Заклік віленскай рады да добраахвотных ахвераванняў
9 мая. Заклік віленскай рады да добраахвотных ахвераванняў

Універсал № 8 Найвышэйшай рады да абывацеляў ВКЛ і жыхароў гарадоў Рэчы Паспалітай

Абывацелі! Паратунак Айчыны заўжды быў абавязкам абывацеля перад радзімай, даючай яму сваю апеку. У сучасных імгненнях ён апынуўся абавязкам, які самі ўсе разам аплаціць павінны, бо або разам з Айчынай уздымемся, або пад яе цяжарамі і ў жудасных патоках уласнай крыві зальемся. Люты тыран, наехаўшы на вашу Айчыну, ужо разявіў сваю пашчу, каб вас пажэрці. Права бога, права людскасці, права нават самога нараджэння падавіў той дзікі наезнік у сваім сэрцы. Няма іншага паратунку, як толькі аддаць Айчыне ўсё тое, што ён вырашыў лупам займець, сілай яго адолець толькі зможам. Хто схаваецца за святасцю краёвай перад ягонай заядласцю? Меч, агонь, разбоі — вось адзіны яго дэвіз.

Абывацель! Нарадовая рада перад богам і Айчынай мусіла б адказваць, калі б у сваім урадаванні занядбала якім-небудзь крокам, які можа наблізіць да небяспекі вашыя дамы, маёнткі, дзетак вашых і вас саміх. Такім разам рада пастанавіла ўтварыць кнігу добраахвотнай пазыкі пад заручэннем публічнага даверу ўсіх вас, абывацеляў, што кожны давераны сваёй Айчыне капітал атрымае ў тэрмін з умоўленым працэнтам. Не адмаўляйцеся, абывацелі, даверыць вашай Айчыне на зварот тое, што ваш наезнік беззваротна выдраць можа. Рада запэўняе вам бяспеку вашых сумаў на ўсіх публічных фундушах і будучых і быць яшчэ могучых. Ваш давер вашай Айчыне будзе ацэнены грамадскасцю як ахвяра, якую чуйна на лёс маці прысвячаюць яе дзеці. Заслані вас, божа, ад разбою, злітуйся над публічным скарбам, раскрадзеным нягоднымі лона Айчыны суродзічамі, падтрымай як найсвятлей. Абывацелі! Пакажыце прысутнаму ў краі нявольніку, гэтым сумным прыладам тыраніі, як многа можаце пасвяціць Айчыне таго, чым змагаецеся за яе свабоду, за святасць праўды, за яе панаванне. Патрабуем гэты універсал як мага хутчэй разаслаць па ўсім краі і абвясціць з амбонаў у касцёлах.

Рабілася на сесіі Найвышэйшай нарадовай рады ў Вільна 9 дня мая 1794 года.

Юзаф Несялоўскі, ваявода навагрудскі

Юзаф Пац, стараста вілейскі

Міхаіл Грабоўскі, канюшы літоўскі

Бенедыкт Марыконі, пісар ВКЛ

Станіслаў Мірскі, пісар ВКЛ

Томаш Ваўжэцкі, эксхарунжы ВКЛ

Бенедыкт Карп, харунжы упіцкі

Антон Хлявінскі, генерал-маёрМіхаіл Брастоўскі, стараста мінскіМікалай Мараўскі, экспісар вайсковыЕжы Белапятровіч, экспісар вайсковыКаетан Нагурскі, харунжы Шавельскага павета

ксёндз Мартын Пачобут, рэктар віленскай акадэміі

ксёндз Міхаіл Карпіловіч, архідзьякан смаленскіСамуэль Корсак, палкоўнік ВКЛАнтон Тызенгауз, харунжы, прэзідэнт ВільнаВаленці Гарэцкі, войскі віленскіДамінік Нарбут, войскі лідскіТадэвуш Высагерд, войскі прэнскіАнтон Лахніцкі, віцэ-прэзідэнт ВільнаМіхаіл Агінскі, дэлегат віленскіТомаш Умастоўскі, дэлегат ашмянскіІгнацій Кастравіцкі, далегат лідскіМіхаіл Граноўскі, сакратар каронны ад ТрокаўАнтон Прозар, дэлягат ковенскіВінцэнт Мінкевіч, дэлягат г. ВільнаЮзаф Нарбут', сакратар радыАЗПРІ, ф. 79, воп. 6, с. 1837, л. 202. Тэкст друкаваны. Пераклад з польскага рэд-ра.Анішчанка, Я. К. Збор твораў: у 6 т. / Яўген Канстанцінавіч Анішчанка. — Мінск: В. Хурсік, 2004.Т.2: Імем Айчыны: Дакументы паўстання 1794 г. у Літоўскай правінцыі. — 2004. — С. 31—33.''

Дакументы Найвышэйшай Літоўскай Рады