ମାଧବପୁର ହ୍ରଦ
ମାଧବପୁର ହ୍ରଦ ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ସିଲେଟେର ମୌଲଭୀବାଜାର ଜିଲ୍ଲାର କମଲଗଞ୍ଜ ଉପଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକଟି କୃତ୍ରିମ ହ୍ରଦ ବା ଜଳଧାରା । ବାଂଲାଦେଶେର ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଆକର୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଏଇ ହ୍ରଦଟି ଅନ୍ୟତମ ।

ଅବସ୍ଥିତି
ଏହି ହ୍ରଦଟି ବାଂଲାଦେଶେର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ କୋଣରେ ଅବସ୍ଥିତ ସିଲେଟ ବିଭାଗର ମୌଲଭୀବାଜାର ଜିଲ୍ଲାର କମଲଗଞ୍ଜ ଉପଜିଲ୍ଲାର ମାଧବପୁର ଇଉନିୟନର ପାତ୍ରଖଲା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । କମଲଗଞ୍ଜ ଉପଜିଲ୍ଲା ସଦରରୁ ୫ କିଲୋମିଟାର ଦୂରର ଥିବା ନ୍ୟାଶନାଲଟି କମ୍ପାନୀ (Nationa Tea Compaty- NTC) ବା ଜାତୀୟ ଚାହା ଉଦ୍ୟୋଗର ଅଧୀନ ମାଧବପୁର ଚା-ବାଗାନର ୧୧ ନମ୍ବର ସେକସନ୍ ବା ଅଞ୍ଚଳରେ (ପାତ୍ରଖଲା) ଏହି ହଦ୍ରଦଟି ରହିଛି । ଏହି ସ୍ଥାନଟି ଜିଲ୍ଲ ସଦରମହକୁମା ମୌଲଭୀବାଜାରଠାରୁ ୪୦ କିଲୋମିଟାର ଦକ୍ଷିଣରେ ଅବସ୍ଥିତି ଓ ବାଂଲାଦେଶର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରଧାନ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳ ଶ୍ରୀମଙ୍ଗଲଠାରୁ ମାତ୍ର ୧୦ କିଲୋମିଟାର ପୂର୍ବରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

ଇତିହାସ
ଚାହା ବାଗାନ ଚାଷ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ କାରଣ ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ପାଣିର ଆବଶ୍ୟକ ହେତୁ ପାର୍ବତ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ବର୍ଷାଜଳ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । କିନ୍ତୁ ଏହିସବୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ବର୍ଷାର ପରିମାଣ ଅଧିକ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚା ଭୂମି ହୋଇଥିବାରୁ ଏଠାରେ ପାଣି ଅଧିକ ସମୟ ରହିପାରେନାହିଁ । ପାଣିକୁ ବାନ୍ଧି ରଖିବାପାଇଁ ଏହି ଚାହା ବାଗାନର କର୍ତୃପକ୍ଷ ଏକାଧିକ ଜଳଧାରା ତିଆରି କରିଥିଲେ, ଯାହା ପ୍ରାୟ ପ୍ରତିଟି ଚାହା ବାଗାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦେଖିବା ଅତି ସ୍ୱଭାବିକ । ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ହ୍ରଦଗୁଡ଼ିକୁ ଡାମ୍ପ ବୋଲି କୁହନ୍ତି । ଏହି ଧାରାରେ ମାଧବପୁର ଚାହା ବାଗାନର କର୍ତୃପକ୍ଷ ୧୯୬୫ ମସିହାରେ ବାଗାନ ମଧ୍ୟରେ ତିନୋଟି ସ୍ଥାନରେ ପାଣି ଦେବାପାଇଁ ମାଧବପୁର ହ୍ରଦର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।

ବର୍ଣ୍ଣନା
ମାଧବପୁର ହ୍ରଦଟିର ଆୟତନ ପ୍ରାୟ ୫୦ ଏକର ଏବଂ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ୩ କିଲୋମିଟର; ପ୍ରସ୍ଥ ପାଖାପାଖି ୫୦ ହାତ ୩୦୦ ମିଟର । ଚାହା ବାଗାନ କର୍ତୃପକ୍ଷ ଏହି ହ୍ରଦର ଚତୁର୍ପାଶ୍ୱ ବୁଲି ଦେଖିବା ପାଇଁ ଏହାର କଡ଼େ କଡ଼େ ଏକ ଚଲାପଥ ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି । ଏହି ଚଲାପଥଟିର ଉପରେ ଏକ ଟେଣ୍ଟ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି, ଯାହାକି ଛଣ ଓ ନଡ଼ାରେ ତିଆରି ହୋଇଛି । ଏହି ହ୍ରଦର ଦକ୍ଷିଣ ପାଖରେ ଥିବା ପାହାଡ଼ ପାଖରୁ ଭାରତର ସୀମା ଅରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ପାହାଡ଼ର ଶୃଙ୍ଗରୁ ଭାରତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୋଇଥାଏ । ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହି ଚାହା ବାଗାନ ଓ ହ୍ରଦ ପରିଦର୍ଶନର ସମୟସୀମା ସକାଳ ୮ଟାରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୬ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରଖାଯାଇଛି । ଏହି ସମୟ ଭିତରେ ହିଁ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନେ ଏହି ହ୍ରଦ ନିକଟରେ ବୁଲିବାକୁ ଓ ବଣଭୋଜି କରିବାକୁ ଆସିଥାନ୍ତି ।

ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ପ୍ରାଣୀ
ଏହି ହ୍ରଦର ପାଣିରେ ରହିଛି ନୀଳ ପଦ୍ମ ଏବଂ ବାଇଗଣୀ ଶାପଲା । ଏଥିସହିତ ଗୋଲପାତା ଏବଂ ଶାଲୁକ ଝାଡ଼ ମୁଖ୍ୟତଃ ଏହି ହ୍ରଦର ପାଖାପାଖି ଅଞ୍ଚଳରେ ଦେଖାଯାଏ । ହ୍ରଦ ପାଖାପାଖି ଅଞ୍ଚଳରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବନ ଫୁଲ ଦେଖାଯାଏ, ଯାହା ମଧ୍ୟରେ ଭାଁଟ ଫୁଲ (ଏକ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଫୁଲ) ପ୍ରଧାନ । ଚାହା ବାଗାନ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଅଳ୍ପ କିଛି ପ୍ରାକୃତିକ ଗଛ ରହିଛି । ହ୍ରଦ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ଜାତିର ହଂସ, ସରାଲି, ପାନକୌଡ଼ି, ଜଳପିପି ପ୍ରଭୃତି ଜଳଚର ଓ ସ୍ତନ୍ୟପାୟୀ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି ।

ଯାତାୟତ
ଚାହା ବାଗାନ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ହ୍ରଦ ନିକଟକୁ ଆସିବା ପାଇଁ ସେମିତି କିଛି ବିଶେଷ ଯୋଗଯୋଗର ବ୍ୟବସ୍ଥା ନାହିଁ । ଏହି ହ୍ରଦ ନିକଟକୁ ଆସିବାକୁ ହେଲେ ପ୍ରଥମେ ଢାକାରୁ ରେଳପଥ କିମ୍ବା ସଡ଼କପଥ ଦେଇ ମୌଲଭୀବାଜାର ଜିଲ୍ଲାର ଶ୍ରୀମଙ୍ଗଳ ଯାଏଁ ଆସିବାକୁ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ସେଠାରୁ ପୁଣି କମଳଗଞ୍ଜ ଯିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ । ଏହାପରେ କମଳଗଞ୍ଜର ଭାନୁଗଛ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଚାହା ବାଗାନର ମଧ୍ୟରେ ପଶି ମାଧବପୁର ହ୍ରଦ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିହୁଏ ।

ଫଟୋ ଗ୍ୟାଲେରି

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର
 Photo of Madhobpur Lake in Maulvi Bazar district Government Web Portal 
 Madhobpur lake in the list of place of interest in Maulvi Bazar District Government Web Portal

ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ହ୍ରଦ
ବାଂଲାଦେଶ