ਕਾਟੋ (ਸਾਜ਼)
ਕਾਟੋ (  ), ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਟੋ ਜਾਂ ਕੱਟੋ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਗੀਤ ਜਾਂ ਲੋਕ ਸਾਜ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਜਿਵੇਂ ਭੰਗੜਾ,  ਮਲਵਈ ਗਿੱਧੇ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ  ਵਿਚ ਕਾਟੋ ਇਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਜਾਨਵਰ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਇਕ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹੈ? ਉਸਨੇ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ, "ਅਜ ਤਾਂ ਕਾਟੋ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਆ", ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ, ਕਿ ਉਸਦੇ ਮੂਡ ਮੂਡ ਦੀ ਕਾਟੋ ਫੁੱਲਾਂ 'ਤੇ ਹੈ।

ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਅਤੇ ਵਜਾਉਣਾ 
ਇਹ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਲੱਕੜ ਦੀ ਬਣੀ ਕਾਟੋ ਸੋਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖਿਡਾਰੀ ਸੋਟੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਫੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਟੋ ਦੇ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਪੂਛ ਨਾਲ ਬੰਨੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਕੜ ਦੀ ਗੂੰਜ ਕਾਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤਾਲ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 

 ਢੱਡ
 ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਯੰਤਰ

ਹਵਾਲੇ 

ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸਾਜ਼