La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/Ebreo/Ebreo 9


Litra a j’Ebreo

9

Rangiament e ritual dël santuari dë sta tèra 

La prima Aleansa (an tra Nosgnor e Israel) a l'avìa dj'ordinanse për ël cult divin e un santuari an costa tèra. An col tabërnàcol a-i era doe stansie. Ant la prima stansia a-i era na girindòla, na tàula e 'd pan consacrà an sla tàula. Costa stansia a l'era ciamà "ël leugh sant". Peui a-i era un tendon e, darera 'd col tendon, a-i era na sconda stansia, ciamà "ël leugh santìssim", ch'a l'avìa n'autar d'òr për l'ancens, n'èrca 'd bòsch ciamà "l'Érca dl'Aleansa", ch'a l'era tuta quatà d'òr. Drinta dl'èrca a-i era un vas d'òr ch'a contenìa 'd mana, la cana d'Aron ch'a l'era fiorìa, e le tàule 'd pera dl'Aleansa. Dzora dl'èrca a-i era ij Cherubin ch'a segnalavo la presensa gloriosa 'd Nosgnor e che con j'ale a fasìo d'ombra al cuèrcc ëd ël përdon; dë ste còse-sì a fà nen damanca adess ëd parlene an detaj.

Ora, dispòst tut com i l'oma dit, ij sacerdòt a intravo 'd régola 'nt la prima stansia për compì soe fonsion, Ant la sconda stansia, contut, a intrava mach ël gran sacerdòt na vira l'ann. Chiel a smonìa 'd sangh për chiel istess e për ij pecà che 'l pòpol a l'avìa commëttù sensa rend-se cont. Për ël mojen ëd coste ordinanse lë Spìrit Sant a dasìa a conòsse che l'intrada 'nt ël leugh santìssim a l'era ancora nen duverta, e sossì mentre che 'l Tabërnàcol e 'l sistema ch'a rapresentava a j'ero ancora an pé. Costa-sì a l'era na figura ch'a pontava 'nvers ël temp d'ancheuj. An efet, ij don e ij sacrifissi che ij sacerdòt a smonìo a peudo nen netié le consiense dël pòpol ch'a-j portava. Përchè col sistema vej a tratava mach ëd proviande, beivande e 'd vàire sirimonie 'd purificassion - ordinanse materiaj ch'a sarìo stàite an fonsion mach fin-a a tant ch'a fussa rivà 'l temp ëd n'arforma.

Ël sacrifissi dël Crist 

Parèj adess ël Crist a l'é dventà ël gran sacerdòt dij beni a vnì. Chiel a l'é intrà 'nt ël Tabërnàcol pì grand e përfet ch'a stà an cel, ch'a l'é nen fàit da man uman-e e ch'a fà nen part dë sto mond creà. Chiel a l'é intraje na vira për sèmper con sò sangh medésim - nen con ël sangh ëd tòr e 'd boch - e a l'ha otnune na redension eterna. Ël sangh dij tòr e dij boch, e la sënner ëd la veilëtta sbrincià dzora 'd coj ch'a son impur, a-j purifica e a-j santifica mach a la manera 'd na sirimonia. Ma 'l sangh dël Crist, che për lë Spìrit etern a l'ha smonù chiel medésim a Nosgnor coma na vìtima dël tut sensa difet, con motobin ëd pì 'd rason a purificherà nòstra consiensa dai nòstri pecà, parèj ch'i podoma rende adorassion al Dé ch’a viv.

La neuva aleansa sigilà con ël sangh ëd ël Crist 

A l'é për lòn che 'l Crist a l'é mediator ëd na neuva aleansa an tra Nosgnor e 'l pòpol, parèj che tuti coj ch'a na son ciamà a peudo arsèive l'ardità eterna che Nosgnor a l'ha promëttuje. Përchè 'l Crist a l'é mòrt për rendje lìber dal castigh ch'a merito ij pecà comëttù sota la prima aleansa. An efet, përchè un testament a peussa intré an vigor, a l'ha da esse acertà la mòrt ëd col ch'a l'ha falo. Un testament a va a l'efet mach cand che col ch'a  l'ha falo a l'é mòrt. Antant che col-lì a 'é viv, j'ardité a peudo ancora nen arsèive lòn che 'l testament a stabiliss.

A l'é për lòn che fin-a a la prima aleansa, col testament a intrava an vigor con ël versament dël sangh ëd na bestia. Cand che Mosè a l'avia fàit conòsse a tùit ël pòpol minca un dij comandament ëd la Lege, a l'ha ciapà 'l sangh dij bocin e dij boch, ansema a d'eva, e a l'ha fane l'aspersion con ëd lan-a scarlata e con d'ìssop an sël lìber e an su tut ël pòpol. Peui a l'ha dit: "Sto-sì a l'é 'l sangh ch'a conferma l'Aleansa che Nosgnor a l'ha fàit con vojàutri". Ant l'istessa manera, Mosè a l'ha 'dcò fàit l'aspersion ëd sangh an sël tabërnàcol e an su tut lòn ch'a l'avìa dovrà për ël servissi divin. Second la Lege, scasi tut a l'ha da esse purificà con ëd sangh, e sensa 'd versament ëd sangh a-i peul esse gnun-a remission dij pecà. A l'é për lòn che 'l Tabërnàcol e tut lòn ch'a conten - ch'a l'ero 'd còpie 'd lòn ch'a-i é an cel - a l'avìa da esse purificà con ël sangh ëd bestie. Contut, l'original, ch'as treuva an cel, a l'avìa da manca da esse purificà për ël mojen ëd sacrifissi pì bon ëd coj-lì.

L'intrada dël Crist a la presensa 'd Nosgnor 

Crist a l'é nen intrà 'nt un santuari fàit con ëd man uman-e - ch'a l'é na còpia dël ver santuari - ma 'nt ël cel medésim, e ora chiel as presenta dë 'dnans a Nosgnor për antërcede a pro 'd nojàutri. Ël gran sacerdòt a intra minca n'ann ant ël santuari con ëd sangh ch'a l'é nen ël sò. Ël Crist, a l'opòst a l'ha nen da smon-se an sacrifissi vàire vire; s'a fussa parèj chiel a l'avrìa avù da manca 'd patì vàire vire da la creassion dël mond. Contut adess, ch'i soma a la fin dij temp, chiel a l'ha manifestasse na vira për sèmper, për dëscancelé ij pecà për ël mojen dël sacrifissi 'd chiel medésim. A j'uman a toca 'd meuire na vira sola, e apress la mòrt a l'han da passé për ël giudissi; parèj ël Crist a l'é mòrt na vira për sèmper coma 'n sacrifissi për gavé ij pecà 'd motobin ëd gent. Chiel a vnirà na sconda vira, nen për motiv dij pecà, ma për salvé coj ch'a vëddo nen l'ora che chiel a riva.

Nòte 

Bibia
Testament Neuv
Ebreo