बुन्देलखण्ड
बुन्देलखण्ड एक भौगोलिक र साँस्कृतिक क्षेत्र तथा मध्य र उत्तर भारतको एक पर्वत शृङ्खला हो। बुन्देलखण्डको पहाडी क्षेत्रलाई हाल उत्तर प्रदेश र मध्य प्रदेश राज्यहरूको बीच विभाजित गरिएको छ। झाँसी बुन्देलखण्डको सबैभन्दा ठूलो सहर हो।

व्युत्पत्ति 
बुन्देलखण्डको अर्थ "बुन्देलला  क्षेत्र" हो। चन्देला राजवंशको शिलालेख अनुसार यो नाम जेजाबाट आएको हो। १४औँ शताब्दी वरपर बुन्देलहरूले चन्देललाई प्रतिस्थापित गरेपछि उनीहरूको पछि यो क्षेत्र बुन्देलखण्डको नामले परिचित भएको थियो।

बुन्देलखण्ड राज्य प्रस्तावित 

बुन्देलखण्ड उत्तर प्रदेश र मध्य प्रदेशको भागहरू मिलेर बनेको छ। मायावतीको नेतृत्वमा बहुजन समाज पार्टी सरकारले सन् २०११ मा उत्तर प्रदेशका सात जिल्लाहरूबाट बुन्देलखण्डको निर्माण प्रस्ताव गरेको थियो। बुन्देलखण्ड अक्रित पार्टी र बुन्देलखण्ड मुक्ति मोर्चा जस्ता सङ्गठनहरूले मध्य प्रदेशका जिल्लाहरूलाई पनि समावेश गर्न चाहन्छन्।   भारतीय जनता पार्टीकी उमा भारतीले झाँसीमा सन् २०१४ को लोकसभा चुनावको प्रचारको क्रममा उनको पार्टी सत्तामा आएमा तीन वर्ष भित्र बुन्देलखण्डलाई छुट्टै राज्य बनाउने वाचा गरेकी थिइन्।  त्यसैगरी लोकसभा चुनावमा काङ्ग्रेस नेता प्रदीप जैन आदित्यले यस्तै प्रतिज्ञा गरेका थिए। 

सन् १९६० को दशकको प्रारम्भदेखि बुन्देलखण्ड राज्य स्थापना वा क्षेत्रको विकास र वृद्धिका लागि एक आन्दोलन भएको थियो। बुन्देलखण्ड भौगोलिक हिसाबले भारतको मध्य भागमा पर्दछ भने यसले मध्य प्रदेश र उत्तर प्रदेशको केही भागलाई पनि समेटेको छ। खनिजहरूमा धनी हुनुको बाबजुद बुन्देलखण्डको मानिसहरू धेरै गरीब छन् भने क्षेत्र विकसमा केन्द्रीय राजनीतिको यहाँ न्यून प्रतिनिधित्व छ। त्यहाँ धेरै स्थानीय राजनीतिक दल तथा सङ्गठनहरु छन् भनेे यी सङ्गठनहरू क्षेत्रको विकासको प्रचार र एक पृथक् राज्यको खोजी छन्।   यहाँको कृषि सङ्कट र किसानहरूद्वारा गरिने आत्महत्यालाई पनि छुट्टाछुट्टै राज्यको कारण भनिएको छ। 

सन् २०११ को नोभेम्बरमा उत्तर प्रदेश मन्त्रिपरिषद्ले राज्यलाई चार भागमा विभाजित गर्ने प्रस्ताव गरेको थियो जसको एउटा भाग बुन्देलखण्ड थियो।

धर्म

यो पनि हेर्नुहोस् 

 राजपुताना

सन्दर्भ सामग्रीहरू

बाह्य कडीहरू 

 बुन्देलखण्ड बाँध परियोजना जाँच
 ऐतिहासिक मिश्रण, फ्रन्टलाइन, खण्ड २४ - अङ्क ०५
 रेडियो बुन्देलखण्ड