زبان پشتو
پشتو به عنوان زبان رسمی در افغانستان بیشتر در شرق، جنوب و جنوب غربی رایج است اما در برخی از مناطق شمالی و غربی کشور نیز صحبت می‌شود. شمار دقیق گویشوران آن در دسترس نیست، اما برآوردهای مختلف نشان می‌دهد که پشتو زبان مادری ۳۵–۵۰٪ از کل جمعیت افغانستان است.
بنی افغان
پتان و روهیله مهتر و افغان کهتر در نیمقاره هند و مهتر در بخش خاوری و باختری ایرانزمین یاد می شدند. پشتون و پشتو تا دوران اصلاحات "زبان افغانی" با تأسیس پشتو تولنه (فرهنگستان پشتو) در سال ۱۹۳۷ میلادی در کابل نوشتن و گفتن زبان پشتو مروج نبود. امان‌الله شاه بر پایه "مجله امانِ افغان " در سخنرانی خویش به ٧ قوس (آبان) سال ۱۳۰۴ خورشیدی (۱۹۲۵/۲۶) در قندهار از "زبان فارسی" و "زبان افغانی" (پشتو ) نامیده است. محمود طرزی در سراج‌الاخبار زبان رسمی "دولت متبوعهء مقدسهء ما زبان فارسی و زبان ملتی ما زبان افغانی می باشد. زبان فارسی از این سبب زبان رسمی دولتی ما شده است که قبل از تشکیل و تأسیس یافتن دولت مقدسهء افغانیه و استقلال یافتن حاکمیت ملتی ما؛ خاک پاک وطن مقدس ما از اجزای ممالک ایران محسوب بود".