ਨਾਰਾਇਣ ਹੇਮਚੰਦਰਾ
ਨਾਰਾਇਣ ਹੇਮਚੰਦਰਾ ਦਿਵੇਚਾ (1855–1904) ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਹੇਮਚੰਦਰਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,  ਉਹ ਇਕ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, ਨਾਵਲ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਅਲੋਚਨਾ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਉਸਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜੀਵਨੀ 
ਨਾਰਾਇਣ ਹੇਮਚੰਦਰਾ ਦਿਵੇਚਾ ਦਾ ਜਨਮ 1855 ਵਿਚ ਦੀਯੂ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜੀਵਨ ਬੰਬੇ (ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ) ਵਿਚ ਬਤੀਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤਾ ਅਧਿਐਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਰ ਵਾਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਗਿਆ ਸੀ। 1875 ਵਿਚ ਉਹ ਨਵੀਨਚੰਦਰ ਰਾਏ ਨਾਲ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨਾ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ। ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਉਸਨੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਗਾਂਧੀ ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੂੜ੍ਹੀ ਦਿੱਖ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਕਪੜੇ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੱਸਿਆ। ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਦਿੱਖ, ਕੱਪੜੇ ਜਾਂ ਮਾੜੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬਾਰੇ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਸਤੀਆਣਾ ਪ੍ਰਯੋਗੋ ਵਿਚ  ਉਸ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪੈੱਨਪਟ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ।

ਕੰਮ 
ਹੇਮਚੰਦਰਾ ਨੇ ਤਕਰੀਬਨ ਦੋ ਸੌ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ।  ਹੂ ਪੋਟੇ (1900) ਗੁਜਰਾਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਪਹਿਲੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਸੀ ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਹਿਲੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਨਰਮਦ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ (ਜੋ 1933 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ)।  ਇਹ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਲੇਖ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ 34 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੇਵੇਂਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਅਤੇ ਦਯਾਨੰਦ ਸਰਸਵਤੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। 

ਪੰਚ ਵਰਤਾ (1903) ਅਤੇ ਫੂਲਦਾਨੀ ਐਨੀ ਬੀਜੀ ਵਰਤਾਓ (1903) ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ। ਵੈਦਯਕਨਯ (1895), ਸਨੇਹਕੁਟੀਰ (1896), ਰੂਪਨਗਰਨੀ ਰਾਜਕੁੰਵਾਰੀ (1904) ਉਸਦੇ ਨਾਵਲ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਉੱਤੇ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ: ਜੀਵਣਚਰਿਤ ਵਿਸ਼ੇ ਚਾਰਚਾ (1895), ਸਾਹਿਤਚਾਰਾ (1896), ਕਾਲੀਦਾਸ ਐਨੇ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ (1900) ਆਦਿ।  ਗੁਜਰਾਤ ਵਰਨਾਕੂਲਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਧਰਮਕ ਪੁਰੁਸ਼ੋ (ਜੂਨ 1893) ਵਿੱਚ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਪੈਗੰਬਰਾਂ ਅਤੇ ਸੰਤਾਂ ਦੇ ਚਿਤੰਨਿਆ, ਨਾਨਕ, ਕਬੀਰ ਅਤੇ ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।  ਉਸਨੇ ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਜੀਵਨੀ ਵੀ ਲਿਖੀ ਸੀ।  

ਉਹ ਇਕ ਵੱਡਾ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ: ਡਾਕਟਰ ਸੈਮੂਅਲ ਜਾਨਸਨ ਨੂ ਜੀਵਨਚਰਿਤ ( ਸੈਮੂਅਲ ਜਾਨਸਨ ਦੀ ਜੀਵਨੀ, 1839), ਮਾਲਤੀਮਾਧਵ (1893), ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਿਕਾ  ਅਤੇ ਸਾਨਿਆਸੀ ਆਦਿ।  ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ ।    ਉਸਨੇ ਸਾਹਿਤ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਉੱਤੇ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 

 ਗੁਜਰਾਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਨੋਟ

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ ਸੱਚ ਦੇ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਹੇਮਚੰਦਰ ਬਾਰੇ 
ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੇਖਕ
ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ
ਮੌਤ 1904
19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ