ఆంధ్రప్రదేశ్ అవతరణ దినోత్సవం
తెలుగు రాష్ట్రాలు అనే పేరు ఈ మధ్యన అటు పత్రికలలోను, ఇటు దృశ్యమాధ్యమంలోను బాగా వినిపిస్తూ ఉంది. ఈ తెలుగు రాష్ట్రాలు ఎప్పుడు వాటి అవతరణ దినోత్సవాలను జరుపుకోవాలి? మొదటిగా నేడు ఆంధప్రదేశ్‌ అని పిలుచుకుంటున్న ఈ రాష్ట్రం కొత్తగా ఏర్పడిన పార్లమెంటు చట్టం ప్రకారం, కేంద్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన అప్పాయింటెడ్‌ డేట్‌ ప్రకారం జూన్‌ రెండున ఏర్పడింది. కాని దీనికి తొలి ముఖ్యమంత్రిగా నారా చంద్రబాబు నాయుడు జూన్‌ 8న ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. కాగా ఆంధ్రప్రదేశ్‌ అనే పేరున్న రాష్ట్రం నవంబరు 1న ఏర్పడింది. కాబట్టి జూన్‌ 2, జూన్‌ 8, నవంబరు 1 ఇందులో ఏ తేదీన ఇప్పుడున్న 13 జిల్లాల ఆంధ్రప్రదేశ్‌ అవతరణ దినోత్సవాన్ని జరుపుకోవాలనే సమస్య ముందుకు వచ్చింది. మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో ఉన్న 13 తెలుగు జిల్లాలు, పోయిన బళ్ళారి, గంజాం జిల్లాలు రెండు కలిగి 15 జిల్లాలు విడిపోయి తెలుగు రాష్ట్రంగా ఏర్పడాలి అనే కోరికతో ఉద్యమం సాగింది. ఉద్యమంలో తారస్థాయిగా పొట్టి శ్రీరాములు 1952 అక్టోబర్‌ 29న ఆమరణ నిరాహారదీక్షకు కూర్చొన్నారు. డిసెంబరు 19న అంటే పొట్టి శ్రీరాములు అమరుడైన నాలుగో రోజున పార్లమెంటులో నాటి ప్రధాని తెలుగు వారికి ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. చివరికి 13 జిల్లాల తెలుగు రాష్ట్రం మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ నుంచి విడిపోయి ఏర్పడింది. అది ‘ఆంధ్రరాష్ట్రం’ అని అధికారికంగా పిలవబడింది. చాలా తర్జభర్జనల తర్వాత కర్నూలు పట్టణాన్ని దీనికి రాజధానిని చేశారు. అప్పటికే అటు హైదరాబాదు సంస్థానం నిజాం కబంధ హస్తాల నుంచి విముక్తమై 1948 సెప్టెంబరు 17 నుంచి హైదరాబాదు రాష్ట్రంగా ఏర్పడింది. 1952లో సార్వత్రక ఎన్నికల అనంతరం బూర్గుల రామకృష్ణరావు ముఖ్యమంత్రిగా హైదరాబాదులో ప్రప్రథమంగా ప్రజా ప్రభుత్వం ఏర్పడింది. అంటే మనకు 1953 నుంచి 1956 వరకు రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు ఉన్నాయి. అదే స్థితి నేడు అంటే 2014లో తిరిగి వచ్చి చరిత్ర పునరావృతమయింది.
యాతగిరి శ్రీరామ నరసింహారావు
అంతేకాదు పార్కుని ఆనుకుని ఇండియా ఇండిపెండెన్స్ సెంటర్ నెలకొల్పిన వైఎస్ఎన్, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల చిత్రపటాలు, వాడిన వస్తువులు అన్నీ సేకరించి అందులో ఏర్పాటుచేయిస్తున్నారు. ఇంకం టాక్స్ ప్రిన్సిపల్ సెక్రటరీ మేడిశెట్టి తిరుమలకుమార్ తోకల్సి'మనవావిలాల'పుస్తకం రచించారు. రాజమహేంద్రి నగరానికి సంబంధించి అన్ని విషయాలు క్రోడీకరించి, క్విజ్ మాదిరిగా "నృసింహ ప్రశ్నోపనిషత్" పేరిట 'సమాచారమ్'స్థానిక దినపత్రికలో ధారావాహికంగా అందించిన ప్రశ్నలు-జవాబులు పుస్తక రూపంలోకి తెచ్చారు. ప్రస్తుతం3వముద్రణ అయింది.ఆలాగే యాతగిరి శ్రీరామనరసింహారావు ధారావాహికంగా రాసిన "గుర్తుకొస్తున్నాయి"శీర్షిక ఆతర్వాత"నరసింహావలోకనం" (స్వీయచరిత్ర) పుస్తకంగా రూపుదిద్దుకుంది. రాష్ట్ర విభజన తర్వాత తొలిసారి ఎపి నూతన రాజధాని 2015లో తొలిసారి తుళ్ళూరులో జరిగిన ఉగాది ఉత్సవంలో ప్రభుత్వం నుంచి పురస్కారం అందుకున్నారు.
11వ శతాబ్దంనాటి శ్రీ లక్ష్మినరసింహస్వామి విగ్రహంగల ఉత్తరాదిమఠానికి అధికారిగావున్న యాతగిరి శ్రీరామ నరసింహారావు 80 వ పుట్టినరోజు (అశీతి) సందర్భంగా 2016అక్టోబరు 1శనివారం రాత్రి గోదావరిగట్టు టి.నగర్ శ్రీ త్యాగరాజ నారాయణదాస సేవాసమితి ఆడిటోరియంలో ఘనంగా నిర్వహించారు.ఈ వేడుకకు బుద్ధప్రసాద్ ముఖ్య అతిధిగా విచ్చేసారు. ఎంపీ మాగంటి మురళీమోహన్, ఎం.ఎల్.సి.లు సోము వీర్రాజు, ఆదిరెడ్డి అప్పారావు, పలువురు ప్రముఖులు పాల్గొన్నారు. సారథ్య సంఘ అధ్యక్షులు డాక్టర్ కర్రి రామారెడ్డి దాదాపు 40నిమిషాలసేపు వైఎస్ జీవన రేఖలపేరిట రూపొందించిన మల్టీమీడియా ప్రదర్శన ఇచ్చారు. 
ఇక ఈ వేడుకలో తనకన్నా పెద్దవాళ్ళైనా మాజీ ఎం.ఎల్.ఏ. చిట్టూరి ప్రభాకరచౌదరి (95 సంలు), స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు ముళ్ళపూడి సూర్యనారాయణ (93 సంలు, వైద్యులు డాక్టర్ పెద్దింటి సీతారామ భార్గవ (92 సంలు, విద్యావేత్త ఆచార్య జోస్యుల సూర్య ప్రకాశరావు (89 సంలు), సీనియర్ న్యాయవాది పోతుకూచి సూర్యనారాయణ మూర్తి (87 సంలు, నాణాల సేకరణ కర్త పేరిచర్ల సూర్యనారాయణరాజు (84 సంలు), ఆడిటర్ ద్రోణంరాజు సుందర రామారావు (81సంలు) లను వై.ఎస్.ఎన్. సత్కరించారు. యాతగిరి రవితేజ సహకరించారు.