مزار شریف
مولانا جلال الدین محمد بلخی مشهور به رومی در مزار شریف‌زاده شد. پدرش بهاءولد، از نسل خلیفه اسلام ابوبکر بوده و تحت تأثیر عقاید امام غزالی فیلسوف مشهور دنیای اسلام بود. موعظه‌های بهاءولد هنوز هم موجود است و از با ارزش‌ترین آثار علوم اسلامی بشمار می‌رود. مولانا رومی شش جلد اثر مشهور خود، مثنوی معنوی را تا زمان مرگ خود در ۱۲۷۳ تکمیل نمود.
دولت یونانی بلخ
در كتیبه‌ای كه در منطقه كولاب تاجیكستان، به‌زبان یونان بلخی شرقی یافت شده و مربوط به سالهای ۲۰۰–۱۹۵ قبل از میلاد است. در این کتیبه یونانی‌ای به نام هلیودوتوس، كه محراب آتش را به حستیا اختصاص داده است، از آیتیدیوم بعنوان بزرگترین پادشاه نام می‌برد و پسرش دیمیتریوس اول به عنوان "دیمیتریوس کالینیکوس" را "دیمیتریوس، فاتح باشکوه" یادکرده است: