ਗਾਂਧੀ, ਮਾਈ ਫ਼ਾਦਰ
ਗਾਂਧੀ, ਮਾਈ ਫ਼ਾਦਰ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ ਅੱਬਾਸ ਖ਼ਾਨ ਦੁਆਰਾ 2007 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਅਨਿਲ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ 3 ਅਗਸਤ 2007 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ।

ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦਰਸ਼ਨ ਜਰੀਵਾਲਾ, ਅਕਸ਼ੈ ਖੰਨਾ, ਅਤੇ ਭੂਮਿਕਾ ਚਾਵਲਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਨ।   
 
ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਰੀਲਾਲ ਗਾਂਧੀ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਹਰੀਲਾਲ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ ਹਰੀਲਾਲ ਗਾਂਧੀ: ਏ ਲਾਈਫ਼, ਜੋ ਚੰਦੂਲਾਲ ਭਾਗੂਭਾਈ ਦਲਾਲ ਨੇ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਨਾਟਕ, ਮਹਾਤਮਾ ਬਨਾਮ ਗਾਂਧੀ, ਜਦਕਿ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਪਰ ਸਮਾਨ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਸੀ ਜੋ ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ ਦਿਨਕਰ ਜੋਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਵਲ "" (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਪਰਛਾਵਾਂ) 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਸਮੇਤ ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਪਲਾਟ 
ਫ਼ਿਲਮ  ਪੁੱਤਰ ਹਰੀਲਾਲ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਅਤੇ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ, ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਉਲਟ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਪਨੇ ਲਏ. ਹਰੀਲਾਲ ਦੀ ਅਭਿਲਾਸ਼ਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਬੈਰਿਸਟਰ ਬਣਨਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਲੜੇਗਾ।

ਜਦੋਂ ਗਾਂਧੀ ਹਰੀਲਾਲ ਨੂੰ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਹਰੀਲਾਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ  ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਗੁਲਾਬ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ  ਨਾਲ਼ ਰਹਿਣ ਲੱਗ  ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਡਿਪਲੋਮਾ  ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਲਗਾਤਾਰ ਅਸਫ਼ਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਤਬਾਹੀ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਕੀਮਾਂ ਅਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਗਰੀਬੀ ਵਿੱਚ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੀਲਾਲ ਦੀ ਅਸਫ਼ਲਤਾ ਤੋਂ ਦੁਖੀ, ਗੁਲਾਬ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਵਾਪਸਚਲੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਫ਼ਲੂ ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਹਰੀਲਾਲ ਦਿਲਾਸੇ ਲਈ ਸ਼ਰਾਬ ਵੱਲ ਮੁੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ,  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ  ਮੁੜ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸੰਪਰਦਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਆਸੀ ਤਣਾਅ ਵਧਣ ਨਾਲ, ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਚਕਾਰ ਦਰਾਰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਵਧਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸਭ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਦਿੰਦੀ। ਹਰੀਲਾਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਰਛਾਵੇਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਅਸਹਿ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਸੁਲ੍ਹਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰੀਲਾਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਅਜਨਬੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਲਗਭਗ ਅਣਜਾਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇਕੱਲੇ ਅਤੇ ਗਰੀਬੀ ਵਿਚ, ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਲੱਭਣ ਵਿਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕਾਸਟ 

 ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸ਼ਨ ਜਰੀਵਾਲਾ
 ਹਰੀਲਾਲ ਗਾਂਧੀ ਵਜੋਂ ਅਕਸ਼ੈ ਖੰਨਾ 
 ਗੁਲਾਬ ਗਾਂਧੀ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਚਾਵਲਾ
 ਕਸਤੂਰਬਾ ਗਾਂਧੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਸ਼ਾਹ
 ਕਾਂਤੀ ਗਾਂਧੀ ਵਜੋਂ ਵਿਨੈ ਜੈਨ 
 ਵੇਸਵਾ ਵਜੋਂ ਮੋਨਾ ਅੰਬੇਗਾਓਂਕਰ

ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ 
ਦ ਗਾਰਡੀਅਨ ਦੇ ਫ਼ਿਲਿਪ ਫ੍ਰੈਂਚ ਨੇ ਇਸਨੂੰ "ਭਾਰਤ ਤੋਂ  ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਾਹਰ ਅਤੇ ਦਲੇਰ ਫ਼ਿਲਮ" ਕਿਹਾ। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ "ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਾਲਾ ਮੰਜ਼ਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਹਾਤਮਾ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰਿਚਰਡ ਐਟਨਬਰੋ ਦੀ  ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਹੈ।"  ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਹੰਗਾਮਾ ਦੇ ਤਰਨ ਆਦਰਸ਼ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 5 ਵਿੱਚੋਂ 4 ਦਿੱਤੇ, ਇਹ ਲਿਖਦੇ ਹੋਏ ਕੀ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ "ਇੱਕ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਗਾਂਧੀ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸਰਲ, ਪਰ ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਿਉਂਕਿ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲਏ ਬਿਨਾਂ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਰਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਦਰਸ਼ਕ ਇਸ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕੇ। 

ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਵੈਰਾਇਟੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਡੇਰੇਕ ਐਲੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਸਟੇਜ/ਆਫ਼ਸਟੇਜ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਹਾਣੀ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਫ਼ਿਲਮ ਆਪਣੇ ਦੋ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਭਾਫ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਟਕੀ ਸਿਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।"

ਹਵਾਲੇ 

ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਬਾਰੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ