ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ
ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਜਾਂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ (ਲਾਤੀਨੀ: ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦਾ ਗਰਦਨ) ਮਨੁੱਖੀ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 2 ਤੋਂ 3 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਬਾ (~ 1 ਇੰਚ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਨਲੀ ਸੰਬੰਧੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਸੰਕੁਚਿਤ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਰਵਾਇਕਲ ਨਹਿਰ, ਇਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲਦੀ ਹੈ, ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਘਣ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦੇ ਲੂਮੇਨ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਓਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲਣ ਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਓਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਹੇਠਲਾ ਹਿੱਸਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ (ਜਾਂ ਐਕਟੋਵੈਰਵਿਕਸ) ਦੇ ਯੋਨੀ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਯੋਨੀ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 2,000 ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹਿਪੋਕ੍ਰੇਟਿਜ਼ ਦੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਗਰੱਪਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਹਿਰ ਇੱਕ ਬੀਣ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਇੱਕ ਜਿਨਸੀ ਸਰੀਰਕ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਡੇ ਸੈੱਲ ਨੂੰ ਖਾਦ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਪਸ ਅਤੇ ਸਰਵਾਈਕਲ ਮੋਨੋਫ੍ਰਾਮਮਜ਼ ਸਮੇਤ ਗਰਭ ਨਿਰੋਧ ਦੇ ਕਈ ਤਰੀਕੇ, ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਹਿਰ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ੁਕਰਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਜਾਂ ਰੋਕਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੈ। ਸਰਵਾਇਕਲ ਬਲਗ਼ਮ ਨੂੰ ਮਾਹਵਾਰੀ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਕਸਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਬਦਲਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕ੍ਰਾਈਟੋਨ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਬਿਲਿੰਗਜ਼ ਵਿਧੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਪਜਾਊ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੇ ਕਈ ਢੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯੋਨੀ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਗਰੱਭਸਥ ਸ਼ੀਸ਼ੂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੀ ਨਹਿਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤਰੱਕੀ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਣ ਲਈ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦਾਈਆਂ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਸਰਵਿਕਸ ਦੇ ਪਸਾਰ ਦੀ ਹੱਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸਰਵਾਇਕਲ ਕੈਨਾਲ ਕਾਲਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰਤ ਨਾਲ ਕਤਾਰਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ectocervix ਸੈਲਾਟ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚੋਟੀ ਦੇ ਸੈੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪਰਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਐਪੀਟਲਿਆ ਸਕਮੋਕੋਲੰਡਰ ਜੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਨੁੱਖੀ ਪੈਪੀਲੋਮਾਵਾਇਰਸ (ਐਚਪੀਵੀ) ਨਾਲ ਲਾਗ ਨਾਲ ਉਪਰੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਕੈਂਸਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਰਵਾਇਕ ਸਯਾਤੌਜੀ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪੂਰਵ-ਮੁਲਾਂਕਰਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਫਲ ਇਲਾਜ ਵੀ ਯੋਗ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਐਚ ਪੀ ਵੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਸੈਕਸ ਤੋਂ ਬਚਣ, ਕੰਡੋਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਐਚਪੀਵੀ ਟੀਕਾਕਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਐਚਪੀਵੀ ਟੀਕੇ, ਜੋ 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਏ ਹਨ, ਐਚਪੀਵੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਲਾਗ ਰੋਕਣ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਰਚਨਾ 

ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੀ ਡਾਇਆਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ.
ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੀ ਡਾਇਆਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ. ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬਾਹਰੀ os (ਬਾਹਰੀ ਛੱਤਰੀ) ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ os (ਅੰਦਰੂਨੀ ਚੌਂਕ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਹਿਰ ਯੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗੌਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ।
ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮਾਦਾ ਪ੍ਰਜਨਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਲਗੱਭਗ 2-3 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (0.8-1.2 ਇੰਚ) ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਯੋਨੀ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਕੰਧ ਰਾਹੀਂ ਬਿਗਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਰਵਿਕਸ (ਜਾਂ ਐਕਟੋਵੈਰਵਿਕ) ਦੇ ਯੋਨੀ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਯੋਨੀ ਤੋਂ ਬਾਕੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਗਰੱਭਸਥ ਸ਼ੀਸ਼ੂ ਦਾ ਸੁਪਰਵਾਇਜਿਨਲ ਹਿੱਸਾ ਅਖਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਨਹਿਰ, ਜੋ ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਹਿਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 'ਤੇ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦੇ ਲਾਊਮਨ ਨਾਲ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਖੋੜ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਖੰਭਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ (ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਓਸ) ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਓਸ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਰੂਪ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰਵਾਚਕ ਨਹਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਿਕੋਸੇ ਨੂੰ ਐਂਡੋਰੋਵਿਕਸ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਐਕਟੋਕਿਵਿਕਸ ਨੂੰ ਢਕਣ ਵਾਲੀ ਐਮਕੂੋਸੋ ਨੂੰ ਐਕਸੋਕਰਵਿਕਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਇੱਕ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਿਕੋਜ਼ਲ ਪਰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਦੀ ਇੱਕ ਮੋਟੀ ਪਰਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰਵਾਇਗਨਿਅਲ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੌਰਸਲ ਕਵਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਟਿਸ਼ੂ ਅਤੇ ਓਵਰਲਾਇਡ ਪੈਰੀਟੋਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।.

ਸਰਵਿਕਸ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮਿਸ਼ਰਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੈਰਾਟ੍ਰੀਯੁਮ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੈਲੂਲਰ ਕਨੈਕਸ਼ਨਿਵ ਟਿਸ਼ੂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗਰਦਨ ਦੇ ਪਾਸਿਆਂ ਤੇ ਵੀ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਪਿੱਛੇ ਨੂੰ, ਸੁਪਰਵਾਇਗਨੀਜ਼ਲ ਸਰਵਿਕਸ ਪੇਰੀਟੀਓਨਮ ਦੁਆਰਾ ਢੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਯੋਨੀ ਵਾਲੀ ਦੀਵਾਰ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਰਿਵਾਲੂ-ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਥੈਲੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਗੁਦਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬਾਕੀ ਦੇ ਗਰੱਭਾਸ਼ਯ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਆਧੁਨਿਕ ਢਾਂਚੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

References