Rino Serra/Le fior dël mal/089


LXXXIX. Ël cign 
A Victor Hugò 

Andròmaca mi i penso a voi! Col cit fium doa, 
Pòvre e trist ëspecc un di a l'era splendor 
L'in-mensa maestà 'd vòst dolor da vidoa, 
Col Simeonta busiard ch'a l'é 'ngrossà al vòst pior, 

D'un colp mia memòria fertil a l'ha fecondà, 
Mentre 'l neuv Carosel a passava 'n trasversal. 
La veja Paris a-i é pì (la forma dla sità 
Cambia pì prest, ahidé! Che 'l cheur d'un mortal); 

Vëdd mach an ëspirit col camp ëd barache e tòch 
Ëd colòne e grand mugg ëd capitej sbossà, 
J'erbe, ij gròss mass anvërdì da l'eva dij paciòch 
E dre dle giojere, luse anticaje sbardà. 

Là na vòlta a-i era un seraj; na matin 
L'hai vist, a l'ora doa sot ël cel ciàir, frèidolos, 
Ël travaj as dësvija e a possa lë spassin 
Ant l'aria silensiosa 'n grand uragan fros, 

Un cign che da soa gabia l'era scapà, fërté 
Con fòrsa ij sòi pé palmà sël pavé sèch, 
E për tèra sò bel bianch piumage rabasté. 
Dacant a un ri sens'eva la bestia durvìa 'l bech 

Bagnand le soe ale 'nt la poer nërvosament 
E a disìa, con ël cheur pien ëd sò bel lagh natal: 
"Eva, cand it pioveras? Quand troné lòsna it sent?" 
I vëddo col maloreus, mit dròlo e fatal, 

Vers ël cel una quàich vòlta, coma l'òm d'Ovid, 
Vers ël cel irònich e crudelment bleu ora, 
Tende la testa avida su sò còl stravis, 
Coma se adressèissa dij rimpròcc a Dio ancora! 

II 

Paris a cambia, ma gnente 'n mia malinconia 
L'ha bogià! Palass neuv, ampalcadure, blòch 
Vej soborgh, tut për mi a diventa alegorìa 
E ij mè car arcòrd a son pì pesant dij ròch. 

Parej davanti al Louvre n'imagi a m'oprim: 
E penso a mè grand bel cign, coi sòi gest fòj 
E coma j'esilià, ridicoj e 'dcò sublim, 
Rusià da 'n desideri sensa sosta! E peui a voi 

Andròmaca, dai brass d'un grand ëspos drocà, 
Sot la man dël borios Pirro, bestia paurosa, 
Apress na tomba veuida an estasi cinà; 
Vidoa d'Ettore, ahidé! D'Eleno sposa! 

Mi i penso a la mòra, màira e tisica, 
Che scarpisand la pàuta a serca, l'euj ëscur, 
J'erbo 'd còco assent dla superba Africa 
Daré dla nebia ch'a forma un in-mens mur; 

A chiunque l'ha përdù lòn che mai pì artreuva, 
Mai e peui mai! A coj-là ch'a bèivo 'd pior 
E ch'a ciucio 'l dolor coma da bon-a luva! 
E ai màire orfanej sëccà coma dle fior! 

Mé 'nt la foresta doa mè spirit l'é esilià 
Un vej arcòrd, arson-a a tut andé 'l còrn àora! 
E penso ai marinai 'nt n'isola dësmentià, 
Ai përsoné, ai vinciù!...E a bin d'àutri ancora! 

Rino Serra
Leteratura piemontèisa
Baudelaire