ଟେରିଜିଅମ (ଶ୍ୱେତପଟଳ)
ଟେରିଜିଅମ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ pterygium) ବେମାରୀରେ ଆଖିର ସ୍ୱେଚ୍ଛ ପଟଳ (cornea) ଉପରେ ଏକ ତ୍ରିକୋଣାକାର ତନ୍ତୁ ଗୁଚ୍ଛ ମାଡ଼ିଯାଏ । ଏହା ନାକ ଦିଗରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ପୁତ୍ତଳି ଦିଗକୁ ମାଡ଼ିଯାଏ । ଏହି ତନ୍ତୁ ବୃଦ୍ଧି ଧୀରେ ଗତି କରେ କିନ୍ତୁ ପୁତ୍ତଳିକୁ (pupil) ଘୋଡ଼େଇଦିଏନାହିଁ । ଅନେକ ସମୟରେ ଉଭୟ ଆଖିରେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ।

ଏହାର କାରଣ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ । ଆଂଶିକ ଭାବରେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଅଲ୍ଟ୍ରାଭାୟୋଲେଟ (UV light) ଓ ଧୂଳି ସଂସ୍ପର୍ଶ ଯୋଗୁ ଏହ ହେଉଥିବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଏ । ଜେନେଟିକ (Genetic) କାରକର ଭୂମିକା ଥିବା ଜଣାଯାଏ । ଏହା ଏକ ମୃଦୁ ବୃଦ୍ଧି (benign growth). ଏକା ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିବା ଅନ୍ୟ ରୋଗମାନଙ୍କ ନାମ ଯଥାକ୍ରମେ ପିଙ୍ଗୁଏକୁଲା (Pinguecula), ଅର୍ବୁଦ, ଟେରିଏନସ ମାର୍ଜିନାଲ ଡିଜେନେରେସନ (Terrien's marginal corneal degeneration) । 

ପ୍ରଖର ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ପଡ଼ୁଥିବା ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ଏହାର ପ୍ରତିଷେଧ ଭାବରେ କଳା ଚଷମା ଓ ଟୋପି ବ୍ୟବ‌ହାର କରିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ । ରୋଗ ହୋଇଥିଲେ ତୈଳାକ୍ତ ଆଖି (eye lubricant) ରଖିବାକୁ ଔଷଧ ଦେଲେ ସାହାଯ୍ୟପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ । 
ଦୃଷ୍ଟିହାନୀ ହେଲେ ଅପରେଶନ କରିବାକୁ ପଡ଼େ । ଅପରେଶନ କଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟ ଅର୍ଦ୍ଧେକ କେଶ୍‌ରେ ପୁନର୍ବାର ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । 
  

ପୃଥିବୀର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ରୋଗ ୧ରୁ ୩୩% ଲୋକଙ୍କୁ ହୁଏ । ବିଷୁବ ମଣ୍ଡଳ (equator) ନିକଟରେ ବାସ କରୁଥିବା ପୁରୁଷଙ୍କୁ ମହିଳାଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ଏହି ରୋଗ ଅଧିକ ହୁଏ । ବୟସ ବୃଦ୍ଧି ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଏହି ରୋଗ ହେବା ସଙ୍କଟ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ । ଖ୍ରୀ:ପୂ: ୧୦୦୦ ସମୟରୁ ଏହି ରୋଗର ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି ।

ଆଧାର 

ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ