వేప
వేపచెట్టు, వేపాకు, వేపపూత ఇలా వేపచెట్టునుండి వచ్చే ప్రతి భాగము కూడా మనిషి ఆరోగ్యంలో పాలుపంచుకుంటున్నాయి. మనిషికి కావలసిన స్వచ్ఛమైన గాలిని ఈ వేప చెట్టు అందిస్తుంది, అలాగే ఆరోగ్యం కూడా. దీనివలన ప్రాచీనకాలం నాటినుండే మనిషి వేపతో అనుసంధానమయ్యాడు. ఇంటికి వాడే ద్వారబంద్రాలు, తలుపులు, కిటికీలు, బీరువాలు, మంచాలు తదితరవస్తువలన్నింటినీ ఈ వేపచెట్టు కాండంనుండే తయారు చేసుకుని వాడుకుంటున్నాడు. అలాగే వేపాకులను కూడా వైద్యానికి ఉపయోగిస్తారు. భారతదేశంలో వేప చెట్టును సాక్షాత్తూ లక్ష్మీదేవిగా జనం పూజిస్తారు. తెలుగు సంవత్సరాది ఉగాది పండుగ రోజు వేప, బెల్లం తినాలని శాస్త్రాలు చెపుతున్నాయి. అంటే వేప, బెల్లం తినడం వల్ల మనిషి శరీరం వజ్రంలా మారుతుంది.
వేప (ఆంగ్లం Neem) ఎన్నో సుగుణాలున్న చెట్టు.
వేప (లాటిన్ "Azadirachta indica", syn. "Melia azadirachta" L., "Antelaea azadirachta" (L.) Adelb.) చెట్టు మహోగని కుటుంబానికి చెందినది. అజాడిరక్తకు చెందిన రెండు సంతతులలో ఒకటైన వేపకు పుట్టిళ్ళు సమ శీతోష్ణ దేశాలయిన బంగ్లాదేశ్, భారతదేశం, మ్యాన్ మార్, మరియు పాకిస్తాన్. ఇతరదేశాల్లోని పేర్ల విషయానికొస్తే వేపను అజాద్ డిరఖ్త (పర్షియ), డొగొన్ యార్లొ (నైజీరియా), మార్గోస, నీబ్ (అరబిక్), నిమ్ వృక్షము, నింబ (సంస్కృతము), వేపు, వెంపు, బేవు (కన్నడ), వెప్పం (తమిళము), ఆర్య వెప్పు (మలయాళము), భారత లైలాక్ అని పిలుస్తున్నారు. తూర్పు ఆఫ్రికాలో దీనినే మ్వారోబైని (కిస్వాహిలి) అంటారు. దీని అర్థం 'నలభై చెట్టు'. వేప నలభై వివిధ వ్యాధులను నయం చేస్తుందని చెప్తారు.
ఊడ
ఊడ అనగా నేలకు పైభాగాన చెట్టు నుంచి వ్రేళాడుతూ ఉండేటటువంటి వేర్లు. ఊడను ఇంగ్లీషులో ఏరియల్ రూట్ (Aerial root) అంటారు. ఈ ఊడలు అన్ని చెట్లకు రావు, కొన్ని రకాల చెట్లకు మాత్రమే వస్తాయి. ఉదాహరణకు జువ్వి, మర్రి వంటివి. మర్రిచెట్టు ఊడలు బాగా బలంగా, లావుగా, పొడవుగా ఉంటాయి. కొన్ని రకాల చెట్లు మరింత బలాన్ని చేకూర్చుకొనుటకు వెడల్పుగా వ్యాప్తి చెందిన తన చెట్ల కొమ్మల నుంచి వేర్లను పుట్టించి భూమిలోనికి పాతుకొనేందుకు నేల వైపుకి సాగిస్తాయి. ఈ వేర్లను పిల్లలు ఊయల ఊగేందుకు, ముఖ్యంగా మరి చెట్ల ఊడలను ఉపయోగిస్తారు, కనుక వీటికి ఊడ అనే పేరు వచ్చింది. మర్రి చెట్టు ఊడలు పాతుకొని చాలా విశాలంగా తయారవుతాయి, కొన్ని చెట్లు దాదాపు కొన్ని ఎకరాలలో విస్తరిస్తుంది. నేలలోకి పాతుకున్న ఈ ఊడలు కొన్ని సంవత్సరాలకు నేల నుంచి పుట్టిన చెట్ల మాను వలె తయారవుతాయి. మన రాష్ట్రంలో పిల్లల మర్రి, తిమ్మమ్మ మర్రిమాను వాటి ఊడల ద్వారా కొన్ని ఎకరాలకు విస్తరించాయి.