Печёный, Михаил Фёдорович
Михаил Фёдорович Печёный (; , Николаев, Российн импери — 1980 14 ноябрь, Львов, Украинийн ССР, ССРС) — советийн футболист, тренер, спортан арбитр, УССР хьакъ долу тренер (1961), республикин категорин суьдхо.

Футболан биографи

Ловзархочу карьера 
Михаил футболех ловза волавелла ша винчу Николаевхь, уьйтӀахь ловзуш. 1920-гӀа шераш долалуш урамашкара командаш цхьаьнаетта йуьйлайелира меттиган хьесапца. Ишттачу цхьаьна йоккха цӀе «Гладиатор» йолчу командехь левзира Печёный. Дукха хан йалале николаевн гуон кхочушдаран комитето кегийрхой спортклубашна йукъаозорах сацам бира, цул тӀаьхьа дуьйна Михаил накъосташца ловзу кхоьллинчу николаевн спортан клубехь. 1923 шарахь дуьйна ловзу меттигера «Желдор» командехь, ткъа 1927—1928 шерашкахь «Металлистийн райком» йукъахь. 1926—1928 шерашкахь Печёный ловзу гӀалин гулйина командехь, иза лорура мехкан къилбехан уггаре чӀогӀачех цхьа команда. Оцу муьрехь николаевхоша дакъа лоцу республикин турнирашкахь а, спартакиадашкахь а, совгӀатан меттигаш а йоху. 1928 шеран майхь Николаевн гулйина команде доттагӀаллин матчашка кхойкху Ленинграде а, Москоха а, цигахь командо а, цуьнан ловзархоша а шеш дика гайтира. Хьалхарчу матчехь 2:3 Ленинградан гулйина команди иэшна, йоккхачу чоьтаца туьйлира Москохан гулйина командел, цунна йукъахь бара коьрта шахьран «Пищевикан» футболисташ. Оццу шарахь Печёный Михаила дакъалецира хьалхарчу дуьненайукъарчу матчехь, николаевхой левзира Финляндин белхалойн спортан бертан гулйина «ТУЛ» командин дуьхьала. Къовсамехь туьйлира советийн коллектив чот 3:1 йолуш. Билгалавелира оцу матчехь Михаил а, цуо гол туьйхира пенальтера.

1929 шарахь говза тӀелатархочуьнга тиблисин «Динамо» кхойкху гӀараваьллачу футболисто а, тренеро Гальперин Ассира. Доцца аьлча гуьржийн команде вехха Ӏан аьрру йистера тӀелатархочун йаздина ца хилира, майхь Печёный дехьаволу киевн «Динамо», цигахь ловзу 1933 шеран июль кхаччалц.

1929 шеран 14 сентябрехь тӀелатархочух декъахо хилира киевн «Динамон» исторехь дуьххьарлера дуьненайукъара матчан, уьш левзира Лаха Австрера белхалойн командин дуьхьала. Къовсам чекхбелира динамохой 3:4 чоьтаца оьшуш, ткъа Печёный Михаил оцу матчехь билгалвелира чутоьхначу голаца. 1927 – 1933 шерашкахь Печёный УССР гулйина командин йукъахь вара, ткъа 1929—1933 шерашкахь иштта Киевн гулйина командин ловзархо вара. 1929 шарахь йукъахь вара йерригсоюзан ПСО «Динамо» гулйина командин. 1927 шарахь ССРС-2 гулйина командин йукъахь вара. 1933 шеран июлехь дуьйна тӀелатархо левзира одессин «Динамон», ткъа 1934—1936 шерашкахь вара «Динамо» (Горький) клуб йукъахь.

Тренеран карьера 
1937 шарахь Печёный Киев йухавоьрзу, цигахь вара меттигерачу «Спартакан» ловзу тренер. 1939 шарахь Михаил Фёдорович хӀоттаво киевн «Динамон» лакхара тренер. Амма хаъал кхиамаш ловзарехь а, турниран хьолехь а командо ца бехира, шозза тӀаьхьий-хьалхий киевхой 8 меттигехь бисира, 1940 шо чекхдолуш тренеран тӀайн тӀера Печёный хийцира Ленинградера кхайкхина Бутусов Михаила.

Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀом болабаларца эвакуацехь хилира Кхазакхстанехь, цигахь 1942—1943 шерашкахь тренер хилира Алма-Атин динамон командин. ТӀом чекхбаьлча йухавирзира Украине, цигахь 1945—1947 шерашкахь тренер хилла львовн «Спартакан». ТӀаьхьа висира ваха Львовхь, берийн-жимахойн командин тренер болх бира.

Кхиамаш 
 УССР чемпионатан детин совгӀатхо: (1927)
 УССР чемпионатан борзанан совгӀатхо: (1928)
 «44 уггаре дикачеран» испискашкахь ССРС: (№3—1928)
 «33 уггаре дикачеран» испискашкахь ССРС: (№3—1930)

Хьосташ 
Козак О.Г., Коломиец А.Ф., Чуйко А.И. Мультимедийная энциклопедия ФК «Динамо» (Киев) — 2005.

Литература 
Двойнисюк А.П., Кутовой Б.И. «Футболан Николаев»; Вспоминает Михаил Печёный. — Николаев: «Атолл», 2008. — с.446-447. — ISBN 966-8147-83-9

Билгалдахарш

Хьажоргаш 
 Печёный Михаил Фёдорович 

ССРС футболисташ
ФК «Николаев» Николаевская область ловзархой
ФК «Динамо» Горький ловзархой
ФК «Динамо» Киев ловзархой
«Динамо» (Одесса) футболисташ
ФК «Динамо» Тиблиси ловзархой
ССРС футболан тренераш
ФК «Динамо» Киев тренераш
ССРС футболан суьдхой