भारतातील जिल्ह्यांची यादी
भारतीय राज्यव्यवस्थेनुसार भारत देश राज्यांत तर राज्ये जिल्ह्यांत विभागलेली आहेत. भारतामध्ये एकूण २०२१ मध्ये ७५२ जिल्हे आहेत. प्रशासकीय कामकाजाच्या सोयीसाठी व इतर काही कारणामुळे शासनाकडून जिल्ह्यात व राज्यात वेळोवेळी बदल केला जातो. त्यामुळे जिल्ह्यांची व राज्यांची संख्या ही बदलत असते. २०११ च्या जनगणनेनुसार भारतामध्ये ६४० जिल्हे होती, तर २००१ च्या जनगणनेनुसार भारतामध्ये ५९३ जिल्ह्याची नोंद करण्यात आली होती. शासनाकडून या जिल्ह्यांच्या प्रशासनासाठी काही प्रशासकीय अधिकाऱ्यांची नेमणूक करण्यात येते, जसे जिल्हाधिकारी, जिल्हा पोलीस अधीक्षक आणि इतर. आणि जिल्हा हा पुन्हा उपविभाग, तालुका, तहसील आणि मंडळ यामध्ये विभागला जातो.

परिदर्शन

राज्य

आंध्र प्रदेश 

आंध्र प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २६

 जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

अरुणाचल प्रदेश 

अरुणाचल प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

आसाम 
भारताच्या आसाम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

 सोणितपूर जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१५ मध्ये बिश्वनाथ जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
 शिवसागर जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१५ मध्ये चरईदेव जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
 नागाव जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१५ मध्ये होजाई जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
 जोरहाट जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१६ मध्ये माजुली जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली..
 २०१५ मध्ये धुबरी जिल्ह्याचे विभाजन करून दक्षिण सलमारा जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
 कार्बी आंगलाँग जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१५ मध्ये पश्चिम कार्बी आंगलाँग जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
  बारपेटा जिल्ह्याचे विभाजन करून २०२० मध्ये बजाली जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.

बिहार 

भारताच्या बिहार राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

छत्तीसगढ 
भारताच्या छत्तीसगढ राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

  २०१२ मध्ये दुर्ग जिल्ह्याचे विभाजन करून बालोद जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
 २०१२ मध्ये रायपूर जिल्ह्याचे विभाजन करून बलौदा बाजार जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
  सुरगुजा जिल्ह्याचे त्रिभाजन करून २०१२ मध्ये बलरामपूर जिल्ह्याची निर्मिती झाली
  २०१२ मध्ये दुर्ग जिल्ह्याचे विभाजन करून बेमेतरा जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली
  २०१२ मध्ये रायपूर जिल्ह्याचे विभाजन करून गरियाबंद जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली
  २०२० मध्ये बिलासपूर जिल्ह्याचे विभाजन करून गौरेला-पेंद्रा-मारवाही जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
  बस्तर जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१२ मध्ये कोंडागांव जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली
   २०१२ मध्ये बिलासपूर जिल्ह्याचे विभाजन करून मुंगेली जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली.
   दांतेवाडा जिल्ह्याचे विभाजन करून २०१२ मध्ये सुकमा जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली
   सूरजपूर जिल्ह्याची निर्मिती २०१२ मध्ये सुरगुजा जिल्ह्याचे विभाजन करून झाली.
  मनेंद्रगड-चिरमिरी-भरतपूर, मोहला मानपूर, सक्ती आणि सारंगढ-बिलाईगड जिल्ह्यांची घोषणा १५ ऑगस्ट २०२१ रोजी करण्यात आली.

गोवा 

भारताच्या गोवा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

गुजरात 

भारताच्या गुजरात राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

हरियाणा 
भारताच्या हरियाणा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

हिमाचल प्रदेश 

भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

झारखंड 

भारताच्या झारखंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

कर्नाटक 

भारताच्या कर्नाटक राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३१ जिल्हे आहेत. यांची चार गटात विभागणी करण्यात आली आहे.

 बंगळूर विभाग
 बेळगांव विभाग
 गुलबर्गा विभाग
 मैसूर विभाग

त्यांच्यावर एक दृष्टिक्षेप.

केरळ 

केरळ राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

मध्य प्रदेश 

भारताच्या मध्यप्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ५२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

महाराष्ट्र 

भारतातील महाराष्ट्र राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३६ जिल्हे आहेत. ही जिल्हे पाच मुख्य विभागामध्ये विभागली आहेत  त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

 विदर्भ - (नागपूर विभाग आणि अमरावती विभाग)
 मराठवाडा - (औरंगाबाद विभाग)
 खानदेश आणि उत्तर महाराष्ट्र विभाग : (नाशिक विभाग)
 कोकण - (कोकण विभाग)
 पश्चिम महाराष्ट्र - (पुणे विभाग)

मणिपूर 

भारताच्या मणिपूर राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १६ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

मेघालय 

भारताच्या मेघालय राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

मिझोरम 

भारताच्या मिझोरम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

नागालॅंड 

भारताच्या नागालॅंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १५ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

ओडिशा 

भारताच्या ओडिशा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३० जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

पंजाब 

भारताच्या पंजाब राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

राजस्थान 

भारताच्या राजस्थान राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

सिक्किम 

भारताच्या सिक्किम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ६ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

तमिळनाडू 

भारताच्या तमिळनाडू राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

तेलंगणा 

भारताच्या तेलंगणा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

त्रिपुरा 

भारताच्या त्रिपुरा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

उत्तर प्रदेश 

भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ७५ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

उत्तराखंड 

भारताच्या उत्तराखंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १७ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

पश्चिम बंगाल 

भारताच्या सिक्किम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

केंद्रशासित प्रदेश

अंदमान आणि निकोबार बेटे 

भारताच्या अंदमान आणि निकोबार मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

दादरा व नगर हवेली आणि दमण व दीव 
भारताच्या दादरा व नगर हवेली आणि दमण व दीव मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

जम्मू आणि काश्मीर 

भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत २० जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

लडाख 

भारताच्या लडाख मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत २ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

लक्षद्वीप 
भारताच्या लक्षद्वीप मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत १ जिल्हा आहे. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

दिल्ली 

दिल्ली मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

पुडुचेरी 

भारताच्या पुडुचेरी मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.

संदर्भ

याद्या
जिल्हा