ਜਮੁਨਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)
ਜਮੂਨਾ (ਜਨਮ 30 ਅਗਸਤ 1936) ਇੱਕ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਤੇਲਗੂ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਗਾਰੀਕਾਪਤੀ ਰਾਜਾਰਾਓ ਦੀ ਪੁੱਤੀਲੂ (1953) ਤੋਂ ਅਭਿਨੈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਐਲਵੀ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦੇ ਮਿਸਾਮਾ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਵਿੱਚ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ।

ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਜਮੁਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਹੰਪੀ ਵਿੱਚ ਨਿਪਾਨੀ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਰਾਓ, ਮਾਧਵ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਿਆ ਕੌਸ਼ਲਯ ਦੇਵੀ ਕੋਲ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਜਾਨਾ ਬਾਈ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਜਮੁਨਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗੁੰਟੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੁੱਗੀਰਲਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਜਦ ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਦੁੱਗੀਰਲਾ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮੇ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਮੁਨਾ ਦੇ ਘਰ ਠਹਿਰੀ ਸੂ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਜਮੁਨਾ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵਜੋਂ ਦਾਖਲ ਹੋਈ। ਜਮੁਨਾ ਦੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਕੰਨੜ ਹੈ।

ਕੈਰੀਅਰ 
ਜਮੁਨਾ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟੇਜ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਣਾ ਅਤੇ ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ ਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ। ਡਾ. ਗਾਰਿਕੀਪਤੀ ਰਾਜਾ ਰਾਓ (ਇੰਡੀਅਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਥੀਏਟਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਈਪੀਟੀਏ) ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸਟੇਜ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਮਾਂ ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ 1952 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ ਪੁੱਤੀਲੂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਨੇ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ 198 ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਮਿਲਾਨ (1967) ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਹਾਇਕ ਐਕਟਰੈਸ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਫਿਲਮ ਦਾ ਮੂਲ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ ਮੂਗਾ ਮਨਸੁਲੂ (1964) ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ 'ਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਰੀ 25 ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਤੇਲਗੂ ਕਲਾਕਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਉਹ 1980ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਅਤੇ 1989 ਵਿੱਚ ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ ਪਰ ਸੰਖੇਪ ਤੌਰ 'ਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਲਈ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ। 
[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2018)">ਹਵਾਲੇ ਦੀ ਲੋੜ</span> ]

ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਨੇ ਓਸਮਾਨਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਜੁਲੂਰੀ ਰਮਨ ਰਾਓ ਨਾਲ 1965 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ; 86 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਵਾਮਸੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਧੀ ਸ੍ਰਵੰਤੀ ਹਨ। ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਤੇਲੰਗਾਨਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਅਵਾਰਡ 

 1968: ਫਿਲਮ ਦਾ ਬਿਹਤਰੀਨ ਸਹਾਇਕ ਐਕਟਰ ਅਵਾਰਡ - ਮਿਲਾਨ 
 1972: ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਸਪੈਸ਼ਲ ਪੁਰਸਕਾਰ - ਦੱਖਣ - ਪੰਦਾਂਤੀ ਕਪੂਰਮ 
 1999: ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਸਟੇਟ ਫਿਲਮ ਆਨਰੇਰੀ ਅਵਾਰਡ - ਐਮਜੀਆਈ ਆਰ ਅਵਾਰਡ 
 2008: ਐਨ ਟੀ ਆਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਵਾਰਡ

ਫਿਲਮੋਗਰਾਫੀ

ਤੇਲਗੂ 

 Maa Gopi (1954)
 Bangaru Papa (1954)
 Nirupedalu (1954)
 Vaddante Dabbu (1954)
 Iddaru Pellalu (1954)
 Donga Ramudu (1955)
 Santosham (1955)
 Missamma (1955)
 Chiranjeevulu (1956)
 Muddu Bidda (1956)
 Chintamani (1956)
 Bhagya Rekha (1957)
 Sati Anasuya (1957)
 Maa Inti Mahalakshmi (1958)
 Bhookailas (1958)
 Appu Chesi Pappu Koodu (1959)
 Illarikam (1959)
 Jalsa Rayudu (1960)
 Pelli Kani Pillalu (1961)
 Gulebakavali Katha (1962)
 Gundamma Katha (1962)
 Srikakula Andhramaha Vishnu (1962)
 Pooja Phalam (1964)
 Bobbili Yuddham (1964)
 Manchi Manishi (1964)
 Mooga Manasulu (1964)
 Muralikrishna (1964)
 Ramudu Bheemudu (1964)
 Dorikite Dongalu(1965)
 Keelu Bommalu (1965)
 Thodu Needa (1965)
 Srikrishna Tulabharam (1965)
 Leta Manasulu (1966)
 Ramu (1966)
 Chadarangam (1967)
 Poola Rangadu (1967)
 Chinnari Paapalu (1968)
 Bandipotu Dongalu (1968)
 Atta O Kodalu (1969)
 Ekaveera (1969)
 Mattilo Manikyam (1971)
 Pandanti Kapuram (1972)
 Samsaram (1975)
 Kuruskhetram (1977)
 Eedu Jodu Adajanma Puttilu Vanaja Girija Thasildargari Ammayi Pellinati Pramaralu' 'Collector Janaki
 Mama Allulla Saval
 Bangaru Thalli
Gauri
Manushulanta Okkate
Tenali Tamakrishna
Mangamma Sapadham
Pelliroju
Bobbili Yuddham
Undamma Bottu Pedatha
Gadusu Pilladu
Srimanthudu
Manasu Mangalyam
Navarathri
Mooganomu
Pelliroju
Amayakudu
Allude Menalludu
Sati Anasuya
Ramalayam
Kaksha
Challani Needa
Bangaru Sankellu
Nadee Adajanme
Palamanasulu
Muhurtabalam
Menakodalu
Mamatha
Snehabandham
Peddalu Marali
Manushulu Mattibommalu
Adambaralu Anubandhalu
Deerghasumangali

ਤਾਮਿਲ 

 Kudumbam (1954)
 Panam Paduthum Padu (1954)
 Jaya Gopi (1955)
 Missiamma (1955)
 Thiruttu Raman (1955)
 Tenali Raman (1956)
 Naga Devathai (1956)
 Kudumba Villakku (1956)
 Thangamalai Ragasiyam (1957)
 Pakka Thirudan (1957)
 Kula Gouravam (1957)
 Bhaktha Ravana (1958)
 Kadan Vaangi Kalyaanam (1958)
 Bommai Kalyanam (1958)
 Vaazhkai Oppandham (1959)
 Kanniraindha Kanavan (1959)
 Thaai Magalukku Kattiya Thaali (1959)
 Nalla Theerpu (1959)
 Kaduvalin Kuzhandai (1960)
 Marutha Nattu Veeran (1961)
 Naaga Nandhini (1961)
 Nichaya Thaamboolam (1962)
 Dakshayagnam (1962)
 Manithan Maravillai (1962)
 Kuzhandaiyum Deivamum (1965)
 Anbu Sagodharargal (1973)
 Naan Nandri Solven (1979)
 Thoongadhey Thambi Thoongadhey (1983)

ਕੰਨੜ 

 Aadarsha Sathi (1955)
 Bhookailasa (1956)
 Rathnagiri Rahasya (1957)
 Sakshatkara (1971)
 Guru Sarwabhowma Sri Raghavendra
 Karune (1980)
 Chadarangam (1967)

ਹਿੰਦੀ 

 Miss Mary (1957) Gemini Ganeshan, Meena Kumari
 Ek Raaz (1963), Kishore Kumar
 Hamrahi (1963), Rajendra Kumar
 Beti Bete (1964), Sunil Dutt, Mehmood
 Rishte Nate (1965), Raaj Kumar
 Milan (1967), Sunil Dutt .... Wins FilmFare Best Supporting Actress award
 Lady Tarzan (1990)

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 Jamuna on IMDb

ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ ਦੇ ਲੋਕ
ਭਾਰਤੀ ਬਾਲ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜਨਮ 1936
ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ