పొటాషియం క్లోరెట్
ఈ సమ్మేళనం పోటాషియం, క్లోరిన్.ఆక్సిజన్ పరమాణువుల సంయోజనం వలన ఏర్పడినది.ఈ సమ్మేళనం యొక్క అణు ఫార్ములా KClO.శుద్ధమైన సమ్మేళనం తెల్లటి స్పటిక నిర్మాణం కలిగియుండును.
సాంద్రత:2.32గ్రాములు/లీటరుకు.మోలార్ భారం:122.55 గ్రామ/మోల్-1.ద్రవీభవన ఉష్ణోగ్రత:356 °C.బాష్పిభావన ఉష్ణోగ్రత 400 °C.
వ్యాపారస్థాయిలో పొటాషియం క్లోరెట్ ను లీబిగ్ విధానంలో ఉత్పత్తి చెయ్యుదురు. వేడిగా ఉన్న కాల్షియం క్లోరైడ్ పదార్థం లోకి క్లోరిన్ వాయువును ప్రసరింపచేసి, ఆపిమ్మట పొటాషియం క్లోరైడ్ ను కలపడం వలన పొటాషియం క్లోరైట్ ఏర్పడును.
పొటాషియం క్లోరైడ్ సజల ద్రవాణాన్ని విద్యుత్‌ విశ్లేషణ చెయ్యడం ద్వారా కుడా పోటాషియం క్లోరైట్ ను ఉత్పత్తి చేయ్యుదురు. ఈ విధానంలో ఆనోడ్ వద్ద ఏర్పడిన క్లోరిన్ అయానులు, యథావిధిగా పొటాషియం హైడ్రోక్సైడ్తో ప్రతిచర్య జరపడం వలన పొటాషియం క్లోరెట్ ఏర్పడును. ఏర్పడిన పొటాషియం క్లోరైడ్ నీటిలో తక్కువ ద్రావణియత కలిగి ఉండటం వలన చర్యా మిశ్రమ ద్రావణంనుండి తనకుతానుగా అవక్షేపంగా వేరుపడును.
క్లోరిన్ వాయువును వేడి దాహకపొటాస్‌ (caustic potash) ద్రావణంలోకి పంపడం ద్వారా కుడా పొటాషియం క్లోరైట్ ను ఉత్పత్తి చెయ్యవచ్చును.
బేరియం క్లోరైడ్
బేరియం క్లోరైడు ను సోడియం హైడ్రోక్సైడ్ తో మిశ్రమం/మిళితం చేసిన డై హైడ్రోక్సైడ్ను ఏర్పరచును.ఇది ఒక మోస్తరుగా నీటిలో కరుగును.
బేరియం క్లోరైడ్ ను బేరియం హైడ్రోక్సైడ్ లేదా బేరియం కార్బోనేట్ సమ్మేళన పదార్థంతో తయారు చేయుదురు.బేరియం కార్బోనేట్ అను సమ్మేళనం ప్రకృతిలో సహాజంగా వితేరైట్ (witherite)అను ఖనిజ రూపంలో లభ్య మవుతుంది.ఈ క్షారలవణాలు హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో రసాయనిక చర్య జరపడం వలన hydrated బేరియం క్లోరైడ్ ఏర్పడును. వ్యాపార స్థాయిలో అయినచో రెండు దశలలో బారైట్(barium sulfate)నుండి తయారు చెయ్యుదురు.
మొదటి దశలో చర్య జరుగుటకు అధిక ఉష్ణోగ్రత కావలయును.
రెండవ దశలో ఏర్పడిన చర్యాజనితాలు సంలీనము (fusion)చెందేలా చేయుదురు.ఏర్పడిన ఫలితాంశాలకు నీటిని కలిపి బేరియం క్లోరైడును సంగ్రహించెదరు.దీనిని సాంద్రికరించిన రెండు బిందువుల నీటినికలిగిన బేరియం క్లోరైడ్( BaCl•2HO) స్పటికాలు ఏర్పడును.
నీటిలో కరిగే బేరియం లవణ సమ్మేళనాలలో చవుకైనది బేరియం క్లోరైడ్.దీనిని ప్రయోగశాలలో విరివిగా ఉపయోగిస్తారు.ముఖ్యంగా సల్ఫేట్ అయాను ద్రువికరణ పరీక్షలలో వాడెదరు.కాస్టిక్ క్లోరిన్ యూనిట్ లలో లవణద్రావణం(brine)ను శుద్ధిచెయ్యుటకైఉపయోగిస్తారు.అలాగే వర్ణకారకాలు(pigments)తయారు ఫ్యాక్టరిలలోను ఉపయోగిస్తారు.అలాగే బాణసంచు/మందుగుండు(దీపావళి)సామాను తయారీలో ప్రకాశవంతమైన ఆకుపచ్చ రంగు వెలుతురు ఇచ్చుటకై వాడెదరు.అల్లాగే ఉక్కును కారిన పరిచే కేస్ హర్డే నింగ్ (case hardening)ప్రక్రియలోనూ ఉపయోగిస్తారు.
నీటిలోకరిగేమిగతా బేరియం సమ్మేళనలవణాలవాలే బెరియంక్లోరైడ్ కుడా విషప్రభావం కలిగిన సమ్మేళనం.