ਬੀਨਾ ਦੇਵੀ
ਬੀਨਾ ਦੇਵੀ (ਜਨਮ. 1977) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨੇਤਾ ਹੈ ਜੋ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦੁਆਰਾ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਔਰਤ ਬਣਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ। ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਸਨੂੰ 'ਮਸ਼ਰੂਮ ਮਹਿਲਾ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬੀਨਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਜ ਸਾਲ ਧਤੀਆ ਪੰਚਾਇਤ, ਤੀਤੀਆਬਰ ਬਲਾਕ ਦੀ ਸਰਪੰਚ ਬਣੀ। ਉਸਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ਰੂਮ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ, ਵਰਮੀ ਕੰਪੋਸਟ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਬਾਰੇ ਸਿਖਲਾਈ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਦੇਵੀ, ਤਿਲਕਰੀ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਲਗਭਗ 1977 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬੀਨਾ ਦੇਵੀ ਤਿਲਕਰੀ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਕਰੀਅਰ 
ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਸਤਰੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਗਾਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਉਸਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਮੌਕਾ ਸੀ।

ਦੇਵੀ ਨੇ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀ ਪਾਲਣ ਵਿਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ ਸਵੈ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਮੁੰਗੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪੰਜ ਬਲਾਕਾਂ ਅਤੇ 105 ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਰੂਮ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਨਾਲ 1500 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।

ਉਹ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਸਾਖਰਤਾ ਫੈਲਾਉਣ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 700 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਟਾਟਾ ਟਰੱਸਟ ਦੁਆਰਾ ਫੰਡ ਕੀਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਨੇ ਐਸ.ਆਰ.ਆਈ. ਢੰਗ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਖੇਤੀ ਬਾਰੇ 2500 ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵੈ ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਗਠਨ ਲਈ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਬੀਨਾ ਦੇਵੀ  ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਖਾਤੇ  ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਚੇਨਈ ਦੀ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਸਨੇਹਾ ਮੋਹੰਦੋਸ, ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਤੋਂ ਬਚੀ ਮਾਲਵਿਕਾ ਅਈਅਰ, ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੰਬਰਦ, ਦਸਤਕਾਰੀ ਪੁਨਰਜੀਵੀਕਰਤਾ ਅਰਿਫ਼ਾ ਜਾਨ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਜਲ ਸੰਭਾਲ ਸੰਭਾਲ ਕਲਪਨਾ ਰਮੇਸ਼, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਬਾਂਜਾਰਾ ਦੇ ਦਸਤਕਾਰੀ ਪ੍ਰਮੋਟਰ ਵਿਜੇ ਪਵਾਰ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਮੇਸਨ ਕਲਾਵਤੀ ਦੇਵੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੱਤਵੀਂ ਔਰਤ ਬਣੀ।

9 ਮਾਰਚ, 2020 ਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਮ ਨਾਥ ਕੋਵਿੰਦ ਦੁਆਰਾ ਨਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਆਪਣੀ ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ: “ਇਸ ਖੇਤੀ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਮੈਂ ਸਰਪੰਚ ਬਣੀ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੇ ਵਰਗੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।”

ਹਵਾਲੇ 
 
ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਲੋਕ
ਨਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੈਤਾ
ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ