ଅଭିମାନ (ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର)
ଅଭିମାନ ୧୯୭୩ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର । ସଙ୍ଗୀତକୁ ପୃଷ୍ଠଭୂମୀରେ ରଖି ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ହୃଷିକେଶ ମୁଖାର୍ଜୀ ଏହାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଥିଲେ । ଅମିତାଭ ବଚ୍ଚନ, ଜୟା ବଚ୍ଚନ, ବିନ୍ଦୁ ଓ ଅସରାନୀ ଆଦି ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।

କିଛି ମତ ଅନୁଯାୟୀ ଏହ୍ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ରବି ଶଙ୍କର ଓ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀ ସୁରବାହାର ବାଦିକା ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଦେବୀଙ୍କ ଜୀବନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା । ଅନ୍ୟ ମତ ଅନୁଯାୟୀ ଏହା କିଶୋର କୁମାର ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀ ରୁମା ଗୁହା ଠାକୁର୍ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା । ଏହା ୧୯୫୪ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଇଂରାଜୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଏ ଷ୍ଟାର ଇଜ ବର୍ଣ୍ଣଦ୍ୱାରା କିଛିମାତ୍ରାରେ ଅନୁପ୍ରାଣିତ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ମତ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି । 

ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲା । ମଜରୁହ ସୁଲତାନପୁରୀ ଏହି ଗୀତଗୁଡ଼ିକୁ ଲେଖିଥିଲେ, ସଚିନ ଦେବ ବର୍ମନ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଓ କିଶୋର କୁମାର, ମହମ୍ମଦ ରଫି, ମନହର ଉଧାସ ଓ ଲତା ମଙ୍ଗେସକର କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ବହୁତ ବ୍ୟବସାୟିକ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଥିଲା ।  ଜୟା ବଚ୍ଚନଙ୍କୁ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଫିଲ୍ମଫେୟାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ।

ସାରାଂଶ 
ସୁବୀର ମୁମ୍ବାଇରେ ରହୁଥିବା ଜଣେ ସଫଳ କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ । ସେ ଉମା ନାମକ ଜଣେ ପ୍ରତିଭାସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ଗ୍ରାମୀଣ ଝିଅକୁ ଭଲପାଇ ବାହାହୁଅନ୍ତି । ବିବାହ ପରେ ସେ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ନେଇ ମୁମ୍ବାଇ ଆସନ୍ତି । ମୁମ୍ବାଇ ଆସି ସୁବୀର ଉମାଙ୍କ ସଙ୍ଗୀତ କ୍ୟାରିୟର ନିର୍ମାଣ ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି । କ୍ରମେ ଉମାଙ୍କ କ୍ୟାରିୟରରେ ଉନ୍ନତି ସହିତ, ସୁବୀରଙ୍କ କ୍ୟାରିୟରର ଅବନତି ଦେଖାଦିଏ । ଉମା ନିଜ ପତି ସୁବୀରଙ୍କଠାରୁ ବେଶି ସଫଳ ହୁଅନ୍ତି । ସୁବୀର ପତ୍ନୀଙ୍କ ଉତ୍ଥାନରେ ଇର୍ଷାନ୍ୱୀତ ହୋଇପଡ଼ନ୍ତି । ଏହାଦ୍ୱାରା ସେମନଙ୍କ ବୈବାହିକ ଜୀବନରେ ଫାଟ ପଡ଼େ ଓ ସେମାନେ ପରସ୍ପରଠାରୁ ଅଲଗା ରୁହନ୍ତି । ଏ ମଧ୍ୟରେ ଗର୍ଭବତୀ ଉମାଙ୍କର ଗର୍ଭପାତ ହୁଏ । ଏଥିପାଇଁ ଉମାଙ୍କୁ ସୁବୀରଙ୍କ ମାଉସୀଙ୍କଠାରୁ ଅନେକ ନିନ୍ଦା ଓ ଭର୍ସନା ସହିବାକୁ ପଡ଼େ । ଏ ଘଟଣା ପରେ ସୁବୀର ଓ ଉମା ଧିରେ ଧିରେ ନିଜର ଭୁଲ ବୁଝିପାରି ପୁଣି ଏକାଠି ହୁଅନ୍ତି ଓ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଗୀତ ଗାଇବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି ।

ଅଭିନୟରେ 
 ଅମିତାଭ ବଚ୍ଚନ - ସୁବୀର କୁମାର
 ଜୟା ବଚ୍ଚନ - ଉମା
 ବିନ୍ଦୁ - ଚିତ୍ରା
 ଅସରାନୀ - ଚନ୍ଦର କ୍ରିପାଳିନୀ
 ଡେଭିଡ଼ ଆବ୍ରାହମ ଚେଉଳକର - ବ୍ରଜେଶ୍ୱରଲାଲ
 ଦୁର୍ଗା ଖୋଟେ - ଦୁର୍ଗା
 ଏ. କେ. ହଙ୍ଗଲ - ସଦାନନ୍ଦ
 ଲଳିତା କୁମାରୀ - ରାଧା

ବୈଷୟିକ ବିଭାଗରେ 
 ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ - ହୃଷିକେଶ ମୁଖାର୍ଜୀ
 କାହାଣୀ - ହୃଷିକେଶ ମୁଖାର୍ଜୀ
 ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ - ନବେନ୍ଦୁ ଘୋଷ, ବୀରେଶ ଚାଟାର୍ଜୀ, ମୋହିନୀ ଏନ ସିପ୍ପୀ
 ସଂଳାପ - ରାଜିନ୍ଦର ସିଂହ ବେଦୀ
 ପ୍ରଯୋଜନା - ସୁଶୀଳା କାମତ, ପବନ କୁମାର ଜୈନ
 କ୍ୟାମେରା - ଜୟୱନ୍ତ ପଠାରେ
 କଳା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ - ଅଜିତ ବାନାର୍ଜୀ
 ପୋଷାକ - ଶାଳିନୀ ସାହା, ରାମଲାଲ ମାହେଶ୍ୱରୀ
 ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା - ସଚିନ ଦେବ ବର୍ମନ
 କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ - କିଶୋର କୁମାର, ମହମ୍ମଦ ରଫି, ମନହର ଉଧାସ ଓ ଲତା ମଙ୍ଗେସକର

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର
 

ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର