ఎయిడ్స్
సంభోగాల వల్ల, ముఖ్యంగా ఒకరికంటే ఎక్కువ మందితో సంభోగంలో పాల్గొనడం వల్ల, రక్త మార్పిడి వల్ల, తల్లి నుండి బిడ్డకు, కలుషిత సిరంజిల వల్ల, ఎయిడ్స్ అనే వ్యాధి సంక్రమిస్తుంది. ముందు ఈ వ్యాధిని ప్రాణహంతక వ్యాధిగా ( Death Sentenced Disease ) గా పరిగణించే వారు. కాని శక్తివంతమైన ART మందులు, ఏయిడ్స్ వల్ల వచ్చె ఋగ్మతలను నయం చేసె మందులు ఉన్నందున ఇప్పుడు ఈ వ్యాధిని మధుమేహం మరియు హైపర్ టెన్షన్ (రక్తపోటు)లాంటి వ్యాధుల లాగే ఈ వ్యాధిని కూడా దీర్ఘకాలిక మరియు నియంత్రించటానికి (Chronic and Manageable Disease )వీలు కలిగె వ్యాధిగా వ్యవహరిస్తున్నారు. ఇది హెచ్.ఐ.వి (హ్యూమన్ ఇమ్మ్యునోడెఫిసియెన్సీ వైరస్)అను వైరస్ వలన వస్తుంది. AIDS అనేది ఎక్యైర్డ్ ఇమ్యూన్ డెఫీసియన్సీ సిండ్రోంకు పొడి పేరు. శరీరంలో రోగనిరోధక శక్తి, బాహ్య కారణాల వల్ల తగ్గ్గడం అన్నమాట. హెచ్ఐవి వై రస్ మనుషలకు మాత్రమే సోకుతుంది.
ప్రపంచ ఆరోగ్యం
HIV శరీర ద్రవ్యాల ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. HIV, సురక్షితం కాని లైంగిక సంపర్కం, రక్తనాళాలలోకి మత్తు మందులను ఎక్కించుకోవడం, రక్త మార్పిడి, శుభ్రం చేయని సూదులను వాడడం ద్వారా రక్తం, ఇతర ద్రవాల నుండి వ్యాపిస్తుంది. ఒకప్పుడు మత్తు మందులను వాడే వారికి, స్వలింగ సంపర్కులకు మాత్రమే ఈ వ్యాధి వ్యాపిస్తుందని అనుకునే వారు. కానీ అది ఎవరికైనా సోకుతుంది. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా, HIV భిన్న లింగ సంపర్కం అనే ప్రాథమిక విధానం ద్వారా వ్యాప్తి చెందుతున్నది. అది గర్భవతి అయిన స్త్రీ నుండి గర్భధారణ సమయంలో ఇంకా పుట్టని శిశువుకు వ్యాపిస్తుంది. లేదా గర్భం జరిగాక తల్లి పాలద్వారానైనా వ్యాపిస్తుంది. ఇది ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఎవరికయినా వ్యాపించగల వ్యాధి అయినప్పటికీ, దీని వ్యాప్తి రేటు ప్రపంచంలోని కొన్ని ప్రాంతాలలో చాలా ఎక్కువగా ఉంది.