Kraftwerk Eichholz
S Chraftwärch Aichholz isch è Spycherchraftwärch im Schwarzadal bi Brändè im Südschwarzwald gsi. S isch zämmè mit èm Bau vom Chraftwärch Hüsèrè baut worrè un hèt è zuèsätzlichi Energygwinnung uss èm Energyvolumè vom Schluchsee bringè söllè, bevor diè gsamt Chraftwärchsgruppè vo dè Schluri fèrtiggschtellt worrè sin.

Gschichtè un Bau 

Mit èm Bau vo dè obbèrè Stauschtuèfè vo dè Wärchsgruppè Schluchsee, wo uss dè Staumuèr am Schluchsee, èm 6,2 km langè Schluchsee-Schwarzaschtollè, èm Schwarzabeggi un èm Chraftwärch Hüsèrè bschtòt, isch bis 1931 s èrschte Bumpschpycherchraftwärch vo dè Chraftwärchskaskadè baut worrè. Well dè Bau vo dè Mittelschtuèfè Witznau un dè Unterschtuèfè Waldshuèt no Johre in Aaschpruch gnõ hèt, hèt mò d Wasserchraft vom Schluchsee un spôter vom Albbeggi obbè abbè nit in Strom umwandlè chönnè, ergo hèt mò è provisorischi Mittelschtuèfè è baar Kilometer unterhalb vom Schwarzabeggi i s änge Schwarzadal innè pflümlèt. Um sèll Energypotential vo dè Obberschtuèfè uusnutzè z chönnè, hèt mò dè insgsamt 9255 m lange Schwarza-Witznauschtollè bim Schièbèrhuus a dè Staumuèr vom Schwarzabeggi znägscht uff 2,9 km i d Schwarzahaaldè iè gschpitzt. Nõch fascht 3 km Stollèlängi un nu 30 m Höèunterschyd isch temporär è Schièberhuus un zwei Druggroorleitungè zum 100 m düèfèr i dè Dalsollè vom Schwarzadal ligendè Chraftwärch Aichholz baut worrè. Bis es Chraftwärch Witznau in Bedryb gangè isch, hèt mò im Aichholz übberschüssigs Wasser vom Hochschwarzwald gwünnbringènd schaffè lõ.

Chraftwärchsaalaag 

D Chraftwärchsaalaag hèt uss dè èrschtè 2,9 km vom Schwarza-Witznauschtollè bschtandè. Sèllè Stollè isch schu für dè spôtèri Gebruuch uff 4,1 m Durchmesser uusbaut worrè un isch dõdemit für s Chraftwärch Aichholz übberdimensionyrt gsi. Nõch èm Stollè isch è zweischträngigi gniètèti Druggroorleitung chò, wo vo-n-èm Schièberhuus zum 100 m dǜèfer ligèndè Chraftwärch gfüürt hèt. I jeddem Roorschtrang isch è Drosselklappè ybaut gsi, wo vo Hand hèt müèsè uffgmacht wörrè un sich durch Fallgwicht automatisch zuèmachè lõ hèt. D Roorleitung mit 15 mm Wandschtärki hét am Übbergang zum Stollè èn Durchmesser vo 1,75 m, wo sich am Chraftwärch uff 1,6 m vojüngt hèt. Alli Roorschträng hèn uff èn horizontalè Maschinnèsatz gfüürt, wo uss Francis-Turbynè, Sǜnchrongenerator un Erregermaschinnè bschtandè hèn. D Maschinnèleischtung isch asè uusglait gsi, dass d Schwarza s abflǜèßende Turbynèwasser ooni Schaddè abfüürè hèt chönnè. Ein Maschinnèsatz hèt è Leischtung vo 17,5 MVA bi nèm Turbynèschluggvomögè vo 14 Kubikmeter pro Sekund brocht hèt. Dè elegtrische Deil isch vo dè Firma Brown, Boveri & Cie. im Wärch Baddè i dè Schwiz hèrgschtellt worrè. Dè hǜdraulische Aalagèdeil hèt diè Schweddischi Firma Nydqvist och Holm gliferèt.

Jeddi Maschinnè hèt è eigèné Maschinnètransformator mit dèm d 10,5 kV Generatorschpannung uff 110 kV transformyrt worrè isch un mit èrè Hochschpannungsleitung i s Europäischi Vobundnetz ygschpeist worrè isch. Für dè Eigèenergybedarf hèt è 16-kV-Freileitung vum Chraftwärch Hüsèrè zum Chraftwärch Aichholz gää, wo schu dõmòls vo dè Leitwartè vum Wärch Hüsèrè fèrngschtüèrèt worrè isch.

Bedrybsèndi un Rüggbau 

Bedingt durch dè Chrièg isch d Mittelschtuèfè Witznau mit èm Schwarza-Witznauschtollè 1943 sowit fèrtig baut worrè, bis mò z Witznau ein Maschinnèsatz in Bedryb gnõ wörrè hèt chönnè. Anno 1950 sin Witznau alli vyr Maschinnèsätz inschtallyrt worrè un bedrybsbereit gsi, sèllèwäg isch s Chraftwärch Aichholz ußer Bedryb gnõ worrè isch. Dè èndgültigi Rüggbau isch Èndi vo dè fuffzger Johr übber d Bünni gangè. Dõdèby sin diè beidè Maschinnèsätz un d Druggroorleitungè komplètt demontyrt worrè, wôrènd d Bedrybsbautè erhaalté blibbè sin. Sèbbi diènèd hüt dè Wärchsgruppè Schluchsee als Bauhof. S früènère Schièberhuus mit èm Übbergang vom Stollè uff d Druggroorleitungè isch hüt no obberhalb vom hütigè Bauhof vorhandè un diènt als Zuègang zum Schwarza-Witznauschtollè.

Literadur 
 Schluchseewerk (Hrsg.): Schluchseewerk, Schillinger, 1952.
 Schwizer Bauzitig, Band 105/106, Johr 1935, S. 61–66, Digitalisat.

Weblinggs 

 S Chraftwärch Hüsèrè, Sitè vo dè Schluchseewärch

Aichholz
Bauwärk z Bade-Würtebärg