Trận Arausio
Trận Arausio bùng nổ vào ngày 6 tháng 10 năm 105 trước Công nguyên, tại địa điểm giữa thị trấn Arausio (Orange, Vaucluse ngày nay) và sông Rhône. Hai đạo quân La Mã dưới quyền Thống đốc Quintus Servilius Caepio và Tổng tài Gnaeus Mallius Maximus đã dàn trận đánh các bộ lạc di trú của người Cimbri dưới quyền Boiorix và người Teuton. Tuy nhiên, sự mâu thuẫn sâu sắc giữa hai vị tướng đã khiến cho các đạo quân La Mã không thể hợp đồng, và kết quả là thảm bại của họ. Thảm họa này tạo điều kiện cho Gaius Marius lên nắm quyền và tiến hành những canh tân về tổ chức và hệ thống tuyển quân của các Binh đoàn Lê dương La Mã. Theo sử cũ, quân La Mã mất đến 8 vạn binh sĩ, cùng với 4 vạn quân trợ chiến (Ala), quân hầu và tùy tùng - kỳ thực là toàn bộ quân La Mã bị hủy diệt. Đây là lần đầu tiên trong vòng 8 năm mà một đợt tấn công của quân German đại phá quân La Mã.

Trận Arausio được xem là một trong những thảm họa kinh hoàng nhất của Quân đội La Mã, và là thảm bại lớn nhất của họ kể từ sau trận Cannae. Tuy được so sánh với những thất bại của quân La Mã trước quân Carthage thời Chiến tranh Punic lần thứ hai, thất bại này không phải là dưới tay của một đội quân tinh nhuệ như các thất bại trước quân Carthage. Sau thắng lợi, con đường đã rộng mở cho quân German tràn vào đất Ý, nhưng họ lại mở các cuộc công kích vào Tây Ban Nha và Pháp chứ không hề phát huy chiến quả. Và, 3 tháng sau đại bại, người La Mã đã báo thù bằng trận Aquae Sextiae ở Pháp và trận Vercellae ở Ý. Do đó, các thảm họa Cannae và Arausio chỉ có tác dụng trì hoãn chiến thắng cuối cùng của La Mã, khác với trận rừng Teutoburg đập tan kế hoạch xâm chiếm vùng Germania của họ.

Chú thích

Tham khảo
 Gilman, Arthur; The Story of Rome From the Earliest Times to the End of the Republic
 Livy; Book LXVII 
 Granius Licinianus; pages 11-12
 Mommsen, Theodor; The History of Rome, Book IV
 McCullough, Colleen; The First Man in Rome (historical fiction)
 Richard A. Gabriel, The Great Armies of Antiquity, Greenwood Publishing Group, 2002. ISBN 0-275-97809-5.
 Eva Matthews Sanford, The Mediterranean world in ancient times, Ronald Press Co., 1951.
 Williamson Murray, Military Adaptation in War: With Fear of Change, Cambridge University Press, 10-10-2011. ISBN 1107006597.
 Cornelius Tacitus, Herbert W. Benario, Agricola, Germany, And Dialogue On Orators, Hackett Publishing, 30-03-2006. ISBN 0-87220-811-7.
  Tony Jaques, Dictionary of Battles and Sieges: A-E, Greenwood Publishing Group, 2007. ISBN 0-313-33537-0.

Năm 105 TCN
Xung đột thế kỷ 2 TCN
Arausio -105
Arausio
Trận đánh thời cổ đại
Lịch sử các dân tộc German
Vaucluse
Trận đánh liên quan tới người German
Những trận đánh lớn trong lịch sử