Mahayana
Maaiaana ó mahayana (an sánscrito: महायान, trasl. mahāyāna, "grande beiclo") ye ua palabra classeficatória outelizada ne l budismo, que puode ser ousada de trés maneiras defrentes:

 Cumo tradiçon biba, l maaiana ye la maior de las dues percipales tradiçones de l budismo eisistentes hoije an die, la outra sendo l terabada. 
 Cumo galho de la filosofie budista, l maaiana se refre a un nible de prática i motibaçon spritual, más specificamente al Bodhisattbayana' ' La alternatiba filosófica ye l hinaiana, que ye l yana ("camino") de Arhat.
 Cumo camino prático, l maaiana ye un de ls trés yanas, ó caminos para la eiluminaçon, ls outros dous sendo l hinaiana i l bajrayana.

Las raízes de l nome mahayana son polémicas, i ténen sue ourige nun debate subre quales serien ls reales ansinamientos de l Buda. Ne l decorrer de sue stória, l maaiana se spalhou pul Leste de la Ásia. Ls percipales países ne l qual el inda ye praticado son la China, l Japon, la Coréia i l Bietname. 

Alguns de ls percipales sutras maaianas, codeficados para sánscrito, nun subrebibírun cul tiempo i se perdírun. Las bersones que fúrun traduzidas más tarde pa l tibetano i l chinés subrebibírun. Las percipales scuolas de l budismo maaiana que possuen un númaro seneficatibo de seguidores son l budismo tibetano, l zen-budismo, la Tierra Pura, l Nichiren, l Shingon i l Tendai.

Doutrina 
Poucas cousas puoden ser ditas cun certeza subre l budismo maaiana, specialmente subre sues purmeiras formas, andianas, para alhá de que ye la forma de budismo praticada na China, ne l Bietname, Coréia, Tibete i Japon. L maaiana puode ser çcrito cumo un feixe atado de maneira pouco firme, de dibersos ansinamentos, que cunseguiu anglobar las dibersas i cuntrastantes eideias ancontradas naqueilhes dibersos ansinamientos de ls eilemientos que l cumponen.

L maaiana ye ua strutura relegiosa i filosófica basta. Custitui ua fé anclusiba, caratelizada pula adoçon de nuobos sutras, ls chamados sutras maaianas, an adiçon als testos más tradecionales, cumo l cánon Páli i ls ágamas, i por ua mudança ne ls cunceitos i ne l porpósito básico de l budismo. L maaiana se bé cumo capaç de penetrar más perfundamente ne l darma de Buda. Ne l Nirbana Sutra (ó Mahaparinirbana Sutra), por eisemplo, l Buda narra cumo sous purmeiros ansinamientos subre l sofrimento, la ampermanéncia, i l nó-You fúrun dados àqueles que inda éran cumo "pequeinhas crianças", ancapazes de digerir la "refeiçon" cumpleta de la Berdade, anquanto que a la medida que estes studantes sprituales "crecíren" i nun más se sastifazéren cun ls angredientes preleminares de la refeiçon dármica cun que se alimentan, i percísen de maior sustáncia, staran porntos a assemilar ls ansinamientos de l maaiana an toda la sue totalidade. 

L scuola maaiana de l budismo tira la énfase ne l eideal, spresso pul terabada, de la lhibertaçon de l dukkha (sofrimiento) andibidual, i na oubtençon de l nirbana (stinçon). L Sutra de l Lhótus diç, por dibersas bezes, que la bida de l Buda ye mui lhonga, i que eilha ye anfenita; las outoridades de l maaiana diberge subre qual destas afirmaçones dében ser anterpretadas lhiteralmente. Dua maneira giral, ls chineses i japoneses prefíren la purmeira, anquanto ls tibetanos la redadeira. Para alhá desso, la maiorie de las scuolas de l maaiana acradita nun panteon de bodisatbas (an sánscrito: बोधिसत्त्व), quaije-debinos, que se debótan a la eiceléncia pessonal, al coincimiento supremo, i a la salbaçon de la houmanidade i de todos ls outros seres sencientes (animales, pantasmas, semidiuss, etc.). L zen-budismo ye ua scuola de l maaiana que frequentemente tira la énfase ne l panteon de l bodisatbas, i al ambés desso se foca ne ls aspetos meditatibos de la religion. Ne l maaiana, l Buda ye bisto cumo l ser defenitibo, más eilebado, persente an todos ls tiempos, an todos ls seres, i an todos ls lhugares, anquanto ls bodisatbas reperséntan l eideal ounibersal de la eiceléncia altruística.

Ls percípios fundamentales de la doutrina maaiana fúrun baseados an torno de la possiblidade de la lhiberaçon ounibersal de l sofrimento, para todos ls seres (dende "grande beiclo") i na eisisténcia de budas i bodisatbas que ancorpóran la natureza Buda (佛性) tracendente (la eiterna persença de l Buda, persente, mas scundida i eirreconhecible, an todos ls seres). Alguas scuolas de l maaiana simplefícan la spresson de fé premetindo que la salbaçon seha oubtenida atrabeç de la grácia de l buda Amitaba (अमिताभ), tenendo fé i se debotando al nianfo (cánticos la Amitaba). Este stilo de bida deboto de l budismo ye specialmente anfatizado pulas scuolas de la corriente Tierra Pura, i cuntribuiu enormemente al sucesso de l maaiana ne l Leste de la Ásia, adonde ls eilemientos sprituales tradecionalmente se outelizában de cánticos cul nome dun buda, de mantras ó dharanis, de la lheitura de sutras maaianas i de l misticismo. Ne l budismo chinés, la maiorie de l monges pratica la Tierra Pura, alguns cumbinando-la cul Chan (Zen).

Hai ua tendéncia, ne ls sutras maaianas, de ancarar la aderéncia a estes testos cumo forma de oubtener benefícios sprituales maiores de l que aqueilhes que serien oubtenidos puls seguidores de las bisones nó-maaiánicas de l darma. Assi, ne l Srimala Sutra, l Buda afirma que la deboçon al maaiana ye einerentemente superior an sues birtudes a la deboçon al camino de l Srabaka ó de l Pratyekabuddha:

" ...assi cumo, ne l ganado, la magnificéncia de l más bien criado i guapo brilha más que l restro de l ganado an altura, peso i assi por delantre, tamien aguantar l Saddharma [Berdadeiro Darma] de l maaiana, inda que solamente un pouco, ye algo maior i más basto que todos ls saudables darmas de l yanas [beiclos] de l Shrabaka i Pratyekabuddha."

Refréncias 

Mahayana