ਐੱਮ ਨਰਸਿਮਾ
ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਨਰਸਿਮਾ (3 ਜੂਨ 1927)20 ਅਪ੍ਰੈਲ 2021) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਰ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 2 ਮਈ 1977 ਤੋਂ 30 ਨਵੰਬਰ 1977 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (ਆਰਬੀਆਈ) ਦੇ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ, ਉਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸੁਧਾਰਾਂ ਆਏ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੈਂਕਿੰਗ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ, ਨਿੱਜੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਸੰਪੱਤੀ ਰਿਕਵਰੀ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ, ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਬੈਂਕਿੰਗ, ਪੂੰਜੀ ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ, ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ, ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸੁਧਾਰ ਆਦਿ।

ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਨਰਸਿਮਾ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਫੰਡ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਧੀਕ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੂੰ 2000 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਰਵਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਨਰਸਿਮਾ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਜੂਨ 1927 ਨੂੰ ਨੇਲੋਰ  ਵਿੱਚ ਪਦਮਾਵਤੀ ਅਤੇ ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਸੇਸ਼ਾਚੇਲਾਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਮੌਜੂਦਾ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਗੁੰਟੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੇਂਟ ਜੌਨਜ਼ ਕਾਲਜ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਉਭਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਟੈਸਟ ਪੱਧਰ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੇਂਟ ਜੌਹਨਜ਼ ਕਾਲਜ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਿਕਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੋਸ਼ ਕਾਰਨ ਅਯੋਗ ਰਿਹਾ।

ਕੈਰੀਅਰ 
ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਨਰਸਿਮਾ 1950 ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ (ਅਜੋਕੇ ਮੁੰਬਈ) ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਧੀਕ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਬੈਂਕ ਕੇਡਰ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2 ਮਈ 1977 ਤੋਂ 30 ਨਵੰਬਰ 1977 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (ਆਰ.ਬੀ.ਆਈ.) ਦੇ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

ਆਰਬੀਆਈ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਏਸ਼ੀਅਨ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕ ਦਾ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1982 ਅਤੇ 1983 ਦਰਮਿਆਨ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।  ਉਸਨੂੰ 2000 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਰਵਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮੌਤ 
ਮੈਦਾਵੋਲੂ ਨਰਸਿਮਾ ਦੀ ਮੌਤ 20 ਅਪ੍ਰੈਲ 2021 ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਕਰਕੇ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸਦੀ ਉਮਰ 94 ਸਾਲ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇ 

ਜਨਮ 1927
ਮੌਤ 2021
ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ
ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕਰ
ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਗਵਰਨਰ