فعل کنایی
در پارسی، پاره‌ای از فعل‌های گذرا می‌توانند بدون ذکر مفعول به کار بروند، در حالی که حتی در چنین شرایطی دستورنویسان زبان فارسی معمولاً آن را گذرا حساب کرده‌اند، با این تفاوت که این عده «چیزی» و «کسی» را مفعول می‌دانند، در حقیقت آنها معتقدند که مفعول جمله ذکر نشده است. با این حال چنانچه این نوع کاربرد را ناگذر در نظر بگیریم بنا بر این اصل که ملاک گذرا بودن عمل و نقش فاعل نیست بلکه نیازمندی جمله به مفعول است، می‌توان گفت که بیشتر فعل‌های گذرا می‌توانند به صورت ناگذر به کار بروند، اما عمل و نقش فاعل در جمله شامل فعل گذرا با عمل و نقش فاعل در جمله شامل فعل ناگذر یکی است، مثلاً، «کاوه آش را خورد» (گذرا) و «کاوه خورد» (ناگذر)، که باز تنها تفاوت در این است که در دومی مشخص نیست چه خورده شد. در مقابل، در فارسی تعدادی از فعل‌ها کُنایی هستند به شکلی که می‌توان فعل را در دو جمله به گونه‌ای به کار برد که نقش فاعل تغییر کند. به عنوان مثال، «کاوه آش را پخت» (گذرا) و «آش پخت» (ناگذر).
دستور زبان ساختار عبارت
یک جمله دو واژه‌ای مثل «کامران خندید» به صورت لزوم سه (یا بیشتر) گره در ساختار نحوی را در پیامد دارد:بیشتر نظریه‌های مرتبط با تجزیه زبان طبیعی نوعی دستور زبان شامل‌بودن به شمار می‌آیند، و بیشتر آن‌ها از کارهای چامسکی ساخته شده‌اند، که شامل:چارچوب‌ها و صوری‌سازی های دیگری نیز هستند که «مبتنی بر شامل‌بودن» به شمار می‌روند، اگر چه آنها گسترشی از کار چامسکی نیستند، مثلارابطه وابستگی یک نگاشت یک-به-یک است: برای هر عنصر (واژه یا تکواژ) در یک جمله، فقط یک گره در ساختار نحوی وجود دارد. این تفاوت با رابطه شامل‌بودن یک نوع تفاوت در «نظریه گراف» است. رابطه وابستگی تعداد گره ها در ساختار نحوی یک جمله را به تعداد دقیق واحدهای نحوی (معمولا واژه) که آن جمله دارد، محدود‌سازی می‌کند. که این دیدگاه یک مسیر به رابطه وابستگی باز می‌کند.