পাপুমপাৰে জিলা
পাপুমপাৰে জিলা (Pron:/ˌpæpəm ˈpæɹɪ or ˈpɑ:ɹeɪ/) উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অৰুণাচল প্ৰদেশ ৰাজ্যৰ এখন অন্যতম জিলা৷ ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি এই জিলা অৰুণাচল প্ৰদেশৰ আটাইতকৈ জনবহুল জিলা৷ জিলাখনৰ সদৰ ঠাই য়ুপিয়াত অৱস্থিত৷ জিলাখনৰ সংখ্যাগৰিষ্ঠ লোক নিচি জনজাতিৰ৷

ইতিহাস 
১৯৯৯ চনত নামনি সোৱণশিৰি জিলাৰ একাংশ পৃথক কৰি পাপুমপাৰে জিলা সৃষ্টি কৰা হৈছিল৷

ভৌগোলিক অৱস্থান 
পাপুমপাৰে জিলাৰ সদৰ ঠাই য়ুপিয়া (Yupia)৷ এই জিলাৰ মুঠ মাটিকালি ২,৮৭৫ বৰ্গ কিলোমিটাৰ৷ অৰুণাচল প্ৰদেশৰ ৰাজধানী ইটানগৰ এই জিলাতে অৱস্থিত৷

মহকুমা 
পাপুমপাৰে জিলাখন চাৰিটা মহকুমাত বিভক্ত: বালিজানম, দৈমুখ, কিমিন আৰু চাগালি (Sagalee)৷ ইয়াৰোপৰি জিলাখন পোন্ধৰটা প্ৰশাসনিক বৃত্তত বিভক্ত- বালিজান (Balijan), ইটানগৰ (Itanagar), নাহৰলগুণ (Naharlagun), দৈমুখ (Doimukh), তৰু (Toru), চাগালি (Sagalee), লেপ’ৰিয়াং (Leporiang), মেনিগ’ (Mengio), কিমিন (Kimin), বান্দৰদেৱা (Banderdewa), তাৰাচ’ (Tarasso), কাকৈ (Kakoi), গুমত’ (Gumto), পৰাং (Parang), আৰু চংদুপ’তা (Sangdupota)৷

এই জিলাৰ অৰুণাচল বিধানসভাৰ তিনিটা সমষ্টি আছে: ইটানগৰ, দৈমুখ আৰু চাগালি৷ এই সকলোবোৰ অঞ্চল পশ্চিম অৰুণাচল লোক সভা সমস্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত৷ 

ইটানগৰ ৰাজধানী কমপ্লেক্স পৃথক সহউপায়ুক্তই পৰিচালনা কৰে৷ ইয়াৰ অন্তৰ্ভুক্ত প্ৰশাসনিক বৃত্ত তিনিটা: ইটানগৰ, নাহৰলগুণ আৰু বান্দৰদেৱা৷ ২০১৩ চনৰ জানুৱাৰী মাহত অৰুণাচল প্ৰদেশ চৰকাৰে এই ৰাজধানী কমপ্লেক্সৰ গঠনত অনুমোদন জনায়৷ বৰ্তমান এই অঞ্চলটো পৃথক জিলাৰ দৰে পৰিচালনা কৰা হয়৷

জনসংখ্যা 
২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি পাপুমপাৰে জিলাৰ মুঠ জনসংখ্যা ১৭৬,৩৮৫ জন৷ জনসংখ্যাৰ ফালৰ পৰা ভাৰতৰ মুঠ ৬৪০ খন জিলাৰ ভিতৰত এই জিলাৰ স্থান ৫৯৪৷ পাপুমপাৰে জিলাৰ জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গকিলোমিটাৰত ৬১ জন৷  ২০০১-২০১১ দশকত জিলাখনৰ জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ হাৰ আছিল ৪৪.৫৭%৷ পাপুমপাৰেৰ প্ৰতি ১০০০ গৰাকী পুৰুষৰ বিপৰীতে মহিলাৰ সংখ্যা ৯৫০ গৰাকী আৰু সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮২.১৪%৷

পাপুমপাৰে জিলাৰ সংখ্যাগৰিষ্ঠ অধিবাসী নিচি (Nyishi) জনজাতিৰ লোক৷ তেওঁলোক পৰম্পৰাগতভাৱে দনী প’ল’ৰ অনুগামী৷

জৈববৈচিত্ৰ্য 
১৯৭৮ চনৰ পাপুম পাৰে জিলাৰ ১৪০ বৰ্গ কিলিমিটাৰ আগুৰি ইটানগৰ বন্যপ্ৰাণী অভয়াৰণ্য (Itanagar Wildlife Sanctuary) সৃষ্টি কৰা হয়৷

তথ্যসূত্ৰ

বাহ্যিক সংযোগ 

অৰুণাচল প্ৰদেশৰ জিলা