قانون مرکز آمار ایران
‌قانون مرکز آمار ایران – مصوب ۱۰ بهمن ۱۳۵۳ مجلس شورای ملی و ۳۰ دی ۱۳۵۳ مجلس سنا – این قانون در تاریخ ۱۹ بهمن ۱۳۵۳ به توشیح محمدرضا شاه پهلوی رسید.
‌

فصل اول - کلیات 
‌ماده 1 - تعاریف اصطلاحات مندرج در این قانون به قرار زیر است:

‌الف - سرشماری: منظور آمارگیریهایی است که کلیه افراد واحدهای جامعه مورد مطالعه را در بر گیرد و در مواعد مشخص به منظور جمع‌آوری‌اطلاعات در زمینه فعالیتهای اقتصادی و اجتماعی مانند نفوس، مسکن، کشاورزی، صنعت، ساختمان، بازرگانی، فرهنگی و سایر فعالیتها صورت‌می‌گیرد.

‌در صورتی که سرشماری در سراسر کشور به عمل آید سرشماری عمومی نامیده می‌شود.

ب - آمارگیری نمونه‌ای: منظور جمع‌آوری اطلاعات آماری از تعدادی از افراد یا واحدهای جامعه بر اساس روشهای علمی و آماری است که نتایج‌آن قابل تعمیم باشد.

ج - آمارگیری جاری: منظور آمارگیریهایی است که از روی مدارک گزارشها و فرمهای مربوط به فعالیتهای جاری وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و‌شرکتهای دولتی و وابسته به دولت انجام می‌شود.

‌د - محاسبات ملی: منظور بیان آماری کلیه فعالیتهای اقتصادی کشور طی یک دوره زمانی می‌باشد.

ه - شاخص قیمت: منظور کمیتی است که تغییرات متوسط قیمت کالاها و خدمات را نسبت به یک زمان معین نشان دهد.

‌و - قالب آماری: منظور فهرستی از مشخصات کلی افراد یا واحدهای جامعه مورد آمارگیری است که بخصوص در آمارگیریهای نمونه‌ای از آن‌استفاده می‌شود.

‌ز - خدمات آماری: منظور انجام تمام یا قسمتی از خدماتی است که در زمینه تهیه و اجرای طرحهای آماری و استخراج نتایج و چاپ و انتشار آنها‌به عمل می‌آید.

‌ماده 2 - مرکز آمار ایران وابسته به سازمان برنامه و بودجه می‌باشد و زیر نظر وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه اداره می‌شود و رییس آن‌قسمت معاونت وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه را دارد.

‌فصل دوم - وظایف و اختیارات 
‌ماده 3 - وظایف و اختیارات مرکز آمار ایران به شرح زیر است:

‌الف - انجام سرشماریهای عمومی و آمارگیریهای نمونه‌ای که در زمینه‌های اجتماعی و اقتصادی.

ب - تهیه آمارهای لازم به منظور تأمین نیازمندیهای برنامه‌ریزی و هدفهای برنامه‌های عمرانی کشور.

ج - تهیه و به هنگام نگاه داشتن (‌آماده داشتن آخرین آمار) قالب‌های آماری.

‌د - استخراج، بررسی، چاپ و انتشار نتایج حاصل از سرشماریها و آمارگیریها.

ه - تهیه محاسبات ملی و شاخص قیمتها.

‌و - گردآوری آمارهای مورد نیاز از بخش عمومی و بخش خصوصی.

ح - تهیه و انتشار سالنامه آماری کشوری شاهنشاهی ایران.

ط - تمرکز اسناد و مدارک و اطلاعات آماری.

ی - راهنمایی‌های فنی به واحدهای آماری وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکتهای دولتی همچنین به مؤسسات بخش‌خصوصی در حد امکان .

ک - انجام خدمات آماری برای بخش عمومی و بخش خصوصی در ازاء دریافت هزینه‌های مربوط.

‌تبصره - وجوه حاصل از خدمات آماری درآمد اختصاصی مرکز آمار ایران شناخته می‌شود و در حساب جداگانه در خزانه متمرکز خواهد شد و‌طبق بودجه‌ای که به تصویب وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه خواهد رسید به مصرف می‌رسد.

‌ماده 4 - سرشماریهای عمومی به موجب فرمان همایونی انجام خواهد شد و ترتیب اجرای آن با هیأت وزیران است.

‌اجرای سرشماری عمومی نفوس هر ده سال یک بار اجباری است و اولین سرشماری پس از تصویب این قانون در سال 1355 خواهد بود.

‌ماده 5 - کلیه وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکتهای دولتی مکلفند افراد، وسایط نقلیه، و وسایل مخابراتی باید تجهیزات مورد نیاز‌سرشماریهای عمومی را برای مدت معین و به ترتیبی که هیأت وزیران مقرر می‌دارد در اختیار مرکز آمار ایران بگذارند.

‌ماده 6 - در مواردی که برای سرشماریهای عمومی از مستخدمین دولت اعم از شاغل و بازنشسته استفاده شود مرکز آمار ایران می‌تواند فوق‌العاده‌سرشماری به آنان پرداخت کند.

‌میزان این فوق‌العاده بنا به پیشنهاد وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه و تصویب هیأت وزیران تعیین خواهد شد.

‌ماده 7 - هر شخص ساکن ایران همچنین اتباع ایران مقیم خارج از کشور مکلفند به پرسشهای مربوط به کلیه سرشماریها و آمارگیریها که توسط مرکز‌آمار ایران انجام می‌شود پاسخ صحیح دهند.

‌آمار و اطلاعاتی که ضمن آمارگیریهای مختلف از افراد و مؤسسات جمع‌آوری می‌شود محرمانه خواهد بود و جز در تهیه آمارهای کلی و عمومی نباید‌مورد استفاده قرار گیرد. استفاده و مطالبه و استناد به اطلاعات جمع‌آوری شده از افراد و مؤسسات به هیچ وجه در مراجع قضایی و اداری و مالیاتی و‌نظایر آن مجاز نخواهد بود.

‌ماده 8 - وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکتهای دولتی موظفند در انجام آمارگیریها از تعاریف، مفاهیم، روشها، معیارها و‌طبقه‌بندیهای آماری مرکز آمار ایران تبعیت نمایند.

‌ماده 9 - وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکتهای دولتی با انجام آمارگیریهای جاری مکلفند هر نوع اطلاعات آماری که مورد‌احتیاج باشد در اختیار مرکز آمار ایران بگذارند.

فصل سوم - شورای عالی آمار وظایف آن 
‌ماده 10 - شورای عالی آمار به ریاست وزیر مشاور و رییس سازمان برنامه و بودجه مرکب از مقامات زیر تشکیل می‌شود:

‌معاون وزارت امور اقتصادی و دارایی با معرفی وزیر امور اقتصادی و دارایی.

‌معاون وزارت کشور با معرفی وزیر کشور.

‌معاون معاون وزارت صنایع و معادن با معرفی وزیر صنایع و معادن.

‌معاون وزارت کشاورزی و منابع طبیعی با معرفی وزیر کشاورزی و منابع طبیعی.

‌معاون وزارت تعاون و امور روستاها با معرفی وزیر تعاون و امور تعاون و امور روستاها.

‌معاون وزارت کار و امور اجتماعی با معرفی وزیر کار و امور اجتماعی.

‌معاون وزارت بازرگانی با معرفی وزیر بازرگانی.

‌معاون وزارت رفاه اجتماعی با معرفی وزیر رفاه اجتماعی.

‌قائم‌مقام رییس کل بانک مرکزی ایران.

‌معاون سازمان امور اداری و استخدامی کشور با معرفی دبیر کل سازمان امور اداری استخدامی کشور.

‌رییس مرکز آمار ایران.

‌ماده 11 - شورای عالی آمار وظایف زیر را عهده‌دار خواهد بود:
‌الف - تعیین سیاست کلی برنامه‌های آماری کشور و نحوه توزیع فعالیتهای آماری بین سازمانهای مسئول.

ب - تعیین اولویت‌های آماری کشور.

ج - تعیین سیاست جامع در زمینه هماهنگی وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی در مورد استفاده از ماشینهای حسابگر.

‌د - اظهار نظر در مورد تأمین اعتبار اجرای طرحها و فعالیتهای آماری وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکتهای دولتی که از‌محل اعتبارات عمرانی کشور هزینه آن پرداخت می‌شود.

ه - اظهار نظر نسبت به آیین‌نامه‌ها و لوایحی که زمینه آمار تهیه می‌شود.

‌و - اتخاذ تصمیم درباره مسایلی که دستگاههای اجرایی در زمینه اجرای آمارگیریها با آن مواجه می‌شوند و در شورا مطرح می‌نمایند.

‌ماده 12 - جلسات شورای عالی آمار لااقل هر سه ماه یک بار و در سایر موارد بنا به دعوت رییس شورای عالی آمار تشکیل خواهد شد.

‌جلسات شورای عالی آمار با حضور هشت نفر رسمیت خواهد یافت و تصمیمات شورا با رأی موافق حداقل هفت نفر معتبر است.

‌ماده 13 - وظایفی که به منظور هماهنگ ساختن امور انفورماتیک به عهده سازمان برنامه و بودجه قرار دارد به شورای عالی آمار محول می‌شود.

‌ماده 14 - مصوبات شورای عالی آمار ناشی از وظایف و اختیارات مقرر در این قانون برای کلیه وزارتخانه‌ها و سازمانهای دولتی مربوط لازم‌الاجراء‌خواهد بود.

‌ماده 15 - وظایف دبیرخانه شورای عالی آمار و آیین‌نامه اجرایی آن توسط سازمان برنامه و بودجه تهیه و تصویب شورای عالی خواهد رسید.

‌ماده 16 - قانون تأسیس مرکز آمار ایران مصوب تیر ماه 1344 و آن قسمت از قوانین و مقررات دیگر که با این قانون مغایر ت دارد لغو می‌گردد.

‌قانون فوق مشتمل بر شانزده ماده و یک تبصره پس از تصویب مجلس سنا در جلسه رو دوشنبه 1353.10.30، در جلسه پنجشنبه دهم بهمن ماه یک‌هزار و سیصد و پنجاه و سه شمسی به تصویب مجلس شورای ملی رسید.

‌رییس مجلس شورای ملی - عبدالله ریاضی