भृगुसंहिता/द्वितीयोऽध्यायः
अथद्वितीयोऽध्यायः.	
शङ्कुस्थापनम्	
अतःपरंप्रवक्ष्यामि शङ्कुस्थापनमुत्तमं  ।	
मेषन्तथैववृषभङ्गते सूर्येदिनेतथा   ।। २.१  ।।	
कृत्वासमतलांभूमिं गोमयेनतुलेवयेथ् ।	
तद्बहिभ्रामयेत्सू त्रद्वयन्तेनै वमानतः   ।। २.२  ।।	
प्राचीसाधनम्	
पूर्वाह्णेचापराह्णेच शङ्कुछायान्तुलाञ्छयेथ् ।	
ततस्सूत्रत्रयंवाथपाति येच्छङ्कुमथ्यमे   ।। २.३  ।।	
भ्रामयेदधिकेर्ऽषन्तु न्यूनेतावद्विवर्धयेथ् ।	
प्राचीन्तत्सूत्रमानेन मध्यमेनै वकल्बयेथ् ।। २.४  ।।	
उदक्सूत्रंभवेत्तत्र कृत्वातुचतुरश्रकं  ।	
पञ्चगव्येनसंप्रोक्ष्य पुण्याहमपिवाचयेथ् ।। २.५  ।।	
वास्तुपद देवतापूजनम्	
एकाशीतिपदान्कृत्वावास्तु देवान्प्रपूजयेथ् ।	
ईशानादि समभ्यर्च्य द्वात्रिंशत्बदभागिनः   ।। २.६  ।।	
ईशानञ्चैवपर्जन्यं जयस्तञ्चमहेन्द्रकं  ।	
आदित्यंसत्यकंभृशमन्त रिक्षञ्चपूर्वगान्  ।। २.७  ।।	
अग्निःपूषाचवितथ ग्रहाक्षतयमास्तथा   ।	
गन्थर्वोभृङ्गराजर्षी दक्षिणेपददेवताः   ।। २.८  ।।	
पश्चिमेनिरृतिश्चैव दौवारिकस्तथैवच   ।	
सुग्रीवःपुष्पदन्तश्च वरुणश्चासुरस्तथा   ।। २.९  ।।	
शोषणश्चैवरागश्चते चाष्टौकधितास्सुराः   ।	
उत्तरेजवनोनाग मुख्यौभल्लाट एवच   ।। २.१०  ।।	
सोमोर्ऽगलोऽदितिश्चैव सूरिदेवस्तथैवच   ।	
ब्रह्मानवपदंभुङ्कै वास्तुमध्येविशेषतः   ।। २.११  ।।	
अर्यमादण्ड भृच्चैवपाशभृद्धनदस्तथा   ।	
ब्रह्मणश्चचतुर्दिक्षु स्थिताष्षट्पदभागिनः   ।। २.१२  ।।	
अपश्चैवापवत्सश्च सवितासावित्र एवच   ।	
इन्द्रश्चैवतथेन्द्राजो रुद्रोरुद्राज एवच   ।। २.१३  ।।	
एतेद्विपदभोक्तारो विदिक्षष्टौस्थितास्सुराः   ।	
चरकीदेवतारिश्च पूतनापापराक्षसी   ।। २.१४  ।।	
ईशानादिषुकोणेषु बाह्यस्थाःपदवर्जिताः   ।	
एवं विन्यस्यदेवांन्तु वास्तु देवं प्रकल्पयेथ् ।। २.१५  ।।	
वास्तुपुरुषलक्षणम्-पूजा	
वास्तुनश्शिर ईशानेपादौ नैरृतिकेचरेथ् ।	
हस्तौसरित्पतौज्ञेयावग्नौ बाहुरुदाहृतः   ।। २.१६  ।।	
अपिकण्ठैतिप्रोक्तं हृदयञ्चापवत्सके   ।	
नाभिर्ब्रह्मणिसंख्याता कुक्षस्सवितृसंज्ञके   ।। २.१७  ।।	
इन्द्रैन्द्राजके गुह्यमूरुमूलेविधानतः   ।	
पार्श्वन्तुदक्षिणं प्रोक्तंवाममेवं प्रकल्पयेथ् ।। २.१८  ।।	
शेतेवास्तुभुवं प्राप्यवास्तुदेवस्त्वधोमुखः   ।	
पुण्याहंवाचयित्वातु प्रोक्षणैःप्रोक्षणञ्चरेथ् ।। २.१९  ।।	
पुष्पैर्गन्धैस्तथाधूपैर्दी पैश्चापिप्रपूजयेथ् ।	
नमस्कारैश्चसंयुक्तैः प्रणवाद्यैस्स्वनामभिः   ।। २.२०  ।।	
शल्यपरीक्षा पूजनान्तेस्पृशेत्कर्ता यमङ्गन्तन्निरीक्षयेथ् ।	
वास्तुदेहेऽपितत्रैवशल्यं ब्रूयाद्यथार्थतः   ।। २.२१  ।।	
अस्तिशल्यंशिरस्स्पर्शे तद्धस्तद्वयमानतः   ।	
कण्ठस्पर्शेगलेचैव हस्तमात्रेसमादिशेथ् ।। २.२२  ।।	
उपस्पर्शात्त्रिभिर्हास्तै श्श्रुङ्खलाशल्यमादिशेथ् ।	
हस्तमात्रैकरस्पर्शात्खट्यापादंसमादिशेथ् ।। २.२३  ।।	
बहुसंस्पर्शनात्कर्तु रङ्गारस्तुत्रिहस्ततः   ।	
गुल्भैसर्पादिभिर्दुष्टं वितस्तिद्वयमानतः   ।। २.२४  ।।	
पादेकण्टकमित्युक्तं षड्वितस्तिप्रमाणतः   ।	
कनिष्ठाङ्गुष्ठयोस्स्पृर्शाद्धस्तन्तत्रसमाचरेथ् ।। २.२५  ।।	
व्ययाधिकेचतुर्हास्ते जानुस्पर्शात्ततःपरं  ।	
शल्यंविशोध्यभूमिन्तां तलङ्कृत्वासमानतः   ।। २.२६  ।।	
पञ्चगव्येनसंप्रोक्ष्य वास्तुदेवान्प्रपूजयेथ् ।	
वास्तुदेवताबलिः	
द्रोणन्द्रोणार्थकंवापितण्डुलान्पाचयेत्ततः   ।। २.२७  ।।	
दधिगुडाज्यसंयुक्तं सर्वेषाञ्चबलिन्ददेथ् ।	
ब्रह्मदीनांनमोस्तंवा स्वाहास्तंवाबलिर्भवेथ् ।। २.२८  ।।	
कृत्वातु बलिदानञ्च पुण्याहमपिवाचयेथ् ।। २.२९  ।।	
	
	
इतिश्रीवैखानसे भगवच्छास्त्रे भृगुप्रोक्तायां संहितायां प्रकीर्णाधिकारे द्वितीयोऽध्यायः