ਵਜੀਫਾ
ਵਜੀਫਾ ਇੱਕ ਵਿੱਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਜੀਫਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਵਜੀਫੇ ਦੇ ਪੈਸੇ ਵਾਪਸ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਵਜੀਫਾ ਬਨਾਮ ਅਨੁਦਾਨ 
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਬਦਲਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਜੀਫੇ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ ਪੂਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਵਜੀਫਾ ਮਿਲਣਾ ਦੂਜੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

1। ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਜੀਫੇਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਗਰੇਡ ਪੁਆਇੰਟ ਔਸਤ ਜਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕ੍ਰਿਤ ਟੈਸਟ ਸਕੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਕਟ ਜਾਂ ਸੈਟ ਨੂੰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਚੁਣਨ ਲਈ।
2।

ਅਥਲੈਟਿਕ ਵਜੀਫੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਐਥਲੈਟਿਕ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ' ਤੇ ਆਧਾਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਐਥਲੈਟਿਕ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਉੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਐਥਲੀਟਾਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
3। ਮੈਰਿਟ ਵਜੀਫੇ ਕਈ ਮਾਪਦੰਡਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਾਂ ਕਲੱਬ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਜਾਂ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸੇਵਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜਾਂ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ' ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਬਿਨੈਕਾਰ ਦੀ ਫਾਫ੍ਸਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਿਸਮਾਂ 
ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਵਜੀਫਿਆਂ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:

1। ਮੈਰਿਟ ਅਧਾਰਿਤ: ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ, ਕਲਾਤਮਕ, ਅਥਲੈਟਿਕ ਜਾਂ ਦੂਜੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਬਿਨੈਕਾਰ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸੇਵਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਰਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮ ਯੋਗਤਾ-ਆਧਾਰਿਤ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ' ਤੇ ਕਿਸੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਕਾਲਜ ਦੁਆਰਾ, ਇਹ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਟੈਸਟਾਂ 'ਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਜਾਂ ਉੱਚ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੈਰਿਟ-ਅਧਾਰਿਤ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਸਿੱਧੇ ਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਲਜ ਜਾਂ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

2। ਲੋੜ-ਆਧਾਰਿਤ: ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲੋੜ ਆਧਾਰਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਜੀਫ਼ੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਫਾਫ੍ਸਾ ਦੇ ਨਤੀਜੇ (ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਈਐਫਸੀ) ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਜ਼ੀਫ਼ੇ ਅਕਸਰ ਮੈਰਿਟ ਅਧਾਰਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰਤ ਅਧਾਰਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
3।

ਵਿਦਿਆਰਥੀ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼: ਇਹ ਉਹ ਵਜੀਫੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ, ਨਸਲ, ਧਰਮ, ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਇਤਿਹਾਸ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ-ਖਾਸ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਈ ਮੂਲ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਘਰ ਜਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਣ। ਗੇਟਸ ਮਿਲੇਨਿਅਮ ਸਕੋਲਰਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਇੱਕ ਹੋਰ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਜੀਫਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਿਲ ਅਤੇ ਮੇਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਦੁਆਰਾ ਫੰਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਵਜੀਫਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਅਫਰੀਕਨ ਅਮਰੀਕਨ, ਅਮਰੀਕਨ ਭਾਰਤੀ, ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸਫਿਕ ਟਾਪੂ ਦੇ ਅਮਰੀਕਨ ਅਤੇ ਲੈਟਿਨੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। 
4।

ਕਰੀਅਰ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼: ਇਹ ਉਹ ਵਜੀਫੇ ਹਨ ਜੋ ਕਾਲਜ ਜਾਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧਾਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਦਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਚ-ਲੋੜੀਂਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂ ਨਰਸਿੰਗ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਹਨ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਰਸਿੰਗ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ ਭਵਿੱਖੀ ਨਰਸਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਵਜੀਫਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਜੇ ਓਹ ਕਿਸੇ ਲੋੜੀਂਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਣ।
5।

ਅਥਲੈਟਿਕ: ਇਹ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੁਨਰ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਕੂਲ ਜਾਂ ਕਾਲਜ ਜਾ ਪਾਏਗਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਵਾਸਤੇ ਖੇਡਣ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਖੇਡ ਵਜ਼ੀਫ਼ੇ ਖਿਲਾੜੀ ਨੂੰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਤਾ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਸਕੂਲ-ਆਧਾਰਿਤ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਵਜ਼ੀਫ਼ੇ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਕਾਦਮਿਕ ਜਾਂ ਬੌਧਿਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਐਥਲੈਟਿਕ ਲਈ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਪੈਸਾ ਦੇਣਾ ਸੰਸਥਾਨ ਦੇ ਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ।
6।

ਮਾਰਕਾ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ: ਇਹ ਵਜ਼ੀਫ਼ੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਮਾਰਕਾ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਰਕਾ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਦੇ-ਕਦੇ ਇਹਨਾਂ ਵਜੀਫਿਆਂ ਨੂੰ ਬਰੈਨਡਿਡ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਸ ਅਮਰੀਕਾ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਇੱਕ ਮਾਰਕਾ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ।
7।

ਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁਕਾਬਲਾ ਵਜੀਫਾ: ਇਹ ਵਜੀਫਾ ਇੱਕ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਮਿਨੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਆਧਾਰਿਤ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਇੰਦਰਾਜ ਦਾਖਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

References 

ਅਕੈਡਮੀਆ