مذاکرات مجلس شورای ملی/دورهٔ ۱۶/جلسهٔ ۱۲۹
روزنامه رسمی کشور شاهنشاهی ایران

شامل: کلیه قوانین مصوبه و مقررات - گزارش کمیسیون‌ها - صورت مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی – اخبار مجلس - انتصابات - آگهی‌های رسمی و قانونی

سال هفتم – شماره ۱۷۸۶

۲شنبه ۱۹ فروردین ماه ۱۳۳۰
 
دوره شانزدهم مجلس شورای ملی

شماره مسلسل ۱۲۹

مذاکرات مجلس شورای ملی

جلسه ۱۲۹

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز ۱شنبه ۲۷ اسفند ۱۳۲۹ نشست ۱۲۹

فهرست مطالب:
۱- معرفی آقای فروزان به معاونت وزارت دارایی به وسیله آقای علاء نخست‌وزیر
۲- طرح و خاتمه مذاکره طرح سه فوری راجع به ترتیب جمع‌آوری اسکناس
۳- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

مجلس هفت ساعت و چهل دقیقه بعد از ظهر بریاست آقای حکمت تشکیل گردید

- معرفی آقای فروزان به معاونت وزارت دارایی به وسیله آقای علاء نخست‌وزیر 
۱ - معرفی آقای فروزان بمعاونت وزارت دارایی بوسیله آقای علاء نخست‌وزیر

رئیس - چون این جلسه یک جلسه فوق العاده‌است و بعضی از آقایان برای نطق قبل از دستور اسم نویسی فرموده‌اند تقاضا می‌کنم منصرف شوند آقای نخست‌وزیر فرمایشی دارید بفرمایید. نخست‌وزیر (آقای علاء) - آقای فروزان را بسمت معاون پارلمانی وزارت دارایی معرفی می‌نمایم (مبارک است).

- طرح و خاتمه مذاکره طرح سه فوری راجع به ترتیب جمع‌آوری اسکناس 
۲ - طرح و خاتمه مذاکره طرح سه فوری راجع به ترتیب جمع‌آوری اسکناس

رئیس - طرحی است که از طرف یکعده از آقایان نمایندگان رسیده که قرائت می‌شود. (بشرح زیر قرائت شد) امضاء کنندگان ذیل پیشنهاد مینماییم ماده واحده ذیل بقید سه فوریت مطرح شود.

ماده واحده - به هیئت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی ایران اجازه داده می‌شود که کلیه اسکناسهای ۵۰۰ و ۱۰۰۰ ریالی را در ظرف مدت سه ماه جمع آوری و با اسکناسهای دیگر تعویض نماید. پس از انقضاء این مدت اسکناسهای مزبور از درجه اعتبار ساقط است.

تبصره - به هیئت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی ایران اجازه داده می‌شود که سایر انواع اسکناسها را در صورتی که مقتضی بداند در ظرف دو سال بتدریج با اسکناسهای جدید تبدیل کند حداقل مدت برای تعویض هر نوع اسکناس ششماه است اسکناسهایی که تعویض آن در ظرف مدت معینی اعلام شود پس از انقضای آن مدت از درجه اعتبار ساقط است. دکتر شایگان - دکتر معظمی - ملک مدنی - بزرگ نیا - ابریشمکار - ابتهاج - ارباب - نورالدین امامی - کهبد - صفوی - کشاورز صدر - دکتر راجی - شوشتری - حکیمی - دولتشاهی - گرگانی - شهاب خسروانی و چند اعضاء دیگر

رئیس - فوریت اول مطرح است (مخالفی نیست رأی بگیرید) آقایانی که با فوریت اول موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد فوریت دوم مطرح است (مخالفی نیست) آقایانی که با فوریت دوم موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد برای اینکه فی المجلس کار تمام شود یک فوریت سوم هم دارد (مخالفی نیست) رأی گرفته می‌شود بفوریت سوم آقایانی که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد خود ماده واحده مطرح است آقای اردلان بفرمایید

اردلان - بنده قبلاً از اعضای محترم کمیسیون که این طرح را تهیه فرمود و بمجلس تقدیم نموده‌اند تشکر می‌نمایم و واقعاً یک قدم بسیار موثری است و چنانچه بنده در جلسه خصوصی هم عرض نمودم دیشب فراکسیون جوان در نظر داشت که امروز از ریاست محترم مجلس شورای ملی تقاضا کند که اینرا جزء دستور بگذارند خوشبختانه این منظور ما عملی شده‌است ولی از لحاظ اینکه بنده جزو هیئت نظارت اندوخته اسکناس هستم خواستم توضیحی عرض کنم چون یکی از همکاران محترم خواهش فرمودند که عضو کمیسیون باشند ما باو رأی دادیم خود مننبودم اگر می‌بودم به آقای رئیس بانک ملی ایران توضیح می‌دادم گو اینکه عضو هیئت نظارت اندوخته اسکناس هستند ولی چون کار زیاد دارند نمی‌توانند زیاد تشریف بیاورند بنده خودم از اعضای کمیسیون نظارت هستم که همیشه در جلسات شرکت می‌کنم در این ماده واحده نوشته شده‌است که در ظرف سه ماه اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی را جمع آوری کنند و اگر کسی بعد از سه ماه آورد از درجه اعتبار ساقط است بنابراین این هیئت نظارت اندوخته اسکناس باید قدرت این را داشته باشد این اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی را که می‌آورند جایش اسکناسهای دیگری بمردم بدهند من بنام عضو هیئت نظارت اندخته اسکناس عرض می‌کنم که در حال حاضر ما این اندازه اسکناس موجود نداریم که اگر همه اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی را بیاورند بما بدهند ما بتوانیم همه آن اسکناسها را عوض بکنیم و اگر نظر آقایان باشد در لایحه پیش نوشته شده بود اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی قدیم که قطع بزرگ دارد برای اینکه مطلب روشن شود و ابهامی نداشته باشد عرض می‌کنم که اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی قدیم یک میلیارد و هشتصد میلیون ریال در حال حاضر دست مردم است چه در خاک ایران و چه در خاک عراق و یا هر کجا که هست بایستی بیاورند و عوض بکنند و ما اسکناس هم داریم که جایش بدهیم و عوض بکنیم ولی اسکناسهای پنجاه تومانی و صد تومانی جدید که قطع کوچک دارند دو میلیارد و پانصد میلیون ریال دست مردم است که اگر جمع این دو را بیاورند عوض کنند ما این اندازه اسکناس موجود نداریم اینست که برای مردم زحمت زیاد تولید می‌شود (چند نفر از نمایندگان – دستور طبع داده شده) بنابر این بنده استدعا می‌کنم موافقت بکنید که نوشته شود اسکناسهای هزار ریالی و پانصد ریالی قدیم (عده از نمایندگان - خیر خیر).

کشاورز صدر - دیگر بحث نفرمایید

شوشتری - اختیار را بدست بانک بگذارید

اردلان - پس اجازه بفرمایید مدت سه ماه را بیشتر را بکنند (عده‌ای از نمایندگان – نه آقا) حالا بنده عرضم را کردم مجلس جای مشورت من یک وکیل هستم و اصرار هم ندارم (پناهی – اگر نشد دولت تمدید می‌خواهد) اجازه بفرمایید اگر حالا ما برای چاپ اسکناس سفارش بدهیم حداقل تا هشت ماه دیگری این اسکناسها بتهران وارد می‌شود بنابر این اسکناس به این اندازه نیست این ممکن است زحمتی برای مردم ایجاد کند (جواد مسعودی - اگر نشد یک لایحه دیگر میاورند) بنده عضویت هئیت نظارت اندوخته اسکناس را دارم یک وقتی آقایان میل دارند یک چیزی را تصویب بکنند البته رأی مجلس قاطع است منهم در هئیت نظارت اندوخته اسکناس نماینده شما هستم اگر حقیقت را نگویم در مقابل شما مسئول هستم شما آقایان از قضیه مستحضر شده‌اید که یک میلیارد و هشتصد میلیون ریال اسکناس هزار ریالی و پانصد ریالی قدیم دست مردم و دو میلیارد و پانصد ریالی جدید و جمع اینها چهار میلیارد و سیصد میلیون ریال می‌شود که ما الان به این اندازه اسکناس برای تعویض موجود نداریم حالا بنده دیگر عرضی ندارم و هر طوری می‌خواهد رأی بدهید.

رئیس - آقای نورالدین امامی: نورالدین امامی- عرض کنم بنده بجناب آقای اردلان مخصوصاً در اینقسمت نشر اسکناس و قسمت اقتصادی حقیقه بخودشان و بفکرشان اعتقاد دارم و با اینکه جزو هئیت نظارت بانک انتخاب شده‌اید بنده تصور می‌کردم که اولین مخالف این لایحه جنابعالی باشید الان در همان کمیسیون که بنده عضوش نبودم آقای رئیس بانک ملی توضیح داده بودند که از چند ماه قبل که این لایحه بمجلس را درست کرده‌اند و دویست هزار لیره حق طبع اسکناس جدید پرداخته شده و اسکناس جدید را موجود دارند و شما در ظرف سه ماه که این اختیار را به بانک می‌دهید و علت اینکار در جلسات متعدد گفته شده‌است احتیاج بتوضیح نیست تصور می‌شود که مقدار زیادی از این اسکناسها در خارج از کشور باشد که اینها نمی‌آید. (انشاءالله) انشاءالله که نمی‌آید آنوقت بتدریج اسکناسهای درشت را می‌آورند اینجا و اسکناس ریز می‌گیرند که کمتر انبار بشود و در خانه نگهداری بشود بعلاوه دولت و بانک ملی که خودش این را تهیه کرده و میزان اسکناس را در نظر گرفته چون اسکناسهایی که سفارش داده شده. هنوز به ایران نیامده‌است بدولت سه ماه مهلت داده شده‌است که در ظرف این سه ماه ممکن است بانک پیش بینی بکند و یک سری را بگوید که اول این سری را بیاورید و در ظرف یکماه عوض کنید و بعد سری دوم و سری سوم و این اشکالی ندارد اینستکه بنده تقاضا می‌کنم مخالفتتان را پس بگیرید و امشب این امر خیر را بنفع مملکت انجام دهید.

رئیس - آقای شوشتری بفرمایید.

شوشتری - بسم الله الرحمن الرحیم بنده مخالفتم برای رفع محاذیری است از دولت البته آن معنای مخالفتی که آقایان تلقی می‌کنند آنطور مخالف نیستم خاطر محترم آقایان هست و آقای علاء استحضار ندارند من سه ماه و نیم قبل عرض کردم اسکناسهای منتشره را در تمام ممالک راقیه بعد از چند سال جمع آوری می‌کنند و آن ما به التفاتی که برگشت نمی‌کند که یا از بین رفته یا سوخته و یا احتکار شده اینها بنفع بانک یا بنفع دولت احتساب می‌شود و اینجا چون اساساً سرمایه بانک ملی ایران مال دولت است و دولتها بدون مجوز بانک نفهمیده با اجازات بیمعنی مال مردم را که ودیعه گذارده‌اند قرض داده‌اند بدولت پس در اینموقع مجلس شورای ملی و نمایندگان باید فکری بکنند که این قرضه پرداخت بشود یک قلم محل این قرضه همین ما به التفات است که مطلعین می‌گویند در حدود بین ۹۰ الی صد میلیون تومان ممکن است تمام بشود من برای تشریح این قسمت اصولی بود که در این ماده واحده این پیشنهاد را کرده‌ام که اگر دولت و وزارت دارایی این معنی را الان تقبل می‌کند مدت دو سال هم زیاد است مدت یک سال بشود که در این مدت یکسال که تمام اسکناسها تعویض شود و مابه التفاوت بابت قرض دولت به بانک محسوب بشود که اعتبار بانک افزوده شود و مردم تاجر، کاسب، ملاک که پولشان را گذاشته‌اند در بانک و بدون مجوز این پول را قرض داده‌اند بدولت و لوطی خور شده‌است بدانند که پولشان به بانک برگشته‌است من مخالفت من از نظر تحکیم اساس بانک است و برگشت قرض دولت از این جهت بنده از آقای فروزان کفیل محترم وزارت دارایی (عده‌ای از نمایندگان - معاون وزیر دارایی) معاون یا کفیل فرقی نمی‌کند خواهش می‌کنم این موضوع را در نظر بگیرید و از این جهت مخالفم والا در اصل موضوع تبریک می‌گویم به کمیسیون و مجلس شورای ملی که در شب عید به مملکت و مردم عیدی دادند و درسی دادند به دیگران آنان که می‌خواهند متشنج کنند و اسکناسها را احتکار می‌کنند باید زحمت بکشند و حالا برگشت بدهند.

رئیس - پیشنهاد کفایت مذاکرات رسیده از آقای دکتر کیان که قرائت می‌شود (بشرح زیر خوانده شد)

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی - اینجانب پیشنهاد کفایت مذاکرات می‌نمایم - دکتر کیان.

عده‌ای از نمایندگان- مخالفی نیست آقا همه موافقند رأی بگیرید.

رئیس - توضیح مختصری می‌دهند بعد رای گرفته می‌شود آقای دکترکیان. دکتر کیان گمان هیچ احتیاجی به توضیح نباشد برای اینکه آقایان همه با بانک و دولت موافقت کرده‌اند و کافی دانسته‌اند برای رفع احتیاجات دولت این ماده را تصویب کنند و می‌دانند که منظور دولت از پیشنهادش این بود که مبلغی به اسکناسها اضافه بشود و کمیسیونی که تشکیل شد این موضوع را قبول نکرد ولی این موضوع الان موضوعی است که قبلا در مجلس طرح شده و تصویب کرده‌اند و الان چیزی که محتاج به توضیح باشد نیست و با این وضعی که دولت اقدام کرده‌است گمان می‌کنم جای بحث هم نباشد اگر اشکالاتی هم در آتیه پیش آمد و یا مدت کم بود در ظرف سه ماه هم مجلس هست، هم دولت مراجعه می‌کنند و رفع می‌کنند در این شب عیدی استدعا می‌کنم که با کفایت مذاکرات موافقت بفرمایند.

رئیس - مخالفی نسیت رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد کفایت مذاکرات آقایانی که با کفایت مذاکرات موافقند قیام بفرمایند (عده زیادی قیام نمودند) تصویب شد. چند پیشنهاد رسیده که قرائت می‌شود (پیشنهاد آقای کهبد بشرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملی اینجانب پیشنهاد می‌نمایم تبصره ذیل اضافه شود:

تبصره ۲ - تفاوت جمع آوری اسکناس به نفع دولت و بابت بدهی دولت به بانک ملی ایران محسوب خواهد شد. کهبد.

رئیس - آقای کهبد

عده‌ای از نمایندگان - همه موافقند کسی مخالف نیست رأی بگیرید آقا

کهبد - اجازه بفرمایید توضیح بنده خیلی مختصر است برای اینکه این بانک ملی متعلق بمردم است و مردم هم باید بطوری که تا حال به آن اعتماد داشته‌اند باز هم به این دستگاه بایستی اعتماد داشته باشند و تمام ما سعی کنیم یعنی از دولت جناب آقای علاء بخواهیم که هر طوری که هست و ممکن است دولت قرض خودش را به بانک بپردازد تا مردم به این دستگاه اعتماد داشته باشند و پول خودشان را در بانک ملی بخوابانند این بود که خواستم تقاضا کنم این پیشنهاد بنده را مورد موافقت قرار دهند که این تفاوت بابت بدهی دولت به بانک محسوب بشود (عده‌ای از نمایندگان - صحیح است)

رئیس - مخالفی نیست؟ (گفته شد - خیر) رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقای کهبد آقایانی که با این پیشنهاد موافقند قیام بفرمایند (عده زیادی قیام کردند) تصویب شد. پیشنهاد آقای شوشتری قرائت می‌شود. (بشرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملی اینجانب تبصره ذیل را بعنوان تبصره ۲ پیشنهاد می‌نماید

تبصره - پس از جمع آوری هر قلم از اسکناسهای منتشره آنچه برگشت بانک ملی مکلف است حساب نموده بقیه آن مبلغ را از قرض دولت به بانک کاهش دهد. شوشتری

عده‌ای از نمایندگان - آقای شوشتری نظر شما تأمین است آقا).

شوشتری – چون منظور بنده با تصویب پیشنهاد آقای کهبد تأمین است لذا پس می‌گیرم.

رئیس - پیشنهاد آقای دکتر راجی قرائت می‌شود. (بشرح زیر قرائت شد)
ریاست مجلس شورای ملی - پیشنهاد می‌شود که در ماده واحده بجای سه ماه دو ماه نگاشته شود. راجی 

عده از نمایندگان - خیر آقا خیر همان سه ماه باشد

رئیس - آقای دکتر راجی

دکتر راجی - بنده خیال می‌کنم که هر چه اسکناسهای درشت زودتر جمع آوری بشود زودتر وضع مردم و مملکت بهتر خواهد شد بنابراین و بهمین واسطه بنده پیشنهاد کردم که بجای سه ماه دو ماه مجلس رأی بدهد و موضوع پول هم یک چیزی است که همه به آن علاقه دارند و بنده یقین دارم هیمن امشب وقتی رادیو تهران بگوید که چنین قانونی گذشته‌است بفاصله ۴۸ ساعت از تمام اکناف کشور مردم این قضیه را خواهند دانست بنابرای اگر دو ماه تصویب بشود بنظر بنده بهتر خواهد بود. شوشتری - مخالفم.

رئیس - آقای پیراسته بفرمایید.

پیراسته - عرض کنم که همه آقایان برای اینکه رفع محظور دولت بشود و چرخهای دولت بحرکت درآید در این شب عید با وجود اینکه غالباً آقایان مسافر هستند آمده‌اند اینجا نشسته‌اند برای اینکه گشایشی بشود و دولت بتواند در این موقع حقوق مستخدمین را که اکثرشان واقعاً بدبخت و بیچاره هستند بپردازند و کمال حسن نیت را دارند باید این فکر را بکنیم تا این موضوع باطراف و اکناف مملکت خبرش برسد و بفهمند چون همه برق و رادیو ندارند و به این جهت مدتی طول می‌کشد و از طرفی به آن اشخاصی هم که برق و رادیو دارند ضرری نمی‌خورد و فقط ضررش متوجه آن اشخاص فقیر و بیچاره ایست که در دهات نشسته‌اند که ممکن است تمام داراییشان ۵۰ تومان باشد بعلاوه دولت نمی‌تواند این مقدار اسکناس تهیه کند اینجا الان صحبت شد دولت نمی‌تواند یعنی بانک نمی‌تواند الان آقای اردلان توضیح دادند بنابراین بنده عقیده دارم که آقایان با اینکه این پیشنهاداتشان از روی کمال حسن نیت است در موقع دیگری بدهند و جناب آقای دکتر راجی هم موافقت بفرمایند پیشنهاد خودشان را پس بگیرند که این لایحه امشب تمام بشود.

رئیس - رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقای دکتر راجی آقایانی که موافقند قیام کنند (عده کمتری برخاستند) تصویب نشد. پیشنهاد دیگری قرائت می‌شود. پیشنهاد می‌کنم مدت جمع آوری اسکناسهای پانصد ریالی و هزار ریالی در داخله دو ماه و آنچه در خارج موجود است سه ماه باشد. امینی

رئیس - آقای امینی بفرمایید.

امینی - عرض کنم نمی‌دانستم که آقای دکتر راجی این پیشنهاد را داده‌اند ولی پیشنهاد بنده از لحاظ این که یک اختلاف مدتی در داخله و خارج کشور باشد لازم است و دلیلش هم این است که شما اگر یک مأموری را از خارج احضار کنید تا این راه را طی کرده مدتی طول می‌کشد و ما ناچار خواهیم بود که تفاوت مدتی قائل شویم برای جمع آوری اسکناسهای خارجه و بنده از اصل مدت هم نکاستم اصل مدت همان سه ماهی است که در لایحه هست منتها تفاوت در اسکناسهایی است که در داخله کشور هست و اسکناسهایی که شما در خارج از کشور دارید (بعضی از نمایندگان - علامت ندارد) شما منکر این نباشید که رد این مملکت انجام کار را همیشه برای آخرین فرصت می‌گذاریم یعنی اگر دو ماه وقت داشته باشیم ده روز آخر می‌آوریم و اگر سه ماه داشته باشیم ۱۰ روز آخر سه ماه می‌آوریم بنابراین بنده خواستم گشایشی در کار بانک ملی باشد برای اینکه این نظر زودتر اجرا شود یعنی جمع آوری اسکناس زودتر عملی بشود و همان دو ماهی بود که آقای دکتر راجی پیشنهاد فرمودند و برای این که از این مدت هم تجاوز نکنیم آن اسکناسهایی که زوار می‌برند در خارج در عراق عرب و غیره آن طول مدت را برای برگشت آن در نظر گرفتم در هر صورت بنده زیاد تعقیب نمی‌کنم ولی معتقد هستم که بایستی یک اختلاف مدتی قائل شد یعنی تفاوت مسافت باید رعایت شود ولی اگر مجلس اصرار دارد که نباید باشد بنده پس می‌گیرم (احسنت)

رئیس - دو ماه که رد شد و سه ماه هم راجع به خارجه باشد در لایحه هست بنابراین رأی لازم ندارد پیشنهاد دیگری قرائت می‌شود بنده پیشنهاد می‌نمایم برای از جریان خارج ساختن اسکناسهای ۵۰۰ ریالی و ۱۰۰۰ ریالی بجای سه ماه یکماه ضرب الاجل معین شود. موقر

موقر - بنده پس گرفتم.

رئیس - پیشنهاد دیگری قرائت می‌شود.
ریاست محترم مجلس شورای ملی، پیشنهاد می‌کنم فقط اسکناسهای پنجاه تومانی و صد تومانی عوض شود و سایر اسکناسها کما فی السابق در جریان باشد. آزاد 

رئیس - آقای آزاد.

آزاد - پیشنهادی که بانک ملی به دولت کرده بود یکی از علتش این بود که اسکناسهای صد تومانی و پنجاه تومانی را مردم جمع کرده‌اند و در دست بانک نیست در اینصورت اسکناس کم شده‌است ولی من هر چقدر فکر می‌کنم فلسفه اینکه اسکناسهای ۵ ریالی و ده ریالی و بیست ریالی را عوض کنند نفهمیدم البته آقایان استحضار دارید که یک مقدار زیادی تعویض این اسکناسها خرج دارد تا درست بشود مخصوصاً از این جهت که برای بانک ملی و دولت خیلی گران تمام می‌شود بنابراین فایده‌ای ندارد که ما تمام اسکناسها را عوض کنیم من بخاطرم می‌آید که قبل از شهریور اسکناسهای ده ریالی رنگ دیگری داشت زرد رنگ بود بعد از شهریور آمدند آبی رنگ شد و معلوم نبود که تعوض آن بنفع بانک بود یا بنفع دیگری بود معلوم نشد بنابراین بنده پیشنهاد می‌کنم که آن اسکناسهای ۵ ریالی و ده ریالی و بیست ریالی آنها باقی بماند فقط اسکناسهای پانصد ریالی و هزار ریالی را عوض کنند بعلاوه یک موضوع دیگری بود که می‌خواستم عرض کنم دولت ۶۹۶ میلیون تومان قرض کرده‌است از بانک ملی آقایان درست توجه بفرمایید پولی که دولت قرض کرده‌است از بانک ملی از مجموع اسکناسهایی که چاپ شده‌است ۷۸۰ میلیون تومان اسکناس چاپ کردیم در حدود ۷۰۰ میلیون تومان دولت قرض کرده‌است و دولت علت اینکه نمی‌تواند بپردازد برای چیست؟ اولا اینکه دولت برای چه این پول را قرض کرده و آمده بر خلاف قانون و بدون اجازه مجلس شورای ملی پول مردم را که در بانک بوده‌است ۷۰۰ میلیون قرض کرده هیچکس سوال نکرده‌است که شما مطابق کدام مجوز قانونی این قرض را کرده‌اید (صدری - مجلس اجازه داده) نه آقا کجا اجازه داده؟ من تقاضا می‌کنم این موضوع را تحقیق بفرمایید دولت به بانک ملی هفتصد میلیون تومان قرض دارد نه ببانک این اجازه را داده‌اند و نه دولت اجازه گرفته‌است من درخواست می‌کنم که آقایان اینها را تعقیب بفرمایند که در آینده هر کسی که متصدی یک عملی است بر خلاف قانون یک کاری نکند علت بی نظمی کارهای بانک و دولت در این است که ما بهیچ وجه من الوجوه از عملیاتی که بر خلاف قانون می‌شد باز خواست نمی‌کنیم اگر یکمرتبه دو مرتبه کارهایی که بر خلاف قانون و بر خلاف قانون اساسی انجام می‌شود ما باز خواست بکنیم بطور قطع جامعه دچار این پیش آمدها و این گرفتاریها نمی‌شود.

رئیس - آقای دکتر کیان.

دکتر کیان - البته آقایان استحضار دارند در تمام ممالک دنیا رسم براین است که چند سال بچند سال تمام سری‌های مختلف اسکناسهای را جمع می‌کنند و تجدید می‌کنند و از جریان خارج می‌کنند (صحیح است) این کارتا بحال در ایران مدتهای مدیدی است که انجام نگرفته و اسکناسهای ما همان اسکناسهای ده سال و پانزده سال قبل است (آزاد- اینطور نیست) حساب آنهایی که که مفقود شده و از این بین رفته و بالاخره به عللی فاسد شده اینها در دست دولت نسبت همین عمل نتیجه اش این است که اولا حساب دولت و بانک ملی را از لحاظ اسکناس روشن نیست و از طرف دیگر آن مقادیری که وجود خارجی ندارد آنها هم معلوم می‌شود اگر مقتضی بود برای پرداخت قرض دولت به بانک ملی محسوب می‌شود از طرف دیگر بین این اسکناسهایی که کهنه و فاسد شده‌است اسباب اشاعه امراض است با اسکناسهای نوتری تعویض می‌شود و بدست مردم می‌رسد باضافه گفته شده‌است که در این تبصره مربوط به این قسمت که بانک ملی هر کدام از این سری‌ها را مقتضی دید اعلام می‌کند که از این جریان خارج خواهد کرد و در ظرف ۶ ماه هم عمل را می‌کند بنابر این عمل طوری پیش می‌آید که از فردا تمام اسکناسهای خرد هم که کهنه شده‌اند از جریان خارج می‌شود بانک مطالعه خواهد کرد و دولت هم مطالعه خواهد کرد که آن اسکناسهایی که از سری‌های اولیه بوده‌است بتدریج اعلان خواهد کرد و در ظرف ۶ ماه از جریان خارج می‌کند و چون مدت آن دو سال است بفرض اینکه اشکالی هم در کار پیش آمد وقت هست که به مجلس مراجعه بشود و اصلاح بشود استدعا می‌کنم که در این شب عیدی و این موقع شب وقت خودمان را به این جور پیشنهادات نگذارنیم و البته وقت خواهیم داشت که در هر آتیه هر اشکالی پیش بیاید در همین مجلس حل بکنیم.

رئیس - رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقای آزاد آقایانی که موافقند قیام فرمایند (عده قلیلی برخاستند) تصویب نشد پیشنهاد دیگری قرائت می‌شود. (بشرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم دولت مکلف است دو نوع اسکناس برای داخل و خارج در جریان بگذارد. محمدعلی مسعودی

چند نفر از نمایندگان –پس گرفتند.

رئیس- آقای مسعودی.

محمدعلی مسعودی- عرض کنم آقایان توجه نفرمودند به پیشنهاد بنده حالا عرضم را می‌کنم تا به بینند چه پیشنهاد مفیدی است و چطور می‌شود از خروج بی جهت اسکناسها جلوگیری کرد در تمام کشورها دو نوع اسکناس دارند یکی برای داخله کشور یکی برای خارج کشور و با این ترتیب هر سیاست خارجی یا هر دستگاهی که بخواهد دستگاهای اقتصادی مملکت را دچار وقفه بکند زود فهمیده می‌شود یعنی دولت و بانک میزان اسکناس که رویش نوشته شده فقط در خارج کشور ادا خواهد شد می‌توانند زود و بفوریت کنترل بکنند که چقدر اسکناس در خارج کشور دارد و فوراً اگر در مضیقه قرار بگیرد می‌تواند لایحه بیاورد به مجلس و شیفرش را در نظر روشن بکند که مثلاً دویست میلیون اسکناس در خارج داریم تا فوراً یک تصمیم قانونی گرفته بشود برای تعویض آنها یا فرض بفرمایید برای برگرداندن ببانک (امینی - این کجاست که ما نشنیده‌ایم) در عراق عرب اجازه بفرمایید این یک پیشنهاد فوق العاده مفیدی است بنده با آقای رئیس بانک ملی صحبت کردم در آنموقع که لایحه قدیم را آوردند ایشان فرمودند بسیار خوبست و این بسیار چیز مفیدی است ولی این زمان می‌خواهد ما بایستی که یک همچو اسکناسهایی را در نظر بگیریم و در خارج چاپ بکنیم و بعد اینکار را عملی بکنیم بنابر این بنده می‌خواهم توجه جناب آقای علاء و جناب آقای فروزان را به این موضوع جلب بکنم که در این موضوع را با بانک ملی در میان بگذارند و اگر پسندیدند و تصدیق کردند که این پیشنهاد مفیدی است و به نفع دولت و بانک ملی است در لایحه آینده شان بکنجانند یا طبق ماده‌ای بمجلس شورای ملی بیاورند و بنده فعلاً پیشنهادم را پس می‌گیرم (احسنت)

رئیس - پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.
پیشنهاد می‌کنم هیئت نظارت اندوخته اسکناس نسبت اسکناسهای خرد مورد لزوم را تعیین نماید. جمال امامی
 
رئیس - آقای جمال امامی

جمال امامی - راه طرح گشایش امور وقتی که در کشوری اسکناس بقدر لزوم و بقدر احتیاج منتشر نشده آنوقت به عللی که خودمان می‌دانیم چه دولت و چه قوه مقننه اجازه نشر اسکناس نمی‌دهد همین است که ما گرفته‌ایم این پیشنهاد بنده جواب جناب آقای اردلان را می‌دهد چرا ما با این طرز موافقت کردیم از این نظر که بتوانند جلوی خروج اسکناس را از بانک بگیرند بنابر این هر چه اسکناس خرد در مقابل اسکتاس درشت بدهیم به نفع منظور ما است یعنی ما می‌خواهیم که حتی المقدور نشر اسکناس را کمتر بکنیم که مردم بطریقی که در ممالک راقیه هست عادت بکنند با معامله با بانک کارهایشان را بگذرانند که احتیاج به نشر اسکناس نداشته باشند این پیشنهاد را که کردم برای این بود که هیئت نظارت اندوخته اسکناس در نظر بگیرد حتی المقدور نسبت اسکناسهای خردتر را در این موضوع مراعات بکنند یعنی اسکناسهای پنجاه ریالی و صد ریالی را به نشر اسکناس دویست ریالی ترجیح بدهند منظورمان عملی تر بشود هر چه کمتر از بانک اسکناس تقاضا بشود و در خارج احتکار نشود و همیشه در بانک اسکناس باقی بماند بهتر است و مردم عادت می‌کنند که معاملاتشان را بوسیله دوران چک انجام بدهند.

رئیس - آقای دکتر کیان

دکتر کیان – پیشنهادی که جناب آقای جمال امامی دادند از نظر اصول بسیار صحیح و جالب توجه‌است ولی چیزی که هست طوری است که نمی‌شود آنرا در تبصره بگذاریم برای اینکه نسبت اسکناس درشت به ریز یک نسبتی است که در روی محاسبات جریان پول معلوم است و در هر یک از ممالک برحسب احتیاجات بانک‌های مرکزیشان این نسبت‌ها را در نظر می‌گیرند و بهمان نسبت آن را معلوم کنند و باختیار بانک و دولت بگذارند این چیزی نیست که ما رأی بدهیم فقط یک تذکری می‌شود در این مورد داد بنده خیال می‌کنم که دولت این موضوع را خودش در نظر می‌گیرند و احتیاج به اینکه در قانون ذکر بشود نیست.

جمال امامی - اگر آقای معاون وزارت دارایی قبول بکنند من پس می‌گیرم

معاون وزارت دارایی - چشم اجرا می‌شود

جمال امامی - دولت قبول کرد بنده حرفی ندارم پس گرفتم

رئیس - پیشنهاد دیگری قرائت می‌شود (بشرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم در مقابل اسکناسهای پانصد ریالی و هزار ریالی اسکناس اسکناس ده ریالی و بیست ریالی و پنجاه ریالی داده شود - کشاورز صدر

چند نفر از نمایندگان - این عین پیشنهاد آقای امامی است.

رئیس - آقای کشاورز صدر

کشاورز صدر - تفاوت پیشنهاد بنده با پیشنهاد آقای امامی این است که بنده راجع به اسکناسهای پانصد ریالی و هزار ریالی که مقرر شده‌است جمع آوری شود پیشنهاد کرده‌ام که اسکناسهای یک تومانی و دو تومانی و پنج تومانی داده شود غیر از این است که ایشان پیشنهاد کردند چرا؟ برای اینکه اگر کسی ده هزار تومان اسکناس پنجاه تومانی یا صد تومانی برای تعویض ببرد وقتی که در مقابل بخواهند یک تومانی و دوتومانی باو بدهند او نمی‌گیرد و می‌گذارد بحساب خودش در بانک بماند و نتیجه جلوگیری از خروج اسکناس از بانک می‌شود این است که بنظر بنده این طریق عملی است برای اینکه عوض کردن اسکناس پنجاه تومانی در عمل چندان تفاوتی حاصل نمی‌شود ولی عوض کردن آن با یک تومانی و دو تومانی بسیار موثر است و این را بنده خیال می‌کنم اگر آقایان توجه بفرمایند و موافقت کنند حتی آقای معاون وزارت دارایی هم اگر عنایت بفرمایند و خصوصاً جناب آقای رئیس ماده آئین نامه مجلس را تذکر بفرمایند که جناب آقای امامی نائب رئیس در جای وزراء نه نشینند تا معاون وزارت دارایی بعرایض بنده بتواند توجه کنند این است که ایشان هم اگر توجه بفرمایند شاید قبول کنند که در مقابل اسکناس پنجاه تومانی و صد تومانی و دو تومانی و یک تومانی بدهند.

رئیس - آقای اردلان

اردلان- بنده خواستم به همکار محترم جناب آقای کشاورز صدر عرض کنم که برای بانک ملی مقدور نیست که هر چه پانصد ریالی و هزار ریالی بیاورند بجایش یک تومانی و پنج تومانی بدهند باید اجازه بدهید که بتوانند اسکناس بیست تومانی هم بدهند چنانکه خاطرتان هست برای اسکناس خرد ما در مضیقه بودیم خود مجلس شورای ملی قانونی گذارند و اجازه انتشار بیست تومانی را داد استدعا می‌کنم که پیشنهادتان را پس بگیرید.

کشاورز صدر –بنده چون آقای اردلان را بمنزله دکتر شناخته ایران می‌دانم پیشنهاد را پس گرفتم

رئیس - بسیار خوب این آخرین پیشنهاد است که قرائت می‌شود پیشنهاد آقای دکتر راجی (بشرح زیر قرائت شد) پیشنهاد می‌نماید که تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود:

 ۱ - بانک ملی موظف است تا سه ماه چکهای مسافرتی چاپ کرده و در اختیار مردم بگذارد.
 ۲ - دولت موظف است برای اشخاصی که چک بی محل می‌کشند قانون مجازات شدیدی بمجلس بیاورد.

رئیس - آقای دکتر راجی

دکتر راجی - البته آقایان اطلاع دارند که در همه جای دنیا اشخاصی که مسافرت می‌کنند یک چکهای مسافری همراه خودشان دارند و پول نقد همراه خودشان نمی‌برند و این خودش وسیله‌ای است که پول کمتر در دست مردم باشد و بوسیله چک معاملات انجام می‌شود پیشنهاد بنده این است که بانک ملی مکلف باشد در عرض سه ماه از این چکهای مسافری که همه جای دنیا معمول است چاپ بکنند و در اختیار مردم بگذارند (بعضی از نمایندگان –برای داخله؟) بلی برای داخله خود کشور. عرض کنم قسمت دوم پسشنهاد بنده این است که در ایران متأسفانه از روی سابقه اشخاص چک‌های بی محل داده‌اند و از اعتبار چک خیلی کاسته شده‌است و جنابعالی وقتی بروید در یک مغازه‌ای بخواهید جنس بخرید وقتی بخواهید چک بدهید چک شما را قبول نمی‌کنند و این برای این است که مجازاتی که در قانون برای صادر کنندگان چک بی محل پیش بینی شده کافی نیست بنده در پشت این دسته چک‌ها مجازات اشخاص که چک بی محل می‌دهند می‌خوانم که آقایان متوجه شوند. هر کس بدون داشتن محل و اعم از وجه نقد یا اعتبار چک صادر نماید بجزای نقدی معادل عشر وجه چک محکوم می‌شود و اگر محل کمتر از چک باشد جزای نقدی به نسبت تفاوت بین محل موجود و مبلغ چک اخذ خواهد شد و در هر صورت میزان جزای نفدی نباید کمتر از دویست ریال باشد. ب- هر کس از روی سوء نیت بدون محل و یا بیشتر از محلی که دار چک صادر کند ویا پس از صادر کردن چک تمام یا یک قسمت وجهی را که باعتبار آن چک صادر کرده بنحوی از انحاء از محال علیه پس بگیرد بحبس تأدیبی از شش ماه تا دو سال و تأدیه جزای نقدی که نباید از دو برابر وجه چک بیشتر باشد و ربع آن کمتر باشد محکوم خواهد شد. جرایم مذکور در فوق بدون شکایت مدعی خصوصی قابل تعقیب نیست. بهمین واسطه‌است که آقایان می‌بینند در ایران چک رواج ندارد برای اینکه این قانون بقدر کفایت مجازات قائل نشده‌است اگر دولت مکلف باشد که در ظرف سه ماه قانونی بیاورد که برای اشخاصی که چک بی محل می‌دهند یک مجازات زیادتری قائل بشود آنوقت چک در ایران رواج پیدا می‌کند.

رئیس - آقای دکتر کیان.

دکتر کیان - استدعا می‌کنم از جناب آقای علاء که این نکته را توجه بفرمایند که در پیشنهاد آقای دکتر راجی یک حقیقت بسیار بزرگی مکتوم بود که در ایران هیچوقت مورد توجه قرار نگرفته‌است یعنی رواج استعمال چک که در تمام ممالک دنیا بطوری که استحضار دارید معمول است مخصوصاً در ممالک انگلوساکسون باندازه ۹۵ در صد از معاملات بوسیله چک انجام می‌شود در ممالک لاتین رواج آن کمتر است شصت در صد از معاملات بوسیله چک انجام می‌گیرد بنده سابقاً که کارمند بانک ملی بودم یک گزارش در این خصوص تهیه و تقدیم کردم در آن تاریخی که بنده مطالعه کردم اگر بنا بود که ممالک امریکا در ظرف یک روزه معاملات چک را که در آن جا جریان دارد چک را فراموش کنند و مثل ایران معاملاتشان را با اسکناس انجام بدهند اگر تمام ذخایر پولی دنیا در امریکا جمع آوری می‌شد کافی نبود برای اینکه آن چهل در صد پشتوانه پول امریکا را تأمین کند در حالی که در آن موقعی که بنده مطالعه می‌کردم همان موجودی طلای بانک فدرال رزرو و باندازه دویست در صد اسکناس در جریان آنجا بود یعنی بواسطه رواج چک فقط صدی پنج از معاملات را گذاشته بودند که با پول رایج انجام بگیرد و نود و پنج در صد با چک بود و این ترتیب اساساً احتیاج به اسکناس را کم می‌کند و این موضوع در ایران مورد توجه قرار نگرفته‌است و ضرورت دارد که اگر دولت با بانک ملی بخواهد کاری کنند که به این مضیقه فعلی دچار نشوند باید تدابیری اتخاذ کنند که چک در ایران رواجش زیاد شود و یکی از آن تدابیر هم همین پیشنهاد آقای دکتر راجی است (بعضی ازنمایندگان- شما که با پیشنهاد موافقید) اجازه بفرمایید این که بنده موافقم برای این است که این قسمت مهم است ولی از این جهت مخالفم که حالا نمی‌توان تصمیمی در اینکار اتخاذ کرد اجازه بفرمایید که بلافاصله بعد از تعطیل نسبت به این موضوع از طرف بانک مطالعه بشود و یک لایحه‌ای که هم از نظر مجازات و هم از نظر مقررات جامع باشد بمجلس بیاورند و امشب اجازه بفرمایید این موضوع زودتر بگذرد.

رئیس - آقای دکتر راجی می‌خواهید پس بگیرید؟

دکتر راجی – اگر جناب آقای نخست‌وزیر راجع بقسمت دوم پیشنهاد بنده قول بدهند که درش اقدام بفرمایند و قانونی برای تشدید مجازات اشخاصی که چک بی محل می‌دهند بیاورند پیشنهادم را پس نمی‌گیرم.

رئیس - آقای معاون وزارت دارایی نظرتان را بفرمایید

معاون وزارت دارایی (آقای فروزان)- نسبت به این قسمت اخیر پیشنهاد راجع بچک‌های مسافری که جناب آقای دکتر راجی فرمودند این البته هم محتاج مطالعه و هم محتاج مشورت با بانک ملی است و در یک همچو موقعی بدون مشورت با بانک ملی بعقیده بنده نباید چنین کاری را تصویب کرد این است که تمنی می‌کنم که موافقت بفرمایند که با بانک ملی مذاکره کنیم و شاید بتوانیم یک زمینه مساعدتر و بهتری بدست بیاوریم از ایشان خواهش می‌کنم پس بگیرند در هر صورت مقصود بنده این است که هر عملی که می‌خواهیم بکنیم با مشورت بانک ملی باشد (فقیه‌زاده - این قانون دارد؟) بنده نمی‌دانم که قانون دارد یا ندارد در هر صورت از ایشان خواهش می‌کنم که پس بگیرند و اجازه بفرمایند ما با بانک مذاکره کنیم.

دکتر راجی - با توضیحی که آقای معاون وزارت دارایی و آقای کیان دادند پس می‌گیرم.

رئیس - دیگر پیشنهادی نیست. رأی گرفته می‌شود با تبصره.. (بعضی از نمایندگان – قرائت شود).

رئیس - مجدداً قرائت می‌شود (ماده واحده بشرح زیر قرائت شد)

ماده واحده - به هیئت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی ایران اجازه داده می‌شود که کلیه اسکناس‌های ۵۰۰ و ۱۰۰۰ ریالی را در ظرف مدت سه ماه جمع آوری و با اسکناس‌های دیگر تعویض نماید. پس از انقضاء این مدت اسکناس‌های مزبور از درجه اعتبار ساقط است.

تبصره ۱ - به هیئت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی اجازه داده می‌شود که سایر اسکناس‌ها را در صورتی که مقتضی بداند در ظرف دو سال بتدریج یا اسکناس‌های جدید تبدیل کند حداقل مدت برای تعویض هر نوع اسکناس شش ماه است اسکناسهایی که تعویض آن در ظرف مدت معینی اعلام می‌شود پس از انقضاء آن مدت از درجه اعتبار ساقط است.

تبصره ۲ - تفاوت جمع آوری اسکناس به نفع دولت و بابت بدهی دولت به بانک ملی ایران محسوب خواهد شد. شوشتری- بنده تصحیح عبارتی دارم در ظرف مدت (کلمه ظرف) زیادی است (رأی- رأی) نمایندگان- رأی بگیرید.

رئیس - آقایانی که با ماده واحده و دو تبصره موافقند قیام کنند (اغلب برخاستند) تصویب شد.

بعضی از نمایندگان – با ورقه رأی بگیرید

رئیس - این لایحه مالی نیست که با ورقه رأی گرفته شود رأی قطعی داده شد فقط به مجلس سنا فرستاده می‌شود.

- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه 
۳ - تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

رئیس - جلسه آینده روز یکشنبه ۱۸ فروردین خواهد بود. چون تا پنجشنبه ۱۵ تعطیل است دستور هم انتخاب کمیسیون‌ها و طرح جلوگیری از استعمال مسکرات. (ساعت هشت ونیم بعد از ظهر جلسه ختم شد)

رئیس مجلس شورای ملی - رضا حکمت

قوانین

وزارت دارایی - بانک ملی ایران 
شماره ۷۱۰ ۱/۱۷ /۳۳۰ قوانین وزارت دارایی – بانک ملی ایران فرمان همایونی راجع باجرای طرح مربوط به تعویض اسکناسهای پانصد ریالی و هزار ریالی با اسکناسهای دیگر در ظرف ۳ ماه بانضمام طرح مزبور که بتصویب مجلسین شورای ملی و سنا رسیده‌است ذیلا ابلاغ می‌گردد.

با تاییدات خداوند متعال

ما

پهلوی شاهنشاه ایران

محل صحه مبارک

نظر باصل بیست و هفتم متمم قانون اساسی مقرر می‌داریم

ماده اول - طرح مربوط به تعویض اسکناسهای پانصد ریالی با اسکناسهای دیگر در ظرف ۳ ماه که در جلسه بیست و پنجم اسفند ماه ۱۳۲۹ بتصویب مجلسین شورای ملی و سنا رسیده و منضم به این دستخط است بموقع اجرا گذاشته شود.

ماده دوم - هیئت دولت مأمور اجرای این قانون هستند. بتاریخ ۷ فروردین ماه ۱۳۳۰

طرح مربوط به تعویض اسکناس‌های

پانصد و هزار ریالی با اسکناسهای دیگر در ظرف ۳ ماه

ماده واحده - به هیأت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی ایران اجازه داده می‌شود که کلیه اسکناس‌های پانصد و هزار ریالی را در ظرف مدت ۳ ماه جمع آوری و با اسکناسهای دیگر تعویض نماید. پس از انقضاء این مدت اسکناس‌های مزبور از درجه اعتبار ساقط است.

تبصره ۱ - به هیأت نظارت اندوخته اسکناس و بانک ملی اجازه داده می‌شود که سایر انواع اسکناسها را در صورتی که مقتضی بداند در ظرف دو سال بتدریج با اسکناس‌های جدید تبدیل کند حداقل مدت برای تعویض هر نوع اسکناس شش ما است. اسکناسهایی که تعویض آن در ظرف مدت معینی اعلام می‌شود پس از انقضاء آن مدت از درجه اعتبار ساقط است.

تبصره ۲ - تفاوت جمع آوری اسکناس بنفع دولت و بابت بدهی دولت به بانک ملی ایران محسوب خواهد شد.

طرح مربوط به تعویض اسکناسهای پانصد و هزار ریالی که مشتمل بر ماده واحده و دو تبصره‌است در جلسه روز سه شنبه بیست و نهم اسفند ماه یکهزار و سیصد و بیست و نه بتصویب مجلس سنا رسید

رئیس مجلس سنا

اصل فرمان همایونی و طرح مربوطه در دفتر نخست‌وزیر است

۳۹۰ نخست‌وزیر

شماره ۱۱/ ۱۰۵۷۶ ۲۹/۱۲/۲۹

وزارت دارایی

پیرو نامه شماره ۱۱/ ۲ ۳ ۵ ۰ ۱ –۳ ۱ –۲ ۱ –۹ ۲ ۳ رونوشت تصمیمات متخذه جلسه ۲۴ –۱۲ –۲۹ کمیسیون برنامه مجلس شورای ملی مربوط بجریان استخدام مستخدمین خارجی که بموجب قانون اجازه اجرای گزارش شماره ۱ کمیسیون برنامه قابل اجرا می‌باشد بپیوست ایفاد می‌گردد. غدغن فرمایید بموقع اجرا بگذارند. م۹۸۲۱ نخست‌وزیر

تصمیمات متخذه کمیسیون برنامه مجلس شورای ملی مربوط بجریان استخدام مستخدمین خارجی سازمان برنامه

کمیسیون برنامه صورت قسمتی از مستخدمین خارجی سازمان برنامه را در جلسه ۲۴ /۱۲/۳۲۹ مورد مطالعه قرار داده در نتیجه تصمیماتی بشرح زیر اتخاذ نموده متمنی است مقرر فرمایید تصمیم کمیسیون برنامه برای اجرا بدولت ابلاغ شود.

بخدمت آقایان زیر در ایران خاتمه داده می‌شود
 ۱) جان موری مشاور قسمت آمار
 ۲)کوستا وبری متخصص آزمایشگاه بنگاه رازی
 ۳) هامیلیتن و استین متخصصین جنگلها

با استخدام و مبادله قرار داد آقایان زیر موافقت نشد
 ۱) اکان و فریزر متخصصین دامپروری
 ۲) دکتر هلسون متخصص دامپزشکی

آقایان زیر در خدمت سازمان برنامه با شرائط مذکور در ذیل می‌توانند بخدمت دولت ایران ایران باقی بمانند (برای کارخانجات نساجی ایران)
 ۱)روزنسکی تبعه لهستان ماهیانه ده هزار ریال (روز مزد)
 ۲) رودس نویمان تبعه آلمان برای مدت ۶ ماه ماهیانه پانزده هزار ریال (با اجاره خانه)
 ۳) دیلی روت برای مدت ۶ ماه روزانه ۲۵ دلار و دویست و پنجاه ریال
 ۴) هیلم رایش تبعه فرانسه ۱۷۵ لیره ماهیانه و منزل (با حق فسخ از اول سال)
 ۵) الارودن تبعه فرانسه ۱۰۰ دلار و ده هزار ریال ماهیانه
 ۶) اورباخ ۱۰۰ دلار و ده هزار ریال ماهیانه
 ۷) جیوانی ریتسو تبعه ایتالیا هشتهزار ریال ماهیانه

بموجب اختیارات حاصله از قانون اجازه اجرای گزارش شماره یک کمیسیون برنامه مصوب ۲۶ بهمن ماه ۱۳۲۷ و عین گزارش شماره یک مورخه ۴/۶/۲۷ تصمیمات کمیسیون برنامه مجلس شورای ملی نسبت بمستخدمین خارجی سازمان برنامه بشرح بالا قابل اجرا می‌باشد.

رئیس مجلس شورای ملی - رضا حکمت

شماره ۱۰۵۴۸/۱۱ ۱۶- ۱۲- ۳۲۹

اصلاح قانون 
اصلاح قانون

وزارت دارایی

پیرو شماره ۱۱/۱۰۵۳۲ –۱۳ - ۱۲ - ۲۹

متضمن برنامه و بودجه ۲۷ ماهه اشعار می‌گردد. دو فقره اصلاح در نامه نامبرده بشرح زیر در کمیسیون برنامه مجلس شورای ملی بعمل آمده‌است
 ۱) ماده زیر بعنوان ماده ۱۰ بقانون اجازه اجرای برنامه تفصیلی ۲۷ ماهه سازمان اضافه خواهد شد

ماده ۱۰) در کلیه خرید و فروشها که از طریق مناقصه و مزایده انجام می‌گیرد باید با نظارت هیئت نظارت انجام یابد و جریان معاملات را بلافاصله بکمیسیون گزارش دهند.
 ۲) در فصل اول برنامه مزبور هزینه پیش بینی شده در فقره ۹ که مربوط بخرید کارخانه سموم برای دفع آفات نباتی می‌باشد کلمه (کارخانه) قبل از کلمه (سموم) افتاده و باید اضافه شود. مقتضی است اصلاحات نامبرده را بمقامات مربوطه ابلاغ فرمایید. م۹۷۸۸ نخست‌وزیر

انتصابات و احکام 
انتصابات و احکام در وزارت دادگستری

شماره ۲۱۵۱۰ /۳۶۵۵۷ ۲۹/۱۱/۲۶

آقای محمد غیاثی دفتر یار و نماینده دفتر اسناد رسمی شماره ۶۰ تهران

بموجب این حکم بسمت سر دفتری اسناد رسمی درجه دوم تهران منصوب می‌سوید. طبق مقررات مشغول انجام وظیفه شوید. وزیر دادگستری

شماره ۱۹۸۳۴ /۳۵۹۶۸ ۱۹ /۱۱/ ۲۹

آقای سید محمد نجفی سر دفتر ازدواج فراشاه تفت یزد
نظر به اینکه بر اثر گزارش واصله مورد تعقیب دادگاه انتظامی سر دفتران واقع شده‌اید وزارت دادگستری طبق ماده ۳۹ قانون اسناد رسمی شما را از تصدی دفتر ازدواج معلق می‌نماید وزیر دادگستری

شماره ۲۰۳۱۱۶ /۳۵۹۷۰ ۱۹ /۱۱ /۲۹

آقای محمد رضا فاطمی سر دفتر اسناد رسمی قریه دوین شیروان بموجب این ابلاغ استعفای شما از تصدی دفتر اسناد رسمی پذیرفته می‌شود. وزیر دادگستری

شماره ۲۱۰۳۶ /۳۸۴۷۹ ۱۲ /۱۲ /۲۹

آقای سید محمد تقی طباطبائی سر دفتر اسناد رسمی شماره ۱۱۲ تهران

بموجب این ابلاغ بسر دفتری ازدواج شهر تهران منصوب می‌شوید. وزیر دادگستری

شماره ۲۲۴۲۶ /۳۷۷۳۴ ۹ / ۱۲ /۲۹

آقای حسین سالک آزاد دفتر یار درجه اول تهران

بموجب این حکم بسمت سر دفتری اسناد رسمی درجه سوم رشت منصوب می‌شوید طبق مقررات مشغول انجام وظیفه شوید وزیر دادگستری

شماره ۳۸۵۶۱ /۲۱۹۱۳ ۱۲ /۱۲ /۲۹

آقای باقر حسام سر دفتر ازدواج و طلاق تهران

بموجب این ابلاغ محل رسمیت و دفاتر شما بشهر اصفهان تبدیل می‌شود. وزیر دادگستری

شماره ۳۸۵۵۹ /۲۱۹۱۱ ۲۹/۱۲/۱۲

آقای باقر حسام دفتریار و نماینده دفتر اسناد رسمی شماره ۴۹ تهران

بموجب این حکم بسمت سر دفتری اسناد رسمی درجه دوم شهر اصفهان منصوب می‌شوید طبق مقررات مشغول انجام وظیفه شوید وزیر دادگستری

شماره ۳۸۳۷۵ /۲۲۴۳۵ ۱۰/ ۱۲ / ۲۹

آقای سید علی خلیلی عراقی سر دفتر اسناد رسمی شماره ۴۲ تهران

بموجب این ابلاغ استعفای شما از تصدی دفاتر اسناد رسمی و گواهی امضاء پذیرفته می‌شود. وزیر دادگستری

شماره ۲۲۴۳۶ /۳۸۳۷۳ ۱۰ /۱۲ /۲۹

آقای جمال علائی احمد آبادی دفتر یار درجه اول تهران

بموجب این حکم بسمت سر دفتری اسناد رسمی درجه سوم تهران منصوب می‌شوید طبق مقررات مشغول اسناد رسمی انجام وظیفه شوید. وزیر دادگستری

نگاه کنید به 
 قانون مربوط به تعویض اسکناس‌های پانصد و هزار ریالی با اسکناس‌های دیگر در ظرف سه ماه