కనిష్కుడు
ఒకటవ కనిష్కుడు, కుషాణ వంశానికి చెందిన చక్రవర్తి. ఇతను రెండవ శతాబ్దం (127-150 ఎ.డి) కి చెందిన వాడు. కనిష్కుడు సైనిక, రాజకీయ, ఆధ్యాత్మికంగా సాధించిన విజయాలకు ప్రసిద్ధి చెందినవాడు. కుషాణ వంశ వ్యవస్థాపకుడు కుజుల కడ్ఫిసెస్ వారసుడైన కనిష్కుడు బాక్ట్రియా నుంచి టరిం బేసిన్ లోని తుర్ఫాన్ నుంచి, గంగా పరీవాహక ప్రాంతమైన పాటలీపుత్ర వరకు తన సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు. కనిష్కుని ప్రధాన రాజధాని గాంధారంలోని పురుసపుర (పెషావర్). అతని మరో ప్రధాన రాజధాని కపిస.
భారతదేశ చరిత్ర
హర్షుడు 606 నుండి 647 వరకు ఉత్తర భారతదేశాన్ని పరిపాలించాడు. ఆయన వర్ధన రాజవంశానికి చెందిన ప్రభాకర్వర్ధనుడి కుమారుడు, రాజ్యవర్ధనుడి తమ్ముడు. వర్ధన రాజవంశ రాజులు ప్రస్తుత హర్యానాలో ఉన్న తానేసర్ను పాలించారు.
6 వ శతాబ్దం మధ్యకాలంలో పూర్వ గుప్త సామ్రాజ్యం పతనమైన తరువాత ఉత్తర భారతదేశం చిన్న గణతంత్రాలు, రాచరిక రాజ్యాలుగా విడిపోయింది. ఫలితంగా తనేసర్ వర్ధనల అభివృద్ధి చెందుతూ పంజాబ్ నుండి కేంద్ర భారతదేశానికి గణతంత్రాలు, రాచరిక రాజ్యాలను ఏకం చేయడం ప్రారంభించారు. హర్షుడి తండ్రి, సోదరుడు మరణించిన తరువాత 606 లో సామ్రాజ్యం ప్రతినిధులు ఏప్రిల్లో సమావేశం జరిపి హర్షడిని చక్రవర్తి చేసారు. కేవలం 16 ఏళ్ళ వయసులో ఆయనకు మహారాజా బిరుదు ఇవ్వబడింది. తన అధికారంలో ఆయన సామ్రాజ్యం ఉత్తర, వాయవ్య దేశాలన్నింటినీ స్వాధీనం చేసుకుని సంరాజ్యాన్ని కామరూప వరకు, దక్షిణాన నర్మదా నది వరకు విస్తరించాడు. చివరికి కన్నౌజ్ (ప్రస్తుతం ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో) తన రాజధానిగా చేసుకుని క్రీ.పూ. 647 వరకు పాలించాడు.