स्कन्दपुराणम्/खण्डः १ (माहेश्वरखण्डः)/केदारखण्डः/अध्यायः १४
॥लोमश उवाच॥	
ततो युद्धमतीवासीदसुरैर्विष्णुना सह॥	
ततः सिंहाः सपक्षास्ते दंशिताः परमाद्भुताः॥ १४.१ ॥	
असुरैरुह्यमानास्ते रहुत्मंतं व्यदारयन्॥	
सिंहास्ते दारितास्तेन खंडशश्च विदारिताः॥ १४.२ ॥	
विष्णुना च तदा दैत्याश्चक्रेण शकलीकृताः॥	
हतांस्तानसुरान्दृष्ट्वा कालनेमिः प्रतापवान्॥ १४.३ ॥	
त्रिशूलेनाहनद्विष्णुं रोषपर्याकुलेक्षणः॥	
तमायांतं च जगृहे मुकुंदोऽनाथसंश्रयः॥ १४.४ ॥	
करेण वामेन जघान लीलया तं कालनेमिं ह्यसुरं महाबलम्॥	
तेनैव शूलेन समाहतोऽसौ मूर्च्छान्वितोऽसौ सहसा पपात॥ १४.५ ॥	
पतितः पुनरुत्थाय शनैरुन्मील्य लोचने॥	
पुरतः स्थितमालोक्य विष्णुं सर्वगुहाशयम्॥ १४.६ ॥	
लब्धसंज्ञोऽब्रवीद्वाक्यं कालनेमिर्महाबलः॥	
तव युद्धं न दास्यामि नास्ति लोके स्पृहा मम॥ १४.७ ॥	
ये येऽसुरा हता युद्धे अक्षयं लोकमाप्नुयुः॥	
ब्रह्मणो वचनात्सद्य इंद्रेण सह संगताः॥ १४.८ ॥	
भुंजतो विविधान्भोगान्देववद्विचरंति ते॥	
इंद्रेण सहिताः सर्वे संसारे च पतंत्यथ॥ १४.९ ॥	
तस्माद्युद्धेन मरणं न कांक्षे क्षणभंगुरम्॥	
अन्यजन्मनि मे वीर वैरभावान्न संशयः॥	
दातुमर्हसि मे नाथ कैवल्यं केवलं परम्॥ १४.१० ॥	
तथेति दैत्यप्रवरो निपातितः परेण पुंसा परमार्थदेन॥	
दत्त्वाऽभयं देवतानां तदानीं तथा सुधां देवताभ्यः प्रदत्त्वा॥ १४.११ ॥	
कालनेमिर्हतो दैत्यो देवा जाता ह्यकटकाः॥	
शल्यरूपो महान्सद्यो विष्णुना प्रभविष्णुना॥ १४.१२ ॥	
तिरोधानं गतः सद्यो भगवान्कमलेक्षणः॥	
इंद्रोऽपि कदनं कृत्वा दैत्यानां परमाद्भुतम्॥ १४.१३ ॥	
पतितानां क्लीबरूपाणां भग्नानां भीतचेतसाम्॥	
मुक्तकच्छशिखानां च चक्रे स कदनक्रियाम्॥ १४.१४ ॥	
अर्थशास्त्रपरो भूत्वा महेंद्रो दुरातिक्रमः॥	
दैत्यानां कालरूपोऽसौ शचीपतिरुदारधीः॥ १४.१५ ॥	
एवं निहन्य्मानानामसुराणां शचीपतेः॥	
निवारणार्थं भगवानागतो नारदस्तदा॥ १४.१६ ॥	॥ नारद उवाच॥	
युद्धहताश्च ये वीरा ह्यसुरा रणमण्डले॥	
तेषामनु कथं कर्ता भीतानां च विहिंसनम्॥ १४.१७ ॥	
ये भीतांश्च प्रपन्नांश्चघातयंति मदोद्धताः॥	
ब्रह्मघ्नास्तेऽपि विज्ञेया महापातकसंयुताः॥ १४.१८ ॥	
तस्मात्त्वया न कर्त्तव्यं मनसापि विहिंसनम्॥	
एवमुक्तस्तदा शक्रो नारदेन महात्मना॥ १४.१९ ॥	
सुरसेनान्वितः सद्य आगतो हि त्रिविष्टपम्॥	
तदा सर्वे सुरगणाः सुहृद्भ्यश्च परस्परम्॥	
बभूवुर्मुदिताः सर्वे यक्षगंधर्वकिंनराः॥ १४.२० ॥	
तदा इंद्रोऽमरावत्यां हस शच्याऽभिषेचितः॥ १४.२१ ॥	
देवर्षिप्रमुखैश्चैव ब्रह्मर्षिप्रमुखैस्तथा॥	
शक्रोऽपि विजयं प्राप्तः प्रसादाच्छंकरस्य च॥ १४.२२ ॥	
तदा महोत्सवो विप्रा देवलोके महानभूत्॥	
शंखाश्च पटहाश्चैव मृदंगा मुरजा अपि॥	
तथानकाश्च भेर्यश्च नेदुर्दुंदुभयः समम्॥ १४.२३ ॥	
गायकाश्चैव गंधर्वाः किन्नराश्चाप्सपोगणाः॥	
ननृतुर्जगुस्तुष्टुवुश्च सिद्धचारणगुह्यकाः॥ १४.२४ ॥	
एवं विजयमापन्नः शक्रो देवेस्वरस्तदा॥	
देवैर्हतास्तदा दैत्याः पतितास्ते महीतले॥ १४.२५ ॥	
गतासवो महात्मानो बलिप्रमुखतो ह्यमी॥	
तपस्तप्तुं पुरा विप्रो भार्गवो मानसोत्तरम्॥ १४.२६ ॥	
गतः शिष्यैः परिवृतस्तस्माद्युद्धं न वेद तत्॥	
अवशेषाश्च ये दैत्यास्ते गता भार्गवं प्रति ॥ १४.२७ ॥	
कथितं वै महद्धृत्तमसुराणां क्षयावहम्॥	
निशम्य मन्युमाविष्टो ह्यागतो भृगुनंदनः॥ १४.२८ ॥	
शिष्यैः परिवृतो भूत्वा मृतांस्तानसुरानपि॥	
विद्यया मृतजीविन्या पतितान्समजीवयत्॥ १४.२९ ॥	
निद्रापायगता यद्वदुत्थितास्ते तदाऽसुराः॥	
उत्थितः स बलिः प्राह भार्गवं ह्यमितद्युतिम्॥ १४.३० ॥	
जीवितेन किमद्यैव मम नास्ति प्रयोजनम्॥	
पातितस्त्रिदशेंद्रेण यथा कापुरुषस्तथा॥ १४.३१ ॥	
बलिनोक्तं वचः श्रुत्वा शुक्रो वचनमब्रवीत्॥	
मनस्विनो हि ये शूराः पतंति समरे बुधा॥ १४.३२ ॥	
ये शस्त्रेण हताः सद्यो म्रियमाणा व्रजंति वै॥	
त्रिविष्टपं न संदेह इति वेदानुशासनम्॥ १४.३३ ॥	
एवमाश्वासयामास बलिनं भृगुनंदनः॥	
तपस्तताप विविधं दैत्यानां सिद्धिदायकम्॥ १४.३४ ॥	
तथा दैत्य गताः सर्वे भृगुणा च प्रचोदिताः॥	
पातालमवसन्सर्वे बलिमुख्याः सुखेन वै॥ १४.३५ ॥	
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां प्रथमे माहेश्वरखण्डे देवासुरसंग्रामे भार्गवेण मृतदैत्यसंजीवनवर्णनंनाम चतुर्दशोऽध्यायः॥ १४ ॥ छ ॥	

केदारखण्डः