पाकिस्तान मुस्लिम लिग (नवाज)
उर्दू: () पाकिस्तानको एक मध्य-दक्षिणपन्थी र उदार रूढीवादी राजनीतिक दल हो।  पाकिस्तान तहरिके इन्साफ र पाकिस्तान पिपुल्स पार्टीसँगै यो देशको तीन प्रमुख राजनीतिक दलमध्ये एक हो। सन् १९९३ मा इस्लामी प्रजातान्त्रिक गठबन्धनको विघटनपछि पूर्व प्रधानमन्त्री नवाज शरिफले यो पार्टीको स्थापना गरेका थिए। पार्टीको विचारधारा सामान्यतया रूढीवादी रहेको छ, जसमा स्वतन्त्र बजारको समर्थन , विनियमन , कम कर र निजी स्वामित्व समावेश छ।  यद्यपि पार्टीले ऐतिहासिक रूपमा सामाजिक रूढिवादको समर्थन गरेको थियो। हालैका वर्षहरूमा, पार्टीको राजनीतिक विचारधारा सामाजिक र सांस्कृतिक मुद्दाहरूमा अधिक उदार भएको छ।

मूल मुस्लिम लिगका धेरै कार्यरत गुटहरू मध्ये एक, सन् १९८५ को निर्वाचनपछि पार्टीको बीउ रोपिएको थियो जब पाकिस्तानका प्रधानमन्त्री मोहम्मद खान जुनेजोले राष्ट्रपति जिया उल हकको तानाशाहीका समर्थकहरूलाई एउटै पार्टीमा सङ्गठित गरेका थिए, जसलाई पाकिस्तान मुस्लिम लिग भनिन्छ। सन् १९८८ मा राष्ट्रपति जियाको मृत्यु पछि फिदा मोहम्मद खानको नेतृत्वमा एउटा ठूलो गुट जुनेजो नेतृत्वको पाकिस्तान मुस्लिम लिगबाट अलग भएको थियो र विभिन्न दक्षिणपन्थी र इस्लामी राजनीतिक पार्टीहरूसँग रूढिवादी गठबन्धन बनाएको थियो जसलाई इस्लामी प्रजातान्त्रिक गठबन्धनको नामले चिनिन्थ्यो। गठबन्धनले सन् १९९० मा नवाज शरिफको नेतृत्वमा सरकार गठन गरेको थियो। सन् १९९३ मा, गठबन्धन भङ्ग भएको थियो र पार्टीले आफ्नो वर्तमान आकार ग्रहण गरेको थियो र आफूलाई "जुनेजो" गुटको विपरीत पाकिस्तान मुस्लिम लिगको "नवाज" गुटको रूपमा पुनर्गठित गरेको थियो।

यसको स्थापना पछि, पाकिस्तान मुस्लिम लिग-नवाज, पाकिस्तान पिपुल्स पार्टीसँगै, पाकिस्तानको दुई-दलीय राजनीतिक प्रणालीमा हावी भएको थियो।  तथापि, सन् १९९९ को 'कू' पछि, पार्टीलाई लगभग एक दशकसम्म परवेज मुशर्रफ समर्थित पाकिस्तान मुस्लिम लिग (कायद)द्वारा ग्रहण गरिएको थियो। दलले सन् २००८ को आम निर्वाचनमा लोकप्रियता हासिल गरेको थियो, जब यो प्रमुख विपक्षी दलको रूपमा निर्वाचित भएको थियो। सन् २०१३ को निर्वाचन पछि शरिफ तेस्रो कार्यकालका लागि पाकिस्तानको प्रधानमन्त्रीमा निर्वाचित भएपछि दल सत्तामा फर्किएको थियो। सन् २०१७ मा प्रधानमन्त्री नवाज शरिफलाई अयोग्य घोषित गरिएपछि पार्टीलाई ठूलो झट्का लागेको थियो। शरिफ र उनकी छोरी मरियमलाई भ्रष्टाचारको अभियोगमा जेल सजाय सुनाइएपछि स्थिति झनै बिग्रिएको थियो।

सन् २०१८ को निर्वाचनमा पार्टीले आफ्नो गढ पञ्जाबको केन्द्र र प्रान्तीय सरकार पाकिस्तान तहरिके इन्साफसँग गुमाएको थियो। सन् २०२२ सम्ममा शरिफका कान्छा भाइ शहबाज शरिफको नेतृत्वमा यो संसदको प्रमुख सत्तारुढ दल बनेको थियो।

सन्दर्भ सामग्रीहरू

बाह्य कडीहरू 

 

पाकिस्तानका राजनीतिक दलहरू