स्कन्दपुराणम्/खण्डः ६ (नागरखण्डः)/अध्यायः ०३४
॥ ऋषय ऊचुः ॥ ॥ 
यदेतद्भवता प्रोक्तं तं मुनिं प्रति सूतज ॥ 
त्वया पुरा सुरार्थाय प्रपीतः पयसांनिधिः ॥ १ ॥ 
तत्त्वं सूतज नो ब्रूहि विस्तरेण महामते ॥ 
यथा तेन पुरा पीतो मुनिना पयसांनिधिः ॥ २ ॥ 
॥ सूत उवाच ॥ ॥ 
कालेया इति विख्याताः पुरा दानवसत्तमाः ॥ 
संभूताः सर्वदेवानां वीर्योत्साहप्रणाशकाः ॥ ३ ॥ 
ततस्तैः पीडितं दृष्ट्वा विष्णुना प्रभविष्णुना ॥ 
त्रैलोक्यं शक्तियोगेन प्रोक्तो देवो महेश्वरः ॥४॥ 
एतदीशान दैतेयैस्त्रैलोक्यं परिपीडितम्॥ 
कालिकेयैर्महावीर्येस्तस्मात्कार्यो महाहवः॥ 
अद्यैव तैः समं देव समासाद्य धरातलम्॥ ५ ॥ 
ततो विष्णुश्च रुद्रश्च सहस्राक्षः सुरैः सह ॥ 
शितशस्त्रधराः सर्वे संप्राप्ता धरणीतलम् ॥ ६ ॥ 
अथ ते दानवाः सर्वे श्रुत्वा देवान्स- मागतान् ॥ 
युद्धार्थं सहसा जग्मुः संमुखाः कोपसंयुताः ॥ ७ ॥ 
ततोऽभवन्महायुद्धं देवानां दानवैः सह ॥ 
त्रैलोक्यं कंपितं येन समस्तं भय विह्वलम्॥ ८ ॥ 
अथ कालप्रभोनाम दानवो बलगर्वितः ॥ 
स शक्रं पुरतो दृष्ट्वा वज्रोच्छ्रितकरं स्थितम्॥ 
प्रोवाच प्रहसन्वाक्यं मेघगम्भीरनिःस्वनः ॥ ९ ॥ 
मुंच वज्र सहस्राक्ष पश्यामि तव पौरुषम् ॥ 
चिरात्प्राप्तोऽसि मे दृष्टिं दिष्ट्या त्वं त्रिदिवेश्वरः ॥ ६.३४.१० ॥ 
ततश्चिक्षेप संक्रुद्धस्तस्य वज्रं शतक्रतुः ॥ 
सोऽपि तल्लीलया धृत्वा जगृहे सव्यपाणिना ॥ ११ ॥ 
ततः शक्रं समुद्दिश्य गदां गुर्वीं मुमोच सः ॥ 
सर्वायसमयीं रौद्रां यमजिह्वामिवापराम् ॥ १२ ॥ 
तया हतः सहस्राक्षो विसंज्ञो रुधिरप्लुतः ॥ 
ध्वजयष्टिं समाश्रित्य संनिविष्टो रथोपरि ॥ १३ ॥ 
अथ तं मातलिर्दृष्ट्वा विसंज्ञं वलघातिनम्॥ 
प्राङ्मुखं च रथं चक्रे संस्मरन्सारथेर्नयम् ॥ १४ ॥ 
ततः पराङ्मुखीभूते रथे शक्रस्य संगरे ॥ 
दुद्रुवुर्भयसंत्रस्ताः सर्वे देवाः समंततः ॥ १५ ॥ 
आदित्या वसवो रुद्रा विश्वेदेवा मरुद्गणाः ॥ 
व्रीडां विहाय विध्वस्ताः पृष्ठदेशे शितैः शरैः ॥ १६ ॥ 
अथ भग्नं बलं दृष्ट्वा दानवैर्मधुसूदनः ॥ 
आरुह्य गरुडं तूर्णं कालप्रभमुपाद्रवत् ॥ १७ ॥ 
ततस्ते दानवाः सर्वे परिवार्य शितैः शरैः ॥ 
सम्यगाच्छादयामासुर्गर्जमाना मुहुर्मुहुः॥।८ ॥
स तैराच्छादितो विष्णुः शुशुभे च समंततः ॥ 
सम्यक्पुलकितांगश्च रक्ताचल इवापरः ॥ १९ ॥ 
ततः शार्ङ्गविनिर्मुक्तैः शरैः कंकपतत्रिभिः ॥ 
छेदयित्वेषुजालानि दैतेयान्निजघान सः ॥ ६.३४.२० ॥ 
ततो दैत्यगणाः सर्वे हन्यमाना सुरारिणा ॥ 
त्रातारं नाभ्यगच्छंत मृगाः सिंहार्दिता इव ॥ २१ ॥ 
एतस्मिन्नंतरे दैत्यः कालखंज इति स्मृतः॥ 
स कोपवशमापन्नो वासुदेवमुपाद्रवत् ॥ २२ ॥ 
स हत्वा पञ्चभिर्बाणैर्वासुदेवं शिला शितैः ॥ 
जघान गरुडं क्रुद्धो दशभिर्नतपर्वभिः॥२३॥
ततः सुदर्शनं चक्रं तस्य दैत्यस्य माधवः ।]
प्रमुमोच वधार्थाय ज्वालामालासमावृतम् ॥२४॥ 
सोऽपि तच्चक्रमालोक्य वासुदेवकराच्च्युतम् ॥ 
आगच्छंतं प्रसार्यास्यं ग्रस्तुं तत्संमुखो ययौ ॥ २५ ॥ 
अग्रसच्च महादैत्यस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ 
वासुदेवं समुद्दिश्य ततश्चिक्षेप सायकान् ॥ २६ ॥ 
ततश्चक्री स दैत्येन ग्रस्तचक्रेण ताडितः ॥ 
सुपर्णेन समायुक्तो जगाम विषमां व्यथाम् ॥ २७ ॥ 
एतस्मिन्नंतरे क्रुद्धो भगवांस्त्रिपुरांतकः ॥ 
दृष्ट्वा हरिं तथाभूतं शक्रं चापि पराङ्मुखम् ॥ २८ ॥ 
ततः शूलप्रहारेण तं निहत्य दनोः सुतम् ॥ 
शरैः पिनाकनिर्मुक्तैर्जघानोच्चैस्तथा परान् ॥ २९ ॥ 
कालप्रभं प्रकालं च कालास्यं कालविग्रहम् ॥ 
जघान भगवाञ्छंभुस्तथान्यानपि नायकान् ॥६.३४.३०॥ 
ततः प्रधानास्ते सर्वे दानवा अपिदारुणाः ॥ 
पलायनपरा जाता निरुत्साहा द्विषज्जये ॥ ३१ ॥ 
ततः शक्रश्च विष्णुश्च लब्धसंज्ञौ धृतायुधौ ॥ 
श्लाघयंतौ महादेवं संस्थितौ रणमूर्धनि ॥ ३२ ॥ 
एतस्मिन्नंतरे भग्नान्समुद्वीक्ष्य दनोः सुतान् ॥ 
जघ्नुः शरशतैः शस्त्रैः सर्वे देवाः सवासवाः ॥ ३३ ॥ 
अथ ते हतभूयिष्ठा दानवा बलवत्तराः ॥ 
हन्यमानाः शितैर्बाणैस्त्रिदशैर्जितकाशिभिः ॥ ३४ ॥ 
अगम्यं मनसा तेषां प्रविष्टा वरुणालयम् ॥ 
शस्त्रैश्च क्षतसर्वांगा हतनाथाः सुदुःखिताः ॥ ३५ ॥ 
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमा हात्म्येऽगस्त्याश्रममाहात्म्येऽगस्त्यकृतसमुद्रप्राशनवृत्तान्ते देवासुरसंग्रामवर्णनंनाम चतुस्त्रिंशोऽध्यायः ॥ ३४ ॥ ॥ छ ॥