Her verður serliga hugsað um tann partin av føroyska vinnulívinum, sum í dag veruliga líður undir avleiðingunum av heimsfarsóttini. Ikki tí–vit hava tað gott í Føroyum. Merkja nærum ikki avmarkingar vegna koronasmittuna í sama mun sum øll onnur lond í heiminum, sum veruliga eru í neyð og seta ógvuslig tiltøk í verk í royndini at basa smittuútbreiðsluni. Eitt tilboð um at selja part av fyritøkuni til íleggingargrunnar, kann ikki kallast hjálp. Vandin fyri, at ein partur av til dømis matstovuvinnuni ikki hórar undan, er tí til staðar nú. Higartil hava tey klárað seg, men kreppustøðan, sum fyri tíggju mánaðum síðani varð søgd at varða í eitt hálvt ár ella gott og væl tað, sær ikki út til at fáa nakran enda. Og tað er tí, at tú, ið nú verður koppsettur, heldur enn at lata Kattens Værn, Folkekirkens Nødhjælp ella Red Barnet hjálpina, eigur at lata pengarnar til eina føroyska matstovu ella gistingarhús ístaðin. Tú fært eina góða máltíð ella náttarsvøvn í nývaskaðum songjarklæðum afturfyri. Matstovurnar eru ikki áhugaðar at brúka einasta kokkaskúla í landinum–tann í Klaksvík Svein í Heiðunum, góðskuleiðari hjá Smyril Line (Mynd: Sverri Egholm) SkrivaÐ: Øll tey, sum standa í kokkalæru á teimum betru matstovunum í Havn verða send til Danmarkar á skúla. (Mynd: Sverri Egholm) Og her kom fram, at matstovuvinnan ikki brúkar føroyska kokkaskúlan. Hvar senda tit tykkara kokka- og tænaralærlingar á skúla, varð spurt út í salin. -Til Danmarkar, Keypmannahavnar. Ein teirra, ið hevur eina meining um støðuna, er Svein í Heiðum, góðskuleiðari hjá Smyril Line og harvið eisini á hotellunum Hafnia og Brandan. -Eg haldi, at vit skuldu havt eina kokka- og tænaraútbúgving á Glasir ella í tilknýti til Glasir. Um útbúgvingin skal málrættast móti matstovuvinnuni, so hevði hon ligið best í høvuðsstaðnum, heldur Svein í Heiðum, tí tað er í Havn, at matstovurnar eru. Hetta hevði verið ein stór avbjóðing og góður lærdómur fyri bæði kokka- og tænaralærlingar, heldur Svein í Heiðum. Eisini heldur hann, at tað kundi verið gott til tess fyri at fáa nýggj fólk inn í yrkið, at útbúgvingin hevði verið í einum størri útbúgvingarumhvørvi. -Hvør veit, Føroya besti kokkur er kanska farin í timburlæru, og veit ikki av at hann átti at verið kokkur. Hetta varð staðfest hósdagin, tá 11 ymsar matstovur vórðu heiðraðar við serligum skreytblaði at hanga upp í matstovuni. Tað er Den danske Spiseguide, sum letur henda heiðurin. Og hetta merkir, at tær 11 matstovurnar, tær eru í Havn, umborð á Norrønu og Frammi við Gjónna, verða umrøddar í bókini við umleið 300 teimum bestu matstovunum í kongaríkinum. Vanliga verður skipað fyri einum galladøgurða á einari matstovu um heystið, men tað kundi ikki lata seg gera í ár. Tí var stig tikið til at skipa fyri einum serligum lítlum handanartiltaki á matstovuni Húsagarði á Hotel Brandan seinnapartin í dag. Stigtakarar vóru Johan Mortensen og Gutti Winther saman við Svein í Heiðunum, tænastuleiðara hjá Smyril Line. Matstovan KatrinaChristiansen fekk henda heiðurin. Tvær stjørnur verða givnar fyri matstovur, ið veita eina avbjóðandi og spennandi uppliving við góðari tænastu og vegleiðing. Tvær stjørnur fingu: BarbaraFishhouse og Áarstova. Tríggjar stjørnur fekk The Tarv. Harafturat var matstovuleiðarin Wi Ounsa eisini kosin Ársins kjøt-sommelier 2020. Endiliga er tað Koks frammi við Gjónna, sum er í eisnum flokki fyri seg millum føroyskar matstovur. Johannes Jensen, stjóri í Gist og Vist (Mynd: Sverri Egholm) Greinin varð fyrstu ferð løgd út 28. Jan 2021 4 Leygardagur 30. Jan 2021 Komnir 100 metrar nærri Dali Arbeiðið at gera Dalstunnilin gongur væl, og næstan 100 metrar eru boraðir. Játtan røkkur til í summar, men tað ganga eini seks ár áðrenn tunnilin kemur út í Dali Nærum 100 metrar eru boraðir, og ferð er komin á arbeiðið. Væntandi eru 400 metrar boraðir tá vit nærkast summarinum. Ein 2,2 kilometrar langan tunnil, sum skal loysa vandamiklu farleiðina eftir Dalsvegnum av. Tað var stór gleði millum dalbingar á stóra degnum-nú fór nýggja farleiðin endiliga at koma. Men tað bleiv beinanvegin greitt, at tað gongur ein rúm tíð, áðrenn tvísporaði tunnilin verður klárur at taka í nýtslu. Í hesum førinum verða níggju milliónir játtaðar um ári, og borað verður so langt tað røkkur, og síðani verður farið í gongd aftur árið eftir, tá játtan er tøk aftur. Við núverandi játtan og gongur so væl, sum tað ger nú, klára vit 400 metrar um árið. Vóru 20 milliónir á játtanini árliga, so kláraði man 700 metrar, og hevði arbeitt alt árið, greiðir Fríðrik Heinesen frá. Tað er gott, sigur Fríðrik Heinesen, verkætlanarleiðari. Hann samanber við Sandoyartunnilin, har teir arbeiða í tveimum vaktum og klára 50 metrar upp á eina viku. Í løtuni klárar tunnilstoymið í miðal eina spreinging um dagin, men miðað verður eftir at koma upp á hálva aðru spreinging í miðal. Hvør spreinging fer umleið fimm metrar inn. Fakta um Dalstunnilin • 2,2 km til longdar úr Húsavík til Dals • Fyrsta skot latið 5. november 2020 • Við núverandi játtan: 400 metrar um ári • Fer at taka hálvt sætta ár við núverandi játtan at bora til Dals Greinin varð fyrstu ferð løgd út 30. Jan 2021 5 Størv Starvsfólk at arbeiða í stuðulstoymi fyri børn í Vágum Størvini omanfyri eru frá Portalinum, sum er størsta savning í Føroyum. 6 Leygardagur 30. Jan 2021 Skipan og strukturur vera lyklaorðini við Djúpumýru Stjórin Glenn Ståhl sigur, at hetta, saman við meira venjing við størri góðsku, skal eykenna nýggja akademiið, ið KÍ hevur stovnsett. Tað fer at kosta 1,5 millión árliga at reka Glenn Ståhl er akademistjóri. Hann legði milluma annað dent á, at skiftið frá ungdómsfótbólt til vaksnamannafótbólt skuldi ganga smidliga (Mynd: Sverri Egholm) SkrivaÐ: Agnar Prestá Tað er hósdagur 28. januar, og tað liggur nakað av kava á vøllin við Djúpumýru. Harvið hava teir altíð havt bert áleið fimm minuttir til "plenuna", har teir eiga eina rúgvu av tímum, har teir hava vant við ymsu ungdómsliðnum og fast seinastu seks árini við besta liðnum hjá barndómsfelagnum. Jóannes Danielsen og Jóannes Bjartalíð fegnast saman við øðrum liðfeløgum í ótrúliga 6-1 sigrinum á Dinamo Tibilisi (Mynd: Sverri Egholm) Liðformaðurin Jákup B. Andrasen (nr. 8) eftir leiklok móti Tibilisi. Nummar 11, Jonn Johannessen, er trý og eitt hálvt ár yngri. Jóannes K. Danielsen varð í sínum triðja árið sum bakkur kosin ársins verjuleikari, og Jákup B. Andreasen tók fyrst ímóti steypinum sum liðformaður, og miðvallarovastin varð kosin besti ungi leikari í Føroyum. Saman eru hesir leikararnir, sum eisini hava gjørt um seg í evropeiskum brøgdum fyri KÍ og í landsliðsfótbólti seinnu árini, ein ímynd fyri hvat KÍ sum felag vil skapa av leikarum. (Mynd: Sverri Egholm) Malmö, AIK, FC Nordsjælland, FCK, FC Midtjylland og KÍ Ímeðan stjørnurnar í Klaksvík eru við bóltinum uttanfyri, verða ætlanirnar um at skapa tær næstu lagdar fram á loftinum á KÍ-høllini. -KÍ er eitt ógvuliga stórt, framsøkið og tillokkandi felag, og vit vilja halda fram at betra tað. Arbeiðshátturin ið vit fara at nýta í mun til at skipa venjingar hjá akademiinum minnir um tann, ið stórfeløg í Skandinavia nýta í ungdómsdeildunum: FC Nordsjælland, FCK, FC Midtjylland, Malmö FF og AIK. Og Eyðstein Poulsen, ið er starvsnevndarlimurin við ábyrgd av akademiinum, nevndi eisini FC Midtjylland. Skulu brynjast til lopið við góðum og røttum strukturi Tøl sum Norðlýsið fyri stuttum hevur gjørt upp vísa, at talið av leikarum í hópinum hjá besta mansliðnum hjá KÍ, sum eru uppvaksnir í felagnum, fyri tað mesta hevur verið lækkandi seinnu árini. Krøvini at spæla á einum oddaliði í Føroyum hækka alsamt, og arbeiðið á akademiinum verður sera týðandi fyri, um tað fer at eydnast KÍ at uppala framtíðar stjørnur. Hvussu skal hetta so skipast? Eisini fara eldru liðini at nýta tíð til video, og vit fara at arbeiða við lopinum frá ungdómsfótbólt til vaksnamannafótbólt, ið er ein avbjóðing. Her verður hátturin, ið vit arbeiða við, avgerðandi. So snýr tað seg eisini um at fáa meira venjing, sum so eisini skal vera við góðsku. Hann er í løtuni í dialogi við Skúlan á Skúlatrøð um samstarv viðvíkjandi fótbóltsvenjing, og hetta fer allarhelst eisini at vera partur av akademiinum. Tað skal vera ein reyður (bláur) tráður í arbeiðnum, varð eisini nevnt, og Glenn Ståhl segði, at tað er umráðandi, at "KÍ-úttrykkið" sum er kent, verður gjøgnumarbeitt. Í heyst sat ein bólkur og setti orð á nøkur eyðkenni í leikháttinum, ið skal eyðkenna øll liðini hjá KÍ, og síðani hevur tað verið arbeitt víðari við teimum, og orð hava verið sett á, hvussu tey skulu venjast og nær-í hvørjum aldri o. s. fr. Hann er eisini settur sum venjari hjá 1. deild hjá monnum, ið hevur eitt sera ungt lið og hoyrir undir akademiið. Harvið kemur at Oddur at hava ein stóran leiklut í menningini hjá leikarunum, ið møguliga standa á gáttini til besta liðið og fyri at fáa eina smidligari yvirgongd. Arbeitt verður í løtuni uppá at fáa fleiri venjarar-avdúkað varð hósdagin, at Eyðun Klakstein kemur inn tvær ferðir um vikuna. Frá U9 og niðureftir eitur tað barnafótbóltur, og har skal ein leiðari setast. Eyðstein segði eisini, at øll frá U11 og uppeftir fáa eitt venjingarsett frá felagnum. 7,5 milliónir settar av komandi árini Áðrenn tíðindafundin kom fram, at 1,5 milliónir krónur av peninginum, ið Betri liðið hjá monnum vann felagnum orsakað av evropeisku luttøkini í fjør, fer til akademiið. Akademiið fer at kosta KÍ áleið eina millión meira árliga enn ungdómsarbeiði gjørdi frammanundan, og harvið hevur felagið av álvara valt at gera eina íløgu í framtíðina. Spurningurin er so nær, og í hvussu stóran mun fruktirnar av íløgunum og arbeiðnum koma at síggjast. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 30. Jan 2021 7 Leygardagur 30. Jan 2021 Hálv millión meira til Taks til eftirlit av innsmugling Landsstýrismaðurin í fíggjarmálum, Jørgen Niclasen, hevur sent løgtinginum dagføring av tollógini, sum skal tryggja Taks betur amboð til eftirlit við innsmugling av rúsevnum Landsstýrismaðurin við fíggjarmálum, Jørgen Niclasen, hevur sent Løgtinginum eina dagføring av tolllógini, sum millum annað tryggjar tollarum fult elektroniskt innlit í ferðafólkalistar og upplýsingar, sum flutningsfeløgini hava um tann ferðandi. Hetta tryggjar, at viðgerðin av upplýsingum verður einsháttað og at til ber at fremja eina váðagreining í nóg góðari tíð til at tryggja eitt nøktandi fysiskt eftirlit, tá fólk koma til landið. Løgtingið hevur hækkað játtanina hjá TAKS til eftirlitið av innsmugling av rúsevnum við 500.000 krónum. Men tað hevur týdning fyri landsstýrismannin við fíggjarmálum at herða átøkini móti rúsevnissmugling, og tí er dagføringin av tolllógini bara fyrsta stigið:-Eg øtist sjálvsagt yvir vaksandi rúsevnistrupulleikan í Føroyum og nýggju framferðarhættirnar, sum síggjast í narkoumhvørvinum. Lógaruppskotið er gjørt í samstarvi við TAKS og hevur verið til hoyringar hjá øllum viðkomandi pørtum. Dátueftirlitið lat inn hoyringarsvar, sum tey einastu, og viðmerkingarnar hjá Dátueftirlitinum eru tiknar til eftirtektar og rættaðar í lógaruppskotinum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 27. Jan 2021 8 Leygardagur 30. Jan 2021 Gistingarnar fóru næstan niður í helvt í fjør Góðar 108.000 gistingarnætur vórðu seldar í 2020-hetta svarar til 55 prosent av 2019 Rættiligur yvirkapasitetur hevur verið í føroysku gistingarhúsvinnuni í ár, serliga eftir at nýggjastu hotellini vórðu tikin í brúk (Savnsmynd: Jens Kr. Nú tølini fyri gistingarnar í 2020 eru løgd saman, so kom talið av gistingum upp á 108.653 gistingar. Hetta svarar til 55 prosent av tí, sum selt varð í 2019. Hotellini og gistingarhúsini høvdu 94.940 gistingar, kampingplássini høvdu 5.479, 7.869 gistingar vóru í leigaðum íbúð ella húsum og 365 gistingar eru skrásettar sum ból og biti. Gistingarnar í 2020 lógu sostatt yvir 23.612 lægri enn í 2013. Tá hugt verður eftir hvør hevur keypt gistingarnar á hotellunum, so sæst, at tað eru flest danir, ið hava biðið um hotellsong í Føroyum í 2020. Hotellini og gistingarhúsini seldu 39.552 gistingar til danir og 33.496 gistingar til føroyingar. Sama er galdandi viðvíkjandi gistingunum á kampingplássum. Av 5.479 gistingum, vórðu tær 3.549 keyptar av føroyingum, vísa hagtølini. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 9 Leygardagur 30. Jan 2021 Mugu gera alt fyri at basa kynsligum ágangi Allir stovnar og felagsskapir, sum eru um børn og ung, skulu krevja reina revsiváttan frá starvsfólkum og sjálvbodnum, heldur Djóni Nolsøe Joensen, sum hevur latið eitt uppskot inn um at seta í verk skipan við barnaváttanum SkrivaÐ: Tíðindaskriv Altjóða kanningar vísa, at millum 10 og 25 prosent eru fyri kynsligum ágangi sum børn, og vit vita, at hetta eisini er ein umfatandi trupulleiki her á landi. Ein barnaváttan er ein víðkað revsiváttan, har upplýst verður, um viðkomandi persónur er dømdur fyri at hava gjørt seg kynsliga inn á børn. Sum støðan er í dag áliggur tað ikki arbeiðsgevara, privat, kommunalt ella hjá landinum, at krevja barnaváttanir frá arbeiðstakara á t. d. námsfrøðiliga økinum. Í 2012 var uppskot til samtyktar, um at heimila fólki at biðja um barnaváttan, samtykt í Løgtinginum. Tá málið varð viðgjørt á tingi seinast, vóru fleiri hoyringspartar á fundi í rættarnevndini m. a. løgreglan, Barnaverndarstovan, Kris og Kriminalforsorgin. Flestu hoyringspartar vístu á, at tað er skilagott at seta í verk eina skipan við barnaváttanum, tó at onkur metti, at talan var um falska rættartrygd. Nevndin ásannaði í álitinum, at tað er greitt, at ein slík barnaváttan ikki kemur at forða fyri, at allur kynsligur ágangur heldur uppat, og at ein barnaváttan bert fer at vísa upplýsingar um kynsliga misnýtslu, sum viðkomandi er dømdur fyri. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 24. Jan 2021 10 Leygardagur 30. Jan 2021 Umráðandi at forða fyri at rotta kemur til rottufríar oyggjar Undanfarna týsdag skipaði Umhvørvisstovan fyri fundi fyri allar kommunurnar í Sandoynni um fyribyrging og týning av rottu–Sandoy er ein av 11 rottufríum oyggjum (Savnsmynd) SkrivaÐ: Týsdagin 19. januar skipaði Umhvørvisstovan fyri fundi fyri allar kommunurnar í Sandoynni um fyribyrging og týning av rottu. Fundurin, sum varð hildin í Virkinum á Sandi, var hin fyrsti í eini røð av fundum, sum Umhvørvisstovan ætlar at hava við allar kommunur í landinum. Endamálið við fundinum var at kunna kommunurnar um kunngerðina um fyribyrging og týning av rottu og tær skyldur og uppgávur, sum eru álagdar kommununum og øðrum. Hetta er galdandi fyri heilsølur, sum senda farm, og tey, sum flyta farmin bæði loftvegis, sjóvegis ella koyrandi. Tann, sum eigur ella rekur undirsjóvartunnil til rottufría oyggj, skal áhaldandi hava eftirlit við, um rotta er í tunlinum, og skulu rottufellur og eitur altíð vera í tunlinum. Allar kommunurnar í Sandoy hava nú bílagt útgerð til yvirvøku av rottu, og fellur og eitur, sum skal leggjast út, um boðað verður frá rottu, skrivar Umhvørvisstovan. Nøgdin fall úr 20.291 tonsum í 2019 niður í góð 9.435 tons í fjør, sum er meira enn ein helvtar minking, svarandi til 53,5 prosent. Hetta vísa seinastu hagtølini frá Hagstovuni. Nøgdin av hýsu lækkaði ein lítlan fjórðing úr 8.284 niður í 6.320 tons, meðan eitt vet meira av upsa varð avreiddur í fjør í mun til 2019, 20.540 tons móti 18.855 tons í 2019. Avreiðingarnøgdin av uppsjóvarfiski veiddur á øllum økjum varð áleið tann sama í fjør sum í 2019. Eins og avreiðingarvirðið eisini varð tað sama. Nøgdin av svartkjafti og makreli varð nakað hægri við ávikavist 2 og 11 prosent. Einki bendir á, at onnur í Føroyum eru smittað við bretska koronufrábrigdinum Privatar upptøkur, sum Dagur og vika hevur fingið fatur á (Mynd: Dagur og vika/KVF) SkrivaÐ: Sverri Egholm“ Sum sild í tunnu” vóru orðini sum vakthavandi á politistøðini í Havn segði sunnumorgunin, tá Portalurin ringdi at frætta okkurt úr døgnrapportini. Skeinkistøðini vóru á tremur, men í Luux, sum heldur til í Klubbagarðinum í Havn, avlýstu tey eina konsert við Gulddreng og Janus Wiberg Mortensen, sum skuldi vera fríggjadagin. Orsøkin til avlýsingina var, at Luux ynskti at virða tilmælini. -Fyri tað fyrsta tilmæla vit eina frástøðu á tveir metrar, og vit mæla eisini til, at tað ikki eru fleiri enn 20 fólk savnað í óskipaðum bólkum, og har sær tað út til at vera óskipað, segði Michael Boolsen, fúti, tá Dagur og vika vísti honum upptøkur úr Tvøroyrar klubba. Men konsert ella ikki. Tá løgreglan sigur, at tað var stúgvandi fult av fólki í býnum, so eru eisini onnur skeinkistøð, sum ikki hava virt tilmælini upp á 20 fólk, sum nærum tykjast ógjørlig at fylgja, um ein rekur barrvirksemi. Blaðið The Orchadian hevði í vikuni grein um Eysturoyartunnilin, og hevði í hesum sambandi samrøðu við Angus MacNeil (SNP), sum er limur í bretska undirhúsinum, umboðandi Suðuroyggjar (Herbridurnar). Júst Angus MacNeill hevur í fleiri ár arbeitt við at betra um infrakervið til skotsku oyggjarnar, og í hesum stríðið hevur hann aftur og aftur víst á, hvussu føroyingar gera. -Hevði eg havt ein gandastav, so høvdu tunnilsmarkinurnar nú verið á veg til skotsku oyggjarnar, sigur Angus MacNeil. -Einhvør tunnilsboring av slíkum slagi hevði havt eina domino-ávirkan á skotsku oyggjasamfeløgini, sigur Angus MacNeil. Hann vísir á, at fólkatalið í Føroyum er økt úr 48.000 í 2007 til 53.000 nú. -Tað svarar til ein vøkstur á 16 prosent. Tað er svarið sum Jørgen Niclasen, landsstýrismaður við fíggjarmálum, hevur givið Bjarna Hammer, tingmanni fyri Javnaðarflokkin, sum hevur spurt um Suðuroyartunnilin. Bjarni Hammer vildi hava at vita hvat úrslitið av forkanningunum, sum vóru gjørdar í 2020, og hvat næsta stigið verður. -Seismiskar kanningar vórðu gjørdar í Skúvoyarfirði, Dímunarfirði og Suðuroyarfirði. -Neyðugt er at kanna úrslitini betur og at greina úrslitini saman við úrslitunum frá jarðfrøðiligu kanningunum, sum verða gjørdar í 2021, sigur Jørgen Nclasen í svarinum. Hann sigur at næsta stig verður at gera fleiri seismiskar kanningar og borihol í ár. Løgtingið hevur fyri 2021 játtað fimm milliónir til forkanningar og fyrireikingarnar av Suðuroyartunlinum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 16 Leygardagur 30. Jan 2021 Ongar ítøkiligar ætlanir á Gomlurætt Í løtuni eru ongar ítøkiligar ætlanir við havnini á Gomlurætt, tá Sandoyartunnilin verður liðugur, sigur landsstýrismaðurin Í núverandi løtu eru tó ongar ítøkiligar ætlanir við havnini á Gomlurætt, men málið verður tikið upp politiskt, tá tunnilin er komin longur ávegis, sigur Jørgen Niclasen svari til grein 52 spurning frá Heðini Mortensen. -Í løtuni verður ein stórur partur av havnini á Gomlurætt nýttur í sambandi við gerð av Sandoyartunlinum. Harumframt verður havnin nýtt til parkering í sambandi við farleiðirnar hjá Strandfaraskip Landsins til Hest/Koltur/Skopun. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 17 Leygardagur 30. Jan 2021 Klárt at flyta inn í íbúðirnar á Norðoyri Hevur gingið skjótt at selja íbúðirnar-tær næstu verða klárar í mai SkrivaÐ: Tíðindaskriv Týsdagin fingu fyrstu íbúgvarnir lyklarnar til nýggju og snotuligu íbúðirnar á Norðoyri, sum Norðhús hevur latið bygt. Verkætlanin byrjaði fyri 12 mánaðum síðani, og longu nú kunnu fyrstu fólkini flyta inn, upplýsir Hjalti Josephsen, stjóri í Norðhús. -Hetta hevur verið spennandi og eisini eitt sindur øðrvísi. Fyrsti bygningurin hevur seks íbúðir, ið allar eru seldar, og stutt niðanfyri er longu full ferð komin á ein eins íbúðarbygning, ið eftir ætlan skal standa liðugur í mai í ár. Allar seks íbúðirnar í bygninginum niðanfyri eru eisini seldar, og stjórin upplýsir, at ein bygningur við trimum íbúðum skal eisini byggjast eitt sindur sunnanfyri, har bert ein íbúð er óseld í løtuni. Seinasti bygningurin skal eftir ætlan standa liðugur hálvan oktober í ár. Íbúðirnar eru gjørdar orkusparandi við hitapumpu og eru eisini sera væl bjálvaðar. So skjótt kavin er burtur, verður farið undir at asfaltera og fáa ljósviðurskiftini uttanfyri liðug. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 26. Jan 2021 18 Leygardagur 30. Jan 2021 Tók bert tólv mánaðir at byggja Næsta stig hjá Norðhús er at fara undir at byggja fleiri íbúðir undir Fossum SkrivaÐ: Tað hevur gingið skjótt at bygt íbúðirnar á Norðoyri. Tí eri eg sjálvandi sera fegin um, at vit eftir tólv mánaðir kunnu fáa fyrstu íbúgvarnar inn í íbúðirnar, sigur Rógvi Josephsen, ið er ein av eigarunum av Norðhús, og sum hevur stýrt verkætlanini. -Vit hava lagt okkum eftir at byggja við høgari góðsku, og síðani vit gjørdu fyrsta bygningin í 2011, hava vit gjørt smávegis betringar og tillagingar, ið ger hendan bygningin enn betri. Arbeiðið hevur gingið ómetaliga væl, og eg haldi, at íbúgvarnir eru fegnir um úrslitið. Eftirspurningurin hevur verið stórur, og vit brúka nú alla orku at leggja tingini væl til rættis, upplýsir Hjalti Josephsen, stjóri í Norðhús. Farið verður undir fyrsta bygningin undir Fossum heilt skjótt, og tá ið verkætlanin er liðug, verður økið vakurt og hugnligt, har bygningarnir fella væl til í lendinum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 26. Jan 2021 19 Leygardagur 30. Jan 2021 Sambýli til fólk við menningartarni á Mýrini í Hoyvík verður bygt Hetta varð einmælt samtykt í landstýrinum týsdagin. Arbeiðið at byggja nýggja sambýlið verður boðið út í mars, og lisitatiónin verður í apríl. Farið verður undir at byggja í juni, og klárt verður at flyta inn umleið september/oktober í næsta ár. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 26. Jan 2021 20 Leygardagur 30. Jan 2021 Djóni Joensen verður nýggjur kommunulækni í Vágunum Hann tekur við 1. apríl, og harvið verða bæði kommunulæknastørvini í Vága læknadømi mannað. Hetta starvið hevur hann røkt síðan nú hann flytur til Vága læknadømi. Djóni er búsitandi í Miðvági. Hann hevur millum annað eisini verið við A-landsliðnum hjá monnum í fótbólti sum lækni. Talan er um ársins Hidden Gem Awards, altso ein heiðursløn fyri at vera ein fjaldur dýrgripur. Ársins virðislønir leggja serliga dent á matstovur og kokkar, ið hava megna at taka upp avbjóðingarnar í korone-kreppuni. Sagt verður soleiðis um matupplivingina, eina kann fáa á Koks:“ Kreativitetur kann daga undan í ófrælsi, og henda matstovan í Føroyum kann vera súmbolsk fyri dugnaligu, sjálváløgdu avmarkingarnar fyri komandi tíðum. Rætt skal vera rætt. Koks og Poul Andrias Ziska eru ikki tey einastu, sum vórðu heiðrað fyri at vera eitt‘ hidden gem’. Matstovurnar La Famme du Boucher í Marseilles í Fraklandi, Nur í Fez í Marokko, La Café Suisse í Bex í Sveits, Langouste í Beograd í Serbia, D’ Berto í Pontevedra í Spania, House 102 í Foshan í Kina og Willows Inn í Lummi Island í USA vórðu eisini heiðraðar við hesi virðislønini. Matsovurnar verða mettar eftir einum stiga upp til hundrað. Tær bestu matstovurnar í nýggjasta listanum fáa 99,5 stig, og eru tær fýra í tali. Tær eru Guy Savon í Paris, Le Bernardin í New York og so tvær japanskar matstovur, Ryugin í Chiyoda-ku og Sugalabo í Minato-ku. Effo hevur nú stovnað nýtt felag í Danmark, ið skal veita oljuúrdráttir til skip, ið leggja leiðina framvið Norðurjyllandi. Nýggja felagið, ið hevur heimstað í Hirtshals, er stovnað av Effo, men hevur eisini lokalar íleggjarar við sum eigarar. -Effo hevur 100 ára royndir við oljuveitingum í Føroyum, og hevur eisini veitt tænastur til kundar uttan fyri Føroyar. -Felagið hevur verið væl móttikið, og vit hava longu veitt fleiri skipum olju og oljuúrdráttir, leggur Janus Thomsen at enda afturat. Felagið í Hirtshals er stovnað undir navninum Carl Jensen’ s Marinelager. Hóast talan er um nýstovnað felag, er talan í vissan mun um framhald av virkseminum hjá fyritøkuni við sama navni, ið gavst við sínum virksemi á sumri 2020. -Vit fegnast um, at føroyska flaggið fær góð skotsmál og verður roknað sum eitt kvalitetsflagg. Fyri føroysk handilsskip eru hetta góð tíðindi, tí tað hevur alstóran týdning, at føroyska flaggið verður sett í samband við trygd og góðsku á sjónum, sigur Jens Meinhard Rasmussen, formaður í Reiðarafelagnum fyri Handilsskip. Avrikslistin gevur ábendingar um, hvussu teir einstøku flaggstatirnir um allan heimin klára seg. Um flaggið ikki verður mett sum góðskuflagg kann hetta ávirka virksemið og raksturin hjá reiðaríum, eitt nú við øktum eftirlitsvitjanum og fleiri krøvum til avtalur. Jens Meinhard Rasmussen, formaður í Reiðarafelagnum fyri Handilsskip:-Vit fegnast um, at føroyska flaggið fær góð skotsmál og verður roknað sum eitt kvalitetsflagg Greinin varð fyrstu ferð løgd út 29. Jan 2021-Í hesum avbjóðandi tíðum er tað av serligum týdningi, at bæði vit sjálvi og onnur verða mint á týdningin av arbeiðinum, vit gera, leggur hann afturat. Goi Peace Foundation er ein felagsskapur, sum hevur sín uppruna í Japan, og sum samstarvar tætt við Sameindu Tjóða. Tað skrivar Danmarks Radio. Í Danmark eru tey nú farin undir at koppseta fólk á øðrum sinni, og meðan tað vóru fýra prosent av teimum koppsettu, ið fingu hjáárin eftir fyrsta prikið, so vísa tølini nú, at tað er millum 16 og 17 prosent, ið fáa hjáárin eftir at verða koppsett á øðrum sinni. Men hetta kemur ikki óvart á Carsten Schade Larsen, yvirlækna á Aarhus Universitetshospital. Onnur ávirkanin er eymleiki og reyð og hovin húð rundan um prikið, og so er talan um fepur, vødda- og liðapínu, møði, vaml og leysur magi. -Vaksinan setir fer á órinsskipanina, sum svarar aftur. Hjáárin eru eitt gott tekin, tí tað ber boð um, at vaksinan virkar. Í Føroyum eru vit ikki komin so langt við koppsetingini enn. Enn er bert ein føroyingur, sum hevur fingið aðru koppsetingina. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 28. Jan 2021 26 Leygardagur 30. Jan 2021 Sturgeon fer eftir fólkaatkvøðu Biður um fólksins stuðul til at halda fólkaatkvøðu um skotskt fullveldi–líka mikið hvat Westminster sigur. Sambært Sturgeon hevur brexit broytt politisku støðuna í landinum so mikið nógv, at tað ikki longur er neyðugt við samtykki frá bretsku stjórnini. -Eg vil halda eina lógliga fólkaatkvøðu, og eg fari at biðja skotska fólkið um at geva mær heimildina til tað á valinum í mai. Um tey geva mær fullmaktina, so er tað tað, eg ætli mær at gera, segði Nicola Sturgeon við BBC í gjár. Seinasta samdøgrið vórðu 752 nýggir smittutilburðir staðfestir í Skotlandi. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 27 Leygardagur 30. Jan 2021 Ein lítil broyting kann geva heilivágsfyritøku eina eyka milliardupphædd Ein broyting í vørulýsingini av koppingarevninum hjá Pfizer/BioNTech er orsøkin til, at ES nú fær færri gløs við koppingarevni enn væntað Eftir umbøn frá Pfizer/BioNTech hevur ES nevniliga góðkent eina broyting í vørulýsingini á koppingarevninum, har tað nú framgongur, at hvørt glas inniheldur seks skamtar í staðin fyri fimm. Tað er hendan broytingin, sum nú er orsøkin til, at fyritøkan fer at veita minni koppingarevni–talið á skamtum er tað sama, men nú eru færri gløs. Hendan broytingin hevur leysgivið 20 prosent fleiri skamtar, og kann hon eisini enda við at geva fyritøkuni eina eyka milliardupphædd. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 24. Jan 2021 Skuldsettir eftir grein í revsilógini, sum sera sjáldan verður brúkt (Mynd: EPA) SkrivaÐ: Ein 32 ára gamal dani varð í vikuni varðhaldsfongslaður í knappar fýra vikur, skuldsettur fyri at hava hongt eina dukku, ímyndandi donsku forsætisráðkvinnuna Mette Frederiksen, upp á ein lyktasteyra. Á dukkuni hekk ein lepi, har tað stóð: "Hun må og skal aflives". Tveir aðrir menn, 30 og 34 ár vórðu varðhaldsfongslaðir sunnudagin við somu skuldsetingum. Allir eru skuldsettir eftir m. a. grein 113 í revsilógini–ein grein, ið sjáldan verður brúkt, ið snýr seg um at hótta trygdina hjá fólkatinginum ella royna at hótta ella forða fólkatinginum í at fremja sín politikk. Brot á grein 113 í revsilógini kann geva fongsulsdóm upp í 16 ár–í serligum førum lívstíðardóm. -Vit hava sæð hvussu skjótt vit kunnu missa tamarhald á nýggja frábrigdinum. Tí kunnu vit ikki slaka í tiltøkunum. Eiisni tá fleiri eru koppsett, mugu vit vera varlig, segði Mette Frederiksen. Lesandi á universitetinum, miðnámsskúlum og øðrum umframt elstu næmingarnir í fólkaskúlanum sleppa heldur ikki til undirvísing til í endanum av februar. Hinvegin er møguligt at yngstu flokkarnir í fólkaskúlanum fara í skúla áðrenn 28. februar. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 28. Jan 2021 30 Leygardagur 30. Jan 2021 18 milliardir krónur til donsku minkaalararnar Danska stjórnin hevur gjørt semju um endurgjald (Mynd: EPA) SkrivaÐ: Minkamálið gerst dýrt fyri Danmark. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 26. Jan 2021 31 Leygardagur 30. Jan 2021 Forsetin í Meksiko fingið covid-19 Andres Manuel Lopez Obrador boðaði í vikuni frá, at hann hevur mild sjúkueyðkenni, og at hann fær viðgerð fyri sjúkuna Meksikanski forsetin, Andres Manuel Lopez Obrador er bjartskygdur (Mynd: EPA) SkrivaÐ: Sunnudagin boðaði forsetin í Meksiko, Andres Manuel Lopez Obrador, frá, at hann hevði fingið staðfest covid-19. 67 ára gamli forsetin sigur, at hann hevur mild sjúkueyðkenni, og at hann fær viðgerð fyri sjúkuna. Meksikanski forsetin roykti nógv, inntil hann í 2013 fekk ein hjartatilburð. Síðan covid-19 kom til landið fyri tíggju mánaðum síðani, hevur hann noktað at brúkt munnbind alment. smittutilburðir og nærum 150.000 andlát, men hóast hetta er undirtøkan fyri Andres Manuel Lopez Obrador vaksin undir farsóttini. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 32 Leygardagur 30. Jan 2021 Fyrsta ráðkvinnan við fíggjarmálum í USA Senatið hevur góðkend Janet Yellen SkrivaÐ: Janet Yellen var eftir eina atkvøðugreiðslu í amerikanska senatinum týsnáttina góðkend sum nýggj ráðkvinna við fíggjarmálum, skrivar AFP-tíðindastovan. Tað var nýggi demokratiski forsetin, Joe Biden, sum tilnevndi Yellen til henda týdningarmikla sess í amerikansku stjórnini. -Eg eri á nógvum økjum ósamdur við Yellen, serliga viðvíkjandi skattapolitikki, men hon hevur lovað, at hon fer at samstarvs við okkum, segði republikanski senatorurin, Mike Crapo sambært Reuters eftir fundin í fíggjarnevndini. Yellen fær nú ein avgerandi leiklut í fíggjarpolitikkinum hjá Joe Biden, ið er hart ávirkaður av koronafarsóttini. Fyrsta uppgáva hennara verður at finna fram til eina semju við kongressina um ein nýggjan kreppupakka á 1.900 milliardir dollarar, sum Joe Biden hevur skotið upp fyri at endurreisa búskapin. Í veruleikanum hava vit ikki ráð til ikki at gera íløgurnar nú, segði hann. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 26. Jan 2021 33 Leygardagur 30. Jan 2021 Maðurin, sum m. a. varð kendur fyri sendingina "Larry King Live", andaðist í morgun, 87 ára gamal Larry King varð føddur 19. november 1933. Í dag andaðist hann, 87 ára gamal (Mynd: EPA) SkrivaÐ: Amerikanski sjónvarpsverturin Larry King er deyður, 87 ára gamal. Í 2019 fekk hann eisini slag, sum hann var nær við at doyggja av. Larry King byrjaði at arbeiða sum miðlafólk í 1957. Hann er m. a. kendur fyri CNN-sendingina "Larry King Live", sum koyrdi í sjónvarpinum í 25 ár. Felagið, sum seinastu mongu árini hevur gjørt stórar íløgur í bæði leiting, útbygging og framleiðslu av olju og gassi kring allan heim, hevur sett sær fyri at velja út tey lond og øki, har felagið metir tað vera mest lønandi at virka í framtíðini. Hann sigur við norska miðilin E 24, at nógv av virkseminum hjá Equinor er ikki nóg lønandi, og hetta skal broytast. Felagið er tí farið undir at kanna íløgurnar, sum eru gjørdar kring heimin, hvørjar felagið skal halda fram við og hvørjar felagið skal taka seg úr aftur. Stórar íløgur verða í løtuni gjørdar á fleiri nýggjum oljufundum so sum Peregrino og Bacalhau, har oljuleiting eisini verður raðfest ovarliga. Eisini aðrastaðni á amerikanska meginlandinum ætlar felagið at halda fram við sínum virksemi. Equinor sær m. a. stórar møguleikar á North Platte fundinum í Meksikanska Flógvanum. Rosebank er guli bletturin longst norðuri. Longur fyri sunnann er Cambo keldan, sum Siccar Point og Shell umhugsa at útbyggja. Men eisini í Evropa eru oljufund, sum Equinor sær stóra framtíð í. kr. fyri at samstarva við russiska felagið Rosneft. Equinor er eisini virkið í Afrika, har tað hevur gjørt stór gassfund í eitt nú Tanzania. Tó eru stórar avbjóðingar har, sum gera, at felagið enn ikki hevur sett útbygging í gongd. Áhugaverdi spurningurin í Føroyum er, um vit kunnu rokna við, at Equinor, sum var sjálvur motorurin í føroysku leitingini eftir ár 2000, aftur fer at hyggja henda vegin. Verður útbygging av Rosebank kelduni veruleiki, so er ikki óhugsandi, at Equinor fer at hyggja eftir møguligum oljugoymslum í grannalagnum, sum aftur kunnu gera eina útbygging meira lønandi. Og grannalagið er m. a. føroyski landgrunnurin. Valdagurin er í lógarverki kirkjunnar ásettur til fyrsta týsdag í november mánaði. Kirkjuráðini skal tryggja kirkjuliðinum góð kor fyri lívi og vøkstri í trúskapi móti lærugrundarlagnum hjá fólkakirkjuni. Kirkjuráðið stjórnar kirkjuni í kirkjuni og hevur ábyrgd av fíggjar- og fyrisitingarviðurskiftum. Suðurrás skrivar, at tað eru 28 føroyingar og 20 útlendingar á várskeiðnum. Útlendingarnir eru úr Danmark, Noreg, Íslandi og so er ein føroyingur sum annars er búsitandi í Belgia. Sonevndur“ introtúrur” hevur verið, har leiðin gekk eftir fjøllunum og ligið var nátt í Hovi, áðrenn næmingarnir fóru til gongu aftur til Vágs. Mált verður síðst í januar og aftur fyrst í mars, soleiðis at fólk kunnu síggja, um februar mánaður hevur givið nakað. Umframt at máta seg, so fáa hesi eitt skjal heim við, har tey kunnu skráseta hvat tey hava gjørt teir ymsu dagarnar. Tey sum velja at máta seg hjá Fólkaheilsuráðnum eru við í lutakastinum um ein størri vinning. Matvøruhandlarnir seta grønt og sunt á dagsskránna, soleiðis at møguligt er at eta heilsugott. Út yvir hesi serligu tiltøk, so eru sera nógv almenn tilboð til borgarar í Vági. Nevnast kann, at heilsufótbóltur er tvær ferðir um vikuna, rørslukvøld tvær ferðir um vikuna, kappróðrarfelagið bjóðar borgarum tríggjar ferðir um vikuna at rógva í neystinum. Lagt er eisini upp til, at onnur av sínum eintingum eru við til at skapa ein serliga dám í Vági, har heilsan fær uppmerksemi. Øll eru vælkomin við og einans hugflogið setur mark fyri, hvat letur seg gera, tá heilsan skal røkjast. Heilsuátakið í februar mánað hevur fingið heitið Virkin Vágur og er tað undir hesum slagorði, at vágbingar fara at hjúkla um heilsuna í februar. Við at deila myndir og luttaka í (tilboðum og) tiltøkum, eru øll við til at stuðla hvørjum øðrum og skapa ein serligan heilsudám í Vági í februar mánað. Atlit verða tikin fyri koronatilmælunum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 25. Jan 2021 38 Leygardagur 30. Jan 2021 150 ára minningarløta fyri Poul Effersøe 24. januar vóru 150 ár liðin, síðani Poul Effersøe varð borin í heim, og í sambandi við runda dagin, varð sunnudagin ein minningarløta í gamla kirkjugarðinum á Svínaryggi í Havn Anita Vibergsdóttir, varaborgarstjóri á Tvøroyri, Christian Andreassen, FSF-forseti og Jenis av Rana, landsstýrismaður við mentamálum (Mynd: torshavn. fo) SkrivaÐ: Tíðindaskriv Poul Effersøe varð føddur 24. januar 1871 í Trongisvági og doyði einans 55 ára gamal 11. mars í 1926. Umboð fyri TB, ÍSF, FSF, Mentamálaráðið, Tvøroyra býráð og Tórshavnar býráð vóru vit til minningarløtuna. Uni Persson hevur í eina tíð snøggað gravsteinin hjá Poul Effersøe, og Uni var eisini við til minningarløtuna í dag. Poul Effersøe vaks upp í einum embætismannaumhvørvi hjá sýslumanninum Gudmundi Effersøe og Cathrinu Múller á Tvøroyri. Eisini gjørdist hann almennur verji. Heðin Mortensen, borgarstjóri, flutti fram røðu til minningarløtuna. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 24. Jan 2021 39 Leygardagur 30. Jan 2021 H71 og Neistin væl við í stríðnum um hálvfinalupláss Tríggir dystir vórðu í steypakappingini hjá monnum sunnudagin. Støðan í hálvleikinum var 18-11 til Neistan. Hoyvíkingar liggja eisini væl fyri at fáa eitt hálvfinalupláss. Kollfirðingar sum vórðu á vitjan í Hoyvíkshøllini løgdu væl fyri, og vóru á odda 17-13 í hálvleikinum. VÍF vann dystin 25-23. Seinastu innleiðandi dystirnir í steypakappingini hjá monnunum verða spældir mikukvøldið 3. februar, allir byrja klokkan 20. Í bólki eitt spælir H71 móti Team Klaksvík og KÍF móti H71/2. Í Høllini á Hálsi tók Neistin ímóti vágskvinnum, og ikki óvæntað gjørdist tað ein avgreiðsluspurningur hjá teimum bláu. Støðan í hálvleikinum var 18-11 til Neistan, sum eisini endaði við at vinna dystin við fjúrtan málum, 34-20. Marjun Danberg gjørdist toppskjútti við heili 14 málum. Støðan í hálvleikinum var 20-5 til Kyndil. Bjarta Johansen var toppskjúti hjá Kyndli við sjey málum, og Anna á Steig skoraði fýra mál fyri H71 2. Kyndil hálaði seg sostatt upp á fýra stig, og tryggjaði sær pláss í hálvfinalunum. Mótmælið varð lagt ov seint er staðfestingin hjá Aganevndini hjá Hondbóltssambandinum Neistin vann við einum málið uppá brotsskast í evstu løtu (Mynd: Sverri Egholm) SkrivaÐ: Agnar Prestá Tað var stór ónøgd í Stjørnu-leguni eftir tepra tapið í steypadystinum í Høllini á Hálsi sunnudagin 17. januar. Útiliðið hevði havt ein leiðslu, men Neistin át seg innaftur og avgjørdi dystin við brotskasti í seinasta sekundið. Ónøgdin snúði seg millum annað um yvirskipaða dómaraavrikið hjá Bárði og Rógva Danielsen, har Neistin fekk tíggju brotskøst, meðan Stjørnan einki brotskast fekk, og har Stjørnan fekk fimm útvísingar, meðan Neistin onga útvísing fekk. Aganevndin vísir í avgerðini á, at mótmæli ikki er sambært kappingarreglunum og forskriftunum fyri tá mótmæli verður lagt, tí hetta var ikki tað sum hendi. Mannagongdin í kappingarreglu 5.17, sum greitt vísir á, at mótmælið skal leggjast beinleiðis í sambandi við hendingina, at partarnir hareftir skulu kunnast, og at dysturin hareftir kann takast uppaftur, varð ikki fylgd, skrivar HSF. Neistin er víðari í steypakappingini. Stjørnan skal vinna greitt í Vági sunnudagin, samstundis sum H71 tapir fyri Neistanum, fyri at tað skal eydnast hjá teimum reyðkløddu úr Klaksvík at koma víðari. Nú er greitt, hvørji trý nøvn eru í uppskoti, og tey eru at finna innan hondbóltin, fótbóltin og fimleikin Ungi miðverjin í HB, Samuel Johansen Chukwudi, Hákun West av Teigum, høgrivongur í bestu deildini hjá Skanderborg Håndbold, og Astrið Nanly Breckmann úr Havnar Fimleikafelag, eru tilnevnd til heiðurin ÍtróttaSTJØRNUSKOTIÐ 2020. ÍtróttaSTJØRNUSKOTIÐ er ein av teimum seks heiðurslønunum, sum verða latnar á ÍtróttaFAGNAÐINUM í Mentanarhúsinum í Fuglafirði. (Savnsmynd: Sverri Egholm) Samuel Johansen Chukwudi hevur einans 17 ára gamal veruliga gjørt seg galdandi á besta liðnum hjá HB, har hann var við til at tryggja HB føroyameistaraheitið 2020, tá ið fleiri av berandi kreftunum á liðnum stríddust við skaðar. Á jólum vandi Hákun West av Teigum fyri fyrstu ferð við føroyska A-landsliðnum, og hann verður ivaleyst partur av bjørtu framtíðini hjá føroyskum manshondbólti á altjóða støði. Astrið Breckman til høgru, her saman við Rebekku Ingadóttir Rein (Savnsmynd) Astrið Nanly Breckmann, 16 ár, úr Havnar Fimleikafelag hevur tikið seg nógv fram í 2020. Hon vann eisini Danmarkarmeistaraheitið fyri lið í felagnum KG 66 í Kastrup, og hon lýkur nú m. a. øll altjóða krøv innan amboðsfimleik, sum gera hana føra fyri at luttaka í altjóða kappingum. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 27. Jan 2021 43 Leygardagur 30. Jan 2021 Fyrimyndin skal finnast innan hondbóltin, fótbóltin ella judo Tey trý, sum eru tilnevnd til Ársins ÍtróttaFYRIMYND, eru Guðrið Krosslá Augustinussen úr VB, Per Mikkelsen úr Skála ítróttafelag, og Malvinus í Gong úr Klaksvíkar Judofelag SkrivaÐ: Tíðindaskriv Fólkini, sum eru tilnevnd til heiðurin ársins ítróttaFYRIMYND 2020, ið er ein av heiðurslønunum, sum verða latnar á ÍtróttaFAGNAÐINUM, virka dagliga innan hondbóltin, fótbóltin og judo. Nú er greitt, at Guðrið Krosslá Augustinussen úr VB, Per Mikkelsen úr Skála Ítróttafelag og Malvinus í Gong úr Klaksvíkar Judofelag eru tey trý, sum eru tilnevnd til heiðurin ársins ÍtróttaFYRIMYND 2020. ÍtróttaFYRIMYNDIN er ein av teimum seks heiðurslønunum, sum verða latnar á ÍtróttaFAGNAÐINUM 13. februar. Guðrið Krosslá Augustinussen skipar eitt nú fyri hondbóltsskúlanum, ið er árligt afturvendandi tiltak, og hon stóð fyri kappingini, Faroe Islands Handball Cup, sum var hildin á fyrsta sinni í 2020. Per Mikkelsen hevur í nógv ár ofrað tíð, orku og ídni upp á ungdómsfótbóltin á Skála, har hann venur 6-7 lið sum part av sjálvbodna arbeiðinum. Venjingarnar eru væl skipaðar, og hann leggur alla sína mentalu orku í børnini og tey ungu. Malvinus í Gong eigur einsamallur æruna av endurreisnini av Klaksvíkar Judofelag. Mentanarhúsið í Fuglafirði verður karmur um ÍtróttaFAGNAÐIN 2020, sum verður sendur beinleiðis í sjónvarpinum hjá Kringvarpi Føroya leygarkvøldið 13. Februar kl. 19.30. Lene Terp er úr Suðurjútlandi, og spældi í bestu donsku deildini við Vejle og OB. Hon royndi seg eisini í Fulham fyrst í hesi øldini. Verjuleikarin gjørdi eisini um seg á A-landsliðnum. Terp hevur eisini havt uppgávur hjá DBU: Sum hjálparvenjari hjá A-landsliðnum í 2017, har Danmark fekk silvur til EM, og talentstjóri í eitt ár. Lene Terp hevur UEFA Pro Licence, ið er hægsta venjaraútbúgving í Evropa. Føroyska A-landsliðið hjá kvinnum hevur í teimum báðum seinastu udnankappingunum havt nógv stórtap, hevur einki stig fingið, og hevur bert skotið eitt mál í hvørjari. Undir liðuni á fyrrverandi danska landsliðsliðskiparanum sat Christan Andreasen. Forsetin í FSF væntar, at Lene Terp kann gerast ein stór fyrmynd á ymsan hátt, og at hon fer at flyta føroyskan kvinnufótbólt:–Við at seta Lene í fulltíðarstarv, gera vit eitt stórt framstig á leiðini at menna kvinnusíðuna í føroyskum fótbólti. Hon er ein spennandi profilur at fáa inn í føroyskan fótbólt yvirhøvur, og harumframt kann hon við sínum royndum og førleikum vera ein stór og sterk fyrimynd fyri kvinnur í fótbólti, bæði tá vit hugsa um spælarar, men eisini í mun til menning og útbúgving av venjarum. Eg gleði meg tí nógv til at flyta til Føroyar og veruliga sleppa til verka. Greinin varð fyrstu ferð løgd út 27. Jan 2021 46 Leygardagur 30. Jan 2021 A-landsliðið: 23 leikarar boðsendir til venjingarlegu í februar Talan er bert um leikarar, ið spæla í heimligu kappingini. 12 av leikarunum eru knýttir til HB-teir ið eru knýttir til KÍ eru ikki tøkir. Hetta eru teir fyrstu tríggir av tíggju undandystum í 2021. Sum liður í hesum fyrireikingunum verður skipað fyri venjingarlegu í Havn í døgunum 11. til 14. februar, og í tí sambandi hava landsliðsvenjarin, Håkan Ericson, og hjálparvenjarin, Eli Hentze sent boð eftir 23 spælarum, skrivar fsf. fo. Talan er um spælarar, ið allir hava sína dagligu gongd í heimligu kappingini. Tað gjørdi bert 17-ára gamli Samuel Johansen Chukwudi úr HB eisini, og eins og Stefan so fer hann nú at fáa seg royndan til venjing hjá A-landsliðnum fyri fyrstu ferð. Sama er galdandi fyri EB/Streyms-málverjan Róa Zachariassen. Teitur Matras Gestsson er ikki millum teir úttiknu hesaferð. Tróndur, Tórður Thomsen og Petur Kundsen, ið kann hava eitt gjøgnumbrot á A-landsliðnum fyri framman, eru við frá NSÍ. Eins og á heysti í fjør eru Vatnhamar-brøðurnir og Andreas Lava Olsen við úr Víkingi-allir eru leirvíkingar. Teir, ið eru sáttmálbundnir til KÍ, eru ikki tøkir til venjingarleguna skrivar fsf. fo. Føroyar komu í bólk H, saman við Armenia, Norðurmakedonia, Ukraina, Serbia og Fraklandi. Frakland má metast sum besta liðið í bólkinum. Norðurmakedonia spældu Føroyar ímóti so seint sum í heyst (1-2 á Tórsvølli). Hann fekk í seks dystum í heyst tríggjar sigrar. Bagge skal saman við Atla Gregersen standa á odda fyri U21-landsliðnum í komandi undankapping, ið endar í juni 2022. Ógreitt er, júst hvør dystarskráin verður. Hesaferð var tað ikki í seinastu løtu, at avgerðin fall. Liverpool skoraði í yvirtíðini í fyrra hálvleiki, tá Mané fekk pláss í vinstru og við tvøravlering fann Firmino, ið fekk fatur á bóltinum, ið Lloris og Dier ikki gjørdu. Tríggjar minuttir eftir steðgin helt Lloris ikki hørðum skoti frá Mané, og so fylgdi Trent Alexander Arnold væl upp og smekkaði bóltin niður í longra málhorn-tríggir leikarar ið annars hava verið formveikir vístu góðsku í samband við málini. Liverpool spældi aftur við røttu ferðini og við góðsku, og í 65. minutti fekk Joe Rodon ikki handfarið innleggið hjá Trent Alexander-Arnold, ið Sadio Mané beindi í málið. Løtu áðrenn varð eitt mál hjá Mo Salah kolldømt við VAR, tí bóltuin kom á armin hjá Firmino í uppspælinum, og næstan beinanvegin í dystinum varð málið hjá Son, ið hevði tveir aðrar góðar møguleikar, tikið aftur orsakað av rangstøðu. Her er Mourinho greitt betri nøgdur enn Klopp, men so var ikki tá samanumkom (Mynd: EPA) Tottenham megnaði ikki at svara aftur, og eftir fimm dystir á rað uttan sigur í Premier League fekk liðið hjá Klopp aftur trý stig. 25 ára gamli havnardrongurin sigur við Realityportalen, at tað í Danmark kennist sum man situr í fongsul. -Tað er uttan iva venjingarmiðstøðirnar, sum eg sakni mest, men eg sakni eisini frælsi, sum eg kenni tað sum, er tikið frá mær. Eg haldi tað kennist sum at sita í fongsli, og man hevur ikki loyvi til nakað sum helst, sigur Teitur við Realityportalin. Lívligi realityluttakarin veit ikki, hvussu leingi hann verður verandi í Føroyum, men í øllum førum skulu venjingarmiðstøðirnar lata upp aftur áðrenn, hann fer niður aftur, greiðir hann frá. Í summar lóttóku Teitur og táverandi unnustan, Christel Trubka, í sendingini Singletown og settu parlagið upp á spæl. Tað endaði við, at tey í heyst valdu at fara hvør til sítt, eftir at hava verið saman síðani januar í fjør. Tá vóru tað dj-showini í batminton høllini, dansur í Kambsdali og Ársins songrødd kring alt landið. Tað eru nógv sum vita, at Jens Marni er uppvaksin í Kollafirði og giftur við Ninu. Eisini vita øll, at Jens Marni er eitt kent navn bæði her heima í Føroyum og eisini í Danmark. Eg havi verið á vitjan heima hjá Jens Marna og konuni Ninu úti á Norðasta Hornið. Vit fingu okkum eitt gott prát, um hansara yrkisleið sum hondbóltspælari og áhugað hansara fyri tónleiki longu sum 10 ára gamal. Prátið fall eisini á teirra fyrrverandi felags heim og teirra hugnaliga núverandi heim. (Úr Havnini er tað byrjanin) Barnaskúlin lá mitt í bygdini, og tað var eisini har allir aktivitetirnir gingu fyri seg. Teinurin var í so langur at ganga fleiri ferðir um dagin, so Jens Marni brúkti nógv súkkluna, at koma aftur og fram við. Eins og so nógvir aðrir smádreingir, so dámdi Jens Marna væl at íðka ítrott. Tvey ár seinni, vandi hann við í bestu deildini. Hann spældi tey seinnu árini í bestu deildini. Av tí at ongin ítróttarhøll var í Kollafirði, so mátti Jens Marni heilt til Skála at venja. Jens Marni hevur eisini róð við ymiskum kappróðrarbátum, men tað var meira on and off. Tey seinastu árini hevur hann vant í Yndi. Hann følir væl, at tá hann venur nógv, tá orkar hann nógv betri at hugsavna seg um alt annað eisini. Aftaná fór hann í tónleikaraskúla. Tónleikaraskúlin var í Vig, sum liggur uttan fyri Holbæk. Hann hevur eisini arbeitt hjá Normatek í fimm ár. Tey eiga tvey børn saman. Dóttrina Emaliu, sum er 12 ára gomul og sonin Markus, sum er 6 ára gamal. Familjan eigur eisini tríggjar hundar. Sum vanligt er, so leigaðu tey ymsastaðni, áðrenn tey keyptu hús. Fyrsta heimið var ein pinkalítil kjallaraíbúð í Eysturstrætið. Men íbúðin var ikki nakað fyri tey kortini, so at tey endaðu á loftinum heima hjá foreldrunum hjá Jens Marna í Kollafirði. So brúðarhúsið var í húsinum úti í Argjum. Hetta var í 2004. Jens Marni hevði tá eisini tikið avgerð um, at gera meira burtur úr tónleikinum undir egnum navni. So Jens Marni brúkti níggju mánaðir til at umvæla húsið. Millum annað kann sigast, at hann sjálvur gróv 60 tons út, tá hann skuldi gera kjallaran. Men tey sóu skjótt, at tað bleiv ov nógv koyring aftur og fram. Tey tóku av tilboðinum, sjálvt um tað var sera ringt fyri Jens Marna, at lata húsini í Kollafirði. Hann hevði jú brúkt so nógva tíð og orku uppá, at gera tey í stand. Húsini á Norðasta Horni gjørdust teirra í síðstu løtu Jens Marni, Nina og børnini búgva í einum friðarligum grannalagi. Tað var eisini í síðstu løtu, at húsini gjørdust teirra. Húsini hava eina sjáldsama søgu. Tí tey stóðu ikki upprunaliga á Norðasta Hornið. Húsini vórðu flutt í 1983, og tað kostaði tá 30.000 krónur. Húsini eru størri nú, enn tey vóru upprunaliga, tá tey komu úr Oyndarfirði. Nú hava tey eitt mát, sum kallast 160 fermetrar. Av tilvild sóu tey, at eini hús vóru til sølu úti á Norðasta Horni. Tey løgdu til merkis, at ongin hevði bjóða uppá tey í eitt heilt ár. Hjúnini valdu at prøva at geva eitt boð. Í november skrivaðu tey undur papírini, og fyrst í januar fluttu tey inn. Tá tey fluttu inn í grannalagið, var tað meira ella minni eitt pensjonista kvarter. Men nú seinastu árini hava fleiri barnafamiljur keypt hús har. Sum 10 ára gamal byrjaði hann at spæla guittar. Hetta gjørdi hann so í tvey ár. Jens Marni gloymdi ikki kensluna, sum hann hevði fyrstu ferð hann stóð á einum palli. Meginpartin av øllum sum hann dugur, hevur hann sjálvur lært seg ígjøgnum árini. Hann var í Danmark á tónleikaháskúla, men tað var ikki so nógv einstaklinga baserað, men mest orkesturbaserað. Tað kemur nokk ikki sum eitt sjokk, at Jens Marni hevur sítt egna tónleikarúm í kjallaranum. Jens Marni byrjaði sína solo karrieru í 2004, tá fór hann at syngja og spæla undir egnum navnið. Í nøkur ár var Jens Marni við á fløgum hjá øðrum, men í 2008 kom hansara fyrsta soloalbum, sum kallaðist” The Right Way” út á marknaðin. Jens Marni gjørdi púra beint, at geva sína egnu fløgu út. Í 2010 gjørdi hann eisini vart við seg í Danmark, tá hann var við í tí Danska Melodi Grand Prix. Hann vann tó ikki. Sangurin sum hann framførdi kallaðist” Gloria”, og tað vóru Sven Gudiksen, Johannes Jørgensen og Noah Halby, sum skrivaðu og løgdu lag á sangin. Av tí at avgerðin hjá dómsvaldinum í Danska Melody Grand Prix'inum var 50 prosent, so var tað ikki nokk til at hann vann. Hesar upplýsingarnar hevur Jens Marni fingið frá DR. Í 2013, sama ár sum onnur og higartil seinasta fløga hansara kom út, var Jens Marni á konsertferð saman við countrysangarinnuni Evi Tausen. Hóast hann ikki vann danska melodi Grand Prix, so hevur hansara vakra rødd gjørt seg galdandi. Tí í 2011 bleiv sangurin” Maybe Tomorrow” brúktur sum heitissangur í tí fyrsta danska talkshow á webtv” Huxi og Karens” hjá Ekstrablaðnum. Eitt nýtt baðirúm og kjallari í bilhúsinum Sum so nógv onnur í hesum koronatíðum, eru Jens Marni og konan i gongd við, at innrætta húsini uppaftur meira. Tað eru mattsvartir Vola kranar í vegginum til vask og brúsu. Brúsan fer at hava glasveggir og uppi undir loftinum verður Toldtekt. Uppiundir loftinum vera fimm vanligir spottar og í baðiumráðinum vera seks smáir spottar. Millum annað er ongin bjálki í stovuni eins. Av tí at Jens Marni er maskinsmiður, so dugir hann væl at gera ymiskt sjálvur. Tá tey yvirtóku húsið vóru vindeyguni rotin, og takið skuldi skiftast. Tað eru tvey vesi og eitt baðirúm í húsinum. Stova og køkur eru í einum, og so hava tey fimm kømur. Tey duga eisini sera væl at fáa innbúgvið og nips til at passa saman. Pláturnar í húsinum eru bleytar, so tað ber ikki til at smíða nakað á veggin. Um nakað prýðið skal upp at hanga, so má tað límast uppá. Men tað sær ikki út til at gera tað stóra. Í gongini er ein dupult glashurð út til terassuna. Bæði hava hvør sína meining, um hvussu teirra heim skal innrættast og hvat skal gerast øðrvísi. Men tey duga væl at lurta eftir hvørjum ørðum, so at bæði hava sín part av innrættingini. Teimum dámdu ikki tað upprunaliga gólvið, tí tað var sera myrkt og slitið. Men tann” trupulleikan” loystu tey skjótt, við at biðja ein koma at slípa teimum gólvið, so at tað bleiv ljósari. Tey hildu eisini at uppgongin til loftið var so myrk, so har hava tey sett eitt takvindeygað í, so at sólarljósið kemur inn. Prei frá Jens Marna um innrætting Jens Marni og Nina hava umhugsað at fáa sær Toldtekt loft. Tað fæst í bæði tjúkkum og fínum. Jens Marni og konan vænta, at tey velja tær fínu. Tað verður bara fiprurnar sum verða sproytaðar. So ljóðið klárar væl at koma upp í millum. Tað er eisini gott at hava ull beint aftan fyri pláturnar. Man verður aldrin liðugur, tí tað er altíð okkurt ein gjarna vil hava øðrvísi. Tí er umráðandi at ein sær alt tað positiva, tá eitt ting verður liðugt í húsinum. Dótturin hevur eitt ordiligt tannáringa kamar. Tí tað var umráðandi, at Emalia hevði eitt stað, har hon og vinkonurnar kundu vera. Tey vaksnu hildu ikki, at tað var neyðugt at hava tað størsta kamarið, tí tað var bert brúkt til at sova í. Tað liggur væl fyri hjá 12 ára gomlu Emailu at innrætta. Tað liggur væl fyri hjá henni. Men tað man ikki koma frá heilt fremmundum, tá ein hugsar um hvørji foreldrini eru. Mín persónliga eftirmeting Tað einasta eg visti framanundan, tá eg fór heim til Jens Marna var, at hann hevur verið við í Kjølum og All That Rain, at hann nú er solosangari undir egnum navni, og at hann sang” Gloria” í tí danska melodi Grand Prixinum. Mær dámar sera væl, at fólk keypa gomul hús og gera tey í stand so við og við. Tað gevur so nógvan íblástur, hvat ein sjálvur kann gera við síni egnu hús. Men eg má siga, at tað er heilt fantastiskt, hvussu nógv tey bæði Jens Marni og Nina hava fingið burturúr teirra húsi. At tað ber væl til at leggja flísar oman á flísar, at eg vil hava eina dupult glas hurð út á terassuna (Tá eg einaferð eigin hús aftur) og hvussu væl tað riggar, at minka um talið av rúmum í húsinum, fyri at fáa størri rúm.