నవలా సాహిత్యము
కొడవటిగంటి కుటుంబరావు మధ్య తరగతి జీవితాలలోని వైరుధ్యాలను విశ్లేషాత్మకంగా చిత్రిస్తూ ఆలోచింపజేసే నవలలు రాశారు. "చదువు", "అనుభవం" మొదలైన నవలల్లో సమాజంలోని అస్తవ్యస్తత పాత్రల స్వభావాల్లో కనిపిస్తుంది. "చివరకు మిగిలేది" నవలా రచయిత బుచ్చిబాబు ది ప్రధానంగా సౌందర్య దృష్టి, అయినా సంఘమనే చట్రంలో ఇమడలేని వ్యక్తి జీవిత చిత్రణ దీనిలో కనిపిస్తుంది. చైతన్య స్రవంతి మార్గంలో మనో విశ్లేషణాత్మకంగా రచించిన గోపీచంద్ నవల "అసమర్ధుని జీవితయాత్ర" రాచకొండ విశ్వనాథశాస్త్రి గారి "అల్పజీవి"లో కూడా ఇదే రీతి కనిపిస్తుంది. నవీన్ "అంపశయ్య"లో విశ్వవిద్యాలయంలోని విద్యార్థుల జీవితాన్ని రచించారు. ఈ వ్యవస్థలో వర్గతత్వాన్ని చిత్రించిన బీనాదేవి "పుణ్యభూమి కళ్ళుతెరు" చాలా ప్రసిద్ధికెక్కింది.
సంస్కార
సంస్కార 1970లో విడుదలైన కన్నడ సినిమా. రామమనోహరచిత్ర బ్యానర్‌పై విడుదలైన ఈ చిత్రానికి తిక్కవరపు పఠాభిరామిరెడ్డి దర్శకుడు, నిర్మాత.
ఈ సినిమా తీసిన తిక్కవరపు పఠాభిరామిరెడ్డిది నెల్లూరు. ఇతడు మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ కాలేజీలోను, రవీంద్రనాథ్ టాగూర్ వద్ద శాంతి నికేతన్ లోను చదివాడు. అమెరికాలోని కొలంబియా విశ్వవిద్యాలయంలో ఎం.ఏ. ఇంగ్లీషు లిటరేచర్ చదివాడు. న్యూయార్క్ లోని మ్యూజియం ఆఫ్ మోడ్రన్ ఆర్ట్ లో సినిమాల గురించి చదివాడు. పెళ్లినాటి ప్రమాణాలు,శ్రీకృష్ణార్జున యుద్ధము మొదలైన చిత్రాలను నిర్మించిన జయంతి సంస్థలో భాగస్వామిగా ఉన్నాడు. వాస్తవిక చిత్రాలను, ప్రయోజనాత్మకమైన చిత్రాలను నిర్మించాలన్న ఉద్దేశం ఇతడికి ఉండేది. ఒకసారి రాంమనోహర్ లోహియా ఇతని ఇంటికి వచ్చాడు. ఆ సందర్భంలో "సంస్కార" నవల గురించి చర్చకు వచ్చింది. ఆ నవలా రచయిత యు.ఆర్.అనంతమూర్తి మైసూరు విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసర్‌గా ఉంటున్నారనీ, ఆ నవల కన్నడ దేశంలో ఒక విధమైన అలజడి రేపిందని తెలుసుకుని ఆ నవలను సినిమాగా మలిస్తే బాగుంటుందనే ఆలోచన అప్పుడే కలిగింది.