লক্ষণো বনলৈ ওলায়
<big>১৩ অধ্যায়<big> 

লক্ষ্মণো বনলৈ যাবলৈ ওলায়

ৰাঘৱে বোলন্ত লক্ষ্মণৰ হাতে ধৰি ।

পালটা উমল বাপু গ্ৰহ পৰিহৰি ॥১

দুখী দুই মাৱ মোৰ বৰ শোক পাইব ।

কৈকেয়ীত মান সাৰি লঘনক পাইব ॥২

শুনিয়া লক্ষ্মণে পাচে বুলিলন্ত বাণী ।

লক্ষক পুষিতে পাবে কৌশল্যা গোঁসানী ॥৩

ধন জন সমন্বিতে গ্ৰাম দশ শত ।

তোমাত গৌৰবে তাঙ্ক পালিব ভৰত ॥৪

তুলত যাইবাক মোক নিৰোধাহা কিক ।

কিনো মন্দ চিন্তিলোঁ মোহোৰ আছোঁ ধিক ॥৫

প্ৰাণ মোৰ দহে আতি এতমান স্নেহ ।

হৃদয়ত খাণ্ডা হানি তেজিবোঁহো দেহ ॥৬

যেন অভিমত কৰ ভৈয়াই লক্ষ্মণ । 

শুযজ্ঞ দ্বিজক গৈয়া আন এতিক্ষণ ॥৭

বশিষ্ঠৰ পুত্ৰ তেহোঁ ৰাঘৱৰ মিত্ৰ ।

তেখনে লক্ষ্মণে আনি কৰিলা উপস্থিত ॥৮

সুযজ্ঞক ৰামদেৱে অৰ্চ্চনা কৰিলা ।

আপোনাৰ অলঙ্কাৰ তাঙ্ক দান দিলা ॥৯

ৰাঘৱক দেখিয়া সীতাৰ অভিমত ।

মিতিনীক আনি দিলা অলঙ্কাৰ যত ॥১০

শয়ন কমলি আৰু সিংহাসন খাট ।

ৰত্নৰ বাহুতি দিলা চতুৰ্ষষ্টি পাট ॥১১

পাট পট কুণ্ডল কঙ্কণ মণিহাৰ ।

নূপুৰ পাগুৰি দিলা নানা অলঙ্কাৰ ॥১২

কৌশল্যা সুমিত্ৰা আদি মাৱগণ যত ।

ব্ৰাহ্মণ প্ৰমুখ্যে আনো যত অনুগত ॥১৩

বন্ধুজন নট ভাট দাস দাসী জন ।

মনোৰথ পূৰি ৰামে বিলাইলন্ত ধন ॥১৪

পাচে বৃদ্ধ ব্ৰাহ্মণে ৰামক পাইলে ভেট ।

আমি পাঞ্চ বৰিষে ৰাজাত কৰি জ্যেষ্ঠ ॥১৫

শিশু সুত মোহোৰ বিস্তৰ পৰিজন ।

পুষিতে নপাৰি মোক কিছু দিয়া ধন ॥১৬

ৰাঘৱে বোলন্ত ধন আগে দিয়া গৈল ।

সহস্ৰেক চৰু তাৰ অৱশেষ ৰৈল ॥১৭

ৰাখিতে পাৰিবা যত আপুনি লৈয়োক ।

বিলম্ব নকৰি ঝাণ্টে লৈয়ো ধৰিয়োক ॥১৮

শুকাই গৈল চৰ্ম্মসম পাঞ্জি হেন কেশ ।

দৃঢ় কৰি গাঠি বান্ধি আগত প্ৰবেশ ॥১৯

হাতে চাৰু ধৰি চলিলাহা দ্বিজবৰ ।

পাৱ থিৰ নোহয় কাম্পয় কলেবৰ ॥২০

বাহুৰিয়ো গোঁসাই বুলি ৰামে দিলা ৰাৱ ।

পৰিহাস বুলিলোঁ লখিলোঁ কুট ভাৱ ॥২১

গোৰক্ষে সহিতে গোসকল নিয়োক ।

আৰো যত ধন লাগে মোত মাগিয়োক ॥২২

যজ্ঞ কৰিবোঁহো বুলি মাগি লৈয়া ধন ।

ৰামক আশীষ কৰি চলিলা ব্ৰাহ্মণ ॥২৩

যত ধন দিয়া ৰামে কৰিলন্ত শেষ ।

অস্ত্ৰ আন লক্ষ্মণক কৰিলা আদেশ ॥২৪

বৰুণে পিতৃক দিলা ধনু দুই খান । 

তূণ দুই অক্ষয় সম্পূৰ্ণ যত বাণ ॥২৫

আৰো দিলা অভেদ কৱচ দুইখান ।

বিমল কৱচ দুই ঝাণ্টে গৈয়া আন ॥২৬

দিব্য ধনু মোহোৰ আছয় গুৰু ঘৰে ।

তাহাক আনিয়ো গৈয়া লক্ষ্মণ সত্বৰে ॥২৭

ৰাঘৱৰ আদেশ শিৰত কৰি লৈয়া ।

ত্বৰিতে লক্ষ্মণে ধনু আনিলন্ত গৈয়া ॥২৮

ৰাম সীতা লক্ষ্মণ ধনুক দান কৰি ।

ৰাজাক দেখিতে যান্ত থান পৰিহৰি ॥২৯

ওৱাৰিৰ নাৰী কান্দে সীতা পাৱে পৰি । 

কৈক যাহা মাৱ আমাসাক পৰিহৰি ॥৩০

নকৰিলোঁ পাপ অকালত মৃত্যু নাই ।

অন্তেষ পুৰৰ লক্ষ্মী এৰি কৈক যায় ॥৩১

পূৰুব কালত আছোঁ খণ্ড তপ কৰি ।

তাৰ ফলে সীতা মাৱ যান্ত পৰিহৰি ॥৩২

ধৱলীৱৰত পৰি কান্দে নাৰীজন ।

যেন হিম গিৰিত পৰিল তাৰাগণ ॥৩৩

ৰাজ পথে প্ৰজা যত আদি অন্ত নাই ।

চতুৰ্ভিতি বেঢ়িয়া ক্ৰন্দন কৰি যাই ॥৩৪

নিৰন্তৰে প্ৰজা যত কান্দয় চৌপথে ।

কিনো কৰ্ম্ম কৰিলে নৃপতি দশৰথে ॥৩৫

জানিলোঁহো ইহাঙ্ক আপদে আসি পাইল ।

সি কাৰণে প্ৰিয় পুত্ৰ বনক পঠাইল ॥৩৬

আমি সব ৰামৰ লগতে চলি যাইবোঁ ।

ইহান পাশতে গৈয়া নগৰী বসাইবোঁ ॥৩৭

নিৰন্তৰে লৈয়া যাইবোঁ পুত্ৰ পৰিবাৰ ।

ইতো শূন্য নগৰী কৈকেয়ীৰ হৌক সাৰ ॥৩৮

ৰাজাৰ কুমাৰী তুলিলন্ত বাপে মাৱে ।

প্ৰজাগণে দেখে সীতা যান্ত ভূমি পাৱে ॥৩৯

সুকোমলী সীতা দেৱী ভূমিত চৰণ ।

কিসক নভৈল বিধি আমাৰ মৰণ ॥৪০

নগৰী জনৰ বাক্য শুনি হেন কাণে ।

সিংহদ্বাৰ পাইলন্ত মনত অভিমানে ॥৪১

সুমন্ত্ৰক বোলন্ত জনোৱা মহাৰাজে ।

বাপৰ চৰণ দেখোঁ যাইবো বনমাজে ॥৪২

সংক্ষেপ কৰিয়া কহিলোঁহো ইটো কথা ।

দশৰথ নৃপতিৰ শুনিয়ো ব্যৱস্থা ॥৪৩