मत्स्यपुराणम्/अध्यायः ६३
रसकल्याणिनीतृतीयाव्रतकथनम्।

अथान्यामपिवक्ष्यामि तृतीयां पापनाशिनीम्। 
रसकल्याणिनीमेतां पुरा कल्पविदो विदुः।। ६३.१ ।।

माघमासे तु संप्राप्ते तृतीयां शुक्लपक्षतः। 
प्रातर्गव्येन पयसा तिलैः स्नानं समाचरेत्।। ६३.२ ।।

स्नापयेन्‌ मधुना देवीं तथैवेक्षुरसेन च। 
दक्षिणाङ्गानि संपूज्य ततो वामानि पूजयेत्।। ६३.३ ।।

ललितायै नमो देव्याः पादौ गुल्फौ ततोऽर्चयेत्। 
जङ्घाञ्जानुं तथा शान्त्यै तथैवोरुं श्रियै नमः।। ६३.४ ।।

मदालसायै तु कटिममलायै तथोदरम्। 
स्तनौ मदनवासिन्यै कुमुदायै च कन्धराम्।। ६३.५ ।।

भुजं भुजाग्रं माधव्ये कमलायै मुखस्मिते।
भ्रूललाटे च रुद्राण्यै शङ्करायै तथालकान्।। ६३.६ ।।

मुकुटं विश्ववासिन्यै शिरः कान्त्यै तथार्चयेत्। 
मदनायै ललाटन्तु मोहनायै पुनर्भ्रुवौ।। ६३.७ ।।

नेत्रे चन्द्रार्द्धधारिण्यै तुष्ट्यै च वदनं पुनः। 
उत्कण्ठिन्यै नमः कण्ठममृतायै नमः स्तनौ।। ६३.८ ।।

रम्भायै वामकुक्षिञ्च विशोकायै नमः कटिम्। 
हृदयं मन्मथाधिष्ण्यै पाटलायै तथोदरम्।। ६३.९ ।।

कटिं सुरतवासिन्यै तथोरुञ्चम्पकप्रिये। 
जानुजङ्घे नमोगौर्यै गायत्र्यै घुटिके नमः।। ६३.१० ।।

धराधरायै पादौ तु विश्वकार्यै नमः शिरः। 
नमो भवान्यै कामिन्यै कामदेव्यै जगत् प्रिये।। ६३.११ ।।

एवं संपूज्य विधिवत् द्विजदाम्पत्यमर्चयेत्। 
भोजयित्वान्नपानेन मधुरेण विमत्सरः।। ६३.१२ ।।

जलपूरितं तथा कुम्भं शुक्लाम्बरयुगद्वयम्। 
दत्त्वा सुवर्णकमलं गन्दमाल्यैः समर्चयेत्।। ६३.१३ ।।

प्रीयतामत्र कुमुदा गृह्णीयाल्लवणव्रतम्। 
अनेन विधिना देवीं मासि मासि सदार्चयेत्।। ६३.१४ ।।

लवणं वर्जयेन्माघे फाल्गुने च गुडं पुनः। 
तैलं राजिं तथा चैत्रे वर्ज्ये च मधुमाधवे।। ६३.१५ ।।

पानकं ज्येष्ठमासे तु आषाढे चाथ जीरकम्। 
श्रावणे वर्जयेत् क्षीरं दधि भाद्रपदे तथा।। ६३.१६ ।।

घृतमाश्वयुजे तद्वत् ऊर्जै वर्ज्यञ्च माक्षिकम्। 
धान्यकं मार्गशीर्षे तु पौषे वर्ज्या च शर्करा।। ६३.१७ ।।

व्रतान्ते करकं पूर्णमेतेषां मासि मासि च। 
दद्याद्‌ द्विकालवेलायां पूर्णपात्रेण संयुतम्।। ६३.१८ ।।

लड्डुकान् श्वेतवर्णांश्च संयावमथ पूरिकाः। 
घारिकानप्यपूपांश्च पिष्टापूपांश्च मण्डकान्।। ६३.१९ ।।

क्षीरं शाकञ्च दध्यन्नमिण्‌ड्रर्यों शोकवर्तिकाः। 
माघादि क्रमशो दद्यादेतानि करकोपरि।। ६३.२० ।।

कुमुदा माधवी गौरी रम्भ भद्रा जया शिवा। 
उमारतिः सती तद्वन्मङ्गला रतिलालसा।। ६३.२१ ।।

क्रमान्माघादि सर्वत्र प्रीयतामिति कीर्तयेत्। 
सर्वत्र पञ्चगव्येन प्राशनं समुदाहृतम्।।
उपवासी भवेन्नित्यमशक्ते नक्तमिष्यते।। ६३.२२ ।।

पुनर्माघे तु संप्राप्ते शर्करां करकोपरि।

कृत्वा तु काञ्चनीं गौरीं पञ्चरत्नसमन्विताम्।। ६३.२३ ।।

हैमीमङ्गुष्ठमात्राञ्च साक्षसूत्रकमण्डलुम्। 
चतुर्भुजामिन्दुयुतां सितनेत्रपटावृताम्।। ६३.२४ ।।

तद्वद् गोमिथुनं शुक्लं सुवर्णास्यं सिताम्बरम्। 
सवस्त्रभाजनं दद्याद् भवानी प्रीयतामिति।। ६३.२५ ।।

अनेन विधिनायस्तु रसकल्याणिनी व्रतम्। 
कुर्यात्स सर्वपापेभ्य स्तत्क्षणादेवमुच्यते।। ६२.२६ ।।

नवार्बुदसहस्रन्तु न दुःखी जायते नरः। 
सुवर्णकमलं गौरी मासि मासि ददन्नरः।
अग्निष्टोमसहस्रस्य यत्‌ फलं तदवाप्नुयात्।। ६३.२७ ।।

नारी वा कुरुते या तु कुमारी वा वारनने।
विधवा या तथा नारी सापि तत् फलमाप्नुयात्।
सौभाग्यरोग्यसंपन्ना गौरी लोके महीयते।। ६३.२८ ।।

इति पठति श्रृणोति यः प्रसङ्गात्। 
कलिकलुषविमुक्तः पार्वती लोकमेति।
मतिमपि च नराणां यो ददाति प्रियार्थम्। 
विबुधपतिविमाने नायकः स्यादमोघः।। ६३.२९ ।।

मत्स्यपुराणम्