Ağrıdağ əfsanəsi
Deyirlər ki, qədim zamanlarda yer üzündə iki div var imiş. Bu
divlərdən biri Məğribdə, o birisi Məşriqdə yaşayırmış. Bunlar qolda, qüvvətdə
bir-birindən geri qalmazmış. Hər ikisi öz igidliyindən
dəm vurub “mənəm-mənəm” deyərmiş.
Onlar bir-birinin haqqında çox eşidibmiş, amma heç vaxt görüşməyiblərmiş.
“İki qoçun başı bir qazanda qaynamaz!” – deyib,
Naxçıvanda görüşmək qərarına gəlirlər.

Uzun səfərdən sonra onlar Naxçıvanda üz-üzə durub vuruşmağa
başlayırlar. Vuruşları çox çəkir, heç biri üstün gələ bilmir. Bu
minval ilə xeyli vuruşurlar, di gəl ki, bir şey çıxmır.
Divlər qurşaq tuturlar, yenə bir-birini yıxa bilmirlər. Axırda topuz
vuruşuna keçirlər. Sən demə, bu divlərdən biri qadın imiş, o biri
kişi. Amma bu məsələdən kişi divin xəbəri yox imiş. Topuz vuruşu
da çox bərk gedir. Birinci, ikinci vuruşda topuzlar göydə çox
toqquşur. Üçüncü vuruşda topuzu bir-birinin başına endirə bilirlər.
Qadın divin topuzu kişi divin başın haçalayır, kişi divin topuzu
da necə bərk dəyirsə, qadın div uşaq salmalı olur. Həm də zərbələrini
bərk vurduqlarından bir-birindən aralı düşürlər. Kişi div
öz əməlindən peşman olur, yaralı-yaralı başını qaldırır ki, qadın
divi görsün, amma qadın div çox aralı düşübmüş.

Divlərin vuruşu göylərə xoş getmir. Hər iki divi Tanrı daşa
döndərir. Üstündən xeyli keçəndən sonra divlər iki dağa dönüb
aralıdan bir-birinə baxırlar.

O vaxtdan kişi div “Haça dağ”, qadın div isə “Ağrı dağ” adı ilə
tanınır.

Mənbə 

Əsatirlər, əfsanə və rəvayətlər. Bakı, "Şərq-Qərb", 2005. anl.az

Rəvayvgjnətlər