जनकपुर चुरोट कारखाना लिमिटेड
जनकपुर चुरोट कारखाना लिमिटेड नेपालको धनुषा जिल्लाको सदरमुकाम जनकपुरमा तत्कालिन सोभियत सङ्घको प्राविधिक सहयोगमा स्थापित भएको हो। यसको उद्घाटन वि.सं. २०२१ साल पौष २९ गतेका दिन राजा महेन्द्रबाट भएको हो। सुरुमा अधिकृत पूँजी रु. ८ करोड र जारी तथा चुक्ता पूँजी रु. ४ करोड ८ लाख ३७ हजार थियो। सुरुमा वार्षिक २ अर्ब खिल्ली चुरोटको उत्पादन गरिन्थ्यो भने ३ सय ६६ जनाले रोजगारी पाएका थिए।

संरचना
जनकपुर चुरोट कारखाना ३३ बिघा ९ कट्ठा क्षेत्रफलमा फैलिएको छ। कारखानाको कुल क्षेत्रफललाई तीन भागमा छुट्याइएको छ। कारखानाको भवन ८ बिघामा रहेको छ भने २० बिघामा आवास भवन र ५ बिघामा गोदाम रहेको छ। कारखाना सञ्चालनमा रहेको समयमा कर्मचारी आवासको लागि २५ वटा भवन निर्माण गरिएका थिए। भवनमा १०० भन्दा बढी कोठाहरू रहेका छन्। कारखाना बन्द भएपछि वर्तमान समयमा यो क्षेत्रलाई मधेश प्रदेश सरकारले प्रयोग गरिरहेको छ।

उत्पादनहरू
मुख्यतया यस चुरोट कारखानामा देउराली, याक र गैँडा गरि तीन प्रकारका चुरोटहरू उत्पादन गरिन्थ्यो।

सन्दर्भ सामग्रीहरू