1221756
Gia Cát Thượng
https://vi.wikipedia.org/wiki?curid=1221756
Title: Gia Cát Thượng
Trần Thế Sùng thời Tống nhận xét: "Con Khổng Minh là Chiêm, cháu là Thượng tử trận; cháu Trương Phi là Tuân, con Triệu Vân là Quảng cũng tử trận; Bắc Địa vương Kham khóc Chiêu Liệt miếu, trước giết vợ con sau tự sát; Ngụy đem cung nhân của Thục ban cho tướng sĩ, Lý chiêu nghi không chịu nhục tự sát. Thiện không chỉ thẹn với tướng sĩ, càng thẹn với phụ nhân."
Mao Tôn Cương trong "Thánh Thán ngoại thư" có bình luận:
La Quán Trung có thơ khen cha con Chiêm, Thượng:
Trong văn hóa.
Trong tiểu thuyết "Tam quốc diễn nghĩa" của La Quán Trung, Gia Cát Thượng xuất hiện ở hồi 117, được mô tả là đọc nhiều binh thư, giỏi võ nghệ. Gia Cát Chiêm nhận lệnh đánh Đặng Ngải, Thượng xin làm tiên phong. Gia Cát Thượng từng hai lần đánh lui Sư Toản, Đặng Trung. Gia Cát Chiêm sau đó thua trận, phải lui về cố thủ Miên Trúc chờ cứu viện. Viện quân lâu ngày không đến, Chiêm sốt ruột, cho Gia Cát Thượng cùng Trương Tuân giữ thành, dẫn quân ra đánh, bị trúng kế của Đặng Ngải, thân trúng tên, rút gươm tự sát.
Gia Cát Thượng thấy cha chết trong loạn quân, bèn mặc giáp lên ngựa. Trương Tuân khuyên can, Thượng đáp rằng: "Cha con, ông cháu nhà ta, đều đội ơn sâu nhà nước. Nay cha ta đã chết với giặc rồi, ta còn sống làm gì?" Thượng quất ngựa xông ra, chết tại trận.