జీర్ణ వ్యవస్థ
ముక్కు ద్వారా శ్వాస తీసుకునే జీవులు, ఆహారాన్ని నోటి ద్వారా తీసుకుని, దానిని పళ్లతో నములుతాయి. ఇక్కడ రసాయన ప్రక్రియ ప్రారంభమవుతుంది. లాలాజల గ్రంధుల సాయంతో లాలాజలంలో రసాయనాలు ఉత్పత్తి అవుతాయి. దీనిని మాస్టికేషన్‌ అంటారు. తర్వాత ఇది పోట్టలోని ఈసోపేగస్ ‌లోకి వెళతాయి. అక్కడ హైడ్రాలిక్‌ యాసిడ్‌ సూక్ష్మక్రిములను చంపేసి, కొంత ఆహారాన్ని యాంత్రికంగా ముక్కలు‌ చేస్తుంది. (ఉదాహరణకు ప్రొటీన్ల యొక్క డీన్యూట్రిషన్‌) కొంత భాగాన్ని రసాయన మార్పులు చేస్తాయి. హైడ్రోక్లోరిక్‌ యాసిడ్‌ అనేది తక్కువ స్థాయిలో పిహెచ్‌ను కలిగి ఉంటుంది. ఇది ఎంజైమ్‌లకు చాలా ఉపయోగకరం. కొంత సమయం తర్వాత (మానవుల్లో గంట లేదా రెండు గంటలు, కుక్కల్లో 4 నుంచి ఆరు గంటలు, పిల్లుల్లో మరికొంత తక్కువ సమయం...) కైమ్‌ అనే ద్రవం ఏర్పడుతుంది. ఈ కైమ్‌ అనేది చిన్న ప్రేగుల‌ ద్వారా వెళ్లి, అక్కడ 95 శాతం పోషక విలువలను తీసుకుంటుంది. అక్కడి నుండి పెద్ద ప్రేగుల ‌ ద్వారా వెళ్లి మరియు మల విసర్జన‌ ద్వారా విసర్జించబడుతుంది.
కార్బన్ మొనాక్సైడ్
కార్బన్ మొనాక్సైడ్‌ను శ్వాసించినప్పుడు, శ్వాస వ్యవస్థ లోని శ్వాస కోశంలో వాయు మార్పిడి వలన కార్బన్ మొనాక్సైడ్ రక్త ప్రవాహంలో చేరును. దేహ వ్యవస్థలో కూడా కార్బన్ మొనాక్సైడ్‌ హిమగ్లోబిన్ జీవ క్రియలో ఉత్పన్నమై, కణజాలాల ( tissues) ద్వారా రక్తంలో ప్రవేశించును.అందువలన శ్వాస ద్వారా కాకుండా కుడా జీవ కణాలలో కార్బన్ మొనాక్సైడ్ ఉంటుంది.
పారిశ్రామిక స్థాయిలో కార్బన్ మొనాక్సైడ్‌ను ఉత్పత్తి చెయ్యుటకు మూల వనరు ప్రొడ్యుసర్ గ్యాస్. అధిక మొత్తంలో కార్బన్ మొనాక్సైడ్ మరియు నైట్రోజన్ కలిగిన వాయు మిశ్రమమే ప్రొడ్యుసర్ గ్యాస్. అధిక ఉష్ణోగ్రత వద్ద తక్కువ గాలిలో ఎక్కువ ప్రమాణంలో కార్బన్‌ను దహించడం వలన ప్రొడ్యుసర్ గ్యాస్ ఏర్పడును. అధిక ఉష్ణోగ్రతలో పొయ్యి/ఒవెన్ లోవత్తుగా పరచబడిన కోక్‌ (coke) మీదుగా గాలిని ప్రసరింప చేసి ప్రొడ్యుసర్ గ్యాస్ ఉత్పత్తి చెయ్యుదురు. దహనంలో మొదట దశలో ఏర్పడిన కార్బన్ డయాక్సైడ్ వాయువు, తదుపరిఅధిక మొత్తంలో ఉన్న కార్బన్‌తో తరువాత సమతుల్యత పొందటం వలన కార్బన్ మొనాక్సైడ్ ఏర్పడును. కార్బన్ డయాక్సైడ్ నుండి కార్బన్ మొనాక్సైడ్ ను ఏర్పరచు ఈ ప్రక్రియను బౌడౌర్డ్ రియాక్షన్ (Boudouard reaction) అంటారు.ఈ ప్రక్రియలో 800 °C వద్ద కార్బం మొనాక్సైడ్ ఉత్పత్తి అగును.