ହୃଷୀକେଶ ପଣ୍ଡା (ଗୀତିକାର)
ହୃଷୀକେଶ ପଣ୍ଡା (୫ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୩ - ୧୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୭) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି, ଗୀତିକାର, କଥାକାର ଥିଲେ । ସେ କଟକ ଆକାଶବାଣୀ କେନ୍ଦ୍ରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ହୃଷୀକେଶ ୧୯୮୧ ମସିହାରେ ଆକାଶବାଣୀରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ଦୀର୍ଘ ୪୦ ବର୍ଷ ଧରି ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ସ‌ହ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ । ସେ ୪୫ରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଥିଲେ ।

ଜନ୍ମ ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ
ହୃଷୀକେଶ ୧୯୫୩ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୫ ତାରିଖରେ ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ଜଳେଶ୍ୱର ବ୍ଲକ୍‌ ଅନ୍ତର୍ଗତ ପଶ୍ଚିମବାଡ଼ ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୬ ମସିହାରେ ସେ ବାଲେଶ୍ୱରର ଫକୀର ମୋହନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ଶାନ୍ତି ନିକେତନରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୭୭ରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ 'ରବୀନ୍ଦ୍ର ସମକାଳୀନ ଓଡ଼ିଆ କବିତା’ ଉପରେ ଗବେଷଣା କରିଥିଲେ ଏବଂ ପିଏଚ୍‌ଡି ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ଡକ୍ଟରେଟ ଉପାଧି ପାଇଥିଲେ । ଏହାପରେ ହୃଷୀକେଶ ଚାରି ବର୍ଷ ଧରି ବାଲେଶ୍ୱରରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରିଥିଲେ ।

ପରିବାର
ହୃଷୀକେଶ ପଣ୍ଡା ମାଳତୀ ପଣ୍ଡାକୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ତିନିଜଣ ଝିଅ ଅଛନ୍ତି ।

ଆକାଶବାଣୀ ସ‌ହ ସମ୍ପର୍କ
ହୃଷୀକେଶ କିଛିବର୍ଷର ଅଧ୍ୟାପନା ପରେ, ୧୯୮୧ ମସିହାରେ ଆକାଶବାଣୀ ବେତାର ପ୍ରସାରଣ ସେବାରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ । ସେ ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ଆକାଶବାଣୀର ବିଭିନ୍ନ କେନ୍ଦ୍ରମାନଙ୍କରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପରେ ପ୍ରଥମେ ଆକାଶବାଣୀ ବ୍ରହ୍ମ‌ପୁର କେନ୍ଦ୍ରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ଆକାଶବାଣୀ କଟକ କେନ୍ଦ୍ରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

ସାହିତ୍ୟ ରଚନା
ହୃଷୀକେଶ ସତୁରି ଦଶକରୁ ନିୟମିତ ଭାବରେ ଲେଖି ଆସିଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ୪୫ ଖଣ୍ଡ ବ‌ହି ରଚନା କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ ପୁସ୍ତକ ରଚନା ସ‌ହ ହୃଷୀକେଶ ଅନେକ ଗୀତିକବିତା ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଛନ୍ତି । ସେ କେତେକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ସଂଳାପ ଲେଖିବା ସହିତ ଅନେକ ପ୍ରାମାଣିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ।

ଅନନ୍ୟ ରଚନା
 ତିନୋଟି ନିଃଶ୍ୱାସର ପୃଥିବୀ
 ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ସକାଳ
 ପ୍ରତୀୟର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି
 ଦେହର ନଉକା ଓ ରକ୍ତର ଗଙ୍ଗା
ଝରକା ନଥିବା ଘର ଓ ଜହ୍ନରାତି
ଅଜଣା ସଂପର୍କର ଋତୁ

ପୁରସ୍କାର
ହୃଷୀକେଶ ୧୦ଥର ଜାତୀୟସ୍ତରରେ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ୨୦୦୦ରେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆରେ, ୨୦୧୦ରେ ଜାପାନ ଦେଶର ଟୋକିଓରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।

ମୃତ୍ୟ
୨୦୧୭ ମସିହା ଅକ୍ଟୋବର ୧୫ରେ ହୃଷୀକେଶ କଟକର ଏକ ଘରୋଇ ଚିକିତ୍ସାଳୟରେ ଦେହତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ । ସେ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ବୃକ୍‌କ ଜନିତ ରୋଗରେ ପିଡ଼ୀତ ଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୬୪ ବର୍ଷ ହେଇଥିଲା ।

ଆଧାର

୧୯୫୩ ଜନ୍ମ
ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଓଡ଼ିଆ କବି
୨୦୧୭ ମୃତ୍ୟୁ