Vernòls
Vernòls (Vernols en francés) es una comuna auvernhata, situada dins lo departament del Cantal e la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

Geografia

Comunas vesinas

Perimètre del territòri

Toponimia

Vernòls 
Ni Dauzat e Rostaing, nimai los Féniés dison pas ren de Vernòls e lo plaçan pas dins la lista dels derivats de vèrn, del gallés uerna, « vèrnhe, sanha », benlèu perqué sembla provesit d'un sufixe latin, -olum ( > òl) e non pas celtic. Mas lo gallés uerna a d'eiretèirs dins las lengas romanicas e un sufixe latin es acceptable. Lo vialatge es sus un replanat en triangle que domina de 40 m de tèrras que saguèron possiblament sanhosas.

En realitat, lo sufixe -ol(s) es una reinterpretacion de quicòm mai, çò que las atestacions presentas dins lo Dictionnaire topographique du Cantal (1897) pròvan amb evidéncia : Vernops, en 1329, Vernop, Verno, Vernomps, al sègle XIV, Bernops, en 1430, Vernos, en 1443, Vernols, en 1445, Vernompe, en 1595, Vernots, en 1667, Vernol, en 1704, Vernolz, en 1707, Vernox, en 1784, Vernols (mapa de Cassini). Entre la finala en -ops (-òps) e la en -omps (-òmps), la prumeira es probablament la pus etimologica e -m- ajudava a l'articulacion de -ps final en la renfortissent. La prononciacion [-ɔts] de -òps, grafiada -ots o -ox, es regulara (p e t son d'oclusivas sordas).

L'origina gallica es probabla e nos a esparnhadas las latinizacions acostumadas, mas l'etime es benleu ueru-, « large », amb un complement que començariá per n-, tanplan coma uerna, « vèrnhe (< sanha ?) »; mas, l'adjectiu ueronados, « qu'es amont »  conven encara mai, benlèu combinat amb ops, -opis, oppo-, « uelh » . Amb un pauc d'imaginacion, Vernò(p)s seriá pas l'equivalent delhs Bèlvésers modèrnes ?

Se la prononciacion es [-ɔ], la grafia es *Vernòps, mas a Sent Sadurnin se ditz [ver'nɔl] e a Pradèirs [ver'nɔw] o [ver'nɔr] (amb una -r finala leugeira); aquelas informacions dels testimònis, pauc espontanèas, son benlèu d'adaptacions de la fòrma francesa .

Cézerat 
Las fòrmas ancianas son Sazarat, en 1329, Sézerac, en 1508, Raveirac, en 1618 (veire Laneyrat, l'atestacion es de meima origina), Cézerat, en 1673, Cézerac, en 1675, Cézerat-de-Vernolz, en 1707 .

Cézerat sembla foneticament aparentat a Ceserac, mai qu'a Ceyzériat e, se n'es aital, seriá lo resultat del nom latin d'òme Caesar, sense rapòrt amb Juli Cesar, (o Caesarius, mas chaldriá que i saguèsse absorbit) segut delh sufixe -acum , latinizacion delh sufixe gallés -āco(n). Pasmens, la fòrma orala modèrna permetriá de verificar aquela interpretacion. Per de rasons climaticas, un derivat de cicer arietinum (lo céser) es exclús. Cézerat, benleu Ceserac en occitan, èra doncas probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mestre, eventualament Caesar (o Caesarius ?).

Laneyrat 
Las fòrmas ancianas son La Neyrac, en 1517, La Neirac, en 1518, La Veyrat, Raveyrat, en 1595 , Lanayrat (mapa de Cassini) .

Laneyrat poiriá ben èsser Lanairac e venir, coma Lanéria e Lanneray, d'un nom latin d'òme Lanarius, amb lo sufixe gallés -āco(n).. Laneyrat èra doncas benleu una anciana granda proprietat antica qu'aviá per mestre, eventualament Lanarius.

Istòria

Administracion 

 Davant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Alancha; es ara del canton de Murat

Demografia

Luòcs e monuments

Personalitats ligadas amb la comuna

Véser tanben

Ligams extèrnes

Nòtas e referéncias

Nòtas

Referéncias

Comuna d'Auvèrnhe (Occitània)
Comuna de Cantal
Comuna d'Occitània