स्कन्दपुराणम्/खण्डः १ (माहेश्वरखण्डः)/केदारखण्डः/अध्यायः ०८
॥लोमश उवाच॥	
तस्करोऽपि पुरा ब्रह्मन्सर्वधर्मबाहिष्कृतः॥	
ब्रह्मघ्नोऽसौ सुरापश्च सुवर्णस्य च तस्करः॥ ८.१ ॥	
लंपटोहि महापाप उत्तमस्त्रीषु सर्वदा॥	
द्यूतकारी सदा मंदः कितवैः सह संगतः॥ ८.२ ॥	
एकदा क्रीडता तेन हारितं द्यूतमद्भुतम्॥	
कितवैर्मर्द्यमानो हि तदा नोवाच किञ्चन॥ ८.३ ॥	
पीडितोऽप्यभवत्तूष्णीं तैरुक्तः पापकृत्तमः॥	
द्यूते त्वया च तद्द्रव्यं हारितं किं प्रयच्छसि॥ ८.४ ॥	
नो वा तत्कथ्यतां शीघ्रं याथातथ्येन दुर्मते॥	
यद्धारितं प्रयच्छामि रात्रावित्यब्रवीच्च सः॥ ८.५ ॥	
तैर्मुक्तस्तेन वाक्येन गतास्ते कितवादयः॥	
तदा निशीथसमये गतोऽसौ शिवमंदिरम्॥ ८.६ ॥	
शिरोधिरुह्य शम्भोश्च घण्टामादातुमुद्यतः॥	
तावत्कैलासशिखरे शंभुः प्रोवाच किंकरान्॥ ८.७ ॥	
अनेन यत्कृतं चाद्य सर्वेषामधिकं भुवि॥	
सर्वेषामेव भक्तानां वरिष्ठोऽयं च मत्प्रियः॥ ८.८ ॥	
इति प्रोक्त्वान यामास वीरभद्रादिभिर्गणैः॥	
ते सर्वे त्वरिता जग्मुः कैलासाच्छिववल्लभात्॥ ८.९ ॥	
सर्वैर्डमरुनादेन नादितं भुवनत्रयम्॥ 	
तान्दृष्ट्वा सहसोत्तीर्य तस्करोसौ दुरात्मवान्॥	
लिंगस्य मस्तकात्सद्यः पलायनपरोऽभवत्॥ ८.१० ॥	
पलायमानं तं दृष्ट्वा वीरभद्रः समाह्वयत्॥ ८.११ ॥	
कस्माद्विभेपि रे मन्द देवदेवो महेस्वरः॥	
प्रसन्नस्तव जातोद्य उदारचरितो ह्यसौ॥ ८.१२ ॥	
इत्युक्त्वा तं विमाने च कृत्वा कैलासमाययौ॥	
पार्षदो हि कृतस्तेन तस्करो हि महात्मना॥ ८.१३ ॥	
तस्माद्भाव्या शिवे भक्तिः सर्वेषामपि देहिनाम्॥	
पशवोऽपि हि पूज्याः स्युः किं पुनर्मानवाभुवि॥ ८.१४ ॥	
ये तार्किकास्तर्कपरास्तथ मीमांसकाश्च ये॥	
अन्योन्यवादिनश्चान्ये चान्ये वात्मवितर्ककाः॥ ८.१५ ॥	
एकवाक्यं न कुर्वंति शिवार्चनबहिष्कृताः॥	
तर्को हि क्रियते यैश्च तेसर्वे किं शिवं विना॥ ८.१६ ॥	
तथा किं बहुनोक्तेन सर्वेऽपि स्थिरजंगमाः॥	
प्राणिनोऽपि हि जायंते केवलं लिंगधारिणः॥ ८.१७ ॥	
पिण्डीयुक्तं यथा लिंगं स्थापितं च यथाऽभवत्॥	
तथा नरा लिंगयुक्ताः पिण्डीभूतास्तथा स्त्रियः॥ ८.१८ ॥	
शिवशक्तियुतं सर्वं जगदेतच्चराचरम्॥	
तं शिवं मौढ्यतस्त्यक्त्वा मूढाश्चान्यं भजंति ये॥ ८.१९ ॥	
धर्ममात्यंतिकं तुच्छं नश्वरं क्षणभंगुरम्॥	
यो विष्णुः स शिवो ज्ञेयो यः शिवो विष्णुरेव सः॥ ८.२० ॥	
पीठिका विष्णुरूपं स्याल्लिंगरूपी महेश्वरः॥	
तस्माल्लिंगार्चनं श्रेष्ठं सर्वेषामपि वै द्विजाः॥ ८.२१ ॥	
ब्रह्मा मणिमयं लिंगं पूजयत्यनिशं शुभम्॥	
इन्द्रो रत्नमयं लिंगं चन्द्रो मुक्तामयं तथा॥ ८.२२ ॥	
भानुस्ताम्रमयं लिंगं पूजयत्यनिशं शुभम्॥	
रौक्मं लिंगं कुबेरश्च पाशी चारक्तमेव च॥ ८.२३ ॥	
यमो नीलमयं लिंगं राजतं नैर्ऋतस्तथा॥	
काश्मीरं पवनो लिंगमर्चयत्यनिशं विभोः॥ ८.२४ ॥	
एवं ते लिंगिताः सर्वे लोकपालाः सवासवाः॥	
तथा सर्वेऽपि पाताले गंधर्वाः किंनरैः सह॥ ८.२५ ॥	
दैत्यानां वैष्णवाः केचित्प्रह्लादप्रमुखा द्विजाः॥	
तथाहि राक्षसानां च विभीषणपुरोगमाः॥ ८.२६ ॥	
बलिश्च नमुचिश्चैव हिरण्यकशिपुस्तथा॥	
वृषपर्वा वृषश्चैव संह्रादो बाण एव च॥ ८.२७ ॥	
एते चान्ये च बहवः शिष्याः शुक्रस्य धीमतः॥	
एवं शिवार्चनरताः सर्वे ते दैत्यदानवाः॥ ८.२८ ॥	
राक्षसा एव ते सर्वे शिवपूजान्विताः सदा॥	
हेतिः प्रहेतिः संयातिर्विघसः प्रघसस्तथा॥ ८.२९ ॥	
विद्युज्जिह्वस्तीक्ष्णदंष्ट्रो धूम्राक्षो भीमविक्रमः॥	
माली चैव सुमाली च माल्यवानतिभीषमः॥ ८.३० ॥	
विद्युत्कैशस्तडिज्जिह्वो रावणश्च महाबलः॥	
कुंभकर्णो दुराधर्षो वेगदर्शी प्रतापवान्॥ ८.३१ ॥	
एते हि राक्षसाः श्रेष्ठा शिवार्चनरताः सदा॥	
लिंगमभ्यर्च्य च सदा सिद्धिं प्राप्ताः पुरा तु ते॥ ८.३२ ॥	
रावणेन तपस्तप्तं सर्वेषामपि दुःखहम्॥	
तपोधिपो महादेवस्तुतोष च तदा भृशम्॥ ८.३३ ॥ 	
वरान्प्रायच्छत तदा सर्वेषामपि दुर्लभान्॥	
ज्ञानं विज्ञानसहितं लब्धं तेन सदाशिवात्॥ ८.३४ ॥	
अजेयत्वं च संग्रामे द्वैगुण्यं शिरसामपि॥	
पंचवक्त्रो महा देवो दशवक्त्रोऽथ रावणः॥ ८.३५ ॥	
देवानृषीन्पितॄंश्चैव निर्जित्य तपसा विभुः॥	
महेशस्य प्रसादाच्च सर्वेषामधिकोऽभवत्॥ ८.३६ ॥	
राजा त्रिकूटाधिपतिर्महेशेन कृतो महान्॥	
सर्वेषां राक्षसानां च परमासनमास्तितः॥ ८.३७ ॥	
तपस्विनां परीक्षायै यदृषीणां विहिंसनम्॥	
कृतं तेन तदा विप्रा रावणेन तपस्विना॥ ८.३८ ॥	
अजेयो हि महाञ्जातो रावणो लोकरावणः॥	
सृष्ट्यंतरं कृतं येन प्रसादाच्छंकरस्य च॥ ८.३९ ॥	
लोकपाला जितास्तेन प्रतापेन तपस्विना॥	
ब्रह्मापि विजितो येन तपसा परमेण हि॥ ८.४० ॥	
अमृतांशुकरो भूत्वा जितो येन शशी द्विजाः॥	
दाहकत्वाज्जितो वह्निरीशः कैलासतोलनात्॥ ८.४१ ॥	
ऐश्वर्येण जितश्चेन्द्रो विष्णुः सर्वगतस्तथा॥	
लिंगार्चनप्रसादेन त्रैलोक्यं च वशीकृतम्॥ ८.४२ ॥	
तदा सर्वे सुरगणा ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः॥	
मेरुपृष्ठं समासाद्य सुमंत्रं चक्रिरे तदा॥ ८.४३ ॥	
पीडिताः स्मो रावणेन तपसा दुष्करेण वै॥	
गोकर्णाख्ये गिरौ देवाः श्रूयतां परमाद्भुतम्॥ ८.४४ ॥	
साक्षाल्लिंगार्चनं येन कृतमस्ति महात्मना॥	
ज्ञानज्ञेयं ज्ञानगम्यं यद्यत्परममद्भुतम्॥	
तत्कृतं रावणेनैव सर्वेषां दुरतिक्रमम्॥ ८.४५ ॥	
वैराग्यं परमास्थाय औदार्यं च ततोऽधिकम्॥	
तेनैव ममता त्यक्ता रावणेन महात्मना॥ ८.४६ ॥	
संवत्सरसहस्राच्च स्वशिरो हि महाभुजः॥	
कृत्त्वा करेण लिंगस्य पूजनार्थं समर्पयत्॥ ८.४७ ॥	
रावणस्य कबंधं च तदग्रे च समीपतः॥	
योगधारणया युक्तं परमेण समाधिना॥ ८.४८ ॥	
लिंगे लयं समाधाय कयापि कलया स्थितम्॥	
अन्यच्छिरोविवृश्च्यैवं तेनापि शिवपूजनम्॥	
कृतं नैवान्यमुनिना तथा चैवापरेणहि॥ ८.४९ ॥	
एवं शिरांस्येव बहूनि तेन समर्पितान्येव शिवार्चनार्थे॥	
भूत्वा कबंधो हि पुनः पुनश्च शिवोऽसौ वरदो बभूव॥ ८.५० ॥	
मया विनासुरस्तत्र पिंडीभूतेन वै पुरा॥	
वरान्वरय पौलस्त्य यथेष्टं तान्ददाम्यहम्॥ ८.५१ ॥	
रावणेन तदा चोक्तः शिवः परममंगलः॥	
यदि प्रसन्नो भगवन्देयो मे वर उत्तमः॥ ८.५२ ॥	
न कामयेऽन्यं च वरमाश्रये त्वत्पदांबुजम्॥	
यथा तथा प्रदातव्यं यद्यस्ति च कृपा मयि॥ ८.५३ ॥	
तदा सदाशिवेनोक्तो रावणो लोकरावणः॥	
मत्प्रसादाच्च सर्वं त्वं प्राप्स्यसे मनसेप्सितम्॥ ८.५४ ॥	
एवं प्राप्तं शिवात्सर्वं रावणेन सुरेश्वराः॥	
तस्मात्सर्वैर्भवद्भिश्च तपसा परमेण हि॥ ८.५५ ॥	
विजेतव्यो रावणोयमिति मे मनसि स्थितम्॥	
्च्युतस्य वचः श्रुत्वा ब्रह्माद्या देवतागणाः॥ ८.५६ ॥	
चिंतामापेदिरे सर्वे चिरं ते विषयान्विताः॥	
ब्रह्मापि चेंद्रियग्रस्तः सुता रमितुमुद्यतः॥ ८.५७ ॥	
इंद्रो हि जारभावाच्च चंद्रो हि गुरुतल्पगः॥	
यमः कदर्यभावाच्च चंचलत्वात्सदागतिः॥ ८.५८ ॥	
पावकः सर्वभक्षित्वात्तथान्ये देवतागणाः॥	
अशक्ता रावणं जेतुं तपसा च विजृंभितम्॥ ८.५९ ॥	
शैलादो हि महातेजा गणश्रेष्ठः पुरातनः॥	
बुद्धि मान्नीतिनिपुणो महाबलपराक्रमी॥ ८.६० ॥	
शिवप्रियो रुद्ररूपी महात्मा ह्युवाच सर्वानथ चेंद्रमुख्यान्॥	
कस्माद्यूयं संभ्रमादागताश्च एतत्सर्वं कथ्यतां विस्तरेण॥ ८.६१ ॥	
नंदिना च तदा सर्वे पृष्टाः प्रोचुस्त्वरान्विताः॥ ८.६२ ॥	॥ देवा ऊचुः॥	
रावणेन वयं सर्वे निर्जिता मुनिभिः सह॥	
प्रसादयितुमायाताः शिवं लोकेश्वरेश्वरम्॥ ८.६३ ॥	
प्रहस्य भगवान्नंदी ब्रह्माणं वै ह्युवाच ह॥	
क्व यूयं क्व शिवः शंभुस्तपसा परमेण हि॥	
द्रष्टव्यो हृदि मध्यस्थः सोऽद्य द्रष्टुं न पार्यते॥ ८.६४ ॥	
यावद्भावा ह्यनेकाश्च इंद्रियार्थास्तथैव च॥	
यावच्च ममताभावस्तावदीशो हि दुर्लभः॥ ८.६५ ॥	
जितेंद्रियाणां शांतानां तन्निष्ठानां महात्मनाम्॥	
सुलभो लिंगरूपी स्याद्भवतां हि सुदुर्लभः॥ ८.६६ ॥	
तदा ब्रह्मादयो देवा ऋषयश्च विपश्चितः॥	
प्रणम्य नंदिनं प्राहुः कस्मात्त्वं वानराननः॥	
तत्सर्वं कथयान्यं च रावणस्य तपोबलम्॥ ८.६७ ॥	
॥नंदीश्वर उवाच॥	
कुबेरोऽधिकृतस्तेन शंकरेण महात्मना॥	
धनानामादिपत्ये च तं द्रष्टुं रावणोऽत्र वै॥ ८.६८ ॥	
आगच्छत्त्वरया युक्तः समारुह्य स्ववाहनम्॥	
मां दृष्ट्वा चाब्रवीत्क्रुद्धः कुबेरो ह्यत्र आगतः॥ ८.६९ ॥	
त्वया दृष्टोऽथ वात्रासौ कथ्यतामविलंबितम्॥	
किं कार्यं धनदेनाद्य इति पृष्टो मया हि सः॥ ८.७० ॥	
तदोवाच महातेजा रावणो लोकरावणः॥	
मय्यश्रद्धान्वितो भूत्वा विषयात्मा सुदुर्मदः॥ ८.७१ ॥	
शिक्षापयितुमारब्धो मैवं कार्यमिति प्रभो॥	
यथाहं च श्रिया युक्त आढ्योऽहं बलवानहम्॥	
तथा त्वं भव रे मूढ मा मूढत्वमुपार्जय॥ ८.७२ ॥	
अहं मूढः कृतस्तेन कुबेरेण महात्मना॥	
मया निराकृतो रोषात्तपस्तेपे स गुह्यकः॥ ८.७३ ॥	
कुबेरः स हि नंदिन्किमागतस्तव मंदिरम्॥	
दीयतां च कुबेरोद्य नात्र कार्या विचारणा॥ ८.७४ ॥	
रावणस्य वचः श्रुत्वा ह्यवोचं त्वरितोऽप्यहम्॥	
लिंगकोसि महाभाग त्वमहं च तथाविधः॥ ८.७५ ॥	
उभयोः समनां ज्ञात्वा वृथा जल्पसि दुर्मते॥	
यथोक्तः स त्ववादीन्मां वदनार्थे बलोद्धतः॥ ८.७६ ॥	
यथा भवद्भिः पृष्टोऽहं वदनार्थे महात्मभिः॥	
पुरावृत्तं मया प्रोक्तं शिवार्चनविधेः फलम्॥	
शिवेन दत्तं सालूप्यं न गृहीतं मया तदा॥ ८.७७ ॥	
याचितं च मया शंभोर्वदनं वानरस्य च॥	
शिवेन कृपया दत्तं मम कारुण्यशालिना॥ ८.७८ ॥	
निराभिमानिनो ये च निर्दभा निष्परिग्रहाः॥	
शंभोः प्रियास्ते विज्ञेया ह्यन्ये शिववबहिष्कृताः॥ ८.७९ ॥	
तथावदन्मया सार्द्धं रावणस्तपसो बलात्॥	
मया च याचितान्येव दश वक्त्राणि धीमता॥ ८.८० ॥	
उपहासकरं वाक्यं पौलस्त्यस्य तदा सुराः॥	
मया तदा हि शप्तोऽसौ रावणो लोकरावणः॥ ८.८१ ॥	
ईदृशान्येव वक्त्राणि येषां वै संभवंति हि॥	
तैः समेतो यदा कोऽपि नरवर्यो महातपाः॥	
मां पुरस्कृत्य सहसा हनिष्यति न संशयः॥ ८.८२ ॥	
एवं शप्तो मया ब्रह्मन्रावणो लोकरावणः॥	
अर्चितं केवलं लिंगं विना तेन महात्मना॥ ८.८३ ॥	
पीठिकारूपसंस्थेन विना तेन सुरोत्तमाः॥	
विष्णुना हि महाभागास्तस्मात्सर्वं विधास्यति॥ ८.८४ ॥	
देवदेवो महादेवो विष्णुरूपी महेश्वरः॥	
सर्वे यूयं प्रार्थयंतु विष्णुं सर्वगुहाशयम्॥ ८.८५ ॥	
अहं हि सर्वदेवानां पुरोवर्ती भवाम्यतः॥	
ते सर्वे नंदिनो वाक्यं श्रुत्वा मुदितमानसाः॥	
वैकुंठमागता गीर्भिर्विष्णुं स्तोतुं प्रचक्रिरे॥ ८.८६ ॥	॥ देवा ऊचुः॥	
नमो भगवते तुभ्यं देवदेव जगत्पते॥	
त्वदाधारमिदं सर्वं जगदेतच्चराचरम्॥ ८.८७ ॥	
एतल्लिंगं त्वया विष्णो धृतं वै पिण्डिरूपिणा॥	
महाविष्णुस्वरूपेण घातितौ मधुकैटभौ॥ ८.८८ ॥	
तथा कमठरूपेण धृतो वै मंदराचलः॥	
वराहरूपमास्थाय हिरण्याक्षो हतस्त्वया॥ ८.८९ ॥	
हिरण्यकशिपुर्दैत्यो हतो नृहरिरूपिणा॥	
त्वया चैव बलिर्बद्धो दैत्यो वामनरूपिणा॥ ८.९० ॥	
भृगूणामन्वये भूत्वा कृतवीर्यात्मजो हतः॥	
इतोप्यस्मान्महाविष्णो तथैव परिपालय॥ ८.९१ ॥	
रावमस्य भयादस्मात्त्रातुं भूयोर्हसि त्वरम्॥ ८.९२ ॥	
एवं संप्रार्थितो देवैर्भगवान्भूतभावनः॥	
उवाच च सुरान्सर्वान्वासुदेवो जगन्मयः॥ ८.९३ ॥	
हे देवाः श्रूयतां वाक्यं प्रस्तावसदृशं महत्॥	
शैलादिं च पुरस्कृत्य सर्वे यूयं त्वरान्विताः॥	
अवतारान्प्रकुर्वन्तु वानरीं तनुमाश्रिताः॥ ८.९४ ॥	
अहं हि मानुषो भूत्वा ह्यज्ञानेन समावृतः॥	
संभविष्याम्ययोध्यायं गृहे दशरथस्य च॥	
ब्रह्मविद्यासहायोस्मि भवतां कार्यसिद्धये॥ ८.९५ ॥	
जनकस्य गृहे साक्षाद्ब्रह्मविद्या जनिष्यति॥	
भक्तो हि रावणः साक्षाच्छिवध्यानपरायणः॥ ८.९६ ॥	
तपसा महता युक्तो ब्रह्मविद्यां यदेच्छति॥	
तदा सुसाध्यो भवति पुरुषो धर्मनिर्जितः॥ ८.९७ ॥	
एवं संभाष्य भगवान्विष्णुः परममङ्गलः॥	
वाली चेन्द्रांशसंभूतः सुग्रीवों शुमतः सुतः॥ ८.९८ ॥	
तथा ब्रह्मांशसंभूतो जाम्बवान्नृक्षकुञ्जरः॥	
शिलादतनयो नंदी शिवस्यानुचरः प्रियः॥ ८.९९ ॥	
यो वै चैकादशो रुद्रो हनूमान्स महाकपिः॥	
अवतीर्णः सहायार्थं विष्णोरमिततेजसः॥ ८.१०० ॥	
मैंदादयोऽथ कपयस्ते सर्वे सुरसत्तमाः॥	
एवं सर्वे सुरगणा अवतेरुर्यथा तथम्॥ ८.१०१ ॥	
तथैव विष्णुरुत्पन्नः कौशल्यानंदवर्द्धनः॥	
विश्वस्य रमणाच्चैव राम इत्युच्यते बुधैः॥ ८.१०२ ॥	
शेषोपि भक्त्या विष्णोश्च तपसाऽवातरद्भुवि॥ ८.१०३ ॥	
दोर्दण्डावपि विष्णोश्च अवतीर्णौ प्रतापिनौ॥	
शत्रुघ्नभरताख्यौ च विख्यातौ भुवनत्रये॥ ८.१०४ ॥	
मिथिलाधिपतेः कन्या या उक्ता ब्रह्मवादिभिः॥	
सा ब्रह्मविद्यावतरत्सुराणां कार्य्यसिद्धये॥	
सीता जाता लांगलस्य इयं भूमिविकर्षणात्॥ ८.१०५ ॥	
तस्मात्सीतेति विख्याता विद्या सान्वीक्षिकी तदा॥	
मिथिलायां समुत्पन्ना मैथितीत्यभिधीयते॥ ८.१०६ ॥	
जनकस्य कुले जाता विश्रुता जनकात्मजा॥	
ख्याता वेदवती पूर्वं ब्रह्मविद्याघनाशिनी॥ ८.१०७ ॥	
सा दत्ता जनकेनैव विष्णवे परमात्मने॥ ८.१०८ ॥	
तयाथ विद्यया सार्द्धं देवदेवो जगत्पतिः॥	
उग्रे तपसि लीनोऽसौ विष्णुः परमदुष्करम्॥ ८.१०९ ॥	
रावणं जेतुकामो वै रामो राजीवलोचनः॥	
अरण्यवासमकरोद्देवानां कार्यसिद्धये॥ ८.११० ॥	
शेषावतारोऽपि महांस्तपः परमदुष्करम्॥	
तताप परया शक्त्या देवानां कार्यसिद्धये॥ ८.१११ ॥	
शत्रुघ्नो भरतश्चैव तेपतुः परमं तपः॥ ८.११२ ॥	
ततोऽसौ तपसा युक्तः सार्द्धं तैर्देवतागणैः॥	
सगणं रावणं रामः षड्भिर्मासैरजीहनत्॥	
विष्णुना घातितः शस्त्रैः शिवसारूप्यमाप्तवान्॥ ८.११३ ॥	
सगमः स पुनः सद्यो बंधुभिः सह सुव्रताः॥ ८.११४ ॥	
शिवप्रसादात्सकलं द्वैताद्वैतमवाप ह॥	
द्वैताद्वैतविवेकार्थमृपयोप्यत्र मोहिताः॥	
तत्सर्वं प्राप्नुवंतीह शिवार्चनरता नराः॥ ८.११५ ॥	
येऽर्चयंति शिवं नित्यं लिंगरूपिणमेव च॥	
स्त्रियो वाप्यथ वा शूद्राः श्वपचा ह्यंत्यवासिनः॥	
तं शिवं प्राप्नुवंत्येव सर्वदुःखोपनाशनम्॥ ८.११६ ॥	
पशवोऽपि परं याताः किं पुनर्मानुषादयः॥ ८.११७ ॥	
ये द्विजा ब्रह्मचर्येण तपः परममास्थिताः॥	
वर्षैरनेकैर्यज्ञानां तेऽपि स्वर्गपरा भवन्॥ ८.११८ ॥	
ज्योतिष्टोमो वाजपेयो ह्यतिरात्रादयो ह्यमी॥	
यज्ञाः स्वर्गं प्रयच्छंति सत्त्रीणां नात्र संशयः॥ ८.११९ ॥	
तत्र स्वर्गसुखं भुक्त्वा पुण्यक्षयकरं महत्॥	
पुण्यक्षयेऽपि यज्वानो मर्त्यलोकं पतंति वै॥ ८.१२० ॥	
पतितानां च संसारे दैवाद्बुद्धिः प्रजायते॥	
गुणत्रयमयी विप्रास्तासुतास्त्विह योनिषु॥ ८.१२१ ॥	
यथा सत्त्वं संभवति सत्त्वयुक्तभवं नराः॥	
राजसाश्च तथा ज्ञेयास्ता मसाश्चैव ते द्विजाः॥ ८.१२२ ॥	
एवं संसारचक्रेऽस्मिन्भ्रमिता बहवो जनाः॥	
यदृच्छया दैवगत्या शिवं संसेवते नरः॥ ८.१२३ ॥	
शिवध्यानपराणां च नराणां यतचेतसाम्॥	
मायानिरसनं सद्यो भविष्यति न चान्यथा॥ ८.१२४ ॥	
मायानिरसनात्सद्यो नश्यत्येव गुणत्रयम्॥	
यदा गुणत्रयातीतो भवतीति स मुक्तिभाक्॥ ८.१२५ ॥	
तस्माल्लिङ्गार्चनं भाव्यं सर्वेषामपि देहिनाम्॥	
लिङ्गरूपी शिवो भूत्वा त्रायते संचराचरम्॥ ८.१२६ ॥	
पुरा भवद्भिः पृष्टोऽहं लिङ्गरूपी कथं शिवः॥	
तत्सर्वं कथितं विप्रा याथातथ्येन संप्रति॥ ८.१२७ ॥	
कथं गरं भक्षितवाञ्छिवो लोकमहेश्वरः॥	
तत्सर्वं श्रूयतां विप्रा यतावत्कथयामि वः॥ ८.१२८ ॥	
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहास्र्यां संहितायां प्रथमे माहेश्वरखण्डे केदारखंडे शिवशास्त्रे शिवलिङ्गार्चनमाहात्म्यकथने श्रीरामावतारकथावर्णनंनामाष्टमोऽध्यायः॥ ८ ॥ छ ॥	

केदारखण्डः