مخابرات - برنامه عمرانی چهارم
‌

فصل یازدهم - مخابرات

هدف‌های کلی 
هدفهای کلی مخابرات در برنامه چهارم:

۱ - هدفهای اصلی برنامه چهارم مخابرات به شرح زیر می‌باشد:

‌الف - سرویسهای تلفنی، تلگرافی و پستی به نحوی توسعه داده خواهد شد که حتی‌الامکان مقدار عرضه با حجم تقاضا برابر گردد.

ب - کیفیت خدماتی که در دسترس مردم قرار می‌گیرد طوری باشد که از نظر سرعت، درجه اطمینان و اعتماد جلب رضایت متقاضیان را بنماید تاحداکثر بهره‌برداری از این سرویسها حاصل گردد.

ج - شبکه رادیویی و تلویزیونی کشور جهت تأمین استفاده حداکثر مردم از برنامه‌های آموزشی اجتماعی، اقتصادی، هنری و تفریحی و رسانیدن صدای‌رادیو به ممالک خارجه جهت شناساندن ایران و پیشرفتهای آن توسعه یابد و تقویت گردد.

هدف‌ها و برنامه‌های مشخص

تلفن شهری 
۲ - تلفن شهری - پیش‌بینی می‌گردد که جمعاً تعداد ۳۰۰ هزار شماره تلفن طی دوران برنامه چهارم به شرح زیر نصب و مورد بهره‌برداری قرار گیرد:

- توسعه شبکه تلفن خودکار تهران ۱۴۰۰۰۰ شماره
- تأسیس تلفن خودکار در ۳۴ شهرستان و
- توسعه در ۲۳ شهرستان ۱۵۰۰۰۰ شماره
- تعویض شماره‌های فرسوده در مراکز موجود تهران ۱۰۰۰۰ شماره

...............................................................

جمع ۳۰۰۰۰۰ شماره

با اجرای این برنامه و با احتساب ۲۴۰ هزار شماره تلفن‌های موجود تعداد کل شماره‌های تلفن در پایان برنامه چهارم بالغ بر ۵۳۰ هزار شماره خواهدگردید که در نتیجه تعداد شماره‌های تلفن برای هر هزار نفر از ۹ شماره تلفن در پایان برنامه سوم به ۱۷٬۴ شماره در پایان برنامه چهارم خواهد رسید.

تلفن و تلگراف شهری 
۳ - تلفن و تلگراف بین شهری - هدف برنامه بخش مخابرات در مورد تلفن و تلگراف بین شهرها خودکار کردن تلفن (‌مشترک به مشترک) و خودکارکردن مبادله تلگراف (‌مرکز به مرکز و مشترک به مشترک) می‌باشد. بدین منظور توسعه شبکه‌های مخابراتی کشور به صورت زیر پیش‌بینی می‌گردد:

‌الف - ایجاد شبکه اصلی از طریق اتصال شبکه "‌مایکروویو" کل کشور به شبکه سرتاسری و شبکه "‌مایکروویو" اصفهان - شیراز.

ب - ایجاد شبکه فرعی از طریق شبکه‌های "‌مایکروویو" و یا کابل زیر زمینی با ظرفیت مناسب جهت اتصال نقاطی که در مسیر شبکه اصلی واقع نبوده‌و دارای اهمیت اقتصادی می‌باشد در انتخاب این مسیرها نه تنها پوشش کلیه شهرهای درجه ۲ و ۳ منظور گردیده بلکه سعی شده‌است که ضمن تأمین‌مدار کافی جهت ساعات پرکار از طریق مسیرهای مختلف و یا اتصال به شاهراههای ارتباطی کشور مدار مسدود مخابراتی تشکیل گردد که در صورتی‌که یکی از ایستگاههای شبکه اصلی یا شبکه فرعی به عللی از کار بیفتد ارتباط مراکز مبداء و مقصد آن مسیر قطع شود این دو مرکز بتوانند ارتباط خودرا از طریق مسیر دیگر تأمین بنمایند.

ج - ایجاد شبکه‌های فرعی از طریق سیم‌کشی هوایی و دستگاههای بی‌سیم برای گسترش و توسعه شبکه‌های فوق و اتصال آنها به شهرهای کم‌جمعیت که برنامه سیم‌کشی هوایی جهت ایجاد تلفن کاریر یا نصب دستگاه‌های بی‌سیم با قدرت کم تنظیم گردیده‌است.

تلفن و تلگراف با خارج از کشور 
۴ - تلفن و تلگراف با خارج از کشور - برنامه‌هایی که جهت توسعه و بهبود مخابرات بین‌المللی تنظیم گردیده به شرح زیر می‌باشد:

‌الف - با تأسیس یک ایستگاه زمینی جهت بهره‌برداری از شبکه مخابراتی اقمار مصنوعی در نظر است که در ابتداء با ۲۴ کانال تلفنی ارتباط مستقیم با ۵‌کشور اروپای غربی و با ایالات متحده امریکا برقرار گردد.

همچنین کانالهای مورد لزوم جهت تأمین احتیاجات تلگرافی و تلکس نیز پیش‌بینی شده‌است.

ب - نصب ۲ دستگاه بی سیم تلفنی (‌جمعاً ۴ کانال) و ۴ دستگاه فرستنده تلگرافی (‌جمعاً ۱۶ کانال) جهت استقرار شبکه مخابراتی با ممالک آسیایی واروپایی شرقی پیش‌بینی شده‌است.

ج - در نظر است به مدارات سیستم "‌مایکروویو" سرتاسری ۳۰ کانال تلفنی و ۳۴ کانال تلگرافی جهت تأمین احتیاجات مخابراتی کشور با کشورهای‌ترکیه و پاکستان و اتصال ممالک آسیای مرکزی به شبکه‌های مخابراتی اروپای شرقی و غربی افزوده شود.

پست 
۵ - پست - هدف برنامه پست عبارت است از:

‌الف - گسترش خدمات پستی در مراکز استانها و شهرستانها.

ب - تأسیس سرویس پستی مالی شامل بیمه مرسولات پستی و صندوق پس‌انداز و بروات پستی.

ج - توسعه پست در مناطق روستایی که دارای لااقل یکصد نفر جمعیت باشند.

‌د - تسریع در امور توزیع به طوری که روزانه دو توزیع در شهرهای عمده و یک توزیع در سایر شهرستانها انجام گیرد و مدت تسلیم یک مرسوله به‌پست و تحویل آن به گیرنده از ۲۴ ساعت در مراکز عمده و از پنج روز در سایر نقاط کشور تجاوز ننماید.

رادیو 
۶ - رادیو - برنامه تقویت شبکه‌های رادیوی کشور بر مبنای دو هدف زیر تنظیم گردیده‌است:

‌الف - پوشش کلیه نقاط کشور به طور شبانه‌روزی و رساندن صدای ایران به ممالک همجوار کشورهای خاورمیانه، آسیای مرکزی، شمال افریقا و اروپا.

ب - تقویت رادیوهای شهرستانها برای پخش برنامه‌های محلی و برنامه‌های خارجی جهت ممالک همجوار و سعی در بهبود کیفیت برنامه‌ها.

در برنامه چهارم توسعه شبکه رادیویی کشور به صورت زیر پیش‌بینی گردیده‌است:

‌الف - نصب یک دستگاه فرستنده ۲۵۰ کیلوواتی موج کوتاه در تهران.

ب - تکمیل دو دستگاه فرستنده هر یک ۱۰۰۰ کیلوواتی موج متوسط در مرکز.

ج - نصب دو دستگاه فرستنده ۲۵۰ کیلوواتی (‌جمعاً ۵۰۰ کیلو وات) موج متوسط برای رادیو اهواز.

د - نصب دو دستگاه فرستنده ۲۵۰ کیلوواتی (‌جمعاً ۵۰۰ کیلو وات) موج متوسط برای رادیو مشهد.

ه - نصب پنج دستگاه فرستنده ۱۰ کیلوواتی موج متوسط در شهرهای کرمان - سنندج - گرگان - ساری و رضاییه.

در نتیجه جمع قدرت فرستنده‌های رادیویی کشور در آخر برنامه چهارم به ۴۸۴۰ کیلو وات افزایش خواهد یافت.

تلویزیون 
۷ - تلویزیون - برنامه‌های زیر جهت توسعه شبکه تلویزیونی کشور پیش‌بینی گردیده‌است:

‌الف - تأسیس مرکز بزرگ رادیو، تلویزیون در تهران جهت تمرکز کلیه استودیوهای تولید و تهیه برنامه‌های رادیویی و تلویزیونی برای (‌پخش در مراکزتهران و شهرستانها).

ب - احداث مرکز تلویزیون برنامه در آبادان برای پوشش نقاط استان خوزستان و اطراف خلیج فارس.

ج - ایجاد مرکز تلویزیون و تولید برنامه در رشت که با نصب آنتن مرتفع و احداث ایستگاه‌های رله نقاط بیشتری از شمال کشور که از نظر جهانگردی وتمرکز جمعیتی حائز اهمیت می‌باشد از برنامه‌های آن استفاده نمایند.

د - علاوه بر دو مرکز رشت و آبادان چهار مرکز فرستنده تلویزیون و برنامه منتهی با حجم کوچکتری برای تبریز، مشهد، شیراز و منطقه خلیج فارس درنظر گرفته شده‌است.

ه - در برنامه چهارم برای شهرهای اصفهان، اهواز، کرمانشاه، کرمان و گرگان فرستنده تلویزیون نصب خواهد شد که دارای مرکز تولید برنامه نبوده و ازبرنامه‌های ضبط شده تهران و شهرستانهای دیگری که دارای مرکز تولید برنامه هستند استفاده خواهند نمود.

سیاست‌های اجرایی 
۸ - جهت تأمین هدفهای مخابرات طی برنامه چهارم و اجرای سریع و رضایتبخش برنامه‌هایی که فوقاً به آنها اشاره شده سیاستهای زیر مورد عمل قرارخواهد گرفت:

‌الف - با توجه به تغییرات قابل توجهی که در سیستم‌های مخابراتی خدمات پستی و رادیویی طی برنامه چهارم به وجود خواهد آمد تجدید نظر کلی درسازمانهای مربوطه به شرح زیر انجام خواهد شد:

۱ - ایجاد سازمان تلفن و تلگراف تحت نظر وزارت پست و تلگراف و تلفن که در آن تمام فعالیتهای تلفنی (‌تلفن شهری - بین شهری و یا خارج ازکشور) و تلگرافی کشور متمرکز گردیده و ضمناً سازمان مزبور از نظر مالی، اداری و فنی مستقل بوده و بر طبق اصول بازرگانی تحت نظر مدیریت واحدانجام وظیفه نماید.
۲ - تمرکز امور پستی در یک سازمان تحت نظارت وزارت پست و تلگراف و تلفن.
۳ - تمرکز امور مربوط به تأسیس، بهره‌برداری و نگهداری فرستنده‌های شبکه رادیویی کشور در یک سازمان تحت نظر وزارت اطلاعات.

ب - دریافت ودیعه تلفن از وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و سازمانهای وابسته به دولت مانند سایر متقاضیان، تجدید نظر در نرخ فعلی تلفن و تلگراف باتوجه به بعد مسافت و زمان مکالمه و تعیین نرخهای متفاوت برای ساعات مختلف شبانه‌روز به منظور حداکثر استفاده از سرویسهای خودکار تلفن وتلگرافی.

ج - تجدید نظر در نرخهای تلفن و تلگراف با خارج از کشور بر اساس مذاکرات و موافقتهای بین‌المللی.

د - تجدید نظر در قوانین پستی ایران با توجه به موافقتنامه‌های بین‌المللی.

ه - تدوین مقررات لازم جهت گسترش سیستم کارمزد بگیری.

و - انجام کدبندی و تقسیم‌بندی پستی در کلیه کشور به منظور تسهیل و افزایش سرعت در توزیع پاکات و اعانات پستی.

ز - اتخاذ تدابیر لازم جهت الغای خدمات مجانی پست.

اعتبارات عمرانی 
اعتبارات عمرانی مخابرات در برنامه چهارم

۹ - جهت اجرای برنامه‌های فوق‌الذکر جمعاً اعتباری معادل ۲۹ میلیارد ریال مورد احتیاج خواهد بود که ۸٬۶۷۰ میلیون ریال آن از منابع شرکت سهامی‌تلفن ایران و ۲۰٬۳۰۰ میلیون ریال از محل اعتبارات عمرانی کشور تأمین خواهد گردید (‌طبق جدول زیر)

جدول: دوره ۲۲ - جلد ۴ - صفحه ۲۲۱۲