–Veteransentrið fer at kanna, um tað eru forðingar í mun til veteranar, sum er búsitandi í Føroyum, sigur Peter Christensen í svari til fyrispurning frá Magna Arge, fólkatingsmanni, í mun til at javnseta krígsveteranar búsitandi í Føroyum við teir, sum eru búsitandi í Danmark. Í síðstu viku kom kanning fram, sum vísir, at veteranar búsitandi í Føroyum, ið hava verið útsendir fyri danska herin, hava torførari enn veteranar búsitandi í Danmark við at koma inn í samfelagið aftur, tá hertænastan er lokin. Tí setti Magni Arge, fólkatingsmaður fyri Tjóðveldi, hósdagin ein fyrispurning til danska verjumálaráðharran, har spurt varð um, hvørja hugsan verjumálaráðharrin hevur um at javnseta tilboðini til veteranar búsitandi í Føroyum. Í dag kom svar frá Peter Christensen, verjumálaráðharra, har hann millum annað vísir á, at Verjumálaráðið í løtuni ger kanning av støðinum á tilboðunum til krígsveteranar. Í hesum sambandi fer eisini at vera kannað, um tað eru forðingar í mun til veteranar búsitandi í Føroyum. Kanningin, sum Georg L. Petersen hevur gjørt, greiddi frá støðuni hjá 10 føroyskum krígsveteranum, har helvtin hevur búsett seg í Danmark og helvtin hevur búsett seg í Føroyum. Kanningin vísti, at veteranarnir, sum búsettust í Føroyum høvdu nógv fleiri avbjóðingar enn teir, sum búsettust í Danmark, og ein partur av orsøkini til hetta er, at tilboðini til veteranar búsitandi í Føroyum ikki eru eins góð sum til veteranar búsitandi í Danmark. Tað er hendan partin, sum Veteransentrið undir Verjumálaráðnum nú fer at kanna nærri. ... Nógv bendir á, at danska stjórnin heldur seg kunna tryggja sítt vald í Arktis við at flagga við føroyska og grønlendska flagginum í Danmark, hóast stjórnin samstundis roynir at avmontera allar royndir at nýskipa stjórnarskipanarlig viðurskiftini við gomlu hjálondini. Í Føroya-nevndini fríggjadagin samanbar Lars Løkke Rasmussen Føroyar og Grønland við Møn og Bornholm. Eg skal ikki leggja Lars Løkke Rasmussen undir at vilja brúka okkara flaggdag og tær 534 almennu donsku flaggstengurnar til at tøla føroyingar, so vit skulu halda, at danski staturin ber bæði kenlsuligan og politiskan alsk til Føroyar sum tjóð. Men ymiskt rørist í og kring donsku stjórnina í hesum døgum, sum er ófrættakent. Retorikkurin ímóti nýskipan av stjórnarskipanarliga grundarlagnum í Føroyum og Grønlandi og ímóti víðkaðum uttanríkispolitiskum heimildum harðnar dag um dag. Okkara sjálvsavgerðarrættur verður púra yvirdrivið defineraður sum at taka loysing, og Lars Løkke Rasmussen blæsur seg upp á sokallaða ríkisfundinum og sigur rættiliga beint fram, at hann heldur tey gomu hjálondini vera óærlig, tá tey vilja staðfesta sjálvsavgerðarrættin. Ein rættur, sum danir annars sjálvir hava staðfest í skrivi til ST í 2005. Í fólkatinginum standa bæði hann og uttanríkisráðharrin fastir uppá, at Danmark bara talar við einari rødd í uttanríkispolitiskum málum, og at føroyingar og grønlendingar mugu smyrja seg við, at ES-limalandið Danmark hevur buktina og báðar endarnar, líka mikið hvørji áhugamál standa upp á spæl fyri gomlu hjálondini, sum ikki eru partur av ES. Samanbera Føroyar við Bornholm og Møn Á fundinum við Føroya-nevndina fríggjadagin hevði Lars Løkke hug at samanbera føroysk... Á fundi í Ferðslumálaráðnum í gjár kunnaði Magni Arge, fólkatingslimur, um føroyska flogferðslu og ætlanunum í samgonguskjalinum um at yvirtaka loftrúmið. Ferðslumálaráðharrin Hans Christian Schmidt segði seg vera sannførdan um, at loftferðsla er ein týðandi vinnugrein og samfelagstænasta og hevur tí sett fokus á flogvinnu í 2016. Hann væntar at leggja fram eina loftferðslupolitiska strategi í... Vil tálma veiðu av smáum svartkjafti Á fyrsta sinni verða nú tiltøk sett í verk til tess at verja ungfiskin í svartkjaftafiskiskapi í føroyskum sjógvi. Høgni Hoydal, landsstýrismaður í fiskivinnumálum, lýsir nú nýggjar reglur, sum skulu forða fyri, at ov nógv verður veitt av smáum svartkjafti í føroyskum sjógvi. Hetta verður gjørt eftir, at tað í fjør vár og nú aftur í vetur vísir seg, at... Munnligur fyrispurningur til Rigmor Dam, landsstýriskvinnu í mentamálum viðvíkjandi einum bátaportali 1. Hvat heldur landsstýriskvinnan um hugskotið at gera ein bátaportal? 2. Hvørja ávirkan heldur landsstýriskvinnan, at ein bátaportalur hevði havt á føroyska samfelagið? Viðmerkingar: Tað ber til at menna og varðveita tilvitanina um føroyska bátin og ta søgu og tað samfelag, hann... Tað vil Annita á Fríðriksmørk hava at vita frá landsstýriskvinnuni í almannamálum, tí setir hon munnligan fyrispurning um tað á tingfundinum í morgun Munnligur fyrispurningur til Eyðgunn Samuelsen, landsstýriskvinnu í almannamálum viðvíkjandi fólkapensjónistum 1. Hava fólkapensjónistar meira ella minni um hendi nú eftir umleggingina? 2. Á leið hvussu stórur er... Tað kemur fyri, at eitt val ber annað frával við sær. Á nýggjárinum fall tað mær í lut, at stjórna Runavíkar kommunu í 2016 sum borgarstjóri. Tá kommunustýrislógin í grein 6 er rættiliga greið um almenn álitisstørv í mun til borgarstjórastørv, við fullum setanarbrøki, reisti eg sjálvur spurningin á fyrsta nevndarfundinum í Demokratia eftir ársskiftið, hvussu hendan mótsøgnin skuldi tulkast...–Veteransentrið fer at kanna, um tað eru forðingar í mun til veteranar, sum er búsitandi í Føroyum, sigur Peter Christensen í svari til fyrispurning frá Magna Arge, fólkatingsmanni, í mun til at javnseta krígsveteranar búsitandi í Føroyum við teir, sum eru búsitandi í Danmark. Í síðstu viku kom kanning fram, sum vísir, at veteranar búsitandi í Føroyum, ið hava verið útsendir fyri... Soleiðis byrjar ein vanligur tingfundur, og soleiðis byrja vit eisini í dag, nú tit ungdómstinglimir í tveir dagar fara at manna løgtingið og seta skránna við málum og evnum, sum tit halda eru týdningarmikil at varpa ljós á. Hjartaliga vælkomin, tit ungu næmingar í fólkaskúlanum, tit sum luttaka, tit sum lýða á. Og vælkomnir skulu lærarar tykkarar eisini vera. Hetta er sættu ferð at ungdómsting... Nógv bendir á, at danska stjórnin heldur seg kunna tryggja sítt vald í Arktis við at flagga við føroyska og grønlendska flagginum í Danmark, hóast stjórnin samstundis roynir at avmontera allar royndir at nýskipa stjórnarskipanarlig viðurskiftini við gomlu hjálondini. Í Føroya-nevndini fríggjadagin samanbar Lars Løkke Rasmussen Føroyar og Grønland við Møn og Bornholm. Eg skal ikki leggja Lars Løkke... Tað undraði meg og fleiri við mær at lesa grein, sum Gunvá við Keldu, býráðslimur, skrivaði í vikuni, har hon longu í yvirskriftini kemur til tað løgnu niðurstøðu, at skúlabyggingin ikki er byrjað. Klaksvíkar býráð er í løtuni í ferð við ein søguliga, stóra skúlabygging á Skúlatrøð. Ovari skúlagarður er um at verða liðugur, advokathúsini eru niðurtikin, sjóhitaleiðingarnar eru lagdar... Burturstaddur í arbeiðsørindum, fái eg at vita at míni lønarviðurskifti eru forsíðusøga í Sosialinum. Álopið er persónligt og leggur beint eftir mær. Hetta hóast eg hvørki atkvøddi fyri lønarbroytingunum í 1999, ella í 2014, tá fráfarna samgonga broytti hesi lønarviðurskifti. Hetta hevði Eirikur vitað, um hann kannaði málið, ella spurdi meg. Tí tað er ikki rætt at“ Páll á Reynatúgvu... Svar upp á § 52 a fyrispurning nr. 16/2015 frá Kristinu Heðinsdóttir Clementsen, løgtingskvinnu, Fyrispurningur um fíggjarstøðuna hjá lesandi og lærlingum, settur Rigmor Dam, landsstýriskvinnu. Fyrispurningurin er soljóðandi: 1. Eru nakrar ítøkiligar ætlanir um at betra um fíggjarstøðuna hjá lesandi og lærlingum? 2. Er ætlan at hækka studningin hjá fólki undir... Landskassahall á nærum 200 mió. kr. Vaksandi ójavni millum lág- og hálønt. Vaksandi tal av børnum í fátækraváða. Vaksandi skuld. Vaksandi ríkisveiting. Manglandi nýskipanir. Hetta vóru nakrar av fyritreytunum, tá samgongan tók við í september 2015. Lyftið til føroyingar var, at nýggja samgongan skuldi venda hesi gongd. Vit skuldu býta virðini javnari í Føroyum–eitt nú við skattalætta til...–Skattalættin hjá landsstýrinum og skattalættin og barnalættin hjá Klaksvíkar býráð gera samanlagt, at barnafamiljur í Klaksvíkar kommunu við lág- og miðalinntøkum fara at hava umleið 20.000 kr. meira eftir til egna nýtslu í 2016 enn tey høvdu í 2015. Sum formaður í Trivnaðarnevndini Børn & Ung og sum partur av býráðssamgonguni fegnist eg um, at tiltøkini, sum bæði... Mikudagin 16. desember tekur 19 ára gamla Kristina Clementsen sæti á tingi fyri Tjóðveldi. Kristina varð uppstillað fyri Unga Tjóðveldið á listanum hjá Tjóðveldi. Hon fekk 134 atkvøður á løgtingsvalinum og gjørdist harvið nummar 13 á listanum hjá Tjóðveldi. Kristina er fødd 5. juni 1996. Kristina arbeiðir hjá Skyn umframt, at hon er skrivari hjá Unga Tjóðveldinum. Hon tekur sæti fyri... Magni Arge, fólkatingslimur, spurdi í dag forsætisráðharran Lars Løkke Rasmussen, um Danmark vil virka við til, at Føroyar fáa størri sjálvstøðugt vald á uttanríkispolitiska økinum. Løkke svaraði, at tað ber ikki til, tí Danmark hevur bert ein uttanríkispolitikk. –Hetta vísir eina gamla, imperialistiska tankagongd, har áhugin hjá Danmark altíð vinnur á møguleikanum hjá føroyingum at menna... Hendan samgongan setti sær fyri at gera tað fíggjarliga lættari hjá vanligu barnafamiljunum. Tað er so umráðandi, at hesin bólkur kennir seg væl, at ongin dettur niðurímillum, og at tað skal loysa seg at verða ein vanlig barnafamilja, sum hevur tíð til heimið og til børnini. Stóra avbjóðingin hjá hesi samgonguni er at megna at venda aldurssamansetingini, har fokus verður sett á øktan trivnað hjá... Røða hildin á móttøku í Vágum í sambandi við, at nýggja tyrlan er komin til landið. Háttvirda samkoma Sum landsstýrismaður við ábyrgd av málsøkinum tilbúgving, trygd og bjarging er tað mær ein serstøk gleði at standa her í dag og ynskja okkum øllum til lukku, nú fyrsta av tveimum nýggjum og framkomnum tyrlum hjá Atlantsflogi er komin til landið. Hesar nýggju AgustaWestland 139 tyrlur skulu m. a.... Munnligur fyrispurningur um ílegukanningar av nýføðingum fyri CTD og aðrar arvaligar sjúkur. Settur Sirið Stenberg, landsstýriskvinnu í Heilsumálum-Hevur landsstýriskvinnan umhugsað at lata ílegukanningarnar av nýføðingum gera í Føroyum? -Hvør er orsøkin til, at heilsumyndugleikin ætlar, at ílegukanningar av føroyskum nýføðingum skulu gerast á Serumsinstituttinum í Keypmannahavn? -Er... Í dag tók Petur Háberg sæti á tingi fyri Katrin Kallsberg, sum hevur biðið um farloyvi. Petur er næsti eykavaldi á lista Tjóðveldis. Petur hevur einaferð áður havt sæti á tingi í eina viku. Umframt at verða í tinginum, tekur Petur sæti fyri Katrin í Mentanarnevndini og í Trivnaðarnevndini Tjóðveldi á tingi Meðan fíggjarlógin er til viðgerðar ber illa til at koma við endaligum niðurstøðum ella lidnum uppskotum um ymsu tættirnar í hesum arbeiði. Spurningurin um útjaðara og miðstað hevur rættiliga tikið dik á seg í hesum kjakinum, og róð verður harðliga upp undir, at útjaðarin skal rinda, og havnafólk fáa allan ágóða. Soleiðis verður tað ikki. Skattalættin, ið verður latin miðal- og... Um andstøðan fær sín vilja, og vit halda á somu kós, sum tey gjørdu, so skulu vit aftur hækka kringvarpsgjaldið til pensjonistar, lækka útgjaldið úr Samhaldsfasta og lækka viðbøtirnar. Tað vil samanlagt geva fólkapensjonistum minni av pengum um hendi. Men hetta vil samgongan ikki. Vit vilja halda okkara vallyfti og geva fólkapensjonistunum meiri at liva fyri. Dømi: í 2015 fær ein stakur... Á fundi í tingbólkinum í vikuni, bleiv Páll á Reytnatúvgu valdur í starvsnevndina. Løgtingsformaðurin hevur havt fleiri álitissessir í politiska arbeiðinum umboðandi flokkin, hetta er tó fyrstu fer at hann er partur av politiska baklandinum í flokkinum, sum limur í starvsnevndini. Starvsnevndin virkar mótvegis restini av aðalstjórnini og flokstinginum. Páll nevnir, at hann í starvsnevndararbeiðinum vil... Mikukvøldið 18. november kl. 19 verður almennur fundur á Eiði um føroysku grundlógina, sum eftir ætlan skal til fólkaatkvøðu í 2017. Fundurin er partur av“ Unga Tjóðveldið kring Føroyar”. Fyrsti fundur var hildin í Klaksvík fyri trimum vikum síðani. Hesaferð verður tiltakið á Eiði í EB húsinum. Nýggi løgtingslimurin hjá Tjóðveldi, Ingolf S. Olsen, greiðir frá, hví tað er... Ærede kollegaer–kære nordiske venner, tak for muligheden for at deltage og for at dele vores erfaringer med Jer. Der findes en fortælling på Færøerne, der siger, at da Gud var færdig med at skabe verden tørrede Skaberen sine hænder og fra hænderne faldt nogle rester ned i Nordatlanten, som blev til de 18 øer, vi i dag kender som Færøerne. Gud kiggede ned på det lille ørige, han havde skabt, og syntes... Munnligur fyrispurningur til Rigmor Dam, landsstýriskvinnu í skúlamálum viðvíkjandi upphiting av Marknagilsdeplinum við grønari orku 1. Hvør hitaskipan er vald fyri Marknagilsdepilin, og er ætlanin, at skúlin heilt ella lutvíst verður hitaður við grønari orku? 2. Hvussu nógv fer tað at kosta eyka, um íløga verður gjørd í hitaskipan, so Marknagilsdepilin burturav... Føroyingar hava sett kós móti einum sjálvbjargnum búskapi, og tí hava vit sagt upp prísjavningina av blokkinum. Men vit hava brúk fyri størri frælsi í uttanríkispolitikki og handilsmálum til tess at røkka málinum, og tí er neyðugt at nýskipa viðurskiftini millum Føroyar og Danmark. Tað segði Magni Arge, fólkatingslimur, í røðu á Fólkatingi í samband við donsku fíggjarlógina. Her er... Støðgið skilaleysum íløgum Samferðsluíløgur eru gjørdar, so at borgarin sum skjótast røkkur hægri tænastustigi á sjúkrahúsum, skúlum, keypsskálum, havnaløgum og flogvølli. Nýggjasta átakið sæst nú vera at gera undirsjóvartunnil við yvirdimensioneraðum havnaløgum í hvørjum enda av tunlinum. Fleiri halda aðra íløguna vera skilaleysa, men at gera báðar undir... Fyrispurningur eftir Tingskipanini § 52a Fyrispurningur um greiðari reglur og javnseting av stuðli til landbúnaðin, settur Høgna Hoydal, landsstýrismanni í búnaðarmálum (at svara skrivliga eftir TS § 52a) 1. Metir landsstýrismaðurin, at § 4 í kunngerð um stuðul til landbúnaðin, ið snýr seg um mvg-afturbering fyri vinnuliga framleiðslu av seyðakjøti, er nóg greitt... Hendrik Old, landsstýrismaður, brestir fram, at nýggja ferjan til Nólsoyar, verður avloysaraskip, ið bygt verður í 2021. Tí standi eg spyrjandi, hvussu hetta er í samsvar við samgongupolitikk um útjaðaramenning–og um at byggja upp álit á politisku skipanina. Í Nólsoy er alneyðugt at fáa bygdarfólkið at støðast og onnur at flyta til. Tveir týdningarmiklir faktorar eru tá: Samferðsla og... Gott kvøld góðu landsmenn og kvinnur–medlemmer af folketinget Jeg synes det er flot, når de danske medier omtaler folketingets åbning som en fejring af folkets frihed og demokratiet i Danmark. Det er en tradition, som jeg har stor respekt for. Men det er med en vis ambivalens, at jeg indtager folketingets talerstol, når jeg som repræsentant for Tjóðveldi er af den overbevisning, at færinger bør tage... Harra formaður Tað, at eg standi her í dag, kemur ikki av ongum… Sjálvandi… Eg valdi at stilla upp til løgtingsvalið og var so heppin av verða vald, kundi onkur sagt, og rætt er tað… Men fyri at eg, einsamøll mamma (einkja) við børnum og aðrar kvinnur við mær hava henda møguleika, hava nógvar aðrar kvinnur stríðst ein harðan kamp í áravís… Enn í dag stríðast (og doyggja) kvinnur fyri hesum... Tað er við eyðmýgd, at eg fyri fyrstu ferð standi her og skal røða frammafyri hesum høga tingi. Og ætlandi fari eg eisini frameftir at verða bæði eyðmjúkur og virðiligur í parlamentariska arbeiðnum innan okkara fólkaræði, sum eg seti so sera høgt. Tá eg havi bjóðað meg fram á hesum pallinum, er tað tí, at eg havi nøkur mál og nakrar hugsjónir, sum eg fegin vil stríðast fyri. Í so máta er... Í dag tók Petur Háberg sæti á tingi fyri Óluvu Klettskarð, sum hevur biðið um farloyvi. Petur er næsti eykavaldi á lista Tjóðveldis. Frammanundan hevur Ingolf S. Olsen, ið er fyrsti eykavaldi, tikið sætið fyri Magna Arge, sum er í farloyvi í sambandi við fólkatingsarbeiði. Petur og Ingolf hava ongantíð áður havt sæti á... Tjóðveldi hevur bás á fólkafundinum, sum er í Høllini á Hálsi 18. & 19. september. Á básinum vera politikarar floksins, og báðar dagarnar ber til at fáa eitt prát um politisku støðuna, veður og vind og annars tað sum fellur einum inn. Báðar dagarnar skipar fyrireikararnir fyri kjakfundum og fyrilestrum. Formannsumfar verður millum politisku floksformennirnar leygarkvøldið kl. 18.30 Opið er... Fólkið ynskti eina nýggja politiska kós fyri Føroyar á valinum týsdagin 1. september. Fólkið ynskti einar rættvísar, samhaldsfastar og sjálvbjargnar Føroyar. Vit fegnast tí um, at Tjóðveldi nú aftur er í samgongu og serliga gleðir tað okkum, at vit kunnu ynskja Óluvu Klettskarð hjartaliga tillukku sum nývalt umboð á Føroya løgtingi. Hjartans tøkk til øll tykkum, sum stuðlaðu flokkinum til... millum Javnaðarflokkin, Tjóðveldi og Framsókn Vit staðfesta, at Føroyar eru millum ríkastu tjóðir í heiminum við ovurstórum náttúruríkidømi, ríkari mentan, skapandi og dugnaligum fólki og framtakshugaðum vinnulívi. Vit hava allar fortreytir fyri at skapa eitt sjálvbjargið samfelag við ríkum møguleikum, sterkum felagsskapi og javnbjóðis rættindum fyri okkum... Fínteljingin av atkvøðunum frá løgtingsvalinum 1. september var leygardagin 5. september. Fínteljingin broytti ikki tingmannabýtið. Somuleiðis broytti fínteljingin heldur ikki hvør bleiv valdur á ting. Tjóðveldi fekk 6681 atkvøður sum er 20,8% av atkvøðunum. Tingmanning floksins er, eftir atkvøðubýtið: Høgni Hoydal, 1142 Sirið Stenberg, 751 Annita á... Góði veljari. Undir øllum mínum politiska arbeiði liggur ein grundleggjandi hugsjón um álit á egnari megi og mátti, sum eg meti vera eina fyritreyt fyri framburði hjá tí einstaka, hjá vinnuni og hjá tjóðini. Samhaldsfesti–tað at vit taka okkum hvør av øðrum, og tolsemi–tað at vit rúma ymiskleikanum–er ein sterk grund undir einum væl virkandi og trivnaðarríkum samfelag. Tað byrgir... Árini 1998-2004 var yvirskot á hvørjum ári, og landskassin var skuldafríur í 2004. Síðani tá hevur hall verið á hvørjum ári, og hvør føroyingur skyldar nú 120.000 kr., ella 6 mia. kr. tilsamans. Klassiska neokapitalisman ríður føroyingum sum marran, har fá scorað vinningin, meðan øll rinda skuldina. Funnu vit olju ella diamantar var úrslitið tað sama við sama politikki. Eingin konsolidering hevur... Í kvøld bórust tíðindi frá umboðum hjá arbeiðsgevarunum. Teir heittu á politisku skipanina um at gera eina skattanýskipan, og hartil skutu hesi upp at innføra brúkaragjald. Brúkaragjøld hava fyrr spøkt undir borgarligari leiðslu, men hesar ætlanir vunnu tá tíbetur ikki frama. Men góði veljari, tak ikki feil, tí henda samgonga arbeiðir nógv meiri fyri kapitalin, enn hon arbeiðir fyri meiniga... At pensiónin má hækkast Tað er harmuligt at tey eldru, sum hava arbeitt alt teirra lív og bygt hetta samfelagð upp, skulu stríðast fyri at koma ígjøgnum dagin. At noyðast at verða verandi á arbeiðsmarknaðinum fyri at fáa endar at røkka saman í dagligdegnum skal ikki verða neyðugt. Skattalættan til lág- og miðallønt Tí at tey hava tørv á hesum, vit liva í einum vælferðar samfelag og skula vit øll... Man bjóðar seg fram í politikki, tí man hevur hjartamál Eitt hjartamál er trygd og heilsa á føroysku arbeiðsplássunum. Rætturin hjá einum og hvørjum løntakara í Føroyum, til at koma eins frískur heim frá arbeiði, sum tá viðkomandi fór til arbeiðis, er fyri mær, og fyri Tjóðveldi, sjálvsagdur. Hetta fevnir bæði likamligu og sálarligu arbeiðsheilsu. Vit í Tjóðveldi hava ta greiðu fatan, at... Ein orsøk til at eg valdi at stilla upp er stutt sagt míni børn. Eg ynski, sum onnur foreldur tað besta fyri tey. Eg ynski at tey vaksa upp í einum samhaldsfastum og burðardyggum samfelag, har ymiskleikin hevur rúmd. Børnini–okkara dýrasta tilfeingi Morgun og nýføddur grátur Vælkomin, lítli, stíg inn Í henda heimin sum gestur Kanska tú dvølur eitt bil. Tað at fáa eitt barn er stórt. Ein hin stórsta... Tað er trupult at verða ungur í dag. Tey ungu hava nógvar møguleikar. Men eisini nógvar freistingar. Rúsevnini floyma inn í landið, og fleiri ung, nógv fleiri enn vit halda, brúka rúsevni tá tey eru í ball, í býnum og til festivalar. Nógv ung eru í vanda fyri at fáa stóran skaða, bæði til likams og sálar. Men gera myndugleikarnir nóg mikið fyri at hjálpa teimum ungu sum koma illa fyri? Nei tað... So er val í morgin, og eg havi ikki runnið landið runt við heimabakaðum køkum við mínum navni á. Eg havi heldur ikki sent sms´ir til fólk, eg kenni ella ikki kenni, og biðið tey um at valt meg í morgin. Ei heldur havi eg havt tíð til at renna land og ríki runt og luttaka í øllum møguligum tiltøkum. Eg havi verið til arbeiðis, og aftaná arbeiðstíð havi eg tikið mær av mínum 4 børnum. Men tað...“ Fólkaflokkurin verður størsti flokkur, og samgongan varðveitir meirilutan”, segði tíðindamaðurin á middegi Flokkarnir, sum hava staðið á odda fyri politiskari útlutan av fiskiloyvum. Fyri loyniligum CIP sáttmála, og avtøku av Landsbankanum. Fyri at økja um stættamunin og at fella uppskot um at veita stuðul til børn í fátækadømi. Fyri at syndra álitið á politisku skipanina og hækka...–og eingin ger nakað við tað! Tað er trupult at verða ungur í dag. Tey ungu hava nógvar møguleikar. Men eisini nógvar freistingar. Rúsevnini floyma inn í landið, og fleiri ung, nógv fleiri enn vit halda, brúka rúsevni tá tey eru í ball, í býnum og til festivalar. Nógv ung eru í vanda fyri at fáa stóran skaða, bæði til likams og sálar. Men gera myndugleikarnir nóg mikið fyri at hjálpa teimum... At liva tær løtur vit eiga, er fremsta uppgávan her á foldum, og at liva tær so væl vit nú einaferð duga. Rákið er tíbetur í broyting, og tey nógvu ásanna nú, at nærveran við børnum, vinfólkum og skyldfólkum, er tey veruligu virðini í lívinum. Tað merkir ikki, at vit ikki skulu gera okkara skyldu móti samfelagnum, tí tað skulu vit, men at tíðin, dýrabaru løturnar har vit geva okkum stundir saman... Verður veljarakanningin frá fríggjadegnum veruleiki, so fáa ABDH flokkarnir meirilutan. Sambært veljarakanningini fáa teir, sum skipaðu samgongu saman fyri fýra árum síðan, 52 prosent av atkvøðunum, 17 tingfólk og harvið meiriluta á Løgtingi. Ein av teimum flokkunum er ikki partur av samgonguni í dag, men lítið bendir á, at hesir flokkarnir ikki seta seg saman aftur, um valúrslitið verður tað sama... Trupulleikarnir á Landssjúkrahúsinum er ikki at finna norðri í Klaksvík ella suðri á Tvøroyri Nógva kjakið um okkara heilsuverk, fer mangan av sporinum. Ein fær ta fatan av kjakinum í miðlunum, at avbjóðinganar í okkara heilsuverki eru orsakað av, at vit hava trý sjúkrahús. Trý sjúkrahús er ikki ein vansi, men ein fyrimunur. Í hesum fótbóltsdøgum er kanska hóskandi at nýta dømi úr... Eitt fjøltáttað og nýskapandi vinnulív, við meira føroyskari framleiðslu og loysnum. Tað er kjarnan í vinnupolitikki Tjóðveldis. Føroyar hava ríkar møguleikar at byggja upp nýggjar vinnur og fjøltátta verandi vinnur, og harvið skapa fleiri inntøkumøguleikar. Vit hava orðað ein framfýsnan vinnupolitikk, har vit vísa á møguleikarnar fyri menning og virðisøking innanfyri tær ymisku... Tørvur er á dagførdum lógarverki á umhvørvisøkinum. Bæði tá talan er um náttúruvernd og náttúrufriðing. Somuleiðis skal neyðuga orkan og tilfeingi fylgja við eini styrktari og dagførdari lóggávu. Tað er gleðiligt at ferðavinnan hevur vind í seglunum. Men um vit ikki hava eina burðardygga ferðavinnu saman við dagførdum lógarverki og sterkari umsiting, so kann tað gerast løtuvinningur hjá... Góði veljari Nú hevur tú møguleika at velja eina nýggja og savnandi kós fyri okkara land og fólk. Undanfarnu árini er tíverri førdur ein politikkur, sum í stóran mun hevur skapt ótryggleika, savnað virðir landsins á alsamt færri hondum, og undirgravað álitið á landsins leiðslu. Hartil er førdur politikkur, ið hevur flutt okkum longur burtur frá einum haldførum og sjálvbjargnum samfelag. Hetta... Á valfundi í Runavík her fyri, stóð Jacob Vestergaard, fiskimálaráðharri, við nøsini hægst og rópti og geylaði. Hann hevði ongantíð latið nøkrum eitt einasta veiðiloyvi, var boðskapurin. Sama boðskap hevur hann júkað upp í saman í áravís, hvørja ferð onkur setur spurnartekin við politisku útlutingina av okkara náttúruríkidømi, grundarlagnum undir okkara búskapi. Journalistar og flestu... Í skúlanum skal vera pláss fyri øllum, og ymiskleiki einstaklingsins skal vera ein avbjóðing og ikki ein forðing. Tá ið tað er sagt, so er lívsneyðugt við fakliga sterkum lærarum, sum geva næmingunum fakliga avbjóðingar á tí fakliga og menningarliga stigi, sum tey eru á. Tað krevur støðuga eftirútbúgving av lærarum og frálærutilfar, sum er í samsvari við nýggjastu fakligu granskingina. Serliga... Føroya fólk. Vit hava eitt land, ið er ein ómetalig gáva. Men vit eru á vandakós politiskt, mentanarliga og sosialt. Vit hava eitt øki í norðuratlantshavi, her vit búleikast. Her virka vit í álvara og í gaman. Men vit eru ikki sjálvráðandi. Vit hava eina fólkasál, ið ikki veit hvat hon vil. Ja hetta ljóðar dapurt, men tað nýtist ikki vera so. Ein partur sigur“ lat okkum ikki royna okkum sjálvi, tað... Eg meti støðan hjá fólki við skerdum førleikum og menningartarni, má endurskoðast. Vit mugu sum land hava eina langtíðarætlan hesum viðvíkjandi. Vit liva í 2015, og eiga fólk ikki at sendast av landinum, stríðast fyri neyðug hjálpitólum, stríðast fyri at fáa gerandisdagin at hanga saman ella hugsa um hvussu atkomu viðurskiftini eru, um tey skulu til eitt hvørt tiltak. HESI fólk eru gull verd fyri... Listaverkið, sum Tróndur Patursson og Carl Jóhan Jensen hava gjørt til frama fyri stuðli til valstríð hjá Tjóðveldi, er sum heild sera væl móttikið. Málið er at fáa umsett øll listaverkini til fíggjarligan stuðul, tí valstríð er sera dýrt fyri flokkin, serliga tá hugsað verður um, at vit fyri kortum hava havt fólkatingsval, umframt at vit hava kommunustýrisval í 2016. Tá Julius Cæsar ár 49 fyri Kristi føðing fór yvirum ánna Rubicon og setti kósina beint ímóti Rom, mælti hann tey kendu orðini“ alea iacta est”. Nú var bara ein vegur; tað var beint fram ímóti tí rómverska senatinum. Og helt hann ikki kósina, var tapið honum víst. Men Julius Cæsar helt kósina, og hann vann. Í pinkulandinum Føroyar meira enn 2000 ár seinni, tykist støðan at verða hin sama.... Hoyrdi á einum valfundi herfyri, at eitt av valevnunum førdi fram, at tað nyttar onki at fara niður til Danmarkar at læra til tokførara, og so koma heim aftur til Føroyar og sita uttan arbeiði. Tí at útbúgvingin, man stuðlar okkara lesandi við, má kunna nýtast í praksis í Føroyum. Helt tað vera eina stuttliga og nokkso beinrakta útsøgn, um eg ikki eri heilt samdur. Sjálvandi skal okkara ungdómur... Føroyskar loysnir og varandi orkukeldur eiga sín sjálvsagda lut í hvørjari íløgu løgtingið samtykkir. Eisini tá stuðul verður veittur til, til dømis, bygging av kommunalum bygningum. Avvarðandi stovnar skulu hoyrast. Í dagsins politikki er einki skil á hesum viðvíkjandi! Samskifti og“ kommandovegir” eru láturligir! Eitt gott dømi er Marknagilsdepilin. Mentamálaráðharrin situr við einari játtan at... Útbúgving, gransking og íløga í lestrarumhvørvi skal háraðfestast í einari nýggjari samgongu. Tí hetta er ein hin besti mátin at framtíðartryggja samfelag okkara við tilflyting og fólkavøkstri. Eitt fjølbroytt útboð av útbúgvingum, leggur eisini dygt grundarlag undir víðfevndari gransking. Saman við tættari sambandi millum vinnuna og Setrið gerst hetta ein framdrívari av einari meira nýskapandi og... Tað er eitt bragd at vit hava okkara egna mál her í Føroyum. Kring allan heim eru hópurin av málum horvin, men okkara er varðveitt og ment, hóast sera trupul kor søguliga. Men ikki bert søguliga, tí okkara føroyska mál hevur eisini stórar avbjóðingar í hesum døgum. Nýggju miðlarnir og atgongdin til vitan og undirhald umvegis alnót, sjónvarpsrásir, spøl v. m. geva ríkar møguleikar. Hetta ger, at vit... Vit mugu síggja fólk við hægri útbúgving, sum eina íløgu í føroyska samfelagið. Menna vit vitanartung størv fáa vit fólk við hægri útbúgvingum í viðkomandi størv. Tað eru tey framkomnu samfeløgini, sum hava nógv fólk við hægri útbúgvingum í starvi. Meðan menningarlond siga tey úr starvið. Landsbankin Millum annað eigur eitt framkomið samfelag at hava ein óheftan eftirlitsstovn... Sum eitt fjarskotið oyggjaland miðskeiðis í Norðuratlantshavinum hava vit serligar avbjóðingar. Eisini á burturkastsøkinum. Nøgdirnar eru ikki stórar og tí kunnu vit ikki bara avrita útlendskar loysnir, sum lønsemi er í, tí tær eru gjørdar til lond við mongum íbúgvum og lond sum liggja millum onnur lond við fleiri milliónum íbúgvum. Tað er ein grund til, at vit ikki fáa lønsemi í at framleiða egg... Tað mundi falla mongum fyri bróstið, tá løgmaður í hólmgongu framman fyri øllum Føroya fólki tignarleyst samanbar eina løgtingssamtykt við eitt kriminelt bankarán og soleiðis eisini spjaldraði løgtingsfólk sum brotsmenn. Orðið er frítt, og í fólkaræðinum skal rúm vera fyri ymsum áskoðanum, tí soleiðis ynskja vit tað, men seriøsa kjakið um, hvørja leið vit skulu halda, heldur fullkomiliga... Nú tá tað gongur so fantastiska væl í uppisjóðarvinnuni og so nógv fokus er á makrel og sild, haldi eg, at vit hava gloymt línuflotan. Sitandi samgonga ger rætt og slætt ov stóran mun á teimum fyrimununum, sum tey geva til teir ymisku skipabólkarnir. Meðan politiska skipanin brúkar øgiliga orku uppá at skaffa føroyingum størri og størri kvotur av sild og makreli til ógvuliga fá skip, so...’ Hví stillar tú upp?’’ Gert tú ikki meira nyttu á LS?’’ Eg kundi gott hugsað mær at atkvøtt fyri tær, men eg vil heldur at tú arbeiðir sum lækni’ Eg havi møtt nógvum kvinnum (og fleiri monnum) sum hava sagt hetta við meg. Tað vísir seg, at tey halda tað vera betur, at eg starvist sum lækni, enn at eg royni at koma mær inn á løgting. Orsøkirnar siga tey vera at ov fáir læknar eru. Til tað... Ber tað til at ímynda sær, at í 2050 er eingin oljufýring, eingin skorsteinur og eingin oljutangi í Suðuroy, Sandoy, Streymoy, Vágoy, Eysturoy, Borðoy, Kunoy og Viðoy? Undantikið á verkinum á Sundi? Tað ber til um tunlarnir eru borðaðir og um politiska skipanin hevur viljan at fremja neyðugu broytingarnar. Á Sundi er eitt gott boð, tí fjarhitanetið og el-netið er har frammanundan. SEV, kommunurnar... Nøkur av valevnum floksins byrjaðu dagin við fundi við umboð fyri Antares, ið er felagið fyri útisiglarar. Fleiri viðurskifti vórðu umrødd. Millum hesi eru trupulleikarnir við lógartvungna pensjónsgjaldinum, ið samgongan hevur ásett. Tí hetta ger, at m. a. útisiglarar, ið eru noyddir at rinda inn í aðrar pensjónsskipanir, í verandi støðu rinda dupulta pensjón, tí lógartvungna pensjóns... Hóast fiskivinnutjóð burturav og við vaksandi krøvum um vísundaliga próvførslu av okkara fiskitilfeingi og havumhvørvi, ikki minst tá um fiskivinnusamráðingar ræður, so er støðan enn sum áður, at niðurslitni og ótíðarhoskandi Magnus Heinason er álitið, sum havrannsóknarskip. Tað er ikki nakað dulsmál, at tíðin er farin frá góða gamla Magnus Heinason. Vit hava strongt á í fleiri ár at fáa... Dyggari og tryggari Føroyar: Tað er millum mest átrokandi mál hjá komandi samgonguni, at fáa tryggja eitt sterkt sameint og væl útbygt Sjúkrahúsverk, við neyðugari starvsorku, sum kann veita øllum borgarum skjóta og framkomna viðgerð. Heildarætlanin, sum skal seta ítøkilig mál, má gerast veruleiki og politiskur vilji setast handan føgur orð um at finna neyðugu pengarnar. Vitandi Føroyar:... Eg haldi tað vera ófatiligt sum samfelagskjakið altíð fer av sporinum tá fólkaskúlin er á breddanum. Vit hava ídag eina stóra og tunga skipan. Skúlin skal rúma øllum, øll skulu inkluderast, alt gott um tað, og tað tykist eftirhondini sum at vit ongantíð fara at gevast við at trýsta enn fleiri evnir inn í skúlan. Eg havi verið til mong kjak, og so skjótt ein samfelagstrupuleiki stingur seg upp,... Tjóðveldi vil byggja land saman við føroyingum. Vit bjóða til samstarv, fyri at loysa tær risa avbjóðing okkara samfelag og fiskivinna stendur fyri. Vit hava tørv á tínum stuðli. Tá vit tosa um fiskivinnu, so vera allar konstruktivar og... Fyri at Føroyar skulu mennast til javnbjóðis at kappast við onnur lond, skulu vit seta fokus á skapandi evni hjá øllum borgarunum í hesum landi. Hettar skal gerast í barnagarði, í skúla, í vinnuni, ja, í arbeiðslívinum sum heild. At hugsa kreativt og finna nýhugsaðar loysnir eru gávur, sum vit hava íborið. Eins og aðrar gávur vit hava fingið, skulu hesar hjúklast um og mennast. Síðani er tað... Sum smíðlærari og limur í skúlastýrinum í einum av størstu skúlanum í Føroyum veit eg, at skúlar í Føroyum als ikki fáa teir tímar tillutaðar, ið eru neyðugir fyri at fáa ein nóg góðan og fjølbroyttan fólkaskúla, sum tekur í støði í hvørjum einstøkum næmingi og, sum samstundis heldur øll tey mál, ið eru sett í námsætlanunum. Lærarar og leiðslur gera alt fyri at røkka settu... Eftir valið 1. september eigur eitt nýtt landsstýri beinanvegin at fara undir arbeiðið at tryggja fiskivinnuna á føroyskum hondum, fáa sum mest burtur úr øllum tilfeingi og gera Føroyar sjálvbjargnar eftir eini skipaðari ætlan. Í hesi ætlan eiga ið hvussu er at vera fimm stig, og hon skal setast í verk beinanvegin í heyst. Tey fimm stigini eru hesi: 1. Virðisøkja tilfeingið 3-4 milliardir... Tað eru føroyingar, ið skulu hava atgongd til veiðuloyvini í Føroyum, og ikki bert tann við atgongd til størstan kapital. Vit í Tjóðveldi vilja hava eina skipan, har allur handil við fólksins ogn millum privatar aktørar verður steðgaður, og óbrúkt loyvir fella aftur til landið, so næsti ágrýtni og vágafúsi føroyingurin fær ein møguleika. Vit vilja hava eina skipan, har veiðiloyvir verða veitt til... At reka ein góðan og framskygdan vinnupolitikk er alt avgerandi fyri góða samfelagið Føroyar. Tað er vinnan sum í størstan mun er grundarlagið undir samfelagnum, og tí má vinnan útbyggjast so hon eisini framhaldandi kann vera grundarsteinurin. Vinna er so nógv, men í dag eru tað fiskivinnan og alivinnan sum eru nógv tann størsti og virknasti parturin í samfelagnum. Tað er umráðandi at vit afturat tí at... Nógv hevur verið tosað um forskattingina av pensjónini og um avleiðingarnar av hesum. Samgongan framdi broytingar í pensjónsskattinum, soleiðis at galdandi frá 2012 eru pensjónirnar skattaðar við inngjald. Hetta merkir, at nú verður beinanvegin rindað 40% í pensjónsskatti til landskassan av inngjaldinum. Henda broyting førdi við sær, at pensjónsskatturin hækkaði úr 35% upp í 40%, eins og hetta... Vit, sum búgva her á klettunum, eru føroyingar. Tað hava vit altíð verið og tað fara vit altíð at vera. Vit hava okkara egna land, egna mál, egnu søgu og egna mentan. Vit hava okkara egna samleika og kenna okkum bert sum føroyingar. Hvussu ber tað tá til, at føroysk ítróttarfólk í altjóða kappingum verða tvungin at kappast undir øðrum fløggum enn Merkinum? Hetta kennist ikki bert skeivt, men hetta ER... Eitt sunt fólkaræði hevur tørv á eini óheftari pressu. Miðlarnir hava stóra ávirkan á okkara mentan og somuleiðis hava miðlarnir týðandi leiklut at varðveita og menna føroyska málið. Miðlagrunnur skal setast á stovn og umstøðurnar hjá miðlunum skulu styrkjast fyri at tryggja eitt gott fólkaræði. Kringvarp Føroya hevur ein týðandi leiklut í almennum tilbúgvingarskipanum. Eitt greitt samskifti í... Eitt stjórnarskifti er alneyðugt og bráneyðugt. Evstafreistin er 1. september. Vit kunnu ikki halda fram við einum løgmanni, ið sigur ósatt fyri løgtinginum–tilvitað, verður sagt. Hevði tað so verið ótilvitað, men kanningarstjórin sigur tilvitað. Hetta er í lagi, sigur stjórnin! Hetta er í lagi, siga Miðflokkurin, Fólkaflokkurin og Sambandsflokkurin. Trupulleikin er, at hetta við at siga ósatt... Valstríðið er ein serlig tíð fyri politisku flokkarnar og tess limir, nú er gjørligt at koma til valdið, bæði sum flokkur og einstaklingur. Vit hava flest øll valevni verið úti fyri ymiskum herverki á plakatir, og eg haldi ikki at vit skulu jamra um hvussu synd tað er í okkum sjálvum, tá vit eru so sjálvglað at bjóða okkum fram. Tá eg var 17 skræddi eg eina fólkafloksplakat niður av einum manni, eg... Fyri at menna føroyskan fótbólt uppaftur meira, mugu vit hava fótbóltshallir, har okkara talentir kunnu mennast uppaftur meira. Tí legði eg í seinasta valskeiði fram uppskot, um at byggja tvær fótbóltshallir í einum samstarvi millum land, kommunur og FSF. Uppskotið fall, men eg ætli mær at virka fyri, at tað verður veruleiki, tí einki marknaðarførir Føroyar so væl sum fótbólturin og einki savnar... Hví vilja samgonguflokkarnir ikki, at starvsfólk skulu kunna kenna seg trygg við at varskógva? Hví vil landsstýrið, at bankar skulu hava varskógvaraskipan, men ikki almenn arbeiðspláss? Og hví velur samgongan–eisini í hesum máli–at vera eftirbátur, heldur enn undangonguland? Ber til at finna bara eina haldgóða grundgeving fyri, hví vit ikki skulu hava eina varskógvaraskipan fyri starvsfólk í... Tjóðveldi merkir fólkaræði: At tjóðin–fólkið í landinum–hevur valdið. Tjóðveldi er ein hugsjón, ein rørsla og ein politiskur flokkur, sum stríðist fyri at skipa Føroyar sum eitt sjálvstøðugt og frælst land í heiminum við fólkaræði og javnrættindum fyri alt fólkið í Føroyum.