Cúp bóng đá châu Á 2015
Cúp bóng đá châu Á 2015 là Giải vô địch bóng đá châu Á lần thứ 16 diễn ra từ ngày 9 đến ngày 31 tháng 1 năm 2015 do Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) tổ chức tại Úc. Đây là lần đầu tiên, Úc đăng cai giải đấu này, và là lần đầu tiên, được tổ chức ở bên ngoài lục địa châu Á.

Giải đấu đã chứng kiến một loạt các kết quả không ngờ: đương kim vô địch Nhật Bản có kết quả kém nhất kể từ năm 1996 khi bị UAE loại ở tứ kết bởi loạt đá luân lưu 11m. Chủ nhà Úc giành chức vô địch đầu tiên, sau khi đánh bại Hàn Quốc với tỉ số 2–1 sau 120 phút ở trận chung kết. Úc trở thành đại diện của AFC giành quyền tham dự cúp Liên đoàn các châu lục 2017 diễn ra ở Nga, qua đó, trở thành đội tuyển duy nhất vô địch hai châu lục khác nhau với bốn cúp vô địch châu Đại Dương. Hàn Quốc đã có màn trở lại ngoạn mục khi xuất hiện tại chung kết sau 27 năm nhưng lại không thể đoạt được danh hiệu thứ 3. Uzbekistan đã đứt mạch tiến bộ của mình khi thua Hàn Quốc 0–2 tại tứ kết, trong khi Trung Quốc trở lại tứ kết kể từ giải đấu 2004. Iraq, đội bóng cựu vương, đã bất ngờ loại ứng cử viên Iran sau loạt penalty cân não với tỷ số 7–6, khi 2 đội hòa 3–3, trong khi UAE, vốn đang sa sút và chỉ mang đến một huấn luyện viên nội có gốc gác Iran, lại gây bất ngờ với vị trí thứ 3 chung cuộc. Qatar, một đội tuyển nặng ký cho chiếc cúp châu Á với thành tích vô địch Vùng Vịnh, lại bị loại ở vòng bảng mà không có điểm nào, trong khi Jordan đã không những lần đầu tiên thua tại vòng bảng, mà còn bị loại khỏi giải.

Chọn nước chủ nhà
Úc là ứng cử viên đăng cai duy nhất và chính thức trở thành chủ nhà vào ngày 5 tháng 1 năm 2011.

Vòng loại

Vòng loại giải đấu diễn ra theo thể thức của Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC), giữa 25 đội bóng mạnh nhất của châu lục nhằm xác định 10 suất giành quyền tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Á 2015 được tổ chức tại Úc. Trong số 25 đội bóng này, đội chủ nhà Úc, với 3 đội giành huy chương tại Cúp bóng đá châu Á 2011 là Nhật Bản, Úc và Hàn Quốc, cùng nhà vô địch Cúp Challenge AFC 2012 là CHDCND Triều Tiên và nhà vô địch Cúp Challenge AFC 2014 là Palestine đã chính thức đoạt vé đi dự vòng chung kết mà không cần qua vòng loại. 20 đội bóng còn lại được chia làm năm bảng đấu, thi đấu 2 trận lượt đi–lượt về theo thể thức sân nhà–sân khách, chọn lấy 2 đội đứng đầu mỗi bảng và đội xếp thứ 3 xuất sắc nhất giành quyền tới Úc.

Các đội tham dự vòng chung kết
Danh sách 16 đội tham dự Cúp bóng đá châu Á 2015

1 In đậm: vô địch năm tham dự.
2 Vị trí đủ điều kiện về nhì Úc cũng thu được Cúp bóng đá châu Á 2011

Bốc thăm chia bảng

Lễ bốc thăm vòng chung kết được tổ chức tại nhà hát Opera Sydney vào ngày 26 tháng 3 năm 2014. 16 đội tham gia được chia thành bốn nhóm dựa theo bảng xếp hạng FIFA để bốc thăm vòng bảng. Lễ bốc thăm được công bố vào tháng 3 năm 2014. Dưới đây là 4 nhóm hạt giống.

Địa điểm

Sân vận động
Năm thành phố chủ nhà bao gồm: Sydney, Melbourne, Brisbane, Canberra và Newcastle, được công bố vào ngày 27 tháng 3 năm 2013, với tổng số 5 địa điểm được sử dụng.

Trại đóng quân
Mỗi đội có một "trại đóng quân" cho vị trí của mình giữa các trận đấu. Từ danh sách ban đầu của 27 địa điểm, các hiệp hội quốc gia đã chọn vị trí của họ trong năm 2014. Các đội sẽ đào tạo và cư trú tại các địa điểm trên khắp các giải đấu, đi du lịch để tổ chức giải đấu đi từ căn cứ của họ.

Các đài truyền hình
Giải đấu được truyền hình trực tiếp trên khoảng 80 kênh truyền hình khắp thế giới. Dự kiến khoảng 800 triệu người theo dõi các trận đấu, với các giải đấu đạt được một khán giả truyền hình tiềm năng của hơn 2.5 tỷ người. Dưới đây là danh sách xác nhận các quốc gia và vùng lãnh thổ sở hữu quyền phát sóng cho Cúp bóng đá châu Á 2015.

Bóng thi đấu chính thức

Nike Ordem 2 được công bố là quả bóng trận đấu Cúp bóng đá châu Á 2015 chính thức vào ngày 1 tháng 10 năm 2014. Bóng thể hiện màu sắc truyền thống của giải đấu. Bóng chủ yếu là màu trắng có thiết kế đặc biệt với một đường nét đồ họa chủ yếu là màu đỏ và các chi tiết màu vàng để dễ nhìn thấy hơn. Bóng có biểu tượng Cúp bóng đá châu Á 2015 cũng như một hình Swoosh màu đen. Quả bóng được thiết kế sao cho đường bay, độ chính xác và kiểm soát thực sự chân thực, và các tính năng rãnh Nike Aerowtrac và một vỏ bọc vi kết cấu. Công nghệ Nike RaDaR (Rapid Decision and Response) độc đáo cũng được sử dụng trong thiết kế của nó để bóng nhanh hơn, trong khi 3 lớp tổng hợp trên được thực hiện cho cảm ứng tối ưu.

Trọng tài trận đấu
Ngày 1 tháng 1 năm 2015, AFC công bố 43 trọng tài tham gia điều hành các trận đấu, bao gồm cả trợ lý trọng tài, 3 trọng tài dự bị, và 4 trợ lý trọng tài dự trữ. Mỗi tổ trọng tài (trong đó có 11) gồm 3 quan chức trận đấu từ cùng một quốc gia: một trọng tài chính và 2 trợ lý trọng tài.

 Trọng tài bắt chính trận chung kết.

6 giám sát trận đấu, người từng là trọng tài thứ tư, và 8 trợ lý trọng tài hỗ trợ, người từng là trọng tài thứ năm, cũng được đặt tên là:

Danh sách cầu thủ tham dự giải

Mỗi quốc gia sẽ có đội hình cuối cùng gồm 23 cầu thủ phải nộp trước ngày 30 tháng 12 năm 2014.

Vòng bảng

Lịch thi đấu được công bố vào ngày 27 tháng 3 năm 2013.

Các đội nhất và nhì bảng giành quyền vào vòng đấu loại trực tiếp.

Bảng A

Bảng B

Bảng C

Bảng D

Vòng đấu loại trực tiếp

Tỷ số sau khi thêm thời gian được chỉ định bởi (h.p) và đá luân lưu được chỉ định bởi (ph.đ).

Tứ kết

Bán kết

Tranh hạng ba

Chung kết

Vô địch

Thống kê

Cầu thủ ghi bàn
5 bàn

 Ali Mabkhout

4 bàn

 Hamza Al-Dardour
 Ahmed Khalil

3 bàn

 Tim Cahill
 Tôn Khắc
 Honda Keisuke
 Mohammad Al-Sahlawi
 Son Heung-Min

2 bàn

 Massimo Luongo
 James Troisi
 Sardar Azmoun
 Reza Ghoochannejhad
 Younis Mahmoud
 Ahmed Yasin
 Lee Jung-Hyup
 Sardor Rashidov

1 bàn

 Jason Davidson
 Mile Jedinak
 Tomi Juric
 Robbie Kruse
 Matt McKay
 Mark Milligan
 Trent Sainsbury
 Sayed Jaafar Ahmed
 Jaycee John Okwunwanne
 Sayed Saeed
 Ngô Hi
 Vu Hải
 Ehsan Hajsafi
 Morteza Pouraliganji
 Masoud Shojaei
 Dhurgham Ismail
 Amjad Kalaf
 Yaser Kasim
 Waleed Salem
 Endō Yasuhito
 Kagawa Shinji
 Okazaki Shinji
 Shibasaki Gaku
 Yoshida Maya
 Yousef Al-Rawashdeh
 Hussain Fadhel
 Ryang Yong-Gi
 Abdulaziz Al-Muqbali
 Jaka Ihbeisheh
 Hassan Al Haidos
 Khalfan Ibrahim
 Nawaf Al Abed
 Naif Hazazi
 Cho Young-Cheol
 Kim Young-Gwon
 Nam Tae-Hee
 Odil Ahmedov
 Igor Sergeev
 Vokhid Shodiev

phản lưới nhà
 Mohamed Husain (trận gặp UAE)
 Cao Lâm (trận gặp CHDCND Triều Tiên)

Đường kiến tạo
4 đường kiến tạo

 Massimo Luongo
 Omar Abdulrahman

3 đường kiến tạo

 Faouzi Aaish
 Andranik Teymourian

2 đường kiến tạo

 Ivan Franjic
 Alaa Abdul-Zahra
 Kagawa Shinji
 Abdallah Deeb
 Cha Du-Ri
 Kim Jin-Su
 Amer Abdulrahman

1 đường kiến tạo

 Jason Davidson
 Matthew Leckie
 Trent Sainsbury
 Tomi Juric
 Cao Lâm
 Trịnh Trí
 Khương Trí Bằng
 Ashkan Dejagah
 Vouria Ghafouri
 Ali Adnan
 Dhurgham Ismail
 Amjad Kalaf
 Waleed Salem
 Ahmed Yasin
 Honda Keisuke
 Inui Takashi
 Muto Yoshinori
 Hamza Al-Dardour
 Saeed Murjan
 Oday Zahran
 Abdulaziz Al Misha'an
 Mohammed Al-Siyabi
 Nawaf Al Abed
 Abdullah Al-Zori
 Ki Sung-Yueng
 Lee Jung-Hyup
 Lee Keun-Ho
 Server Djeparov
 Jasur Hasanov
 Timur Kapadze
 Shavkat Mullajanov

Thẻ phạt
Trong giải đấu này, một cầu thủ bị treo giò trong trận đấu tiếp theo nếu nhận thẻ đỏ trực tiếp hoặc nhận đủ 2 thẻ vàng trong 2 trận đấu khác nhau. Tại giải đấu, các cầu thủ sau đây bị treo giò một hay nhiều trận do nhận thẻ đỏ hoặc nhận đủ số thẻ vàng:

Giải thưởng
Đội hình tiêu biểu giải đấu
4 cầu thủ từ đội tuyển Úc vô địch và Á quân Hàn Quốc được lựa chọn vào đội hình tiêu biểu, trong khi tất cả các cầu thủ khác được thu từ 2 đội bóng thua trận bán kết.

Chiếc giày vàng
 Ali Mabkhout
Găng tay vàng
 Mathew Ryan
Cầu thủ xuất sắc nhất
 Massimo Luongo
Đội đoạt giải phong cách

Bảng xếp hạng đội giải đấu

Kỷ lục
Cúp bóng đá châu Á 2015 có 20 trận đấu liên tiếp mà không có một trận hòa (trong đó vòng bảng không có một trận hòa nào), nhiều nhất trong bất kỳ giải đấu bóng đá lớn nào, phá vỡ kỷ lục 18 trận trước đó tại Giải bóng đá vô địch thế giới 1930 ở Uruguay.

Ali Mabkhout phá vỡ kỷ lục ghi bàn nhanh nhất tại Cúp bóng đá châu Á, ghi bàn sau 14 giây cho UAE trước Bahrain.

Palestine lần đầu tiên xuất hiện ở Cúp bóng đá châu Á và ghi bàn thắng đầu tiên của họ tại một kỳ Cúp bóng đá châu Á trong trận đấu thứ 2 vòng bảng gặp Jordan.

Tiếp thị

Tour triển lãm cúp 
Tour triển lãm cúp vô địch bắt đầu ở Trung Quốc vào tháng 9 năm 2014, sau đó đi đến Qatar, Ả Rập Saudi, Hàn Quốc và Nhật Bản trước khi tới Úc vào tháng 12, nơi nó được đưa đến tất cả năm thành phố chủ nhà Cúp bóng đá châu Á 2015.

Lễ khai mạc

Lễ khai mạc diễn ra vào ngày 9 tháng 1 tại Sân vận động Melbourne Rectangular trước trận đấu khai mạc giải đấu giữa chủ nhà Úc và Kuwait. Buổi lễ được sản xuất bởi một đội ngũ các chuyên gia sự kiện thể thao Twenty3 Sports + Entertainment và công ty công nghệ sáng tạo Spinifex Group. Các tập đoàn đã làm việc tại các sự kiện thể thao quốc tế lớn như lễ khai mạc Thế vận hội Mùa đông 2010 và Thế vận hội Mùa hè 2008. Lễ khai mạc Cúp bóng đá châu Á của đạo diễn Chong Lim, và đặc trưng biểu diễn DJ, ca sĩ và vũ công Havana Brown, ban nhạc indie pop Úc Sheppard, nhạc sĩ thổ dân Úc Geoffrey Gurrumul Yunupingu, và nghệ sĩ hip-hop Úc L-Fresh The Lion, Joelistics và Mistress của buổi lễ. Nó cũng có 80 trẻ em từ các câu lạc bộ bóng đá cơ sở địa phương và màn biểu diễn của hơn 120 vũ công người Úc, diễn viên nhào lộn, người biểu diễn bản địa và các cầu thủ bóng đá nghệ thuật.

Logo và linh vật

Logo chính thức cho giải đấu đã được công bố tại một sự kiện đặc biệt ở Melbourne, vào tháng 10 năm 2012. Được thiết kế bởi cơ quan Sydney, WiteKite. Logo mô tả một cầu thủ cách điệu, đá một quả bóng đá từ bờ biển phía đông của Úc vượt qua đất nước hướng về châu Á. Quả bóng cũng đại diện cho ánh nắng mặt trời mùa hè Úc vòng cung phía tây từ Úc đến châu Á. 4 dải vàng hình thành nên bản đồ của Úc đại diện cho 4 thành phố chủ nhà. Các thiết kế được chấp nhận bởi các thiết bị cầm AFC.

Linh vật của giải đấu, "Gấu túi Nutmeg", đã được công bố tại vườn thú hoang dã Sydney vào ngày 11 tháng 11 năm 2014. Các linh vật, một loài gấu túi có nguồn gốc từ Úc, mặc những màu sắc của Cúp bóng đá châu Á 2015, màu đỏ và màu vàng. Tên của linh vật này bắt nguồn từ một kỹ thuật trong bóng đá: cầu thủ đi bóng qua chân của đối thủ, được gọi là "nutmeg".

Nhà tài trợ
AFC công bố 10 nhà tài trợ chính thức và 6 người ủng hộ chính thức như hình dưới đây.

Ghi chú

Chú thích

Liên kết ngoài
 
 

2015
Cúp bóng đá châu Á 2015
Bóng đá châu Á năm 2015