ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା
ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା(୧୯୩୧-୨୦୧୫) ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରସ୍କାର, ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ ଲାଭ କରିଥିବା ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ । ବିଭିନ୍ନ ମୌଳିକ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ବ୍ୟତିତ, ସେ ଜଣେ ଅନୁବାଦକ ରୂପରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ।

ପରିବାର 
ଉମାଶଙ୍କରଙ୍କର ସହଧର୍ମିଣୀ ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା ସମ୍ବଲପୁରୀ ଭାଷାର ପ୍ରଥମ ସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ ଗୀତିକାର ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ୪ ଜଣ ପୁଅ ଶଶାଙ୍କ, ଉଦୟନ, ସୌଭାଗ୍ୟ, ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର ଓ ଜଣେ ଝିଅ ଜୟଶ୍ରୀ ଅଛନ୍ତି

ରଚନାବଳୀ

ଅନୁବାଦ 
 ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ କବିତା - ୨୦୧୦ (ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ ଗଳ୍ପ - ୧୯୯୯ (ପ୍ରାଚୀ ପ୍ରକାଶନ)
 ଜ୍ଞାନପୀଠ ବିଜେତାଙ୍କ ନିର୍ବାଚିତ କାହାଣୀ (ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା ଓ ସ୍ନେହ ମିଶ୍ରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅନୁବାଦିତ) - ୨୦୧୦(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ନୀଳ ନଗ୍ନିକା - ୨୦୦୪ (ରୂପାମ୍ବର ପ୍ରକାଶନୀ)
 ନୋବେଲ ବିଜେତାଙ୍କ ନିର୍ବାଚିତ ଗଳ୍ପ - ୨୦୦୧ (ଗ୍ରନ୍ଥମନ୍ଦିର)
 ରେବେକା ଦାଫାନି ଦୁ ମରୀୟର - ୨୦୦୬ (ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଲଳିତା (ମୂଳ ଲେଖା: ଭ୍ଲାଦିମିର ନବୋକଭ୍) - ୨୦୦୨(ସୁଧା ପ୍ରକାଶନ)
 ଦୁଇନାରୀ (ମୂଳ ଲେଖା: ଆଲବର୍ଟ ମୋରାଭିଆ) - ୨୦୦୨(ରୂପମ୍ବର ପ୍ରକାଶନ)
 ସ୍ୱପ୍ନ ସଙ୍ଗିନୀ (ମୂଳ ଲେଖା: ଆଲବର୍ଟ ମୋରାଭିଆ) - ୨୦୦୨(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଆଧୁନିକ ଭାରତୀୟ ଗଳ୍ପମାଳା - ୨୦୦୦(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଚାଣକ୍ୟ (ମୂଳ ଲେଖା: ଭଗବତୀ ଚରଣ ବର୍ମା) - ୨୦୦୪(ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ ଷ୍ଟୋର)
 ମହାଭୋଜ (ମୂଳ ଲେଖା: ମନୁ ଭଣ୍ଡାରୀ) - ୨୦୦୮(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଅନ୍ନଦାତା (ମୂଳ ଲେଖା: କ୍ରିସନ୍ ଚନ୍ଦର) - ୧୯୫୯(ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା)
 ସାମ୍ପ୍ରତିକ ପାକିସ୍ତାନୀ ଉର୍ଦ୍ଦୁ କବିତା - ୨୦୦୯(ସୁବର୍ଣ୍ଣଶ୍ରୀ ପ୍ରକାଶିନୀ)
 ଅବୈଧ (ମୂଳ ଲେଖା:ଦିବ୍ୟେନ୍ଦୁ ପାଲିତ୍) - ୨୦୦୦(ଅଗ୍ନି)
 ଅହଂକାର - ୧୯୮୩ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ୍ ଷ୍ଟୋର)
 ଆଖେନାତେନ: ସତ୍ୟେ ବମବାମ୍ କାରୀ (ମୂଳ ଲେଖା:  ନାଗିବ ମାହଫୁଜ) - ୨୦୧୩(ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 କାସାନୋଭାର ପ୍ରେମିକମାନେ (ମୂଳ ଲେଖା:ଜିଆକୋମ ଜିରୋଲମ‌) - ୨୦୦୬( ପ୍ରାଚୀ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ)

ଅନ୍ୟାନ୍ୟ
 କେତେ ଚିତ୍ରଙ୍ଗଦା - ୧୯୮୧(ଓଡ଼ିଶା ବୁକ୍ ଷ୍ଟୋର)
 ଋଷ ଓ ଚୀନର ଶ୍ରେଷ୍ଠଗଳ୍ପ - ୧୯୫୯(ଲୋକଜନନୀ ପଣ୍ଡା)
 ନିଃଶବ୍ଦ ନୂପୁର - ୧୯୮୦( ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
 ଇମନ୍ କଲ୍ୟାଣ - (ସାରସତ୍ୱ ପୁସ୍ତକ ଭଣ୍ଡାର)
 କେକା କୁହୁ କାକଳି - ୧୯୬୩ (ନିର୍ମଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପାଢ଼ୀ)
 ନଦୀ ଉପନଦୀ - ୧୯୮୨ (ଜନଶକ୍ତି ପୁସ୍ତକାଳୟ)
 ସ୍ଥାବର ଜଙ୍ଗମ - ୧୯୬୪ (ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପ୍ରକାଶନୀ)
 କାଳର ଭୂମିଷ୍ଠ ଶବ୍ଦ - ୧୯୯୯ (ଅନୁଶୀଳନ)
 କାୟା ନୌକାରେ - ୨୦୦୧ (ଓଡ଼ିଶା ବୁକ ଷ୍ଟୋର)
 ପ୍ରେମ କବିତା ଉମାଶଙ୍କର ପଣ୍ଡା - (ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
 ପକ୍ଷୀ ଜଣେ - ୨୦୧୧ (ବ୍ରଜେନ୍ଦ୍ର କିଶୋର ପଣ୍ଡା)
 ରତି ରତି ଋତୁପର୍ଣ୍ଣା - ୨୦୦୪ (ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
 ସମକାଳୀନ ଓଡ଼ିଆ ପ୍ରେମ କବିତା - ୨୦୧୩ (ସ୍ମୃତିରେଖା ପବ୍ଲିକେଶନ୍ସ)
 ଅସତୀ କନ୍ୟାର କାହାଣୀ - ୧୯୬୨ (ସାରସ୍ୱତ ଭଣ୍ଡାର)
 ବାଇବେଲର ପ୍ରେମ କାହାଣୀ - ୨୦୦୩ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି)
 ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରନୀଳ ବୃହନ୍ନଳା ସମ୍ବାଦ - ୨୦୧୨ (ଶ୍ୱେତସଙ୍କେତ ସାରସ୍ୱତ ମଞ୍ଚ)
 ନୋବେଲ ଲରିୟେଟ - ୧୯୯୭ (ଗ୍ରନ୍ଥମନ୍ଦିର)
 ପଳାତକ ସମ୍ରାଟ - ୨୦୦୦(ସମ୍ବଲପୁର ଅନୁଶୀଳନ)
 ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରେମକଥା - ୨୦୦୬ (ନବୋଦୟ ପ୍ରକାଶନ)

ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
 ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ପୁରସ୍କାର -୨୦୦୫ (ଜୀବନବ୍ୟାପି ଅବଦାନ ପାଇଁ)
 ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର - ୧୯୮୨ (ନିଃଶବ୍ଦ ନୂପୁର ପାଇଁ)
 ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା), ୨୦୧୦(ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)
 ଫକୀର ମୋହନ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ସମ୍ମାନ ‎

ଆଧାର 

୧୯୩୧ ଜନ୍ମ
୨୦୧୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଓଡ଼ିଆ କବି
ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ
ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାତୃଭାଷା ଦିବସ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୧୯