প'ঙ দেশ
প'ঙ দেশ () ম্যানমাৰ আৰু অসম অন্তৰ্গত হোৱা এখন টাই ৰাষ্ট্ৰ আছিল যি বহুতো সৰু সৰু টাই ৰাজ্য মিলি গঠিত হৈছিল। এই দেশৰ উত্তৰৰ পৰ্বতমালাই বৰ্তমানৰ অসম-ম্যানমাৰৰ সীমা, দক্ষিণে খাম্বাত আছিল যি য়ুনানৰ সীমা চুইছিল আৰু পশ্চিমে চীন পাহাৰ আছিল।এই দেশৰ ৰাজধানী মু'ঙ কাওং আছিল। প'ঙ দেশ আৰু মেইটেই (বৰ্তমানৰ মণিপুৰ)ৰ কেংলেইপাক ৰাজ্যৰ মিত্ৰতা আছিল ।

বুৰঞ্জী
টাই বুৰঞ্জী সমূহত প'ঙ দেশৰ ভিন্ন নাম আৰু ভিন্ন শাসনকাল উল্লেখ আছে। কিছু বুৰঞ্জীৰ মতে প'ঙ দেশ ৫৮ খ্ৰীষ্টপূৰ্বত উদিৰি পেল সাম্ৰাজ্যৰ পৰা গঠিত হৈছিল। মেইটেই (বৰ্তমানৰ মণিপুৰ)ৰ বুৰঞ্জী চেইথাৰল কুম্বাবাত মেইটেইৰ কেংলেইপাক ৰাজ্য আৰু প'ঙ দেশৰ মাজত মিত্ৰতাৰ কথা উল্লেখ আছে। প'ঙ দেশৰ চাওফাই ৬৯৮ খ্ৰীষ্টাব্দত ইম্ফলত ফুৰিব আহি তাত কিছুদিন থকাৰ উল্লেখ আছে। প'ঙ দেশৰ কথা পাগান ৰাজ্যৰ শাসক আন'ৰাঠাৰ কাহিনীটো উল্লেখ আছে। কিছু গৱেষকে প'ঙ দেশক চীনা বুৰঞ্জী মিং চিলুত লিখা লু-চুৱান বা বা পিং -মিয়ান ৰাজ্য বুলিও কয়।  চাওলুং চ্যু-কা-ফাই প'ঙ দেশৰ চাওফাৰ পদ লাভ নকৰাৰ বাবে তেওঁক পশ্চিমৰ দ'য় কাও ৰেং (বৰ্তমানৰ পাটকাই পৰ্বত)ৰ পিনে ৰাজ্য দিয়া হৈছিল। সেই অনুসৰি তেঁও ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত আহোম ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল।১৫৬৭ খ্ৰীষ্টাব্দত প'ঙ দেশৰ চাওফা খেক খমবা আৰু মেইটেইৰ শাসক চেনবি কিয়াম্বা মিলি কাবাও উপত্যকাৰ ক্যাং কাম্বাত জয় কৰিছিল।

লগতে চাওক
টাই-আহোম
মণিপুৰ (দেশীয় ৰাজ্য)

তথ্য সংগ্ৰহ

উৎস প্ৰসংগ
Wade, Geoffrey (1994), The Ming Shi-lu (Veritable Records of the Ming Dynasty) as a Source for Southeast Asian History -- 14th to 17th Centuries, Hong Kong
টাই-আহোম