Alternative för Düütschland
De Alternative för Düütschland (hoochdüütsch: Alternative für Deutschland, kort: AfD) is en düütsche politische Partei, de an’n 6. Februar 2013 in Berlin grünnt worrn is. Op den Grünnensparteidag op Bundseven an’n 14. April 2013 sünd Bernd Lucke, Frauke Petry un Konrad Adam as Parteisprekers un dor to'n Vorstand mit wählt worrn. Se billen dor de Parteispitz mit. Denn hett dat avers bit Juli 2015 en maandenlangen Striet um de Macht geven un tolest sünd Frauke Petry un Jörg Meuthen to Parteivorsitters mit lieke Rechten wählt wurrn. Vundeswegen hett sik de Weckruf 2015, de al vordem vun Lucke grünnt wurrn weer, afspleten. Dor is denn de Partei Allianz für Fortschritt und Aufbruch bi tostanne kamen. Lucke un annere bekannte Vertreders harrn de AfD midderwielen verlaten. 

Bi de Bundsdagswahl 2013 is de Partei eerstmols antreden. Bi de Europawahl 2014 hett se to'n eersten Mol overregionale Mandate wunnen. In datsülvige Johr 2014 is se introcken in de Landsparlamente vun Sassen, Brannenborg un Döringen. 2015 kemen dor noch de westdüütschen Länner Hamborg un Bremen to. Vun 2014 af an meent Politikwetenschopplers, de AfD stunn in dat Politische Spektrum rechts vun de Unionsparteien. De Wessel vun den Vorstand in'n Juli 2015 is as Ruck na Rechts un as Sieg vun den natschonalkonservativen Flögel over den Flögel vun de Weertschopsliberalen verstahn wurrn. Dat gifft ok de wecken Wetenschopslüde, de meent, bi Deele vun de AfD oder ehre Anföhrers geev dat ok rechtsradikale, rechtsextreme oder völksche Tendenzen. 

De Partei weer toerst sünners bekannt dorför, dat se gegen den Euro weer, un wurr in de düütschen Massenmedien faken as „Anti-Euro-Partei“ betekent.  Woans de Partei intoorden is, warrt noch diskuteert. Eenige Berichten vertellt vun en Översnieden mit den Rechtspopulismus, wat de Personen un ok dat Programm angeiht. Annere rekent de Partei eher to’n Konservatismus.

2014 hefft de Liddmaten over Leitlienen for de Politik afstimmt un de mit grode Mehrheit beslaten. Dor warrt de Euro-Krise as schäädlich ankeken for Demokratie, Rechtstaat, soziale Marktweertschop un ok for de Idee vun Europa an sik. En Strategiepapier vun den Bundsvorstand to de Arbeit an en Programm hett ok Themen na vörn brocht, as de Asyl- un Utlännerpolitik un den Islamismus. Up den Bundsparteidag in Hannober in'n November 2015 sünd noch annere Resolutschonen afstimmt un verafscheedt wurrn to de Asyl-, Euro- un Butenpolitik, to dat Wapenrecht un to de Syrienfrage

Historie 
De Partei is ut den „Vereen to’n Ünnerstütten vun de Wahlalternative 2013“ tostannen kamen, de sik ut de Reeg vun de CDU billt hett. De Vereen wull gor keen Partei wesen, man harr vör, sik bi de Fre’en Wählers antosluten. In’n Oproop to’n Grünnen weer op de Weertschopskrise henwiest, un dat dat Euro-Rebeet nich egent weer för en bestännige Weertschop. Bi de Landdagswahl in Neddersassen 2013 hett de Vereen de Fre’en Wählers ünnersütt un mit jem en gemeensome Landslist tohopenstellt, ofschoonst dat inholtlich Ünnerscheden geev. De keemen ok dorna wedder dör. So weern de Fre’en Wählers mehr op kommunale Even aktiv, wiel sik de Wahlalternative vör allen vör de Bunds- un Europapolitik interesseert hett. Jemehr Anhanger harrn vör allen ok düütlich radikalere Ansichten to de Euro-Politik, vun wegen dat se wedder de D-Mark torüch hebben wüllt, wat de Fre’en Wählers nich wullen.

Na’t Enn vun de Kooperatschoon mit de Fre’en Wählers hett en Grupp ut den Vereen in’n Februar 2013 mit de Alternative för Düütschland en egene Partei grünnt. De Ökonomen Joachim Starbatty, Jörn Kruse, Helga Luckenbach, Dirk Meyer un Roland Vaubel billn den wetenschopplichen Biraat. De eerste Versammlung weern an’n 11. März 2013 in Oberursel in’n Hoochtaunuskreis
. Ehrn Grünnensparteidag harr de Alternative an’n 14. April 2013 in Berlin, woneem de Parteispitz wählt worrn is.

Basis

Liddmaten 
De Bundsvörstand is an’n 14. April 2013 wählt worrn un besteiht blangen de dree Sprekers ut de dree Viez-Sprekers, den Schattmeester un dree Bisitters. De Sprekers hebbt dorbi de Funkschoon as bi annere Parteien de Vörsitters. Opstunns (April 2013) gifft dat vun de Partei söven Landverbännen in de Bundslänner 
Baden-Württemberg, Bayern, Hamborg, Mekelnborg-Vörpommern, Noordrhien-Westfalen, Rhienland-Palz un Sassen-Anholt. Alltohopen harr de Partei an’n 20, April 2013 ruchweg 10.00 Liddmaten. Dat Mindstöller liggt bi 16 Johren.

Ünner de Liddmaten sünd en poor hunnert Lüüd, de vörher in de CDU weern, man ok ut de annern Partein as FDP, SPD, CSU, De Piraten oder de De Grönen. Eenige Lüüd vun de Fre’en Wählers hebbt sik ok in de Anfangstiet al anslaten. Bito segg de Parteispreker Bernd Lucke dat ok ehmolige Liddmaten vun de Pro-Parteien na enkelte Proov opnahmen worrn sünd. Dör den Övertritt vun Ronald Geiger, de vördem Liddmaat vun de Regionalversammlung vun’n Verband Region Stuttgart för de FDP weer na de AfD hett de Partei ok al en Mandatsdräger, vunwegen dat he as Frakschoonslosen wieter Liddmaat in de Versammlung is.

Finanzen 
Alltosamen hett de Afd mit Stand vun’n 21. April 2013 580.000 Euro an Parteispennen un Bidrääg vun de Liddmaten innahmen. De gröttste enkelte Spenn weern 5.000 Euro, de vun en middelstännsch Ünnernehmen keemen. De Mindstregelbidrag för Liddmaten liggt bi 10 Euro in’n Maand

Politische Inholten

Parteiprogramm 
Dat Karnthema vun’t Parteiprogramm is dat ordente Oplösen vun’t Euro-Rebeet. Ansteed vun’n Euro will de Partei de natschonalen Geldsoorten wedder inföhren oder lütte, bestännigere Geldverbünnen, as to’n Bispeel Noord-Euro un Süüd-Euro. De europääschen Verdrääg müssen jeedeen Staat Verlööf geven, wedder ut den Euro uttoscheden. Üm Druck op de Europääsche Union maken to künnen schüllt tokamen Hülpskrediten vun’n Europääschen Bestännigkeitsmechanismus över den Düütschen Bundsdag mit en Veto blockeert warrn künnen. Na Ansicht vun de Partei schüllt de Staaten jemehr Schullen dör en Schullensnitt los warrn künnen. De Spoorkassen, Hedgefonds un privaten Grootanlegger schülln de finanziellen Verlusten, de dormit verbunnen sünd, sülvst drägen 

In de Europapolitik leggt de Partei Weert op en Europa, dat ut souveräne Staaten besteiht un en gemeensomen Binnenmarkt hett. Dat Budgetrecht vun de natschonalen Parlamenten schall bestahn blieven. En „Transferunion“ oder sogor en „zentraliseerten europääschen Staat“ lehnt de Partei af. Op verschedene Rebeden schall de Kumpetenz to’n Gesettgeven wedder torüch an de natschonalen Parlamenten afgeven warrn. De AfD ünnerstütt den Standpunkt vun den britischen Premierminister David Cameron, de EU dör mehr Wettstriet un Egenverantwoorten slanker to maken.

In de Stüerpolitik warrt en Afbo vun de Staatsverschullen vun Düütschland anstrevt. Dat finanzielle Risiko ut de Euro-Rettungspolitik schüllt in’n Finanzplaan inbetogen warrn. Dat düütsche Stüerrecht schall eenfacker warrn. As mööglich Modell warrt de Vörslag vun Paul Kirchhof anföhrt.

De Hööch vun de Renten schall op lange Sicht ganrateert warrn. Egene Kinner schüllt dorbi starker bi’t Bereken vun de Rente inbetogen warrn. Bildungsstandards mööt bundswiet eenheitlich warrn, jüst so ok en Familiensplitting. Wieter schall ok mööglich wesen, to de Studiengäng mit Diplom un Staatsexamen torüchtokamen.

Wieter foddert de Partei, dat Bundsdagsafordente jemehr vulle Arbeitskraft in de parlamentaarsche Arbeit steken doot. Dat Mandat dröff nich ünner betahlte Nevenberopen lieden.

Grundsätzliche sellschoppliche Fragen, as to’n Bispeel dat Afgeven vun Hoheitsrechten vun de Bundsrepubliek an de Europääsche Union, schüllt dör Volksafstimmen na Swiezer Vörbild verkloort warrn.

De AfD foddert ok en Reform vun’t Anduern-Energie-Gesett: Subventschonen för Sünn- un Windenergie schüllt nich över de Stroompriesen, man ut dat allgemeen Stüeropkamen betahlt warrn.

Dat Inwannerrecht schall na kanaadsch Vörbild ümboet warrn, in’n Sinn vun’t Föddern vun utbillte Inwannerers. En Towannern in de Sozialsystemen ahn Orden schall hinnert warrn. Towannerer schüllt Düütsch- un Staatsbörgerschopskursen besöken möten. Wohrhaft politisch Verfolgte Lüüd mööt in Düütschland aver to jede Tiet Asyl finnen künnen. To en minschenwördigen Ümgang höört ok, dat Asylbewarvers hier arbeiten drööft.

Ün de Renten- un Krankenversekern seker to stellen, de dör de sieten Geboortstallen in Gefohr sünd, will de AfD, dat Düütschland kinner- un familienfründlicher warrt.

Kunzept to’n Oplösen vun’t Euro-Rebeet 
De Parteispreker Bernd Lucke segg in en Interview to dat anstrevte Oplösen vun’t Euro-Rebeet, dat de süüdeuropääschen Länner in en eersten Schritt natschonale Geldsorten parallel to’n Euro inföhren schüllt, de to 50 % bi’t bargeldlosen Betahlen verbindlich wesen schüllt, vunwegen dat dat ahn Problemen to överwachen weer. De Andeel vun de natschonalen Geldsoort schall denn later jümmer wieter stiegen, bit de Euro vullständig verdrängt is. Dorna künn dat restliche Euro-Rebeet in lüttere Geldsorten-Verbünnen oder alternative natschonale Geldsorten opdeelt warrn, wenn gröttere Op- un Afweertpotentialen dör dat Utscheden vun de süüdeuropääschen Länner nich mehr passeeren künnen. Goothaben op Bankkonten schüllt dorbi nich anfaat warrn. In en anner’t Interview segg he, dat he en Wedder-Inföhren vun de Düütschen Mark bit to’n Johr 2020 för mööglich hollen deit. He künn sik aver ok en Geldsorten-Verbund mit Finnland, de Nedderlannen un Öösterriek vörstellen, vunwegen dat de weertschopplichen Spannungen nich so groot weern.

Relatschoon to’n Rechtspopulismus 
Woans de AfD to’n Rechtspopupolismus steiht, warrt in de Medien un in de Apentlichkeit ünnerscheedlich ansehn. En Reeg vun Beobachters wiest dorop hen, dat de Partei personelle un ideoloogsche Verbinnen to verschedene rechte Gruppen hett, wiel annere ehr kloor in’n Konservatismus verankert seht. De Partei sülvst stritt en Verbinnen to’n Rechtspopulismus af. Parteispreker Lucke hett de AfD as ne’en Tyyp vun Partei betekent, de sik nich recht un nich links sütt un ok keen ideoloogschen Wegwieser nödig harr.

Över en Fraagbagen versöcht de Partei noch vör’t Opnehmen Extremisten uttosorteren. Na de Parteisatzung warrt Liddmaten vun rechtsextreme Gruppen generell nich opnahmen. Bi ehmolige Liddmaten warrt dat vun Fall to Fall in’n Bundsvörstand beraat.

Weblenken 
 Websteed vun de Alternative för Düütschland (Hoochdüütsch)

Borns 

Partei
Düütschland
AfD