महाभारतम्-01-आदिपर्व-102
महाभिषगुपाख्यानम्।। १ ।।
महाभिषग्गङ्गयोः शापः।। २ ।।
अष्टवसूनां गङ्गायाश्च संवादः।। ३ ।।
<table>				
<td>

	वैशंपायन उवाच।	<td>	1-102-1x	
				
<td>

	इक्ष्वाकुवंशप्रभो राजासीत्पृथिवीपतिः।महाभिषगिति ख्यातः सत्यवाक्सत्यविक्रमः।।	<td>	1-102-1a1-102-1b	
				
<td>

	सोऽश्वमेधसहस्रेण राजसूयशतेन च।तोषयामास देवेशं स्वर्गं लेभे ततः प्रभुः।।	<td>	1-102-2a1-102-2b	
				
<td>

	ततः कदाचिद्ब्रह्माणमुपासांचक्रिरे सुराः।तत्र राजर्षयो ह्यासन्स च राजा महाभिषक्।।	<td>	1-102-3a1-102-3b	
				
<td>

	अथ गङ्गा सरिच्छ्रेष्ठा समुपायात्पितामहम्।तस्या वासः समुद्धूतं मारुतेन शशिप्रभम्।।	<td>	1-102-4a1-102-4b	
				
<td>

	ततोऽभवन्सुरगणाः सहसाऽवाङ्मुखास्तदा।महाभिषक्तु राजर्षिरशङ्को दृष्टवान्नदीम्।।	<td>	1-102-5a1-102-5b	
				
<td>

	सोपध्यातो भगवता ब्रह्मणा तु महाभिषक्।उक्तश्च जातो मर्त्येषु पुनर्लोकानवाप्स्यसि।।	<td>	1-102-6a1-102-6b	
				
<td>

	यया हृतमनाश्चासि गङ्गया त्वं हि दुर्मते।सा ते वै मानुषे लोके विप्रियाण्याचरिष्यति।।	<td>	1-102-7a1-102-7b	
<td>

	यदा ते भविता मन्युस्तदा शापाद्विमोक्ष्यते।	<td>	1-102-8a	
<td>

	वैशंपायन उवाच।	<td>	1-102-8x	
<td>

	स चिन्तयित्वा नृपतिर्नृपानन्यांस्तपोधनान्।।	<td>	1-102-8b	
				
<td>

	प्रतीपं रोचयामास पितरं भूरितेजसम्।सा महाभिषजं दृष्ट्वा नदी दैर्याच्च्युतं नृपम्।।	<td>	1-102-9a1-102-9b	
				
<td>

	तमेव मनसा ध्यायन्त्युपावृत्ता सरिद्वरा।सा तु विध्वस्तवपुषः कश्मलाभिहतान्नृप।।	<td>	1-102-10a1-102-10b	
				
<td>

	ददर्श पथि गच्छन्ती वसून्देवान्दिवौकसः।तथारूपांश्च तान्दृष्ट्वा प्रपच्छ सरितां वरा।।	<td>	1-102-11a1-102-11b	
				
<td>

	किमिदं नष्टरूपाः स्थ कच्चित्क्षेमं दिवौकसाम्।तामूचुर्वसवो देवाः शप्ताः स्मो वै महानदि।।	<td>	1-102-12a1-102-12b	
				
<td>

	अल्पेऽपराधे संरम्भाद्वसिष्ठेन महात्मना।विमूढा हि वयं सर्वे प्रच्छन्नमृषिसत्तमम्।।	<td>	1-102-13a1-102-13b	
				
<td>

	सन्ध्यां वसिष्ठमासीनं तमत्यभिसृताः पुरा।तेन कोपाद्वयं शप्ता योनौ संभवतेति ह।।	<td>	1-102-14a1-102-14b	
				
<td>

	न तच्छक्यं निवर्तयितुं यदुक्तं ब्रह्मवादिना।त्वमस्मान्मानुषी भूत्वा सूष्व पुत्रान्वसून्भुवि।।	<td>	1-102-15a1-102-15b	
				
<td>

	न मानुषीणां जठरं प्रविशेम वयं शुभे।इत्युक्ता तैश्च वसुभिस्तथेत्युक्त्वाऽब्रवीदिदम्।।	<td>	1-102-16a1-102-16b	
<td>

	गङ्गोवाच।	<td>	1-102-17x	
<td>

	मर्त्येषु पुरुषश्रेष्ठः को वः कर्ता भविष्यति।	<td>	1-102-17a	
<td>

	वसव ऊचुः।	<td>	1-102-17x	
				
<td>

	प्रतीपस्य सुतो राजा शान्तनुर्लोकविश्रुतः।भविता मानुषे लोके स नः कर्ता भविष्यति।।	<td>	1-102-17b1-102-17c	
<td>

	गङ्गोवाच।	<td>	1-102-18x	
				
<td>

	ममाप्येवं मतं देवा यथा मां वदथानघाः।प्रियं तस्य करिष्यामि युष्माकं चेतदीप्सितम्।।	<td>	1-102-18a1-102-18b	
<td>

	वसव ऊचुः।	<td>	1-102-19x	
				
<td>

	जातान्कुमारान्स्वानप्सु प्रक्षेप्तुं वै त्वमर्हसि।यथा नचिरकालं नो निष्कृतिः स्यात्त्रिलोकगे।।	<td>	1-102-19a1-102-19b	
				
<td>

	जिघृक्षवो वयं सर्वे सुरभिं मन्दबुद्धयः।शप्ता ब्रह्मर्षिणा तेन तांस्त्वं मोचय चाशु नः।।	<td>	1-102-20a1-102-20b	
<td>

	गङ्गोवाच।	<td>	1-102-21x	
				
<td>

	एवमेतत्करिष्यामि पुत्रस्तस्य विधीयताम्।नास्य मोघः सङ्गमः स्यात्पुत्रहेतोर्मया सह।।	<td>	1-102-21a1-102-21b	
<td>

	वसव ऊचुः।	<td>	1-102-22x	
				
<td>

	तुरीयार्धं प्रदास्यामो वीर्यस्यैकैकशो वयम्।तेन वीर्येण पुत्रस्ते भविता तस्य चेप्सितः।।	<td>	1-102-22a1-102-22b	
				
<td>

	न संपत्स्यति मर्त्येषु पुनस्तस्य तु सन्ततिः।तस्मादपुत्रः पुत्रस्ते भविष्यति स वीर्यवान्।।	<td>	1-102-23a1-102-23b	
<td>

।। इति श्रीमन्महाभारते आदिप्रवमि संभवपर्वणि द्व्यधिकशततमोऽध्यायः।। 102 ।।

आदिपर्व