ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ
ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ (ਸਪੇਨੀ: Día de Muertos, ਦੀਆ ਦੇ ਮੁਏਰਤੋਸ) ਇੱਕ ਮੈਕਸੀਕਨ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਇਕੱਠੇ ਹੋਕੇ ਆਪਣੇ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਦੁਆ ਕਰਦੇ ਹਨ। 2008 ਵਿੱਚ ਯੂਨੈਸਕੋ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਸੂਖਮ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ।

ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਪੇਨੀ ਬਸਤੀਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਬਦਲਕੇ 31 ਅਕਤੂਬਰ, 1 ਨਵੰਬਰ ਅਤੇ 2 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ ਤਾਂਕਿ ਇਸ ਦੀਆਂ ਮਿਤੀਆਂ ਸਾਰੇ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਵ ਸੰਧਿਆ, ਸਾਰੇ ਸੰਤਾਂ ਦੇ ਦਿਨ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਰੂਹਾਂ ਦੇ ਦਿਨ ਨਾਲ ਇੱਕਮਿਕ ਹੋ ਜਾਣ।

ਇਤਿਹਾਸ
ਮੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਦਿਨ ਪੂਰਵ-ਕਲੰਬਿਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਇਆ। ਇੱਥੇ ਲਗਭਗ 2500-3000 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਅਗਸਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਉਸਤਵ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਲ ਵਿੱਚ "ਮੁਰਦਿਆਂ ਦੀ ਔਰਤ" ਦੇਵੀ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲਾ ਕਾਲਾਵੇਰਾ ਕਾਤਰੀਨਾ ਮੌਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਗਈ।

20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ 1 ਨਵੰਬਰ ਮਰੇ ਹੋਏ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 2 ਨਵੰਬਰ ਜਵਾਨ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ

 ਪੂਰਵਹਿਸਪਾਨੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ  (ਸਪੇਨੀ)
 ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ  (ਸਪੇਨੀ)
 ਮੂਲ ਮੈਕਸੀਕਨ ਤਿਉਹਾਰ - ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ  (ਸਪੇਨੀ)
 ਮੁਰਦਿਆਂ ਦਾ ਦਿਨ (ਸਪੇਨੀ)

ਮੈਕਸੀਕਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰ