1470775
Nam Xang
https://vi.wikipedia.org/wiki?curid=1470775
Title: Nam Xang
Nam Xang, biến âm theo tiếng địa phương của Nam Xương, là tên cũ trước đây của huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam ngày nay. Tên Nam Xương được nhắc đến trong tác phẩm nổi tiếng "Chuyện người con gái Nam Xương", câu chuyện xảy ra từ thời Trần, lưu truyền trong dân gian và được Nguyễn Dư được chép lại vào cuối thế kỷ 16 trong tập Truyền kỳ mạn lục.
Nam Xương là một trong 5 huyện của phủ Lý Nhân, tỉnh Hà Nội: Nam Xương, Duy Tân (Duy Tiên), Bình Lục, Thanh Liêm, Kim Bảng khi vua Minh Mạng cho thành lập tỉnh Hà Nội năm 1831 cho tới khi người Pháp tách phủ Lý Nhân ra để thành lập tỉnh Hà Nam.
Thời nhà Lý, nhà Trần vùng đất Hà Nam ngày nay được gọi là châu Lị Nhân. Sử sách còn chép lại các vua Lý Thái Tông, Lý Nhân Tông từng cho dựng hành cung ở châu Lị Nhân (theo Toàn thư). Chùa Long Đọi được xây dựng từ đời vua Lý Thánh Tông.
Thời Hậu Lê, Lê Thái Tổ chia nước ta thành 4 đạo (Bắc, Nam, Tây, Đông, sau đó đặt thêm Hải Tây đạo gồm Thanh Hóa, Nghệ An, Tân Bình, Thuận Hóa). Nam đạo gồm có các trấn: Khoái Châu, Lị Nhân, Tân Hưng, Kiến Xương, Thiên Trường.
Đến đầu thời vua Lê Thánh Tông, nước ta được chia thành 12 đạo: Thanh Hoá, Nghệ An, Thuận Hoá, Thiên Trường, Nam Sách, Quốc Oai, Bắc Giang, An Bang, Hưng Hoá, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Lạng Sơn. Trấn Lị Nhân thuộc về đạo Thiên Trường.
Năm Quang Thuận thứ 10 (1469), các đạo được đổi thành thừa tuyên, trong đó đạo Thiên Trường đổi thành thừa tuyên Sơn Nam gồm 11 phủ (Thường Tín, Ứng Thiên, Lị Nhân, Khoái Châu, Thiên Trường, Nghĩa Hưng, Thái Bình, Tân Hưng, Kiến Xương, Trường An, Thiên Quan) và 42 huyện. Đến những năm Hồng Đức, vua cho vẽ lại bản đồ lại đổi thừa tuyên ra xứ.