Селезнёв, Геннадий Николаевич
Селезнёв Генна́дий Никола́евич  (вина 1947 шеран 6 ноябрехь, Серов, Свердловскан область, РСФСР, ССРС — велла 2015 шеран 19 июлехь, Москох, Росси) — советийн а, российн а пачхьалкхан, политикин гӀуллакххо.

ССКП ЦК декъахо (1990—1991), РФ шолгӀа а, кхоалгӀа кхайкхаман Пачхьалкхан думин председатель (1996—2003), РФ хьалхарчу йеа кхайкхаман Пачхьалкхан думин депутат (1993—2007). Аьрру политикин « Росси денйаран» парти коьллинарг, Мособлбанкан директорийн кхеташонан председатель (2009—2014), Дуьненайукъара «Цхьаьна» телекинофоруман председатель. Президент Федерации конного спорта России (2005—2010).

1980 - 1993 шерийн муьрехь «Комсомолан бакъдерг», «Хьехархочун газет», «Бакъдерг» газетийн коьрта редактор.

Коммунистел тӀаьхьарчу Россехь Селезнёв вара уггаре лакхара коммунист, 8 шарахь гергга лаьттира пачхьалкхан тӀегӀанера доьалгӀачу даржехь, цуьнца цхьаьна 1996—2002 шерашкахь вара РФКП ЦК Президиуман декъахо. Баьржинчу маххадорца, хаъал дакъалаьцна российн парламентаризм хӀоттарехь.

Биографи

Бераллера а, жималлера а шераш 
Вина Свердловскан областера Серовхь. Хьалха кхелхина да, кхиийна нанас а, ненан майрано а. 7 шерера 10 шо хиллалц ваьхна ненаненаца Чудски Борехь, цигахь чекхйаьккхина йуьхьанцара ишкол. 11 шо долуш кхелхина нана йолчу Ленинграде, цигахь чекхйаьккхина Выборган кӀоштара N 471 йолу ишколан 8 класс. Бераллехь дуьйна Геннадийн йезайелира говраш. Цунах лаьцна Селезнёвс дагалоьцура: «Сан дахарехь даиман а уллехь дара божалш, белхан говраш: тхуна берашца цхьаьна хазахетара Ӏу хуьйцуш, тӀаккха буса говраш хоьхкура». Жималлехь Ӏемира говран спортан ишколехь.

1964 шарахь чекхйаьккхира говзаллин-техникин доьшийла. 1964 - 1966 шерашкахь Ленинградера № 730 йолчу предприятехь (Ленинградан пачхьалкхан компрессоран заводехь) токарь болхбира. Ша Селезнёвс дуьйцура: «ГТД итт баттахь дешначул тӀаьхьа хьажийра ленинградан „Компрессор“ заводе, ткъа болх бинчул тӀаьхьа оьхура суьйренан ишколе».

1966—1967 шерашкахь гӀуллакхехь вара Архангельскан областан Мирни гӀалара ракетийн эскаршкахь. 1967 шарахь деша хӀоьттира ССРС Министрийн Кхеташонера ССРС ПКхК Москохан лакхара дозанан баьччаллин доьшийле, амма тӀаьхьо йукъараваьккхира цигара могашаллин хьал бахьнехь. Цул тӀаьхьа Советийн Эскарехь гӀуллакхехь вара.

 Журналистикехь 
1974 шарахь дуьхьала воцуш чекхйаьккхира ЛПУ А. А. Ждановн цӀарах журналистикин факультет вместе с О. К. Рудновым.
В 1974—1980 годах — заместитель главного редактора, главный редактор областной газеты ВЛКСМ «Смена» (Ленинград).

1980 шо — ЙЛККС ЦК пропагандин а, агитацин а декъан куьйгалхочун хьалхара гӀовс, Москох гӀалин ЙЛККС ЦК бюрон декъахо.

1980—1988 шерашкахь — «Комсомолан бакъдерг»  газетан коьрта редактор. Селезнёвс «Комсомолан бакъдерг» газетехь болх бечу муьрехь йукъайоу «дуьххьал йолу аса» («КБ» газетан дешархойн телефонан къамелашкахь гӀарабевллачу политикашца а, йукъараллин гӀуллакххошца), йукъадовлу бесара хӀора кӀиранан «Комсомолан бакъдерг» газетан тӀедеш долу сов газет — «Къамелхо» газет (ССРС хьалхара бесара хӀора кӀиранан газет), кхин дерш а. Оццу хенахь Селезнёв волуш «Комсомолан бакъдерг» газето дӀайиллира советийн рок-музыкин дуьхьала кампани (йаззам «Сийна олхазарх йина рагу», кхин а).

1988 шеран декабрера 1991 шеран февраль кхаччалц — «Хьехархойн газетан» коьрта редактор. Оцу даржехь гӀолецира «ССРС шеран хьехархо» къовсам кхуллуш.

Пачхьалкхан Къинхьегаман комитетан кегийрхойн институтан]] журналистикин кафедрин куьйгалхо, хьалха хилла Лакхара комсомолан ишкол. Селезневс лекцеш йеша кхайкхинчу хьехархошна йукъахь бара тайп-тайпана политикин некъ лело а, пачхьалкхашкара а нах — Кьеза Джульетто, Слоним Маша, Лысенко Анатолий, Калугин Олег, Поздняев Михаил, Иванов Юрий, Пономарёва Ксения, Пилипенко Юрий. Селезнёвн курсера арахецархошна шеш журналистикехь карийна ца Ӏа — шен кхоллараллин некъ хаьржина йишлакхархочо Любавин Сергейс, актрисас Старостина Еленас.

1990 шеран июлехь дуьйна 1991 шеран август кхаччалц — ССКП ЦК декъахо.

1991 шеран февралера август кхаччалц — «Бакъдерг» газетан коьрта редакторан хьалхара гӀовс, ткъа 1991 шеран августан хиламаш — «Бакъдерг» газетан коьрта редактор.

1991 шеран августехь хӀоьттира «Бакъдерг Интернешнл» АЙ вице-президентан дарже.

 СовгӀаташ 
 Къаьмнийн доттагӀаллин орден (1986 шеран 23 январь) — Кегийрхой коммунистийн агӀора кхиорехь болх барна орден «Даймахкан хьалха гӀуллакхаш дарна» II тӀегӀанан орденан (1997 шеран 6 ноябрь) — Пачхьалкхан гӀуллакхаш дарна а, российн парламентаризм кхиорехь ша доккха дакъа лацарна а ДоттагӀаллин орден (2001 шеран 18 апрель, Пачхьалкхийн — ЛДП декъашхойн парламенташна йукъара ассамблей кхеташоно)
 Скорина Францискан орден (2001 шеран 12 январь, Белорусси) —  Беларусин а, Российн а къаьмнашна йукъахь цхьаьнагӀуллакхаш дарна а, доттагӀалла чӀагӀйарна а, кхиорна а ша доккха дакъа лацарна Лааме ДоттагӀаллин Пачхьалкхан грамота (2001 шеран 1 июнь) — Лааме ДоттагӀаллин Пачхьалкх кхиорехь а, чӀагӀйарехь а жигара болх барна''

Иэс 
2019 шеран 21 ноябрехь Петарбухан пачхьалкхан университетан Ректоран флигелан гӀишлон тӀехь дӀадиллира иэсан у.

Библиографи 
 Имя с первой полосы: герои эпохи — герои «Комсомольской правды» / Селезнев Г. Н., ред.; Андриянов В. И., ред.; Афанасьев А. В., сост.; Долгополов, Н. М., сост.; Лаврова К. Н., сост.; Овчинникова Л. П.,с ост.; Хабидулин В., сост.; Шуткевич В. М., сост.; Янчук Г. В. сост.; Селезнев Г. Н., автор предисловия и т.п.; Шевцов М. К., худ. — М.: Правда, 1985. — 589, [3] с. 200 000 экз.

Хьажа кхин а 

 Российский профессиональный портал о лоббизме и GR
 Общественно-политическая газета «Ленинградская правда»
 Партия возрождения России (ПВР)
 Биография Геннадия Селезнёва
 Список главных редакторов «Комсомольской правды»

Билгалдахарш

Литература 
 

Российн Федерацин I кхайкхаман Пачхьалкхан думан депутаташ
Российн Федерацин пачхьалкхан думин председателаш
Российн Федерацин II кхайкхаман Пачхьалкхан думан депутаташ
Российн Федерацин III кхайкхаман Пачхьалкхан думан депутаташ
Российн Федерацин IV кхайкхаман Пачхьалкхан думан депутаташ
Российн Федерацин I кхайкхаман Пачхьалкхан думин председателан гӀовсаш
Российн Федерацин Пачхьалкхан думан цхьанамандатан гуонан депутаташ
Петарбухан пачхьалкхан университетан журналистикин факультетан арахецархой
«Комсомолан бакъдерг» газетан коьрта редакторш
«Бакъдерг» газетан коьрта редакторш
ССКП ЦК декъахой
РФКП ЦК декъашхой
РФКП йукъара дӀабаьхнарш
Серовн сийлахь гражданаш
РПСУ сийлахь докторш
ЦӀе ца йоккху лазарх белларш
Троекуровн кешнашкахь дӀабоьхкинарш
Москохан гуманитарин университетан хьехархой
Росси денйаран партин декъашхой
Российн политикин партин куьйгалхой