ਸਾਂਬਾ(ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਪੁੱਤ)
ਸਾਂਬਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਜਮਵਾਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਅੱਧਾ ਭਰਾ ਪ੍ਰਧੂਮਨਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ, ਗੁੱਸੇ ਕਾਰਨ, ਯਦੁ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ।

ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ, ਮਥੁਰਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੋਰਾ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਇੱਕ ਸ਼ਿਲਾ-ਲੇਖ ਕਾਰਨ ਪੰਜ ਵਰਤੀਨੀਆਂ (ਬਲਰਾਮ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਪ੍ਰਦੁਮਨ, ਅਨਿਰੁਧ ਅਤੇ ਸਾਂਬਾ) ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਉਪ ਰਾਜਪੁਵੁਲਾ 'ਪੰਜ ਯੋਧਿਆਂ' ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।  ਬ੍ਰਹਮੀ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਹੁਣ ਮਥੁਰਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਮੌਰਾ ਪੱਥਰ ਦੀ ਪਰਤ ਵਿੱਚ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜਨਮ 
ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਨੇ ਸਾਂਬਾ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀ. ਜੰਬਾਵਤੀ ਉਦੋਂ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਕੀ ਸਾਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚੇ ਸਨ. ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਪ੍ਰੀਦਮਨਾ ਵਰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਰੁਕਮਨੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ  ਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀ ਉਪਮੈਨੂ ਦੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਵਿੱਚ ਗਏ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ, ਉਸਨੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਮਬਾਵਤੀ ਸਾਂਬਾ, ਸੁਮਿੱਤਰਾ, ਪੁਰੁਜਿਤ, ਸ਼ਾਤਜਿਤ, ਸਹਸਰਾਜਿਤ, ਵਿਜਯਾ, ਚਿੱਤਰਕਤੂ, ਵਸੁਮਾਨ, ਦ੍ਰਵਿੜ ਅਤੇ ਕਰਾਤੂ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਪੁਰਾਣ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਪੁੱਤਰ ਸਾਂਬਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਨ।

ਦੁਰਵਾਸ ਦਾ ਸਰਾਪ 
‘ਮੁਸਲ ਪੁਰਾਣ’ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਇੱਕ ਕਥਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਾਂਬਾ ਔਰਤ ਵਾਲਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪਾ ਕੇ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਦਾ ਰੂਪ ਬਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਦੁਰਵਾਸਾ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜਾਂ ਪੁੱਤਰੀ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ‘ਉਖਲੀ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦਾ ਸੋਟਾ/ਘੋਟਣਾ’ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦਾ ਸ਼ਰਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਜੋ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਦਾ ਕਾਰਣ ਬਣਿਆ।

ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
 Multan Sun Temple
 Samba district
 Samba Purana
 Mausala Parva

ਹਵਾਲੇ