ਬਿਊਟੇਨ
ਬਿਊਟੇਨ ਇੱਕ ਹਾਈਡ੍ਰੋਕਾਰਬਨ ਯੋਗਿਕ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਰਸਾਇਣਿਕ ਸੂਤਰ C4H10 ਜਿਸ ਵਿੱਚ 4 ਕਾਰਬਨ ਅਤੇ 10 ਹਾਈਡ੍ਰੋਜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣੁ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਬਿਊਟੇਨ ਆਮ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਦਬਾਅ ਤੇ ਗੈਸ ਹੈ। ਬਿਊਟੇਨ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ n-ਬਿਊਟੇਨ ਜਾਂ ਆਈਸੋ-ਬਿਊਟੇਨ। ਇਹ ਗੈਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜਲਣਸ਼ੀਲ,ਰੰਗਹੀਨ ਤਰਲ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਲਕੇਨ ਸਮਜਾਤੀ ਲੜੀ ਦਾ ਚੌਥਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਜਿਸ ਦਾ ਆਮ ਸੂਤਰ CnH2n+2 ਹੈ।

ਰਸਾਇਣਿਕ ਕਿਰਿਆ
ਜਦੋਂ ਬਿਊਟੇਨ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਜਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਆਮ ਹੋਵੇ:
 2 C4H10 + 13 O2 → 8 CO2 + 10 H2O
ਜਦੋ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘੱਟ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਕਾਰਬਨ ਮੋਨੋਆਕਸਾਈਡ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
 2 C4H10 + 9 O2 → 8 CO + 10 H2O

ਹੋਰ ਦੇਖੋ
ਅਲਕੇਨ

ਹਵਾਲੇ

ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਕਾਰਬਨੀ ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ
ਹਾਈਡਰੋਕਾਰਬਨ