Dètz jorns qu'esbrandèron lo monde
Dètz jorns qu'esbrandèron lo monde (titòl originau : ) es un libre de John Silas Reed publicat en 1919 que conta la presa dau poder dei  Bolchevics en Russia sota la direccion de Lenine.

John Silas Reed, jornalista e socialista american, foguèt testimòni de la Revolucion russa de 1917 en Russia. Reed seguiguèt mai que d'un menaire bolchevics, subretot Grigory Zinoviev e Karl Radek. John Reed mòr en 1920, pauc après la publicacion dau sieu libre. Es encara lo solet american enterrat dins lo Cremlin de Moscòu, reservat se non ai mai grands menaires sovietics. Ambé la montada dau stalinisme en Russia, Iòssif Stàlin exprimís son desacòrdi ambé mai que d'un element dins lo libre, en particular quand Trotski, principau concurrent de Stàlin, èra pertocat. Lo libre mostra Trotski coma l'eròi vertadier de la Revolucion e menciona pas jamai Stàlin franc de dos còps, dins quauques listas de noms. Fin finala, lo libre de Reed foguèt fòrabandit per Stàlin, coma totei lei trabalhs de Trotski.

Prefaci de Lenin 
Après la publicacion, Lenin eu-meme ne'n recomanda la lectura, en escrivent en 1920 : "Vejaicí un obratge que m'agradariá de vèire estampat per milions d'exemplars e revirat dins totei lei lengas, car descriu de maniera veridica e extraordinariament viva d'enveniments d'una importéncia considerabla per l'intelligéncia de çò qu'es la revolucion proletariana, de çò qu'es la dictatura dau proletariat. "

Citacion 
« Es pas un compromés ambé lei classas possessoras o ambé de politicians qu'a portat lei bolchevics au poder. De mai, l'an pas conquistat per la violéncia organisada d'una clicata. Se, dins tota la Russia, lei massas èran pas estat lèstas per s'insurgir, l'insurrecion auriá mau encapa. Lo succès dei bolcheviks a una soleta explicacion : An realisat lei vastas e simplas aspiracions dei mai largas partidas dau pòple e l'incitèron a destruire e desmanterlar l'ancian monde puei a entreprendre ensems sota lo fum de roïnas derrunadas, l'edificacion dau fustatge d'un monde novèu. »

Nòtas e referéncias

Vèire tanben

Articles liats 

 Revolucion russa
 Revolution d'Octòbre
 Bolchevics
 Comunisme

Liames extèrns 

  The John Reed Internet Archive - Tèxte integrau de Ten Days that Shook the World
Istòria del comunisme
Libre
Revolucion russa
Revolucion d'Octobre