Ordonança de Villers-Cotterêts
L'Ordonança de Villers-Cotterêts (de còps mentavuda com un edicte; en francés mejan: Ordonnance du Roy sur le faict de justice) qu'ei un document signat peu rei de França Francés I dens la vila picarda qui la balha lo son nom en agost de 1539. Redigida per l'avocat Guillaume Poyet (e aperada tanben Guillemine o Guilelmine per aquesta rason) en 192 items, qu'estableish enter autas causas que los batejaments e deven estar marcats dens un registre e que la lenga utilizada per los actes legaus e l'administracion reiau qu'ei lo francés (e pas mei lo latin o l'occitan). 

Qu'ei en contradiccion amb los tèxtes precedents qui permetèvan l'emplec de l'occitan com "lenga deu pòble":
 L'ordonnança de decémer de 1490, tau règlament de la justícia en Lengadòc, art. 101
 L'ordonnança de junh de 1510 sus la reformacion de la justícia, los mandaments apostolics, etc reduda arrond de l'assemblada deus nòbles tienguda a Lion, art. 47
 Las letras patentas deu rei en responsa a las remontranças deus Estats de Lengadòc de 1533 (qu'impausa aus notaris de Lengadòc la lenga vulgara deus contractants)
 L'ordonnança d'Is-sur-Tille d'octobre de 1535 (impausant qu'en Provença, los procès criminaus e sian hèits «en français, ou à tout le moins en vulgaire du pays»).

Qu'ei per aquesta rason qu'aquesta ordonança b'ei considerada com l'oficializacion de la lenga francesa. Totun aqueth darrèr punt que ho e qu'ei discutit per'mor que lo texte qu'estableish la supremacia deu Langage maternel francoys (la lenga mairau francesa) e especificament suber lo latin e non pas suber cap lenga regionau qui poderé estar interpretada com estant un Langage maternel francoys.

Drech
Sègle XVI