La Bibia piemontèisa/Testament Vej/Samuel/1 Samuel 15


1 Samuel

15

Spedission contra j'Amalechita 

Na vira Samuel a l'ha dit a Saul: "A l'é stàit Nosgnor a dime 'd consacrete rè 'd Sò pòpol, Israel. Ore, donca, scota le paròle dël Signor. Sossì a l'é lòn che 'l Signor ëd l'Univers a dis: "I l'hai decidù 'd castijé j'Amalechita për lòn ch'a l'han fàit quand ch'a son oponusse a Israel ch'a surtìa da l'Egit e a l'han nen falo passé". Ora và, e atachje, dëstinandje a la completa dëstrussion, lor e tut lòn ch'a l'han. Massa sensa pietà òm e fomne, masnà grande e cite, vache, feje, gamej e aso". Antlora Saul a l'ha butà tut ël pòpol an sël pé 'd guèra e a l'ha passaje a l'arvista a Telaim. A-i era dosent mila òm ëd fantarìa, dont des mila a l'ero ëd Giuda. Saul con soa armeja a l'é avzinasse al campament dj'Amalechita e a l'ha prontà, ant na val, n'atach a l'amprovista contra 'd lor. Saul a l'a mandà n'avertiment ai Chenita: "Scapé via d' andoa ch'a vivo j'Amalechita, sedësnò i meuirereve con lor, për ch'i l'eve mostrave 'd favor anvers j'Israelita, quand ch'a vnìsio sù da l'Egit. A l'é parèj che ij Chenita a l'han pijàit tut lòn ch'a l'avìo e a son andassne via da là.

Antlora Saul a l'ha fàit na carnage 'd tuti j'Amalechita da Avila, fin-a a Sur, ch'a l'é al levant da l'Egit. A l'ha fane përzoné Agagh, ël rè dj'Amalechita, ma a l'ha fàit massé tùit j'àutri. Saul e sò òm a Agagh a l'han risparmiaje la vita e a son tenusse për lor ël mej ch'a l'avìo j'Amalechita, ël mej dle feje e dle cavre, dij bocin gras e dj'agnej - tut lòn che, an efet, a-j fasìa gola. A l'han anientà mach lòn ch'a l'avìa gnun valor o le bestie dë scarsa qualità.

Saul a l'é arprovà tanme rè 

Antlora Nosgnor a l'ha dit a Samuel: "Im n'aringreto d'avèj fàit rè Saul, përchè a l'ha slontanasse da mi e a l'ha nen compì fin-a an fond la paròla che Mi i l'avija dije". Samuel a l'é stàit tant dëspiasù 'd lòn ch'a l'ha passà tuta la neuit a gëmme dë dnans al Signor. A la matin bonora a l'é alvasse për andé a trové Saul. Ma a l'han dije: "Saul a l'é andàit a la sità 'd Carmel për fé drissé 'n monument an sò onor, peuj a l'é artornà giù a Ghilgal". Quand che Samuel a l'ha arciapalo, Saul a l'ha dije: "Che Nosgnor at benedìssa! I l'hai compì l'órdin dël Signor!". Samuel a l'ha rësponduje: "Còsa ch'a l'é, donca, col beljé 'd feje e col breugé 'd vache ch'i sento?". Saul a-j rëspond: "A l'han portaje da la spedission contra j'Amalechita. La tropa a l'ha goernà 'l mej dle feje e dij beu për fé 'd sacrifissi al Signor, tò Dé. Tut ël rest i l'oma dëstinalo a la completa dëstrussion". 

Ma Samuel a l'ha replicaje: "Lassa ch'it fassa savèj lòn che Nosgnor a l'ha arvelame la neuit passà". E Saul a l'ha rësponduje: "Parla, donch!". Samuel a l'ha dije: "Ti che't j'ere tant na pòca còsa ai tò euj medésim, it ses rivà a esse 'l cap ëd le tribù d'Israel. Nosgnor a l'ha consacrate coma rè d'Israel. Chiel a l'avìa fate antraprende na campagna con l'òrdin ëd dëstiné a la completa dëstrussion j'Amalechita, coj pecador, e 'd combatje fin-a ch'a në restèissa pì nen. Përché l'has-to nen scotà l'òrdin ëd Nosgnor e 't ses campate a fé na ladrarìa 'd guèra, fasend lòn ch'a l'é mal a j'euj dël Signor?". Saul a l'ha replicà: "Ma mi i l'hai scotà 'l Signor! I l'hai antraprèis la campagna che Nosgnor a l'avìa ordiname, i l'hai fàit përzoné Agagh, rè dj'Amalechita, e i l'hai dëstinà soa gent a la completa dëstrussion. Mia tropa, contut, a l'ha goernà 'l mej dle feje e dij beu për fé 'd sacrifissi al Signor, tò Dé, a Ghilgal!".

Ma Samuel a l'ha dije: "Còs é-lo ch'a-j pias ëd pì a Nosgnor: ij tò olocàust e sacrifissi o l'ubidiensa a Soa vos? Scota: l'ubidiensa a l'é mej ch' ij sacrifissi e la sotmission a l'é mej che smonje 'd grass ëd moton. Arviresse contra 'd Chiel a l'é coma fé pecà 'd mascarìa, ël nen scotelo a l'é tanme l'adorassion dj'ìdoj. A l'é parèj che për motiv ch'it l'has arfudà  dë scoté 'l comand ëd Nosgnor, për conseguensa Chiel a arfuda ti coma rè d'Israel". Antlora Saul a l'ha dit: "Eh, a l'é vera, i l'hai pecà. I l'hai pa dàit da ment a l'òrdin ëd Nosgnor che ti 't l'avìe comunicame. I l'hai avù tëmma dël pòpol e i l'hai fàit lòn che lor a vorìo. Ore, contut, it ciamo 'd përdoné mè pecà e d'artorné con mi për podèj adoré 'l Signor".

Ma Samuel a l'ha rësponduje: "Mi i artornerà pì nen con ti: tant coma ti 't l'has arfudà la paròla 'd Nosgnor, ël Signor at arfuda coma rè d'Israel!". Quand che Samuel a l'ha virasse për andess-ne, Saul a l'ha sërcà 'd tratnilo ciapandje l'orlo 'd sò mantel e a l'é rivà ch' a l'ha s-ciancane 'n tòch. E Samuel a l'ha dije: "Ancheuj ël Signor a l'ha s-ciancà da ti ël regn d'Israel e a l'ha dalo a n'àutr pì degn che ti. Ël Signor, la glòria eterna d'Israel, a dis nen ëd busiardarìe e a cambia pa d'idèja, përchè Chiel a fa nen coma ch'a fan j'uman ch'a cambio soa opinion da na vira a l'àutra. Antlora Saul a l'ha suplicalo disendje: "I lo sai bin ch'i l'hai pecà, ma almanch rendme onor dë dnans a j'ansian ëd mè pòpol e dë dnans a Israel. Artorna con mi përch' i peussa adoré Nosgnor, tò Dé". Antlora Samuel a l'é 'rtornà con Saul, e Saul a l'ha adorà 'l Signor.

Samuel a massa Agagh 

Peuj Samuel a l'ha dit: "Porteme sì 'l rè Agagh d'Amalech". Antlora a l'han portaje Agagh ch'a l'era tut sodisfàit. A pensava: "A l'é sicur che adess ël pes a l'é passà: i son stàit risparmià!". Ma Samuel a l'ha dije: "Toa spa a l'ha massà ij fieuj ëd tante mare. Adess toa mare a restrà sensa fieuj!". A l'é parèj che Samuel a l'ha massà Agagh a la presensa dël Signor a Ghilgal. Pì tard Samuel a l'é andassne a Rama, e Saul a l'é tornassne a soa ca, a Ghibea. Samuel a l'ha pì nen ancontrà Saul n'àutra vira, ma, për motiv ëd Saul, a l'ha avù për tant temp ël cheur ch'a piorava. E Nosgnor a l'é dispiasusse d'avèj fàit Saul rè d'Israel.

Nòte 

Bibia
Testament Vej
Samuel