اولین تجزیه لهستان
اولین تجزیه لهستان یا اولین تجزیه همسود لهستان–لیتوانی در سال ۱۷۷۲ میلادی به عنوان نخستین مرحله از تجزیه لهستان رخ داد؛ واقعه‌ای که عاقبت به پایان حیات همسود لهستان–لیتوانی در ۱۷۹۵ میلادی ختم گردید. رشد قدرت امپراتوری روسیه، که باعث تهدید پادشاهی پروس و امپراتوری اتریش شد، انگیزه اصلی این تجزیه به حساب می‌آید.
زائولزی
زائولزی که در لهستانی زائولژه و در آلمانی اولزا گبیت نامیده می‌گردد ناحیه‌ای است متعلق به جمهوری چک که در دوره میان دو جنگ جهانی جمهوری دوم لهستان و جمهوری اول چکسلواکی بر سر آن اختلاف داشتند. نام این منطقه به معنی سرزمین‌های فراتر از رود اولزا است. این ناحیه در سال ۱۹۲۰ میلادی و پس از تقسیم ناحیه تشینسکه سوسکو میان لهستان و چکسلواکی ایجاد شد و قسمت شرقی بخش در کنترل چکسلواکی محسوب می‌گشت. این تقسیم‌بندی هیچ‌یک از طرفین را راضی نکرد و درگیری‌ها بر سر آن ادامه داشت تا آنکه در اکتبر ۱۹۳۸ و پس از توافقنامه مونیخ لهستان این ناحیه را به اشغال خویش درآورد. پس از تهاجم به لهستان در سال ۱۹۳۹ این ناحیه تا سال ۱۹۴۵ در اشغال آلمان نازی بود و بعد از پایان جنگ مرزها به حالت سال ۱۹۲۰ بازگشت.