భూమి
కేంబ్రిడ్జ్ ఎక్స్ప్లోషన్ తరువాత సుమారు 535 యం.ఎలో అయిదు సార్లు వినాశనము జరిగింది. ఆఖరి వినాశనము 65 యం.ఎలో ఉల్కలు ఢీకొన్నప్పుడు జరిగింది. ఆ వినాసనములో డైనోసార్లు, ఇతర సరీసృపాలూ చనిపోయాయి. క్షీరదాలు, మరికొన్ని చుంచులను పోలిన చిన్న జంతువులూ మాత్రమే బ్రతికాయి. గత 65 మిలియన్ సంవత్సరాలగా క్షేరధములలో వివిధ రకములైన విభాజనములు సంభవించినవి. కొన్ని మిలియన్ సంవత్సరాల క్రితం కోతి వంటి జంతువు రెండు కాళ్ళ మీద నిలబడ గల్గినది. ఇందువల్ల ఉపకరణాల వాడుక, సంభాషణల ఎదుగుదలకు అనుకూలించినవి. తద్వారా మెదడు ఎదగడానికి అవసరమైన పోషక పదార్ధాలు సమకూరాయి. వ్యవసాయం తద్వారా నాగరికతలు అభివృద్ధి చెందటం కారణంగా మానవులు భూమిని చాలా తక్కువ కాలంలోనే శాసించగలిగారు. ఇతర జీవరాశుల మీద కూడా ఆ ప్రభావం పడింది.
గ్లోబల్ వార్మింగ్
భూ ఉపరితలం మీద సూర్యుడి ప్రభ (ఇర్రేడియెన్స్) క్రమంగా తగ్గడాన్ని భౌగోళిక కాంతి హీనత (గ్లోబల్ డిమ్మింగు) అని అంటారు. 1960 నుండి కనీసం 1990 వరకు ఈ ప్రభ క్రమేణా తగ్గుతూ వచ్చింది. గాలిలో గాని, ఏదైనా వాయువులో గాని, సన్నని ఘన పదార్థాల కణాలు లేదా ద్రవాల తుంపరలు కలిసి ఉంటే దాన్ని ఏరోసోల్ అంటారు. ఈ ఏరోసోల్‌లు ప్రభ తగ్గడానికి కారణాలని భావిస్తున్నారు. అగ్ని పర్వత విస్ఫోటనాల్లోను, మానవ జనిత ఉద్గారాల్లోనూ ఈ ఏరోసోల్‌ లుంటాయి. సూర్యకాంతి భూమ్మీద పడకుండా ఎక్కువ పరావర్తనం చెందించి, ఇవి భూమికి చల్లదనాన్ని కలుగచేస్తాయి. ఇటీవలి దశాబ్దాలలో శిలాజపు ఇంధనాలను కాల్చడం వలన ఉత్పత్తయ్యే కార్బన్ డయాక్సైడ్, ఏరోసోల్‌లు ఒకదాన్నొకటి రద్దు చేసుకున్నాయి. ఈ కారణాన, కార్బన్ డయాక్సైడు కాక ఇతర గ్రీన్‌హౌస్ వాయువులైన మీథేన్ వంటివి భూమి వేడెక్కడంలో ప్రధాన పాత్ర పోషించాయి.