Ein maður í besta aldri–á hægsta tindi í síni løgfrøðiligu starvsleið og ein av okkara dyggu symfonikarum–fær ein tilburð. Alt verður sett í gongd fyri at bjarga lívinum. Flogfar leigað til at flúgva hann niður á betri sjúkrahús. Við professionellari hjálp eydnast tað at fáa henda mannin og pápan so mikið birgan, at hann kann sendast heim aftur til familjuna í Føroyum. Men dokumentarurin vísti, at tað ikki neyðturviliga hevur gagnað sjúklinginum at verða sendur heim–tí professionella hjálpin er ikki til staðar her. Føroyska almannaverkið er ikki girað til at taka sær av slíkum. Sæð við teimum kensluleysu brillunum, so er ikki samsvar ímillum ta vælvild, sum lívbjargandi myndugleikin vísir í upprunaligu kreppustøðuni til máttloysið, sum sosiali myndugleikin kann veita tá tað ikki longur snýr seg um lívbjargandi viðgerð. Vit hoyrdu børn í sendingini greiða rørandi frá, hvussu tað er at hava ein pápa, sum bæði er til staðar og allíkavæl ikki, tí persónurin ikki er tann sami. Tað sigur seg sjálvt, at fólk í slíkari støðu kenna ein beiskleika tá tey vita, at meira kundi verið gjørt fyri at bjarga hesum mannalívinum–veruliga bjarga. Eitt samfelag verður altíð dømt eftir hvussu tey veikastu verða viðgjørd og handfarin. Vónandi eru tað politikarar og avvarðandi myndugleikar, sum hava fingið eyguni upp fyri, at her liggur ein stór og týðandi uppgáva á láni. SkrivaÐ: Blaðið Stovnað 2020 Útgevari: Knassar Upplag: 4246 Lisnar síður: 30747 Dagført 10. hvørt sekund tel. Landslæknin upplýsir, at tveir deyðstilburðir eru skrásettir. Annar hendi 14 dagar eftir koppseting og hin millum eitt og tvey samdøgur eftir koppsseting. Í hesum báðum førunum er rættarlæknalig líkkanning gjørd, men kanningarnar eru ikki lidnar enn, og tí er ikki møguligt at gera nakra niðurstøðu um koppsetingin hevur verið viðvirkandi orsøk til, at persónurin doyði, skrivar Lars Fodgaard Møller í svarinum. Læknarnir hava eisini fingið boð um at boða løgregluni frá øllum deyðstilburðum, sum henda innan fyri sjey dagar eftir koppseting, til tess at fáa framt rættarlæknaliga líkkanning. Landslæknin hevur í kunngerð eisini fingið møguleika fyri at fremja rættarlæknaligar líkkanningar í hesum førum. Útreiðslurnar í hesum sambandi tekur danska heilsumálaráðið sær av, skrivar landslæknin í svarinum. Tað hevur altíð verið ein dreymur hjá teimum báðum at bjóða gisting í økinum, men áðrenn Hotel Skálavík lat aftur, høvdu tey ongan skund. –Vit hava merkt eftirspurning eftir kømrum í Sandoynni, síðan hotellið lat aftur, og tað er tað, sum hevur gjørt, at vit eru farin í gongd, sigur Martin Karl Olsen. –Vit høvdu nokk ikki farið í holt við tað longu nú, um tað var, at hotellið framvegis var opið, so tað at hotellið lat aftur, gjørdi tað at vit máttu fara í holt við hetta beinanvegin. Hvørt kamar hevur egið baðirúm og gott havútsýni. Tann endin av húsinum, sum vendir út móti sjónum er allur glas, sigur Martin Karl. Í løtuni eru tey í ferð við at smíðja, og leggja vatn inn í húsið. (Mynd: Birgir Waag Høgnesen) Korona var eingin forðing Sum áður nevnt, byrjaði arbeiðið í januar í fjør, tveir mánaðir áðrenn koronasmittan byrjaði at gera um seg í Føroyum, men Martin Karl heldur ikki, at korona hevur seinkað arbeiðið, tvørturímóti. –Faktiskt hava vit verið so heppin, at korona gjørdi tað, at vit fingu timburmenn at smíðja. Eg haldi faktiskt, at korona hevur verið orsøkin til, at vit eru komin so langt sum vit eru, sigur hann. Martin Karl væntar tó, at eftirspurningurin úr útlondum fer at vaksa, tá tey eru komin í gongd, men talan verður helst mest um føroyingar, sigur hann. –Tað fer nokk at verða so, at útlendingar eisini fáa eyguni upp fyri okkum, og velja at búgva t. d. í Skálavík heldur enn mitt í Havnini. Tað er kanska, tá tunnillin er liðugur og sovorið, at tað verður veruleiki. Nógv virksemi hevur verið í húsunum gjøgnum tíðina, og er talan tí um ein søguligan bygning. Virksemið byrjaði í 1889, og líka fram til í dag hevur verið ymiskt virksemi í bygninginum, m. a. handil, posthús, rúsdrekkasøla, og ølgoymsla hjá Føroya Bjór. (Mynd: Cafein á Mølini í Skálavík) Tann, sum byrjaði virksemið á Mølini fyri 132 árum síðani var eingin annar enn langabbi Biritu, og er hon sostatt fjórða ættarliðið á Mølini. Hóast nógv er at gera er talan tó ikki um fulltíðarvirksemi hjá Martin Karl og Biritu, sum bæði hava annað starv við síðuna av. Tey arbeiða bæði á Skúlanum á Fløtum í Havn, hann sum varaskúlastjóri, og hon sum lærari. Martin Karl heldur tað tó ikki vera ósannlíkt, at hetta ein dagin kann gerast til fulltíðarvirksemi. Í løtuni verða tíggju kømur gjørd, men ætlanin er at gera fleiri í framtíðini. Tað, sum verður bygt nú, er bert at rokna sum fyrsta byggistig. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 10. apríl 2021 5 Størv Starvsfólk til Sambýlið á Húsadalsvegi í Sørvági Størvini omanfyri eru frá Portalinum, sum er størsta savning í Føroyum. 6 Leygardagur 10. apríl 2021 Eingin krossur kemur upp á Høganesi Ásannandi at henda ætlan ikki er til gleði fyri øll, men at fólk av ymiskum ávum ikki taka undir við ætlanini, meta stigtakarar og listafólkið, at skilabest er at sleppa ætlanini Soleiðis hevði 17 metrar høgi marglitti glaskrossurin sæð út SkrivaÐ: Agnar Prestá Ætlanin at seta ein stóran marglittan glaskross upp á Høganesi hevur elvt til nógv kjak kring landið. Nógv halda at hetta er eitt gott hugskot, men nógv onnur eru ímóti. Nú er greitt, at ætlanin er slept. Tróndur Patursson skuldi gera krossin. Eftir ætlan hevði hann verið 17 metrar og harvið verið sera sjónligur við millum annað Skálafjørðin. Áleið soleiðis hevði tað sæð út á Høganesi, um krossurin hevði komið upp Ístaðin fer tað framhaldandi at síggja soleiðis út (Mynd: nes. fo) Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 7 Leygardagur 10. apríl 2021 Tey flestu søgdu nei til krossin Í mun til politiska litin er tó nógvur munur á hvat fólk hildu um verkætlanina, vísir kanning hjá Spyr. fo SkrivaÐ: Tá Nes kommuna og stigtakararnir í vikuni boðaðu frá, at tey hava slept ætlanini um at seta ein kross upp á Høganesi, tí at fólki ikki dámar ætlanina, so er hetta í tráð við veruleikan. 28 prosent søgdu ja og 23 prosent svaraðu‘ veit ikki’. Javnt fyri og ímóti í Eysturoynni Í hesum spurningi er sjálvandi eisini áhugavert at hyggja eftir hvat fólk halda, alt eftir hvar tey búgva. Møguligt er ikki at fara so langt niður í tølini, sum til hvørja kommunu sær–til tað er grundarlagið ov spinkult–men møguligt er at síggja hvat áskoðanin er í teimum ymsu økjunum. Av teimum spurdu í Norðoyggjum vóru 34 prosent fyri, 33 prosent ímóti, men eisini 33 prosent, sum søgdu seg ikki vita. Í Norðstreymi og Vágum vóru 31 prosent fyri og 49 ímóti, í Sandoy og Suðuroy vóru 30 prosent fyri og 39 ímóti og í Tórshavn var nógv minst undirtøka fyri krossinum, 18 prosent fyri og 59 ímóti. Um áskoðanin hjá Eysturoy og Norðoyggjum verður løgd saman, so vóru her 38 prosent fyri og 37 ímóti, meðan tølini fyri restina av landinum vóru 23 prosent fyri og 55 ímóti. Størsta undirtøku hevur krossurin millum veljararnar hjá Sjálvstýri, har 60 prosent eru fyri og 40 ímóti (sigast skal, at her er grundarlagið lítið og óvissan tí høg). Í Miðflokkinum eru 50 prosent fyri og 17 ímóti. Í Fólkaflokkinum 47 prosent fyri og 25 ímóti og í Sambandsflokkinum 44 prosent fyri og 34 ímóti. Samlaða úrslitið vísir, at flest søgdu“ aðrar orsøkir” vera fyri at ivast ella vera ímóti. 28 prosent svaraðu hetta. 26 prosent hildu standmyndina vera skemmandi meðan 18 prosent vóru ímóti súmbolikkinum. Hetta er rættiliga væl meira enn í februar, tá tað koyrdu 3.875 í miðal gjøgnum tunnilin um samdøgrið. Tølini eru tó ikki nærhendis fyrsta fulla mánaðinum, tá tunnilin var opin, í januar, tá miðalferðslan var 4.667. Men tá skal havast í huga, at fyrstu góðu vikuna var ókeypis at brúka Eysturoyartunnilin, og eftir at gjaldsskipanin varð sett til, uppstóð ein ávís ónøgd við prísirnar og fleiri søgdu seg ikki vilja brúka tunnilin so leingið støðið fyri at koyra ígjøgnum er tað núverandi. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 9 Leygardagur 10. apríl 2021 Letur upp fyri ferðslu 8. mai Hvalbiartunnilin letur upp um ein mánað (Mynd: Suðurrás) SkrivaÐ: Sverri Egholm Um ein mánað letur nýggi Hvalbiartunnilin upp. Tað upplýsir Sigurð Lamhauge, stjóri á Landsverki fyri útvarpinum. Ætlanin var, at tunnilin skuldi lata upp í hesum mánaðinum, men lutir til stýrisskipanina mangla enn, og teir koma ikki til landið fyrr enn seinni í hesum mánaðinum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 10 Leygardagur 10. apríl 2021 500 fólk kunnu nú savnast–heimauppihaldið verður stytt Heimauppihaldið verður stytt úr seks niður í fýra dagar–hvussu verður við festivalum, verður væntandi greitt um nakrar vikur, sigur landsstýrið Við góðu smittugongdini í huga, halda vit, at tað er ráðiligt at taka enn eitt fet ímóti einum vanligum gerandisdegi, sigur Bárður á Steig Nielsen, løgmaður (Mynd: Sverri Egholm) SkrivaÐ: Tíðindaskriv Frameftir kunnu í mesta lagi 500 fólk savnast í skipaðum bólkum. Hetta er uttan mun til, um tað er uttandura ella innandura. Ein skipaður bólkur er ein bólkur, har tað er lætt og ómakaleyst at spora møguliga smittu. Landsstýrið hevur eisini gjørt av at stytta heimauppihaldið fyri tey, ið ikki eru liðugt koppsett, úr seks døgum niður í fýra dagar. Heimauppihaldið er tíðarskeiðið eftir, at tú ert komin til Føroya úr útlondum. Meðan tú ert í heimauppihaldi, verður mælt til, at tú ikki fert til arbeiðis, í skúla og ikki kemur saman við øðrum fólki fyrr enn negativu kanningina á fjórða degi. Heilsufakligi myndugleikin hevur fleiri fyrivarni, ið mugu umrøðast nærri, og tí ber ikki til at siga við vissu, hvussu verður við størru festivalunum. Miðað verður eftir at koma við einari fráboðan um størru festivalarnar um nakrar vikur. –Tað eru fleiri spurningar, sum í løtuni eru torførir at svara. Tað hevur eydnast at avmarka covid-19 í Føroyum, og tað skal halda fram. Okkara samfelag er lítið og viðbrekið, tí er umráðandi, at fyrilit framvegis verða tikin at fyribyrgja smittubreiðslu, vísir Bárður á Steig Nielsen, løgmaður, á. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 09. apríl 2021 11 Leygardagur 10. apríl 2021 Marjun Hanusardóttir gevst sum løgmansstjóri í summar Hon hevur boðað løgmanni frá, at hon formliga gevst 1. august, og tí verður farið undir at seta nyggjan stjóra í næstum Í summar hevur 67 ára gamla Marjun Hanusardóttir verið løgmansstjóri í 25 ár (Mynd: Løgmansskrivtovan) SkrivaÐ: Í summar skal Løgmansskrivstovan hava nýggjan stjóra. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 07. apríl 2021 12 Leygardagur 10. apríl 2021 Vindmyllurnar settar upp við Gellingarklett í heyst Longu í november skal nýggja vindmyllulundin við Gellingarklett vera í rakstri og framleiða orku svarandi til el-nýtsluna hjá øllum sethúsum í Føroyum-26 prosent av samlaðu el-framleiðsluni í Føroyum Nýggju vindmyllurnar skulu setast upp við Gellingarklett, skamt frá verandi vindmyllulund hjá Sev í Húsahaga (Mynd: Google) SkrivaÐ: Sverri Egholm Umhvørvisstovan góðkendi hósdagin umsóknina hjá Effo og Vindrøkt um at seta seks vindmyllur upp við Gellingarklett oman fyri Havnina. Hetta vera vindmyllur av slagnum Vestas V117-4.2 MW. Nýggja vindmyllulundin fer at framleiða orku svarandi til streym-nýtsluna hjá øllum sethúsum í Føroyum, og svarar hetta til umleið 26 prosent av samlaðu el-framleiðsluni í Føroyum. -Hetta er eitt risa fet fyri Føroyar á grønu kósini, tí hetta svarar til eina oljusparing á umleið 19.000 tons av olju, sigur hann í tíðindaskrivi. Stjórin í Effo, Janus Thomsen, fegnast somuleiðis um tíðindini. -Sum orkufelag ynskja vit at viðvirka til at føra Føroyar fram á grøni leiðini, og harvið minka um okkara veðurlags- og umhvørvisárin. Effo og Spf. Røkt eiga 50 prosent hvør í Vindrøkt. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 13 Leygardagur 10. apríl 2021 Alibátur sakk út fyri Porkerisnes Eingin fólkaskaði stóðst av óhappinum (Mynd: Bakkafrost) SkrivaÐ: Sverri Egholm Um átta tíðina hósmorgunin sakk alibáturin Krossteinur, sum hoyrir til alibrúkið hjá Bakkafrost í Hovi. Komnir áraka aliøkið í Hovi hitnaðu motorarnir umborð á Krossteini, roykur sást, og báturin byrjaði at fáa slagsíðu. Stórafles kom beinanvegin til Krosstein og fekk manningina umborð. Stutt eftir sakk Krossteinur. Gamaní var eitt lítið følv í høvuðsstaðnum, men tað var einki í mun til nógva kavan og vindin í norðara partinum av Føroyum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 09. apríl 2021 15 Leygardagur 10. apríl 2021 Myndir: Kópakonan í vakra briminum Hugtakandi myndir úr Mikladali í høgættarstorminum í vikuni SkrivaÐ: Sverri Egholm Pól Sundskarð, sum gongur nógv í fjøllunum, og eisini gleðir lesararnar hjá Portalinum við sínum náttúrumyndum, var týsdagin ein túr í Kallsoynni, har hann m. a. fekk hesar hugtakandi myndir av kókakonuni í Mikladali: Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 16 Leygardagur 10. apríl 2021 Ábyrgdarblaðstjórin á Sosialinum harmast um, at blaðið hevur verið við til at reinsa ein mann, sum tilvitað hevur framt hesar ógerðir Úr Vikuskiftis Sosialinum í 2016 SkrivaÐ: Sverri Egholm Sosialurin biður nú treytaleyst orsaka í sambandi við tema í Vikuskiftis Sosialinum í 2016, har evnið“ slatur” varð umrøtt, og ein samrøða varð gjørd við ein mann, sum í síðstu viku fekk fongsulsdóm í stóra pedofilimálinum. -Hóast gerðirnar, sum maðurin er dømdur fyri, eru framdar eftir samrøðuna í Sosialunum, so kenna vit okkum misbrúkt av, at ein sjúkur maður hevur logið fyri okkum, og øllum keldunum, sum vit tosaðu við í sambandi við málið. -Vit eru sera hørm um, at hetta hevur staðið ósvarað í fimm ár, og at okkara blað soleiðis hevur verið við til at reinsa ein mann, sum tilvitað hevur framt hesar ógerðir og soleiðis við beráddum huga hevur misbrúkt okkara álit. -Ætlanin hjá okkum hevur sjálvandi ikki verið at verja ein pedofil, og tí viðja vit tryetaleyst orsaka, skrivar Eirikur Lindenskov, ábyrgdarblaðstjóri á Sosialinum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 17 Leygardagur 10. apríl 2021 Næstan hundrað suðurkoreanskir bilar á føroysku vegirnar í mars 50 bilar av slagnum Kia og 41 bilar av Hyundai. Kia yvirtekur samstundis plássið sum mest seldi bilur í ár við 91 bilum tilsamans-harav 50 í mars. Eitt annað suðurkoreanskt merki, sum veruliga ger um seg, er Hyundai, sum Waag nú umboðar. Sambært hagtølunum hjá Akstovuni fóru 41 akfør av slagnum Hyundai um diskin í mars. Ein øking upp á 177 akfør. Samlaða sølan fyri árið higartil er eisini væl hægri enn somu mánaðir í fjør. Sølan frá januar til mars 2020 var 640 akfør, meðan tað somu mánaðirnar í ár eru skrásett 756 akfør. Vodafone Ísland átti upprunaliga allan partapeningin í telefelagnum Hey, áðrenn felagið varð lagt saman við Nema. Eftir samanleggingina áttu íslendsku eigararnir 49,9 prosent av samanlagda felagnum, og síðan hevur verið arbeitt við at yvirtaka seinasta partin. –Við hesum eru vit komin á mál við at fáa samanløgdu fyritøkuna fult og heilt á føroyskar hendur. Harumframt hevur Nema gjørt stórar íløgur í at útbyggja 4G farnetið kring landið, har størsta avbjóðingin í fjør var at leggja 4G í allan Eysturoyartunnlin. Farnetið hjá Nema røkkur um alt landið. Málið hjá nýggju og verandi eigarunum er at menna Nema sum ein sterkan og nýghugsandi KT- og televeitara at vera leiðandi á føroyska marknaðinum og við tíðini eisini bjóða seg fram uttan fyri Føroyar. Tað, sum er farið fram er, at teldusníkar hava roynt at snýta eina føroyska fyritøku fyri eina størri peningaupphædd. -Teldusníkarnir høvdu í hesum førið falsað eina rokning og teldupostsamskiftið í eini royna at snýta starvsfólk í bókhaldinum til at trúgva, at teirra leiðari hevði góðkent flytingina Upplýst verður ikki, hvørja fyritøku talan er um, og um hvussu stór upphæddin er. -Teldusníkarnir høvdu í hesum førið falsað eina rokning og teldupostsamskiftið í eini roynd at snýta starvsfólk í bókhaldinum til at trúgva, at teirra leiðari hevði góðkent flytingina Stóran skund-nýtt kontonummar Í hesum sambandi ávárar løgreglan aðrar fyritøkur um vandan við CEO-fraud/snýt við rokningum. Føroya Politi vísur á Facebook-síðu sínari á nakrar orðingar, ið teldusníkarnir ofta nýta í hesum sambandi. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 20 Leygardagur 10. apríl 2021 Myndir: Spældu fyri borgarstjóranum Havnar Hornorkestur spældi á Glaðsheyggi í túninum hjá Heðini Mortensen mikumorgunin. Borgarstjórin fylti 75 SkrivaÐ: Sverri Egholm Borgarstjórin í Havn, Heðin Mortensen, fylti 75 ár mikudagin 7. apríl. Ólavur Frederiksen, Faroephoto, var framvið og tók nakrar myndir. Jákup Dahl frá Góðan Morgun Føroyar var eisini á staðnum Greinin varð fyrstu ferð løgd út 07. apríl 2021 21 Leygardagur 10. apríl 2021 Stórur áhugi fyri íbúðarbygging í Hvalba Uppskotið um at byggja sjey eigara-ella lutaíbúðir var lagt fram mikukvøldið–70 fólk vóru møtt upp í Hvalbiar skúla Mynd: Hvalbiar kommuna SkrivaÐ: Mikukvøldið var bjóðað til framløgu um møguleikar fyri at byggja íbúðir á Snæbjarnarvegi í Hvalba, og ikki kann sigast annað enn, at undirtøkan fyri tiltakinum var sera góð, tí uml. 70 fólk vóru komin saman í fimleikarhøllini í Hvalbiar skúla, skrivar Hvalbiar kommuna. Sambært Hvalbiar kommunu er tó greitt, at tørvurin á slíkum íbúðum er sera stórur, tí torført er at fáa hús–til keyps ella leigu–í Hvalba. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 09. apríl 2021 22 Leygardagur 10. apríl 2021 BluesPerlan 2021 í Reinsarínum Hetta er 8. ferð, at skipað verður fyri BluesPerluni–Á skránni eru framførslur við Froðbiar Blues Orkestri, Sigmund V. P. Zachariassen og Una Debess og Edvard Nyholm Debess Froðbiar Blues Orkestur SkrivaÐ: Fyrsta BluesPerlan í 2014, var fyriskipað fyri at heiðra bluestónleikinum í Føroyum, og longu frá fyrstu ferð var stórur áhugi fyri hesum tiltaki og fyrireikararnir, Uni Debess og Edvard Nyholm Debess settu sær fyri at halda fram við hesum árliga bluestiltaki, sum nú verður fyri áttindu ferð. BluesPerlan byrjaði í Perluni í Tórsgøtu í Havn (harav navnið), og tá tiltakið síðani flutti inn í Reinsaríið, valdu fyrireikararnir at taka navnið við-tí hetta er blivið ein perla í føroyskum bluestónleiki. Hon verður í kvøld, leygarkvøldið 10. apríl klokkan 21 í Reinsarínum, boða fyrireikarar frá í tíðindaskrivi. Tríggir av limunum í navnframa Froðbiar Sóknar Blues Orkestri hava nú tikið seg saman í Froðbiar Blues Orkestur. Við Kristian Holbæk á odda koma teir nú við teirra swingandi bluesútsetingum, og ikki minst nú eisini við unga Óla á guitar-gott gamalt við nýggjum íblástri. Uni Debess og Edvard Nyholm Debess hava í vár ferðast runt í Føroyum við tónleikinum á útgávuni Debess Blues Station. Á BluesPerluni koma teir við nýggjari skrá, sum er eitt bland av løgum av fimm ymiskum útgávum. Við sær hetta kvøld hava teir trummuspælaran James Philip Goodwin, sum í nøkur hevur búð og virkað í Føroyum. Við so nógvum nøvnum, verður eisini talan um eitt fjøltáttað útboð av nýskrivaðum føroyskum tónleiki, sum verður at hoyra. Talan er um alt frá hip hop og metal til singer songwriter og rnb. Eisini er talan um eitt bland av bólkum, royndir bólkar, óroyndir bólkar og ymiskir aldursbólkar. Fýra av bólkunum, sum eru við í kappingini í ár fáa møguleika at vinna studiotíð í Kris-Stuff Studio saman við tónleikaframleiðaranum Kristoffuri Mørkøre. Umframt hetta, so verða umboð fyri G! Festivalin og Summarfestivalin á staðnum, har tey hava møguleika at velja bólkar at spæla á teirra festivali. Pallarnir vera í kirkjuni, í Vektarbúðini, á Disvoy, á Staðnum og á Bryggjuni, og á skránni er alt frá andalingum til vertsligar tónar. Bólkarnir, sum fara at manna hesar pallar, eru Bárður á Lakjuni, Hanus G. Johansen, Finnur Koba, Lív Næs & Tróndur Enni, og Hallur Joensen. Konsertirnar vera skipaðar soleiðis, at tónleikararnir spæla tvær ferðir hálvan tíma í part, og vera konsertirnar forskotnar eitt sindur, so fólk kunnu vála millum konsertirnar, skrivar Vestmanna kommuna. Atgongumerki til Válan í Vestmanna kunnu keypast á atgongumerki. fo, og sambært Vestmanna kommunu gongst sera væl at selja atgongumerki. Skráin Vestmanna Kirkja–Bárður á Lakjuni Bárður á Lakjuni er nógv at hoyra í loftmiðlinum við sangum sum Eg uttan teg”,” Lívsins dansur” og” Fóður hevur fylgjur” fyri at nevna nakrar. Vektarbúðin–Hanus Johansen Úrmælingurin og originali trubadururin Hanus G. Johansen hevur gjøgnum eina hálva øld spælt seg inn í hjørtuni á flestu føroyingum. Sum sangari í Páll Finnur Páll hevur hann nógvar slagarar frá í ermuni, s. s.“ Forelskaður sjónleikari”,“ Eg fari mín egna veg” og“ Býurin svevur”. Staðið–Lív og Tróndur Allan tann langa veg av Tvøroyri eru Lív Næs og Tróndur Enni komin. Hetta eru tvey nøvn, ið flest allir føroyingar kenna, við millum annað løgunum“ Sveimandi” og“ GRIND” og ikki minst“ Lítli fuglur”, sum bleiv Ársins útvarpshitt 2021. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 09. apríl 2021 25 Leygardagur 10. apríl 2021 Mascot fer nú í søguna Skipið hevur seinastu tíðina kallast Borðoy, og hevur ligið á Skála, har tað skal høggast upp SkrivaÐ: Kiran Jóanesarson Tað var í 70'unum, at tað komu nýggju nýbygningar til Føroyar, sum vóru systirskip, og bygd í Pólandi. Skipini hava altíð verið nevnd "pólakkarnir", og tvey av teimum hava havt heimstað í Føroyum líka til í dag. Talan er um Sigmund, sum upprunaliga hevði navnið Vaðhorn, og Mascot, sum hevði stolta navnið líka fram til 2018 tá ið tað skiftið navn til Borðoyarnes, og fekk heimstað í Klaksvík. Heldarstindur sakk norðanfyri Bornholm í 1990, og er í dag eitt kent frítíðarstað fyri kavarar. Systurskipini vóru hesi: Mascot-Toftir: Verður upphøgdur á Skála nú. Vaðhorn-Leirvík: Kallast í dag Sigmund, og liggur á Toftum. Bláfossur-Tvøroyri: Bleiv upphøgdur í Danmark í 2012 Hamraberg-Miðvágur: Upphøgdur í 2003 Vesturleiki-Sørvágur: Fekk seinni navnið Louise L, og heimstað í Grønlandi. (Helst upphøgt í dag) Núpur-Klaksvík: Hevur framvegis sama navn, men er umbygdur og hevur heimstað í Íslandi. Hagaleiti-Leirvík: Umbygdur, og hevur í dag navnið Røn og heimstað í Svøríki. Enn vita tey á Luna ikki hvørjum standi flakin er í, tí eingin hevur verið umborð enn. Men tað verður helst greitt tá tað viðrar í næstu viku. Felagið fekk fóðurflakan Hellutanga í apríl 2019. Leygardag siglir skipið aftur til Føroyar. Nýggja siglingin tryggjar, at eitt nú feskar føroyskar fiskavørur kunnu vera frammi á evropeiska marknaðinum sunnukvøld. Fráferðin úr Hanstholm leygardag gevur somuleiðis viðskiftafólkunum hjá Faroe Ship enn fleiri innflutningsmøguleikar. Útbygging í Hanstholm Føroysk sjóvinna og Hanstholm hava eina langa søgu og tann veruleikin kemur bæði Faroe Ship og viðskiftafólkunum til góðar, nú nýggja siglingin fer í gongd. Í 2020 var Hanstholm Havn liðugt útbygd fyri meira enn 650 milliónir krónur, har betrað var um molar, atløgumøguleikar, siglingardýpi, umframt ein nýggjan 350 metra langan bryggjukant. Hanstholm Havn bjóðar góðar umstøður at taka ímóti góðsi og at fáa góðsið skjótt og gott víðari. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 28 Leygardagur 10. apríl 2021 Atlantic Petroleum stórt hall í 2020 Samlaða hallið var omanfyri 100 mió. kr.-men nú koma pengar inn í felagið aftur SkrivaÐ: Nú um dagarnar varð úrslitið hjá føroyska oljufelagnum Atlantic Petroleum gjørt upp. Hallið í 2020 var omanfyri 100 mió. Mark Højgaard stjóri í felagnum sigur í fráboðan til børsin, at hóast árið 2020 ikki hilnaðist sum vónað var, sofegnasttey kortini um, at peningarstreymurin, sum annars skuldi byrja í farna ári, nú hevur tikið dik á seg, tó at talan ikki enn eru um tær stóru upphæddirnar. Tapið í 2020 kemst fyrst og fremst av eini niðurskrving av útskotnari samsýning av Orlando-feltinum. Tað framleiddi 2.750 tunnur um dagin heldur enn tær 10.000 tunnurnar, sum væntað og vónað varð. Hann keypir part av niðurlendskum havvindorku-projekti, sum danska orkufelagið Orsted eigur. Orsted er fyrrverandi oljufelagið Dong, sum stóð fyri stórum parti av danska oljuvirkseminum í Norðsjónum, men sum seinni bleiv broytt til eitt orkufelag, sum burturav tekst við varandi orku. Orsted verður mett sum eitt av teimum fremstu í heiminum á sínum øki. Ein lítil partur verður so brúktur til norska samfelagshúsarhaldið, meðan grunnurin, sum er heimsins størsti sjálvstøðugi grunnur av sínum slag, brúkar part av grunnsfæinum til at keypa upp fastar ognir í fleiri av heimsins størstu býum so sum London, New York, París og Tokio umframt at gera íløgur í partabrøv og lánsbrøv. Nú sær leiðslan fyri grunnin, sum fær undirtøku frá stjórnini, møguleikar fyri at fara undir at gera íløgur í grøna skiftið. Hetta er so byrjanin. Heldur ikki í fjør var nakar leitibrunnur boraður her. Seinasti leitibrunnurin á Atlantsmótinum varð boraður í desember mánað í 2019. Tað var á Warwich oljuleiðini nærhendis kenda Lancaster oljuøkinum har suðuri á bretska landgrunninum miðskeiðis millum Føroyar og Hetland. Oljupallar rekast við grønari orku At eingin brunnur verður boraður í grannalagnum í ár kemur neyvan óvart á, tá hugsað verður um støðuna í oljuvinnuni. Feløgini vilja nevniliga brúka orkuna uppá at menna og útbyggja verandi fund og virksemi, áðrenn tey fara at gera íløgur í nýggja leiting sum støðan er í løtuni. Eisini hevur grøna skiftið ávirkan á støðuna og víðari gondina. Eitt nú er talan um fleiri oljufeløg, sum hava liggjandi verkætlanir á tekniborðinum til útbyggjan av fleiri olju- og gassfundum eystan fyri føroyska markið. Flestu av hesum fundum liggja í føroyska grannalagnum, og tá grønt ljós verður givið til taka útbyggingarætlanir av aftur hillini, kann hetta koma at hava avleiddar avleiðingar fyri Føroyar og føroyska vinnu eisini. Fundini liggja so mikið nær føroyska markinum, at tað er hugsandi, at oljufeløgini vilja leggja undir seg møguligar goymslur, sum kunnu liggja í undirgrundini føroysku megin markið eisini. Jarðfeingi og Oljuvinnufelagið fylgja gongdini Føroyskar veitingarfyritøkur liggja eisini framvið og fylgja gongdini eystan fyri markið, tí fleiri av komandi útbyggingum liggja nærri Føroyum enn Hetlandi og Skotlandi, tá hugsað verður um tær mongu tænastuveitingar, sum fara at hava tilknýti til møguligu útbyggingarnar á Atlantsmótinum. So tað er greitt, at bæði á Jarðfeingi og í Oljuvinnufelagnum hava tey eyguni opin fyri tí, sum kann henda í næsta grannalagnum komandi árini. Á Jarðfeingi brúka tey m. a. orku uppá at nýtulka data og tilfar frá økinum við markið og annars á føroyska landgrunninum umframt at hava tættan dialog við tey oljufeløgini, sum arbeiða hinumegin markið. Føroyar liggja sera væl fyri at tæna tí vaksandi ferðsluni, sum kemur í kjalarvørrinum á broytingum í veðurlagnum, har siglingarleiðirnar gjøgnum Arktis gerast opnar størri og størri part av árinum. Aftrat hesum liggja Føroyar eisini væl fyri, tá talan er um ferðsluna tvørtur um Atlantshav eins og tað virksemi, sum er ikki minst í bretskum sjógvi nærhendis. Javnan koma veitingarskip henda vegin at fáa vørur og tænastur. Í okkara næsta grannalag, Hetlandi, síggja tey her ein stóran møguleika fyri at rótfesta eina spildurnýggja vinnu, og í hesum sambandi eru tað uttan iva eisini tey í Føroyum, sum hugsa somu tankar. Kann“ Decommissioning” kanska eisini gerast ein nýggj hjávinna í Føroyum. Time will show. Oljan. fo ynskir øllum føroyingum á sjógvi og á landi einar góðar páskir. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 05. apríl 2021 31 Leygardagur 10. apríl 2021 Miðil: Grønlendingar kunnu leita sær íblástur frá føroyingum Føroyar hava prógvað, at tað ber til hjá einum landi við fáum íbúgvum at klára seg væl fíggjarliga, og kunnu Føroyar vera ein fyrimynd fyri Grønland Greinin varð fyrstu ferð løgd út 03. apríl 2021 32 Leygardagur 10. apríl 2021 EMA: Koppsetingin hjá AstraZeneca hongur saman við blóðtøppum Umboð fyri evropeiska heiluvágsmyndugleikin hava umrøtt støðuna og ætlanina framyvir Mynd: EPA SkrivaÐ: Agnar Prestá Í eina tíð nú hevur ivamál verið um koppsetingina fyri koronu, sum AstraZeneca hevur framleitt. Fyrst vóru trupulleikar við at framleiða nóg mikið og senda koppsetingarnar til tíðina, men álvarsligi spurningurin stakk seg síðani upp: Er nakað samband við koppsetingina og blóðtøpp. Cavaleri staðfestir, at orsøkin samanhangin er ókend, og at fyrimunirnir við koppsetingini framvegis eru størri enn vansarnir. Tó skal okkurt gerast við støðuna, og bólkurin, sum ger koppsetingarætlanina, leggur eina nýggja ætlan í løtuni, sum verður kunngjørt seinni í vikuni. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 33 Leygardagur 10. apríl 2021 Serbia bjóðar ferðafólki vaksinuna Landið hevur ov nógva vaksinu, tí alt fleiri fólk sýta fyri at lata seg koppseta (Savnsmynd: EPA) SkrivaÐ: Serbar í hópatali siga nei takk til at lata seg koppseta móti korona, og landið bjóðar nú útlendingum, sum koma til landið vaksinuna. Bert ein fjórðingur av serbunum, ið eru góðkendir at verða koppsettir, hava higartil tikið ímóti tilboðnum um koppseting. Landið hevur fingið fleiri sløg av vaksinum. Tey hava fingið bæði frá Pfizer/BioNTech og AstraZeneca. Sambært fremsta smittuserfrøðinginum í landinum, Predrag Kon, er orsøkin villeiðandi tíðindi, ið spjaða seg á internetinum. Villeiðandi kunningin verður spjadd av bólkum, sum eru ímóti vaksinuni, sigur Predrag Kon, skrivar AFP. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 04. apríl 2021 34 Leygardagur 10. apríl 2021 Tveir flokkar dumpaðu til landstingsvalið Og Kim Kielsen er betri umtóktur millum veljararnar enn Erik Jensen, so valdsstríðið í Siumut er neyvan av enn Múte B. Egede, formaður í IA, fekk 3.380 persónligar atkvøðar-nógv flestar. Inuit Ataqatigiit gjørdist størsti flokkur við 9.912 atkvøðum og 12 tinglimum. Síðan kom Siumut við 7.971 atkvøðum og 10 tinglimum, Naleraq við 3.239 atkvøðum og fýra tinglimum, Demokraatit við 2.452 atkvøðum og trimum tinglimum og Atassut við 1.879 atkvøðum og tveimum tinglimum. Naleraq: Hans Enoksen, Pele Broberg, Jens Napátok og Emanuel Nûko. Hetta vísir, at sitandi landsstýrisformaður og fyrrverandi formaðurin í Siumut fekk nógv fleiri avkvøður enn núverandi floksformaðurin, Erik Jensen, so okkurt bendur á, at innanhýsis valdsstríðið í tí flokkinum ikki er av enn. Úrslitið av valinum vísti, at tveir markantir politikarar ikki fingu afturval, nevniliga Vittus Qujaukitsok, sitandi fíggjarmálaráðharri, úr Nunatta Qitornai, og Tillie Martinussen úr Samarbejdspartiet. Hvørgin flokkurin fekk nóg mikið av atkvøðum til at røkka um tinggáttina. Nú verður sessurin hjá Kiista P Isaksen yvirtikin av Stine Egede frá IA. Hinvegin varðveitti Simiut meirilutan og endurvann borgarstjóran í Avannaata Kommunia (Ilulissat) og Qeqqata Kommunia (Sisimiut). Greinin varð fyrstu ferð løgd út 07. apríl 2021 36 Leygardagur 10. apríl 2021 Kavaðu niður á skipsvrak á 6.500 metra dýpi Amerikanski oyðarin USS Johnson varð søktur í sjóbardaganum við Filipsoyggjar SkrivaÐ: Tað er eydnast einum mannaðum sokallaðum mini-kavbáti at koma niður á vrakið av einum amerikanskum krígsskipi, ið varð skotið niður undir øðrum heimsbardaga, og nú liggur á 6.500 mnetra dýpi nærhendis Filipsoyggjum. -Vit funnu teir báðar fremstu triðingarnar av skipinum, sum stóð uppi, óskalað, á 6.456 metra dýpi, skrivar Victor Vescovo. 115 metra langa krígsskipið varð søkt av einum japanskum krígsskipi í einum sjóbardaga 25. oktober 1944. Bert 141 av menningini á 327 sluppu við lívinum, sambært arkivunum hjá amerikanska herflotanum, skrivar AFP. -Tað varð rakt av kanónum frá størsta krígsskipinum, ið nakrantíð er bygd–slagskipinum hjá keisarliga japanska flotanum, Yamato. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 04. apríl 2021 37 Leygardagur 10. apríl 2021 Philip prinsur farin-99 ár Maðurin hjá bretsku drotningini andaðist fríggjadagin SkrivaÐ: Maðurin hjá bretsku Elizabeth drotning, 99 ára gamli Philip prinsur, er farin. Hesum boðar Buckingham Palace frá fríggjadagin. Philip prinsur varð føddur í Grikkalandi 10. juni 1921. Hann giftist táverandi Elizabeth prinsessu í 1947–hetta var fimm ár, áðrenn hon yvirtók bretsku trónuna. Svenska stjórnin setir nú sjey milliardir krónur–tað er umleið fimm milliardir í okkara krónum–av til at berja niður covid-19 sjúkuna og til økta røkt og koppseting. Svøríki hevur slept mállinum um at øll skulu hava fingið eitt tilboð um koppseting innan 1. juli. Tað upplýsti Lena Hallengren á einum tíðindafundi skírisdag. Dagurin er nú fluttur til 15. august, segði hon. Koppsetingarmálið varð sett í desember, og ætlanin var at hava brúkt 17,4 milliónir skamtar móti endanum av juni. Nú roknar Svøríki við at hava brúkt 10,9 milliónir skamtar til ta tíð, skrivar TT-tíðindastovan. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 06. apríl 2021 40 Leygardagur 10. apríl 2021 Eemslift Hendrika er nú sleipað til lands Tað eydnaðist at fáa ein enda á neyðstadda skipið í mikukvøldið (Mynd: EPA) SkrivaÐ: Niðurlendska farmaskipið Eemslift Hendrika, sum síðan mánadagin hevur rikist uttan manning út fyri Noregs strond, varð hósdagin sleipað inn til Ålesund. Togararnir Nordmand Drott og BB Ocean fóru síðan at sleipa Eemslift Hendrika við trý míla ferð móti Ålesund. Verjuskipið KV Bergen fylgdi skipunum. Út móti kvøldið hósdagin lá Eemslift Hendrika trygt við bryggju í Ålesund. Skipið hevði tá eina slagsíðu á 30 stig. Norska bjargingartænastan sendi bjargingartyrlur og skip fyri at hjálpa til. Manningin varð mánadagin bjargað av bátinum, og hevur síðan verið á einum hotelli í Giske kommunu, skrivar NRK. Talan varð varð hildin beint eftir páskamessuna í Pæturskirkjuni. Hesaferð var, sum vera mann, koronafarsóttin partur av dagsskránni. -Eg heiti á altjóða samfelagið um at hjálpa við til at fáa koppsetingarheilivágin breiddan út til allan heimin uttan seinkingar–serliga til tey fátækastu londini, segði hann. Frans pávi segði í síni prædiku, at tað líkist ongum, at tað framhaldandi eru vápnaðar ósemjur meðan farsóttin herjar. -Farsóttin spjaðir seg, og sosiala og búskaparliga kreppan er framvegis stór–serliga fyri tey fátæku. Kortini–og tað líkist ongum–eru vápnaðu ósemjurnar ikki støðgaðar, og vápnadubbingin heldur fram, segði pávin. Hann hevur ongar kenslur í fótunum meira. Frammanundan hevur hann ógvusliga pínu í rykkinum, og vísir eisini tekn um at hava tuberkulosu. Aðalskrivarin í Amnesty International metir, at andstøðingurin verður útsettur fyri píning í fongslinum. Tað er torturur, sigur Agnès Callamard, aðalskrivari. Hon vísir eisini á, at tað er ómenniskjaligt ikki at geva honum atgongd til ein lækna, sum hann hevur álit á, sigur hon í samrøðuni. Mikudagin var persónligi læknin hjá Navalnyj, Anastasia Vasiljeva, handtikin uttan fyri fongslið har Aleksej Navaljyj situr. So leingi hann situr í fongsli, er tað ábyrgdin hjá myndugleikunum at tryggja heiluna hjá honum, segði talskvinnan hjá Joe Biden, Jen Psaki. Andstøðingurin skrivaði á Instagram mánadagin, at hann er sinnaður at halda fram við hungursverkfallinum, eisini hóast heilsustøðan versnar. Hann hevur verið í hungursverkfalli síðan seinasta mikudag. Nakað líknandi var forkvinnan í ES-nevndini, Ursula von der Leyen, úti fyri, tá hon var á almennari vitjan hjá turkiska forsetanum í vikuni. Hon og forsetin í Europaráðnum, Charles Michel, vitjaðu týsdagin Recep Tayyip Erdogan í Turkalandi. Endamálið við fundinum var eitt nú at bøta um viðurskiftini millum ES og Turkaland. Eitt filmsbrot av hendingini vísir, at hon var ivasom um hvat hon skuldi siga. Hon harkar og veipar varðisliga við hondunum. At enda varð henni bjóðað sess í eini stórari ljósabrúnari sofu úti á síðuni. Men hon valdi at síggja burt frá hesum, og miðsavna seg um innihaldið á fundinum ístaðin. Talsmaðurin sigur, at tað hevur verið samband við turkiskar myndugleikar um, at slíkt ikki skal henda aftur. Hann leggur afturat, at turkisku myndugleikarnir vóru fullgreiðir yvir, at von der Leyen eisini skuldi koma. Evroparáðið stóð á odda fyri hesi ætlan. Viðferðin, sum van der Leyen fekk, hevur fingið øði í fleiri ES-politikarar. Spanska Iratxe Garcia Perez, havur kallað hendingina skammiliga. Men sambært Sky News vóru fundir millum umboð fyri ES og Turkaland undan fundinum fyri at semjast um hvussu fundurin skuldi fara fram. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 44 Leygardagur 10. apríl 2021 Sendimaðurin útilæstur Sendimaðurin hjá Myanmar í London er tveittur út. Varasendiharrin, ið stuðlar hernaðarstýrinum í heimlandinum hevur tikið yvir Kyaw Zwar Minn uttan fyri sendistovuna í London í mikudagin (Mynd: BBC) SkrivaÐ: Sendimaðurin hjá Myanmar til Bretlands, sleppur ikki inn á sendistovuna í London meira. Síðan hevur herurin sligið alla mótstøðu í landinum harðliga niður. Sendiharrin í London hevur seinastu vikuna sagt seg vera ósamdan við hernaðarstýrið, og hevur heitt á herleiðsluna um at lata landsins veruliga leiðara, Aung San Suu Kyi, leysa. -Eg eri útilæstur, segði Kyaw Zwar Minn við Reuters tíðindastovuna mikudagin uttan fyri sendistovuna í miðbýnum í London. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 08. apríl 2021 45 Leygardagur 10. apríl 2021 Stóru stjørnurnar rýma til Avstralia Samstundis sum fleiri heimsstjørnur flokkast til Avstralia at fáa ein meira frælsan gerandisdag, eru 40.000 avstralskir borgarar fangaðir uttanlands orsakað ferðaavmarkingum og høgum ferðaseðlaprísum Millum tey, sum hava leitað sær til Avstralia at búgva er bretski tónleikarin Ed Sheeran (Savnsmynd) SkrivaÐ: Meðan gerandisdagurin í nógvum londum er merktur av nógvum smittufyribyrgjandi tiltøkum og avmarkingum, eru onnur lond, har fólk, eins og í Føroyum, hava kunnað livað meira vanligt. Eitt land, sum hevur klárað seg væl undir koronafarsóttini er Avstralia, og sambært BBC er tað næstan blivið til eitt slag av mekka fyri tey ríku í Hollywood. Heimskendar stjørnur flokkast nevniliga til landið fyri at fáa ein meira frælsan gerandisdag. Sambært Ritzau eru tó ikki øll, sum fegnast um hetta, m. a. tí fleiri enn 40.000 avstralskir ríkisborgarar framvegis eru fastir í útlondum, eftir at Avstralia lat landamørkini aftur í fjør. Sambært fleiri teirra, sleppa tey ikki heim, tí tað er avmarkað, hvussu nógv sleppa at ferðast inn í Avstralia um vikuna, og tað hevur so hækkað prísin á ferðaseðlum. Prísurin fyri at flúgva millum Avstralia og Evropa kann verða heilt upp í 15.000 krónur pr. persón, og nakað tað sama kostar tað at vera í sóttarhaldi á einum gistingarhúsi, tá mann er sloppin inn í landið. Vang) SkrivaÐ: Sverri Egholm Tað gjørdist spennandi í flogbólti hjá kvinnum síðsta leygardag, tá SÍ og Dráttur spældu seinnu hálvfinaluna um føroyameistaraskapin. Sørvágskvinnur vunnu fyrru hálvfinaluna 3-0, men leygardagin gav Dráttur dygga mótstøðu. Liðini máttu út í ein fimm-settara fyri at finna vinnaran í seinnu finaluni, og úrslitið gjørdist at Dráttur vann fimta settið. Vinstrumegin Bjarni Prior, borgarstjóri í Vága kommunu, og høgrumegin Eyð Ellingsgaard, borgarstjóri í Sørvági Greinin varð fyrstu ferð løgd út 03. apríl 2021 47 Leygardagur 10. apríl 2021 Flogbóltur, menn: Mjølnir vann gullsettið og FM-heitið Hóast ÍF vann seinnu FM-finaluna var Mjølnir sterkari í avgerandi gullsettinum og tryggjaði sær føroyameistaraheitið (Mynd: Jens Kr. Vang) SkrivaÐ: Sverri Egholm Meðan Mjølnir vann fyrru FM-finaluna farna hósdag, var tað ÍF, sum leygardagin vann seinnu finaluna, og eins og hjá kvinnunum, so máttu liðini spæla eitt gullsett fyri at avgera føroyameistaraheitið. Í gullsettinum leikaði javnt á, men Mjølnir var omaná og vann 15-11, og er sostatt føroyameistari. H71 skuldi vinna týskvøldið fyri at halda lív í vónini um at sleppa í finaluna, tí við sigri í Hoyvík leygardagin, høvdu strandakvinnur annað beinið í finaluni. Men tað var ikki uttan stríð. Hoyvíkskvinnur løgdu hart út, og vóru á odda við nógvum málum í fleiri umførum. Hetta gav 19-19 tá dysturin varð bríkslaður av. Tískil máttu liðini út í longda leiktíð, fimm minuttir hvønn vegin, fyri at finna ein vinnara. Her var tað StÍF, sum dró longra stráðið við avgerandi máli frá Emmy Kass í allar seinastu løtu, og vann dystin 23-22. Týskvøldið vóru kyndilskvinnur omaná og vunnu við trimum. Harvið var neyðugt við triðju hálvfinaluni, sum varð leikt í Høllini á Hálsi hóskvøldið. Larmurin og spenningurin var øðiligur. Tað kom betur glið á álopsspælið, men miðskeiðis í hálvleikinum kom aftur stígur í, og fleiri tekniskar villur vóru at síggja. Jovana og Margit forðaðu eisini fyri í fleiri førum, hóast álopi vóru góð. Tað vóru tó Margit og Neistin, ið høvdu ein lítlan fyrimu, tá farið var til hálvleiks. Tá so Brynja Høj noyddist av vølli miðskeiðis í 2. hálvleiki við skaða í fótliðnum, so spældu tær í bláum við sera ungum liðið og uttan tveir lyklaleikarar. Kyndil kom eisini á javnt í 17. minutti (16-16), spælið hjá Neistanum koyrdi ikki heilt, og nú lá tað eitt sindur til kyndilskvinnur. Men so tók Neista-liðið seg saman: Margit Weihe kom av álvara í gongd aftur í málinum, Marjun kom inn og gjørdi mun í báðum endum, og so tók 16-ára gamla Maria Pálsdóttir Nólsoy av álvara ábyrgd. Maria Nólsoy gjørdi veruliga vart við seg (Mynd: Sverri Egholm) Stórur fagnaður á teimum í bláum eftir seinasta bríksl (Mynd: Sverri Egholm) Harvið eru liðini, sum bæði fingu 29 stig í grundspælinum, nú liðug fyri í ár-fyriuttan ein dyst um bronsu, ið er á skránni leygarkvøldið. Neistin endaði á triðja plássi í grunspælinum, StÍF á fjórða, og hesi skulu hittast í FM-finalunum. Talan verður um í minsta lagið um tríggjar finalur og í mesta lagi fimm-tað er liðið, ið fyrst vinnur tríggjar finalur, ið fær steyp og gull. Talan var um ein javnan dyst, sum ikki bleiv avgjørdur fyrr enn í seinastu minuttunum. Tá riggaði tað bara hjá H71, sum vann dystin við einum máli 23-22. Støðan í hálvleikinum var 10-10. Neistin var á odda við tveimum málum í tveimum førum í 1. hálvleiki, og tað tók eina løtu, áðrenn VÍF fekk gongd á áloppspælið og fekk "skotið hol á" Bence Gödor. ið stóð sera væl fyrra helmingin av fyrra hálvleiki. Í hinum endanum byrjaði Mladen at fáa fatur og serliga á skotum frá vongleikarunum hjá Neistanum. Teir megnaðu millum annað at gera sær dælt av yvirtalsstøðum, og Neistin kom bert einaferð aftur niður á minus tvey. Tað var tíðliga í 2. hálvleiki, tá verjuparturin hjá Neistanum stóð seg væl, men so dró VÍF frá aftur, teir í bláum manglaðu loysnir í álopsspælinum, har tann "guli múrurin" stóð væl fyri, og har Mladen framvegis var ein góður aftasti skansi. Tað vóru Filip Jojic og Olsen-brøðurnir, ið gingu á odda við málskjótingini hjá VÍF, men tað var enn eitt sterkt liðavrik, ið laðaði grundina fyri, at finaluluttøkan nú er tryggjað. Fyrsta FM-finalan verður leikt í morgin, 11. apríl. Fyrsta liðið sum vinnur tríggjar finalur gerst føroyameistari. VÍF og H71 skulu eisini spæla mikudagin 14. apríl og leygardagin 17. apríl. Tað var undir dystinum móti HB tann 19. mars, at Finnur Justinussen mátti berast av vølli eftir ein nærdyst. Nú er greitt, at hann hevur slitð krossbandið, og ikki spælir aftur í 2021. Finnur Justinussen varð borin av vøllinum (Mynd: Sverri Egholm) Finnur Justinussen er 32 ár, og hevur skorað 112 mál í 208 dystum fyri Víking sambært Faroesoccer. Liðskiparin hevur síðan givin at spæla fótbólt (Savnsmynd: Jens Kr. Vang) SkrivaÐ: 22. juni og 25. juni verða spennandi fótbóltsdystir í Føroyum. Talan er um eina kapping millum meistaraliðini í Føroyum, Kosovo, Andorra og San Marino. Men tað er nú avgjørt, at hesi liðini skulu spæla undankapping í Føroyum. 8. juni verður lutakast um hvussu dystirnir verða spældir. Verður mannagongdin tann sama, sum í fjør, so verða HB og meistararnir úr Kosovi seedaðir, og koma ikki at hittast í fyrstu dystinum, sum verða spældir 22. juni. Men úrslitini í Champions League hava lagað seg soleiðis, at Norðurírland hevur vunnið seg fram um Føroyar, og norðurírsku meistararnir sleppa nú undan hesi kappingini, sum er millum tey lægst styrkismettu londini í Evropa, tá um felagsfótbólt ræður. Í fjør hendi tað, at meistararnir úr Kosovo, FC Drita, spældu seg í finaluna móti Linfield úr Norðurírlandi. Liðini høvdu vunnið á ávikavist Inter Club d’ Escaldes úr Andorra og Tre Fiori úr San Marino. Linfield trekti útivøll móti pólsku meistarunum úr Legia í Warshawa í fyrsta umfari, og tapti dystin 0-1. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 07. apríl 2021 54 Leygardagur 10. apríl 2021 Ólavur Larsen leingir við ÍF Fuglafirðingar tryggja sær høvuðsvenjaran til og við kappingarárið 2022 Høvuðsvenjarin á besta mansliðnum hjá ÍF, Ólavur Larsen, hevur longt um sáttmálan. Hesum boðar felagið frá farna vikuskiftið. Ólavur Larsen fer eisini at røkja aðrar uppgávur í felagnum aftrat uppgávuni sum høvuðsvenjari. Besta mansliðið hjá fuglfirðingum hevur fingið eina frálíka byrjan upp á kappingarárið, og liggur aftaná trý umfør á øðrum plássi við sjey stigum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 03. apríl 2021 55 Leygardagur 10. apríl 2021 Áskoðarar aftur til dystir í Onglandi seinni í mánaðinum 8.000 áskoðarar við koronapassi sleppa inn til Liga Cup finaluna á Wembley 25. apríl (Savnsmynd: EPA) SkrivaÐ: Tá Tottenham og Manchester City hin 25. apríl fara á Wembley leikvøllin í London fyri at spæla finalu í Liga Cup, verða áskoðarar til dystin. Fyri at kunna fáa atgongumerki, er neyðugt at vísa eitt koronapass, har tað týðuliga gongur fram, um ein er koppsettur ella nýliga testaður. -Talan er um eina vísundaliga roynd, sum skal beina slóð fyri, at vit aftur sleppa at kunna gleðast um at uppliva stórhendingar saman, sigur bretski mentamálaráðharrin, Oliver Dowden. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 04. apríl 2021 56 Leygardagur 10. apríl 2021 Badminton: Spæla um føroyameistaraheitið í dag Kontrast FM verður í Høllini á Hálsi í dag Trígir av finaluluttakararnar til einmansleik í badminton til Kontrast FM finalurnar: Miriam í Grótinum, Magnus Dahl Christiansen og Gunnva K. Jacobsen, øll úr HBF SkrivaÐ: Tíðindaskriv Sera spennandi dystir vóru í Badmintonhøllini í Havn í vikuni, tá innleiðandi umførini til FM í badminton byrjaðu. Kontrast FM verður í høllini á Hálsi í dag, leygardagin 10. apríl. Tá verða allar finalurnar um føroyameistaraheitið í badminton spældar. Dagurin byrjar kl 10, tá verða finalurnar stroymdar á facebook síðuni hjá Badmintonsambandinum. Kappast var í tveimum bólkum, har mótiónsbólkurin súkklaði styttra teinin á 44 kilometrar og 1.100 hæddarmetrar beina leið úr Havn gjøgnum Kaldbaksbotn til Vestmannar og niðan á Mýrarnar. Opin bólkur súkklaði longra teinin á 66 kilometrar og 1.400 hæddarmetrar og fór úr Kollafirði norður til Hósvíkar at venda, og síðani til Vestmannar og niðan á Mýrarnar. Sjey súkklarar luttóku í motiónsbólkinum og seks luttkarar í opnum bólki. Tá komið var til Vestmannar lá vindurin í ryggin og tað bleiv í størri mun ein styrkisdystur millum hvønn súkklara. Helgi drúgvastur Í opnum bólki vóru tríggir mans saman, tá ið drúgva klintringina niðan á Høgareyn úr Leynum byrjaði. Tað eydnaðist Helga Winther Olsen úr Fjallasúkklufelagnum og Dáva Magnussen úr Tórshavnar Súkklufelagið at sleppa undan Jákup Peturi Eliassen úr Føroya Triathlonfelag í brekkuni. King of Mountain Sum ofta er í súkklukappingum, var ein eykakapping løgd inn. Allir súkklarar, sum ynsktu at luttaka, vóru bidnir um at leggja GPS máting á Strava. Hetta er ein talgildur platformur at samanbera tíðir við á einum undanskrásettum strekki. Stórur partur av klintringini er væl omanfyri 10 prosent. Spenningur var um súkklararnir fóru at klára at bøta um áður skjótastu tíð. Tað gjørdi bæði Helgi og Dávur, og Helgi gjørdist skjótasti súkklari á strekkinum við tíðini 15.48 minuttir, sum var 2.47 mininuttari skjótari enn fyrra tíðin. Frá vinstru Jákup Petur Eliassen, Helgi Winther Olsen og Dávur Magnussen (Mynd: Oskar Wilk) Greinin varð fyrstu ferð løgd út 04. apríl 2021 Tað var drama fyri allar pengarnar, tá ið 23 ára gamli Høgni Egilstoft Nielsen úr Sandavágs Talvfelag vann umdystin um FM-heitið í talvi móti 36 ára gamla Martin Poulsen úr Havnar Telvingarfelag. Teir báðir endaðu javnir fremst í landsliðsbólkinum í árligu FM-einstaklingakappingini, sum Klaksvíkar Talvfelag skipaði fyri á Skúlatrøð í dimbuldagavikuni. Fyri tólvtu ferð hesar hálvthundrað ferðirnar, at telvað hevur verið um FM-heitið í einstaklingstelving í nýggjari tíð, mátti umdystur til. Í seinna talvinum spenti Martin seg út. Hann hevði Høgna í trongstøðu, fekk hann at hugsa leingi, so at hann eisini varð trýstur á klokkuni, og í uppbýtisskiftinum úr miðtalvi í endatalv, lá Martin brádliga omaná, og restin var teknikkur. Dramatisk snartelving Nú var 1-1, so farast mátti undir snarkapping. Brádliga misti Martin mann, men honum eydnaðist kortini at bíta saman tenn og stríðast av øllum alvi, og mín sann um hann ikki fekk talvið javnt kortini. Slíkt hendir bara í snartalvum. Nú hevði Martin hvítt í seinna snartalvinum. Vit fingu tí ikki hitt ultimativa Armageddon-talvið, sum hesin umdysturin helst hevði uppiborð. Høgni Egilstoft Nielsen (hm) og Martin Poulsen (vm) takka hvør øðrum fyri ein spennandi og harðan umdyst um FM-heitið. (Mynd: Esbern Christiansen) Umdystur um FM-heitið í unglingadeildini. Árið í ár var tí hitt hálvtrýssinstjúgunda í røðini í nýggjari tíð, at spælt hevur verið um FM-heitið í einstaklingstalvi. Stóri FM-kongurin í føroyskari telving er Palli Henriksen (1902-1980) úr Havn. Hann vann flestu ferðirnar, ið telvað var um FM-heitið árini fyri stovnan Talvsambandsins.