চেমুৱেল হ্যানিমেন
খ্ৰীষ্টিয়ান ফিড্ৰিখ চেমুৱেল হ্যানিমেন (; ১০ এপ্ৰিল ১৭৫৫ – ২ জুলাই ১৮৪৩) আছিল এগৰাকী জাৰ্মান চিকিৎসাবিদ তথা হোমিঅ’পেথি নামৰ বিকল্প চিকিৎসা পদ্ধতিৰ জনক।

প্ৰাৰম্ভিক জীৱন 
ছেক্স'নিৰ মেইছেন নামে ঠাইত চেমুৱেল হ্যানিমেনৰ জন্ম হৈছিল। চেমুৱেলৰ পিতৃ খ্ৰীষ্টিয়ান গটফ্ৰীড হ্যানিমেন আছিল এগৰাকী চিত্ৰশিল্পী তথা চীনা মাটিৰ বাচনৰ আৰ্হি প্ৰস্তুত কৰোঁতা, যাৰ বাবে মেইছেন চহৰ বিখ্যাত আছিল।

এজন যুৱক হিচাপে হ্যানিমেনে ইংৰাজী, ফৰাচী, ইটালিয়ান, গ্ৰীক আৰু লেটিন ভাষাত বুৎপত্তি লাভ কৰিছিল। পাছলৈ হ্যানিমেনে এজন অনুবাদক তথা ভাষা শিক্ষক হিচাপে জীৱন নিৰ্বাহ কৰিবলৈ লয়। হ্যানিমেনে লিপজিগ নামে ঠাইত দুবছৰ চিকিৎসাশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল যদিও লিপজিগত ক্লিনিকেল সুবিধাৰ অভাৱত তেওঁ ভিয়েনালৈ গৈ তাত দহ মাহৰ বাবে চিকিৎসাশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰে। উচ্চ শিক্ষাৰ এটা কাল সমাপ্ত হোৱাৰ পাছত, ১৭৭৯ চনৰ ১০ অক্টোবৰত হ্যানিমেনে ইউনিভাৰচিটি অৱ আৰলেনগেনৰ পৰা সন্মানসহ চিকিৎসাশাস্ত্ৰত মাষ্টাৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। হ্যানিমেনৰ থেছিছখন আছিল Conspectus adfectuum spasmodicorum aetiologicus et therapeuticus।

চিকিৎসাবিদ্যা অনুশীলন 
১৭৮১ চনত চেমুৱেল হ্যানিমেনে ছেক্স'নিৰ মেনছফেল্ডৰ তাম খনিৰ এটা এলাকাৰ এখন গাঁৱত চিকিৎসক হিচাপে কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলিছিল। হ্যানিমেনে জোহন্না হেনৰিট্ট কুচ্ছলাৰক বিয়া কৰাইছিল আৰু পাছলৈ তেওঁলোক এঘাৰটা সন্তানৰ পিতৃ-মাতৃ হয়। চিকিৎসাবিদ্যা অনুশীলন ত্যাগ কৰি পাছলৈ হ্যানিমেনে বৈজ্ঞানিক তথা চিকিৎসাবিদ্যাৰ পাঠ্যপুথিৰ অনুবাদক হিচাপে কাম কৰিছিল।

লেখন কাৰ্য 
হোমিঅ'পেথিক পদ্ধতি, ৰসায়নবিদ্যা আৰু সাধাৰণ ঔষধৰ ওপৰত হ্যানিমেনে ভালেমান কিতাপ, ৰচনা তথা চিঠি-পত্ৰ লিখিছিল:
 Heilkunde der Erfahrung. Norderstedt 2010, 
  reprinted in 
Fragmenta de viribus medicamentorum positivis sive in sano corpore humano obeservitis, a collection of 27 drug "provings" published in Latin in 1805.
The Organon of the Healing Art (1810), a detailed delineation of what he saw as the rationale underpinning homeopathic medicine, and guidelines for practice. Hahnemann published the 5th edition in 1833; a revised draft of this (1842) was discovered after Hahnemann's death and finally published as the 6th edition in 1921.
Materia Medica Pura, a compilation of "homoeopathic proving" reports, published in six volumes between vol. I in 1811 and vol. VI in 1827. Revised editions of volumes I and II were published in 1830 and 1833, respectively.

Chronic Diseases (1828), an explanation of the root and cure of chronic disease according to the theory of miasms, together with a compilation of "homoeopathic proving" reports, published in five volumes during the 1830s.
 The Friend of Health, in which Hahnemann "recommended the use of fresh air, bed rest, proper diet, sunshine, public hygiene and numerous other beneficial measures at a time when many other physicians considered them of no value."
 Appeal to Thinking Philanthropist Respecting the Mode of Propagation of the Asiatic Choler, in which Hahnemann describes cholera physicians and nurses as the "certain and frequent propagators" of cholera and that whilst deriding nurses' "fumigations with chlorine", promoted the use of "drops of camphorated spirit" as a cure for the disease.
 Hahnemann also campaigned for the humane treatment of the insane in 1792.
 John Henry Clarke wrote that "In 1787, Hahnemann discovered the best test for arsenic and other poisons in wine, having pointed out the unreliable nature of the 'Wurtemberg test,' which had been in use up to that date."
 Samuel Hahnemanns Apothekerlexikon . Vol.2 . Crusius, Leipzig 1798–1799 Digital edition by the University and State Library Düsseldorf
 Reine Arzneimittellehre . Arnold, Dresden (several editions) 1822–1827 Digital edition by the University and State Library Düsseldorf
 Systematische Darstellung der reinen Arzneiwirkungen aller bisher geprüften Mittel . Vieweg, Braunschweig 1831 – Digital edition by the University and State Library Düsseldorf

প্ৰসংগ পুথি 

, reprinted as ISBN 81-7021-693-1

বিতংকৈ পঢ়ক

তথ্য সংগ্ৰহ

বাহ্যিক সংযোগ

 Life History of Samuel Hahnemann 
 Christian Friedrich Samuel Hahnemann A historical overview
 Hahnemann Building, Hope Street, Liverpool former site of the Hahnemann Hospital, Liverpool
 A digitized copy of Hahnemann's personal 5th edition with handwritten notes for the 6th edition 
 Brief History of life of Samuel Hahnemann

চিকিৎসাবিদ
হোমিঅ’পেথি
জাৰ্মানীৰ ব্যক্তি