गजेन्द्रमोक्षः
श्रीमद्भागवते अष्टमस्कंधे परीक्षित महाराजानां श्री शुकमुनिः उपदेशित  गजेंद्रमोक्ष स्तोत्रमिदं
श्री  शुक  उवाच
एवं  व्यवसितो  बुद्ध्या  समाधाय मनो हृदि |
जजाप  परमं जाप्यं  प्राग्जन्मन्यनुशिक्षितं || १ ||

गजेंद्र  उवाच
ॐ  नमो  भगवते  तस्मै  यत एतच्चिदात्मकं |
पुरुषायादि  बीजाय परेशायाभिधीमहि || २ ||

यस्मिन्निदं  यतश्चेदं येनेदं य इदं स्वयं |
योस्मापरस्माच्च  परस्तं  प्रपद्ये स्वयंभुवं || ३ ||

यः  स्वात्मनीदं  निजमाययार्पितं
क्वचिद्विभातं  क्वच  तत्तिरोहितं |
अविद्धदृक्साक्ष्यु  भयं तदीक्षते
स  आत्ममूलोवतु  मां  परात्परः || ४ ||

कालेन  पंचत्वमितेषु  कृत्स्नशो
लोकेषु  पालेषु  च  सर्वहेतुषु |
तमस्तदासीद्गहनं गभीरं
यस्तस्य  पारेभिविराजिते विभु || ५ ||

न  यस्य  देवा  ऋषयः
पदंर्विजंतुः कोर्हति  गंतुमीरितुं |
यथा  नटस्याभिकृतिर्विचेष्टतो
स  आत्ममूलोवतु  मां  परात्परः || ६ ||

दिदृक्षवो  यस्यपदं  सुमंगळं
विमुक्तसंगा  मुनयः  सुसाधवः |
चरंत्य  लोक  व्रतमव्रणं  वने
भूतात्मभूताः  सहृदः  स  मे  गतिः || ७ ||

न  विद्यते  यस्य  च  जन्मकर्मवा
न  नामरूपे  गुणदोष  एव  वा |
तथापि  लोकाप्यय  संभवाय  यः
स्वमायया  तान्यनुकालमृच्छति || ८ ||

तस्मै  नमः  परेशाय  ब्रह्मणेनंतशक्तये |
अरूपायोरुरूपाय नम आश्चर्य  कर्मणे || ९ ||

नम आत्मप्रदीपाय  साक्षिणे  परमात्मने |
नमो गिरां विदूराय मनश्चेतसामपि || १० ||

सत्त्वेन  प्रतिलभ्याय  नैष्कर्म्येण  विपश्चिता |
नमः  कैवल्यनाथाय  निर्वाणसुखसंविदे || ११ ||

नमः  शांताय  घोराय  मूढाय  गुणधर्मिणे |
निर्विशेषाय  साम्याय  नमो  ज्ञानघनाय  च || १२ ||

क्षेत्रज्ञाय  नमस्तुभ्यं  सर्वाध्य्क्षाय  साक्षिणे |
पुरुषायात्म  मूलाय  मूलप्रकृतये  नमः || १३ ||

सर्वेंद्रिय  गुणदृष्ट्रे  सर्वप्रत्यय  हेतवे |
असताच्छाययोक्ताय  सदाभासाय  ते  नमः || १४ ||

नमो  नमस्तेखिलकारणाय
निष्कारणायाद्भुत  कारणाय |
सर्वागमाम्नाय  महार्णवाय
नमोपवर्गाय  परायणाय || १५ ||

गुणारणिच्छन्न  चिदूष्मपाय
तत्क्षोभविस्फूर्जित  मानसाय |
नैष्कर्म्य  भावेन  विवर्जितगम
स्वयंप्रकाशाय  नमस्करोमि || १६ ||

मादृक्प्रपन्न  पशुपाश  विमोक्षणाय
मुक्ताय भूरिकारणाय नमोलयाय |
स्वांशेन  सर्वतनुभृन्मनसि  प्रतीत
प्रत्यग्दृशे  भगवते  बृहते  नमस्ते || १७ ||

आत्मात्मजाप्त  गृहवित्तजनेषु  सक्तै
र्दुष्प्रापणाय  गुणसंग  विवर्जिताय |
मुक्तात्मभिः  स्वहृदये  परिभाविताय
ज्ञानात्मने  भगवते  नम  ईश्वराय || १८ ||

यं  धर्मार्थ  विमुक्तकामा
भजंत  इष्टां  गतिमाप्नुवंति |
किं  त्वाशिषोरात्यपि  देहमव्ययं
करोतुमेदभ्रदयो  विमोक्षणं || १९ ||

एकांतिनो  यस्य  न  कंचनार्थं
वांछंति  ये  वै  भगवत्प्रपन्नाः |
अत्यद्भुतं  तच्चरितं  सुमंगळं
गायंत  आनंदसमुद्रमग्नाः || २० ||

तमक्षरं  ब्रह्म  परं  परेशमव्यक्त
माध्यात्मिक  योगगम्यं |
अतींद्रियं  सूक्ष्ममिवातिदूर
मनंतमाद्यं  परिपूर्णमीडे || २१ ||

यस्य  ब्रह्मादयोदेवा  वेदा  लोकाश्चराचराः |
नामरूप विभेदेन फ़ल्ग्व्या  च कलया  कृताः || २२ ||

यथार्चिषोग्नेः  सवितुर्गर्भस्तयो
निर्यांति  संयात्यसुकृत्स्वरोचिषः |
तथा  यतोयं  गुणसम्प्रवाहो
बुद्धिर्मनः  खानि  शरीरसर्गाः || २३ ||

स  वै  न  देवासुरमर्त्यतिर्य
ङ्न  स्त्री  न  षंडो  न  पुमान्नजंतुः |
नायं  गुणः  कर्म  न  सन्नचास
न्निशेधशेषो  जयतादशेषः || २४ ||

जिजीविषे  नाहमिहमुया
किमंतर्बहिश्चा  वृत्तये  भयोन्या |
इच्छामि  कालेन  न  यस्य  विप्लवः
तस्यात्मलोकावरणस्य  मोक्षं || २५ ||

सोहं  विश्वसृजं  विश्वमविश्वं  विश्ववेदसं |
विश्वात्मानजं  ब्रह्म  प्रणतोस्मि  परंपदं || २६ ||

योगरंधितकर्मणो  हृदि  योगविभाविते |
योगिनो  यं  प्रपश्यंति  योगेशं  तं  नतोस्म्यहं || २७ ||

नमो  नमस्तुभ्यसह्यवेगाय
शक्तित्रया  याखिलाधि  गुणाय |
प्रपन्न पालाय दुरंतशक्तये
कदिंद्रियाणा  मनवाप्यवर्त्मने || २८ ||

नायं  वेद  स्वमात्मानं  यच्छक्त्या  हंधिया  हतं |
तं  दुरत्यय  माहात्म्यं  भगवंतमितोस्म्यहं || २९ ||

श्री शुक उवाच
एवं  गजेंद्रमुपवर्णित निर्विशेषं
ब्रह्मादयो  विविध  लिंग  भिदाभिमानाः |
नैते  यदोपसृपुर्निखिलात्मकत्वात्
तत्राखिलामरमयो हरिराविरासीत् || ३० ||

तं  तद्वतार्त्तमुप्लभ्य  जगन्निवासः
स्तोत्रंनिशम्य  दिविजैःसह  संस्तुवद्भिः |
छंदोमयेन्  गरुडेन  समुह्यमानो
श्चक्रायुधोभ्यगमदाशु  यतो  गजेंद्रः || ३१ ||

सोंतस्सरस्युरुबलेन  गृहीत  आर्तो
दृष्ट्वा  गरुत्मति  हरिं  ख  उपात्तचक्रं |
उत्क्षिप्य  सांबुजकरं  गिरिमाह  कच्छ्रा
न्नारयणाखिलगुरो  भतवन्नमस्ते || ३२ ||

तं  वीक्ष्यपीडितमजः  सहसावतीर्य
सग्राहमाशु  सरसः  कृपयोज्जाहारः |
गृहाद्विपाटित  मुखादरिणा  गजेंद्रं
संपश्यतां  हरिरमूमुचदुस्रियाणां || ३३ ||

|| इति श्रीमद्भागवते अष्टम स्कंधे गजेंद्रमोक्षस्तोत्रन्नाम तृतीयोध्याय संपूर्णः ||
|| श्रीकृष्णार्पणमस्तु ||

स्तोत्राणि
स्तोत्रसाहित्यम्