భారతదేశ చరిత్ర
మరాఠా సామ్రాజ్యం హిందవి స్వరాజ్య స్థాపనకు నిశ్చయించిన భోంస్లె వంశానికి చెందిన ఛత్రపతి శివాజీచే స్థాపించబడి సంఘటితం చేయబడింది. సర్ జె.ఎన్.సర్కారు శివాజీని "హిందూ జాతి ఉత్పత్తి చేసిన చివరి గొప్ప నిర్మాణాత్మకమైన మేధావి, జాతీయ నిర్మాత " గా వర్ణించాడు. అయితే శివాజీ సోదరసమానుడు వెంకోజీ తంజావూరు మరాఠా రాజ్యాన్ని స్థాపించారు. ఏదేమైనా మరాఠాల బలమైన శక్తిని సంపాదించిన ఘనత జాతీయంగా పేష్వా మొదటి బాజిరావోకు చేరుతుంది. చరిత్రకారుడు కె.కె. మొదటి బాజీరావ్ "మరాఠా సామ్రాజ్యం రెండవ స్థాపకుడిగా పరిగణించబడుతుందని" దత్తా రాశారు.
18 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో మరాఠా ప్రాంతం పేష్వా పాలన (ప్రధాన మంత్రులు)లో సామ్రాజ్యంగా మారింది. 1737 లో మరాఠాలు ఢిల్లీ యుద్ధంలో మొఘల్ సైన్యాన్ని ఓడించారు. మరాఠాలు మొఘలులు, నిజాం, బెంగాలు నవాబు, దుర్రాని సామ్రాజ్యాల మీద దండెత్తి వారి సరిహద్దులను మరింత విస్తరించడానికి తమ సైనిక పోరాటాలను కొనసాగించారు. 1760 నాటికి మరాఠాల సాంరాజ్యం భారత ఉపఖండంలో అంతటా విస్తరించింది. మరాఠాలు కూడా మొఘల్ సింహాసనాన్ని నిర్మూలించి, ఢిల్లీలోని మొఘల్ సామ్రాజ్య సింహాసనంపై విశ్వస్వాష్ పెష్వాను ఉంచడం గురించి చర్చించారు.
రేచర్ల పద్మనాయకులు
రుద్రమదేవి కూతురు కొడుకు ప్ర‌తాప‌రుద్రుడు. ఇతనిని వారసునిగా చేసుకోవటానికి రుద్ర‌మదేవి దత్తత తీసుకొంది. క్రీ. శ. 1289లో కాయస్థ సేనాని అంబదేవుని తిరుగుబాటును అణిచి వేసే ప్రయత్నంలో రుద్రమదేవి మరణించింది. త‌ద‌నంత‌రం ప్రతాపరుద్రుడు సింహాసనం అధిష్ఠించాడు. అంబదేవునితో పాటు.. నెల్లూరులో మనుమగండుని, కర్ణాటక‌ రాజులను జయించిన పోరాట యోధుడు ప్ర‌తాప‌రుద్రుడు. క్రీ.శ. 1303,1309, 1318, 1320 లో ఢిల్లీ సుల్తాను అలా ఉద్దీన్ ఖిల్జీ వ‌రుస‌గా కాక‌తీయ సామ్రాజ్యంపై దాడులు చేసి విఫలమయ్యాడు. చివ‌ర‌కు అప్ప‌టివ‌ర‌కు కాక‌తీయ సామ్రాజ్యంలో చ‌క్రం తిప్పిన కొంత మంది స‌హాయ నిరాక‌ర‌ణ‌తో క్రీ. శ. 1323 లో జరిగిన‌ యుద్ధములో ప్రతాపరుద్రునికి అపజయము ఎదురైంది. ఎంతో ఘ‌న చ‌రిత్ర క‌లిగిన కాక‌తీయ సామ్రాజ్యం అంత‌మైంది.