ୟୁପିଆଇ
ୟୁନିଫାଏଡ୍ ପେମେଣ୍ଟଇଣ୍ଟରଫେସ୍ (ୟୁପିଆଇ) ହେଉଛି ଏକ ତତକ୍ଷଣାତ୍ ଦେୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯାହା ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଦେୟ ନିଗମ (ଏନପିସିଆଇ)ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ ହୋଇଛି । ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାଟି ବ୍ୟାଙ୍କରୁ ବ୍ୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ  (ପି2ପି: peer to peer) ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତି-ରୁ-ବ୍ୟବସାୟୀ ମଧ୍ୟରେ (ପି2ଏମ୍: person to merchant) ଟଙ୍କାପଇସା କାରବାରକୁ ସୁଗମ କରିଥାଏ।    ଦୁଇଟି ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ତୁରନ୍ତ ପାଣ୍ଠି ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବାକୁ ଏହା ମୋବାଇଲ୍ ଡିଭାଇସରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ଏହା ତୁରନ୍ତ ଦେୟ ସେବା (ଆଇଏମପିଏସ) ଶୀର୍ଷରେ ଏକ ଖୋଲା ଉତ୍ସ (open source) ଆପ୍ଲିକେସନ୍ ପ୍ରୋଗ୍ରାମିଂ ଇଣ୍ଟରଫେସ୍ (ଏପିଆଇ) ଭାବରେ ଚାଲିଥାଏ, ଏବଂ ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (ଆରବିଆଇ)ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ |   

ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୨ ସୁଦ୍ଧା, ଏହି ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ୩୦୪ଟି ବ୍ୟାଙ୍କ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା ଏବଂ ମାସିକ ପରିମାଣ ୪୫୨ କୋଟିଥର   କାରବାରର ସହିତ ₹ ୮.୨୬ ଲକ୍ଷ କୋଟି (୧୦୦ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର) କାରବାର ଥିଲା । ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୟୁପିଆଇ ୬୮ ବିଲିୟନ କାରବାର ହୋଇଥିଲା  |    ୨୦୧୬ରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବା ୬୭ ମାସର ଅପରେସନ୍ ସମୟରେ କେବଳ ମୋବାଇଲ୍ ଦେୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମୋଟ ₹ ୩୪.୯୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଡଲାର (୪୪୦ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର) କାରବାର କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲା।

ମଇ ୨୦୨୧ ସୁଦ୍ଧା, ଏହି ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ଭାରତରେ ୧୦ କୋଟିରୁ ଅଧିକ (୧୦୦ ନିୟୁତ) ମାସିକ ସକ୍ରିୟ ଉପଭୋକ୍ତା ଥିଲେ ।    ଡିଜିଟାଲ କାରବାରର ମୋଟ ପରିମାଣରେ ୟୁପିଆଇ କାରବାରର ଅନୁପାତ ୨୦୧୮-୧୯ରେ ୨୩%ରୁ ୨୦୨୦-୨୧ରେ ୫୫%କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରତି କାରବାର ପାଇଁ ହାରାହାରି ମୂଲ୍ୟ ₹୧,୮୪୯ ଥିଲା ।  ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ରେ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ମାଧ୍ୟମରେ ₹୮.୩୧ ଲକ୍ଷ କୋଟି ମୂଲ୍ୟର ଡିଜିଟାଲ କାରବାର କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୨୧-୨୨ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ କାରବାରର ମୂଲ୍ୟ ୧ ଟ୍ରିଲିୟନ ଡଲାର ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲା ।

ୟୁପିଆଇ ଦେୟଗୁଡିକ ଜାତୀୟକରଣ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ସହ ପଞ୍ଜିକୃତ ମୋବାଇଲ୍ ନମ୍ବର୍ ଆବଶ୍ୟକ କରେ। ଉପଭୋକ୍ତା ଡେବିଟ୍ କାର୍ଡ୍ ବିବରଣୀ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଉପଭୋକ୍ତା ଆକାଉଣ୍ଟ ବିବରଣୀ ପାଇଁ ୟୁପିଆଇ ଆଇଡି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବେ । ୟୁପିଆଇ ଆଇଡି ଯାହାକୁ ଟଙ୍କା ପଠାଯିବ ସେହି ଉପଭୋକ୍ତାଙ୍କ ସହ କାରବାର କରିବାକୁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇପାରିବ | ଫୋନ୍ ନମ୍ବର ସହିତ ଏହି UPI IDରେ ଟଙ୍କା ଗ୍ରହଣ ଏବଂ ପଠାଯାଇପାରିବ | ମନୋନୀତ ବ୍ୟାଙ୍କ ପାଇଁ ସେଲ୍ ଫୋନ୍ ନମ୍ବର ସହିତ ପଞ୍ଜୀକରଣ ଆବଶ୍ୟକ କରେ |

ଆପ୍ ଅନୁଯାଇ ବଜାର ଅଂଶୀଦାର

ଗ୍ରହଣୀୟତା

ଘରୋଇ 

ଭାରତ

ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ 

 ସିଙ୍ଗାପୁର
 ଭୁଟାନ
 ମାଲେସିଆ
 ୟୁନାଇଟେଡ୍ ଆରବ ଏମିରେଟେସ୍
 ନେପାଳ
 ଫ୍ରାନ୍ସ
 ଇଂଲଣ୍ଡ
 ରୁଷିଆ

ଭବିଷ୍ୟତ ବଜାର 

 ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ
 ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ
 ସାଉଦି ଆରବ

ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 

 ଆଧାର
 ଡେବିଟ କାର୍ଡ଼
 କ୍ରେଡିଟ କାର୍ଡ଼

ଆଧାର 
ବ୍ୟାଙ୍କ
ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା