रामायणम्/उत्तरकाण्डम्/सर्गः २०
ततो वित्रासयन्मर्त्यान्पृथिव्यां राक्षसाधिपः ।	
आससाद घने तस्मिन्नारदं मुनिपुङ्गवम् ।। ७.२०.१ ।।	
तस्याभिवादनं कृत्वा दशग्रीवो निशाचरः ।	
अब्रवीत्कुशलं पृष्ट्वा हेतुमागमनस्य च ।। ७.२०.२ ।।	
नारदस्तु महातेजा देवर्षिरमितप्रभः ।	
अब्रवीन्मेघपृष्ठस्थो रावणं पुष्पके स्थितम् ।। ७.२०.३ ।।	
राक्षसाधिपते सौम्य तिष्ठ विश्रवसः सुत ।	
प्रीतो ऽस्म्यभिजनोपेतविक्रमैरूर्जितैस्तव ।। ७.२०.४ ।।	
विष्णुना दैत्यघातैश्च गन्धर्वोरगधर्षणैः ।	
त्वया समं विमर्दैश्च भृशं हि परितोषितः ।। ७.२०.५ ।।	
किंचिद्वक्ष्यामि तावत्ते श्रोतव्यं श्रोष्यसे यदि ।	
श्रुत्वा चानन्तरं कार्यं त्वया राक्षससत्तम ।	
तन्मे निगदतस्तात समाधिं श्रवणे कुरु ।। ७.२०.६ ।।	
किमयं वध्यते तात त्वया ऽवध्येन दैवतैः ।	
हत एव ह्ययं लोको यदा मृत्युवशं गतः ।। ७.२०.७ ।।्तम ।	
देवदानवदैत्यानां यक्षगन्धर्वरक्षसाम् ।	
अवध्येन त्वया लोकः क्लेष्टुं युक्तो न मानुषः ।। ७.२०.८ ।।	
नित्यं श्रेयसि सम्मूढं महद्भिर्व्यसनैर्वृतम् ।	
हन्यात्कस्तादृशं लोकं जराव्याधिशतैर्युतम् ।। ७.२०.९ ।।	
तैस्तैरनिष्टोपगमैरजस्रं यत्र कुत्र कः ।	
मतिमान्मानुषे लोके युद्धेन प्रणयी भवेत् ।। ७.२०.१० ।।	
क्षीयमाणं दैवहतं श्रुत्पिपासाजरादिभिः ।	
विषादशोकसम्मूढं लोकं त्वं क्षपयस्व मा ।। ७.२०.११ ।।	
पश्य तावन्महाबाहो राक्षसेश्वर मानुषम् ।	
मूढमेवं विचित्रार्थं यस्य न ज्ञायते गतिः ।। ७.२०.१२ ।।	
क्वचिद्वादित्रनृत्यादि सेव्यते मुदितैर्जनैः ।	
रुद्यते चापरैरार्तैर्धाराश्रुनयनाननैः ।। ७.२०.१३ ।।	
मातापितृसुतस्नेहैर्भार्याबन्धुमनोरमैः ।	
मोहितो ऽयं जनो ध्वस्तः क्लेशं स्वं नावबुध्यते ।। ७.२०.१४ ।।	
अलमेनं परिक्लिश्य लोकं मोहनिराकृतम् ।	
जित एव त्वया सौम्य मर्त्यलोको न संशयः ।। ७.२०.१५ ।।	
अवश्यमेभिः सर्वैश्च गन्तव्यं यमसादनम् ।	
तन्निगृह्णीष्व पौलस्त्य यमं परपुरञ्जय ।। ७.२०.१६ ।।	
तस्मिञ्जिते जितं सर्वं भवत्येव न संशयः ।	
एवमुक्तस्तु लङ्केशो दीप्यमानं स्वतेजसा ।	
अब्रवीन्नारदं तत्र सम्प्रहस्याभिवाद्य च ।। ७.२०.१७ ।।	
महर्षे देवगन्धर्वविहार समरप्रिय ।	
अहं समुद्यतो गन्तुं विजयार्थं रसातलम् ।। ७.२०.१८ ।।	
ततो लोकत्रयं जित्वा स्थाप्य नागान्सुरान्वशे ।	
समुद्रममृतार्थं च मथिष्यामि रसालयम् ।। ७.२०.१९ ।।	
अथाब्रवीदृशग्रीवं नारदो भगवानृषिः ।	
क्व खल्विदानीं मार्गेण त्वया ह्यन्येन गम्यते ।। ७.२०.२० ।।	
अयं खलु सुदुर्गम्यः प्रेतराजपुरं प्रति ।	
मार्गो गच्छति दुर्धर्षो यमस्यामित्रकर्शन ।। ७.२०.२१ ।।	
स तु शारदमेघाभं हासं मुक्त्वा दशाननः ।	
उवाच कृतमित्येव वचनं चेदमब्रवीत् ।। ७.२०.२२ ।।	
तस्मादेवमहं ब्रह्मन् वैवस्वतवधोद्यतः ।	
गच्छामि दक्षिणामाशां यत्र सूर्यात्मजो नृपः ।। ७.२०.२३ ।।	
मया हि भगवन्क्रोधात्प्रतिज्ञातं रणार्थिना ।	
अवजेष्यामि चतुरो लोकपालानिति प्रभो ।। ७.२०.२४ ।।	
तदिह प्रस्थितो ऽहं वै प्रेतराजपुरं प्रति ।	
प्राणिसङ्क्लेशकर्तारं योजयिष्यामि मृत्युना ।। ७.२०.२५ ।।	
एवमुक्त्वा दशग्रीवो मुनिं तमभिवाद्य च ।	
प्रययौ दक्षिणामाशां प्रविष्टः सह मन्त्रिभिः ।। ७.२०.२६ ।।	
नारदस्तु महातेजा मुहूर्तं ध्यानमास्थितः ।	
चिन्तयामास विप्रेन्द्रो विधूम इव पावकः ।। ७.२०.२७ ।।	
येन लोकास्त्रयः सेन्द्राः क्लिश्यन्ते सचराचराः ।	
क्षीणे चायुषि धर्मेण स कालो जेष्यते कथम् ।। ७.२०.२८ ।।	
स्वदत्तकृतसाक्षी यो द्वितीय इव पावकः ।	
लब्धसञ्ज्ञा विजेष्यन्ते लोका यस्य महात्मनः ।। ७.२०.२९ ।।	
यस्य नित्यं त्रयो लोका विद्रवन्ति भयार्दिताः । 	
तं कथं राक्षसेन्द्रो ऽसौ स्वयमेव गमिष्यति ।। ७.२०.३० ।।	
यो विधाता च धाता च सुकृतं दुष्कृतं तथा ।	
त्रैलोक्यं विजितं येन तं कथं विजयिष्यते ।। ७.२०.३१ ।।	
अपरं किन्तु कृत्वायं विधानं संविधास्यति ।	
कौतूहलसमुत्पन्नो यास्यामि यमसादनम् ।। ७.२०.३२ ।।	
विमर्दं द्रष्टुमनयोर्यमराक्षसयोः स्वयम् ।। ७.२०.३३ ।।	
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमदुत्तरकाण्डे विंशः सर्गः ।। २० ।।	

रामायणम्/उत्तरकाण्डम्