చాగంటి సోమయాజులు
1915 జనవరి 17 న శ్రీకాకుళంలో జన్మించిన ‘చాసో’ అనబడే చాగంటి సోమయాజులు తల్లితండ్రులు కానుకొలను లక్ష్మీనారాయణ శర్మ, తులసమ్మ. తర్వాత పెదతల్లికి దత్తుడిగా విజయనగరం వెళ్ళారు. పెత్తల్లిగారి పేరు తులసమ్మ.
మోగులూరి సోమాచారి
మోగులూరి సోమాచారి సీపీఐ(ఎంఎల్‌) న్యూడెమోక్రసీ ప్రతిఘటన సీనియర్‌ నాయకులు. పీడీత ప్రజల విముక్తి కోసం నూతన ప్రజాస్వామిక విప్లవం విజయవంతం చేయాలని జీవితాంతం అలుపెరుగని పోరాటం చేశారు కమ్యూనిస్టు యోధుడు చండ్రపుల్లా రెడ్డి నేతృత్వంలో సుదీర్ఘకాలం జరిగిన ప్రజా పోరాటాల్ని మిళితం చేస్తూ ఆయన ఆత్మకథను రాశారు.
ఆయన 1922 మే 22 న కృష్ణా జిల్లా నూజివీడు ప్రాంతంలోని పల్లెర్లమూడి గ్రామంలో చాయమ్మ (చిట్టమ్మ) మరియు భద్రయ్య దంపతులకు జన్మించారు. ఆస్తి లేని కుటుంబం. రెక్కల కష్టంతో జీవించే బతుకులవి. ఉదయం నుంచి సాయంత్రం వరకు కష్టపడితే కాని డొక్క నిండని బడుగుజీవుల ఆత్మకథ సోమాచారి జీవితం. ఇలాంటి పేదరికం నుంచి ఎదిగిన వ్యక్తిలో సహజంగా ఉండే కసే సోమాచారిని విప్లవ రాజకీయాల వైపు మళ్ళించింది. ఆయనను ఉద్యమకారునిగా మార్చింది. ఈ సమాజంలో నేటికీ కోట్లాది మంది పడుతున్న కష్టాలు, కన్నీళ్లకు దర్పణంగా సోమాచారి జీవితముంది. అందుకే సోమాచారి ఆత్మకథ అంటే పేదోళ్ల ఆత్మకథ.