ਮਤਲਾ
ਮਤਲਾ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦੇ ਆਗਾਜ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਅਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਮਿਸਰਿਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀਆ ਅਤੇ ਰਦੀਫ਼ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕਿਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਅਰ ਵਿਚਲੇ ਦੋਹਾਂ ਮਿਸਰਿਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ੀਆ ਅਤੇ ਰਦੀਫ਼ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ ਤਰਾਂ ਹੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਸ਼ੇਅਰ ਨੂੰ ਜਾਂ ਮਤਲਾ-ਏ-ਸਾਨੀ ਜਾਂ ਹੁਸਨ-ਏ-ਮਤਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਅਕਸਰ ਹੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦੇ ਬਾਕੀਆਂ ਸ਼ਿਅਰਾਂ ਦਾ ਦੂਜੇ ਮਿਸਰੇ ਦਾ ਕਾਫੀਆ ਅਤੇ ਰਦੀਫ਼ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਹਵਾਲੇ

ਗ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਗ਼ਜ਼ਲ