ਰਤਨਮਾਲਾ ਸਾਵਨੂਰ
ਰਤਨਮਾਲਾ ਧਰੇਸ਼ਵਰ ਸਾਵਨੂਰ (ਉਸਦਾ ਉਪਨਾਮ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਵਨੂਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਨਮ 1950) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਤਾ ਦਲ ਅਤੇ ਹੁਣ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਸੈਕੂਲਰ) ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ 11ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।

ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸਾਵਨੂਰ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਦਸੰਬਰ 1950 ਨੂੰ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਬੇਲਗਾਮ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਗੋਪਾਲਰਾਓ ਮਸਾਜੀ ਪੋਲ ਦੀ ਧੀ, ਉਸਨੇ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਕੈਰੀਅਰ 
ਸਾਵਨੂਰ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਤਾ ਦਲ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 1996 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਚਿੱਕੋਡੀ ਸੀਟ ਤੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ (ਆਈ.ਐਨ.ਸੀ.) ਦੇ ਬੀ. ਸ਼ੰਕਰਾਨੰਦ ਵਿਰੁੱਧ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ 1,12,759 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। ਸ਼ੰਕਰਾਨੰਦ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਨੌਂ ਵਾਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਜਿੱਤੇ ਸਨ। ਸਾਵਨੂਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਆਈ ਕੇ ਗੁਜਰਾਲ ਦੀ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਨਤਾ ਦਲ ਨੇ 1998 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਚਿੱਕੋਡੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਸਾਵਨੂਰ ਮਾਰਚ 2004 ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਸੈਕੂਲਰ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, INC ਦੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੈਂਬਰ ਸਨ 2008 ਦੀਆਂ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।

ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸਨੇ 12 ਮਈ 1974 ਨੂੰ ਧਰੇਸ਼ਵਰ ਸਾਵਨੂਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਹਨ।

ਹਵਾਲੇ 

ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜਨਮ 1950