Moteksomah II
Moteksomah II, nowkiya «Xokoyotsin» ( 1466 – 29 tlen honioh tlen 1520) (), no moihkwiloa Moktesomah, Motewksomah so Motekohsomah, elki tlahtoani tlen chiknawi tlen Mexihko Tenochtitlan wan Weyi Tlahtoani chikwase tlen Exkan Tlahtoloyan, inintsalan 1502 so 1503 wan xiwitl 1520. Ipan itlayekanalis, analewanih (kaxtiltekahmeh) Anawak Tlalli ahsikoh. Mikki nopa xiwitl kemman mochiwki ne kaxtiltekahmeh wan tlaxkaltekahmeh teetlalkwihkwilistli tlen Exkan Tlahtoloyan, kampa Hernán Cortés wanya nochin itsonkotonwan tlatewihkeh.

Inok itlayekanalis piwi Exkan Tlahtoloyan itlalwi. Ininwanya itsonkotonwan, Weyi Tlahtoani Moteksomahtsin mosemmakak kitlalkwihkwis Xokonochko (Chiyapan) wan Teekwantepek, kenní kinsenkwik tsapotekah wan tlapanekatlakameh inintlalwi. Nowkiya, kinawatihki ayokmo tekitikan ne masewaltin pan tlahtohkatekpan, wakka kinxelohki ne pipiltin tlen masewaltin achiyok. Tlawel momattok ni tlahtoani itlatolol inintsalan nochin sasanilmeh ika analewanih tlen kalahtoyayah kampa masewaltlakameh inintlalwi.

Mokoronarohki Weyi Tlahtoani sankemman Awitsotl mikki ok ipan se apachiowalistli tlen mochiwki pan xiwitl 1502, inin panok pampa Tenochtitlan tlawel tlaatitlan. Yahwa kixelohki iweyitlahtohkayo ika tlatilantli, kisenkawki altepemeh ika teeinankeh, pewki teetlalkwihkwilistli wan yaoyotl ika Tlahtoloyan Tlaxkallan wan Michwahkatlahtohkayotl, sanpampa tenochkah axkemman welkeh kintlalkwihkwih.

Iwkatsan onkak sekinok Weyi Tlahtoanih tlen Mexihko Tenochtitlan teipan Moteksomah, ipaniman inintlayekanalis elkeh nelkototsitsin pampa sanniman wetski Exkan Tlahtoloyan, ipan xiwitl 1521.



Tokayotl

Nemiliskayotl

Itlayekanalis

Iteetlalkwihkwilis

Kaxtiltekahmeh ahsikoh

Nowkiya xikitta

Tlahtoltlahkwilolli

Kampa motemohki

Seyok tlanechikolistli 
Mexikah
Weyi Tlahtoanih
Tlayekananih tlen Mexko
Masewaltlakameh tlen Mexko
Moteksomah iteeixmatkakwaw
Weweyak tlahkwilolli