महाभारतम्-06-भीष्मपर्व-040
चत्वारिंशोऽध्यायः ।।
	भगवद्गीताध्यायः ।। 16 ।।
<table>				
<td>

	श्रीभगवानुवाच।	<td>	6-40-1x	
				
<td>

	अभयं सत्वसंशुद्धिर्ज्ञानयोगव्यवस्थितिः ।दानं दमश्च यज्ञश्च स्वाध्यायस्तप आर्जवम् ।।	<td>	6-40-1a6-40-1b	
				
<td>

	अहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम् ।दया भूतेष्वलोलुत्वं मार्दवं ह्रीरचापलम् ।।	<td>	6-40-2a6-40-2b	
				
<td>

	तेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता ।भवन्ति संपदं दैवीमभिजातस्य भारत ।।	<td>	6-40-3a6-40-3b	
				
<td>

	दम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च ।अज्ञानं चाभिजातस्य पार्थ संपदमासुरीम् ।।	<td>	6-40-4a6-40-4b	
				
<td>

	दैवी संपद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता।मा शुचः संपदं दैवीमभिजातोऽसि पाण्डव ।।	<td>	6-40-5a6-40-5b	
				
<td>

	द्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन्दैव आसुर एव च।दैवो विस्तरशः प्रोक्त आसुरं पार्थ मे शृणु ।।	<td>	6-40-6a6-40-6b	
				
<td>

	प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः।न शौचं नापि चाचारो न सत्यं तेषु विद्यते ।।	<td>	6-40-7a6-40-7b	
				
<td>

	असत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम् ।अपरस्परसंभूतं किमन्यत्कामहैतुकम् ।।	<td>	6-40-8a6-40-8b	
				
<td>

	एतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः ।प्रभवन्त्युग्रकर्माणः क्षयाय जगतोऽहिताः ।।	<td>	6-40-9a6-40-9b	
				
<td>

	काममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः ।मोहाद्गृहीत्वाऽसद्ग्राहान्प्रवर्तन्तेऽशुचिव्रताः ।।	<td>	6-40-10a6-40-10b	
				
<td>

	चिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः।कामोपभोगपरमा एतावदिति निश्चिताः ।।	<td>	6-40-11a6-40-11b	
				
<td>

	आशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः ।ईहन्तो कामभोगार्थमन्यायेनार्थसंचयान् ।।	<td>	6-40-12a6-40-12b	
				
<td>

	इदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम् ।इदमस्तीदमपि मे भविष्यति पुनर्धनम् ।।	<td>	6-40-13a6-40-13b	
				
<td>

	असौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि।ईश्वरोऽहमहं भोगी सिद्धोऽहं बलवान्सुखी ।।	<td>	6-40-14a6-40-14b	
				
<td>

	आढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योस्ति सदृशो मया ।यक्ष्ये दास्यामि मोदिष्य इत्यज्ञानविमोहिताः ।।	<td>	6-40-15a6-40-15b	
				
<td>

	अनेकचित्तविभ्रान्त मोहजालसमावृताः ।प्रसक्ताः कामभोगेषु पतन्ति नरकेऽशुचौ ।।	<td>	6-40-16a6-40-16b	
				
<td>

	आत्मसंभाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः ।यजन्ते नामयज्ञैस्ते दम्भेनाविधिपूर्वकम् ।।	<td>	6-40-17a6-40-17b	
				
<td>

	अहङ्कारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः ।मामत्मपरदेहेषु प्रद्विषन्तोऽभ्यसूयकाः ।।	<td>	6-40-18a6-40-18b	
				
<td>

	तानहं द्विषतः क्रूरान्संसारेषु नराधमान् ।क्षिपाम्यजस्रमशुभानासुरीष्वेव योनिषु ।।	<td>	6-40-19a6-40-19b	
				
<td>

	आसुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनिजन्मनि ।मामप्राप्यैव कौन्तेय ततो यान्त्यधमां गतिम् ।।	<td>	6-40-20a6-40-20b	
				
<td>

	त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः ।कामः क्रोधस्तथा लोभस्तस्मादेतत्रयं त्यजेत् ।।	<td>	6-40-21a6-40-21b	
				
<td>

	एतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः ।आचरत्यात्मनः श्रेयस्ततो याति परां गतिम् ।।	<td>	6-40-22a6-40-22b	
				
<td>

	यः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः।न स सिद्धिमवाप्नोति न सुखं न परां गतिम् ।।	<td>	6-40-23a6-40-23b	
				
<td>

	तस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ ।ज्ञात्वा शास्त्रविधानोक्तं कर्म कर्तुमिहार्हसि ।।	<td>	6-40-24a6-40-24b	
<td>

	।। इति श्रीमन्महाभारते भीष्मपर्वणि भगवद्गीतापर्वणि चत्वारिंशोऽध्यायः ।।	<td>		
<td>

	इति श्रीमन्मद्भगवद्गीतासूपनिषत्सु ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे श्रीकृष्णार्जुनसंवादे देवासुरसंपद्विभागयोगोनाम षोडशोऽध्यायः ।।	<td>		

महाभारतम्/भीष्मपर्व