The Great Escape (Film)
The Great Escape (op plattdüütsch so veel as „De grote Flucht“; dt. Titel: Gesprengte Ketten) is de Titel vun en US-amerikaanschen Aventüerfilm ut dat Johr 1963. In den Film geiht dat üm en Massenflucht ut en düütsch Kriegsfangenenlager wiel den Tweeten Weltkrieg.

Dat Dreihbook is op Grundlaag vun dat Book The Great Escape vun Paul Brickhill entstahn un hannetl vun en wohr Begeevnis, dat sik to’n groten Deel jüst so afspeelt hebben schall, as dat de Film wiesen deit. In den Film speelt en goot Dutz naamhafte Schauspelers vun Weltroop mit. Speelbaas weer John Sturges. In Düütschland harr de Film an’n 29. August 1963 Premier.

Inholt 
En Koppel vun allieerte Kriegsfangenen – vör allen Offizeeren vun de Luftstrietkräft, de al fakener versöcht hebbt uttubreken – warrt 1944 in’t Stalag Luft III bröcht. Dat is en nee Kriegsfangenenlager in Sagan in’t hüütige Polen, dat as sünners seker gegen Utbrekers gellt. Kuum sünd se ankamen, fangt se glieks wedder dormit an, ne’e Fluchtmööglichkeiten uttoklamüstern. Averm wohrhaftig warrt se all opdeckt. Also besluut de US-Amerikaners un de Briten tosamen ünner dat Regeer vun den Briten Squadron Leader Roger Bartlet, de Big X nöömt warrt, en groot anleggte Flucht dör sülvst graavte Tunnels to versöken.

Dree Tunnels schüllt dorför gliektietig graavt warrn, för den Fall dat een opdeckt warrt. Wohrhaftig flüggt een vun de Tunnels („Tom“) dör en Tofall op, as wiel en lütte Fier to’n amerikaanschen Unafhangigkeitsdag de Baracken ünnersöcht warrt. Een vun de Fangenen kriggt dat dorophen mit de Nerven un versöcht över’n Tuun to kladdern. Dorbi warrt he doodschaten. De Fangenen plaant nu de Flucht dör en annern vun de dree Tunnels, nadem se verkehrte Dokumenten un zivile Kledaasch för de Utbrekers praat hebbt. De Tunnel is aver to kort worrn, so dat de Utbrekers ruchweg söven Meter över en Wisch lopen mööt, de vun’n Wachttoorn belücht warrt. So warrt de Flucht al vun de Wachtlüüd markt, as noch nich all Fangenen rut sünd. Blots 76 vun de 250 Lüüd, de för de Flucht vörsehn weern, künnt utneihn.

Dorna wiest de Film in korte Sequenzen, woans de Utbrekers dör half Europa reisen mööt. Man, blots dree vun de ehmoligen Fangenen hebbt opletzt Spood un kamt in Freeheit. Vele annere warrt dorgegen vun de Gestapo faat kregen, vunwegen dat jemehr Papeeren namaakt weern oder annere Saken opfallen sünd. En poor warrt op de Flucht dootschaten, föfftig vun jem warrt in’t Maschiengewehrfüür vun de Gestapo an de Siet maakt. Blots wenige kamt torüch in’t Lager.

Kritik 
Op Prisma online warrt de Film düchtig loovt för sien feine Inszeneeren un rutragen Fotografie. Woll weer de Film an eenige Steden unnödig lang, man de Besetten un de Ümsetten riet dat wedder rut. Sünners rutstellt weer de Steed, as McQueen bi en Motorraad-Fohrt vun de Nazis jaagt warrt.

Ok dat Lexikon vun’n internatschonalen Film loov de rutragende Besetten. De Film sülvst weer as routineerte Inszeneeren beschreven, de aver vör allen an de spannenden Sieten vun’n Stoff intresseert weer.

Utteken 
De Film weer för negen Filmpriesen vörslahn, dorünner för den Oscar in de Kategorie Best Filmsnitt för Ferris Webster. Uttekent weer de Film opletzt mit veer Priesen:
 1963: mit den Pries för den besten Schauspeler vun’t Moscow International Film Festival för Steve McQueen
 1963: mit den NBR Award in de Kategorie Top Ten Films
 1964: mit den Golden Laurel (2. Platz) in de Kategorie Top Drama
 1964: mit den Golden Laurel (2. Platz) in de Kategorie Top Action Dorsteller för Steve McQueen

Achtergrünnen 

De Film baseert op en wohr Begeevnis, ok wenn eenige Saken nich akkerat weddergeven sünd. So fünn de wohre Flucht bi Winterweder mit Ies un Snee statt, un nich in’n Sommer, as de Film dat wiest. De wohre Flucht weer in de Nacht vun’n 24 op den 25. März 1944 in’n Stammlager mit de Beteken Stalag Luft III in’t nedderslees’sche Sagan, ruchweg 160 km süüdööstlich vun Berlin.

Dreiht weer de Film 1962. De Binnenopnahmen vun den Film weern alltohopen in de Bavaria Filmstudios bi München dreiht. Dat Fangenenlager, dat in’n Film dorstellt warrt, is in’n Perlacher Forst opboet worrn, de direkt an de Studios angrenzt. De Flucht dör Europa an’n Sluss vun’n Film weer in’t Allgäu, in Füssen un Ümgegend dreiht ünner Help vun de Inwahners vor Oort.

Parallel to’n Film is de för den Film komponeerte Great Escape March in en vun John Leyton sungenen Faten as Single rutbröcht worrn. Ok de düütsche Coverfaten mit den Titel Eine kann meine nur sein (Text: Kurt Hertha) is vun den engelschen Singer un Schauspeler interpreteert worrn. Op Grundlaag vun den Film sünd butendem ok twee Videospelen rutbröcht worrn.

Literatur 
 Paul Brickhill: The Great Escape. Mit en Inleiten vun George Harsh. Norton, New York 2004, 264 (XV) S., ISBN 0-393-32579-2

Borns

Weblenken 

 Dat Kriegsfangenenlager Stalag Luft III un de Film mit Biller vun de Kriegsfangenen (engelsch)
 Imperial War Museum, London - Utstellen över de Flucht vun Kriegsfangenen in’n Tweeten Weltkrieg (engelsch)
 Fotos vun de Dreiharbeiden. 

Film
Film ut dat Johr 1963
Aventüerfilm
Tweete Weltkrieg
USA