Milhan (Òlt e Garona)
Milhan, foneticament [mi'ʎan] o [mi'jan] (eventualament de Garòna) (en francés Meilhan-sur-Garonne dempuèi 1919, Meilhan avant) es ua comuna gascona de Vasadés , situada dens lo departament d'Òut e Garona e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

Geografia

Comunas vesinas

Toponimia
Bénédicte Boyrie-Fénié dona nombrosas atestacions, que son en latin (quan i a una vocala après -n) o en occitan, quasi totas en Mi- : Millan (1253, 1242-1255), Millans, 1242-1255, Millanum (1242-1255), Milhanum (1242-1255, 1274, 1370), Milhan (1275, 1280, 1407), Miliano (1283), Milhano (1291), Amilhano (sègle XIV); n'i a duas pr'aquò que son en Me- : la prumèira, Meliano (ecclesia Sancti Eparchi de ~) [Sent Cibard es encara lo patron de la glèisa, bastida entre 1851 e 1853], en 1126, e la de 1376, Melha. Dus ajustadís tardius precisan la situacion geografica : supra Garonam, en latin, en 1370, e sobre Garona en 1407 .

Dens l'ensemble, los especialistas son d'acòrd sus l'origina deu nom : lo nom d'òme gallés Mellius (causit per Dauzat e Rostaing e per Jacques Astor) o lo nom d'òme latin Aemilius, damb lo sufixe latin -anum . Aemilius + anum es tanben la causida de Bénédicte Boyrie-Fénié, que cita pr'aquò l'opinion de Negre, dirèctament un nom de persona Aemilianus, sense sufixe. Se tracta donc d'una anciana propietat gallo-romana, que pòrta lo nom deu mèste. La vocala iniciala dispareishut (aferèsi)  a epòca anciana (veire las atestacions) e l palatala (l molhada) se iodizèt (vengut un -i- de transicion entre las duas sillabas) recentament (la prononciacion normativa  consèrva -l- palatala). L'aferèsi de a- s'explica per la confusion damb la preposicion.

Bénédicte Boyrie-Fénié causís lo nom de Milhan de Garòna (la prononciacion damb o ubèrta caracteriza las populacions que viven près deu flume, las que viven pus lunh disen Garona).

Remarcas sus la grafia

Lo que creèt la pagina, en 2011, coneishèva pas lo libre de Bénédicte Boyrie-Fénié, sortit en 2012, e tot çò que conten sus las nombrosas fòrmas ancianas e la prononciacion contemporanèa. Aquí perqué causit Melhan, probablament segon lo francés Meilhan.

La question de Me- o Mi- es pas un ahar d'etimologia : que lo nom de persona sia Mellius o Æmilĭus, damb i brèva, l'evolucion es normalament *Melhan. Pr'aquò, quasi totas las atestacions après 1126 son en Mi- e n'i a pro per assegurar que la prononciacion èra atau. Coma la prononciacion contemporanèa es tanben en Mi-, s'encapriciar a escriure Me- serè crear una contradiccion insuportabla entre l'orau e l'escrit, inutilament perqué Milhan es pas una deformacion recenta.

Un còp la prononciacion Milhan installada, autorn dau sègle XIII, la possibilitat d'un afebliment en Me- de la sillaba iniciala, pretonica e donc fragila, èra totjorn possible; es plan çò qu'arribèt (atestacion de 1376), provisòriament o esporadicament perqué la prononciacion en Mi- tornèt paréisher, segon l'atestacion de 1407, e que contunhèt dens la prononciacion modèrna. Cau notar tanben que l'atestacion Melha de 1376, sense -n finala, es suspècta d'èstre pas d'origina locala, nimèi gascona.

Per totas aqueras rasons, la sola grafia possibla es Milhan e pas *Melhan.

Milhan o Milhan de Garòna ? *Milhan sobre Garòna o *Milhan sobre Garòna, confòrmament a las atestacions de 1370 o 1407, son fòrmas inatestadas dens lo gascon modèrne, que causeish puslèu -de Garòna. L'usatge corrent es Milhan, sense precision. Lo risque que Melhan (Gers), o un autre Melhan, anciana comuna francesa de Gers annexada per Ordan e La Ròca, sia tanben un Milhan, harè preferir Milhan de Garòna; mès l'argument es fragile, pui que pòdon precisar la localisacion en cas de necessitat. Sembla donc prudent de gardar Milhan coma fòrma normala en occitan, confòrma a l'usatge locau exclusiu.

Istòria
En 1793, lo nom oficiau de la municipalitat èra « Meilhan, Jusix et Saint Sauveur de Meilhan » (Milhan, Josic e Sent Sauvador de Milhan, o dau Lisòs). Las autas duas partidas de la municipalitat venguren las comunas de Josic e de Sent Sauvador entre 1793 e 1800 .

Administracion

 Milhan, qu'èra un canton abans, es dempui 2015 dens lo canton de Marmanda-1.

Demografia

 En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

 La pèrta de 1046 abitants entre 1793 e 1800 s'explica per l'independéncia comunala de Josic (425 abitants en 1800) e de Sent Sauvador (659 abitants en 1800) entre las duas datas.

Lòcs e monuments

Personalitats ligadas damb la comuna
 l'Amiral Joan Baptista Raimond de La Cròssa
 son filh Teubald Raimon de La Cròssa

Véser tanben
 Comunas d'Òut e Garona

Ligams extèrnes

Nòtas

Comuna de Vasadés
Comuna de Gasconha
Comuna d'Òlt e Garona