याज्ञवल्क्यस्मृतिः/व्यवहाराध्यायः/असाधारणव्यवहारमातृकाप्रकरणम्
<table>		
		
<td><p>		
	अभियोगं अनिस्तीर्य नैनं प्रत्यभियोजयेत् ।अभियुक्तं च नान्येन नोक्तं विप्रकृतिं नयेत् । । २.९  । ।	</p>
<td><p>		
	कुर्यात्प्रत्यभियोगं च कलहे साहसेषु च   ।उभयोः प्रतिभूर्ग्राह्यः समर्थः कार्यनिर्णये   । । २.१०  । ।	</p>
<td><p>		
	निह्नवे भावितो दद्याद्धनं राज्ञे च तत्समम्  ।मिथ्याभियोगी द्विगुणं अभियोगाद्धनं वहेत् । । २.११  । ।	</p>
<td><p>		
	साहसस्तेयपारुष्य गोऽभिशापात्यये स्त्रियाम्  ।विवादयेत्सद्य एव कालोऽन्यत्रेच्छया स्मृतः   । । २.१२  । ।	</p>
<td><p>		
	देशाद्देशान्तरं याति सृक्किणी परिलेढि च   ।ललाटं स्विद्यते चास्य मुखं वैवर्ण्यं एति च   । । २.१३  । ।	</p>
<td><p>		
	परिशुष्यत्स्खलद्वाक्यो विरुद्धं बहु भाषिते   ।वाक्चक्षुः पूजयति नो तथौष्ठौ निर्भुजत्यपि   । । २.१४  । ।	</p>
<td><p>		
	स्वभावाद्विकृतिं गच्छेन्मनोवाक्कायकर्मभिः   ।अभियोगेऽथ साक्ष्ये वा दुष्टः स परिकीर्तितः   । । २.१५  । ।	</p>
<td><p>		
	संदिग्धार्थं स्वतन्त्रो यः साधयेद्यश्च निष्पतेत् ।न चाहूतो वदेत्किंचिद्धीनो दण्ड्यश्च स स्मृतः   । । २.१६  । ।	</p>
<td><p>		
	साक्षिषूभयतः सत्सु साक्षिणः पूर्ववादिनः   ।पूर्वपक्षेऽधरीभूते भवन्त्युत्तरवादिनः   । । २.१७  । ।	</p>
<td><p>		
	सपणश्चेद्विवादः स्यात्तत्र हीनं तु दापयेत् ।दण्डं च स्वपणं चैव धनिने धनं एव च   । । २.१८  । ।	</p>
<td><p>		
	छलं निरस्य भूतेन व्यवहारान्नयेन्नृपः   ।भूतं अप्यनुपन्यस्तं हीयते व्यवहारतः   । । २.१९  । ।	</p>
<td><p>		
	निह्नुते लिखितं नैकं एकदेशे विभावितः   ।दाप्यः सर्वं नृपेणार्थं न ग्राह्यस्त्वनिवेदितः   । । २.२०  । ।	</p>
<td><p>		
	स्मृत्योर्विरोधे न्यायस्तु बलवान्व्यवहारतः   ।अर्थशास्त्रात्तु बलवद्धर्मशास्त्रं इति स्थितिः   । । २.२१  । ।	</p>
<td><p>		
	प्रमाणं लिखितं भुक्तिः साक्षिणश्चेति कीर्तितम्  ।एषां अन्यतमाभावे दिव्यान्यतमं उच्यते   । । २.२२  । ।	</p>
<td><p>		
	सर्वेष्वर्थविवादेषु बलवत्युत्तराक्रिया   ।आधौ प्रतिग्रहे क्रीते पूर्वा तु बलवत्तरा   । । २.२३  । ।	</p>
<td><p>		
	पश्यतोऽब्रुवतो भूमेर्हानिर्विंशतिवार्षिकी   ।परेण भुज्यमानाया धनस्य दशवार्षिकी   । । २.२४  । ।	</p>
<td><p>		
	आधिसीमोपनिक्षेप जडबालधनैर्विना   ।तथोपनिधिराजस्त्री श्रोत्रियाणां धनैरपि   । । २.२५  । ।	</p>
<td><p>		
	आध्यादीनां विहर्तारं धनिने दापयेद्धनम्  ।दण्डं च तत्समं राज्ञे शक्त्यपेक्षं अथापि वा   । । २.२६  । ।	</p>
<td><p>		
	आगमोऽभ्यधिको भोगाद्विना पूर्वक्रमागतात् ।आगमेऽपि बलं नैव भुक्तिः स्तोकापि यत्र नो   । । २.२७  । ।	</p>
<td><p>		
	आगमस्तु कृतो येन सोऽभियुक्तस्तं उद्धरेत् ।न तत्सुतस्तत्सुतो वा भुक्तिस्तत्र गरीयसी   । । २.२८  । ।	</p>
<td><p>		
	योऽभियुक्तः परेतः स्यात्तस्य रिक्थी तं उद्धरेत् ।न तत्र कारणं भुक्तिरागमेन विनाकृता   । । २.२९  । ।	</p>
<td><p>		
	नृपेणाधिकृताः पूगाः श्रेणयोऽथ कुलानि च   ।पूर्वं पूर्वं गुरु ज्ञेयं व्यवहारविधौ नृणाम्  । । २.३०  । ।	</p>
<td><p>		
	बलोपाधिविनिर्वृत्तान्व्यवहारान्निवर्तयेत् ।स्त्रीनक्तमन्तरागार बहिःशत्रुकृतांस्तथा   । । २.३१  । ।	</p>
<td><p>		
	मत्तोन्मत्तार्तव्यसनि बालभीतादियोजितः   ।असंबद्धकृतश्चैव व्यवहारो न सिध्यति   । । २.३२  । ।	</p>
<td><p>		
	प्रनष्टाधिगतं देयं नृपेण धनिने धनम्  ।विभावयेन्न चेल्लिङ्गैस्तत्समं दण्डं अर्हति   । । २.३३  । ।	</p>
<td><p>		
	राजा लब्ध्वा निधिं दद्याद्द्विजेभ्योऽर्धं द्विजः पुनः   ।विद्वानशेषं आदद्यात्स सर्वस्य प्रभुर्यतः   । । २.३४  । ।	</p>
<td><p>		
	इतरेण निधौ लब्धे राजा षष्ठांशं आहरेत् ।अनिवेदितविज्ञातो दाप्यस्तं दण्डं एव च   । । २.३५  । ।	</p>
<td><p>		
	देयं चौरहृतं द्रव्यं राज्ञा जानपदाय तु   ।अददद्धि समाप्नोति किल्बिषं यस्य तस्य तत् । । २.३६  । ।	</p>
</table>