Ortschaftsrat
Dè Ortschaftsrõt (je nõch Bundesland au Ortsuusschuss, Ortsbeirõt, Ortsrõt, Beirõt, odder Ortsdeilvodrèttig bezeichnèt) isch è Vowaltigsorgan von èrè Stadt odder Gmeind z Dütschland.

Er duèt d Interessè vo dè Ortsdeil, Stadtdeil odder Deilort (z Hessè Ortsbezirk, z Badè-Württèbärg, Niddersachsè un bis 2008 z Thüringè Ortschaftè) gegèübber dè gsamtschtädtischè odder gsamtgmeindlichè Vowaltig vodrèttè.

Ortschaftsrôt wörred in è baar dütschè Bundesländer bi dè Kommunalwaalè diräkt gwäält. Z Badè-Württèbärg, deilwys z Sachsè un bis 2008 z Thüringè Ortschaftsrõt, z Hessè un Schleswig-Holschtei Ortsbeirõt, z Niddersachsè un im Saarland Ortsrõt, z Bremè Beirõt un z Mecklèburg-Vorpommèrè Ortsdeilvodrèttig.

Z Badè-Württèbärg, dè Stadt Bremè, Hessè un èm Saarland könned Ortschaftsrôt bzw. Ortsbeirôt è eignes Budget für d Vpwaltig übberdrait kriègè. D Hauptsatzig vo dè Städt un Gmeindè könnè in è baar Bundesländer vorsää, dass d Ortschaftsrôt dè Uusschüss vom Gmeinderõt glychgschtellt wörrè. I sellem Fall könned Beschlüss übber s eigene Budget usè bis zuè nèrè feschtglaitè Gränz selbstschtändig berõtè wörrè. Selli müèn denn èm Gmeindsrõt lediglich für d Abschtimmig, nit abber zuè nèrè witerè Berõtig vorglait wörrè.

In Nordrhy-Weschtfalè git s statt èm Ortschaftsrõt è Bezirksvodrèttig i dè Stadtbezirk odder Bezirksiusschüss i dè Ortschaftè.

Diè inneri Vofassig vo dè Gmeindè un diè Uffgabè vo dè Stadtbezirk odder Ortschaftsrôt sin i dè Gmeindsordnigè vo dè Länder greglèt.

Badè-Württèbärg 
D Gmeindeordnig reglèt d Ortschaftsvofassig i dè §§ 67–76. Es lyt bi dè Gmeindè, in irer Hauptsatzig è Ortschaftsvofassig im Raamè vo dè Vorschriftè vo dè Gemeindeordnig feschtzlegè odder widder uffzhebbè. Vorsitzendè vom Ortschaftsrõt isch dè Ortsvorschteher. „Dè Ortschaftsrõt hèt diè örtlich Vowaltig z berõtè. Er isch zu wichtigè Angelegèheitè, wo d Ortschaft betrèffèd, z hörè. Er hèt è Vorschlagsrächt in allè Aaglegeheitè, wo d Ortschaft betrèffèd.“ È Gmeind cha in bschränktem Umfang Aaglegeheitè, wo d Ortschaft betreffèd, im Ortschaftsrõt zur Entscheidig übberdrägè. Im Raamè vo dè Gebiètsreform hèn sich villi Gmeindè für iren freiwilligè Aaschluss a größeri Gmeindè als Gegèleischtig söttigi Entscheidigsrächt yruumè lõõ.

Bremè 
I dè Stadtgmeindè Bremè wörred zur Wòòrnemmig vo örtlichè Aaglegeheitè 22 Beirôôt – devò füüf für eigèschtändigi Ortsdeil – gwäält. Es sin Stadtdeilparlament mit ygschränktè Entscheidigsmöglichkeitè ud eigenè finanzièllè Mittel. Hintergrund isch, dass diè kommunali Vodrèttig, d Stadtbürgerschaft, uss dè stadtbremischè Abgordnetè vom Landesparlament, dè Bremischè Bürgerschaft, bschtòt un kei Volksvodrèttig wiè z. B. z Bèrlin odder Hamburg uff dè Bezirksebeni exischtyrt.

→ Luèg au Lischtè vo dè Wowaltigseinheitè z Bremè

Hessè 
Z Hessè könned d Städt un Gmeindè nõch § 82 Abs. 1 vo dè Hessischè Gmeindeordnig (HGO) durch Bschluss vo dè Gmeindevodrèttig für irè Gebièt Ortsbezirk bilded. D Yrichtig un Abgränzig vo dè Ortsbezirk wörd i dè Hauptsatzig vo dè Gmeind greglèt. In jeddem Ortsbezirk wörd èn Ortsbeirõt gwäält, dè Vorsitzende isch dè Ortsvorschteher. Desèll wörd i dè èrschtè Sitzig nõch dè Waal uss dè Mitti vo dè Ortsbeirôtsmitglider gwäält.

D Waal zu dè Ortsbeirôôt erfolgt glychzitig mit dè Waalè zu dè Gmeindsvodrèttig bzw. dè Stadtvoordnetèvosammlig für d Duèr vo füüf Johr. Änderigè vo dè Ortsbezirksgränzè odder d Uffhebig vo dè Ortsbezirk sind nu zum Ènd vo dè Waalzit möglich.

Dè Ortsbeirõt beschtòt uss mindeschtens drei, högschstens nüü Mitglider, in Ortsbezirk mit mee als 8000 Ywooner uss högschstens nünzee Mitglider. Diè gnaui Aazaal wörd i dè Hauptsatzig vo dè Kommunè feschtglait. D Mitglider vom Ortsbeirõt sin eerèamtlich dätig.

Dè Ortsbeirõt isch zu allnè wichtigè Aaglegeheitè, wo dè Ortsbezirk bedrèffèd, aazhörè, bsundere zum Entwurf vom Huushaltsblaan. Er hèt è Vorschlagsrächt in allnè Aaglegeheitè, wo dè Ortsbezirk aagônn. Er hèt zu denjenigè Frõgè Stellig z nää, diè ym vo dè Gmeindevodrèttig odder vom Gmeindevorschtand vorglait wörred.
Witeri Uffgabè könned èm Ortsbeirõt widerruèflich vo dè Gmeindevodrèttig übberdrait wörrè cha. Dè Ortsbeirôôt wörred zu dè Erledigung vo irè Uffgabè diè nötigè Finanzmittel zur Vofüègig gschtellt.

In Hessè bschtônn nit i allnè Gmeindè Ortsbeirôôt. I dè Regel hèn si au nu diè nõch HGO beschribbenè Mindeschtkompetenzè wiè Aahörigs- un Vorschlagsrächt. D Entscheidungè, gegèbenèfalls au gegè s Votum vom Ortsbeirõt, wörred i dè Gmeindevodrèttig droffè. In einigè Städt, z. B. Frankfurt am Main, wörred dè Ortsbeirôôt witergehendi Uffgaabè übberdrait un inè au diè entsprèchendè Finanzmittel zur Vofüègig gschtellt.

Rhyland-Pfalz 
Z Rhyland-Pfalz könned Städt un Gmeindè ab enèrè beschtimmtè Größi Ortsbezirk bildè (§ 77 GemO). Dõ könned Ußèschtellè vo dè Vowaltig mit bschtimmtè Uffgabè ygrichtet wörrè. Selli Uffgabè wörred vom jewyligè Ortsbeirõt un Ortsvorschteher wòòrgnõ.

D Zaal vo dè Mitglider von èm Ortsbeirõt wörd durch d Satzig vo dè Gmeind (Hauptsatzig) beschtimmt. Er bschtòt uss mindeschtens 3 högschstens 15 Mitglider. Dè Ortsbeirõt wäält uss sinèrè Mitti èn Vorsitzendè, dè Ortsvorschteher.

Dè Ortsbeirõt ist zu allnè wichtigè Aaglegèheitè, diè dè Ortsbezirk bedrèffèd, z hörè, bsunders zum Entwurf vom Huushaltsblaan (§ 75 GemO). Er hèt è Vorschlagsrächt in allnè Aaglegèheitè, diè dè Ortsbezirk aagônn. Er hèt zu sebbè Frõgè Stellig z nää, wo ym vo dè Gmeindevodrèttig odder vom Gmeindevorschtand vorglait wörred. Witeri Uffgabè könned èm Ortsbeirõt widerruèflich vo dè Gmeindevodrèttig übberdrait wörred. Dè Ortsbeirôôt wörred diè zu dè Erledigung vo irè Uffgabè nötigè Finanzmittel zur Vofüègig gschtellt.

Thüringè 
Z Thüringè hèn nõch dè Thüringer Kommunalordnig Ortsdeil vo dè Landgmeindè Ortschaftsrôôt un Ortsdeil vo Einheitsgmeindè Ortsdeilrôôt.

Einzelnõchwys 

Politik in Dütschland
Kommunalpolitik
Verwaltig (Dütschland)