یزدگرد سوم
یزدگرد سوم ساسانیونِ سی‌اُمین و واپسین شا، که شهریار ِوچه و خسرو پرویز ِنوه و شیرین ِشی بی‌یه. سال ۶۳۲ میلادی چون هچکی دیگه سلطنتی خانواده دله نموندست‌بی‌یه، وه ره بَییتنه و شا هاکردنه.  گانّه که وه وقتی خاسته شا بواشه ۲۱ ساله بی‌یه و بیست سال شائی هاکرده. وه که شا بگردسته، ایران دله‌ی بل-بشو و درگیریون تموم بَیینه و مردِم متحد بگردستنه. 

عربون حمله ونه شائی گادِر بی‌یه که باعث بیّه تیسفون و تقریباًً ساسانیون ِتموم سامون ره اعراب بَییرن. یزدگرد هم نتیجتاً باو ِهمراهی فرار هاکرده و وقتی گاوباریون وه ره دعوت هاکردنه، قبول نکارده و بورده مرو ِسمت که اونجه جه بتونه چین جه ارتباط پیدا هاکنه ولی اونجه‌ی حاکمون وه ره خیانت هاکردنه و اتا اَسیوبون آخرسری وه ره بکاشته.

بن بنویشت

منابع 
 
 بلاذری، احمد بن یحیی بن جابر. فتوح‌البلدان. ترجمهٔ محمد توکل، نشر نقره، ۱۳۴۷
 
 
 
 دریایی، تورج، شاهنشاهی ساسانی، برگردان مرتضی ثاقب‌فر، نشر ققنوس. ISBN 964-311-436-8
 راوندی، مرتضی. تاریخ اجتماعی ایران.، جلد دوم. چاپ سوم. تهران: انتشارات امیر کبیر، ۲۵۳۶
 زرین‌کوب، عبدالحسین. تاریخ ایران بعد از اسلام. انتشارات امیر کبیر، چاپ یازدهم، ۱۳۸۶
 
 
 فرای، ریچارد ن. عصر زرین فرهنگ ایران، ترجمهٔ مسعود رجب‌نیا، چاپ چهارم. انتشارات سروش، ۱۳۸۸
 
 معطوفی، اسدالله. تاریخ چهار هزار ساله ارتش ایران، جلد اول. تهران: نشر ایمان، ۱۳۸۲
 مقدسی، مطهر بن طاهر. البدء و التاریخ، جلد اول. ترجمهٔ محمد رضا شفیعی کدکنی، نشر آگه، چاپ اول، ۱۳۷۴
 یعقوبی، احمد بن اسحاق. تاریخ یعقوبی، جلد اول. ترجمهٔ محمد ابراهیم آیتی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، چاپ نهم، ۱۳۸۲
‎

ساسانیون شاهون