Borgonuòu
Borgonuòu  (Bourganeuf en francés) es una comuna occitana de Marcha, en Lemosin, situada dins lo departament de Cruesa e la region de Novela Aquitània, ancianament de Lemosin.

Geografia

Toponimia
Las fòrmas ancianas son Borguet Nou, vers 1140, de Burgueto Novo en 1195. Lo prumier element dau nom es lo mot borg ambeu diminutiu -et, dau latin -ittum . L'origina de la vila èra donc relativament recenta (adjectiu -nou).

La prononciacion actuala [burgu'ɲɔw] (o quauquarren coma 'quò), pòt donar l'impression de la substitucion d'un sufixe per un autre e justificar la grafia bistòrta Borgon Nuòu. Mas, seriá vertadierament aquò ? Aquò sembla pas e lo nom francés es l'indici d'una estapa de l'evolucion. Borguet nòu [bur'get nɔw] s'es probablament viste articulat [burge'nɔw], coma un sol mot e ambe l'amudiment dau -t- davant -n. La grafia francesa, Bourganeuf, testimònia probablament, per la segonda sillaba, d'una prononciacion en [burga-], segonda mudason. Lo vocalisme de la segonda sillaba, qu'es ni tonica nimai iniciala, es especialament fragile, çò qu'explica aqueu chamnhament. Un -a- pretonic se pronóncia sovent [-ɔ-] (o se pòt mudar en [-ɔ-], per la rason dejà dicha). Sem donc a [burgɔ-]. Ambe la perta de la compreension dau sufixe, l'abséncia de sens de l'element borga-, aqueu [-ɔ-] pòt subir la regla generala de barradura en [-u-] de tots los [-o-] pretonics; donc [burgu-]. Pasmens auriá poscut demorar [burgɔ-], mas devem constatar qu'aquò s'es pas passat entau. I a donc pas de sufixe -on (dau latin -onem), çò que fai que la grafia Borgonuòu es la sola acceptabla. Coma que sia, lo remplaçament dau resultat d'un sufixe per lo resultat d'un autre, quò pòt arribar, mas a l'interior d'un nom, i a quauquarren que deuriá interrogar lo mendre lingüista un pauc atentiu...

Lo doctor Queyrat escriviá Bourgounéôou , Borgonueu en grafia classica, ambe la varianta nueu, que, coma nuòu, deriva d'un nòu pus ancian.

Istòria
La vila fuguèt fondada per l'Òrdre daus Espitalièrs de Sent Joan de Jerusalèm, creat en 1104. Dempuei lo segle XII, d'aici a la revolution de 1789, los Chivaliers resteren a Borgonuòu, que coneisset entau una prosperitat e una reputacion qu'egalet jamai après. Borgonuòu èra lo chapluòc de la « venerable lenga d'Auvernhe » d'aici a 1750 ont fuguet desplaçat a Lion. Son poder s'espandiá sus lo centre de la França (en tant qu'estat) :  Auvernhe, Marcha, Velai, Lemosin, Berric, Forés, Borbonés, Lionés, Beaujolés, Bugey e Savòia. Au segle XVIII, lo chamin grand Limòtges-Lion, que passava larjament au sud de Borgonuòu, fuguet desplaçat e traverset la vila.

Borgonuòu fuguet chapluòc de districte de 1790 a 1795 e chapluòc d'arrondiment d'aici a 1926.

Administracion

Lista daus maires

Intercomunalitat

Demografia

 En  la populacion èra de  abitants.

Luecs e monuments

Personalitats liadas a la comuna

Veire tanben

Liams connexes

Liams externes

Nòtas e referéncias

Nòtas

Referéncias

Comuna de Cruesa
Comuna de Lemosin (Occitània)