बुरुली अल्सर
बुरुली अल्सर (Buruli ulcer) (साथसाथै बार्न्सडेल अल्सर (Bairnsdale ulcer), सिर्यल्स अल्सर (Searls ulcer), वा डेन्ट्री अल्सर (Daintree ulcer)भनेर पनि चिनिने) एउटा सङ्क्रमक रोग हो जुन माइकोब्याक्टेरियम अल्सरन्सको कारणले हुने गर्दछ। यस संक्रमणको प्रारम्भिक अवस्थालाई दुखाई रहित गाँठो वा सुन्निएको क्षेत्र भनि चित्रित गरिएको छ। यो गाँठो  अल्सरमा परिणत हुनसक्छ। अल्सर छालाको बाहिरी भागमा भन्दा भित्रि भागमा अझ् ठुलो हुनसक्छ, र वरीपरी सुन्निएको हुनसक्छ। रोग अझ् खराब हुँदै जाँदा, हड्डी पनि संक्रमित हुनसक्छ। बुरुली अल्सरहरू धेरैजसो हात र खुट्टाहरूमा हुने गर्दछ; ज्वरो कहिलेकाहीँ देखा पर्न सक्छ।

एम्. अल्सरन्सले  माइकोल्याक्टोन नामक एउटा विष पैदा गर्दछ, जसले प्रतिरक्षा प्रणाली कार्यक्षमता घटाउँछ र तन्तुको मृत्यु हुने गर्दछ। सोही समूहको ब्याक्टेरियाले पनि क्रमश: क्षयरोग र कुष्ठरोग (एम्. क्षयरोग तथा एम्. कुष्ठरोगगराउँदछ)। रोग कसरी फैलिन्छ भन्ने कुरा थाहा हुँदैन। फैलाउनमा पानीका स्रोतहरूको भूमिका रहन सक्दछ। 2013 सम्ममा कुनै प्रभावकारी खोप थिएन।

यदि मानिसहरूको चाँडै उपचार गर्न सकियो भने, आठ हप्तासम्म एन्टिबायोटिकहरू सेवन गर्नाले 80% मानिसमा यो प्रभावकारी हुन सक्छ। उपचारमा प्राय: औषधिहरू rifampicin र streptomycin को प्रयोग हुने गर्दछ। Clarithromycin वा moxifloxacin  कहिलेकाहीँ streptomycin को सट्टामा प्रयोग गरिने गर्दछ। अन्य उपचारहरूमा अल्सरलाई काटेर फाल्ने  जस्ता कुराहरू पर्दछन्। संक्रमण निको भएपछि, सामान्यतया सो क्षेत्रमा दाग रहने गर्दछ।

बुरुली अल्सरहरू आम रूपमा ग्रामिण उप-साहारा अफ्रिका , विशेषगरी आइवरी कोस्ट मा हुने गरेको पाइन्छ, तर यो एसिया, पश्चिमी प्रशान्त र अमेरिका महाद्विपहरूमा पनि हुनसक्छ। यस्ता केसहरू 32 भन्दा बढी देशहरूमा देकिएका छन्। हरेक वर्ष करीब पाँच देखि छ हजार केसहरू देखा पर्ने गर्दछन्। यो रोग मानिस बाहेक अन्य थुप्रै जनावरहरूमा पनि हुने गर्दछ। अल्बर्ट रस्किन कुक  बुरूली अल्सरहरूलाई व्याख्या गर्ने पहिलो व्यक्ति हुन् उनले सन् 1897 मा यसको व्याख्या गरेका थिए।

सन्दर्भ सामग्रीहरू

रोग