ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ
ਸਾਰਨਾਥ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਮਾਰਕ ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰਨਾਥ ਤੋਂ 800 ਮੀਟਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।ਇਹ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬੁੱਧ ਸਤੰਬ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਚੀਨੀ ਯਾਤਰੀ ਹੰਸਾਂਗ ਦੁਆਰਾ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਤੰਪ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਰਗਕਾਰ ਹੈ। ਕੁਰਸੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਲਾਂ ਠੋਸ ਇੱਟਾਂ ਤੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਟਾਂ ਅਤੇ ਬਰੋਥ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਸ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਟੂਪਾ ਅੱਠਭੁਜੀ ਟਾਵਰ ਦੁਆਰਾ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਤੂ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਗੁਪਤਾ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਤੰਬ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
 सारनाथ- ਵੈਬ ਇੰਡਿਆਂ

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਤੰਬ