विशाल विभाजक हिमशृङ्खला
विशाल विभाजक पर्वतमाला वा पूर्वी उच्चभूमी अस्ट्रेलियाको सबैभन्दा लामो हिमशृङ्खला हो र विश्वकै जमिनमा अवस्थित तेस्रो सबैभन्दा लामो हिमशृङ्खला पनि हो। यो क्विन्सल्यान्डको उत्तरपूर्वी क्षेत्रबाट डावान टापु सम्म ३,५०० किलोमिटर (२,१७५ माइल) सम्म फैलिएको छ। यसको सम्पूर्ण लम्बाई न्यु साउथ वेल्सहुँदै पूर्वी तटीय क्षेत्रसम्म पुगेको छ जहाँबाट यो भिक्टोरिया सम्म फैलिएको छ। त्यहाँबाट यो पश्चिम तर्फ मोडिएको छ जसले गर्दा यो पश्चिमी भिक्टोरियाको मध्य समथल भूमिको घ्राम्पियन राष्ट्रिय निकुञ्जहुँदै हराउँदै गएको छ। यस हिमशृङ्खलाको चौडाई १६० किलोमिटर (१०० माइल) देखि ३०० किलोमिटर (१९० माइल) सम्म भिन्नता रहेको छ। यस हिमशृङ्खलामा विश्व सम्पदा क्षेत्रमा सूचीकृत विशाल व्लु हिमाल क्षेत्र, गोण्डवाना वर्षावन र क्विन्सल्यान्डको उष्णकटिवन्धीय क्षेत्र अवस्थित छन्। यस क्षेत्रमा पहेँलो पुच्छ्रे कालो सुगा बाहुल्यता रहेको छ।

शब्दावली 

यो विशाल विभाजक हिमशृङ्खलामा एउटा मात्रै हिमशृङ्खलाहरूल् बनेको छैन। यसमा जटिल हिमशृङ्खला, उच्च समथल भूभाग, उच्चभूमी क्षेत्र र धेरै अप्ठ्यारा पर्वतहरू रहेका छन् जसमा प्राचीन र जटिल भूगर्भ इतिहासहरू समावेश छन्।
केही स्थानहरूमा काम नलाग्ने समथल अवस्थित छन् जसमा निम्न पहाडहरू रहेका छन्। सामान्यतया, उच्चभूभाग ३०० देखि १,६०० मिटर वा ९८० देखि ५,२५० फिट अग्ला छन्।

प्राकृतिक अवयव

विशेषता 
यस हिमशृङ्खलाबाट हुँदै जाने पहाडहरूमा अङ्गुर खेतीको लागि उपयुक्त स्थानहरू रहेका छन्।
)

रेल मार्ग 

प्रारम्भिक रेल मार्ग हुँदै जाने इञ्जिनियरहरू विशाल विभाजक हिमशृङ्खला कमसेकम समथल सतह वा उपयुक्त स्थानको खोजी गर्न र थोरैमात्र उकालो ओरालो भएको ठाउँ पत्ता लगाउन यही रेल मार्गबाट जाने गर्दथ्य। यो रेलमार्ग निम्नलिखित स्थानहरूबाट जान्छ:

 टाउन्सभिल-इसा हिमाल
 रकह्याम्पटन-विनटन
 ब्रिसबेन–टुउम्बा (सन् १९६७)
 न्यूक्यासल–ट्यामवर्थ (१८७०), उच्च स्थान अर्डग्लेन सुरुङ (२०७३' एचएएसएल)
 सिड्नी–लिथगो (१८६९), ब्लु हिमाल हुँदै शृङ्खला पार गर्दछ। (उच्च स्थान बेल ३५०७' एचएएसएल)
 सिड्नी–गूलबर्न (१८६९)
मेलबर्न–सेमर, हेटकोट जङ्सन हुँदै जाने (१८७२)
मेलबर्न–बेण्डिगो, उडएण्ड हुँदै जाने (१८६२) (१०९३' एचएएसएल)
मेलबर्न–अरारत (१८७५) बलारात
 स्याण्डि होलो–गुलगोङ्ग हुँदै जाने (सन् १९३० मा सुरुवत, सन् १९८० मा पूर्ण)

सडक मार्ग 
अस्ट्रेलियामा रहेका धेरै राजमार्गहरू जस्तै अल्पाइन मार्ग, विशाल अल्पाइन मार्ग, ह्युमे राजमार्ग, उत्तरी राजमार्ग, म्ल्बा राजमार्ग, मारोण्डाह राजमार्ग, सनरेसियन राजमार्ग, सङ्घीय राजमार्ग, विशाल पश्चिमी राजमार्ग, क्याप्रिकन राजमार्ग, क्युनिङ्घाम राजमार्ग, न्यू इङ्ल्यान्ड राजमार्ग, ब्रुक्सनर राजमार्ग, ओक्ले राजमार्ग, वार्रिगो राजमार्ग, वाटरफल मार्ग, थण्डरबोल्ट्स मार्ग, क्याल्डर राजमार्ग, पश्चिमी राजमार्ग, र मर्रे उपत्यका राजमार्ग यस हिमशृङ्खलाको प्रमुख राजमार्ग हुन्।

संरक्षित क्षेत्रहरू  
विशाल विभाजक हिमश्रृङ्खलमा पर्ने राष्ट्रिय निकुञ्ज र संरक्षित क्षेत्रहरू यस प्रकारका छन्:

अल्पाइन राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
ब्याण्ड रक राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ब्यारिङ्गटन टप्स राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ब ब राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
ब्लु हिमाल राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ब्रोडर रेञ्जेज राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ब्रिण्डाबेला राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ब्रिसबेन रेञ्जेज राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
बुडावाङ राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
बुन्या हिमाल राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
बुरोवा-पाइन हिमाल राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
कर्नार्भन राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
क्याथेड्रल रक राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
कोनोनडाले राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
कुनावारा राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
डेनट्रि राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
डाण्डेनोङ रेञ्जेज राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
डेवा राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
धारुग राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स

फोर्टी माइल स्क्रब राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
जिब्राल्टार रेञ्ज राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
जिर्राविन राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड/न्यु साउथ वेल्स
घ्राम्पियन राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
गाई फक्स नदी राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
हेथकोट-ग्रेटाउन राष्ट्रिय निकुञ्ज - भिक्टोरिया
जार्दिन नदी राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
कानााग्रा-बोयड राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
कोजिअस्को राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
खुल्ला राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
कुरन्दा राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
ताल एल्डन राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
लामिङटन राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
मकालिष्टर रेञ्ज राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
मेन रेञ्ज राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
मोर्टन राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
बफ्यालो राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
लुई हिमाल राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
मोउब्रे राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड

मुमेल गल्फ राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
नामाद्गी राष्ट्रिय निकुञ्ज – अस्ट्रेलियाली राजधानी क्षेत्र
नट्टाई राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
न्यू इङ्ल्यान्ड राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
नोवेनडक राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ओक्स्ली वाइल्ड रिभर्स राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
स्नोई नदी राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
साउथ इस्ट फरेष्ट राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
स्प्रिङब्रुक राष्ट्रिय निकुञ्ज- क्विन्सल्यान्ड
सनडाउन राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
टुनम्बर राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
अण्डारा भोल्क्यानिक राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
वाडबिलिगा राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
वासपुल राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
वेरीकिम्बी राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
ह्वाइट हिमाल राष्ट्रिय निकुञ्ज – क्विन्सल्यान्ड
उलेमी राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स
यारा रेञ्जेज राष्ट्रिय निकुञ्ज – भिक्टोरिया
एङ्गो राष्ट्रिय निकुञ्ज – न्यु साउथ वेल्स

को नजिकैबाट देखिएको, विशाल विभाजक हिमशृङ्खला

इतिहास 
विशाल विभाजक हिमशृङ्खला ३०० मिलियन वर्ष अगाडि कार्बनी कल्पमा बनेको थियो। हालको दक्षिण अमेरिका र न्युजिल्याण्डसँग एकआपसमा ठोकिएर यसको उत्पत्ति भएको थियो। त्यसपछि यस हिमशृङ्खलाले महत्त्वपूर्ण विस्फोटनको अनुभव गरेको छ।

यो पनि हेर्नुहोस् 
हिमशृङ्खलाहरूको सूची
अस्ट्रेलियामा रहेका हिमालहरूको सूची

सन्दर्भ सामग्रीहरू

बाह्य कडीहरू 

अस्ट्रेलियाली चट्टान र हिमालहरू
अष्ट्रेलिएन एक्सप्लोरर
विशाल विभाजक हिमशृङ्खला पार गर्दै
उत्तरी नदी (एनएसडब्ल्यू) भूविज्ञान ब्लग – विशाल विभाजक हिमशृङ्खला

न्यु साउथ वेल्सका हिमशृङ्खलाहरू
क्विन्सल्यान्डका हिमशृङ्खलाहरू
भिक्टोरिया (अस्ट्रेलिया) का हिमशृङ्खलाहरू