Arbeiðsleysur er tann, sum ikki hevur setanarligt tilknýti til nakran arbeiðsgevara, sí tó § 12. Tøkur § 3. Tøkur á arbeiðsmarknaðinum er tann, sum: er sinnaður at átaka sær eitt og hvørt arbeiði, ávíst av Arbeiðsloysisskipanini, og sum viðkomandi hevur fakligan førleika til, sbr. § § 4 og 5, seinast dagin eftir, um eitt arbeiði verður ávíst, kann byrja hetta arbeiði til ásetta tíð, er skrásettur í arbeiðsávísingini á tann hátt og við teimum upplýsingum, sum Arbeiðsloysisskipanin krevur, í rímiligan mun er arbeiðssøkjandi, og eftir umbøn frá Arbeiðsloysisskipanini kann prógva, at viðkomandi søkir arbeiði, sum eru leys at søkja, seinast dagin eftir, um boð verða givin um hetta, kann møta hjá Arbeiðsloysisskipanini til ásetta tíð, váttar arbeiðsloysi sambært § 9, ikki kemur undir ásetingarnar í § 12, stk. 4 og 5, ikki er undir útbúgving í vanligari arbeiðstíð, sí tó § 6, og er í Føroyum, sí tó § 13. Stk. 2. Tann, sum hevur rætt til niðanfyri standandi veitingar, er ikki tøkur á arbeiðsmarknaðinum: barnsburðarfarloyvi sambært løgtingslóg um barsilsskipan, sjúkradagpening sambært løgtingslóg um dagpening vegna sjúku v. m., lestrarstuðul sambært løgtingslóg um lestrarstuðul, fyritíðarpensjón sambært løgtingslóg um almannapensjónir o. a., tó undantikið persónar við lægstu og miðal fyritíðarpensjón, sum lúka treytirnar í § 4, ella samsýning sambært løgtingslóg um samsýning fyri at ansa eldri og óhjálpnum heima. § 4. Arbeiðsleys kunnu fáa arbeiðsloysisstuðul uttan at vera arbeiðsfør sambært stk. 1, um avmarkingin í arbeiðsførleikanum verður staðfest við læknaváttan, ið lýkur treytirnar, sum Arbeiðsloysisskipanin ásetur. § 5. Í sambandi við arbeiðsávísing hevur tann arbeiðsleysi skyldu til at átaka sær eitt og hvørt arbeiði í Føroyum. Arbeiðstilboð skal í fyrsta umfari ávísast so nær bústaðnum hjá tí arbeiðsleysa sum møguligt. Stk. 4. Undantak frá stk. 1 kann verða givið, um tann arbeiðsleysi hevur heilt serligar orsøkir til ikki at taka av tí ávísta arbeiðstilboðnum. Fyrstu ferð tann arbeiðsleysi noktar, sum nevnt í pkt. 1, missir hann rættin til arbeiðsloysisstuðul í 4 vikur, aðru ferð í 8 vikur, triðju ferð í 12 vikur og fjórðu ferð í 6 mánaðir at rokna frá degnum eftir, at fráboðanin um arbeiðstilboðið má roknast við at vera móttikin av tí arbeiðsleysa. Stk. 6. Arbeiðsleysur, sum uttan serliga orsøk aðru ferð ikki møtir upp til skeiðstilboð, sum viðkomandi hevur fingið bjóðað frá Arbeiðsloysisskipanini og hevur tikið av, missir, umframt at endurrinda Arbeiðsloysisskipanini skeiðskostnaðin sambært stk. 1, rættin til arbeiðsloysisstuðul í fýra vikur at rokna frá degnum eftir, at Arbeiðsloysisskipanin fær kunnleika til, at viðkomandi ikki møtti upp. § 6. Arbeiðsleys kunnu við loyvi frá Arbeiðsloysisskipanini, í styttri tíðarskeið upp til 3 mánaðir í hvørjum álmanakkaári, luttaka í førleikagevandi tiltøkum ella líknandi uttan at vera tøk á arbeiðsmarknaðinum, sbr. § 3 og samstundis fáa arbeiðsloysisstuðul. Arbeiðsloysisstuðul verður ikki goldin, fyrr enn 10 bíðidagar eru farnir. Bíðidagar verða roknaðir fá tí degi setanarliga tilknýtið er av. Stk. 2. Umsókn § 8. Tann arbeiðsleysi skal lata Arbeiðsloysisskipanini skrivliga umsókn um arbeiðsloysisstuðul. Stk. 2. Hesar upplýsingar skulu gevast á serligt umsóknarblað. Stk. 4. Arbeiðsloysisstuðulin verður roknaður frá tí degi, tann arbeiðsleysi letur Arbeiðsloysisskipanini umsókn um arbeiðsloysisstuðul við teimum kravdu upplýsingunum sambært stk. 2-3, tó treytað av, at reglurnar annars sambært ALS-lógini eru loknar, herundir at bíðidagar og karantenur eru loknar. Stk. 6. Arbeiðsloysisskipanin kann í serligum førum víkja frá freistini sambært stk. 5. Váttan av arbeiðsloysi § 9. Um arbeiðsloysi ikki verður váttað rættstundis, missir tann arbeiðsleysi arbeiðsloysisstuðulin tað talið av døgum við útgjaldsrætti, sum arbeiðsloysi er váttað ov seint, í tí útgjaldsskeiðnum, váttanin viðvíkur. Stk. 3. Arbeiðsloysi skal ikki váttast fyri: bíðidagar sambært § 16 a í ALS-lógini, dagar, sum tann arbeiðsleysi missir rættin til arbeiðsloysisstuðul sambært § § 18 og 19 í ALS-lógini, dagar, sum tann arbeiðsleysi heldur frí sambært § 7, ella dagar, sum tann arbeiðsleysi sleppur undan at vera tøkur á arbeiðsmarknaðinum sambært § 6. Um arbeiðsleys sambært stk. 3, nr. 3 og 4 vinna A-inntøku sambært § 12, skal hon upplýsast í sambandi við at arbeiðsloysi verður váttað fyri tey skeið, A-inntøkan er vunnin. Sama er galdandi fyri tey, ið annars eru undantikin fyri at vátta arbeiðsloysi í sambandi við førleikagevandi tiltøk. § 10. Í sambandi við váttan av arbeiðsloysi, skal tann arbeiðsleysi geva upplýsingar, sum Arbeiðsloysisskipanin metir neyðugar fyri at útgjalda arbeiðsloysisstuðul, her uppií upplýsingar um arbeiddar tímar og vunna A-inntøku í útgjaldsskeiðnum. Stk. 2. Arbeiðsloysisskipanin kann krevja, at rættleikin av upplýsingunum í sambandi við váttan av arbeiðsloysi skal váttast av tí ella teimum arbeiðsgevarum, sum tann arbeiðsleysi hevur arbeitt hjá í útgjaldsskeiðnum. Arbeiðsloysisstuðulin verður sambært § 16 í ALS-lógini goldin fyri allar dagar í árinum við undantaki av leygar-, sunnu- og halgidøgum (dagar við útgjaldsrætti). Stk. 3. Arbeiðsloysisstuðulin verður, eftir vanligu reglunum í skattalógini um útgjald av A-inntøkum, ávístur tí arbeiðsleysa eftir hvørt útgjaldsskeið við tí freist, sum Arbeiðsloysisskipanin hevur fyri neyðini til at avgreiða útgjaldið. Onnur inntøka § 12. Arbeiðsloysisstuðulin verður skerdur eftir stk. 2 ella 3 við øllum øðrum A-inntøkum-íroknað frítíðarløn, undantikið arbeiðsloysisstuðlinum og A-inntøkum, sum eru undantiknar gjaldsskyldu sambært § 8 í ALS-lógini, sum tann arbeiðsleysi vinnur í útgjaldsskeiðum, hann fær arbeiðsloysisstuðul. Stk. 2. Onnur A-inntøka sambært stk. 1 verður umroknað til tímar, í hesi kunngerð nevndir arbeiðstímar, sum arbeiðsloysisstuðul ikki verður goldin fyri. Arbeiðstímarnir verða roknaðir sum vunna A-inntøkan í útgjaldsskeiðnum, býtt við eini upphædd, sum verður roknað soleiðis: Hægsti dagligi arbeiðsloysisstuðul sambært § 16, stk. 2 í ALS-lógini býtt við 8, faldað við 1,15. Stk. 3. Stk. 5. Um tann arbeiðsleysi í fýra útgjaldsskeið á rað ongan arbeiðsloysisstuðul hevur fingið vegna reglurnar í stk. 2 og 3, verður viðkomandi ikki roknaður sum tøkur á arbeiðsmarknaðinum, og fær sostatt ongan arbeiðsloysisstuðul, uttan við at lata inn nýggja umsókn um arbeiðsloysisstuðul sambært § 8. Frítíðarløn-skerjing og endurrindan § 13. Í hesum tíðarskeiði fær viðkomandi ikki arbeiðsloysisstuðul. Stk. 3. Dagatalið sambært stk. 1 verður talt við í dagatalið sambært § § 14, stk. 1 og 22, stk. 1 í ALS-lógini. Arbeiðsloysisstuðulin verður skerdur við frítíðarløn sambært stk. 1 eftir somu reglum, sum arbeiðsloysisstuðulin verður skerdur við A-inntøkum sambært § 12. Stk. 3. Tann, ið ikki longur er arbeiðsleysur, kann fáa endurrindaðan arbeiðsloysisstuðul, ið er skerdur eftir stk. 1 og 2, sambært hesum treytum: viðkomandi skal sambært løgtingslóg um frítíð við løn hava rætt til frítíð í sama frítíðarári, sum skerjingin er framd fyri. Hildin frítíð sambært § 13, stk. 2 í ALS-lógini, verður mett sum nýtt frítíð, viðkomandi skal í sama frítíðarári halda frí frá arbeiði sínum og skjalprógva við váttan frá arbeiðsgevara, at so er, umframt hvussu long frítíðin er, og viðkomandi fær í mesta lagi endurrindað tað tímatal, sum arbeiðsloysisstuðul ikki er goldin fyri, við støði í sama útrokningargrundarlagi, sum nýtt er í sambandi við skerjingina. Gildiskoma § 15. Henda kunngerð kemur í gildi 1. november 2012. Fiskavirkið hevur skyldu at boða Arbeiðsloysisskipanini frá øllum broytingum, sum viðvíkja ásetingunum í stk. 1. Stk. 4. Fiskavirki, ið eftir ætlan bert tilvirkar fisk ávísar dagar í vikuni, er ikki fevnt av hesi kunngerð tann part av vikuni, tá ongin tilvirking er. Fiskavirkið skal harumframt fylla út og undirskriva serligt umsóknarblað frá Arbeiðsloysisskipanini, sum við neyðugum upplýsingum skal vera Arbeiðsloysisskipanini í hendi í seinasta lagi 14 dagar eftir, at fiskavirkið hevur latið Arbeiðsloysisskipanini umsókn, sambært stk. 1. Arbeiðsleysur á fiskavirki § 4. Arbeiðsleysur á fiskavirki er tann, sum: Hevur setanarligt tilknýti til fiskavirki, sum lýkur treytirnar í § 2, vegna tíðarbundnan steðg á fiskavirkinum verður sendur heim. Stk. 3. Arbeiðsleysur á fiskavirki hevur rætt til arbeiðsloysisstuðul, tá viðkomandi: er tøkur sambært § 3 í kunngerðini um útgjald v. m. av arbeiðsloysisstuðli. Stk. 2. Stk. 2. Stk. 4. Arbeiðsloysisskipanin kann loyva eini 14 daga freist til tann arbeiðsleysa at útvega upplýsingar sambært stk. 2. Útrokningargrundarlag § 7. Arbeiðsloysisstuðul verður roknaður eina ferð um vikuna frá og við 9. arbeiðsloysistíma. Stk. 3. Arbeiðsloysisstuðulin verður skerdur eftir stk. 2 við øðrum A-inntøkum-íroknað frítíðarløn, undantikið arbeiðsloysisstuðlinum og A-inntøkum, sum eru undantiknar gjaldsskyldu, sambært § 8 í løgtingslóg um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing, sum tann arbeiðsleysi vinnur í vikuni, hann fær arbeiðsloysisstuðul. Stk. 3. Um tann arbeiðsleysi í 8 vikur á rað hevur vunnið A-inntøku frá øðrum arbeiðsgevarum enn frá fiskavirkinum, viðkomandi hevur tilknýti til, og arbeidda tíðarskeiðið fyri hvørja viku sær er meira enn 10 tímar, verður viðkomandi ikki roknaður sum arbeiðsleysur á fiskavirkinum meira og fær ongan arbeiðsloysisstuðul eftir hesi kunngerð, uttan við at lata inn nýggja umsókn um arbeiðsloysisstuðul sambært § 5. FV-kortið § 9. Stk. 3. Um FV-kortið ikki verður latið inn rættstundis, missir tann arbeiðsleysi arbeiðsloysisstuðulin tað tal av útgjaldsdøgum, sum FV-kortið er latið inn ov tíðliga ella ov seint, í tí útgjaldsskeiðnum, FV-kortið viðvíkur. Arbeiðsloysisskipanin kann í serligum førum geva loyvi til, at onnur skrivlig fráboðan verður nýtt í staðin fyri FV-kortið. Um Arbeiðsloysisskipanin ella fiskavirkið hava forprentað upplýsingar á FV-kortið, t. d. navn og bústað hjá tí arbeiðsleysa ella upplýsingar um arbeiðstímar og vunna A-inntøku í útgjaldsskeiðnum, hevur tann arbeiðsleysi skyldu at gera vart við møguligar skeivleikar í hesum upplýsingum. Stk. 3. Í tílíkum førum kann víkjast frá freistini sambært § 9, stk. 2. Arbeiðsloysisstuðulin verður útgoldin eftir hvørt útgjaldsskeið, ásett av Arbeiðsloysisskipanini. Eitt útgjaldsskeið fevnir um 14 álmanakkadagar og í mesta lagi 8 útgjaldsdagar. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd. Samstundis fer úr gildi kunngerð frá 25. september 2000 frá Stýrinum fyri ALS um útgjald v. m. av arbeiðsloysisstuðli til arbeiðsleys á fiskavirkjum. § 3. § 5. Tað er ein treyt, at viðkomandi arbeiðsleysur ikki seinastu 12 mánaðirnar hevur verið í starvi hjá viðkomandi arbeiðsgevara. § 6. Stk. 3. Hóast persónur er í starvsvenjing, verða arbeiði ávíst honum á vanligan hátt frá arbeiðsávísingini. Bert í teimum førum, tá Arbeiðsloysisskipanin ikki finnur annan persón til starvið, hevur viðkomandi, sum er í starvsvenjing, skyldu at átaka sær ávísta starvið. Sjálvstøðug vinna § 2. Sjálvstøðugur vinnurekandi er persónur, sum rekur vinnu fyri egna rokning og ábyrgd, hevur tað sjálvstøðuga vinnuvirksemið sum høvuðsvinnu og við tí endamáli at fáa fíggjarligan vinning. Upptøka-skjalprógv § 3. Stk. 2. Tryggingin kann í fyrsta lagi fáa gildi frá tí degi, Arbeiðsloysisskipanin hevur fingið skrivliga umsókn. Annars fellur umsóknin um upptøku burtur. Gjaldið til tryggingina er kr. 3.000, -árliga. Stk. 3. Stk. 5. § 6. Tað persónliga arbeiðið sum sjálvstøðugur vinnurekandi verður mett at vera hildið uppat meira enn bráðfeingis, tá ið skjalprógvað verður, at vinnuvirkið er endaliga avhendað, ella virksemið er endaliga steðgað. Verður vinnuvirkið selt á tvingsilssølu, kann tann vinnurekandi verða mettur at vera hildin uppat innan tvingsilssøluna, um so er, at skjalprógvað verður, at: Áheitan um tvingsilssølu er latin fútarættinum, vinnuvirkið er yvirtikið sum nýtiligt veð og/ella verður fyrisitið av veðhavara, og 3. vinnuvirkið verður rikið uttan hjálp frá tí vinnurekandi og/ella hjúnafelaga/sambúgva og/ella ómyndugum børnum. Útgjald § 7. Tryggingin skal hava verið í gildi samanhangandi í minsta lagi í 1 ár, áðrenn hin sjálvstøðugi vinnurekandi hevur rætt til útgjald. Árligi arbeiðsloysisstuðulin er kr. 240.000 fyrstu 253 útgjaldsdagarnar og hereftir kr. 225.000. Uppsøgn § 8. Tann tryggjaði hevur rætt at siga upp tryggingina við einari uppsagnarfreist upp á ein mánað. Tann tryggjaði hevur skyldu at boða frá øllum broytingum í viðurskiftum hansara, sum kunnu ávirka tryggingarviðurskiftini, herundir sum kunnu broyta støðuna hjá viðkomandi sum sjálvstøðugt vinnurekandi. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd. Samstundis fer úr gildi kunngerð frá stýrinum fyri ALS um arbeiðsloysistrygging fyri sjálvstøðug vinnurekandi, dagfest 26. november 1999, við seinni broytingum. Umsókn um trygging skal latast Arbeiðsloysisskipanini. Harumframt skal viðkomandi fylla út og undirskriva serligt umsóknarblað frá Arbeiðsloysisskipanini. Stk. 3. Arbeiðsloysisskipanin kann í serligum førum víkja frá freistini, nevnd í stk. 3. Gjaldið verður rindað Arbeiðsloysisskipanini árliga frammanundan. Gjaldast skal fyrstu ferð, samstundis sum tryggingin verður teknað, og verður síðani rindað Arbeiðsloysisskipanini einaferð árliga eftir uppkravi. Er tryggingartakari í eftirstøðu, og Arbeiðsloysisskipanin hevur sent honum áminning við boðum um, at tryggingin fer úr gildi, um eftirstøðan ikki er goldin innan 14 dagar eftir, at áminningin er send, og eftirstøðan framvegis ikki er goldin, tá freistin er farin, fer tryggingin úr gildi. Viðvíkjandi útgjaldi av arbeiðsloysisstuðli, arbeiðsávísing og arbeiðsskapandi tiltøkum, kærum og reglum annars er løgtingslóg nr. 113 frá 1997 um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing, við seinnni broytingum, og við tilhoyrandi kunngerðum galdandi. Tó verður útrokningargrundarlagið móttikna lønarinntøkan, sum ikki er A-inntøka eftir skattalógini. Tá tryggingartakarin fær rætt til útgjald av arbeiðsloysisstuðli, heldur gjaldsskyldan til sjálvbodnu tryggingina uppat, við endan av tí mánaðinum rætturin til arbeiðsloysisstuðul varð staðfestur. Tann tryggjaði hevur rætt til skrivliga at siga upp tryggingina við einari freist uppá ein mánað til tann fyrsta í einum mánaði. Stk. 2. § 11. Skip, fevnd av kunngerðini § 2. Fiskiskipið skal vera lagt vegna umvælingar, sum gera, at skipið liggur, og skulu hesar umvælingar ikki vera fevndar av inntøkutapstrygging. Fiskimenn § 4. Stk. 3. Fiskimaður fevndur av hesi kunngerð fær útgoldið arbeiðsloysisstuðul aftaná 30 dagar frá tí, at umvæligararbeiðið er byrjað. Goldið verður í mesta lagi fyri 60 útgjaldsdagar í sambandi við hvørja einstaka umvæling. Tøkur á arbeiðsmarknaðinum § 6. § 8. Arbeiðsloysisskipanin kann krevja neyðugar upplýsingar í sambandi við viðgerð av umsóknum um arbeiðsloysisstuðul. Kunngerð nr. 19 frá 10. mars 1992 um val av stýri fyri Arbeiðsloysisskipanina og arbeiðsávísingina. Við heimild í § 15, stk. 8 í løgtingslóg nr. 16 frá 10.03. 1992 um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing hevur landsstýrið fyrisett: § 1. Áðrenn landsstýrið velur stýrislimir, fáa tey feløg og stovnar, sum nevnd eru í hesi kunngerð, boð um innan ásetta freist at senda inn uppskotið til landsstýrið um valevni til stýrislimir og tiltakslimir. 1 umboðandi løntakarafeløgini hjá starvsfólkum eftir uppskoti frá hesum feløgum: Starvsmannafelagnum, Tænastumannafelag Landsins, Føroya Postfelag, Tórshavnar Kommunala Starvs- og Tænastumannafelag, S & K Felagnum, Føroya Sjúkrahjálparafelag, Sjúkrasystrafelag Føroya, Dansk Apotekarassistenters Forening, Føroyskar Økonomur, Føroyskir Fysioterapeutar, Føroyskir Ergoterapeutar, Ljósmøðrafelag Føroya, Føroyskir Laborantar, Búskapar- og Løgfrøðingafelag Føroya, Magistarafelag Føroya, Byggifrøðingafelag Føroya, Yrkisfelag Studenta- og HF-lærara, Yngri Læknar, Føroya Lærarafelag, Verkfrøðingafelag Føroya, Teknikarafelag Føroya, Føroya Blaðmannafelag, Føroya Pedagogfelag og Felagnum av Donskum Fakfeløgum í Føroyum. . Stk. 2. Stk. 4. Feløgini, sum nevnd eru í stk. 1 og stk. 2 skulu saman við uppskoti til stýrislim senda landsstýrinum upplýsingar um limatal váttaðan av grannskoðara felagsins. § 3. § 2. Undir aðrar skattskyldugar almannaveitingar sambært § 8, stk. 1, nr. 2 í løgtingslógini koma m. a. avlamisveiting og barnapeningur. Stk. 2. Avrokningarstaðið avroknar ALS-gjaldið til Arbeiðsloysisskipanina. Stk. 2. Tá inntøka sambært § 2, nr. 1 í løgtingslógini verður rindað av gjaldskyldugum sambært § 7, stk. 1, nr. 2 í løgtingslógini skulu hesi avrokna sín part av ALS-gjaldinum til Arbeiðsloysisskipanina sambært øðrum av fylgjandi inngjaldingarháttum: Við at geva Arbeiðsloysisskipanini fulltrú til at taka ALS-gjaldið av peningastovnskonto hjá viðkomandi. Teir arbeiðsgevarar, sum velja at rinda eftir rokning sambært stk. 2, nr. 2, skulu rinda eitt avgreiðslugjald á kr. 100 fyri hvørja rokning. § 4. Hendan kunngerð kemur í gildi 1. januar 2021, og samstundis fer úr gildi kunngerð nr. 136 frá 3. november 2009 um ALS-gjald. Setanaravtalan kann vera tíðaravmarkað, men skal sum tað minsta galda óbroytt í farloyvisskeiðnum. Stk. 3. Ov nógv útgoldin farloyvisstuðul kann verða kravdur afturgoldin eftir reglunum um arbeiðsloysisstuðul, sum av órøttum er útgoldin, sambært § 28 í løgtingslóg um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing. § 2. Stk. 2. Útgjald av farloyvisstuðli § 5. Stk. 3. Farloyvisstuðulin verður útgoldin eftir teimum reglum, sum galda fyri útgjald av arbeiðsloysisstuðli sambært § § 4 til 7 í kunngerð hjá stýrinum fyri Arbeiðsloysisskipanina um útgjald v. m. av arbeiðsloysisstuðli. KUNNGERÐ um broyting í kunngerð um útgjald av farloyvisstuðli § 1. Setanaravtalan kann vera tíðaravmarkað, men skal sum tað minsta galda óbroytt í farloyvisskeiðnum. § 2. Persónar í farloyvi kunnu vera í starvi hjá ymiskum arbeiðsgevarum. Hendan kunngerð fær gildi frá 1. desember 2005.