సుందరవనాలు
ఈ అడవి గంగానది పాదాల వద్ద ఉండి బంగ్లాదేశ్ లోని కొన్ని ప్రాంతాలు మరియు భారతదేశంలోని పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రాంతాలలో విస్తరించి, డెల్టా యొక్క సముద్రపు అంచుని ఏర్పరుస్తుంది. కాలానుగుణంగా-వరదలకు గురయ్యే సుందర్బన్ మంచినీటి తంపర అడవులు మడ అడవుల లోపలిభాగంలో ఉంటాయి. ఈ అడవి 10,000 కిమీ వ్యాపించి ఉండగా, దీనిలో సుమారు 6,000 బంగ్లాదేశ్ లో ఉంది. ఇది 1997లో యునెస్కో ప్రపంచవారసత్వ సంపదగా ప్రకటించ బడింది, బంగ్లాదేశీ మరియు భారత భాగాలు ఒకే విధమైన పర్యావరణ ప్రాంతాలు ఇవి యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ సంపద జాబితాలో సుందర్బన్స్ మరియు సుందర్బన్స్ నేషనల్ పార్క్‌ ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. సుందర్బన్స్ సంక్లిష్టమైన వేలా జలమార్గాలు, బురద మైదానాలు మరియు లవణ స్వభావాన్ని తట్టుకోగలిగిన మడ అడవుల యొక్క ద్వీపాలతో నిండి ఉంది. ఈ ప్రాంతం, దీని నుండే తన పేరు పొందిన రాయల్ బెంగాల్ పులి ("పాన్థేరా టైగ్రిస్ టైగ్రిస్" ) తో పాటు, పక్షి యొక్క జాతులు, మచ్చల లేడి, మొసళ్ళు మరియు పాము వంటి అనేక జంతు జీవజాలాలకు ప్రసిద్ధి చెందింది. ప్రస్తుతం ఈ ప్రాంతంలో 500 బెంగాల్ పులులు మరియు సుమారు 30,000 మచ్చల జింకలు ఉన్నట్లు అంచనా వేయబడింది. సుందర్బన్స్ 1992 మే 21న ఒక రాబ్మ్సర్ స్థలంగా ప్రకటించబడింది. ఈ డెల్టా యొక్క సారవంతమైన భూములు శతాబ్దాలుగా మానవులచే విస్తృతంగా ఉపయోగించబడుతున్నాయి, మరియు ఈ పర్యావరణ ప్రాంతంలో ఎక్కువ భాగం విస్తృత వ్యవసాయం కొరకు మార్చబడి, అడవి యొక్క కొన్ని అంతఃక్షేత్రాలు మాత్రం మిగిలి ఉన్నాయి. సుందర్బన్స్ మడ అడవులతో సహా, మిగిలి ఉన్న అడవులు, అపాయంలో ఉన్న పులి యొక్క ఆవాసంగా ఉన్నాయి. ఇంతేకాకుండా, సుందర్బన్స్, చక్రవాత ప్రభావానికి గురైనపుడు కోల్‌కతా (కలకత్తా) మరియు చుట్టూ ప్రక్కల ప్రాంతాలలోని మిలియన్ల మందికి వరదల నుండి రక్షణ కవచంగా నిలిచే కీలకమైన విధిని కూడా నిర్వర్తిస్తోంది.
థార్ ఎడారి
థార్ ఎడారి వంటి అర్ధార్తత భుములు‍‌ (సగం తడి కలిగిన భూములు) అనార్ధత భూములు (పూర్తిగా తడి లేని భూములు ) కలిగిన భూములలో అడవులు ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తాయి. ఎడారిలోని ప్రజాసంక్షేమానికి ప్రభుత్వేతర యాజమాన్య అడవులు ప్రధానంగా సహకరిస్తాయి. థార్ ఎడారిలో నివసిస్తున్న ప్రజల ఆర్థిక పరిస్థితి బలహీన స్థాయిలో ఉన్నాయి. ఈ కారణంగా వారు గ్యాస్, కిరోసిన్ వంటి వాటిని ఉపయోగించలేరు కనుక వంట చెరకుగా అధికుగా కట్టెలను ఉపయోగిస్తున్నారు. మొత్తం వంటపనులకు 75 శాతం కట్టెలను మాత్రమే ఉపయోగిస్తున్నారు. థార్ ఎడారిలో ఆటవిక ప్రాంతాల శాతం తక్కువగా ఉంది.
రాజస్థాన్ ఆటవిక భూముల వైశాల్యం 31150 చదరపు కిలో మీటర్లు. భౌగోళికంగా రాష్ట్ర వైశాల్యంలో 9% ఆటవిక భుములు ఉన్నాయి. రాజస్థాన్ దక్షిణ ప్రాంతాలలో ఉన్న ఉదయపూర్, చిచ్చోడ్ ఘర్ అధికంగా అడవులు ఉన్నాయి. అత్యల్పంగా ఆటవిక ప్రాంతం ఉన్న జిల్లా చురూ జిల్లా. ఇక్కడ ఉన్న భూముల
వైశాల్యం 80 చదరపు కిలోమీటర్లు. ఈ అడవులు ఇక్కడి ప్రజల వంట చెరకు మరియు జంతువుల మేతకు తగినింత వనరులను అందిచ లేవు. ఈ కారణంగా
జంతువుల పేడ అధిక భాగం వంట చెరకుగా ఉపయోగిస్తుటారు. ఇందు వలన వ్యవసాయ ఉత్పత్తులు తగ్గుముఖం పడుతున్నాయి. ఈ సమస్యకు వ్యవసాయ అడవులు మంచి పరిష్కారం. ఇది గమనించిన కొన్ని సంస్థలు వ్యవసాయ అరణ్యాల పెంపకం ద్వారా సత్ఫలితాలను సాధిస్తున్నాయి.