Гриффит, Иоланда
Гриффит Иоланда Иветт (; йина 1970 шеран 1 мартехь Чикагохь, Иллинойс штат) — Америкин хилла профессионалан баскетболхо, левзина Зударийн КъБАхь а, европин командашкахь а. 2000 а, 2004 а шерашкара Олимпийн чемпион АЦШ гулйина командин йукъахь. 2006 шарахь хаьржира итт шеран гулйина командин йукъа, 2011 шарахь йукъайахийтира 15 уггаре дика ловзархочун, ткъа 2016 шарахь йукъайахара Зударийн КъБА 20 уггаре дика ловзархо.

Биографи

Бералла а, жималла а 
Гриффит Иоланда йина Чикагохь, Харви а, Ивонн а ГриффитгӀеран доьзалехь пхеа берех жимахъерг йара. Ишколехь иза ловзура баскетболех а, софтболех а. Иоландин 13 шо долуш йелира цуьнан нана.

Ишкол чекхйаьккхинчул тӀаьхьа Гриффит хӀоьттира Айовин университете, амма дешар дита дийзира пхоралла бахьнехь. 1989 шарахь Иоландин йоӀ хилира, цӀе Кэндис тиллира.

1993 шарахь Иоландас чекхйаьккхира Флоридин Атлантикин университет, оцу университетан баскетболан командехь ловза а ловзура.

Профессионалан карьера 
Немцойн Ашаффенбург гӀалара «Wildcats» командехь диъ шо даьккхинчул тӀаьхьа (1996/97 шарахь Иоланда хилира Евролигин лидер, гулйинчу очкошца а, буьрка хьалха схьаэцарца а), Иоланда АЦШ цӀайирзира, цигахь левзира зударийн  (ABL), ткъа 1999 шарахь дуьйна — Зударийн КъБА (WNBA). WNBA хьалхарчу шарахь Иоланда къобал йира лигин MVP а, уггаре дика дуьхьалонан ловзархо а. 2005 шарахь Гриффита «Сакраменто Монаркс» йукъахь йаьккхира WNBA чемпионат, финалан серин MVP а лерира.

2000 а, 2004 а шерашкахь Гриффит АЦШ гулйина командин йукъахь шозза олимпийн чемпион хилира.

WNBA ловзучу хеннахь (гуьйрера бӀаьсте кхаччалц, аьлчи а Зударийн КъБА шина шеран йукъан заманахь) Иоланда ловзура европин а, азин а клубашкахь — 2000—2002 шерашкахь италин «Баскет Парма» командин йукъахь, ткъа 2003 шеран январера — екатеринбурган УГМК йукъахь, цунна йукъахь левзира деа шарахь. Хьалхарчу матчашкахь дуьйна Гриффит хилира УГМК коьртачех цхьа ловзархо, хӀоз бухахь тоьлуш, гулйинчу очкошца а, схьаэцарца а лидер йолуш. Дукхаха дерг цуьнан ловзар бахьнехь УГМК 2002/2003 шеран Евролигин толамхо хилира. Иоланда шеран жамӀаца УГМК йукъахь шозза лерира уггаре дика ловзархо. В 2005 году Гриффит стала капитаном команды.

2003 шеран гурахь Иоландин делира гуьржийн паспорт, иза бахьнехь цуьнан ловза бакъо хилира Российн чемпионатехь а, Евролигехь а европин ловзархо санна. Амма 2004 шеран 3 мартехь ФИБАс, чехин клубан «Брнон» арз бахьнехь, Гриффитан а, цуьнан коммандера накъостана Милтон Делишин а гуьржийн паспорт далар законехь ца хилар къобал а дина УГКМ клубан дисквалификаци а йина, йукъарайаьккхира Евролигин регламент дохадарна (европин къовсамашкахь ловзаш болчу европера боцучу ловзархошна регламенто барам хӀоттийнера). Амма баскетболхошна таӀзар ца дира.

2007 шарахь Гриффит левзира къилбакорейн «KB Savers» клубехь, кхин а шо даьлчи — «Хэнанан пийлашна» («Henan Elephants») йукъахь Цийчоьнан чемпионатехь. 2008 шеран февралехь Иоландас контракт йаздира италин «Таранто» клубаца, амма бутт балале контракт дохийра. Оццу шарахь Гриффит, ша 9 шарахь  WNBA левзина «Сакраменто Монарксера»,  дехьайелираза «Сиэтл Шторме».

2009 шарахь Иоландас контракт йаздара «Индиана Фивер» командица. 2009 шеран 9 июнехь, шен керла командин кхоалгӀачу матчехь, Иоландин кӀажин пха хадийра, иза бахьнехь цуьнан дисина шо йукъараделира. Шо чекхдаьлча ловзархочун карьера йитар дӀакхайкхийра.

Тренеран болх 
2011 шарахь дуьйна Иоланда болх беш йу, АЦШ сийлахьчех цхьаъ йолчу лдм, Дартмутан колледжан зударийн баскетболан командехь тренер-ассистент.

Кхиамаш

Командийн 
 Шозза олимпийн чемпион (2000, 2004).
 Зударийн КъБА чемпион (2005).
 Евролигин чемпион (2003).
 Евролигин борзанан совгӀатхо (2002).
 Италин чемпион (2001).
 Италин кад баьккхинарг (2001, 2002).
 Российн чемпион (2003).
 Российн чемпионатан детин совгӀатхо (2004).
 Российн чемпионатан борзанан совгӀатхо (2005).
 Российн кад баьккхинарг (2005).

Шен кхиамаш 
 ABL уггаре дика дуьхьалонан ловзархо (1998).
 Зударийн КъБА MVP (1999).
 Зударийн КъБА уггаре дика дуьхьалонан ловзархо (1999).
 Зударийн КъБА уггаре дика керла ловзархо () (1999).
 Зударийн КъБА финалан MVP (2005).
 Зударийн КъБА дерриг седарчийн гулйина хьалхара командин йукъатоьхна (1999, 2005).
 Зударийн КъБА дерриг седарчийн гулйина шолгӀа командин йукъатоьхна (2000, 2001, 2004).
 Зударийн КъБА дуьхьалонан дерриг седарчийн гулйина хьалхара командин йукъатоьхна (2005).
 Зударийн КъБА дуьхьалонан дерриг седарчийн гулйина хьалхара командин йукъатоьхна (2006).
 Зударийн КъБА дерриг седарчийн матчан декъахо (1999, 2000, 2001, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007).
 Зударийн КъБА дерриг седарчийн матчан MVP (2004).
 Российн кедан финалан йеаннан MVP (2005).
 Российн чемпионатан зударийн Суперлигин уггаре дика легионер (2005).

Билгалдахарш

Хьажоргаш 
 Профайл на сайте WNBA.com
 Профайл на сайте justsportsstats.com
 Профайл на сайте USA Women's National Team
 Статистика в WNBA на сайте Basketball-reference.com 
 Олимпийн статистика на сайте Sports-reference.com
 

АЦШ баскетболхой
Баскетболех ловзаран АЦШ гулйина командин ловзархой
Баскетболех ловзаран Олимпийн чемпионаш
АЦШ Олимпийн чемпионаш
2000 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн чемпионаш
2004 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн чемпионаш
Баскетболхой 2000 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь
Баскетболисташ 2004 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь
«Лонг-Бич Стингрейс» ловзархой
«Чикаго Кондорс» ловзархой
«Сакраменто Монархс» ловзархой
ЗБК «Пармин» ловзархой
БК УГМК ловзархой
ЗБК «Таранто» ловзархой
«Сиэтл Шторм» ловзархой
«Индиана Фивер» ловзархой