Lusevera
Lusevera (sloweenisch Bardo, furlànisch Lusèvare) ìsch a itàlianischa Gmainda ìn dr Regioon Friaul-Julisch Venezia. Sa zeehlt  Iiwoohner (Schtànd ). Sa lìegt äbb 23 Kilomääter nordäschtlig vun Udine àm Fluss Torre. D’ Gmainda bfìndet sìch grààd àn dr sloweenischa Granz un gheert àlso zem „friulischa Slààwalànd“. Z’ Lusevera un ìn da nochbeerliga Därfer reeda m’r a aiganer sloweenischer Diàläkt.

Geogràfii 
D’ Gmainda Lusevera bschteht üss mehrera Wiiler:
 Cesariis (Podbardo)
 Lusevera (Bardo)
 Micottis (Sedlišča)
 Musi (Mužac)
 Pers (Brieh)
 Pradielis (Ter)
 Vedronza (Njivica) —’s ìsch s’ Verwàltungszäntrum
 Villanova delle Grotte (Zavarh)

Gschìcht

ìm Kàlta Kriag 
Wahrem Kàlta Kriag hàt maa-n-uff’m Gmaindabooda vu Lusevera mehrera Bfäschtigungswark bàuia, wo Tail vum „Gorizianer Schwälla“ gsìì sìnn —ìn dara Zitt ìsch Lusevera grààd àn dr jugoslààwischa Granz gsìì. Salla Bfäschtigunga sìnn ìn da Wiiler Micottis un Musi un àm Tanamea-Pàss gsìì. D’ klaina Bfäschtigung vu Micottis hàt sìch àn dr Schtrooss vu Lusevera uff Villanova bfunda, àn dr Kritzung mìt dr Schtrooss uff Taipana. D’ Bfäschtigunga vu Musi un Tanamea hann s’ Vertaidigungsyschtääm vum Torre-Hoochtàl un vum Udine-Ewana bìldet. S’ Wark vu Musi ìsch àm Üüsfàhrt vum Uccea-Tàl un àm Iifàhrt vum Torre-Tàl gsìì. S’ Wark vum Tanamea hàt maa-n-ìm Gschtai grààd hìnter àm Pàss gedulwa, àm heechschta Punkt vum Isonzo-Tàl, geega-n-ìwwer dr jugoslàwischa Granz. Dr Uffbàui vu da Bfäschtigungswark hàt dr 52. Infàntrii-Regimant „Àlwa“-n-ìwwerwàcht. Noh-n-em Kriagsand àm Ààfàng vu da Joohra 1990 hàt maa d’ Bfäschtigungswark àbbàuia.

s’ Ardbeewa vu 1976 
Àm 6. Mai 1976 sìnn vìela Gebäijer z’ Lusevera durs Ardbeewa vum Friaul schwar bschaadigt worra. Fìr dr Wìederuffbàui ìsch d’ Gmain mìt dr guldiga Medàlia vum Ziwilverdianscht üsszaichent worra:

Beväälkerungsäntwìcklung 

Noh-n-em Zänsüs vu 1971 sìnn 86,4 Prozant vu da Iiwoohner Sloweena gsìì.

dr lokààla Dialäkt 
Z’ Lusevera reeda m’r d’ slààwischa Mundàrt Po našin odd’r Po nasen. ’S ìsch a àltertìmmliger Dialäkt vu dr sloweenischa Schprooch, wo numma ìn a pààr Därfer ìm Torre-Tàl un ìm üüsserschta Wäschta vum Sloweenia grädd wìrd.

Weblìnks 

 D’ offiziälla Websitta vu dr Gmainverwàltung (itàlianisch)

Ainzelnoohwiisa 

Ort (Italie)
Friaul-Julisch Venezie