Historia ya Kanisa
Yale ya karne hiyo yalitokana na kuelewa tofauti kweli za imani ya Kikristo na yalikuwa na ukali kwa sababu pande zote zilisadiki kwamba kushikilia kwa usahihi ufunuo wa Mungu ni suala la wokovu wa milele. Kwa mfano, Martin Luther aliandika, «Sikubali mafundisho yangu yahukumiwe na yeyote, hata kama ni malaika. Asiyekubali mafundisho yangu hawezi kufikia wokovu».
Bruno Mkartusi
Bruno Mkartusi (Cologne, Ujerumani, 1030 hivi - Serra San Bruno, Italia, 6 Oktoba 1101) alikuwa padri wa Kanisa Katoliki na mmonaki aliyeanzisha shirika la kitawa kwa wakaapweke ambalo linadumu mpaka leo (Wakartusi).