دلی دومرول
ده ده قورقود کیتابیندان اوْلان بیر افسانه کی دومرول اوغوزخان نوه لریندن بیریدی دلی دومورل آد وئریلیب چون  او اوشاقلیقدا دوْققوز اوکوزی ئولدوردی و بیر قوروموش چای اوسته کورپو ویریدی و جماعتدن 30 آخچا (گوموش پول)باج آلاردی هر کیمسه بۇ کورپودن گئچسیدی گرک 30 آخچا اونا باج وئرردی و ایه ایستمه سیدی کورپودن گئچسین اونی توتوب زورونان گئچیدیب و 40 آخچا آلاردی .

اوغوز تورکلرین ناغیلی 
دلی دومرول ده ده قوروقود  افسانه لریندن و ان اسکی اوغوز تورکلرین تاریخینده یازیلان بیر ناغیلدی بۇ افسانه تورکلر ائللرینده اوخونوب و دئیلیب و ایللر بویی اوغوز تورکلرین ناغیلی اوْلوب

ناغیل 

بو ناغیلدا دومورل بیر پهلوانین جوان ئولومون گوروب تانریا شکایت ائدیر کی نیه جوانلاری بوشلامیر تانری عزرائلی یوللور کی اونون جانین آلسین و دومرول توبه ائدیب اوز سوزوندن قایدیر آمّا عزرائیل اوندان ایستیر اوز یرینه بیر آیری کیمسه نین جانین وئرسین او باشدا آتناسینا دئیر کی مینیم یریمه جان وئر آتاسی قبول ائتمیر وسوندا آناسینا دئیر و آناسیدا قبول ائتمیر او اوینه گلیر کی اوشاقلارین و خاتونون گوروب و اولارا ئولماقینی دئسین کی عزرائیل اوینده اونون جانین آلماقا گلیر اونون خاتونی عزرائیلی بۇ ایشده دایاندیریر و ایستیر ارینین یرینه جان وئرسین دومرول خاتونون چوخ ایستیردی وبوایشه راضی اولمویوب وعزرائیلدن ایستیر دومورلون اوز جانین آلسین بۇ آرادا عزرائیل ایکیسنده بوشلویب و تانری اولارا اوزون عمر وئیریر

بو ناغیل بیر معنوی و فولکلور بیر ناغیلدی کی ئولماقی و قبر اوین وجوانلیقی و گوجلو اولماقی و پهلوانلیقی بیر بیرینن توتوشدوروب و جوانلارین وپهلوانلارین ئولماقینی چوخ راحت بیلیب و ئولماقی معنوی بیر سوزده یازیب و بوکی ایستک و ایستماق عمری چوخالدار و انسانلارین محبتین و جاندان دوغوردان گئچماقین یازیبلار .

دومرول بوناغیلدا آتاسیندان ایسته دی اونون یرینه جان وئرسین وآتاسی قبول ائتمه دی او آتاسینی تانریا تاپشیردی و اوندان حلالیق ایسته دی وصله رحم ائتدی وآناسینی دا تانریا تاپشیردی و اوزون ئولماقا حاضیر ائتدی و اوشاقلارین و خاتونون گوردی واولاری تانریا تاپشیردی و اونون خاتونی حقیقی بیر ایستکده اونون یرینه جان وئرماقا حاضیر اولدی و بۇ ایستکلره گروه ایکی سیده اوزون بیر عمره صاحیب اوْلدولار و بوکی نقدر پهلوان اولاسان و گوجون چوخ اولا آخیرده گرک ئولوب ودونیادن گئده سن بۇ ناغیلدا چوخ گوزه گلیم شکیلده یازیلیب .

قایناقلار 
صمد بهرنگی دلی دومورول 

دمرل (یدالله صمدی فیلمی)

دده قورقود کیتابی
دده قورقود کیتابی‌نین شخصیتلری