२०१६ उन्हाळी ऑलिंपिक खेळात भारत
ब्राझील येथील रियो दि जानेरो येथे ५ ते २१ ऑगस्ट २०१६ दरम्यान आयोजित केल्या गेलेल्या २०१६ उन्हाळी ऑलिंपिक खेळात भारत सहभागी झाला.

ह्या ऑलिंपिक स्पर्धेतील १५ खेळांतील ६७ क्रिडाप्रकारांमध्ये भारताचे ११७ खेळाडू सहभागी झाले. स्पर्धेत सहभागी होणाऱ्या खेळाडूंची संख्या ही आजवरची सर्वात जास्त आहे. याआधी भारतातर्फे सर्वात जास्त ८३ ॲथलिट २०१२ मध्ये सहभागी झाले होते.

पदकविजेते

स्पर्धक

ॲथलेटिक्स

भारतीय ॲथलीट खालील ॲथलेटिक प्रकारांसाठी पात्र ठरले (एका प्रकारासाठी जास्तीत जास्त ३ ॲथलीट्स)

Key
नोंदी–ट्रॅक इव्हेंट्समधील फक्त ॲथलीटच्या हीटमध्ये दिले गेलेले क्रमांक
पा = पुढील फेरीसाठी पात्र
q = पराभूत खेळाडूंमधील सर्वाधिक जलद खेळाडू म्हणून पुढील फेरीसाठी पात्र किंवा, मैदानी प्रकारांमध्ये पात्रता निकष साध्य न करता स्थान
NR = राष्ट्रीय विक्रम
SB = मोसमातील सर्वोत्कृष्ट कामगिरी
ला/ना = क्रिडाप्रकारासाठी फेरी लागु नाही
बाय = फेरीमध्ये ॲथलीटने स्पर्धा करण्याची गरज नाही

पुरूष
ट्रॅक आणि रोड प्रकार

मैदानी प्रकार

महिला
ट्रॅक आणि रोड प्रकार

मैदानी प्रकार

कुस्ती

ऑलिंपिकसाठी भारताचे आठ मल्ल खालील वर्गात पात्र होऊ शकले. एकूण ५ भारतीय पुरूष मल्लांना ऑलिंपिकमधील स्थान मिळाले. वर्ल्ड रेसलिंग चँपियनशिप, २०१५ मध्ये पुरूष फ्रिस्टाईल ७४ किलो गटात एकाला आणि आशियाई पात्रता स्पर्धा, २०१६ मध्ये सर्वोच्च दोन अंतिम सामन्यांत पोहोचलेल्या दोन मल्लांना ऑलिंपिकमधील स्थान मिळाले.

याशिवाय इतर वेगळ्या विश्व पात्रता स्पर्धेमधून भारताच्या आणखी तीन मल्लांनी ऑलिंपिकमधील आपले स्थान पक्के केले. त्यापैकी एक पुरूष फ्रिस्टाईल – ५७ किलो वजनीगटासाठी उलानबातर येथे २०१६ विश्व रेसलिंग ऑलिंपिक पात्रता स्पर्धा १ मध्ये आणि आणखी दोन महिला फ्रिस्टाईल ४८ व ५८ किलो वजनी गटात इस्तंबूल येथे २०१६ विश्व रेसलिंग ऑलिंपिक पात्रता स्पर्धा २ दरम्यान पात्र ठरल्या.

ऑलिंपिकसाठी पात्र ठरलेल्या सात मल्लांना मादक पदार्थांच्या सेवनामुळे निलंबित केले गेले आणि ११ मे २०१६ रोजी युनायटेड वर्ल्ड रेसलिंगने पुरूष ग्रीको-रोमन ८५ किलो आणि महिला फ्रिस्टाईल ५३ किलो गटांमध्ये भारताच्या आणखी दोन मल्लांना ऑलिंपिकसाठी परवाना दिला.

सुची
  – पाडाव करून विजय.
  - गुणांनुसार निर्णय – तांत्रिक गुणांनी पराभूत.
  - गुणांनुसार निर्णय – तांत्रिक गुणांशिवाय पराभूत.
  – दुखापतीमुळे विजय.
  -  तांत्रिक श्रेष्ठत्व – तांत्रिक गुणांशिवाय पराभूत आणि ८ (ग्रिको-रोमन) किंवा १० (फ्रीस्टाईल) गुणांच्या फरकाने विजयी.

पुरूष फ्रीस्टाईल

पुरूष ग्रीको-रोमन

महिला फ्रिस्टाईल

गोल्फ

भारतातर्फे तीन गोल्फ खेळाडू ऑलिंपिकसाठी पात्र ठरले. ११ जुलै २०१६ च्या आयजीएफ क्रमवारीनुसार त्यांच्या वैयक्तिक क्रिडाप्रकारांत सर्वोत्कृष्ट ६० खेळाडूंपैकी असलेले अनिर्बन लहिरी (क्र. ६२), शिव चौरसिया (क्र. २०७), आणि आदिरी अशोक  (क्र. ४४४) हे खेळाडू थेट पात्र ठरले.

जलतरण

भारताला आंतरराष्ट्रीय जलतरण फेडरेशन – FINA कडून ऑलिंपिकसाठी दोन जलतरणपटू (एक महिला आणि एक पुरूष) पाठवण्यासाठी आमंत्रण देण्यात आले.

पुरूष

महिला

जिम्नॅस्टिक्स

आर्टिस्टिक
महिला
भारत १९६४ नंतर पहिल्यांदाज ऑलिंपिकमधील आर्टिस्टिक जिम्नॅस्टिक्ससाठी पात्र होऊ शकला. ऑलिंपिकमधील अपारटस आणि ऑल राऊंड प्रकाराकरता दिपा कर्मकर पात्र ठरलेली ती पहिलीच महिला.

ज्युदो

भारतातर्फे पुरूष मिडलवेट गटात (९० किलो) एक ॲथलीट ऑलिंपिकसाठी पात्र होऊ शकला. थेट पात्रता स्थानाबाहेर, ३० मे २०१६ च्या आयजेएफ विश्व क्रमावारी तालिकेमधील अग्रकमांकावर असणारा भारतीय ज्युडोका म्हणून अवतार सिंगने आशियामधून काँटिनेंटल कोटा मिळवला.

टेनिस

या स्पर्धेतील टेनिस खेळाच चार खेळाडू भारताचे प्रतिनिधित्व करतील. हे चौघेही दुहेरी सामने खेळतील.

टेबल टेनिस

ऑलिंपिकमधील टेबल टेनिस खेळात भारताच्या चार खेळाडूंचा समावेश झाला. २०१२ मध्ये निवड झालेले सौम्यजित घोष आणि मनिका बत्रा यांनी दक्षिण आशियातील खेळाडूंच्या क्रमावारीतील सर्वोच्च स्थानासहित ऑलिंपिकमधील आपले स्थान पक्के केले. त्याशिवाय अचंता शरत कमल आणि २००४ ऑलिंपिकमधील मौमा धास यांनीसुद्धा हाँग काँग येथे झालेल्या आशियाई पात्रता स्पर्धेमधील कामगिरीच्या जोरावर रिओ ऑलिंपिकमधील आपले स्थान पक्के केले.

तिरंदाजी

भारताचे तीन स्त्री आणि एक पुरुष तिरंदाज २०१६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेत भाग घेण्यास पात्र ठरले.

नेमबाजी

२०१४ आणि २०१५ आंतरराष्ट्रीय नेमबाजी महासंघाच्या जागतिक स्पर्धेत आणि २०१५ च्या विश्व करंडक तसेच आशियाई स्पर्धेत केलेल्या उत्कृष्ट कामगिरीच्या जोरावर आणि ३१ मार्च २०१६ पर्यंत किमान पात्रता गुण प्राप्त करून, खालील भारतीय नेमबाजांनी ऑलिंपिकमधील स्थान मिळवले.

१९ मार्च २०१६ रोजी भारतीय राष्ट्रीय रायफल असोसिएशनने (NRAI) खेळ अकरा भारतीय नेमबाजांचा संघ जाहीर केला, ज्यामध्ये चार ऑलिम्पिक स्पर्धांमध्ये सहभागी आणि बीजिंग २००८ एर रायफल प्रकारात विजेता अभिनव बिंद्रा, लंडन २०१२ कांस्य पदक विजेता गगन नारंग, आणि अनेक जागतिक पदके मिळवणारी जितू राय ह्यांचा समावेश आहे.   भारतीय राष्ट्रीय रायफल असोसिएशनने ५० मी रायफल ३ पोझिशन (संजीव राजपूत विजयी) ऐवजी पुरूष ट्रॅप प्रकारात भाग घेण्याचे ठरवल्यामुळे, चौथ्या ऑलिंपिक सहभागाचे लक्ष्य असलेला, मानवजीत सिंग संधू संघात सहभागी झालेला बारावा भारतीय ठरला.

पुरूष

महिला

पात्रता सुची: पा = पुढच्या फेरीसाठी पात्र; q = कांस्य पदकासाठी पात्र (शॉटगन)

बॅडमिंटन

५ मे २०१६ रोजी असलेल्या बॅडमिंटन वर्ल्ड फेडरेशन विश्व क्रमवारीनुसार भारताचे सात बॅडमिंटन खेळाडू खालील प्रकारांमध्ये पात्र होऊ शकले:

पुरूष

महिला

मुष्टियुद्ध

ऑलिंपिक मुष्टियुद्ध स्पर्धेसाठी भारताचे तीन मुष्टीयोद्धे पात्र झाले. चीन मधील क्विनान येथे पार पडलेल्या २०१६ आशिया व ओशिनिया मुष्टियुद्ध ऑलिंपिक पात्रता स्पर्धेत भाराचे एक स्थान पक्के झाले. तर अझरबैजान मधील बाकू मध्ये झालेल्या २०१६ एआयबीए विश्व ऑलिंपिक पात्रता स्पर्धेत भारताचे आणखी दोन मुष्टियोद्धे पात्र होऊ शकले.

पुरूष

रोइंग

पुरूष सिंगल स्कल्स प्रकारासाठी रोइंग मध्ये भारताचा एक खेळाडू पात्र होऊ शकला.

पात्रता सुची: अं.अ.=अंतिम अ (पदक); अं.ब.= अंतिम ब (पदकाशिवाय); अं.क.=अंतिम क (पदकाशिवाय); अं.ड.=अंतिम ड (पदकाशिवाय); अं.इ.=अंतिम इ (पदकाशिवाय); अं.फ.=अंतिम फ (पदकाशिवाय); उ.अ/ब=अंतिम अ/ब; उ.क/ड=उपांत्य क/ड; उ.इ/फ=उपांत्य इ/फ; उपु=उपांत्यपुर्व; रि=रिपेज

भारोत्तलन

भारताकडून एक पुरुष आमि एक महिला असे दोन खेळाडू भारोत्तलनासाठी प्रतिनिधितिव करतील.

हॉकी

सारांश
सुची:
 FT – पूर्ण वेळेनंतर.
 P – पेनल्टी शुटआऊटने सामन्याचा निकाल.

पुरुष

इंचॉन येथे झालेल्या २०१४ आशियाई खेळात सुवर्ण पदक मिळवून भारतीय हॉकी संघ ऑलिंपिकसाठी पात्र झाला.

भारतीय पुरूष हॉकी संघ खालीलप्रमाणे.

मुख्या प्रशिक्षक: रोलंट ओल्ट्मन्स

सुरेन्दर कुमार
दानिश मुज्तबा
व्ही.आर. रघुनाथ
आकाशदीप सिंग
चिंग्लेन्सन सिंग
हरमनप्रीत सिंग
कोठाजित सिंग
मनप्रीत सिंग

रमणदीप सिंग
रूपिंदर पाल सिंग
सरदारा सिंग
पी.आर. श्रीजेश (क व गो)
एस.व्ही. सुनील
निक्किन थिमय्या
एस.के. उथप्पा	
देविंदर वाल्मिकी

आरक्षित:
 विकास दहिया 
 प्रदीप मोर

पात्रता निकष:१) गुण २) गोल फरक ३) केलेले गोल ४) परस्परविरूद्ध निकाल

उपांत्यपुर्व फेरी

महिला

२०१४-१५ महिला हॉकी वर्ल्ड लीग उपांत्यफेरीमध्ये पहिल्या पाच संघांपैकी एक स्थान मिळवून ३६ वर्षांनंतर भारतीय महिला हॉकी संघाने ऑलिंपिकमधील पुनरागमन केले.

भारतीय महिला हॉकी संघ खालीलप्रमाणे.

मुख्य प्रशिक्षक: नील हॉगुड

सविता पुनिया (गो)
दीप ग्रेस एक्का
दीपिका ठाकूर
नमिता टोप्पो
सुनिता लाक्रा
सुशीला चानू (क)
लिलिमा मिन्झ
रेणुका यादव

निक्की प्रधान
मोनिका मलिक
नवज्योत कौर
अनुराधा देवी
पुनम राणी
वंदना कटारिया
प्रीती दुबे	
रानी रामपाल

आरक्षित:
 हनिआलम लालरूआतफेलि 
 रजनी एतिमार्पु

पात्रता निकष:१) गुण २) गोल फरक ३) केलेले गोल ४) परस्परविरूद्ध निकाल

संदर्भ

२०१६ उन्हाळी ऑलिंपिक खेळातील सहभागी देश
उन्हाळी ऑलिंपिक खेळात भारत