ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಪಚಮಾರಿ
ಪಚಮಾರಿ 
	ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಹೋಷಂಗಾಬಾದ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೋಹಾಗ್‍ಪುರ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರವ ಗಿರಿಧಾಮ ಹಾಗೂ ಪಟ್ಟಣ.  ಸಾತ್ಪುರ ಬೆಟ್ಟ ಸಾಲುಗಳ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ, ಉ.ಅ. 22 ಡಿ.28 - ಪೂ.ರೇ. 78 ಡಿ.26 ಮೇಲೆ ಪಿಪಾರಿಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 51 ಕಿ.ಮೀ.ದೂರದಲ್ಲಿ ಇದೆ.  ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ 1.067 ಮೀ. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸ್ಥಳ ಆರೋಗ್ಯಧಾಮಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆಯೆಂದು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಫಾಸೈತ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದ. ಪಚಮಾರಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪಾಂಚ್ ಮತಿ (ಐದು ಹಟ್ಟಿಗಳು) ಎಂಬುದರಿಂದ ಬಂದಿದೆ.  ಇದು ಸಾತ್ಪುರದ ಮೇಲಿನ ತೆರಪಿನಲ್ಲಿರುವ ಐದು ಗವಿಗಳುಳ್ಳ ಸಣ್ಣ ಬೆಟಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.  ಈ ಐದು ಗವಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಂಚಪಾಂಡವರು ತಮ್ಮ ವನವಾಸ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದರೆಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ.  ಇಲ್ಲಯ ಮೇ ತಿಂಗಳ ಮಾಧ್ಯ ಉಷ್ಣತೆ 29 ಡಿ.ಸೆ. ಮಳೆಗಾಲದ ಅನಂತರ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್-ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ 21 ಡಿ.ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಸರಾಸರಿ ಮಳೆ 1.956 ಮಿ.ಮೀ.

	ಪಚಮಾರಿ ಗಿರಿಧಾಮ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಬೇಸಗೆ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.  ಪಚಮಾರಿ ಬಯಲಿನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 56 ಚ.ಕಿಮೀ. ಈ ಬಯಲನ್ನು ಸುತ್ತವರಿದಂತೆ ಹಲವು ಬೆಟ್ಟಗಳಿವೆ.  ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾದವು ಧೂಪ್‍ಗಢ್ (1.358 ಮೀ.), ಮಹಾದೇವೊ (1,336ಮೀ.), ಚೌರಾಗಢ್ (1,316 ಮೀ.).  ಇಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಲವೃಕ್ಷಗಳು ಅಧಿಕವಾಗಿವೆ.  ಪಚಮಾರಿ ಪಟ್ಟಣಪ್ರದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 9,224 (1971).  ಪಚಮಾರಿಯಲ್ಲಿ 1889ರಲ್ಲಿ ಪೌರಸಭೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು.
(ವಿ.ಜಿ.ಕೆ.)
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ