Arbitrisme
L'arbitrisme que ho un corrent de pensada economica e politica desvolopat en Espanha e mei que mei en Castelha autorn de sabents amassats dehens çò qu'òm apèra l'Escòla de Salamanca. 

Los arbitristas que pausèn un cèrte nombre de question suber la decadéncia d'Espanha e sus la solucions politicas e economicas que s'i podèva trobar. Que perpausavan ua apròcha racionau e quasi scientifica de l'economia en responsa aus elements objectius de la crisi d'Espanha (com per exemple la caduda demografica) ; que recomandavan mei que mei de favorizar l'industrializacion e ua renavida de l'agricultura dens un país on l'arribada de metaus preciós d'America, l'important budjet consacrat a la guèrra, l'importacion massiva d'objèctes artesanaus, la devalorizacion deu tribalh, qu'aflaquivan l'industria e la produccion agricòla.

Istoricament l'arbitrisme qu'influencié lo mercantilisme qui ho desvolopat mei que mei en França e en Anglatèrra. En Espanha, que marquè la politica deu valido deu rei Felip IV d'Espanha : lo Comte-duc d'Olivares. Totun, la caduda d'aqueste que descreditè l'arbistrisme. De tot biais, la paraula era medisha qu'èra sovent considerada dab ua connotacion negativa e qu'ei atau com apreish jà mentavuda dens las Navas Exemplaras de Cervantes (mei particularament dens lo Collòqui deus Cans).

Enter los arbitristas mei famós que podem mentàver : Tomás de Mercado, Luis Ortiz, Martín González de Cellorigo, Sancho Moncada, Pedro Fernández de Navarrette, Luis Valle de la Cerda, Antonio Pérez, Baltasar Álamaos de Barrientos, Eugenio de Narbona.

Istòria d'Espanha