ਮਗਫੂਰ ਅਹਿਮਦ ਅਜਾਜ਼ੀ
ਮਗਫੂਰ ਅਹਿਮਦ ਅਜਾਜ਼ੀ (3 ਮਾਰਚ 1900 – 26 ਸਤੰਬਰ 1966) ਬਿਹਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੀ।

ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ
ਅਜਾਜ਼ੀ ਦਾ ਜਨਮ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 3 ਮਾਰਚ 1900 ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਦਿਹੁਲੀ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੁਜ਼ੱਫਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਾਕਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਹਾਫਿਜ਼ੂਦੀਨ ਹੁਸੈਨ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਇਮਾਮ ਬਖਸ਼ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਮਹਿਫੂਜ਼ੁੰਨੀਸਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਨਾਨਾ ਰਿਆਸਤ ਹੁਸੈਨ ਸੀਤਾਮੜੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ।

ਉਹ ਫਜ਼ਲੇ ਰਹਿਮਾਨ ਗੰਜ ਮੁਰਦਾਬਾਦੀ ਦੇ ਖਲੀਫ਼ ਅਜਾਜ਼ ਹੁਸੈਨ ਬੁਦਾਯੂਨੀ ਦਾ ਚੇਲਾ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 'ਅਜਾਜ਼ੀ' ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਹਾਫਿਜ਼ੂਦੀਨ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸਨੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਨੀਲ ਬਾਗਬਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਸਾਨੀ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਅਜਾਜ਼ੀ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਇਲਾਜ ਦੌਰਾਨ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਚਾਰ ਬਾਗ ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਜਾਜ਼ੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਅਹਿਸਾਨ ਅਜਾਜ਼ੀ ਵੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਸੀ।  ਨੂਰਨ ਨਿਸਾ, ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਹੀ ਭੈਣ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ

ਜਨਮ 1900
ਮੌਤ 1966