Pidgin
Un pidgin (pronunciado [pij'ən]) ye una lhéngua simplificada que debelopa de modo a adjutar quemunicaçon anter 2 ó plus grupos que non ténen una lhéngua quemun. El ye caraterizado per combinar ls tratos sintáticos, fonéticos i morfológicos dua lhéngua cun las unidades lhéxicas d'outra, sin tener una gramática struturada stabile. Pidgines típicos non ténen afixos gramáticos.

Antroduçon 
L pidgin non ye habitualmente la lhéngua natiba ó l dialeto maternal de grupo étnico, social ó de qualcunque quemunidade, ma ye aprendido cumo una seconda lhéngua; el ye usualmente la lhéngua que emplia un imigrante an su nuobo lhoco de residéncia, ó una lingua franca empliada nua zona de cuntato antenso de populaçones lhinguisticamente diferenciadas, cumo un porto muito atibe; ls pidgines fuiron frequente tamien nas colonias, miscente eilementos de la lhéngua de la naçon dominante cun los de ls natibos i ls sclabos antroducidos an eilha. 

L parlante del pidgin emplia las struturas formales de su lhéngua maternal, al qual completa cun bocabulos de la lhéngua de su anterlocutor; proque se emplian illos de modo a mantener quemunicaçones anter andibiduos cun competéncias lhinguísticas diferente, su gramática normalmente raduce-se a lo andispenasabile. Alcun pidgines debenin la lhéngua primari dua populaçon. Si un pidgin stabiliza-se cumo lhéngua dun grupo, se preferen l termino crioulo ó lhéngua crioul, l qual a partir del momento ne l qual ténen parlantes natibos acquire tote las caraterísticas dua lhéngua natural complete.

Stória 
L pidgin plus antique del qual se ténen notitia ye la lhéngua franca, un dialeto empliado per ls marineros i mercadores del Mediterraneo desde l seculo XIV que cuntinuaba an ousage usque finales del seculo XIX. Muitos outros pidgines ténen ouriginado-se ne l'atibidade comercial de ls europeos; l pidgin de Guangzhou (del qual una eitimologia popular, sed probabilamente fallace, face deribar an própio termino "pidgin") ouriginaba-se ne ls portos cineses pa la negotiaçon. 

Outro ric fonte de pidgines fui l'antroduçon nas colonias american i caribe de sclabos d'ourigine african; la combinaçon de las distintes lhénguas que estes parlaban - proque ls mercadores de sclabos captibaban andistintamente a membros de grupos étnicos distintes, muitas bices ancógnidos ó hostiles mutualmente - cun las lhénguas de ls proprietairos coloniales i ls natibos amerindian daban lhoco a numerosas mixtiones, de ls quales la majoridade finalmente stabilizaba-se an lhénguas crioul. An América del Sud, la combinaçon del pertués, l'espaniol i las lhénguas tupi-guarani daban ourigine al Lhéngua geral, parlada ne l bassino de las Amazonas i empliada pa ls ritos umbanda usque l hodie.

Eitimologia 
L'ourigine del termino non ye clar. Se ténen suggerido que la parola prendeba-se de la pronunciaçon cinesa de la parola anglesa business ("negotios" ó "afaires"), sed poteria resultar tamien de l'eispresson pigeon English ("anglés de pipion"), an refréncia al pipion currero. La parola cinesa para pidgin, (an cinés 洋涇濱, 洋泾滨, yáng jīng bīn), tenie su ourigine a partir del nome del ribo Jing, situado al lhoinge de la frontiera anter las terras arrentadas a franceses i angleses an Shanghai. 

Pidgin English ye l nome dado per ls angloparlantes al pidgin cinés-anglés-pertués ousado pa l comercio an Guangzhou durante ls seculos XVIII i XIX; an Cina esta lingua franca recipeba l nome de anglés de Guangzhou.

Lhigaçones sternas 
 Lhista de pidgines an ousage plus ó minus ouficiales ne l'atualidade, secundo l'Ethnologue

Refréncias 
 Alcaraz Varó, E., e Martínez Linares, M. A., Diccionario de lingüística moderna, Barcelona: Ariel, 1997.

Sociolinguística
Pidgines i lhénguas crioules