Muralto
Muralto (lombardisch Müralt) isch e Gmai im Schwyzer Kanton Tessin. Si ghert zum Chrais (circolo) Locarno im Bezirk Locarno.

Geografy 
Muralto lyt am Langesee am Oschtrand vum Maggia-Delta un isch Dail vu dr Agglomeration Locarno. Zue dr Gmai ghere au no d Fraktione San Vittore un Burbaglio.  Nochbergmaine sin näbe Locarno Minusio, Orselina un Gambarogno.

Gschicht 
Muralto isch zum erschte Mol gnännt wore anne 1235 as Muralto.

Muralto isch langi Zyt wichtiger gsy weder Locarno. I de Römerzyt isch deet en grooße Vicus gläge, mit Wonviertel, Gschäftsviertel, Nekropoole und Truppelaager. E Chile gits syt em 5. oder 6. Jarhundert, und di hüttig Stifts-Chile vo 1190/1200 isch bis 1816 au d Pfarchile vo Locarno gsy. Im früene 19. Jarhundert häts aber sy Bidüütig a di nööchgläge Stadt verloore, wo die 1825/26 en nöie Hafe poue ghaa hät. Mit der Ysebaan, wo z Muralto 1874 aachoo isch, isch d Bidüütig wider gstige: De Tourismus hät afa blüe, und s Grand Hôtel Locarno vo 1874/76 lyt uf Muralter Bode. Hüt isch es mit sym Meerzwäck-Kongrässzäntrum wider es Oort vo regionaaler Bidüütig.

Vo 1803 bis 1881 hät Muralto zue Orselina ghöört ghaa, hät sich dän aber nach eme Stryt sälbständig gmachet.

Verwaltig 
Dr Gmaisbresidänt (Sindaco) vu Muralto isch dr Stefano Gilardi.

Bevelkerigsentwicklig 
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005

Dialäkt 
Dr Dialäkt vu Muralto ghert zum Tesines, ere Mundartgruppe vum Weschtlombardisch.

Böuwärch 
 Chorherrestift S. Victoris de Locarno mit dr Chilche San Nicolao di Giornico (zum erschte Mol gnännt anne 1152, romanische Freskezyklus us em 12. Jh., gotische Freskezyklus us em 14. un 15. Jh., reschtauriert 1965–84, Glockedurm 1524–27, 1932 ufgstockt, Dootekapäll (Baihuus) vu 1745, Molereie vu 1857 vum Giacomo Antonio Pedrazzi un em Giovanni Antonio Vanoni)
 Chilche Santa Maria Annunciata (1502, neogotische Umböu 1883–85)
 Kapäll San Giuseppe
 di letschte Ville us de Belle Epoque, wo d Abrissbire überläbt händ

Lyt 
 Paul Klee (1879–1940), Moler, gstorbe z Muralto
 Richard Katz (1888–1968), Journalischt un Raiseschriftsteller, gstorbe z Muralto
 Erich Fromm (1900–1980), Psychoanalytike, Philosoph un Sozialpsycholog, gstorbe z Muralto
 Flavio Cotti (* 1939 z Muralto), Bundesroot
 Diego Bianconi (* 1957 z Muralto), Chinschtler
 Franco Forini (* 1958 z Muralto), Formel-1-Rännfahrer

Literatur 
 
 Elfi Rüsch: Schweizerischer Kunstführer, Band 766: San Vittore in Muralto. ISBN 3-85782-766-1

Weblink 

 http://www.muralto.ch

Fueßnote 

Ort (Kanton Tessin)