జీశాట్-16
దేశంలో ఉపగ్రహ సమాచార సేవలు మరింత విస్తృతం అయ్యే దిశగా మరో ముందడుగు పడింది. కొత్త సమాచార ఉపగ్రహం జీశాట్-16ను ఇస్రో విజయవంతంగా నింగికి పంపింది. ఫ్రాన్స్‌కు చెందిన ఫ్రెంచి గయానాలోని కౌరూ అంత రిక్ష కేంద్రం నుంచి డిసెంబరు 7న తెల్లవారుజామున 2.10 గంటలకు ఏరియెన్-5వీఏ -221 రాకెట్ ద్వారా జీశాట్-16ను విజయవంతంగా ప్రయోగించింది. ఈ ప్రయోగాన్ని డిసెంబరు 6నే నిర్వహించాల్సి ఉన్నప్పటికీ ప్రతికూల వాతావరణంతో వాయిదా పడింది. 32.20 నిమిషాల్లో ప్రయోగాన్ని పూర్తి చేసి జీశాట్-16ను భూ స్థిర బదిలీ కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టారు. అనంతరం 2.41 గంటలకు బెంగళూరులోని హసన్ వద్ద గల ఇస్రో ఉపగ్రహ నియంత్రణ కేంద్రం శాస్త్రవేత్తలు ఉపగ్రహాన్ని ఆధీనంలోకి తీసుకున్నారు. ఉపగ్రహంలోని అపోజీ మోటార్లను మూడుసార్లు మండించి 36 వేల కిలోమీటర్ల ఎత్తులోని భూ స్థిర కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టారు. ఐదురోజుల వ్యవధిలో ఉపగ్రహంలోని ట్రాన్స్‌పాండర్లను వినియోగంలోకి తీసుకువచ్చారు. సంకేతాలు అందుకుని, ప్రసారం చేసేవాటినే ట్రాన్స్‌పాండర్లు అంటారు.
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ35
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ35 ఉపగ్రహ వాహకనౌకను భారతదేశ అంతరిక్షప్రయోగ సంస్థ ఇస్రో రూపొందించి, ఆంధ్రప్రదేశ్, నెల్లూరు జిల్లా, శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం లోని మొదటి ప్రయోగ వేదిక నుండి 2016 సెప్టెంబరు 26, సోమవారం ఉదయం 9:12 గంటలకు ప్రయోగించింది. దీని ద్వారా 8 ఉపగ్రహాలను విజయవంతంగా కక్ష్యలలో ప్రవేశపెట్టారు. ఈ ఉపగ్రహ వాహకనౌక ప్రయోగంలో మరో విశిష్టత ఉంది.గతంలో పిఎస్‌ఎల్‌వి వాహకనౌక ద్వారా ఒకేసారి 6 పైగా ఉపగ్రహలను ఒకేసారి ప్రవేశ పెట్టినప్పటికీ, వాటన్నిటినీ ఒకే కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు. ఈ ప్రయోగంలో మొదటి ఒక ఉపగ్రహాన్ని ఒక కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టగా మిగతా వాటిని మరోకక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టారు. ఈ రాకెట్ ద్వారా రెండు వేర్వేరు ఎత్తుల్లో, సుర్యానువర్తన ధ్రువకక్ష్యలోకి ఒకటి, మిగతా వాటిని సుర్యానువర్తన కక్ష్యలోకీ ప్రవేశపెట్ట్రు. దీనిని ఇస్రో విజయవంతంగా నిర్వహించింది. సాధారణంగా పిఎస్‌ఎల్‌వి రాకెట్ లలో నాల్గవదశలోని ఇంధనాన్నిపూర్తిగా మండించిన తరువాత ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి పంపెదరు. ఈ రాకెట్ లో నాల్గవ దశను కొంత సమయం మండించి, దహన క్రియను ఆపి, స్కాట్శాట్-1 ఉపగ్రహాన్ని 724 కి.మీ ఎత్తులో సూర్యానువర్తన ధ్రువకక్ష్యలో, 98.1 డీగ్రిల కోణంలో ప్రవేశ పెట్టారు. తరువాత నాల్గవదశ ఇంజన్లను మండించి, 55 కిలోమీటర్లు కిందికి దించి, భూమికి 669 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో సుర్యానువర్తన కక్ష్యలో, 98.21 డిగ్రీలవాలులో మిగిలిన 7 ఉపగ్రహాలను ప్రవేశపెట్టారు.