ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ
ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ, ଜଣେ ଏପରି ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ତଥ୍ୟାମୂଳକ ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ । ଏହି ବୃତ୍ତି ଉଭୟ ବେସରକାରୀ ଓ ସରକାରୀ କ୍ଷେତ୍ରରେ ରହିଥାଏ । ପରିସଙ୍ଖ୍ୟାନଗତ ଜ୍ଞାନକୁ ଅନନ୍ୟ ବଐସେୟିକ ଜ୍ଞାନରେ ବ୍ୟବହାର ବହୁଳ ଭାବରେ ପ୍ରୟୋଗ ହେଇଥାଏ ।

କାର୍ଯ୍ୟ ବିଧି 
ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା ର"ବ୍ୟୁରୋ ଅଫ ଲେବର ଷ୍ଟାଟିଷ୍ଟିକ "ର ଆକଳନ ଅନୁସାରେ ୨୦୧୪ ମସିହା ଶୁଧହା୨୬,୬୯୦ ପ୍ରକାର ବୃତ୍ତିକୁ ଆମେରିକୀୟ ରାଜ୍ୟ ସମୂହରେ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ ଶ୍ରେଣୀରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି ।  ଏହା ମଧ୍ୟରୁ ୩୦ % ଲୋକ ସରକାରୀ କ୍ଷେତ୍ରରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ସମେତ ନହୁଳ ସଂଖ୍ୟାର ଲୋକ ତାଙ୍କ କର୍ମନିବେଶରେ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟାନକୁ ବ୍ୟବହାର କରିଥାନ୍ତି , କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ବୃତ୍ତି ଷ୍ଟଟିଷ୍ଟିସିଆନ ନ ହେଇ ଅନନ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀର ରହିଥାଏ । , ଏହି ଶ୍ରେଣୀରେ ପ୍ରାୟୋଗିକ ଗଣିତ , ବିତ୍ତୀୟ ସମୀକ୍ଷ୍ୟା  ,ବାସ୍ତବିକ ମନୋବିଜ୍ଞାନ, ଅର୍ଥନୀତି ସମୀକ୍ଷ୍ୟା , ସମାଜ ବିଜ୍ଞାନ ଆଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।  ଷ୍ଟଟିଷ୍ଟିସିଆନ କାର୍ଯ୍ୟ ଏକକ ଭାବରେ ଏକ ବୃତ୍ତି । ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦମାନେ ଅଫଫିସରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କର ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟ ରହିଥାଏ । ତେଣୁ ସେମାନଙ୍କୁ " white-collar " କର୍ମଚାରୀ ଶ୍ରେଣୀରେ ନିଆ ଯାଇଥାଏ । କିଛି ସଂଖ୍ୟକ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନ ପରମର୍ଶଦାତା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି ।  ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ବେସରକାରୀ ବା ସରକାରୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନମାନଙ୍କୁ ଚୁକ୍ତି ଭିତ୍ତିରେ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନ  ତଥ୍ୟ ଯୋଗାଇ ଥାନ୍ତି , ଯାହା ସେହି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର କାର୍ଯ୍ୟରେ ସୁପରିଚାଳନା ଓ ଉନ୍ନତ ପ୍ରଣାଳୀର ପ୍ରୟୋଗ ପାଇଁ ହେଇଥାଏ ।

ଶିକ୍ଷା ଓ ବୃତ୍ତିଗତ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଧି  
ଅଧିକାଂଶ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ ବୃତ୍ତିରେ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନ ବିଦ୍ୟାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ବା ସମତୂଲ୍ୟ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିବା ଦରକାର ହୁଏ । କେତେକ ବୃତ୍ତିଗତ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନବିଦ Ph.D. ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥାନ୍ତି । ପରିସଙ୍ଖ୍ୟାନର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସହଭାଗିତା , ଗାଣିତିକ ମଡେଲ ତିଆରି , ବିକ୍ଷିପ୍ତ ବିବରଣୀ ସଂଗ୍ରହ ଓ ତର୍ଜମା , ସର୍ଭେ , ତଥା ଚଳିତ ଧାରାର ତର୍ଜମା କରି ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ପୂର୍ବନୁମାନ କରିବା ଆଦି ରହିଥାଏ ।

ଭାରତରେ ପରିଶଙ୍ଖୟାନ ବିଦ୍ୟା ଶିକ୍ଷା କେନ୍ଦ୍ର ସମୂହ 
ଭରତରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ " ଭାରତୀୟ ପରିସଙ୍ଖ୍ୟନ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ " ( Indian Institute Of Statistic ) ଏହି ବିଦ୍ୟା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅନୁଷ୍ଠାନ । ଭରତର ସମସ୍ତ ବୃହତ ସହରରେ ଏହାର ସଖା ମାନ  ଖୋଲିଛି । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ମାନଙ୍କରେ ଷ୍ଟାଟିଷ୍ଟିକ ବିଷୟରେ ଉପଧ୍ଯୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷୟାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି ।

ଅଧିକ ପଠନ 
 List of statisticians

ଆଧାର

ବାହାର ଲିଙ୍କ 
 Statistician entry, Occupational Outlook Handbook, U.S. Bureau of Labor Statistics
 Careers Center, American Statistical Association
 Careers information, Royal Statistical Society  (UK) 
 Listing of tasks and duties - The International Standard Classification of Occupations (ISCO)
 Listings of nature of work etc - O*NET

ଶିକ୍ଷା