लव कुश
रामायण महाकाव्यातील पात्रांसाठी लव आणि कुश पहा. 

लव कुश  ही भारतीय दूरदर्शनवरील रामानंद सागर निर्मित, लिखित आणि दिग्दर्शित एक पौराणिक मालिका आहे.   हा एक रामायणानंतरचा काळ आहे, ज्यामध्ये मुख्यत: आधीचे कलाकार आणि निर्माते आहेत.    प्राचीन भारतीय माहाकाव्य रामायणाच्या उत्तरा कांडा मध्ये लव कुश  यांचा शेवटच्या अध्यायामध्ये समावेश आहे. या अध्यायात श्रीरामांच्या राज्याभिषेकानंतरच्या काळात रामाकडे आलेल्या जुळी मुले लव कुश यांची कथा आहे.  

भारतामधील कोरोनाव्हायरसमुळे २०२० सालच्या संचारबंदीच्या काळात, रामायण  ह्या कार्यक्रमाचे ४४ भाग दूरदर्शनच्या नॅशनल चॅनेलवर १९ एप्रिल २०२० ते ०२ मे २०२० दरम्यान पुनःप्रसारित झाले.

लव कुश मालिकेचे कथानक 
हे कथानक रामायणाच्या उत्तरा कांड या शेवटच्या अध्यायात उल्लेखिल्या गेलेल्या राम आणि सीता यांचे जुळे पुत्र लव आणि कुश यांच्या कथेवर आधारित आहे.

कलाकार 
 राम म्हणून अरुण गोविल   
 सीता म्हणून दीपिका चिखलिया  
 कुश म्हणून स्वप्निल जोशी   
 लव म्हणून मयुरेश क्षेत्रमे  
 लक्ष्मण म्हणून सुनील लाहरी  
 भारत म्हणून संजय जोग  
 शत्रुघ्न म्हणून समीर राजदा 
 कौसल्या म्हणून जयश्री गडकर 
 कैकेयी म्हणून पद्म खन्ना 
 रजनी बाळा सुमित्रा म्हणून 
 ऊर्मिला म्हणून अंजली व्यास 
 मांडवी म्हणून सुलक्षणा खत्री 
 श्रुतककीर्ती म्हणून पूनम शेट्टी 
 हनुमान म्हणून दारा सिंह  
 मुकेश रावल विभीषण म्हणून 
 सुग्रीव म्हणून श्याम सुंदर कलानी 
 सुधीर दळवी वसिष्ठ म्हणून 
 चंद्रशेखर सुमंत म्हणून 
 जांबुवंत म्हणून राजशेखर उपाध्याय 
 वाल्मीकि / शिव म्हणून विजय कविश  
 विलास राज म्हणून लवण सूरा 
 मुलराज राजदा जनक म्हणून 
 उर्मिला भट्ट सुनयना (अभिनेत्री म्हणून 
 अस्लम खान हे विविध पात्रांच्या भूमिकेत आहेत.

निर्माता 
मुळात रामानंद सागरची योजना सीतेला वनवासातून परत आल्यावर रामायण संपवण्याची होती. परंतु वाल्मिकी समाज आणि पंतप्रधानांचे कार्यालय यांच्या मागणीनुसार सागर यांनी रामायणचा पाठपुरावा म्हणून लव कुश ही मालिका बनविली.

स्वीकार 
रामायणानंतर कोविड -१९ लॉकडाऊन दरम्यान मालिकेच्या प्रसारणावेळी १६व्या आठवड्यात, इ.स. २०२०मध्ये रामायणाच्या तुलनेत प्रेक्षकांची संख्या मोठ्या प्रमाणात कमी झाली आणि सकाळच्या वेळेत दोन कोटी आणि संध्याकाळी ४ कोटी ८६ लोकांनी दूरदर्शनचे कार्यक्रम  पाहिले.

संदर्भ

बाह्य दुवे 

    
 सागर फिल्म्स लिमिटेडवर लव्ह कुश अधिकृत साईट