Panhac
Polinhac, fòrma inventada o arcaïca per Panhac [pa'ɲa]  (Polignac en francés) z-es una comuna velaiesa situada dins lo departament del Naut Léger e la region d'Auvèrnhe Ròse Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

Geografia

Comunas vesinas

Toponimia
Las fòrmas ancianas son Castrum quod vocatur Podaniacus, vas 930, Castrum Podomniacus, vas 1070, Podemniacensis, vas 1112, Podempnac, en 1128, Polunniacensis, vas 1130, Polemniacum, en 1162, Polenniacus, en 1163, Polinacum, en 1163, Pollemniacus, vas 1169, Poauniac, lo prior de Podemnac, vas 1171, Polonnac, en 1173, Poomnac, en 1197, Poliniacum, en 1198, Pollignac, alh sègle XII, Poligniac, en 1201, Podempniacum, en 1201, Poemniac, en 1216, Pozemniac, Pozemniaciensis, en 1213, Polumniacum, en 1226, Poligniacum, en 1233, Pollempniacum, en 1233, Podemnniacum, en 1255, Poloniacum, en 1256, Posemniac, en 1257, Podompniacum, en 1268, Pammac [benlèu mal legit o mal imprimit, avertiment delh contributor], crit de guèrra delhs vescomtes de Panhac en 1272, Podonniacum, en 1285, Polinac, Polumnac, alh sègle XIII, Podomiacum, en 1303, Poullegnac, en 1304, Polignac, en 1312, Pologniacum, en 1313, Podonnacum, en 1313, Polongnac, en 1318, Pozeniacum, en 1326, Polonniacum, en 1340, Polompnhac, en 1341, Poleignac, en 1343, Pompnhat, en 1408, Parochia Podonhaci, en 1473, Poulignac, en 1489, Pamnhac, en 1534, Poliniat, en 1537, Panhac, en 1556 (R. Maurin, notari, donc local), Mont-Denise, nom revolucionari de 1793. La prononciacion auvernhata es Pagnac, compréner [pa'ɲa] <ref>Dictionnaire topographique... de la Haute-Loire, p. 214 https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k392965/f263.image</ref>. 

Las fòrmas pus ancianas permeton de reconstituir un *Podomniac (o *Podomnhac). Lo vocalisme de la segonda sillaba, ni iniciala nimai tonica, es instable e pòt passar de -o- a -e-, mai a -a- (tanlèu 930). Sembla pas, pr'aquò, qu'aquelh -a- aboriu explique lo vocalisme actual de la prumèira sillaba, perqué -o- o -e- son dominants dins la seguda de las atestacions. Lo -d- intervocalic (Podo-) s'afebliguèt e passèt a -dz-, -z- o a -l-, probablament amb un fòrt polimorfisme. Aquela -l- siaguèt retenguda per la tradicion grafica, benlèu a causa de la productivitat de la sillaba iniciala Pol- en latin o dins los mots grècs adoptats per lo latin; perdurèt quand èra pas mai articulada vertadeirament. Lo grope consonantic -mn- s'afebliguèt en -nn-, pueis en -n; quauquas fòrmas en latin o en occitan lo gardan per tradicion, mentre que las autras de la mesma epòca mòstran qu'èra dejà mòrt. Las fòrmas de la segonda meitat del sègle XII testimònian de la disparicion progressiva de la consonanta -d- o eiretada de -d-, mas lo nom demorava en tres sillabas : Poauniac, Poomnac, amb un iatus. En prenent la varianta Poomnac (compréner *Poo(m)nhac), una dissimilacion en *Paonhac permetèt de passar a la fòrma actuala en doàs sillabas, amb un intermediari *Paunhac; Pa- simple sembla dejà present dins lo crit de guèrra de 1272; un certan polimorfisme vocalic favorizèt l'instabilitat, l'incertitud quant alh vocalisme d'origina, pauc a pauc oblidat, e l'adopcion d'una fòrma simpla, sens iatus e estrangeira a l'etimologia : Panhac. Lo curiós -au- de Poauniac es benlèu degut a la resolucion delh grope -mn- o, eventualament, a una grafia mangòria (« malbiaissuda ») per *Pauonhac, ambe -u- de transicion. Coma verificacion, lo nom patronimic Pagnac (nom d'origina) èra pro present en Naut Léger a la fin delh sègle XIX, mas i a alh mens un autre Panhac, en Nauta Vinhana, comuna de Vernuèlh, çò que pòt explicar sa representacion girondina e nautagaronesa .

Segon Dauzat e Rostaing, que citan las prumèiras fòrmas, Polignac es derivat d'un nom escur . Vertat es que ges de nom de persona latin, gallic o germanic permet pas de l'explicar. Chal donc supausar una aferèsi d'un nom compausat gallés que començariá per epo-, « chaval », nom franc convenable per un òme de guèrra nòble. Lo segond element seriá en dubn-, sovent chamnhat en dumn-, per assimilacion, tanlèu lo gallés, o après. Dumnios (< Dubnios), atestat, es un bon candidat . Lo sufixe celtic -ācon s'ajusta alh nom de persona (de proprietari). A causa de la necessitat d'una aferèsi e d'un dobte sus la possibilitat delh compausat, l'explicacion demòra especulativa.

I a un vialatge de la comuna de Ceu d'Alègre, justament en Velai, qu'apelan Duminiac (Duminhac alh sègle XIV) e que Xavier Delamarre explica per un nom *Dūminios, non atestat ; malgrat la sillaba longa supausada que permet la prononciacion en u ([y]), lo nom es benlèu aparentat a Dumnios e -mn-'' auriá desvolopat una vocala intermediària per se conservar.

Istòria

Administracion

Demografia

 En  la populacion èra de  abitants.

Luòcs e monuments

Personalitats ligadas amb la comuna

Veire tanben

Ligams extèrnes

Nòtas

Comuna de Velai
Comuna del Naut Léger