afflictionem attulit. Cum autem 
ex quibusdam imperialis epistolae per commemo 
ratas ephemerides editae verbis timendum Nobis esse 
censuerimus, ne praedictae Nostrae in Aemilia provinciae iam essent considerandae veluti a Pontificia 
Nostra ditione distractae, iccirco Maiestatem Suam 
Ecclesiae nomine rogavimus, ut etiam proprii ipsius 
Maiestatis Suae boni utilitatisque intuitu efficeret, 
ut huiusmodi Noster timor plane evanesceret. Ac paterna illa caritate, qua sempiternae omnium saluti 
prospicere debemus, in Ipsius mentem revocavimus, 
ab omnibus districtam aliquando rationem ante 
tribunal Christi esse reddendam , et severissimum 
iudicium subeundum, ac propterca cuique enixe curandum ut misericordiae potius quam iustitiae effectus experiatur. 

Haec praesertim inter alia summo Gallorum Imperatori respondimus, quae Vobis, Venerabiles Fratres, significanda esse omnino existimavimus, ut Vos 
in primis, et universus catholicus orbis magis magisque agnoscat, Nos, Deo auxiliante, pro gravissimi 
officii Nostri debito omnia impavide conari, nihilque intentatum relinquere ut religionis, ac iustitiae 
causam fortiter propugnemus, et civilem Romanae 
Ecclesiae principatum , eiusque temporales possessiones ac iura, quae ad universum catholicum orbem 
pertinent, integra, et inviolata constanter tueamur 
et servemus, nec non iustae aliorum Principum causae prospiciamus. Ac divino Illius auxilio freti qui 
dixit in mundo pressuram habebitis , sed conjidite  
ego vici mundum (loan. c. 16. v. 33.), et beati qui 
persecutionem patiuntur propter iusliliam (Matth. 
c. 5. v. 10.), parati sumus illustria Praedecessorum 
Nostrorum vestigia persequi, exempla aemulari, et 
aspera quaeque et acerba perpeti, ac vel ipsam animam ponere, antequam Dei, Ecclesiae, ac iustitiae 
causam ullo modo deseramus. Sed vel facile coniicere potestis, Venerabiles Fratres, quam acerbo con 
ficiamur dolore videntes quo teterrimo sane bello 
sanctissima nostra religio maximo cum animarum 
detrimento vexetur, quibusque maximis turbinibus
Ecclesia , et haec Sancta Sedes iactentur. Atque 
etiam facile intelligitis quam vehementer angamur 
probe noscentes quantum sit animarum discrimen 
in illis perturbatis Nostris provinciis, ubi pestiferis 
praesertim scriptis in vulgus editis pietas, religio, 
fides, morumque honestas in dies miserrime labefactatur. Vos igitur, Venerabiles Fratres, qui in sollicitudinis Nostrae partem vocati estis, quique tanta 
fide, constantia, ac virtute ad religionis. Ecclesiae 
et huius Apostolicae Sedis causam propugnandam 
exarsistis, pergite maiore animo studioque eamdem 
causam defendere, ac fideles curae vestrae concreditos quotidie magis inflammate, ut sub vestro ductu 
omnem eorum operam, studia, consilia in catholicae Ecclesiae et huius Sanctae Sedis defensione, 
atque in tuendo civili eiusdem Sedis principatu , 
Beatique Petri patrimonio , cuius tutela ad omnes 
catholicos pertinet, impendere nunquam desinant. 
Atque illud praesertim a Vobis etiam atque etiam 
exposcimus. Venerabiles Fratres, ut una Nobiscum 
fervidissimas Deo Optimo Maximo preces sine in 
termissione cum fidelibus curae vestrae commissis 
adhibere velitis, ut imperet ventis et mari, ac praesen 
tissimo suo auxilio adsit Nobis, adsit Ecclesiae suae, 
atque exurgat et iudicet causam suam, utque caelesti sua gratia omnes Ecclesiae et huius Apostolicae 
Sedis hostes propitius illustrare , eosque omnipotenti 
sua virtute ad veritatis, iustiliae, salutisque semitas 
reducere dignetur. Et quo facilius Deus exoratus inclinet aurem suam ad Nostras, vestras , omnium 
que fidelium preces, petamus in primis, Venerabiles Fratres, suffragia Immaculatae Sanctissimaeque 
Dei Genitricis Virginis Mariae, quae amantissima 
nostrum omnium est mater et spes fidissima, ac 
praesens Ecclesiae tutela et columen, et cuius patrocinio nihil apud Deum validius Imploremus quo 
que suffragia tum Beatissimi Apostolorum Principis, 
quem Christus Dominus Ecclesiae suae petram constituit, adversus quam portae inferi praevalere nunquam poterunt, tum coapostoli eius Pauli, omnium 
que Sanctorum Caelitum, qui cum Christo regnant 
in caelis. Nihil dubitamus, Venerabiles Fratres, quin 
pro eximia vestra religione ac sacerdotali zelo, quo 
summopere praestatis, Nostris hisce votis postula 
tionibusque studiosissime obsequi velitis. Atque in 
terirn flagrantissimae Nostrae in Vos caritatis pignus 
Apostolicam Benedictionem ex intimo corde profectam et cum omnis verae felicitatis voto coniunctam Vobis ipsis, Venerabiles Fratres , cunctisque 
Clericis, Laicisque fidelibus cuiusque Vestrum vigilantiae commissis peramanter impertimur. 

Datum Romae apud Sanctum Petrum die 19 
Ianuarii Anno 1860. 

Pontificatus Nostri Anno Decimo 
quarto.