โรงเรียนเทพศิรินทร์
ในปี พ.ศ. 2419 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระชนมายุครบเบญจเพส จึงมีพระราชดำริที่จะสร้างพระอารามเพื่อทรงอุทิศพระราชกุศลถวายสนองพระเดชพระคุณแด่องค์พระราชชนนี คือ สมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาวัดเทพศิรินทราวาสขึ้น
โรงเรียน เทพศิรินทร์ ได้รับการสถาปนาจาก องค์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2428 ด้วยพระราชปรารภที่จะทำนุบำรุงการศึกษาเล่าเรียนให้เจริญแพร่หลายขึ้นโดยรวด เร็วจึงมีพระบรมราชโองการให้จัดการศึกษาสำหรับราษฎรขึ้น โดยพระเจ้าน้องยาเธอพระองค์เจ้าดิศวรกุมาร (กรมพระยาดำรงราชานุภาพ) ได้จัดตั้งโรงเรียนปริยัติธรรมบาลี ขึ้นภายใน วัดเทพศิรินทราวาส โดย ในช่วงแรกของการจัดตั้งโรงเรียนนั้น โรงเรียนเทพศิรินทร์ได้อาศัยศาลาการเปรียญภายในวัดเทพศิรินทราวาสเป็นที่ทำ การเรียนการสอน
การจัดตั้งโรงเรียนปริยัติธรรมบาลีขึ้นภายในวัดเทพศิรินทราวาส ได้มีปรากฏหลักฐานในปี พ.ศ. 2425 ว่าพระธรรมไตรโลกาจารย์ (เดช ฐานจาโร) เจ้าอาวาสองค์ที่ 2 แห่งวัดเทพศิรินทราวาส ได้จัดตั้งโรงเรียนสอนปริยัติธรรมบาลี และ โรงเรียนภาษาไทย โดยมีข้อความปรากฏอยู่ในประวัติของวัดเทพศิรินทราวาส ว่า โรงเรียนหนังสือภาษาไทยเดิมนั้นได้อาศัย ศาลาการเปรียญเป็นที่สอน โรงเรียนนั้นอยู่ในความอำนวยการของเจ้าอาวาสวัดเทพศิรินทราวาส ถึงปี พ.ศ. 2433 จึงย้ายไปสอนที่โรงเรียนเจ้าพระยานรรัตน์ราชมานิตย์ คณะกลาง หลังจากนั้นย้ายไปสอนที่ กุฏิเจ้าอาวาสคณะเหนือ ภายหลังย้ายไปสอนที่โรงเรียนนิภานภดลคณะใต้ ภายหลังมหามกุฏราชวิทยาลัยได้เข้ามาเป็นผู้จัดการ และมีเจ้าอาวาสเป็นผู้อุปการะโรงเรียนครั้งนั้นได้มีสามเณร ชื่อว่า "พุฒ" สามารถสอบได้เปรียญเอก และเป็นครูได้รับแต่งตั้งเป็นครูเอก ซึ่งต่อมาสามเณรพุฒ ได้อุปสมบถแล้ว ลาสิกขามีบรรดาศักดิ์เป็น พระยากฤษณะราชอำนวยศิลป์ธรรมจิตต์วรสภาภักดี
โรงเรียนกาญจนาภิเษกวิทยาลัย กาฬสินธุ์
โรงเรียนกาญจนาภิเษกวิทยาลัย กาฬสินธุ์ เป็นโรงเรียนที่จัดตั้งขึ้นตามโครงการพิเศษ ของ กรมสามัญศึกษา (เดิม) กระทรวงศึกษาธิการเพื่อเฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เนื่องในมหามงคลวโรกาสเสด็จเถลิงถวัลย์ราชสมบัติครบ 50 ปี ประกาศจัดตั้งเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2538 โดยใช้ที่สาธารณประโยชน์โคกบ้านกุดสิม ตำบลคุ้มเก่า อำเภอเขาวง จังหวัดกาฬสินธุ์ เป็นสถานที่จัดตั้งโรงเรียน มีเนื้อที่ประมาณ 109 ไร่ ใช้ชื่อครั้งแรกว่า โรงเรียนเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัวภูมิพล อดุลยเดชฯ โดยกรมสามัญศึกษา (เดิม) กระทรวงศึกษาธิการ มีเป้าหมายให้เป็นโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ ให้มีลักษณะคล้าย โรงเรียน ภ.ป.ร. ราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ รับนักเรียนในเขตพื้นที่การศึกษา 10 เดิมเข้ามาเรียนทั้งประเภทประจำและไป - กลับ โดยจะจัดให้เป็นโรงเรียนที่มีลักษณะสมบูรณ์มีความพร้อมทั้งด้าน อาคารเรียน อาคารประกอบตลอดจนวัสดุอุปกรณ์ต่าง ๆ นักเรียนมีความประพฤติเป็นที่พึงประสงค์ของสังคมและดำรงตนอยู่ในสังคมได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อมา พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ภูมิพลอดุลยเดชฯ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามโรงเรียนว่า“ โรงเรียนกาญจนาภิเษกวิทยาลัย กาฬสินธุ์ ” เมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2538 และเมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2546 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงเป็นองค์ประธานพิธีเปิดโรงเรียน ปัจจุบันมี นางบุญหนา บุญเรือง เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน มีข้าราชการครูจำนวน 45 คน พนักงานราชการ จำนวน 5 คน ลูกจ้างประจำ จำนวน 2 คน ลูกจ้างชั่วคราว จำนวน 38 คนอกตํ ทุกฺกฎํ เสยฺโย (ความชั่วไม่ทำเสียเลยดีกว่า)