अर्थशास्त्रम्/अधिकरणम् १२/अध्यायः ३
राज्ञो राज-वल्लभानां चऽसन्नाः सत्त्रिणः पत्त्य्-अश्व-रथ-द्विप-मुख्यानां "राजा क्रुद्धः" इति सुहृद्-विश्वासेन मित्र-स्थानीयेषु कथयेयुः   ।। १२.३.०१  ।।
 बहुली-भूते तीक्ष्णाः कृत-रात्रि-चार-प्रतीकारा गृहेषु "स्वामि-वचनेनऽगम्यताम्" इति ब्रूयुः   ।। १२.३.०२  ।।
 तान्निर्गच्छत एवाभिहन्युः । "स्वामि-संदेशः" इति चऽसन्नान्ब्रूयुः   ।। १२.३.०३  ।।
 ये चाप्रवासितास्तान्सत्त्रिणो ब्रूयुः "एतत्तद्यदस्माभिः कथितम् । जीवितु-कामेनापक्रान्तव्यम्" इति   ।। १२.३.०४  ।।
 येभ्यश्च राजा याचितो न ददाति तान्सत्त्रिणो ब्रूयुः  "उक्तः शून्य-पालो राज्ञा "अयाच्यं अर्थं असौ चासौ च मा याचते । मया प्रत्याख्याताः शत्रु-संहिताः । तेषां उद्धरणे प्रयतस्व" इति   ।। १२.३.०५  ।।
 ततः पूर्ववदाचरेत्  ।। १२.३.०६  ।।
 येभ्यश्च राजा याचितो ददाति तान्सत्त्रिणो ब्रूयुः  "उक्तः शून्य-पालो राज्ञा "अयाच्यं अर्थं असौ चासौ च मा याचते । तेभ्यो मया सोअर्थो विश्वास-अर्थं दत्तः । शत्रु-संहिताः । तेषां उद्धरणे प्रयतस्व" इति   ।। १२.३.०७  ।।
 ततः पूर्ववदाचरेत्  ।। १२.३.०८  ।।
 ये चएनं याच्यं अर्थं न याचन्ते तान्सत्त्रिणो ब्रूयुः  "उक्तः शून्य-पालो राज्ञा "याच्यं अर्थं असौ चासौ च मा न याचते । किं अन्यत्स्व-दोष-शङ्कितत्वात् । तेषां उद्धरणे प्रयतस्व" इति   ।। १२.३.०९  ।।
 ततः पूर्ववदाचरेत्  ।। १२.३.१०  ।।
 एतेन सर्वः कृत्य-पक्षो व्याख्यातः   ।। १२.३.११  ।।
 प्रत्यासन्नो वा राजानं सत्त्री ग्राहयेत्"असौ चासौ च ते महा-मात्रः शत्रु-पुरुषैः सम्भाषते" इति   ।। १२.३.१२  ।।
 प्रतिपन्ने दूष्यानस्य शासन-हरान्दर्शयेत्"एतत्तत्" इति   ।। १२.३.१३  ।।
 सेना-मुख्य-प्रकृति-पुरुषान्वा भूम्या हिरण्येन वा लोभयित्वा स्वेषु विक्रमयेदपवाहयेद्वा   ।। १२.३.१४  ।।
 योअस्य पुत्रः समीपे दुर्गे वा प्रतिवसति तं सत्त्रिणाउपजापयेत्"आत्म-सम्पन्नतरस्त्वं पुत्रः । तथाअप्यन्तर्-हितः । तत्-किं उपेक्षसे विक्रम्य गृहाण । पुरा त्वा युव-राजो विनाशयति" इति   ।। १२.३.१५  ।।
 तत्-कुलीनं अपरुद्धं वा हिरण्येन प्रतिलोभ्य ब्रूयात्"अन्तर्-बलं प्रत्यन्त-स्कन्धं अन्तं वाअस्य प्रमृद्नीहि" इति   ।। १२.३.१६  ।।
 आटविकानर्थ-मानाभ्यां उपगृह्य राज्यं अस्य घातयेत्  ।। १२.३.१७  ।।
 पार्ष्णि-ग्राहं वाअस्य ब्रूयात्"एष खलु राजा मां उच्छिद्य त्वां उच्छेत्स्यति । पार्ष्णिं अस्य गृहाण । त्वयि निवृत्तस्याहं पार्ष्णिं ग्रहीष्यामि" इति   ।। १२.३.१८  ।।
 मित्राणि वाअस्य ब्रूयात्"अहं वः सेतुः । मयि विभिन्ने सर्वानेष वो राजा प्लावयिष्यति । सम्भूय वाअस्य यात्रां विहनाम" इति   ।। १२.३.१९  ।।
 तत्-संहतानां असंहतानां च प्रेषयेत्"एष खलु राजा मां उत्पाट्य भवत्सु कर्म करिष्यति । बुध्यध्वम् । अहं वः श्रेयानभ्युपपत्तुम्" इति   ।। १२.३.२०  ।।
 मध्यमस्य प्रहिणुयादुदासीनस्य वा पुनः  । ।। १२.३.२१अ ब  ।।
 यथाआसन्नस्य मोक्ष-अर्थं सर्व-स्वेन तद्-अर्पणं   ।। १२.३.२१च्द्  ।।