హిందూమతము
వేదాలు నాలుగు. అవి (1) ఋగ్వేదము, (2) సామవేదము, (3) యజుర్వేదము, (4) అధర్వణవేదము.అన్నింటికన్నా మొట్టమొదటిది మరియు ముఖ్యమైనది ఋగ్వేదము. ప్రతి ఒక్క వేదాన్ని నాలుగు భాగాలుగా విభజించారు. మొదటి భాగాన్ని సంహిత అంటారు. ఇందులో పవిత్రమైనటువంటి మంత్రాలు లిఖించబడి ఉంటాయి. మిగతా మూడు భాగాలలో వ్యాఖ్యానాలు ఉంటాయి. సంహితం కన్నా ఇవి కొంచెం ఆలస్యంగా రచింపబడి ఉండవచ్చునని పండితుల భావన. మిగతా మూడు బ్రాహ్మనలు, అరణ్యకాలు, ఉపనిషత్తులు. మొదటి రెండు భాగాల్ని కర్మకాండలు అనీ తరువాతి రెండు భాగాలను జ్ఞానకాండలు అనీ పిలుస్తారు. కొన్ని భాగాలు కర్మకాండలను గూర్చి ప్రస్తావిస్తే ఉపనిషత్తులు ఆధ్యాత్మిక థృక్కోణాన్ని, తత్వశాస్త్ర బోధనలను, మరియు బ్రహ్మము, పునర్జన్మను గూర్చి ప్రస్తావిస్తాయి
కృష్ణయజుర్వేదం
కృష్ణ యజుర్వేదం లో కృష్ణయజుర్వేదం, శుక్ల యజుర్వేదం అని రెండు విధములు (శాఖలు) ఉన్నాయి. తైత్తిరీయ వేదములో సంహిత, బ్రాహ్మణము, అరణ్యకము అను మూడు విభాగములు ఉన్నాయి. తైత్తరీయ సంహితయందలి 7 అష్టకాలలో కాండాలు, 44పన్నాలు లేదా ప్రశ్నలు (ప్రపాఠకములు), అధ్యాయాలు, 651 అనువాకములు, 2196 పనసలు (ప్రకరణములు) లేదా పంచాశత్తులు ఉన్నాయి. తైత్తరీయ బ్రాహ్మణం (పరాయితం) 3అష్టకాలలో కాండాలు, 38పన్నాలు అధ్యాయాలు ఉన్నాయి. ఇందులో సృష్టివిధ్య, బ్రహ్మవిద్య, కర్మలను తెలియజేయు శాస్త్రము, శారీరక శాస్త్రవిద్య, గణితవిధ్య, అంతరిక్షవిద్య మొదలయినవి ఉన్నాయి. ప్రతి పనసలో ఏభయి పదములు ఉంటాయి. అనువాక అంతము నందున్న పనసలకును పదములు హెచ్చుతగ్గులు ఉండును. సంస్కృత భాషలో దీనిని "పంచశాత్తు" అని అంటారు.