ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਰੋਕਥਾਮ ਬੋਰਡ
ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ ( ਸੀ ਪੀ ਸੀ ਬੀ ) ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਾਇੰਸ ਸੱਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ , ਜੰਗਲਾਤ ਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਜ਼ਾਰਤ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਕਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1975 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੋਟੀਫੀਕੇਸ਼ਨ ਨੰ  6186-BR II (4) 75/24146 dated 30.07.1975 ਰਾਹੀੱ , ਜਲ (ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ) ਐਕਟ, 1974 ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਬਦਲਾਓ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਣ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਨੂੰਨ ਤੇ ਨਿਯਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ:

 ਪਾਣੀ ( ਰੋਕਥਾਮ ਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਅੱਜ ਤੱਕ ਸੋਧਿਆ ਐਕਟ 1974 )
 ਪਾਣੀ ( ਰੋਕਥਾਮ ਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ) ਸੈੱਸ ਐਕਟ 1977
 ਹਵਾ ( ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਤੇ ਰੋਕਥਾਮ) ਅੱਜ ਤੱਕ ਸੋਧਿਆ ਐਕਟ 1984

ਨਿਯਮ:

 ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਦ  ( ਪ੍ਰਬੰਧਣ ਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਵ) ਨਿਯਮ 1989 ਸੋਧ ਅੱਜਤੱਕ
 ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ,ਰੱਖ ਰਖਾਵ , ਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨਿਯਮ 1989 ਸੋਧ ਅੱਜ ਤੱਕ
 ਜਨਤਕ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਬੀਮਾ ਐਕਟ 1991
 ਬਾਇਓ ਮੈਡੀਕਲ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਦ ( ਪ੍ਰਬੰਧਣ ਤੇ ਰੱਖ ਰਖਾਵ ) ਨਿਯਮ 1998
 ਰੀਸਾਈਕਲ ਕੀਤਾ ਪਲਾਸਟਿਕ ਉਤਪਾਦਨ, ਵਿਕਰੀ ਤੇ ਵਰਤੋਂ ਨਿਯਮ 1998 ਸੋਧ ਅੱਜ ਤੱਕ
 ਮਿਊਂਸਪਲ ਸੋਲਿਡ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਦ (ਪ੍ਰਬੰਧਣ ਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਵ ) ਨਿਯਮ 2000
 ਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਨਿਯਮ 2000
 ਓਜ਼ੋਨ ਪਰਤ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਪਦਾਰਥ ( ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ) ਨਿਯਮ 2000
 ਬੈਟਰੀਆਂ  ( ਪ੍ਰਬੰਧਣ ਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਵ) ਨਿਯਮ 2001
ਈ-ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਦ (ਪ੍ਰਬੰਧਣ) ਨਿਯਮ 2016

ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਪਰੋਕਤ ਕਨੂੰਨਾਂ ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ  ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਰੋਕਥਾਮ ਬੋਰਡ ਨੂੰ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ।

ਕੀਤੇ ਤੇ ਚਲ ਰਹੇ ਕੁੱਝ ਮੁੱਖ ਕੰਮ 

 ਐਫਲੂਐਂਟ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿਖੇ 15, 40 ਤੇ 50 MLD ( ਮੈਗਾ ਲਿਟਰ ਪ੍ਰਤੀਦਿਨ ) ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ  ਰਾਹੋਂ ਰੋਡ ,ਤਾਜਪੁਰ ਰੋਡ ਤੇ ਸਾਂਝੇ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਨਿਕਾਸੀ ਸੋਧਣ ਦੇ CETP ਕਾਮਨ ਐਫਲੂਐਂਟ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ ਜੋ 260 ਦੇ ਲਗਭਗ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਰੰਗਾਈ ਦੀਆਂ ਸਨਅਤਾਂ ਲਈ ਹਨ।
 ਸੀਵੇਜ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ  ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿਖੇ ਹੀ 3 ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਲਾਂਟਾਂ ਰਾਹੀਂ  2007-8 ਵਿੱਚ 311 MLD ਤੇ 2012 ਵਿੱਚ 155 MLD ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਸੀਵੇਜ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 155 MLD ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਅਕਸ ਬੀ ਆਰ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
 ਪਾਈਪਡ ਨੈਚਰਲ ਗੈਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ  ਮੰਡੀ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਇਸਪਾਤ ਦੀ ਸਨਅਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਦੇਣ ਲਈ ਬੋਰਡ ਸਖ਼ਤ ਉਪਰਾਲੇ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਕਰਕੇ ਗੈਸਪਾਈਪ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਐਂਬੀਐਂਟ ਏਅਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਮੋਨੀਟਰਿੰਗ  CAAQM ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 8 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਮਾਪਣ ਦੇ ਜੰਤਰ ਤੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਹਵਾਲੇ
ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ

ਜਲਵਾਯੂ ਕਾਰਕੁਨ
ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ
ਸਰਕਾਰੀ ਅਦਾਰੇ