Demolition Man
Demolition Man (op Platt so veel as „Mann, de allens toschannen maakt“) is en ironischen Science-Fiction-Actionfilm vun den Speelbaas Marco Brambilla ut dat Johr 1993 mit Wesley Snipes, Sylvester Stallone un Sandra Bullock in de Hööftrullen.

Inholt 
To de Tiet as de Film dreiht worrn is, weer dat Johr 1996, in dat de Film speelt, nich mehr lang hen. De Stadt Los Angeles warrt to Anfang vun’n Film vun swore Unrohn plaagt. Üm dat Chaos intodämmen, mutt de Polizei mit swore Wapen un Panzerfohrtüüch vörgahn, vun wegen dat jem in de Neeg vun de Verbrekers de Kugels man blots so üm de Ohren fleegt. De ruuchbeenige Polizist John Spartan warrt schickt, üm den Verbreker Simon Phoenix to finnen, de Börgen in siene Gewalt hett. He kann de Sworverbreker ok wohrhaftig fastnehmen. Man dat Huus, in dat he em funnen hett, flüggt dorbi in de Luft un dormit ok de mehr as dörtig Börgen, de he in Sekerheit bringen schüll. Wegen lichtfardig Doodmaken warrt he dorophen ut’n Deenst nahmen un veroordeelt. Jüst so as Phoenix warrt he in en „kryogeensch“ Gefängnis bröcht, woneem he sien Haftstraaf in en Küllslaap infroren tobringen mutt.

Un so blievt de beiden mehrere Johrteihnten fangen, bit Phoenix in’t Johr 2032 wegen en möögliche Resozialiseeren wedder opdaut warrt. In de Twüschentiet hett sik de Welt aver düchtig ännert un is to dat Idealbild vun en amerikaansche Vörstadt worrn: San Angeles – en futuristischen Goorn Eden, de entstahn is, as en groot Eerdbeven de groten kalifornischen Städer tonichten maakt hett. In San Angeles gifft dat keen Ümweltversmudden mehr, keen Arbeitslosigkeit un ok keen Kriminalität. Ok Schimpwöör, Rockmusik, Sex un Küssen gifft dat in de Sellschopp vun San Angeles nich mehr. Eeenmol opwaakt, kann Phoenix utneihn un bringt op sien Flucht mehrere Minschen üm. De Polizei is solke Verbreken nich mehr gewohnt un wiest sik mit de sworen Gewalt vullstännig överfoddert. Tenns gifft dat keen annere Mööglichkeit, as ok Spartan wedder optodauen, vun wegen dat he de eenzige weer, de Phoenix bikamen is.

Spartan hett natürlich veel Problemen, sik in de politisch korrekten un biederen Welt torecht to finnen. Un tatsächlich sütt dat ut, as wenn Phoenix em in’n Vergliek to 1996 över is. Bi en Drapen mit Dr. Raymond Cocteau, den Grünner vun San Angeles, kummt dat to en Twüschenfall mit eenige Rebellen, de för den Ünnergrundkämper Edgar Friendly arbeit. Ofschoonst all glöövt, dat Freindly en Anarchist is, hett Spartan sien Twievel.

Mit Help vun Lt. Huxley finnt Spartan rut, dat Phoenix in de Tiet vun sien Straaf ünnerbewusst manipuleert worrn is, un geistig starker maakt worrn is. Ok Phoenix sülvst weet dorvun nix. Opletzt finnt Spartan rut, dat Cocteau as Opdraggever achter disse Manipulatschoon stickt, de haapt mit sien Help sien Arzgegner Edgar Friendly ünner to kriegen. Man, dat kummt gau to’n Striet twüschen Phoenis un Cocteau, de wenig later vun Phoenix opdauten Verbrekerfrünnen üm de Eck bröcht warrt. 

In de Twüschentiet stiegt Huxley un Spartan in de Kanalisatschoon un drapt dor Friendly, de mit annere verarmte Lüüd in en System vun wiet vertwiegte Slums leevt. Dorbi kummt rut, dat he en ganz normalen Inwahner is, de sik blots gegen Cocteau sien Utopia wennt hett. Man, ok Phoenix versteekt sik in de Kanalisatschoon, warrt aver von Spartan opstövert un bit in’t Kryo-Gefängnis verfolgt. Dor is Phoenix jüst dorbi mit sien Lüüd wietere Sworverbrekers optodauen. In’t Gefängnis kummt dat to’n Showdown twüschen Spartan un Phoenix, wobi de Verbreker opletzt dood maakt warrt.

Vörlaag 
Demolition Man is en Interpretaschoon vun Aldous Huxleys Brave New World („Schöne ne’e Welt“). In sien Wark stellt he en ne’e perfekte Welt vör, de opletzt aver vun de verleden Tiet inhollt warrt. Düütlich warrt dat to’n Bispeel bi de Naams vun de Hööftrullen. Lenina Huxley hett meist den glieken Naam as Lenina Crowne ut „Brave New World“, wiel de Polizist Spartan John heet, de bi Huxley ut en rüchstännig Reservaat in de moderne Sellschopp kummt. In den Film warrt he infroren un kummt so in de Tokamen Tiet. En wieteren Henwies dorop gifft dat in de Szeen in’t Museum, as Phoenix wöörtlich seggt „It's a brave new world“. In de düütschen Översetten („So eine tapfere neue Welt“) kummt dat aver nich so düütlich to’n Vörschien.

Anners wat 
 Dat hett sik as nich so eenfach wiest, de Rullen vun den Film to besetten. Toeerst schüllen Steven Seagal un Jean-Claude Van Damme de Hööftrullen spelen, wobi van Damme de Böse wesen schüll. De hett toeerst ok toseggt, wull aver, dat Seagal den Verbreker speelt. Dat wull nu aver Seagal nich, so dat beide vun de Castinglist streken worrn sünd. De Rull vun Lenina Huxley schüll toeerst mit Lori Petty besett warrn, de aver de Dreiharbeiten al na wenige Daag verlaten hett. An ehr Steed keem Sandra Bullock.

 Dat Titelleed Demolition Man is vun Sting sungen worrn. He hett dorför en oolt Leed vun sien fröhere Grupp The Police nee opnahmen, dat den Film sien Naam geven hett.

 In een Dialoog in’n Film warrt op de politischen Afsichten vun Arnold Schwarzenegger anspeelt, de in’n Text as fröheren Präsidenten vun de USA betekent warrt. Dat hett wietere Achtergrünnen: Schwarzenegger wull wohrhaftig in de Politik un is (jüst so as de Schauspeler un latere Präsident Ronald Reagan) Gouverneur vun Kalifornien worrn.

 De Szeen in’t Restaurant speelt in en „Taco Bell“. Disse Fastfood-Keed is aver buten de USA nich so bekannt, so dat de Naam för den internatschonalen Markt op „Pizza Hut“ ännert worrn is. De Schrift is mit Reekners överall dör Pizza Hut uttuuscht worrn un de Texten weern bi de Synchronisatschoon anpasst.

Kritiken 
Lexikon vunn internatschonal Film: Ein zwar perfekter und mit einiger Ironie inszenierter Actionfilm, der wegen der hausbackenen Geschichte und in Ermangelung einer halbwegs plausiblen Zukunftsvision aber nur wie ein Vehikel für zwei Hollywood-Stars wirkt.

Cinema: Demolition Man besticht nicht nur durch die futuristische Kulisse und die Kämpfe zwischen Sly Stallone und Wesley Snipes, sondern auch durch die komischen Wortwechsel zwischen der Frau der Zukunft, Sandra Bullock, und dem »Neandertaler« Stallone.

Utteken 
De Film is för tosamen söss Filmpriesen nomineert worrn, dorünner weer ok en en Nomineeren för de Golden Himbeer för Sandra Bullock as Slechteste Nevendorstellersche. Vörslahn weer de Film ok för den MTV Movie Award (för Wesley Snipes as Besten Gegner) un för dree Kategorien vun den Saturn-Pries. Wunnen hett de Film een Pries:

 1994: den ASCAP Award för de Musik vun Elliot Goldenthal.

Weblenken 
 
 Kritiken to den Film op Rotten Tomatoes
 Bespreken vun de Musik op Filmmusikwelt.de

Film
Film ut dat Johr 1993
Science-Fiction
Actionfilm
USA
Dystopie