Xorna kəndi
Deyilənə görə, keçmişdə Xorna adlı bir kənd vardı. Bu kənddə
cavan bir ovçu vardı. Bu oğlan hər gün meşəyə gedirdi. Ox-kamannan
ov ovlayıb evə qayıdırdı. Bir gün meşədə oğlanın qabağına bir ceyran
çıxır. İstəyir ki, ceyranı vursun, bu vaxt ceyran dönüb gözəl bir
qız olur. Oğlan qızı götürüb kəndlərinə aparır. Bu qız öz donunu da
oğlangilə gətirir. Oğlan qızla evlənməyi qərara alıb toy edir. Toy
zamanı oğlan qızın donunu oda atır. Elə bu zaman göydə ildırım
çaxır, külək əsir, küləyin içindən bir sehirli kişi əlini uzadıb qızı
götürür.

Oğlan donu yandırmağına peşman olur. Ox-kamanını götürüb
qızı axtarmağa gedir. Meşədə bir adamın zarıdığını eşidir. Bir az
irəli gedib ağacda zəncirlənmiş bir qoca görür. Tez ox atıb zənciri
qırır, qocanın canını qurtarır. Qoca oğlana dua edib hara getdiyini
soruşur.

Demə, bu, dünya yorub yola salmış bir qocaymış. Bütün sirlərin
yolunu bilirmiş. O, oğlanın dərdini bilib ona bir əmud verir. Sehrli
kişinin harada qaldığını da deyir. Oğlan razılıq eləyib yola düşür.
Gedib bir qalanın qapısına çatır. Qabağına bir doqquzbaşlı əjdaha
çıxır. Bu əjdaha həmin sehirli kişi imiş. Oğlan əmud ilə əjdahanı
vurur, əjdaha böyük bir filə dönür. Oğlan əmud ilə fili də öldürür.
Bu vaxt yer-göy titrəyir, qala dağılır, qalanın ortasından kiçik bir
qala çıxır. Oğlan əmud ilə vurub qalanın qapısını sındırır, qız onun
içindən çıxır. Oğlan qızı götürüb öz yerlərinə dönür. Yenidən toy
çaldırıb qızla evlənir, xoşbəxt güzəran keçirirlər.

Rəvayətlər