ਹਾਨਾਨ ਅਲ-ਸ਼ੇਖ
ਹਾਨਾਨ ਅਲ-ਸ਼ੇਖ (; ਜਨਮ 12 ਨਵੰਬਰ, 1945, ਬੈਰੂਤ) ਇੱਕ ਸਮਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲਿਬਨਾਨੀ ਲੇਖਕ ਹੈ।

ਜੀਵਨ 
ਹਾਨਾਨ ਅਲ-ਸ਼ੇਖ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰਿਕ ਪਿਛੋਕੜ ਇੱਕ ਕਟੜ ਸ਼ੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਵੇਲੇ ਉਸ ਉੱਪਰ ਸਖ਼ਤ ਸਮਜਿਕ ਕੰਟਰੋਲ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਹਲਲਿਹਾ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੁਸਲਿਮ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਬਣੇ ਆਲਮਿੱਲਹਾ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਿਲਾ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਪਰੰਪਰਕ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲਿੰਗ-ਵਿਛੇਦ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕਾਇਰੋ, ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਲਜ ਫ਼ਾਰ ਗਰਲਜ਼ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ 1966 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

ਉਹ 1975 ਤੱਕ ਲਿਬਨਾਨ ਅਖ਼ਬਾਰ ਅਨ-ਨਾਹਰ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਲਿਬਨਾਨ ਪਰਤੀ।

ਕਾਰਜ 
ਅਲ-ਸ਼ੇਖ ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਨਵਲ ਏਲ ਸਦਾਵੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮਕਾਲੀ ਅਰਬ ਮਹਿਲਾ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਕਦਮਾਂ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਰਬ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਪਿਤ੍ਰਵਾਦੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਹੇਠ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਉਸ ਰਵਾਇਤੀ ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਿਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਸ ਦਾ ਕਾਰਜ ਅਰਬ-ਮੁਸਲਿਮ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਟਿੱਪਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗਕਤਾ, ਆਗਿਆਕਾਰੀ, ਨਰਮਾਈ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਅਕਸਰ ਜਿਨਸੀ ਸਪਸ਼ਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਅਰਬ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਾਧੇ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ ਫਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਦੇਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੈਂਸਰਸ਼ਿਪ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ ਜੋ ਅਰਬੀ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਵਿੱਚ "ਜ਼ਹਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ" ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ, ਤਲਾਕ, ਵਿਵੇਕ, ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀਤਾ ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ, ਅਤੇ ਰੇਤ ਤੇ ਮਿਰਹ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਟਕਕਾਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੈਸਬੀਅਨ ਸੰਬੰਧ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਅਰਬ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਸਮਾਜਿਕ ਅਲੋਚਨਾ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਲੇਬਨਾਨੀ ਸਿਵਲ ਯੁੱਧ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਨਾ ਸਿਰਫ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਲੇਬਨਾਨ ਦਾ ਮਨੁੱਖੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਵੀ ਹੈ।

ਅਰਬੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ 
 ਸੁਸਾਇਡ ਆਫ਼ ਏ ਡੈਡ ਮੈਨ, 1970 (انتحار رجل ميت)
 ਦ ਡੈਵਿਲ'ਸ ਹੋਰਸ, 1975
 ਦ ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਜ਼ਾਹਰਾ, 1980 (حكاية زهرة)
 ਦ ਪਰਸ਼ੀਅਨ ਕਾਰਪੇਟ ਇਨ ਅਰੈਬਿਕ ਸ਼ਾਰਟ ਸਟੋਰੀਜ਼, 1983
 ਸੈਂਟ ਆਫ਼ ਏ ਗੇਜ਼ਲ, 1988 (مسك الغزال)
 ਮੇਲ ਫ੍ਰਾਮ ਬੇਰੂਟ, 1992 (بريد بيروت)
 ਆਈ ਸਵੀਪ ਦ ਸਨ ਆਫ਼ ਰੂਫਟੋਪਸ, 1994 (أكنس الشمس عن السطوح)
 ਟੂ ਵੁਮੈਨ ਬਾਈ ਦ ਸੀ, 2003 (امرأتان على شطىء البحر)

ਅਰਬੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦਿਤ ਕਾਰਜ 
ਵੁਮੈਨ ਆਫ਼ ਸੈਂਡ ਐਂਡ ਮਿਰਹ (ਅਨੁਵਾਦ 1992)
ਦ ਸਟੋਰੀ ਆਫ਼ ਜ਼ਾਰਹਾ (ਅਨੁਵਾਦ 1994)
ਬੇਇਰੂਟ ਬਲੂਜ਼ (ਅਨੁ. 1992)
ਓਨਲੀ ਇਨ ਲੰਦਨ  (ਅਨੁ. 2001)
ਆਈ ਸਵੀਪ ਦ ਸਨ ਆਫ਼ ਰੂਫਟੋਪਸ (ਅਨੁ. 2002)
ਦ ਪਰਸ਼ੀਅਨ ਕਾਰਪੇਟ
ਦ ਲੋਕਸਟ ਐਂਡ ਦ ਬਰਡ: ਮਾਈ ਮਦਰ'ਸ ਸਟੋਰੀ (ਅਨੁ. 2009)

ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੁਸਤਕਾਂ 
 ਵਨ ਥਾਉਜੈਂਡ ਐਂਡ ਵਨ ਨਾਈਟਸ: ਏ ਰੀਟੈਲਿੰਗ, ਪੈਂਟਥਿਓਨ (2013) 
 ਦ ਓਕੇਜ਼ਨਲ ਵਰਜਨ, ਪੈਂਟਥਿਓਨ (2018)

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

  The Lebanese Women's Awakening's biography of Hanan al-Shaykh
 https://www.amazon.com/Locust-Bird-My-Mothers-Story/dp/0307378209/ref=sr_1_1?ie=UTF8&s=books&qid=1251751253&sr=8-1

ਜਨਮ 1945
ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਲੇਖਕ
ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ