गरुडपुराणम्/आचारकाण्डः/अध्यायः २४०
श्रीगरुडमहापुराणम् २४०
हरिरुवाच  ।
पुराणं गारुडं रुद्र प्रोक्तं सारं मयातव  ।
ब्रह्मादीनां शृण्वतां च भुक्तिमुक्तिप्रदायकम्  ॥ १,२४०.१ ॥
विद्याकीर्तिप्रभालक्ष्मीजयारोग्यादिकारकम्  ।
यः पठेच्छृणुयाद्रुद्र सर्ववित्स दिवं व्रजेत् ॥ १,२४०.२ ॥
ब्रह्मोवाच  ।
इति व्यास मया विष्णोः पुराणं मुक्तिदं श्रुतम्  ।
व्यास उवाच  ।
श्रुत्वैतद्गारुडं पुण्यं ब्रह्मास्मानित्युवाच ह  ॥ १,२४०.३ ॥
दक्षनारद मुख्यादिन् ब्रह्म ध्यान्हरिं गतः  ।
मयापि तुभ्यं सूतेन पुराणं कथितं परम्  ॥ १,२४०.४ ॥
यच्छ्रुत्वा सर्ववित्प्राप्तकामो ब्रह्म फलं भवेत् ।
विष्णुः सारतमंप्राह गरुडं गारुडं ततः  ॥ १,२४०.५ ॥
महासारं धर्मकामधनमोक्षादिदायकम्  ।
सूत उवाच  ।
शौनक प्रवरं प्रोक्तं पुराणं गारुडं तव  ॥ १,२४०.६ ॥
यदब्रवीत्पुरा व्यासः सारं मां गारुडेरितम्  ।
व्यासः श्रुत्वा ब्रह्मणश्च पुराणं गारुडं शुभम्  ।
देवं ध्यायन्वेदमेकं चतुर्धा व्यभजद्धरिः  ॥ १,२४०.७ ॥
अष्टादशपुराणानि तानि मां प्राह वै शुकः  ।
इदं तु गारुडं श्रेष्ठं मया ते शौनकेरितम्  ॥ १,२४०.८ ॥
मुनीनां शृण्वतां मध्ये पृच्छतः सर्ववाचकम्  ।
यः पठेच्छणुयाद्वापि श्रावयेद्वा समाहितः  ॥ १,२४०.९ ॥
संलिखेल्लेखयेद्वापि धारयेत्पुस्तके ननु  ।
धर्मार्थो प्राप्नुयाद्धर्मर्थार्थो चार्थमाप्नुयात् ॥ १,२४०.१० ॥
कामा नवाप्नुयात्कामी मोक्षार्थो मोक्षमाप्नुयात् ।
यद्यदिच्छति तत्सर्वं गारुडश्रवणाल्लभेत् ॥ १,२४०.११ ॥
ब्राह्मणो वेदपारस्य गन्ता स्यान्नात्र संशयः  ।
क्षत्त्रियो क्षत्त्रियस्यापि रक्षिता भवतीह च  ॥ १,२४०.१२ ॥
नान्यस्य श्रवणं हि स्यात्पुराणं वेदसंमितम्  ।
वदेद्यदि स मूढात्मा कीर्तिहानिमवाप्नुयात् ॥ १,२४०.१३ ॥
अन्यस्मै च वदेद्विद्वान् ब्राह्मणोन्तरितो य दि  ।
ब्राह्मणान्तरितै सर्वैः श्रोतव्यं गारुडं त्विदम  ॥ १,२४०.१४ ॥
यथा विष्णुस्तथा तार्क्ष्यस्तार्क्ष्यस्तोत्राद्धरिः स्तुतः  ।
गारुडं वसुराजश्च श्रुत्वा सर्वमवाप ह  ॥ १,२४०.१५ ॥
वरुरुवाच  ।
नमस्यामि महाबाहुं खगेद्र हरिवाहनम्  ।
विष्णोर्ध्वसंस्थानं वित्रासितमहासुरम्  ॥ १,२४०.१६ ॥
नमस्ते नागदर्पघ्न विनतानन्दवर्धन  ।
सुपक्षपात निद्दभ दीनदैत्यनिरीक्षित  ॥ १,२४०.१७ ॥
परस्परस्य शापेन सुप्रतीकविभावसू  ।
गजकच्छपतां प्राप्तौ भ्रातरौचैव संयुतौ  ॥ १,२४०.१८ ॥
यदुच्छ्रितौ योजनानि जस्तद्द्विगुणायतः  ।
कूर्मस्त्रियोजनोत्सोधा शतयोजनवमडलः  ॥ १,२४०.१९ ॥
न खाद्यौ तौ त्वयानीचौ चतुर्भुजौ च पक्षिप?  ।
परस्परकृताच्छापदोषाच्च परिमोचितौ  ॥ १,२४०.२० ॥
निषाददेशस्वादेन देवं ब्रूस्मानिदितम्?  ।
विषादीशस्ततो मुक्तस्तत्रापि ब्राह्मणस्त्वया  ॥ १,२४०.२१ ॥
वटारोहिणवृक्षस्य योजनानां शतायुता  ।
शाखा भिन्ना त्वया यत्र वालखिल्याः समास्थिताः  ॥ १,२४०.२२ ॥
त्वया यत्नकृता कृत्वानखस्थौ गजकच्छपौ  ।
नभस्पपिनिरालंबे सर्वतः परिवारितौ  ॥ १,२४०.२३ ॥
त्वया जिता रणे देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः  ।
आहृतं तत्पुरा सोमं वाह्निं निर्वाप्य काश्यपे  ॥ १,२४०.२४ ॥
नागौ दृष्टिविषौ कृत्वा रजसा तु विचक्षुषौ  ।
तीक्ष्णाग्रेण न सा भङ्क्त्वाविक्रवेतौ मनोहतः?  ॥ १,२४०.२५ ॥
आहृत्यापि त्वया सोमं नीतमेव न भक्तितः  ।
तेन विष्णोर्ध्वजस्थानं वाहनत्वं गतो ह्यसि  ॥ १,२४०.२६ ॥
त्वया निः क्षिप्य दर्भेषु सोमं नागाश्च वञ्चिताः  ।
जहार चामृतं पात्रं शीघ्रं वै ब्रह्मसूदन  ॥ १,२४०.२७ ॥
यत्र जिह्वाद्विधाभूताः पन्नगानां द्विजोत्तम  ।
विनता मोचिता दास्यात्कद्वा पूर्वजिता रणे  ॥ १,२४०.२८ ॥
उच्चैः श्रवाः स किंवर्णः शुक्ल इत्येव भाषते  ।
कृष्णवर्णमहं मन्ये पूर्वदृष्टमुवाच ह  ॥ १,२४०.२९ ॥
त्वया वज्रपहारेण पक्षमुक्तं पुरा स्वतः?  ।
दधीचवज्रशक्राणां मातुरर्थाय नान्यथा  ॥ १,२४०.३० ॥
तस्य पक्षस्य देवेन्द्रो यदानीतं हि दृष्टवान्  ।
तदा तव सुपर्णोति नाम स्थानं जगत्त्रये  ॥ १,२४०.३१ ॥
ध्यानमात्राद्विनश्येत्तु विषं स्थावरजङ्गमम्  ।
पठेद्वा शृणुयाद्यश्च भुक्तिं मुक्तिमवाप्नुयात् ॥ १,२४०.३२ ॥
सूत उवाच  ।
वसुराजो गारुडं वै श्रुत्वा सर्वमवाप्तवान्  ।
गरुडो भगवान्विष्णुध्यांयन्सर्ववाप्तवान्  ॥ १,२४०.३३ ॥
तदुक्तं गारुडं पुण्यं पुराणं यः पठेन्नरः  ।
सर्वकाममवाप्याथ प्राप्नोति परमां गतिम्  ॥ १,२४०.३४ ॥
श्लोकपादं पठित्वा च सर्वपापक्षयो भवेत् ।
यस्येदं वर्तते गेह तस्य सर्वं भवेदिह  ॥ १,२४०.३५ ॥
गारुडं यस्य हस्ते तु तस्य हस्तगतो नयः  ।
यः पठेच्छृणुयादेतद्भुक्तिं मुक्तिं समाप्नुयात् ॥ १,२४०.३६ ॥
धर्मार्थकाममोक्षांश्च प्राप्नुयाच्छ्रवणादितः  ।
पुत्रार्थो लभते पुत्रान् कामार्थो काममाप्नुयात् ॥ १,२४०.३७ ॥
विद्यार्थो लभते विद्यां जयार्थो लभते जयम्  ।
ब्रह्महत्यादिना पापी पापशुद्धिमवाप्नुयात् ॥ १,२४०.३८ ॥
वन्ध्यापि लभते पुत्त्रं कन्या विन्दति सत्पतिम्  ।
क्षेमार्थो लभते क्षेमं बोगार्थो बोगमाप्नुयात् ॥ १,२४०.३९ ॥
मङ्गलार्थो मङ्गलानि गुणार्थो गुणमाप्नुयात् ।
काव्यार्थो च कवित्वं च सारार्थो सारमाप्नुयात् ॥ १,२४०.४० ॥
ज्ञानार्थो लभते ज्ञानं सर्वसंसारमर्दनम्  ।
इदं स्वस्त्ययनं धन्यं गारुडं गरुडेरितम्  ॥ १,२४०.४१ ॥
नाकाले मरणं तस्य श्लोकमेकं तु यः पठेत् ।
श्लोकार्धपठनादस्य दुष्टशत्रुक्षयो ध्रुवम्  ॥ १,२४०.४२ ॥
सूताच्छ्रुत्वा शौनकस्तुनौमिषे मुनिभिः क्रतौ  ।
अहं ब्रहेति संध्यायन्मुक्तोभूद्गरुडध्वजात् ॥ १,२४०.४३ ॥
ओं
इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशे आचारकाण्डे गरुडपुराणमाहात्म्यं नाम चत्वारिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः
शुभं भूयात् ।
इति श्रीगारुडे प्रथमांश आचारकाण्डः समाप्तः  ।

आचारकाण्डः