زبان ایتالیایی-یهودی
زبان ایتالیایی-یهودی از زبان‌های رومی رایج در کشور ایتالیاست که توسط یهودیان این کشور بکار می‌رود. این زبان ایتالیک امروزه در کشور ایتالیا بیش از دویست گویشور ندارد. برخی از گویشوران این زبان را ایتالکیایی نیز نامیده‌اند. واژه‌های مشترک زیادی بین این زبان و زبان یدیش دیگر زبان یهودیان اروپا وجود دارد.
ادبیات ایتالیایی
نهضت رنسانس در ایتالیا سبب عظمت یافتن زبان ایتالیائی گشت از جمله کسانی که به پیروی از دانته برای زبان ایتالیائی و رسمی و عمومی شده آن در سراسر ایتالیا تلاش کرد پی‌یتروبمبو Pietro Bembo شاعر مشهور این زمان ایتالیا بود. از آن به بعد فرهنگها و کتاب‌های صرف و نحو ایتالیائی تهیه و منتشر و فرهنگستان دلا کروسکا Della crusca در سال ۱۴۸۵ در فلورانس تأسیس گردید و رفته رفته از رونق لاتین کاسته و بهمان نسبت بر ترقی و عظمت و وسعت زبان ایتالیائی افزوده می‌شد.