ఉమర్ ఆలీషా
... ... ... మహా ప్రభాత
గరిమగాంచిన మా వంశమరయ పార
సీకమును బాసి ఢిల్లీకి చేరి హైద్ర
బాదు నుండి పిఠాపురి వచ్చి నిలచె
 
ఉమర్‌ అలీషా పూర్వీకులంతా, వేదాంత పండితులుగా, తత్త్వవేత్తలుగా, కవులుగా, గురువులుగా సుప్రసిద్ధులు. గురు-శిష్య సాంప్రదాయ అనురక్తులైన ఉమర్‌ అలీషా పూర్వీకులు, అధ్యాత్మిక జ్ఞాన ప్రచారం కోసం 1472లో "శ్రీ విజ్ఞాన విద్యాథ్యాత్మిక పీఠం" స్థాపించారు. ఈ పీఠం ద్వారా ధార్మిక విజ్ఞాన ప్రచారం గావిస్తూ, అధ్యాత్మిక సేవకు తమ జీవితాలను అంకితం చేసారు. మౌల్వీ మొహిద్దీన్‌ బాద్షాకు అగ్రనందనుడుగా ఉమర్‌ అలీషా 1885 ఫిబ్రవరి 28న, తూర్పుగోదావరి జిల్లా పిఠాపురంలో జన్మించారు. తల్లి పేరు చాంద్‌బీబి. సాహిత్య, సారస్వత, ధార్మిక సేవా కార్యక్రమాలలో తల్లితండ్రులు నిమగ్నమైయున్న ప్రత్యేక వాతావరణం నడుమ జన్మించిన ఉమర్‌ అలీషా, పూర్వీకుల శక్తి సామర్థ్యాలను, ప్రజ్ఞాపాటవాలను చిన్ననాటనే సంతరించుకున్నారు. ఎనిమిదవ ఏటనే అశువుగా కవిత్వం చెప్పి పండితులను, గురువులను ఆశ్చర్యచకితులను చేశారు. పిఠాపురంలోని ఉన్నత పాఠశాలలో విద్యాభ్యాసం చేసిన తరువాత ప్రముఖ సంస్కృతాంధ్ర భాషా పండితుల వద్ద ఆయన శిష్యరికం చేసారు. తండ్రి వెంట ఉంటూ అరబ్బీ, పర్షియన్‌, ఉర్దూ భాషలను నేర్చుకున్నారు. చిన్నతనంలో పలు భాషలతో పరిచయం సంపాదించిన ఉమర్‌ అలీషా 14 సంవత్సరాల వయస్సులో చంధోబద్ధంగా చక్కని తెలుగులో పద్యాలు రాయటం, ధారాళంగా కవిత్వం చెప్పటం ప్రారంభించి, తమ వంశ గురువైన శ్రీ అఖైలలీషాను స్తుతిస్తూ, " బ్రహ్మవిద్యా విలాసం " అను శతకాన్ని రచించారు. నూనూగు మీసాల ప్రాయంలోనే ఆయన ప్రజల చేత " కవిగారు " అని పిలిపించుకున్నారు.
చిన్నతనంలోనే మంచి విద్వత్తును సాధించిన ఆయన పద్యాలను ధారాళంగా అల్లగల నేర్పు సునాయాసంగా అబ్బటంతో 18వ ఏటనే నాటకాలు రాయటం ఆరంభించాడు. 1905 ప్రాంతంలో గద్య, పద్యాత్మకమైన " మణిమాల " నాటకాన్ని రాసారు. ఈ నాటకానికి ముందుగానే ఆయన మరో రెండు నాటకాలను రాసారు. ఈ నాటక రచనతో ఆయన పాండితీ ప్రతిభ నలుదిశలా వ్యాపించింది. ప్రముఖ ఆంగ్ల రచయిత షేక్స్‌స్పియర్‌ నాటకాల స్థాయిలో మణిమాల నాటకం సాగిందని ఆనాడు పండిత ప్రముఖులు అభినందించగా, పత్రికలు బహుదా ప్రశంసించాయట.
నూర్జహాన్
నూర్జహాన్ 1577 మే 31న కాందహార్ (ప్రస్తుత ఆఫ్ఘంస్థాన్) లో పర్షియన్ ప్రముఖుని రెండవ కుమార్తెగా జన్మించింది. అలాగే కులీన వర్గానికి చెందిన ఆమె తల్లి తండ్రులు అస్మత్ బేగం మరియు మిర్జా గియాస్ బేగ్‌కు 4 సంతానంగా జన్మించింది. నూర్జహాన్ తల్లితండ్రులిద్దరూ కులీనవర్గానికి చెందిన వారు. ఆమె తండ్రి గియాస్ బేగ్ ముహమ్మద్ షరీఫ్ కుమారుడు. ఆమె తల్లి అస్ఫత్ ఖాన్ అక్వా ముల్లా వంశస్థురాలు. 1577లో గియాస్ ఖాన్ కుటుంబం భరించలేని సమస్యలను ఎదుర్కొన్నది. వారు తమ స్వంత భూమిలో జీవించలేక అదృష్టాన్ని వెతుక్కుంటూ భారతదేశానికి వచ్చారు. ఆ సమయంలో హిందూస్థాన్‌లో అక్బర్ చక్రవర్తి రాజసభ సంప్రదాయానికి, వాణిజ్యానికి మరుయు పరిశ్రమలకు కేంద్రంగా ఉంది.
వారి మార్గంలో సగందారిలో ఉండగ కుటుంబాన్ని దోపిడీ దొంగలు దోచుకున్నారు. వారికి దొంగలు దోచుకున్న తరువాత వారి ప్రయాణంలో వారికి రెండు గాడిదలు, గియాస్ బెగ్, ముగ్గురు పిల్లలు, ఆయన గర్భిణీ భార్య మాత్రమే మిగిలారు. ముహమ్మద్ షరీఫ్ మరియు అసఫ్ ఖాన్ జంతువుల వెంట పరిగెత్తవలసిన అగత్యం ఏర్పడింది. వారి కుటుంబం కాందహార్ చేరగానే అస్మత్ బేగం తన రెండవ కుమార్తెకు జన్మ ఇచ్చింది. వారి కుటుంబం మరీ పేదరికంలో మునిగిపోయింది. కొత్తగా జన్మించిన సంతానాన్ని పోషించడం కూడా వారికి కష్టం అయింది. అదృష్టవశాత్తు వారు సంపన్నుడైన మాలిక్ మసూద్ వ్యాపార బృందంలో చేరడానికి అవకాశం కలిగింది. తరువాతి కాలంలో గియాస్ బెగ్‌కు అక్బర్ చక్రవర్తి సభలో ఉద్యోగం లభించడానికి మాలిక్ మసూద్ సహకరించాడు. కొత్తగా జన్మించిన కుమార్తె వారి కుటుంబానికి అదృష్టం తీసుకువచ్చిందని కుటుంబం విశ్వసించినట్లు భావిస్తున్నారు. 
అందువలన ఆమెకు " మెహర్ ఉన్ నిసా " (మెహర్ ఉన్ నిసా అంటే స్త్రీలలో సూర్యుడని అర్ధం) 
అమె తండ్రి కాబూల్ భూభాగానికి దివాన్‌గా (ఖజానాధికారి) నియమించబడ్డాడు. తరువాత గియాస్ బెగ్ తన నైపుణ్యం కారణంగా వ్యాపారం అధికం చేసి క్రమంగా పై అధికారాలకు ఎదిగాడు. అద్భుతంగా పనిచేసినందుకు ఆయన చక్రవర్తి నుండి " ఇతిమాద్- ఉద్- దులా " (రాజ్య స్థూపం) అన్న బిరుదు పొందాడు. . నాణ్యమైన సేవ మరియు ఉన్నత పదవుల కారణంగా గియాస్ బెగ్‌కు మెహర్ - ఉన్- నిసాకు విద్యావకాశం అందించడానికి అవకాశం లభించింది. ఆమె అరబిక్. పర్షియన్ భాషలు, కళలు, సాహిత్యం, సంగీతం మరియు నృత్యాలలో నైపుణ్యం సంపాదించింది. కవి మరియు రచయిత విద్యాధర్ మహాజన్ " నూర్జహాన్ సూక్ష్మబుద్ధిని, తీవ్రమైన వ్యక్తిత్వం మరియు సమయస్పూర్తిని " అధికంగా ప్రశంశించాడు.