Bose-Einstein-Kondensat
S Bose-Einstein-Kondensat (noch Satyendranath Bose und Albert Einstein; Abchürzig BEK, ängl. BEC) isch en extreme Aggregatzuestand vom ene Süstem vo Däili, wo mä nid cha vonenander underschäide. Bim BEK isch dr grösst Däil vo de Däili im gliiche kwantemechanische Zuestand. Das isch nume mööglig, wenn d Däili Bosone si und dorum sich noch dr Bose-Einstein-Statistik benämme.

Bose-Einstein-Kondensat si makroskopischi Kwanteobjekt, wo die äinzelne Bosone in ene vollständig delokalisiert si. D Woorschinlikäit ass mä jedes Boson am ene bestimmte Punkt cha aadräffe, isch also innerhalb vom Kondensate  überall gliich grooss. Dr Zuestand cha doorum mit ere äinzige Wällefunkzioon beschriibe wärde.

Vo doo chömme Äigeschafte wie Suprafluididäät, Supraläitig oder Koheränz über makroskopischi Distanze. Dank dere Koheränz cha mä Interferänzexperimänt mit Bose-Einstein-Kondensat mache und   Atomleiser baue, wo druf basiert, ass mä e Däil vo dr Materiewälle us dr Falle, wo s Kondensat din isch,  kontrolliert uskopplet.

Litratuur 
 Satyendranath Bose: Plancks Gesetz und Lichtquantenhypothese. In: Zeitschrift für Physik Nr. 26, S. 178, Springer, Berlin / Heidelberg 1924 (änglischi Übersetzig erschine in American Journal of Physics, Vol. 44, No. 11, Novämber 1976).
 Albert Einstein: Quantentheorie des einatomigen idealen Gases – Zweite Abhandlung. In: Sitzungsberichte der Preussischen Akademie der Wissenschaften. Berlin, 1925, S. 3–10.
 Kai Bongs, Jakob Reichel, Klaus Sengstock: Bose-Einstein-Kondensation: Das ideale Quantenlabor. In: Physik in unserer Zeit. Joorgang 34, Nummere 4, Wiley-VCH, Weinheim / Berlin 2003, , S. 168–176.

Weblingg 

 Max-Planck-Institut für Quantenoptik
 Aaschauligi Erklärige
 Onläin Skript mit ere usfüerlige theoretische Häärläitig
 Vordraag vom dütsche Füsiknobelbriisdrääger Wolfgang Ketterle über Bose-Einstein-Kondensat (1998) (änglisch)
 Video von Wolfgang Ketterles Lesung „Bose-Einstein Condensates: The Coldest Matter in the Universe“ – Massachusetts Institute of Technology, 11. Oktober 2001 (änglisch)

Quantephysik
Aggregatzuestand