Арутюнян-Сарьян, Аракси Арцруны чызг
Аракси́ Арцру́ны чызг Сарья́н (Арутюнян) (райгуырдис 1937-æм азы 17 августы Ленинаканы — амардис 2013-æм азы 26 сентябры Ереваны) — Сомихы аивады зонæдты сгуыхт архайæг, аивады зонæдты кандидат, Комитасы номыл Ереваны консерваторийы профессор.

Цардафыст 
Райгуырдис артисты бинонты, йæ фыд уыд Ленинаканы драматикон театры директор Арцрурн Арутюнан.

Ахуыр кодта Ленинаканы Пушкины номыл астæуккаг скъолайы (фæцис æй майданимæ). Уымæй уæлдай ма ахуыр кодта Кара-Мурзайы номыл училищейы (райста диплом иттæг хорз нысæнттимæ). 1955-æм азы бацыд Ереваны паддзахадон медицинон институтмæ. Иттæг хорз нысæнттимæ куы фæцис фыццаг курс, уæд дыккаг курсмæ рацыды фæстæ ныууагъта йæ институт æмæ бацыд Комитасы номыл Ереваны консерваторимæ историон-теоретикон хайадмæ.

1962-æм азы, консерватори куы фæцис, уæд сси Археологи æмæ этнографийы институты аспиранткæ, йæ разæмонæг уыд зынгæ музыкант Роберт Атаян. 1965-æм азы уыцы институты куыста кæстæр зонадон сотрудникæй. 1969-æм азы ныффыста диссертаци «Сомихаг сахайраг адæмон зарджыты аивад (XIX—XX æнус)»-ы темæйыл. Уый фæстæ райста аивады зонæдты кандидаты ахуырадон ном. Цалынмæ консерваторийы студент уыд, уæдмæ иу афон куыста дыууæ астæуккаг скъолаты: Т. Чухаяджаны номыл музыкалон скъола æмæ П. Чайковскийы номыл. Уым куыста музыкалон литературæйы ахуыргæнæгæй, уымæй уæлдай ма музыкалон редакторæй паддзахадон радиокомитеты. 

Скъоладзауы Филармонийы фыццаг лектортæй сæ иу. Уыд цæдис «Знание»-йы бирæ мадзалты активон хайадисæг. 1968-æм азæй йæ мæлæты онг куыста педагогæй Комитасы номыл Ереваны паддзахадон консерваторийы. Уагъта музыкæйы историйы курсытæ. 1995-æм азæй уыд музыкæйы историйы кафедрайы сæрдар. 1966-æм азæй — Сомихы композиторты цæдисы уæнг, музыкæйы зонæдты секцийы сæрдар.

Архайд 
 Зонадон — иртасæнтæ, монографи, чингуыты автор, редактор æмæ тæлмацгæнæг
 Докладтæ конференцитыл
 Фыццаг ныхас концертты 
 Радио æмæ телеалæвæрдтæ
 Уацтæ, рецензитæ союзон æмæ республикон прессайы, журналты æмæ газетты

Монографитæ 

 «Сомихаг сахайраг адæмон зарджыты аивад (19 — 20 æнус)» («Հայ քաղաքային ժողովրդական երգարվեստը»). Редактор Р. Атаян. «Этнография и фольклор», 4-й том (стр. 85 — 174). Ереван, изд. АН Арм ССР, 1973
 «Медея Абрамян» (æмавтор с А. Барсамян) («Մեդեա Աբրահամյան»). Ред. З. Тер-Казарян, Ереван, изд. «Арчеш» , 2000
 «Татул Алтунян æмæ сомихаг зарæг æмæ кафт» («Թաթուլ Ալթունյանը և հայ երգն ու պարը»). Ред. А. Енокян. Ереван, изд. «Комитас», 2008
 «Левон Мамиконян. Музыкæ, цардимæ иумæ» («Լևոն Մամիկոնյան: Երժշտությունը` կյանքի ուղեկից») . Ред. А. Енокян. Ереван, изд. «Комитас», 2010
 «Самсон Гаспарян. Музыкæиртасæг æмæ архайæг» («Սամսոն Գասպարյան: Երաժշտագետն ու գործիչը»). Ред. М. Ароян, Составитель архивных материалов Ц. Бекарян. Ереван, изд. «Комитас», 2010
 Сергей Яковенкойы монографи «Волшебная Зара Долуханова»-йы сомихаг тæлмацы спецредактор. Ереван, изд. «Амроц Груп», 2009

Бинонтæ 

 Йæ фыд — Арцрун Арутюнян (райгуырд 1910-æм азы — амард 1994-æм азы) — артист, Ленинаканы драматикон театры директор, Сомихы адæмон артист 
 Дядя — Вараздат Арутюнян (1909—2008) — сомихаг архитектурæйы историк, академик НАН РС, Сомихы аивæдты сгуыхт архайæг 
 Йæ мад — Софья Акопян (1911—2003) — ахуыргæнæг
 Йæ бинойнаг — Лазарь Сарьян (1920—1998) — композитор, педагог, адæмон артист ССРЦ
 Йæ чызг — Сарьян Лусик Лазары чызг (1969—1991) — пианисткæ
 Йæ чызг — Сарьян Софья Лазары чызг (райгуырд 1971-æм азы) — М. Сарьяны хæдзар-музейы сæраг хъахъхъæнаг.
 Йæ чызгы чызг — Лусик Тиграны чызг Нерсесян (райгуырд 1999-æм азы)
 Йæ чызгы лæппу — Эмиль Тиграны фырт Нерсесян (райгуырд 2009-æм азы)

Фиппаинæгтæ

Литературæ 
 В. Залян, «Мой педагог — Аракси Сарьян», журнал «Музыкальная Армения», N 3, 2005, стр. 20-22

Советон Цæдисы ахуыргæндтæ
Сомихы ахуыргæндтæ
Зындгонд адæм алфавитмæ гæсгæ