Arquitetura de dados
Arquitetura de dados ye la strutura de ls cumponentes de dados dua organizaçon - cunsidrados sob defrentes nibles de abstraçon, sues anter-relaçones, bien cumo ls percípios, diretrizes, normas i padrones que regen sou porjeto i eiboluçon al longo de l tiempo. 

Ambolbe, antoce, l porcesso de gerenciamiento de ls atibos anformacionales i l porjeto de dados ousado para defenir ua detreminada situaçon fetura, ancluindo l susequente planeijamiento necessairo para alcançar tal stado. Ye cunsidrada un de ls domínios que custituen ls pedamiegos de la Arquitetura Ampresarial. Nun sentido restrito, puode seneficar tamien l cunjunto de las defeniçones de struturas de dados, relacionamientos i regras cumportamentales aplicadas a ua particular soluçon de TI.

Resumo 
L'arquitetura de dados çcribe la strutura de dados outelizada por ua ourganizaçon i/ó sous aplicatibos i cuntempla çcriçones de dados - tanto armazenados quanto an mobimiento, çcriçones de meios d'armazenamiento, grupos de dados, itenes de dados i modelos de dados de soluçones de TI.

Eissencial a la cuncepçon de la situaçon fetura, la Arquitetura de Dados çcribe cumo ls dados son processados, armazenados i outelizados nun detreminado sistema (sentido amplo). Eilha fornece ls critérios pa las ouparaçones de processamiento de dados, possibelitando que séian porjetados i tamien cuntrolados ls fluxos de dados ne l sistema.

L Arquiteto de Dados ye respunsable por defenir la situaçon fetura, pul alinhamiento durante l zambolbimiento i pul acumpanhamiento para garantir que melhories séian feitas siempre d'acuordo culas specificaçones arquitetónicas ouriginales. El se acupa de trabalhar ls dados cumo un recurso stratégico de l'ourganizaçon, repersentando-los andependientemente de ls porcessos de las defrentes ounidades que ls outelizan, respeitando las múltiplas bisones deribadas de l mesmo dado, permitindo sou cumpartilhamiento, cunsidrando las caratelísticas de ls nibles d'anformaçon necessairos: ouperacional – tático – stratégico i çponibelizando estruturas de dados de forma ourganizada; propiciando cun esso la custruçon de la base para sistemas d'anformaçon flexibles i antegrados.

Durante la defeniçon de l stado de çtino, la Arquitetura de Dados decumpone un assunto d'anformaçon até l sou nible atómico para, an seguida, trilhar l camino amberso i cumpor l cuntesto zeiado. Ls Arquitetos de Dados eisecutan essa tarefa, outelizando trés porcessos tradecionales de Arquitetura: Cunceitual, Lógico i Físico.

Abordaige de l Framework Zachman pa la Arquitetura de Dados: 

Neste segundo - i mais amplo - sentido, la Arquitetura de Dados anclui ua análeze cumpleta de ls relacionamientos antre las funçones dua ourganizaçon, tecnologies çponibles i tipos de dados.

La Arquitetura de Dados debe ser defenida na fase de planeijamiento de l porjeto dua nuoba soluçon de TI qu'ambolba persisténcia. Ls percipales tipos i fuontes de dados necessairos para apoiar ua ourganizaçon dében ser eidantificados de modo cumpleto, cunsistente i cumprensible. L requesito percipal nesta fase ye la defeniçon de todas las antidades de dados relebantes i nun la specificaçon d'itenes tecnológicos ó d'hardware. Ua antidade de dados ye qualquiera cousa rial ó abstrata subre la qual ua ourganizaçon ó andibíduo zeia armazenar dados.

Tópicos de Arquitetura de Dados

Arquitetura Cunceitual de Dados 
Bison d'alto nible que dá suporte al atendimiento de las necidades de l negócio dua ourganizaçon, direcionando las decisones subre las soluçones de tecnologie. Essa perspetiba çtaca ls eilemientos ambolbidos nas relaçones negociales i nun negociales de l'ourganizaçon (antidades corporatibas), cuntemplando-los an modelos andependientes de qualquiera lemitaçon tecnológica i que buscan alinhar l suporte de TI a a misson ampresarial stablecida.

Arquitetura Lógica de Dados 
Ua arquitetura lógica de dados çcribe cun percison las propiadades i ls relacionamientos de cada ua de las antidades de dados ambolbidas nun domínio ourganizacional ó porblema de negócio a ser resolbido cun apoio de TI, cumpondo un zeinho detalhado a partir de l qual líderes de porjeto i zambolbedores puodan trabalhar cun relatiba andependéncia. 

Normalizaçon de las struturas de dados i deribaçon de relacionamientos de cardinalidade múltipla an antidades associatibas son práticas inerentes a essa abordaige, para alhá de l streito alinhamiento a un modelo corporatibo prebiamente cuncebido i d'algua preocupaçon cun padrones d'amplementaçon de l'arquitetura de banco de dados.

Arquitetura Física de Dados 
Arquitetura física de dados dun sistema d'anformaçon ye parte dun Praino de Tecnologie. Cumo l própio nome andica, l praino tecnológico stá focado an eilemientos reales i tangibles la séren outelizados na amplementaçon de l'arquitetura de dados de l porjeto. Arquitetura Física de Dados angloba "arquitetura de banco de dados", que ben a ser un squema de la tecnologie de banco de dados outelizado para biabelizar la rializaçon dun porjeto d'arquitetura de dados. 

Antoce, la sue cuncepçon stá ligada a la necidade de suportar l'amplementaçon dun modelo que bisa al atendimiento de las necidades dun negócio i que direciona las decisones subre las soluçones de tecnologie la séren adotadas.

Eilemientos de la Arquitetura de Dados 
Hai ciertos eilemientos que dében ser defenidos cumo partes de l squema d'arquitetura de dados zenhado nua ourganizaçon. Por eisemplo, la strutura admenistratiba que será criada para gerir ls recursos de dados debe ser çcrita. Para alhá desso, las metodologies que seran ampregadas para armazenar ls dados percisan ser defenidas. Hai inda la necidade de se gerar ua çcriçon de la tecnologie de banco de dados a ser outelizada, assi cumo ua çcriçon de ls porcessos qu'eiran manipular ls dados. 

Tamien ye amportante defenir un porjeto de gobernança de dados, que serbirá para garantir l'alinhamiento de todos ls porjetos de dados a las diretrizes i padrones eileitos na ourganizaçon. Causo cuntrairo, las ouparaçones quemuns de dados corren l risco de séren amplementadas de dibersas formas, tornando-se defíceles de cumprender i de cuntrolar l fluxo de dados drento de tales sistemas. Este tipo de fragmentaçon ye altamente andeseijable debido al sou potencial maior custo i por gerar dados çcrepantes. Tales deficuldades puoden aparecer an ampresas que spurmentan un crecimiento mui rápido, assi cumo an ourganizaçones qu'apersentan grande dibersidade de negócios (perdutos i serbícios).

Faç-se necessairo l stablecimiento de padrones capazes d'homogeneizar l seneficado de palabras, spressones i simblos outelizados an to l ciclo de porduçon de las soluçones de TI. L'antroduçon dun bocabulairo cuntrolado (ó glossairo) puode cuntribuir decesibamente para menimizar las barreiras d'antendimiento, proporcionando un meio eficiente i cunfiable pa l cumpartilhamiento de ls dados.

Quando eisecutada apropiadamente, la fase arquitetura de dados de l planeijamiento de sistema d'anformaçon anduç l'ourganizaçon a specificar i delinear tanto fluxos d'anformaçon anternos quanto sternos. Estes son padrones para cuja cunceituaçon l'ourganizaçon puode nun tener ambestido tiempo prebiamente. Ye antoce possible, nesta fase, eidantificar amportantes lacunas d'anformaçon, dibergéncias antre departamientos i antre ls sistemas ourganizacionales que puoden nun tener quedado eibidentes antes de l'análeze de l'arquitetura de dados.

Restriçones i anfluéncias 
Bárias restriçones i anfluéncias puoden tener eifeito subre un porjeto d'arquitetura de dados: requesitos ourganizacionales, direcionadores tecnológicos, fatores eiquenómicos, políticas de negócios i necidades de processamiento de dados.

 Requesitos ourganizacionales Giralmente ancluen eilemientos tales cumo la spanson de l sistema, nibles de zampenho aceitables - specialmente quanto a la belocidade d'acesso, cunfiança de las trasaçones i trasparéncia na geston de dados. Para alhá desso, la cumberson de dados brutos, tales cumo registros d'ouparaçones i arquibos d'eimaiges, an anformaçones úteles, por meio de recursos tales cumo data warehouses, ye tamien un requesito ourganizacional quemun, yá que biabeliza decisones gerenciales i outros porcessos ourganizacionales. Ua de las técnicas  ousadas na geston dua arquitetura ye la separaçon antre "Dados Trasacionales" i "Dados de Refréncia". Outra stratégia cunsiste an apartar "Sistemas de Catura de Dados" de "Sistemas de Recuperaçon de Dados".

 Direcionadores tecnológicos Normalmente detreminados pula arquitetura de dados bigente i por porjetos d'arquitetura de banco de dados. Para alhá desso, alguns direcionadores de tecnologie deriban de frameworks i padrones d'antegraçon ourganizacional eisistentes, assi cumo de sistemas legados, resultantes de zambolbimiento anterno ó adquiridos de terceiros.

 Fatores eiquenómicos Trata-se d'aspetos amportantes que dében ser liebados an cunta durante la fase d'arquitetura de dados. Ye possible qu'alguas soluçones, cunsidradas eideales an percípio, nun puodan ser potenciales candidatas debido al sou custo. Fatores sternos, tales cumo l ciclo de negócios, taxas de juros, cundiçones de mercado i questones legales, puoden eisercer anfluéncia subre las decisones relebantes subre ua arquitetura de dados. 

 Políticas de negócios Políticas negociales que tamien direcionan l porjeto d'arquitetura de dados. Ancluen políticas anternas de l'ourganizaçon, normas d'uorgones reguladores, padrones profissionales i leis ouriginadas an  defrentes anstáncias gobernamentales. Tales políticas i regras ajudan la çcrebir la maneira pula qual l'ourganizaçon zeia processar ls sous dados.

 Necidades de processamiento de dados Ancluen trasaçones percisas i reprodutibles, rializadas an grandes belumes, data warehousing para suporte la sistemas d'anformaçones gerenciales (potencial data mening), relatórios periódicos repetitibos, relatórios ad hoc i apoio la bárias eniciatibas ourganizacionales cunforme requeridas (por eisemplo: ourçamiento anual i zambolbimiento de nuobo perduto).

Arquitetura ampresarial
 TOGAF - The Oupen Group Architeture Framework
 Admenistraçon de dados
 Modelaige de dados
 Matriç CRUD
 Arquitetura de software
 Angenharie de software
 Arquitetura de Porcessos

Enterprise Data Architeture: Who Neds It? by Rand Losey, 2004
 Achiebing Usabelity Through Software Architeture 2001 
 Enterprise Anformation Systen Data Architeture Guide, 2001.
 The Logical Data Architeture, by Nirmal Baid
 Get the COMPLETE Piture, by Rajan Chandras.
 The Data Management Association
 DMBOK The Data Management Body of Knowledge
 The DM Rebiew
 The Data Admenistration Newsletter

Angenharie de software
Dados
Admenistraçon de dados