سن مارینو
سن مارینو ِجمهوری  یا سان مارینو اتا کشور نوم هسه که اروپا دله جا بَیته. ونه دور و وَر همه ایتالیای ِسامون وسّه هسته و وه واتیکان واری ایتالیای ِدله کَته.

این کشور أتا پچک سامون هسه که کوهنه گِدِر شازده‌نیشت جه (میونی اروپا سال‌ئون) بمونسه. این سامون قبل اینکه اتا مستقل ِشازده‌نیشت بَوو، روم مقدس امپراتوری دله دَیی‌یه. 

سن مارینو ِشهرت ونه اساسی قانون وسّه هسته. سن مارینو ِقانون که سال ۱۶۰۰ میلادی بنویشته بیّه، قدیمی‌ترین اساسی قانون هسته که هَنتا اجرا وانه. این کشور پچیک‌ترین جمهوری هم هسته.

تاریخ 
سن مارینو جمهوری شه بساتن تاریخ ره اوایل قرن چاروم میلادی جه رسندنه، زمونی که گانّه سنت مارینوس و اتی مسیحیون این شهر مقوم ساکن بَینه. Castellum Sancta Marini نوم که ونه معنی «سانتا مارینی قلعه» وونه، Liber Pontificalis ("پاپ ِکتاب") دله بموئه و این کتاب ِبنویشتن سال ۷۵۵ میلادی شنه. قدیمی‌ترین سند که تلمبارون میون کته، سال ۸۸۵ میلادی شنه که گانه سن مارینو اتا جمهوری واری داشته. قرن دوازدهم سن مارینو اتا شهرستون (بقول وشون «کامون») بیّه که شه وسّه شه‌گردونی داشته و شه قانون ره اجرا کرده. اسقف‌ها و همساینون خاستنه این کمون ره مزراب بی‌یلن و وه ره شه قدرت په هایرن ولی چون کوه میون دیّه و دفاعی قدرت داشته، خله موفق نینه ونه استقلال ره په دکانن. وشون سیاسی رقابتون دله هم شرکت داشتنه و اینتی جان سالم بدر بَوردنه. اواسط قرن پونزهم، این کشور اتا جمهوری بیّه که اتا شؤرا وه ره اداره کرده و این شؤرا دله ۶۰ مرد عضو بینه که گت-گت آدمون و اشرافی خانواده‌ئون جا تعلق داشتنه. سن مارینو قرن شونزهم چنتا حمله جه جان بدر بَوِرده و چزاره بورجیا سال ۱٬۵۰۳ موفق نیّه سن مارینو ره بَیره. این شهر اتا یادگار هسته که رنسانس گادر جه بموندسته چون اون زمون ایتالیای منطقه دله دولت-شهرون و پچیک کشورون خله زیاد بینه. قرن هیژدهم پاپ ایالتی کشور هم وشون ره نهب هاکرده، بَیره ولی شه استقلال جه دفاع هاکردنه و اتا الیگارشی حکومت جه بقا پیدا هاکردنه. زمونی که ناپلئون ایتالیا ره حمله هکرده، وشون استقلال جا احترام بی‌یشته چون جمهوریت داشتنه. وه پیشنهاد هاکرده که سن مارینویِ سامون ره هم گت‌ته هاکنن (۱٬۷۹۷). ناپلئونی جنگ‌ها که تموم بیّه په، وین کنگره  (۱٬۸۱۵) دله سن مارینویِ استقلال برسمیت بشناسی بیّه. قرن ۱۹ که خاستنه ایتالیا ره متحد هاکنن، سان مارینو ایتالیایی انقلابیون ره کومِک کرده و جوزپه گاریبالدی ره پناهندگی هدائه. زمونی که ایتالیایِ اتحاد کامل بیّه، ات سری پیمون‌نومه دَوِستنه که سن مارینویِ استقلال ره ایتالیاییون قبول هاکردنه؛ اولین پیمون سال ۱٬۸۶۲ بی‌یه. جهونی جنگ دوم دله سن مارینو بی طرف بموندسته، ولی سال ۱٬۹۴۴ بریتانیا شهر ره بمبارون هاکرده و اتی گدر هم آلمانی نیروها شهر ره اشغال هاکرد بینه.

سیاست و اقتصاد 
سن مارینو اساسی قانون شه اساس ره سال ۱٬۶۰۰ جه حفظ هاکرده ولی وه ره خله تغییرات هم هدانه. حکومت اتی پارلمونی هسته. وشون گتِ شؤرا دله ۶۰ نفر عضویت دارنه که هر پنج سال ات‌بار مردمون انتخاب کانّه. اتا رییس شؤرا دله جه انتخاب وونه که اداری و سیاسی اختیارات دارنه و سه سال ویشته نتونده قدرت داره. ایالتی کنگره هم دارنه که دَه نفر عضو دارنه و هر عضو اتا وزارت ره بعهده گیرنه و دولت ِکار ره کانده.

کشور اقتصاد توریسم په گردنه و هتل‌داری جه خله پول دریارنه. کشاورزی جه خله پول در نیارنه ولی وشون وسّه حیاتی هسته. گندم، انگور و جو اصلی محصولات هستنه. لبنیات و دامداری هم اهمیت دارنه. سه‌چاروم مملکت ره کشت بـِن یارننه. وشون انده کوه ره بجوستنه که دیگه معدنی منابع ندارنه و وشون برق همه ره ایتالیا تأمین کانده.  لوازم الکترونیکی ، رنگ، لوازم آرایشی، سرامیک، جواهرات و پوشاک وشون اصلی تولیدات هسته و سرامیک و فرفورژه و مبل هم ساجنّه. بانکداری و تمبر ِبازار هم سان مارینو دله خجیر هسته. سال ۲٬۰۰۲ جه یورو اصلی پول یکا هسته که لیر جا ره بَیته.

منابع 

 انگلیسی ویکی‌پدیا
Wikipedia contributors, "San Marino," Wikipedia, The Free Encyclopedia accessed February 17, 200

 
اروپا کشورون
ایتالیا تاریخ