La Bibia piemontèisa/Testament Neuv/March/March 15


March

15

Gesù dë 'dnans a Pilàt 

Peui, a lë sponté dël sol, ij gran sacerdòt con j’ansian, ij magìster ëd la Lege e tut ël Sinèdrio, a l’han tnù consèj për acordesse su lòn ch’a l’avìo da fé. A l’han fàit ëstaché Gesù, a l’han ëmnalo vìa e a l’han dalo 'nt le man ëd Pilàt, ël governator roman.

Pilàt a l’ha anterogalo ciamandje: “Ses-to ‘l rè dij Giudé?”. E Gesù a l’ha rësponduje: “It lo dise ti”. Ora, ij gran sacerdòt a lo acusavo ‘d diverse còse, ma chiel a-j rëspondìa nen. Anlora Pilàt a l’ha torna anterogalo, disandje: “Rëspondes-to nen? Varda vàire ch’a son le acuse ch’at fan!” Ma Gesù a l’ha dije ancora gnente, e Pilàt as na stupìa motobin.

Gesù condanà a mòrt 

Ora, minca n’ann, për la festa ‘d Pasca, Pilàt a l'era soa costuma liberé un përzoné, qualsëssìa ch’a-j ciamèisso. A-i na j’era un për nòm Baraba, ch’a l’era stàit ciapà e butà an përzon con ij sò compare për na sedission e che, an cola ocasion-lì, a l’avìa comëttù n’amassidi. Ël pòpol, an crijand a gran fòrsa, a l’é butasse a ciamé a Pilàt ch’a fèissa coma ch’a l’avìa sèmpe fàit: visadì liberé ‘n përzoné.

Pilàt a l’ha rësponduje an disand: “Veuleve ch’iv lasso lìber ël rè dij Giudé?”. Pilàt a disìa parèj përchè ch’a savìa pro bin che ij gran sacerdòt a l’avìo dajlo 'nt le man për invidia. Ma ij gran sacerdòt a l’han cissà ‘l pòpol ch’a ciamèisso pitòst la libertà ‘d Baraba. Pilàt, rëspondendje, a l’ha ancora dije: “Còsa ch'i veule, donca, ch’i faso ‘d col ch’i ciame ‘l rè dij Giudé?”. E a son tornasse a buté a crijé: “Butelo an cros!”. Anlora Pilàt a l’ha dije: “Ma che mal a l'avrìa mai fàit, Gesù?”. E lor a l’han crijà ancora pì fòrt: “Butelo an cros!”. Pilàt, donca, ch’a vorìa contenté ‘l pòpol, a l’ha donca liberaje Baraba, e apress d’avèj fàit foëtté Gesù, a l’ha consegnalo ai soldà përch’ a fussa 'nciodà a na cros.

Le schergne dij soldà a Gesù 

Anlora ij soldà a l’han ëmnalo 'nt la cort, ch’a l’é ‘l pretòri (la residensa dël governator) e a l’han convocà tut ël distacament. A l’han vestilo ‘d na vesta ‘d pórpora, a l’han fàit na coron-a dë spin-e antërsà e a l’han butajla an sla testa. Peui a l’han comensà a feje 'd salut për schergna, disandje: “Salve, rè dij Giudé!”. E a-j dasìo an sla testa con na cana, a jë scraciavo adòss e, butand-se an ginojon dë 'dnans a chiel a-j fasìo ‘d riverense. Cand ch’a l’han avune pro ‘d mincionelo, a l’han gavaje la vesta ‘d pórpora, a l’han butaje torna adòss soe vestimente e a l’han ëmnalo fòra për tachelo an sna cros.

Crosifission ëd Gesù 

N’òm ch’a passava da lì e ch'a tornava da la campagna, a l’han obligalo a porté chiel për un pò la cros ëd Gesù. A l'era 'n tal Simon ëd Cirene, pare ‘d Sander e ‘d Rufus. Parèj a l’han ëmnà Gesù 'nt ël leugh ch’a së s-ciama Gòlgota, ch’a veul dì “Leugh dël Crànio”. A l’han ësmonuje da bèive ‘d vin mës-cià con ëd mira, ma a l’ha nen vorsune.

Apress d’avèj anciodà Gesù a la cros, a son dividusse soe vestimente, gieugand-sje ai dà për vëdde lòn ch’a-j tocava a minca un ëd lor. A l’era neuv ore dla matin cand ch’a l’han butalo an cros. A l’han ëdcò butà dzura sla cros un cartel andoa ch’a l’avìo scrivuje la càusa ‘d soa condan-a, visadì: “Sto-sì a l’é ‘l rè dij Giudé”. Con chiel a l’han ëdcò crosifià dòi brigant, un a soa drita e l’àutr a soa mancin-a. A l’é compisse parèj la Scritura ch’a dis: “A l’han butalo 'nt ij rangh dij malfasent”.

Coj ch’a passavo da lì davzin a-j fasìo d’ingiurie, sopatand la testa e an disand: “E ti, ch’it l’avìe da dësblé ‘l Templi e ch’it l’avrìe butalo torna ‘n pé an tre di, salv-te da ti midem, e cala giù da la cros!”.

L’istess a-j fasìo dë schergne ij gran sacerdòt ansema ai magìster ëd la Lege, e a disìo: “A l’ha salvà d’àutri e a peul nen salvesse chiel midem! Che ‘l Crist, ël rè d’Israel a cala giù adess da la cros, përchè i lo vëddoma e ch’i-j chërdoma!”. Ëdcò coj ch’a j’ero stàit butà a 'd cros dacant a la soa a-j adressavo paròle d’ofèisa.

Mòrt ëd Gesù 

Rivà ch’a l’era mesdì, a l’é calaje ‘l top su tut ël pais fin-a a tre bòt dël dòp-mesdì. Peui, a tre bòt, Gesù a l’ha crijà con tuta la fòrsa ch'a l'avìa, disand: “Eloì, eloì, lemà, sabactanì?” - che, voltà, a veul dì “Mè Dé, mè Dé, përchè has-to chitame?”. E cheidun ëd coj ch’a l’ero lì present,, cand ch'a l'han sentì cole paròle, a l’han capì n’àutra ròba e a l’han dit: “Varda ‘n pò: a ciama Elìa”. Anlora cheidun a l’é corù, a l’ha ampinì na sponga d’asil e, avend-la butà ansima a na cana, a l’ha sporzujla përchè ch’a na beivèissa, disand: “Lassé, vëddoma s’a ven Elìa për gavelo da la cros!”.

Ma Gesù, avend fàit un gran crij a l’é spirà. Ant col moment-lì 'l grand ridò dël Templi a l’é s-ciancasse an dòi, da l’àut an bass. 

Ël centurion, ch’a stasìa dë 'dnans a chiel, cand ch’a l’ha vëddù la manera coma che Gesù a l’era spirà, a l’ha sclamà: “A l’é vrità: sto-sì a l’era për dabon ël Fieul ëd Nosgnor!”.

A-i era ‘dcò ansilì ‘d fomne ch’a vardavo da lontan. An tra ‘d lor a-i era Marìa Madlen-a, e Marìa, mare ‘d Giaco ‘l minor, e ‘d Giusèp, e Salòme. Coste fomne a j'ero andaje dapress a Gesù cand ch’a l’era an Galilea e a lo cudìo. A-i era ‘dcò ansilì diverse d’àutre fomne ch’a l’ero montà con chiel a Gerusalem.

Sepoltura 'd Gesù 

Tut sòn a l’é capitaje ‘d vënner, ël di dla preparassion, ël di anans dël di d’arpòs dël Saba. Cand ch’a l’é rivà la sèira, Giusèp d’Arimatèa, mèmber ëd distinsion dël Sinèdrio, ch’a spetava ‘dcò ‘l Regn ëd Nosgnor, a l’é fasse coragi, a l’é andàit da Pilàt e a l’ha ciamaje ‘d podèj avèj ël còrp ëd Gesù. Pilàt a l’é stupisse che Gesù a fussa già mòrt, e avend ciamà ‘l centurion, a l’ha ciamaje s’a l’era pròpi parèj. Avend-lo sentù ‘dcò dal centurion, a l’ha consentì a Giusèp ch’a pijèissa pura ‘l còrp ëd Gesù.  Parèj, Giusèp a l’ha catà un linseul, a l’ha calà da la cros ël còrp ëd Gesù, a l’ha anvlopalo con ël linseul e a l’ha butalo 'nt na balma funeraria ch’a l’avìa fàla tajé 'nt la ròca. Peui a l’ha fàit robaté na pera granda dë 'dnans a l’intrada dël sepolcr. Marìa Madlen-a e Marìa la mare ‘d Giusèp, a beicavo andoa che Giusèp a lo butava.

Nòte 

Bibia
Testament Neuv
March