ਦਾੜ੍ਹੀ
ਇੱਕ ਦਾੜ੍ਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਠੋਡੀ ਤੇ ਗਲੇ ਤੇ ਉੱਗਣ ਵਾਲੇ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਸਿਰਫ ਪਤਨ ਜਾਂ ਬਾਲਗ ਪੁਰਸ਼ ਦਾੜੀ ਵਧਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਕਾਸਵਾਦ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ, ਦਾੜ੍ਹੀ ਐਂਡਰੋਜਿਕ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਖਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਵਾਲ ਸਨ ਅਤੇ ਗੋਰਿਲੇ' ਤੇ ਵਾਲਾਂ ਵਰਗੇ ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਸਨ। ਕੁੱਝ ਆਬਾਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਦਿਵਾਸੀ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਜਨਸੰਖਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵਾਲ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਯੂਰਪੀ ਜਾਂ ਦੱਖਣ ਏਸ਼ੀਅਨ ਮੂਲ ਦੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਐਨੂ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਵਾਲ ਹਨ।

ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਕ-ਧਾਰਮਿਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਯੁੱਗ ਦੇ ਫੈਸ਼ਨ ਰੁਝਾਨਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਮਰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਦਾੜ੍ਹੀਆਂ ਵੱਲ ਸਮਾਜਿਕ ਰਵੱਈਆ ਭਿੰਨਤਾਪੂਰਵਕ ਬਦਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਧਰਮਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੱਖ ਧਰਮ) ਨੇ ਇੱਕ ਪੂਰਨ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਨਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਸਮਝਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਇੱਕ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਕੁੱਝ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਵੇਖਣਾ, ਬੁੱਧੀ, ਸ਼ਕਤੀ, ਜਿਨਸੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਰੁਤਬੇ ਵਜੋਂ ਅਜਿਹੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਜਿਹੇ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਵਾਲ ਆਮ ਹਨ (ਜਾਂ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਫੈਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ), ਦਾੜ੍ਹੀ ਗਰੀਬਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਨਾਲ ਜਾਂ ਇੱਕ "ਅਸੱਭਯ", ਅਸੰਭਾਵੀ, ਜਾਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ 
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿਚ, ਦਾੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਸਨਸਨੀ (ਸਾਧੂ) ਦੁਆਰਾ, ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ। ਪੂਰਬ ਵਿਚਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਨੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਅਤੇ ਜ਼ਨਾਹਕਾਰੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨੂੰ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਪਰਾਧਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦਾ ਦਾੜ੍ਹੀ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੱਟ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਦਾੜ੍ਹੀ 
ਕੁਝ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਯੂਨਾਨੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਅਤੇ ਕਲਾ ਵਿਚ, ਦਿਔਸ ਅਤੇ ਪੋਸੀਦੋਨ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਪੋਲੋ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। 5 ਵੀਂ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਾੜ੍ਹੀ ਵਾਲਾ ਹਰਮੇਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਜਾਣਿਆ ਬੇਰੋਕਗਾਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜ਼ੋਰਾੈਸਟਰ, ਜੋ 11 ਵੀਂ ਦਸਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਈਸਵੀ ਪੂਰਵ ਦੇ ਜ਼ੋਰਾਸਟਰੀਅਨਵਾਦ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹਨ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨਾਲ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਨੋਰਸ ਮਿਥਿਹਾਸ ਵਿੱਚ, ਥੋਰ ਗਰਜਨਾ ਦਾ ਦੇਵਤਾ ਇੱਕ ਲਾਲ ਦਾੜ੍ਹੀ ਰੱਖੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਿੱਖ ਧਰਮ 

ਸਿਖਾਂ ਦੇ 10ਵੇਂ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਸਰਵਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੁਆਰਾ ਸਰੀਰ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਜਾਵਟ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਲਾਜਮੀ ਲੇਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ। ਸਿਖਾਂ ਦਾ ਦਾੜ੍ਹੀ ਆਪਣੀ ਮਰਦਾਨਗੀ ਦੀ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਮਾਣ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਵੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਦਾੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੇਸ਼ (ਅਣਕੱਟੇ ਵਾਲ), ਇੱਕ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸਿੱਖ ਲਈ ਪੰਜ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕੱਕੇ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਪੱਗ ਅਤੇ ਅਣਕੱਟੇ ਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਦਾੜ੍ਹੀ ਦੁਆਰਾ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਦਾੜ੍ਹੀ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਪਾਬੰਦੀ

ਨਾਗਰਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ 
ਨੌਕਰੀਆਂ ਜੋ ਕਿ ਸਾਹ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਏਅਰ ਪਾਇਲਟ, ਅੱਗ ਬੁਝਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਉਦਯੋਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਤੇ ਵਰਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸਾਸਕੀ ਦੀ ਜਾਪਾਨੀ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ, ਗਨਮਾ ਨੇ ਮਈ 19, 2010 ਨੂੰ ਪੁਰਸ਼ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਦਾੜ੍ਹੀਆਂ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਅਠਵੀਂ ਸਰਕਟ ਦੇ ਲਈ ਯੂ. ਐਸ. ਕੋਰਟ ਆਫ ਅਪੀਲਜ਼ ਨੇ ਪਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਚੰਗੇ ਕਾਰਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਸਾਫ ਸੁਗੰਧ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਾਲੇ ਮਰਦਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਭੇਦਭਾਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰੇਜ਼ਰ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹਨ।

ਖੇਡਾਂ 
ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਅਚਾਨਕ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਾੜ੍ਹੀ ਰੱਖਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਐਮੇਚੁਅਲ ਬਾਕਸਿੰਗ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸ਼ਰਾਰਤ' ਤੇ ਅਪਵਾਦ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦਾੜੀ ਨੂੰ ਜੁਰਮਾਨਾ ਜਾਲ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਜਾਵੇ।

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ