Gaston Ièr de Fois-Bearn
Gaston Ièr de Fois (1287 † 13 de decembre de 1315), es comte de Fois, vescomte de Castèlbon, de Bearn (jol nom de Gaston VIII), coprince d'Andòrra de 1302 a 1315, vescomte de Marsan de 1310 a 1315. Es filh de Rogièr Bernat III, comte de Fois, prince d’Andòrra e vescomte de Castèlbon, e de Margarida de Moncada, vescomtessa de Bearn.

Biografia 
Succedís a son paire lo 3 de març de 1302, jos la tutèla de sa maire perque a pas que tretze ans. Rejonh l’òst reial amb 100 cavalièrs e un milierats de sergents d’armas e, benlèu, a participat a la batalha de Courtrai, l'11 de julhet de 1302. Tornat dins sos estats, lucha contra son cosin german Bernat VI, comte d’Armanhac que li contesta Bearn., mas lo rei Felip lo Bèl los obliga a conclure la patz lo 25 de decembre de 1303. 

Tòrna combatre pel rei en Flandra e participa a la batalha de Mons-en-Pélève lo 18 d'agost de 1304. Sas vilas foissencas se revòltan contra los agents reials que vòlon levar una ajuda per finançar la perseguida de las guèrras flamencas. Gaston sosten sos administrats e refusa de liurar los menaires. Aprèp una sasida parciala del comtat de Fois pel senescal de Carcassona, Gaston dintra en gràcia.

En 1308, es tornarmai en guèrra contra Armanhac, malgrat los òrdres contraris del rei. Gaston es convocat per aqueste darrièr e emprisonat al Châtelet. Lo rei li interditz tota guèrra privada e lo libèra contra una esmenda de  liuras. 

Eirita del vescomtat de Marsan en 1310, a la mòrt de sa tanta Constança de Moncada. Participa apuèi a una guèrra novèla contra Flandra, mas tomba malaut e morís a Maubuisson lo 15 de decembre de 1315.

Maridatges e enfants 

Esposa a Senlis en octobre de 1301 Joana d’Artés (1289 † 1350), filha de Felip d’Artés, senhor de Conchas, e de Blanca de Bretanha. D'aquel maridatge son nascuts :
 Gaston II (1308 † 1343), comte de Fois e de Bigòrra e vescomte de Bearn
 Rogièr Bernat III (1310 † 1350), vescomte de Castèlbon
 Robèrt, evesque de Lavaur
 Margarida
 Blanca, maridada en 1328 a Joan II de Grailly, captal de Buch
 Joana, maridada en 1331 a Pèire d'Aragon, comte de Ribagòrça e d'Ampúrias.

Annèxes

Bibliografia 
 Foundation for Medieval Genealogy :  Gaston Ièr, comte de Fois

Articles connèxes 
 Lista dels comtes de Fois
 comtat de Fois

Gaston 01
Gaston 01
Gaston 08
Fois
Personalitat dels Pirenèus Atlantics
Istòria dels Pirenèus Atlantics
Personalitat bearnesa
Istòria de Bearn