ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಬಿರಿ
ಬಿರಿ
ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಯಂತ್ರವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಆಥವಾ ಅದರ ವೇಗವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಮುಂದೆ ಬೇಕಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿಟ್ಟಿರಲು ಬಳಸುವ ವೇಗ ರೋಧಕ ಸಾಧನ (ಬ್ರೇಕ್).  ನಿಶ್ಚಲಯಂತ್ರದ ಜಡಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸಿ ಚರಯಂತ್ರದ ಗತಿಸ್ಥಿತಿ ಒದಗಿಸಲು ಅದಕ್ಕೆ ಶಕ್ತಿ ಪೂರೈಕೆ ಆಗಬೇಕು.  ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಚರಯಂತ್ರದ ವೇಗ ಕಡಿಮೆ ಮಾದಲು ಅಥವಾ ಪೂರ್ತಿ ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಲು ಅದರ ಚಲನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕುಂಠಿತಗೊಳಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ನಾಶಗೊಳಿಸಬೇಕು.  ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿ, ಬಿರಿ ಮಾಡುವುದು ಈ ಎರಡನೆಯ ಕೆಲಸವನ್ನು; ಯುಂತ್ರದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲಶಕ್ತಿಯ ಹ್ರಾಸವನ್ನು.  ಚರಯಂತ್ರದ ಒಂದು ಭಾಗದ ಮೇಲೆ ಬಿರಿ ಒತ್ತಿದಾಗ ಪರಸ್ಪರ ತಿಕ್ಕಾಟ ಅಥವಾ ಘರ್ಷಣೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.  ಇದರಿಂದ ಜನಿಸುವ ಶಾಖದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಯುಂತ್ರದ ಚಲನಶಕ್ತಿ ವಿನಷ್ಟಗೊಂಡು ವೇಗ ತಗ್ಗುತ್ತದೆ.  ಘರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಎರಡು ಘನಪದಾರ್ಥಗಳ, ಒಂದು ಘನ ಮತ್ತು ಒಂದು ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಅಥವಾ ಎರಡು ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥಗಳ ನಡುವೆ ಉಂಟು ಮಾಡಬಹುದು. ವಾಯುಸಂಮರ್ದ ಬಿರಿ, ನಿದ್ರ್ರವ್ಯತಾ ಬಿರಿ, ಚರದ್ರವಾತ್ಮಕ ಬಿರಿ (ಹೈಡ್ರಾಲಿಕ್ ಬ್ರೇಕ್) ಮುಂತಾದವು ಕೂಡ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ.

ಬಿರಿಯ ಬಗೆ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಅದರ ಅನ್ವಯದಿಂದ ಜನಿಸುವ ಶಾಖವನ್ನು ತಂಪಿಸಲು ಯುಕ್ತ ಏರ್ಪಾಡು ಯುಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಇರಲೇಬೇಕು.  ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಯಂತ್ರಕ್ಕೆ ಗಾಸಿ ತಪ್ಪದು.
(ಎ.ಆರ್.ಎಸ್.)

ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ