"Əkinçi", 27 may 1876, №10/Daxiliyyə
Qafqaz vilayətində dövlət tərəfindən məktəbxanalar barəsində təzə qayda
qoyulmuş idi. Ol qaydaya görə hər bir məktəbxanada, xah dövlət tərəfindən açılmış
ola. Gah məxsusi ola, gərək qeyri elmlərdən savayı rus dili həm oxuneydi və hər bir
məktəbxanaya baxmaqdan ötrü dövlət tərəfindən əlahiddə çinovniklər təyin oleydi.
Ermənilərin ruhanilərin ol qaydadan xəbərdar olub cənab sərdara ərizə verib, bəyan
ediblər ki, onların kilsələrinin yanında olan məktəbxanalarda ancaq ruhanilik
öyrənillər və erməni ruhanisi üçün rus dili bilmək lazım deyil. Ol səbəbə cənab
sərdar yazıb təvəqqe elədiyinə binaən indi zikr olan qaydanı belə dəyişdiriblər.
Ermənilərin kilsələrinin və müsəlmanların məscidlərinin yanında açılan
məktəbalardan savayı hər bir məktəbxana olsa, orada gərək rus dili oxunsun və bu
məktəbxanalara baxmaqdan ötrü əlahiddə çinovniklər təyin olunub ki, bu il
sentyabr ayından məktəbxanalara baxacaqlar və bir də hökm olunub ki, əvvəl
zaman Gəncə və Badkubə quberniyalarının hər birində kənd əhli üçün dövlət
tərəfindən 3 məktəbxana açılsın. Onların üçü bu il Gəncə quberniyasında açılacaq,
amma Badkubə quberniyasında hələ açılmayacaq. Çünki ol məktəbxanalarda dərs
deməyə müəllimlər yoxdur ki, rus dilindən savayı xalqın dilini həm bilsinlər, ona
binaən Qori şəhərində bir məktəbxana açılıb ki, orada oxuyan şagirdləri sonra
müəllim eləsinlər. Ol məktəbxanada 20 nəfər erməni və gürcü padşahlıq xərcilə
oxuyacaq. Ġndi "Kavkaz" adlı qəzet yazır ki, doğrudur, müsəlmanların
məktəbxanaları üçün müəllimləri oxutmaqdan ötrü sonra əlahiddə məktəbxana
açılacaq, amma indi müsəlmanlardan hər kəs xahiş etsə, zikr olan Qoridə açılan
məktəbxanaya öz uşaqların öz xərcilə qoya bilər. Oraya oxumağa girən kəs gərək
uyezdni şkolada oxumuş ola və özü 16-19 yaşında ola. Orada 3 il dərs deyiləcək.

Əkinçi qəzetindəki daxiliyyələr