Bouzid Boushaki
Bouzid Boushaki (A.L.A 1935 – 2023) - nama waraanaa fi nama siyaasaa Aljeeriyaa kan waraana walabummaa Aljeeriyaa irratti hirmaate yoo ta'u, yeroo sanatti hogganaa gamtaa gamtaa Gamtaa Waliigalaa Hojjetoota Aljeeriyaa fi hogganaa olaanaa dhaabbilee mootummaa Aljeeriyaa ture.

Maatii 

Bouzid Boushaki bara 1935 magaalaa koloneeffataa Faransaay Ménerville (amma Thenia) jedhamtu, magaalaa amma Boumerdès jedhamtu irraa gara kibba bahaatti, magaalaa guddittii Aljeers irraa gara bahaatti gara km 50 fi daangaa bahaa dirree Mitidja irraa dhalate , fi isaa Maatiin kabajamaan kun gita hawaasummaa Chorfas Morabitone keessaa kan ta’an yoo ta’u, isaanis hayyuu ti’ooloojii Muslimaa Maalik Sidi Boushaki (1394-1453), hundeessaa Zawiya Sidi Boushaki bara 1442 jaarraa 15ffaa irraa kan dhufanidha.

Abbaan isaa Mahamed Boushaki (1907-1995), ganda akaakilee Soumâa, kibba Ménerville keessatti kan dhalate yoo ta'u, kutaa Aljeers keessatti daldalaa sooressaa ta'ee ture, haati isaas Fatma Stambouli (1912-1938), jalqaba kan ganda Talilt (Aïth Si Ali) kan amma komunii Beni Amrane, kibba bulchiinsa Boumerdès, fi Mahamed abbaa isaa, nama siyaasaa Mohamed Seghir Boushaki (1869-1959), giddu gala magaalaa Ménerville keessa qubatee ture , bakka inni obbolaa isaa lamaan Ali fi Mohamed waliin kaaffee Moorish (Café Bouzid jedhamuun beekamu) mana qorichaa Jérôme Zévaco, yeroo dheeraaf kantiibaa Ménerville filatame ykn muudame cina jiru bulche.

Bouzid obboleessa isaa angafaa Boualem Boushaki (1931-2003) booda maatii keessatti mucaa lammaffaa yoo ta'u, lamaan isaanii iyyuu mana maatii keessatti kan dhalatan yoo ta'u, viila guddaa Rue Verdun (amma Rue Hocine Koubi) irratti Cité Siegwald keessatti argamu, naannoo kan buufata baaburaa magaalattii, manneen Faransaay pieds-noirs gidduutti.

Dhugaa dubbachuuf, gosti Boushaki Berber yeroo Faransaay Aljeeriyaa mo’attee fi weerara Kasbah Aljeers irraa eegalee July 5, 1830 irraa eegalee diddaa Faransaayi irratti godhame keessatti gahee guddaa kan taphate yoo ta’u, Sheek Ali Boushaki (1809-1846 ) ammoo acolyte Emir Abdelkader fi Sheikh Mohamed ben Zamoum garee farra koloneeffataa keessatti hanga bara 1846 lola loltoota koloneeffataa Waraana Afrikaa waliin naannoo Col des Beni Aïcha (Tizi Naïth Aïcha) keessatti godhametti du’etti.

Duguuggaan Faransaay jiraattota ganda Kabyle naannoo Ménerville irratti raawwatame, bara 1837 fincila Mokrani bara 1871tti godhame irraa eegalee, bu’aa isaanii yaadannoo waloo namoota dhalootaan lubbuun hafan keessatti dhiise, Bouzid Boushaki immoo wabii yaadannoo isaa seeneffama afaaniin dubbatamu kana irraa kan fudhate yoo ta’u, kunis dhufaatii warra Faransaay gara ciminaa fi garaa abbootii isaa fi ajjeechaa akaakayyuu guddaa isaa Sheek Ali Boushaki bara 1846 lola gidduutti, fi irra deddeebiin barbadeessuu Zauía Sidi Boushaki loltoota waraana Faransaayiin , akkasumas akka lafa qonnaa hektaara dhibbaan lakkaa’amu saamuu fi qonnaan bultoota biyya guddittii Faransaayiif kennuu isaati.

Barnoota 

Bouzid Boushaki waggaa jalqabaa barnoota sadarkaa tokkoffaa Adoolessa 1942 mana barumsaa ijoollee dhiiraa Ménerville keessatti ijoollee Faransaay kudhanootaan lakkaa'aman kanneen qubsiistota pieds-noir magaalaa niwuraaljikii keessaa namoota dhalattoota Aljeeriyaa hedduu waliin seene.

Hiriyaan isaa daree isaa keessaa ilma obboleessa isaa kan abbaa Rabah Boushaki, ilma Ali Boushaki fi Fatma Bouchou, akkasumas namoota amantii isaa waliin qaban Musliimaa Omar Rahmoune, Chakir Tadjer, Noureddine Mokhtari, Mohamed Bourenane, Ali Bouhaddi, Mohamed Belaïd fi Ali Laoufi ture.

Daandiin barnoota isaanii duraan ibsamee ture, sababiin isaas namoonni dhalootaan isaanii marsaa sadarkaa tokkoffaa bira darbuu waan hin qabneef, yeroo mana barumsaa gabaabaa isaanii keessatti afaan Faransaayiin dubbisuu fi barreessuu dhabuu isaanii qofa beenyaa akka kaffalan qajeelfama kan argatan yoo ta’u, kunis ogeessota ciccimoo ta’uuf isaan qopheessuuf kan yaadame ture bulchiinsa koloneeffataa keessatti hojiiwwan hin eegamne qaban.

Dhugumatti obboleessi isaa angafni Boualem Boushaki mana barumsaa sadarkaa tokkoffaa waggaa afraffaa irraa June 1942tti ari’amee ture, magaalattii keessatti hojii xiqqoo pieds-noirs waliin argachuuf, garuu abbaan isaa Mahamed Boushaki dafee daandii barnoota Qur’aanaa irratti isa kaa’e bara a Zawía naannoo Alma (yeroo ammaa Boudouaou), Zawía kan Sidi Salem jedhamu.

Ji'a kufaatii bara 1942 irraa eegalee, fi yeroo Waraana Addunyaa Lammaffaa ardii Awurooppaa barbadeesse Operation Torch gidduutti, Boushaki qo'annoowwan sadarkaa tokkoffaa kana keessatti adda ta'uu jalqabe, bakka morkataa isaa Faransaay André Ferrer jedhamu waliin dorgommii cimaa jalqabe, haa ta'u malee dhugaan jiru, The Settler Alfred-Henri de Sulauze, yeroo sanatti kantiibaa magaalaa Ménerville, milkaa’ina barnootaa Faransaay qofti argatu eeguuf waan baay’ee hojjete.

Bouzid sana booda barnoota mana barumsaa isaatti maxxane, obboleessi isaa Boualem immoo zaouia isaa akka hin dhiisne isa gaafate, xumura Waraana Addunyaa Lammaffaa kantiibaa Jérôme Zévaco, kan bara 1939tti hojii isaa irraa ari'ame deebi'uu isaa argee, deebi'uu kanas After ajjeechaa Caamsaa 8, 1945 raawwatameen imaammata tasgabbii fi walnyaatinsaa mana barumsaa fi hojiidhaan mararfannaa dhalattoota biyyattii argachuu barbaaduun kan walqabate ture.

Sirni Impaayera koloneeffataa Faransaay ulfaataa fi ukkaamsaan jiraatus, Boushaki dhuma irratti qormaata mana barumsaa sadarkaa tokkoffaa waggaa jahaffaa isaa July 6, 1948tti gahumsaan darbe, hiriyyaa isaa kan biraa pied-noir, Yvon Rocamora fi pireesii dursee.Gaazexoonni Aljeeriyaa kanneen tamsaasan yeroo hedduu bu’aa argamsiisu, haala kana keessatti gaazexoonni Alger Républicain fi L’Écho d’Alger.

Waraana Walabummaa 

Adoolessa 1, 1954 irraa eegalee fi guyyaa warraaqsi walabummaa Aljeeriyaa ka’ee booda, gaafa umriin isaa waggaa 19 qofa ture, kaayyoo kanaan finciltoota sabboonummaa Aljeeriyaa waraana koloneeffataa diinaa irratti hiriiruun deggeruuf sammuu, siyaasaa fi qaamaan akka gaariitti qophaa’ee ture sirna koloneeffataa Faransaay lafa Aljeeriyaa irraa murteessaadhaan balleessuu fi kuffisuu jedhu.

Garuu tarkaanfii waraanaa jeequmsaa Faransaayii hidhatee fi qubsiistota pied-noir irratti fudhatame yeroo muraasa dura konfiraansii Soummam Hagayya 20, 1956 fi caasaa warraaqsaa naannoo Aljeeriyaa irratti fudhatame olka’aa fi guddachaa dhufeen, haleellaa hidhannoon diigumsaa fi sabotage magaalaa koloneeffataa Ménerville keessatti Bouzid Boushakiitti imaanaa kennamee dhiibbaa haaloo bahuu Faransaay naannoo gaarreen fi baadiyyaa naannoo sana jiran irratti raawwattu salphisuuf ture. Sabotage kun seelii warraaqsaa Boushakiin durfamu magaalattii keessatti kan hidhattoota kudhan ta'an irraa ijaarame hirmaachisa. Hidhattoonni kun fincila kana hundee irraa buqqisuu fi dantaa qubsiistota Faransaay magaalaa tarsiimoo Ménerville (yeroo ammaa Thénia) kana, kan ganda dhalootaa Boushaki Soumâa jedhamtu irraa gara kaabaatti km 3 qofa fagaattee argamtu haleeluudhaan itti fufsiisuu qabu turan.

Obboleessi isaa angafaa Boualem Boushaki, kan hospitaala Ménerville keessatti narsii ta'ee hojjetu, opereshinii kana to'atee, odeeffannoo barbaachisaa boombiin mooraa waajjira poostaa waajjira muummee komunii magaalattii fuuldura jiru keessatti kaa'uu fi geejjibni Dhooʼoonni kun halkan Jul 14, 1956 dura kan hojjetaman siʼa taʼu, kunis ayyaana Faransaay waggaa waggaadhaan kabajamu kanaan walqabatee kabajamu wajjin wal simu ture. Dhohinsi boombii kun mata duree oduu fi miidiyaalee magaalaa guddittii Aljeeriyaa fi Paaris keessattuu waajjira P.T.T. Tarkaanfiiwwan sabotage adda addaa qabeenya qonnaa koloneeffataa naannoo daandii tarsiimoo magaalattii kanaa irratti xiyyeeffate beenyaa fi ofirraa ittisuuf birgeedii jandaarmee Faransaay kan magaalattii tasgabbeessuu fi toora warraaqsa Aljeeriyaa diiguuf wabii ta'e fuuldura kaa'ame.

Obboloonni obboleessa Bouzid kan akka hogganaa warraaqsaa Yahia Boushaki (1935-1960) fi qabsaa'aa diddaa Mohamed Rahmoune (1940-2022), maquis Ménerville marsee jiru keessa naanna'anii fedhii qonnaa fi waraanaa qubsiistota Faransaay, akkasumas yaada ummataa jaallatan. Magaalattiin jeequmsaa fi tasa ta’uu qabdi turte, tarkaanfiiwwan warraaqsaa kun du’a wareegamtoota (shahid) dirree kabajaa irratti yoo xumuraman illee, akkasitti Bouzid Boushaki fi seelii sabotage isaa magaalattii keessatti duuluun tattaaffii the Waraana. kan Waraana Bilisummaa Biyyaalessaa (ALN) kutaa finciltootaa isaa kan Ménerville, walakkeessa kutaa waraana sadaffaa, naannoo walabummaa jalqabaa, baha wilaya seena qabeessa afraffaatti argamu keessatti.

Mana hidhaa 

Bouzid Boushaki July 4, 1956 poolisii Faransaayii fi waraana Faransaayiin mana maatii isaa magaalaa Ménerville, Siegwald keessatti argamutti humnaan kan hidhame yoo ta’u, hidhamuun dafee kun kan raawwatame odeeffannoo basaasaa ba’ee waajjira poostaa kakaase hordofeeti. hojiin boombii darbachuu daandii irraa maqee kan fashalaa’e si’a ta’u, kanaanis miseensonni seelii finciltoota magaalaa hundi jechuun ni danda’ama osoo hin ajjeefamiin ykn hin hidhamin dura butamanii dararamaa turan. Dararaan guddaan kun Boushaki fi tumsitoota isaa irratti kan raawwatame kaampii dararaa fi jeequmsa qaamaa Ferme Gauthier kan magaalaa Souk El Had irraa kaabatti argamu keessatti.

Sana booda Bouzid elektirikii Gégène irraa dhufeen haala suukaneessaa ta'een dararamee, akkasumas ilma obboleessa isaa Mohamed Rahmoune waliin boolla wayinii mana wayinii kanaa kan iddoowwan qonnaa biroo keessaa, warra ajjeechaa Scarfo fi Mathieu kaampii hidhaa keessatti jijjiirame keessatti awwaalamee fi godoo keessatti hidhamee ture fi qaama murtiitiin ala dhabamsiisuu.

Bakka dararaa hamaa fi jibbisiisoo fi miidhaa safuu fi xuraa’aa kana keessatti hidhamtoonni hedduun madaa, rifachuu, dhukkubbii fi haala hamaa isaan irra ga’een du’aniiru. Haala kanaan reeffi isaanii fi reeffi isaanii boolla bishaanii keessatti dhokfamee ykn bishaan laga Isser keessatti darbatamee, hoggantoonni finciltootaa lamaan Bouzid Boushaki fi Mohamed Rahmoune carraa dinqiidhaan, torban muraasaaf dararamaa booda, gara mana hidhaa Serkadji bara Kasbah Aljeers hoggantoota warraaqsa biyya keessaa waliin murtii argachuuf.

Du'a 
Bouzid Boushaki bara 2023 mana isaa kan daandii Ali Anou irratti argamu, gandoota Soumâa, Gueddara fi Meraldene cinatti argamu keessatti du’e.

Sana booda abbaa isaa Si Mahamed Boushaki (1907-1995) cinatti, fi naannoo akaakayyuu isaa Mohamed Seghir Boushaki (1869-1959), fi obboleessa isaa Boualem Boushaki (1931-2003) cinatti, bakka awwaalchaa Muslimoota Thénia Djebbana jedhamu keessatti awwaalame Warra Ghorba.

Wabii

Bibliyoogiraafii

Marsariitiiwwan alaa 
 
 Fuula Bouzid Boushaki Facebook irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Google Knowledge irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Familysearch irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Findagrave irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Geni irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Rodovid irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Werelate irratti
 Fuula Bouzid Boushaki Wikitree irratti

Lammiilee Aljeeriyaa
Aljeeriyaa Beekkamoo
Siyaasa