انوری (قصاید)
صبا به سبزه بیاراست دار دنیی را
 ای داده به دست هجر ما را
 ای قاعده‌ی تازه ز دست تو کرم را
 زان پس که قضا شکل دگر کرد جهان را
 باز این چه جوانی و جمالست جهان را
 نصر فزاینده باد ناصر دین را
 سپهر رفعت و کوه وقار و بحر سخا
 سپهر رفعت و کوه وقار و بحر سخا
 ای از کمال حسن تو جزوی در آفتاب
 ای از رخت فکنده سپر ماه و آفتاب
 ای جهان عدل را انصاف تو مالک رقاب
 اینکه می بینم به بیداریست یارب یا به خواب
 چون وقت صبح چشم جهان سیر شد ز خواب
 گشت از دل من قرار غایب
 آخر ای خاک خراسان داد یزدانت نجات
 ای زمان شهریاری روزگارت
 اگر محول حال جهانیان نه قضاست
 شهر پرفتنه و پر مشغله و پر غوغاست
 روز می خوردن و شادی و نشاط و طربست
 صدری که ازو دولت و دین جفت ثباتست
 شاها زمانه بنده‌ی درگاه جاه تست
 گرچرخ را در این حرکت هیچ مقصدست
 عرصه‌ی مملکت غور چه نامحدودست
 زمانه‌ی گذران بس حقیر و مختصرست
 منصب از منصبت رفیع‌ترست
 منت از کردگار دادگرست
 می بیاور که جشن دستورست
 یارب این بارگاه دستورست
 ای ملک بهین رکن ترا کلک وزیرست
 تیر ستم فلک خدنگست
 اگر در حیز گیتی کمالست
 هرچه زاب و آتش و خاک و هوای عالمست
 روز عیش و طرب و بستانست
 ای ترک می بیار که عیدست و بهمنست
 ملک مصونست و حصن ملک حصین است
 بازآمد آنکه دولت و دین در پناه اوست
 نوش لب لعل تو قیمت شکر شکست
 ملک هم بر ملک قرار گرفت
 ملک اکنون شرف و مرتبه و نام گرفت
 ملک یوسف ای حاتم طی غلامت
 آفرین بر حضرت دستور و بر دستور باد
 این همایون مقصد دنیا و دین معمور باد
 ایام زیر رایت رای امیر باد
 خسروا روزت همه نوروز باد
 صاحبا عید بر تو خرم باد
 هزار سال زیادت بقای خاتون باد
 خدایگانا سال نوت همایون باد
 صاحبا جنبشت همایون باد
 ملکا مملکت به کام تو باد
 خسروا بخت همنشین تو باد
 ای عید دین و دولت عیدت خجسته باد
 اکنون که ماه روزه به نقصان در اوفتاد
 طغرل تگین به تیغ جهان را نظام داد
 عید بر بدر دین مبارک باد
 باغ سرمایه‌ی دگر دارد
 ای به شاهی ز همه شاهان فرد
 ای نمودار سپهر لاجورد
 تا ملک جهان را مدار باشد
 گر دل و دست بحر و کان باشد
 ای خداوندی که هرکه از طاعتت سربرکشد
 خیزید که هنگام صبوح دگر آمد
 خدای جل جلاله ز من چنین داند
 در دین چو اعتصام به حبل متین کنند
 خراب کرد به یکبار بخل کشور جود
 هرکرا در دور گردون ذکر مقصد می‌رود
 طبعم به عرضه کردن دریا و کان رسید
 دی چون بشکست شهنشاه فلک نوبت بار
 دوش از درم درآمد سرمست و بی‌قرار
 باد شبگیری نسیم آورد باز از جویبار
 هندویی کز مژگان کرد مرا لاله قطار
 حبل متین ملک دو تا کرد روزگار
 ای در نبرد حیدر کرار روزگار
 ای در هنر مقدم اعیان روزگار
 دی بامداد عید که بر صدر روزگار
 ای به خوبی و خرمی چو بهار
 شب و شمع و شکر و بوی گل و باد بهار
 آب چشمم گشت پر خون زاتش هجران یار
 دوش در هجر آن بت عیار
 شبی گذاشته‌ام دوش در غم دلبر
 ای به رفعت ز آسمان برتر
 به سمرقند اگر بگذری ای باد سحر
 مست شبانه بودم افتاده بی‌خبر
 نماز شام چو کردم بسیج راه سفر
 خوشا نواحی بغداد جای فضل و هنر
 چو از دوران این نیلی دوایر
 چو زیر مرکز چرخ مدور
 زهی دست وزارت از تو معمور
 رییس مشرق و مغرب ضیاء الدین منصور
 ای ز رای تو ملک و دین معمور
 ای بهمت برتر از چرخ اثیر
 ای بهمت ورای چرخ اثیر
 ابشروا یا اهل نیشابور اذا جاء البشیر
 زهی ز بارگه ملک تو سفیر سفیر
 ای به نسبت با تو هرچه اندر ضمیر آمد حقیر
 بر من آمد خورشید نیکوان شبگیر
 به فال نیک درآمد به شهر موکب میر
 موکب عالی دستور جهان آمد باز
 زندگانی ولی نعمت من باد دراز
 ای بر اعدا و اولیا پیروز
 چون مراد خویش را با ملک ری کردم قیاس
 زهی دست تو بر سر آفرینش
 ای شادی جان آفرینش
 ای نهان گشته در بزرگی خویش
 دوش سرمست آمدم به وثاق
 مقدری نه به آلت به قدرت مطلق
 ای گشته نوک کلک تو صورت‌نگار ملک
 ای سپاهت را ظفر لشکرکش و نصرت یزک
 حبذا کارنامه‌ی ارتنگ
 به نیک طالع و فرخنده روز و فرخ فال
 ای ترا کرده خداوند خدای متعال
 خدای خواست که گیرد زمانه جاه و جلال
 ای به هستی داده گیتی را کمال
 مرحبا موکب خاتون اجل
 ای کرده درد عشق تو اشکم به خون بدل
 جرم خورشید چو از حوت درآید به حمل
 سایه افکند مه روزه و روز تحویل
 متمن اسعد بن اسماعیل
 جرم خورشید دوش چون گه شام
 شرف گوهر اولاد نظام
 ای گرفته عالم از عدلت نظام
 مملکت را به کلک داد نظام
 دوش سلطان چرخ آینه فام
 ای به استحقاق شاه شرق را قایم مقام
 مرحبا نو شدن و آمدن عید صیام
 تا آمد از عدم به وجود اصل پیکرم
 مبارک باد و میمون باد و خرم
 ای زرین نعل آهنین سم
 ای خنجر مظفر تو پشت ملک عالم
 ای رایت رفیعت بنیاد نظم عالم
 ای کلک تو پشت ملک عالم
 ای فخر همه نژاد آدم
 ای بارگاه صاحب عادل خود این منم
 من که این صفه‌ی همایونم
 آفرین باد بر چو تو مخدوم
 اختیار ملوک هفت اقلیم
 به حکم دعوی زیج و گواهی تقویم
 نماز شام چو خورشید گنبد گردان
 سه ماهه فراقت بر اهل خراسان
 چون شمع روز روشن از ایوان آسمان
 ای ز کلک توراست کار جهان
 ای به نیک اختر شده هم سلف سلطان جهان
 چو شاه زنگ برآورد لشکر از ممکن
 درآمد موکب عید همایون
 کو آصف جم گو بیا ببین
 آیت مجد آیتی است مبین
 ای جهان را جمال و جاه تو زین
 و علیک السلام فخر الدین
 افتخار زمان و فخر زمین
 ای جهان را ایمنی از دولت طغرلتکین
 ای جهان خاتم جان‌بخش ترا زیر نگین
 از در شاهی در طغرل تکین
 صاحب روزگار و صدر زمین
 ای باد خاک مرکب گردون شتاب تو
 ای فخر کرده دین خدای از مکان تو
 ای شمس دین و شمس فلک آسمان تو
 سپاس ایزد کاندر ضمان دولت و جاه
 آمد به سلامت بر من ترک من از راه
 شاها صبوح فتح و ظفر کن شراب خواه
 ای ممالک را مبارک پادشاه
 ای به گوهر تا به آدم پادشاه
 کمال کل ممالک جمال حضرت شاه
 جلال صدر وزارت جمال حضرت شاه
 حبذا بخت مساعد که سوی حضرت شاه
 از محاق قضا برون شد ماه
 خاص سلطان علاء دین اله
 ای سراپرده‌ی سپید و سیاه
 ای نهال مملکت از عدل تو بر یافته
 ای ز یزدان تا ابد ملک سلیمان یافته
 ای همای همتت سر بر سپهر افراخته
 ای جهان را عدل تو آراسته
 ای تیغ تو ملک عجم گرفته
 زهی ز عدل تو خلق خدای آسوده
 ای رایت دولت ز تو بر چرخ رسیده
 ویحک ای صورت منصوریه باغی و سرای
 آخر ای قوم نه از بهر من از بهر خدای
 جشن عید اندرین همایون جای
 ای قبله‌ی کوی خاکی و آبی
 ای برادر بشنوی رمزی ز شعر و شاعری
 زهی کلک تو اندر چشم دولت کحل بیداری
 ای چو عقل اول از آلایش نقصان بری
 حکم یزدان اقتضا آن کرده بودست از سری
 حبذا بزمی کزو هردم دگرگون زیوری
 ای ترا گشته مسخر حشم دیو و پری
 ای مسلمانان فغان از دور چرخ چنبری
 ای ز تیغ تو در سرافرازی
 ای رفته به فرخی و فیروزی
 یافت احوال جهان رونق جاویدانی
 دلم ای دوست تو داری دانی
 اختیار سکندر ثانی
 دو عیدست ما را ز روی دو معنی
 ای عاقله‌ی چرخ به نام تو مباهی
 ای برده ز شاهان سبق شاهی
 ای بر سر کتاب ترا منصب شاهی
 زهی بگرفته از مه تا به ماهی
 با خاک در تو آشنایی
 خرد را دوش می‌گفتم که ای اکسیر دانایی
 ای ملک ترا عرصه‌ی عالم سرکویی
 ای به درگاه تو بر قصه‌رسان صاحب ری

قصیده‌ها انوری
قصیده‌ها انوری