Sogdian
Lo sogdian es una lenga iraniana atudada que foguèt parlada en Sogdiana en Tatgiquistan, Ozbequistan, e tamben en Cazacstan e Quirguizstan actuals.

Classificacion 
Lo sogdian es una lenga iraniana orientala qu'es donc pròcha de las autras lengas iranianas mejanas conegudas en Asia Centrala e en Turkestan, lo bactrian, lo khotanés e lo khwarezmian.

Descubèrta de la lenga 
Longtemps, lo sogdian foguèt sonque conegut per qualques mots dins l'òbra d'Al-Bironi. La lenga foguèt vertadierament descubèrta al començament del sègle XX, per las expedicions alemandas, britanicas, puèi francesas, japonesas e russas dins los oasis del Turkestan.

L'exploracion dels sites arqueologics metèt al jorn fòrça manuscrits dins fòrça lengas, lo chinés, lo pèrsa mejan, lo part, lo khotanés e demest aquelas una lenga desconeguda que foguèt identificada coma lo sogdian. Lor preséncia lonh de Sogdiana mostrèt que lo sogdian èra una lingua franca sus la Rota de la Seda. En 1933, los arqueològs sovietics trobèron dins un castèl del Mont Mugh, dins la valada de Zarafshan, de novèls tèxtes en sogdian. Los manuscrits van del sègle IV al sègle IX.

Escritura 
Los manuscrits que son sovent de natura religiosa, bodistas, crestians e maniquèus, son escriches dins d'alfabets diferents per cada religion. Pasmens mòstran pauc de varacion dins la lenga.

Referéncias

Fonts 
  Iosif M. Oranskij, 1977, Les langues iraniennes, traduit per Joyce Blau, Institut d'études iraniennes de l'Université de la Sorbonne Nouvelle, documents et ouvrages de référence 1, París, Librairie C. Klincksieck.

Inventari de lengas
Lenga iraniana
Lenga de Tatgiquistan
Lenga d'Ozbequistan
Lenga mòrta