Íslenzkar þjóðsögur og æfintýri/Útilegumannasögur/Byggðamenn flýja í óbyggðir
Þó að sú skoðun hafi ríkt hjá almenningi eins og vér þegar höfum séð í undanfarandi atriði að fjallabúar væru að öllum jafnaði stórvaxnari og þar eftir miklu sterkari en byggðamenn eins og einnig fénaður þeirra, hestar og sauðfé, er álitinn miklu stórvaxnari og betri en sveitamanna eða þó að þeim sé látið svipa til tröllanna í því að þeir éti ekki aðeins sjálfir mannaket, heldur beri það fyrir gesti sína, hefur þetta þó hvorugt hamlað byggðamönnum frá að flýja í óbyggðir. En upp á því hafa þeir helzt tekið fyrir misferla og meina sakir, sumir hafa ef til vill átt að ala þar allan aldur sinn, en sumir komizt þaðan aftur samkvæmt því almenningsáliti sem hér hefur verið að hver sá sem hefði verið tuttugu ár í útlegð væri alfrjáls maður að þeim tíma liðnum hvað sem hann hefði unnið sér til óhelgi með fyrsta, sem mun vera dregið af dæminu um Gretti og þar á eftir af dæmi Fjalla-Eyvindar. Það er ekki sagt mjög sjaldgæft að byggðamenn hafi tekið dætur ,fjallabúa fyrir konur og búið síðan með þeim í sveit; en hitt er miklu sjaldgæfara að menn hafi farið í þeim vændum sjálfráðir í óbyggðir og ílengzt þar. Enda eru útilegumenn sagðir illir viðtakna og tortryggi byggðamenn nema þeim þyki því meira í manninn varið eða byggðamaður ráði algjört niðurlögum þeirra og neyði þannig fjallbúa til að taka við sér og fá því áorkað við félagsmenn sína að þeir megi fara og vera friðhelgir í óbyggðum.

 Fjalla-Eyvindur
 Systkinin í Ódáðahrauni
 Vísitazíuferð Skálholtsbiskups
 Sagan af Hallgrími Guðmundssyni
 Suðurferða-Ásmundur
 Saga af Ásmundi á Fjalli
 Dalbúinn
 Sagan af Hóla-Þorsteini
 Systkinin
 Sögubrot af Árna á Hlaðhamri
 Jón frá Geitaskarði
 Sendisveinn Skálholtsbiskups
 Glímumaðurinn
 Kaupamaðurinn
 Jón bóndason frá Möðrudal
 Grímur biskupsfóstri
 Sveinn Flóafífl
 Sauðamaðurinn á Grímsstöðum
 Hellismanna saga
 Fjalla-Eyvindur
 Eyvindur og Halla
 Um Eyvind og Höllu
 Frá fjalla-Eyvindi
 Þórður sakamaður
 Brynjólfur biskup og útilegumennirnir í Otkelsveri
 Sagan af Helga Finnssyni
 Strákurinn frá Kröggólfsstöðum
 Jón frá Geitaskarði
 Frændsystkinin í Sæludal
 Jón bóndason og dalbúinn
 Gunnar og Ólöf
 Þorsteinn og Guðlaug
 Þorsteinn Þorgrímsson og Bjarni bróðir hans
 Sagan af Ívari, Bjarna og Þorsteini
 Eyjólfur skrifari
 Sagan af Hallgrími Þorgrímssyni
 Sagan af bræðrunum Árna og Grími
 Jón Sigurðsson Skagfirðingur
 Útilegumannakvæði
 Ágrip kvæðis um útilegumenn
 Ólafur Fnjóskdælingur