Марчюлёнис, Шарунас
Марчюлёнис Раймондас Шарунас  (; вина 1964 шеран 13 июнехь, Каунасехь) — советийн а, литвахойн а баскетболхо. Ловзар дӀахьо а, тӀелета а планан онда турсло. ССРС спортан хьакъ долу говзанча (1988). Баскетболан сийлаллин залан декъахо (2014).

Биографи 
Вина Марчюлёнис Юозасан а, Драздаускайте Лаймуте а. Винчу хенахь шалха цӀе йелира — Раймондас-Шарунас. ЦӀеран шолгӀа дакъа лерина литвахойн халкъан фольклоран турпалхочун.

Йуьхьанца левзира йоккхачу теннисах — корт тӀе валийра йишас. Теннисистан карьера нис ца йелира, хӀунда аьлча гӀалин газетехь кӀоршаме емал йира кхиархочун ловзаран манераш, аьтту куьйге верзийна гезло, аьтту куьйга иза ловзура йуккъерачу барамехь. Цул тӀаьхьа дӀайазвелира баскетболан ишколе, цхьаьна хенахь шина секцина йукъахь дӀасауьдуш вара. Жима тӀаьхьуо баскетболан агӀора харжам бира цуо. Хьалхара тренер — Федоров Юрий.

Ишкол чекхйаьккхинчул тӀаьхьа 1980 шарахь деша хӀоьттира ВилПУ, цигахь ловза волавелира университетан гулйина командехь. Марчюлёнисан тидам бира «Статибин» коьрта тренеро Эндрияйтис Римантаса, кхайкхира 1989 шо кхачале левзина команде.

«Статиба» йукъахь ловза волавелчу хьалхарчу шарахь кхайкхира ССРС жимахойн гулйина команде. Гулйина командин коьрта ловзархо санна ша гайтира Афинехь 1987 шеран Европин чемпионатехь.

1989 шеран 24 июнехь советийн баскетболхойх хьалхарчех дӀавахара ловза КъБА, контракт дира (ССРС Пачспорткоме ца хоттуш) «Голден Стэйт Уорриорз» клубаца, цигахь коьрта тренер вара цунна дика вевза Нельсон Дон. КъБАхь Марчюлёниса ша вуьззина ца гайтира кхоалгӀачу шарахь бен, оцу хенахь Нельсон Дон ловзархочунна йоккха белхан маршо йелира майданахь. ТӀаккха, 91/92 шеран жамӀашца, хийца йукъабовлучарна йукъахь, цуьнан йара уггаре лакхара жамӀалла (18,9 очко ловзарехь); цуьнан йара уггаре лакхара ловзарера чукхоссаран процент массо а турслошна йукъахь (52,5 %).

КъБА левзира 1997 шо кхаччалц. КъБАхь карьерамасийттаза сецира лазор бахьнехь, иштта ца левзира дерриг 1993—1994 шерашкахь.

Марчюлёнис бахьнехь триумфан хилира Литван гулйина командин 1995 шеран баскетболан Европин чемпионат, цигахь литвахоша даьккхира «дети».

Аьттонца карьера дӀайахьа новкъарло йира чевно — голийн кӀозйохургаш хедаро. Жигара спортхочун карьера чекхйелира 33 шо долуш.

Чекхйаьккхира Вильнюсан пачхьалкхан университетан историн факультет, говзалла — журналистика.

1998 шарахь дуьйна — Литвахойн Республикин АЦШра Къаьсттина чӀогӀа Векал а, Сийлахь векал вина министр. Болх беш а, вехаш а ву Вильнюсехь. 

Долахь ду беаседан хьешан цӀа «Шарунас» (дӀадиллина 1992 шарахь) а, баскетболан ишкол а. 2015 шеран 2 октябрехь хьешан цӀа дӀакъовлар кхайкхийра. Баскетболан ишкол дӀакъевлира 2015/16 шо чекхдаьлча.

Ловзаран карьера чекхйаьлча кхолла а кхоьллина, коьрте хӀоьттира Къилбаседаевропин баскетболан лигин, амма иза дукха ца йехира.

2014 шеран 8 августехь хаьржина баскетболан сийлаллин зале, 2015 шарахь хилира ФИБА сийлаллин залан декъахо.

2019 шеран 26 майхь Литван ахархойн а, баьццарчеран а барт партера хаьржира Европин парламенте (партин кхечира Литвана лерина 11 меттигах 2 меттиг). Амма 28 майхь Шарунаса кхайкхийра, ша Европарламентан депутатан мандат схьа ца оьцу, оцу белхана зеделла политикаш оьшу аьлла, ткъа шена лаьа Литвахь кегийрхой спорте болийта а, карьера чекхйаьлла спортхойн баланаш листаран а йолийна проекташна тӀевола.

Кхиамаш 
 Олимпийн чемпион 1988 (ССРС гулйина команда). Борзанан совгӀатхо ОЛ-1992, ОЛ-1996 ( Литван гулйина команда)
 ЕЧ-1987 (ССРС гулйина команда) а, ЕЧ-95 (Литван гулйина команда) а детин совгӀатхо. Евро-1989 (ССРС) борзанан совгӀатхо. 
 ЕЧ-1995 MVP.

СовгӀаташ 
 Советийн «Сийлаллин Билгало» орденан кавалер 
 Литвахойн Сийлахь элин Гядиминасан эпсаран жӀаран кавалер  (1995)
 Литвахойн Сийлахь элин Гядиминасан жӀаран командор (1995)
 Литвахойн Сийлахь элин Гядиминасан орденан йоккха жӀаран командор (1996)
 Литван Олимпийн комитетан «Сийлаллин Билгало» орден 
 Паччахьан Миндаугасан мидал 
 «Лакхара спортан кхиамийн» I тӀегӀанан мидал 
 ФИБАн сийлахь грамота 
 ДоттагӀаллин орден (Росси, 2006 шеран 21 декабрехь) — спортан областехь пачхьалкхашна йукъахь цхьаьна гӀуллакхаш а, доттагӀаллин йукъаметтигаш а кхиайарца доккха дакъа лацарна

Доьзал 
ШозлагӀа зуда йалийна ву шен бизнесан декъахо йолу Микелените Лаура (долайаьккхина 2012 шеран мартехь). Кхо бер ду: зудабераш Кристе (1987 шарахь йина), майрачун фамилица Сареяни — цуьнан нана йу хьалха хилла зуда, баскетболхо Рейникова Ингрида, Урте (2005) йина къуотӀагӀалла модело а, телехьалхелелочо а Кирдейките Котринас, кӀант Аугустас (2002) къуотӀагӀалла поп-седо Хлевицкайте Сандрас.

Статистика

КъБАра статистика

Билгалдахарш

Хьажоргаш 
 Профиль на сайте Зала славы баскетбола
 Биография
 Шарунас Марчуленис — «воин» золотой дюжины

Хьосташ 
 100 лет российского баскетбола: история, события, люди: справочник / Автор-составитель В. Б. Квасков. — М.: Советский спорт. — 274 с.: илл. ISBN 5-9718-0175-9

ССРС баскетболхой
Литван баскетболхой
Баскетболех ловзаран ССРС гулйина командин ловзархой
Баскетболех ловзаран Литван гулйина командин ловзархой
ССРС Спортан хьакъ долу говзанчаш
ССРСн Олимпийн чемпионаш
Баскетболех ловзаран Олимпийн чемпионаш
1988 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн чемпионаш
Баскетболисташ 1988 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь
Баскетболисташ 1992 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь
1992 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн борзанан совгӀатхо
1996 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн борзанан совгӀатхой
БК «Ритас» ловзархой
«Голден Стэйт Уорриорз» ловзархой
«Денвер Наггетс» ловзархой
Вильнюсан университетера арахецархой
Баскетболан сийлаллин залан декъахой
Литван баскетболан функционераш