ਐਨੀ ਮਾਸਕਰੇਨ
ਐਨੀ ਮਾਸਕਰੇਨ (6 ਜੂਨ 1902 - 19 ਜੁਲਾਈ 1963) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮੀ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਮਾਸਕਰੇਨ ਇੱਕ ਲਾਤੀਨੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੈਬਰੀਅਲ ਮਾਸਕਰੇਨ ਤਰਾਵਣਕੋਰ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1925 ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰਾ ਐਮ.ਏ. ਮਹਾਰਾਜਾ ਕਾਲਜ ਤਰਾਵਣਕੋਰ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੇ ਕਲਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ, ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਦੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਲੋਨ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ 
ਅੱਕੱਮਾ ਚੈਰੀਅਨ ਅਤੇ ਪੈੱਟਮ ਥਾਨੂ ਪਿਲਾਈ ਦੇ ਨਾਲ, ਮਾਸਕਰੇਨ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੀ ਏਕੀਕਰਨ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਇਕ ਨੇਤਾ ਸਨ। ਫਰਵਰੀ 1938 ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਟ੍ਰਾਵਣਕੋਰ ਸਟੇਟ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ। ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਤ੍ਰਾਵਨਕੋਰ ਲਈ ਇਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਅਗਵਾਈ ਪੈਟੋਮ ਥਾਨੂ ਪਿਲਾਈ ਨੇ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਕੱਤਰ ਕੇ. ਟੀ. ਥਾਮਸ ਅਤੇ ਪੀ. ਐਸ. ਨਟਰਾਜਾ ਪਿਲਾਈ, ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਐਮ. ਆਰ. ਮਾਧਵਾ ਵਾਰੀਅਰ, ਖਜ਼ਾਨਚੀ ਸਨ। ਮੈਕਸਾਰਿਨ ਨੂੰ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਵਿਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਮੇਟੀ ਵਿਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਸੀ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚਿਤਿਰਾ ਥਿਰੂਨਲ ਨੂੰ ਮੰਗ ਪੱਤਰ ਭੇਜਣਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰ ਸੀ ਪੀ ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਅਈਅਰ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਖਤਮ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਦੀਵਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਨਿਯੁਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਅਈਅਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਲਈ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ।

ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਪਿਲਾਈ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰਾਜ ਵਿਆਪੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ, ਮਸਾਕਰਿਨ ਉਸ ਦੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ, ਦੀਵਾਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਪੁਲਿਸ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਲੇਖਾ ਜੋਖਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ। ਅਈਅਰ ਨੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਮਾਸਕਰੇਨ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ ਜੋ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਨਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਖਤਰਨਾਕ ਸੀ ਅਤੇ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਕਾਰਨ 1939-1947 ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕੈਦੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।

1938 ਅਤੇ 1939 'ਚ, ਮਾਸਕਰੇਨ ਨੇ ਤ੍ਰਾਵਣਕੋਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਪੀਕਰ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। 1942 ਵਿਚ, ਮਾਸਕਰੀਨ ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਤ੍ਰਾਵਣਕੋਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। 21 ਫਰਵਰੀ 1946 ਨੂੰ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਮਾਸਕਰੇਨ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ, "ਹੋਰ ਤਾਂ ਵੀ, ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਜੀਭ ਉੱਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਕੋਈ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬੋਲਣ ਲਈ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਸ਼ਣ ਵੀ ਇਕ ਨਮੂਨਾ ਹੈ, ਜੇ ਅਖਬਾਰ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਸਹੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਭਾਈ ਥਾਨੂ ਪਿਲਾਈ ਨੂੰ ਭੇਜੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਬੇਵਕੂਫ਼ੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਤ੍ਰਾਵਣਕੌਰ ਦੇ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ. ਐਕਟ ਕਰੋ ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੇ ਨਿਰਪੱਖ ਸੈਕਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਸਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋ।" ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਇਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਖਿਆ, ਪਿਲੈ ਨੇ ਆਸ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਮਸਕਰੇਨ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੇਗੀ।

ਸੰਸਦੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਮਾਸਕਰੇਨ 1951 'ਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਲੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਕੇਰਲਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਲਈ ਚੁਣੇ ਸਿਰਫ 10 ਮੈਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਸੰਸਦ ਲਈ ਆਪਣੀ ਚੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮਾਸਕਰੇਨ 1948—52 ਤੱਕ ਤਰਾਵਣਕੋਰ-ਕੋਚਿਨ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ 1949-1950 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪਾਰੂਰ ਟੀ ਕੇ ਨਾਰਾਇਣ ਪਿਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਚਾਰਜ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਚੋਣ ਕਮੇਟੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਸਨੇ ਹਿੰਦੂ ਕੋਡ ਬਿੱਲ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। 1957 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਦੂਜੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਐਸ ਈਸਵਰਨ ਨੇ ਹਰਾਇਆ, ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰਹੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਾਵਨਕੋਰ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗੀ, ਪੱਤੋਮ ਥਾਨੂ ਪਿਲਈ ਵੀ ਸੀ।

ਮੌਤ 
ਐਨੀ ਮਾਸਕਰੇਨ ਦੀ 1963 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਬਰ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੇ ਪੱਟੂਰ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹੈ।

ਯਾਦਗਾਰੀ 
ਐਨੀ ਮਸਕਰੇਨ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਬੁੱਤ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੇ ਵਾਜੁਥਾਕਾਡ ਵਿਖੇ ਐਨੀ ਮਸਕਰੇਨ ਚੌਕ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਤੰਬਰ 2013 ਵਿੱਚ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹਾਮਿਦ ਅੰਸਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 A selection of speeches of the women members of the Constituent Assembly of India

ਮੌਤ 1963
ਜਨਮ 1902
ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ