मणके
पृष्ठवंशीय प्राण्यांच्या पाठीच्या कणास्तंभातील प्रत्येक हाडाला मणका म्हणतात. हे हाड एक जटिल संरचना आणि काही काचेसारख्या कूर्चापासून बनलेले आहे. मणक्याचे स्वरूप प्राण्याच्या प्रजाती व पाठीच्या क्षेत्रानुसार बदलते. एका मणक्याच्या हाडात अनेक जटिल संरचना आहेत. सर्व मणक्यांच्या एकत्रित माळेला कणा असे म्हणतात. मणक्यांच्या एकमेकात अडकणारी रचना प्राण्याच्या पाठीला शक्ती आणि लवचीकता देते.
 
मणक्याचा आकार तो पाठीच्या कण्यात कोठे आहे यावर ठरतो.. सहपृष्ठवंशीय प्रजातींमध्ये मणक्यांचे प्रकार बरेचसे एकसारखे असतात.

शरीरशास्त्र
वैद्यकशास्त्र