बृहत्संहिता/अध्यायः ६६
६६ हस्तिलक्षणाध्यायः ।।
मध्वाभदन्ताः सुविभक्तदेहा	
न च*उपदिग्धा न[क्.दिग्धाश्च] कृशाः क्षमाश्च ।	
गात्रैः समैश्चापसमानवंशा	
वराहतुल्यैर्जघनैश्च भद्राः ।।	६६.०१ ।। 
वक्षो +अथ कक्षावलयः श्लथाश्च	
लम्बौदरस्त्वग्बृहती गलश्च ।	
स्थूला च कुक्षिः सह पेचकेन	
सैंही च दृग्मन्दमतङ्गजस्य ।।	६६.०२ ।। 
मृगास्तु ह्रस्वाधरवालमेढ्रास्	
तन्वङ्घ्रि[क्.तन्वंह्रि]कण्ठद्विजहस्तकर्णाः ।	
स्थूलईक्षणाश्चैति यथाउक्तचिह्नैः	
सङ्कीर्णनागा व्यतिमिश्रचिह्नाः ।।	६६.०३ ।। 
पञ्चौन्नतिः सप्त मृगस्य दैर्घ्यम्	
अष्टौ च हस्ताः परिणाहमानम् ।	
एकद्विवृद्धावथ मन्दभद्रौ	
सङ्कीर्ननागो +अनियतप्रमाणः ।।	६६.०४ ।। 
भद्रस्य वर्णो हरितो *मदश्च[क्.मदस्य]	
मन्दस्य हारिद्रकसन्निकाशः ।	
कृष्णो मदश्चाभिहितो मृगस्य	
सङ्कीर्णनागस्य मदो विमिश्रः ।।	६६.०५ ।। 
ताम्रओष्ठतालुवदनाः कलविङ्कनेत्राः	
स्निग्धौन्नताग्रदशनाः पृथुलऽयतऽस्याः ।	
चापौन्नतऽयतनिगूढनिमग्नवंशास्	
तन्वेकरोमचितकूर्मसमानकुम्भाः ।।	६६.०६ ।। 
विस्तीर्णकर्णहनुनाभिललाटगुह्याः	
कूर्मौन्नतद्विनवविंशतिभिर्नखैश्च ।	
रेखात्रयौपचितवृत्तकराः सुवाला	
धन्याः सुगन्धिमदपुष्करमारुताश्च ।।	६६.०७ ।। 
 दीर्घाङ्गुलिरक्तपुष्कराः सजलाम्भोदनिनादबृंहिणः ।	
 बृहदायतवृत्तकन्धरा धन्या भूमिपतेर्मतङ्गजाः ।।	६६.०८ ।। 
निमर्द[क्.ऊ.निर्मदा]अभ्यधिकहीननखाङ्गान्	
कुब्जवामनकमेषविषाणान् ।	
दृश्यकोशफलपुष्करहीनान्	
श्यावनीलशबलासिततालून् ।।	६६.०९ ।। 
स्वल्पवक्त्ररुहमत्कुणषण्ढान्	
हस्तिनीं च गजलक्षणयुक्ताम् ।	
गर्भिणी च नृपतिः परदेशं	
प्रापयेदतिविरूपफलास्ते ।।	६६.१० ।।