تربیت بدنی، جوانان و پیشاهنگی - برنامه عمرانی پنجم
‌

‌فصل بیست و پنجم - ‌تربیت‌بدنی، جوانان و پیشاهنگی

هدف های اساسی 
۱ - هدفهای اساسی
‌هدفهای اساسی برنامه پنجم در زمینه تربیت بدنی، جوانان و پیشاهنگی به قرار زیر می‌باشد:

- پرورش نیروی جسمانی و سلامت روان افراد.
- کمک به رشد متعادل کودکان و نوجوانان و آماده کردن آنها جهت ادامه یک زندگی سالم.
- پرورش سجایای اخلاقی و ایجاد حس همکاری و تعاون میان افراد جامعه.
- ترغیب افراد به استفاده از تفریحات سالم.
- فراهم نمودن امکانات لازم و فرصتهای مناسب به منظور مشارکت مؤثر و مفید جوانان در فعالیتهای اجتماعی و عمرانی.
- تحکیم تفاهم ملی و بین‌المللی.

سیاست ها و خط مشی های کلی

ورزش و تربیت بدنی 
ورزش و تربیت بدنی: سیاستها و خط مشی‌های کلی در زمینه ورزش و تربیت بدنی طی برنامه پنجم به شرح زیر می‌باشد:

- تعمیم و گسترش ورزش و تربیت بدنی به عنوان یکی از وظائف دولت و تقویت سازمان تربیت بدنی ایران به عنوان تعیین‌کننده خط مشی و‌سیاستهای ورزشی و مسئول همآهنگی، نظارت و بازرسی برنامه‌های ورزشی در کلیه واحدهای ورزشی کشور.
- اجرای برنامه‌های اساسی ورزشی حتی‌المقدور توسط سازمانهای مربوط مانند وزارتخانه‌های علوم و آموزش عالی، آموزش و پرورش، کار و امور‌اجتماعی، تعاون و امور روستاها و سایر سازمانهای مربوط.
- ترویج ورزشهای زیربنایی در مدارس (‌شنا، دو و میدانی، ژیمناستیک) و اشاعه ورزشهای ملی و محلی و همچنین اجرای مراسم روز ورزش در‌سراسر کشور به منظور شرکت دادن هر چه بیشتر مردم در فعالیتهای ورزشی.
- افزایش میزان بهره‌دهی مراکز موجود از طریق تقویت مدیریت و آموزشهای کوتاه مدت مسئولین و تکمیل مؤسسات موجود.
- توجه به ورزشهای طبیعی، پیاده‌روی، کوهنوردی و کشاندن هر چه بیشتر مردم به خارج شهرها.
- استفاده از وسائل ارتباط جمعی به منظور جلب هر چه بیشتر مردم به ورزش و استفاده از تلویزیون در آموزش مهارتهای ورزشی و جبران کمبود‌مربی.
- اولویتهای برنامه ورزش و تربیت بدنی به ترتیب اهمیت به قرار زیر می‌باشد:

الف - تجهیز و تکمیل تأسیسات موجود.

دوم - ایجاد تأسیسات ورزشی مدارس و کودکستانها.

سوم - آموزش و بازآموزی کادرهای فنی و اداری.

‌چهارم - تشویق بخش خصوصی به سرمایه‌گذاری و مشارکت در امر ورزش و تربیت بدنی از طریق اعطای وام به صاحبان باشگاه‌های خصوصی.

جوانان 
جوانان: سیاستها و خط مشی‌های کلی در زمینه برنامه جوانان به شرح زیر می‌باشد:

- بررسی و تجدید نظر در قوانین و تشکیلات برخی از سازمانهای مسئول به منظور انطباق فعالیتهای آنها با دگرگونیهای اجتماعی.
- غنی‌تر ساختن محتوای دوره‌های آموزشی نظامی به نحوی که برای جوانان مخصوصاً جوانان عشایری و روستایی به صورت دوره‌های آموزش‌نظامی حرفه‌ای درآید و در بالا بردن امکانات اشتغال جوانان پس از خاتمه خدمت سربازی مفید واقع گردد.
- ایجاد همآهنگی در فعالیتهای سازمانهای اجرایی مربوط به امور جوانان از طریق شورای عالی رفاه اجتماعی و تعیین وظائف مشخص آنها بر اساس‌بررسی فعالیتهای سازمانهای مزبور.
- رعایت اصل مشارکت و استفاده بیشتر از نیروی انسانی نسل جوان در مراحل تدوین برنامه‌ها، اجرا و ارزشیابی فعالیتها.
- حمایت از فعالیتهای دسته‌جمعی و اجتماعی جوانان به منظور استفاده از ابتکارات آنان. کمک به ایجاد فروشگاه‌های تعاونی جوانان.
- فراهم نمودن امکانات شناسایی و عرضه آثار برجسته نوجوانان و جوانان مستعد به منظور تشویق آنان به کارهای خلاق و ایجاد درآمد برای آنان.
- تأسیس مراکز چند وظیفه‌ای به منظور تلفیق خدماتی که ادغام آنها در جهت رسیدن به هدفهای فوق لازم باشد.

پیشاهنگی 
پیشاهنگی: سیاستها و خط مشی‌های کلی پیشاهنگی طی برنامه پنجم به شرح زیر می‌باشد:

- تنظیم برنامه‌های پیشاهنگی بر اساس نیازهای جامعه به منظور جلب افراد به خدمات پیشاهنگی.
- استفاده جوانان غیر پیشاهنگ از خانه‌های پیشاهنگی و گسترش پیشاهنگی به کلیه گروه‌ها و قشرهای اجتماعی.

هدف ها و برنامه های مشخص

ورزش و تربیت بدنی 
ورزش و تربیت بدنی: هدفها و برنامه‌های مشخص ورزش و تربیت بدنی در برنامه پنجم به شرح زیر می‌باشد:

‌الف - ورزش و بازیهای کودکستانی: به منظور توسعه ورزش و بازیها برای گروه‌های کودکستانی تأسیسات زیر پیش‌بینی گردیده است:
- ایجاد ۲۵ محوطه بازی برای کودکان ۳ تا ۶ ‌ساله در پارک های عمومی مراکز استان و سه شهر بزرگ این محوطه‌ها هر یک شامل زمینهای بازی وسائل و‌تجهیزات بازی و نیز سالن بازی کوچک و سرویسهای ضروری و بهداشتی مربوطه برای کودکان می‌باشند.
- تجهیز بیش از یک هزار مهد کودک، کودکستان، پارک کودک و مراکز نگهداری کودکان با وسائل بازی، ورزش و تفریح کودکان.

ب - ورزش دانش‌آموزان و دانشجویان: در مورد برنامه ورزش دانش‌آموزان و دانشجویان هدفهای پیش‌بینی شده به شرح زیر می‌باشد:

‌ایجاد ۵۰۰ مجموعه ورزشی برای مدارس مناطق پرجمعیت شهری که تسهیلات ورزشی کافی در اختیار ندارند و ایجاد 5 سالن ورزشی سرپوشیده بزرگ‌تمرینی برای رشته تربیت بدنی دانشسرای عالی و مدارس عالی و ایجاد مجموعه ورزشی برای دانشگاه‌های تهران و مشهد.

پ - ورزش عمومی: در زمینه توسعه ورزش عمومی (‌شهری و روستایی) هدفهای زیر پیش‌بینی گردیده است:

- توسعه و تکمیل مجموعه ورزشی آریامهر و فرح‌آباد، توسعه و تکمیل استادیوم‌ها و باشگاه‌های عمومی موجود، تکمیل مدرسه ورزش و تربیت‌بدنی.
- ایجاد دو استادیوم ۲۵ هزار نفری و ایجاد ۳۰ مجموعه تمرینی (۵ مجموعه برای کارگران) که هر یک علاوه بر تمرینهای روباز شامل استخر شنا، سالن‌و پیست دو و میدانی خواهد بود و حدود ۱۲ هزار متر مربع وسعت خواهد داشت.
- ایجاد ۱۰ استخر شنای سرپوشیده و 35 استخر شنای روباز.
- حمایت از باشگاه‌های خصوصی از طریق اعطای وام.
- توسعه ورزش روستایی از طریق برنامه‌های مربوط به خانه‌های فرهنگ روستایی که توسط وزارت تعاون و امور روستاها اجرا خواهد شد.

ت - آموزش کادر فنی: ایجاد رشته‌های جدید و توسعه رشته‌های موجود در سطح دیپلم، لیسانس، فوق لیسانس، آموزش ضمن خدمت و کوتاه مدت(‌چند روزه تا چند هفته‌ای) حدود ۱۰ هزار نفر معلمین، مربیان و راهنمایان ورزش.

ث - تحقیقات: تعیین حداقل آموزشهای مورد لزوم برای معلمین ورزش مدارس ابتدایی، راهنمایی و متوسطه و بررسی چگونگی ایجاد نظام هماهنگ‌فنی و اداری ورزشی در سطح کشور با در نظر گرفتن تأسیسات مورد نیاز.

برنامه جوانان 
برنامه جوانان: هدفها و برنامه‌های مشخص برنامه جوانان به شرح زیر می‌باشد:

- ایجاد ۴۰ مرکز جوانان در مناطق شهری.
- تجهیز کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و ایجاد ۵۰ مرکز پرورش فکری کودکان و نوجوانان در سطح کشور.
- تجهیز و بهره‌برداری از ۱۰ خانه جوانان شیر و خورشید سرخ.
- ایجاد دوره جدید تربیت مربی و راهنمای جوانان در سطح فوق دیپلم و لیسانس به منظور تربیت ۴۰۰ مربی جوانان.
- کمک به ایجاد فروشگاه‌های تعاونی جوانان.

برنامه پیشاهنگی 
برنامه پیشاهنگی: هدفها و برنامه‌های مشخص پیشاهنگی به شرح زیر می‌باشد:

- تکمیل و تجهیز و بهره‌برداری از ۱۰۰ خانه پیشاهنگی و افزایش تعداد پیشاهنگان تا ۵۰۰ هزار نفر.
- ایجاد ۲۰ خانه جدید پیشاهنگی.
- تدارک مقدمات ژامبوری جهانی پیشاهنگی.
- افزایش تربیت مربیان پیشاهنگی تا حدود ۲۰ هزار نفر.
- توسعه مجتمعهای تفریحی اطراف شهرها.

سرمایه گذاری و اعتبارات 
‌کل اعتبارات و میزان سرمایه‌گذاری تربیت بدنی جوانان و پیشاهنگی طی برنامه پنجم به شرح جدول شماره ۱ و ۲ می‌باشد.

‌جدول: دوره ۲۳ - جلد ۸ - صفحه ۴۶۰۷

‌علاوه بر مبلغ ۸،۵ میلیارد ریال اعتبار ورزش و تربیت بدنی که در فصل تربیت بدنی، پیشاهنگی و جوانان منظور شده است معادل ۸ میلیارد ریال نیز از‌اعتبارات فصل آموزش و پرورش جهت ورزش مدارس و دانشگاه‌ها اختصاص داده شده است.

‌جدول: دوره ۲۳ - جلد ۸ - صفحه ۴۶۰۸

‌علاوه بر ۷،۵ میلیارد ریال سرمایه‌گذاری ثابت فوق، معادل ۷،۲ میلیارد ریال نیز از محل اعتبارات عمرانی فصل آموزش و پرورش جهت ورزش مدارس‌سرمایه‌گذاری خواهد شد.

برنامه عمرانی پنجم ۱۳۵۲ - ۱۳۵۶