ਜੋ ਬਾਈਡਨ
ਜੋਸਫ਼ ਰੋਬਿਨੇਟ ਬਾਈਡਨ ਜੂਨੀਅਰ  (ਜਨਮ 20 ਨਵੰਬਰ, 1942) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਰਾਜਨੇਤਾ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ 46ਵੇਂ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ 2009 ਤੋ 2017 ਤੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਰਾਕ ਓਬਾਮਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ 47ਵੇਂ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਬਾਈਡਨ 1973 ਤੋ 2009 ਤੱਕ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਤੋ ਸੈਨੇਟਰ ਰਹੇ। ਉਹ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।

ਬਾਈਡਨ ਨੂੰ 2020 ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਉਮੀਦਵਾਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ 20 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਾਥੀ ਕਮਲਾ ਹੈਰਿਸ ਨੇ 46ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ 49ਵੀਂ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ। 25 ਅਪ੍ਰੈਲ 2023 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ 2024 ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨਗੇ।

ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ (1942–1965) 
ਬਾਈਡਨ ਦਾ ਜਨਮ 20 ਨਵੰਬਰ, 1942 ਨੂੰ , ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਦੇ ਸਕ੍ਰੈਂਟਨ ਦੇ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ,  ਕੈਥਰੀਨ ਯੂਗੇਨੀਆ ਬਿਡੇਨ (ਨੇ ਫਿਨਗਨ)  ਅਤੇ ਜੋਸਫ਼ ਰੋਬਨੇਟ ਬਿਡੇਨ ਸੀਨੀਅਰ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਸਨ।  ਉਹ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ।ਉਸਦਾ ਇਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਪਰਿਵਾਰ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਇਕ ਭੈਣ ਅਤੇ ਦੋ ਭਰਾ ਸਨ।  ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਆਇਰਿਸ਼ ਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕਾਉਂਟੀ ਲੂਥ  ਜਾਂ ਕਾਉਂਟੀ ਲੰਡਨਡੇਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ।   ਉਸ ਦੇ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ, ਮੈਰੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ (ਰੋਬਿਨੈੱਟ) ਅਤੇ ਜੋਸੇਫ ਐਚ ਬਿਡਨ, ਬਾਲਟੀਮੋਰ, ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਦੇ ਤੇਲ ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ, ਫ੍ਰੈਂਚ ਅਤੇ ਆਇਰਿਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ਵਾਦੀ ਸਨ।   ਉਸ ਦੇ ਤੀਸਰੇ ਦਾਦਾ, ਵਿਲੀਅਮ ਬਿਡੇਨ, ਦਾ ਜਨਮ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਸਸੇਕਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਨਾ-ਦਾਦਾ, ਐਡਵਰਡ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸ ਬਲਿਵਿਟ,  ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਸਟੇਟ ਸੀਨੇਟ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।  

ਬਾਈਡਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਅਮੀਰ ਸਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਕਹਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਿੱਤੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਝੱਲਣੀਆਂ ਪਈਆਂ ਸਨ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ, ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਬਿਡੇਨ ਦੇ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ, ਫਿਨਨੇਗਨਜ਼ ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ ਪਿਆ। ਜਦੋਂ ਸਕੈਨਟੋਨ ਖੇਤਰ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਆਰਥਿਕ ਗਿਰਾਵਟ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬਿਡੇਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਿਆ।  1953 ਵਿਚ, ਬਿਡੇਨ ਪਰਿਵਾਰ ਡੈਲੇਵਰ ਦੇ ਕਲੇਮੌਂਟ ਵਿਚ ਇਕ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਦੇ ਵਿਲਮਿੰਗਟਨ ਵਿਚ ਇਕ ਘਰ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਸਾਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਜੋਅ ਬਿਡੇਨ ਸੀਨੀਅਰ ਇੱਕ ਸਫਲ ਵਰਤੀ ਕਾਰ ਸੇਲਜ਼ਮੈਨ ਬਣ ਗਏ, ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਮੱਧਵਰਗੀ ਸਨ।    

ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਕਲੈਮੌਂਟ  ਵਿੱਚ ਆਰਕਮੇਅਰ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੱਧਾ ਹਾਫਬੈਕ / ਵਾਈਡ ਰਸੀਵਰ ਸੀ।ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਹਾਰਨ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਾੜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ।   ਉਸਨੇ ਬੇਸਬਾਲ ਟੀਮ 'ਤੇ ਵੀ ਖੇਡਿਆ।  ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵਿਲਮਿੰਗਟਨ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।  ਅਕਾਦਮਿਕ ਤੌਰ ਤੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਨੇਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕਲਾਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ 1961 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜੀਵਨ

ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਤੋ ਸੈਨੇਟਰ 

3 ਜਨਵਰੀ 1973 ਨੂੰ ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਰਾਜ ਰਾਜ ਦੇ ਇਕ ਸੇਨੇਟਰ ਵਜੋ ਸਹੁੰ ਚੁਕੀ ਉਹ 30 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਚ ਸੈਨੇਟਰ ਬਣੇ ਸਨ ਉਸ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ 7ਵੇਂ ਸਭ ਤੋ ਜਵਾਨ ਸੈਨੇਟਰ ਸਨ। ਉਹ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਤੇ 36 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਹੇ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ (2009-2017) 

23 ਅਗਸਤ 2008 ਨੂੰ ਓਬਾਮਾ ਨੇ ਬਾਈਡਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਾਥੀ ਚੁਣਿਆ ਲਿਆ 2009 ਵਿੱਚ ਓਬਾਮਾ ਅਤੇ ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, 20 ਜਨਵਰੀ 2009 ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ। ਬਾਈਡਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ ਜੋ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਸਨ ਅਤੇ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਰਾਜ ਤੋ ਸਨ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਲਈ ਮੁਹਿੰਮ 

25 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਇਹ ਤੀਸਰੀ ਵਾਰ ਸੀ ਜਲ ਬਾਈਡਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ ਪਹਿਲਾਂ 1988 ਵਿੱਚ ਫਿਰ 2008 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਨਾਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ। ਪਰ  2009 ਵਿੱਚ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ ਸੀ। 18 ਮਈ 2019 ਨੂੰ ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ 8 ਅਪ੍ਰੈਲ 2020 ਨੂੰ ਇਹ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ ਕੀ ਬਾਈਡਨ ਹੀ ਅਗਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੋਣਗੇ ਅਖੀਰ 18 ਅਗਸਤ 2020 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਵੱਲੋ ਉਮੀਦਵਾਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਬਾਈਡਨ ਨੇ 11 ਅਗਸਤ 2020 ਨੂੰ ਕਮਲਾ ਹੈਰਿਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਾਥੀ ਚੁਣਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਵਕਤ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਰਾਜ ਤੋ ਸੈਨੇਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ 2020 ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ 'ਚ ਕਮਲਾ ਵੀ ਸੀ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ (2021-ਮੌਜੂਦਾ) 
7 ਨਵੰਬਰ 2020 ਨੂੰ ਬਾਈਡਨ ਅਤੇ ਹੈਰਿਸ ਨੇ 2020 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਾਈਕ ਪੈਂਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।

20 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਜੋ ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ 46ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ, ਬਾਈਡਨ ਜੌਨ ਐੱਫ ਕੈਨੇਡੀ ਤੋ ਬਾਅਦ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਦੂਜੇ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ ਅਤੇ ਡੇਲਾਵੇਅਰ ਰਾਜ ਤੋ ਵੀ ਉਹ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ। ਬਾਈਡਨ 78 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋ ਬਜੁਰਗ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ। ਉਹ ਜਾਰਜ ਐਚ ਡਬਲਿਉ ਬੁਸ਼ ਤੋ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਹੇ ਸਨ। ਬਾਈਡਨ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸੰਸਾਰ ਚ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚੀਜਾਂ ਹੋਇਆਂ ਜਿਵੇ ਮਈ 2021 'ਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਫਿਲਿਸਤੀਨੀ ਸੰਕਟ, ਅਗਸਤ 2021 ਵਿਚ ਤਾਲਿਬਾਨ ਨੇ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਉਪਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ 2022 ਵਿਚ ਰੂਸ ਯੂਕਰੇਨ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ। ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ, ਆਰਥਿਕਤਾ, ਅਤੇ ਨਿਆਂਪਾਲਿਕਾ ਲਈ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲੇ ਲਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੀ ਜੂਨ 2023 ਵਿੱਚ ਅਜੈ ਬੰਗਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਦਾ ਮੁਖੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਦੌਰੇ 
ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ 23 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ 16 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਦੌਰਾ ਜੂਨ 2021 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਨੇ 47ਵੇਂ ਜੀ-7 ਸੰਮੇਲਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਬਾਈਡਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਾਲ ਹੀ ਦਾ ਦੌਰਾ 18 ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਇਲ ਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਬਾਈਡਨ ਸਤੰਬਰ 2023 ਵਿੱਚ ਜੀ-20 ਸੰਮੇਲਨ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ(ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ) ਭਾਰਤ ਆਏ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ 

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜਨਮ 1942
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਜੋ ਬਾਈਡਨ