బైసికిల్ థీవ్స్
బైసికిల్ థీవ్స్ (ఇటాలియన్: లాద్రి డి బైసిక్లెట్టె; యునైటెడ్ స్టేట్స్ లో మొదట బైసికిల్ థీఫ్ అన్న పేరుతో వచ్చింది) విట్టొరియో ద సిక దర్శకత్వం వహించిన 1948 నాటి ఇటాలియన్ చలనచిత్రం. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ముగిశాకా రోమ్ లో ఓ పేద ఉద్యోగస్తుడు, అతని కొడుకు చుట్టూ అల్లుకున్న కథ ఇది. తన కుటుంబాన్ని పోషించకునేందుకు ఉపకరించే, అత్యంత అవసరమైన తన ఉద్యోగం సైకిల్ ఉంటేనే ఉంటుంది, లేకుంటే పోతుంది. ఈ నేపథ్యంలో పోగొట్టుకున్న తన సైకిల్ కోసం అతను నగరమంతా తిరుగుతూ వెతకడం చిత్ర కథాంశం.
"ఇటాలియన్ నియోరియలిజం" అన్న సినీ ఉద్యమంలో వచ్చిన సినిమాల్లో అత్యుత్తమమైనదిగా ఈ సినిమా విస్తృతంగా గుర్తింపు పొందింది. సినిమాకి 1950ల్లో ఆస్కార్ గౌరవ పురస్కారం లభించింది. విడుదలైన నాలుగు సంవత్సరాలకే "సైట్ & సౌండ్" పత్రిక నిర్వహించిన సినీ రూపకర్తలు, విమర్శకుల పోల్ లో సార్వకాలికంగా అతిగొప్ప చిత్రంగా నిలిచింది.; 50 సంవత్సరాలు గడిచాకా కూడా అదే పోల్ లో సార్వకాలికంగా అత్యుత్తమ చిత్రాల్లో ఆరో స్థానంలో నిలిచింది. 14 సంవత్సరాల వయసు వచ్చేసరికి చూసితీరాల్సిన 10 సినిమాలు అంటూ బ్రిటీష్ ఫిల్మ్ ఇన్స్టిట్యూట్ వేసిన జాబితాలో బైసికిల్ థీవ్స్ నిలిచింది.
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధానంతరం, రోమ్ నగరంలో ఆంటోనియో రిచ్చి (లంబెర్టో మెగ్గియోరని) తన భార్య మరియా (లియానెల్లా సెరెల్), కొడుకు బ్రూనో (ఎంజో స్టయోలా), పసిబిడ్డలతో కూడిన సంసారాన్ని పోషించేందుకు పని కోసం చాలా ఆత్రుతతో ప్రయత్నిస్తూంటాడు. ప్రకటనలను గోడలకు అతికించే పని దొరుకుతుంది కానీ ఈ పనికి సైకిల్ అవసరమైనందున తానీ పనికి ఒప్పుకోలేనని భార్యతో చెప్తాడు. ఆమె తనకు పుట్టింటి నుంచి సంక్రమించిన, విలువైన, ప్రత్యేకమైన బెడ్ షీట్లను అమ్మివేసి ఆ డబ్బుతో సైకిల్ కొంటుంది. తమ సంతోషకరమైన భవిష్యత్తును తలుచుకుంటూ సైకిల్ తీసుకుని ఇంటికి బయలుదేరుతారు. దారిలో ఆమె ఓ జ్యోతిష్కుడి దగ్గరకు తీసుకువెళ్తుంది. ఆ జ్యోతిష్కుడి వద్ద ఆమె గతంలో జోస్యం చెప్పించుకుందనీ, అతను ఆంటోనియోకు ఉద్యోగం లభిస్తుందనీ, కానీ అతను భార్యకు అందుకు రుణపడివుంటాడని చెప్పినట్టు ఆంటోనియో తెలుసుకుంటాడు. జ్యోతిష్కుడి మీద మూఢనమ్మకం పెట్టుకోవడాన్ని అతను దూషిస్తూ, అతనికి ఇచ్చిన డబ్బు వృధా అంటూ భార్యను ఆటపట్టిస్తాడు.
చార్లెస్ డార్విన్
డార్విన్‌ 1809 ఫిబ్రవరి 12న ఇంగ్లండులోని ష్రూస్‌బరీలో జన్మించాడు. వైద్యుడైన తండ్రి అన్ని సదుపాయాలూ సమకూర్చినా చదువులో రాణించలేదు. అతడొక మందబుద్ధిగా ఉపాధ్యాయులు భావించేవారు. అతను చిన్ననాటి నుండి కీటకాలను, ఖనిజాలను సేకరిస్తూ రసాయనిక శాస్త్రంలో పరిశోధనలు చేస్తూ ఉండేవాడు. 16 యేండ్ల వయస్సులో వైద్య విద్యను చదవటం కోసం ఈయనను ఎడిన్ బర్గ్ విశ్వవిద్యాలయంలో చేర్పించారు. కాని మత్తుమందులు లేకుండా చేస్తున్న ఆపరేషన్లను చూచి, ఆ చిత్రహింసకు ఆయన కలత చెంది వైద్యవిద్యపై మనసు పెట్టి చదవలేక పోయాడు. ఏదో ఒక డిగ్రీ సంపాదించాలనే తండ్రి కోరికపై కేంబ్రిడ్జ్‌లో తత్త్వశాస్త్ర అధ్యయనంలో చేరినా అక్కడా అంతే. అక్కడి ప్రొఫెసర్‌ ఓసారి అతడికి 'బీగల్‌' అనే ఓ నౌక కెప్టెన్‌కి పరిచయం చేశాడు. వివిధ దేశాల్లో, దీవుల్లో ఉండే జీవుల పరిశీలనకు అవకాశం ఉంటుందనే ఆలోచనతో డార్విన్‌ తన తండ్రి వద్దంటున్నా వినకుండా ఆ ఓడ ఎక్కేశాడు. ఆ నౌకాయానంలో డార్విన్‌ అనేక ప్రాంతాల్లో మొక్కలు, రాళ్లు, శిలాజాలు, కీటకాలు, జంతువులను పరిశీలించి చాలా నమూనాలను సేకరించి ఇంటికి పంపుతూ వచ్చాడు. ఆ పరిశీలనల ఆధారంగానే జీవజాతుల పరిణామ క్రమంపై పుస్తకం రాశాడు. 150 సంవత్సరాల క్రితం రాసిన ఈ గ్రంథం ఇప్పటికీ ప్రామాణికంగా నిలిచి ఉంది. జీవుల్ని ఏదో అతీత శక్తి ఏకకాలంలో సృష్టించలేదని, అవి వివిధ దశల్లో స్వాభావిక ఎంపిక (natural selection) ద్వారా పరిణామం చెందాయని డార్విన్‌ సిద్ధాంతం చెబుతుంది. ఇది ఇప్పటి మైక్రోబయాలజీ, జెనిటిక్స్‌, మాలిక్యులర్‌ బయాలజీలను సంఘటిత పరచడంలోనూ, డీఎన్‌ఏ పరీక్షల్లోనూ ప్రముఖ పాత్ర వహిస్తోంది.
చార్లెస్ డార్విన్ ప్రతిపాదించిన డార్విన్ జీవపరిణామ సిధ్ధాంతం (Darwin's theory of evolution) భూమి మీది జీవుల పరిణామ క్రమాన్ని తెలియజేస్తుంది. ఆధునిక జీవ శాస్త్రంలో డార్వినిజం చాలా మార్పు తెచ్చింది. మూఢ నమ్మకాలని విభేదించడంలో కూడా డార్వినిజం కీలక పాత్ర పోషించింది. మనిషి కోతి నుంచి వచ్చాడు, మనిషిని దేవుడు సృష్ఠించలేదన్న సిద్దాంతాన్ని తెర మీదకు తెచ్చింది. ఇప్పుడు కూడా సృష్ఠివాదం పేరుతో డార్వినిజాన్ని వ్యతిరేకించే వాళ్ళు ఉన్నారు. డార్విన్ జీవ పరిణామ సిధ్ధాంతం మార్క్సిస్ట్ చారిత్రక భౌతికవాద రచనలకి కూడా ఊపిరిపోసింది. మలేషియా నుంచి రసెల్ వాలేస్ (1823- 1913) అనే వ్యక్తి పంపిన సిద్ధాంత వ్యాసం డార్విన్ వ్యాసం ఒకే విధంగా ఉన్నాయి. డార్విన్1844లో తన రచనను, వాలేస్ పంపిన వ్యాసాన్ని లియన్ సొసైటీ జర్నల్‌కు అందచేశాడు. 1858 జూలై 15న శాస్త్రవేత్తల సమావేశం జరిగింది. ఇరువురి వ్యాసాలు పరిశీలించారు. 1844లో డార్విన్ మొదలు పెట్టగా, వాలేస్ 1858లో రాశాడు. కనుక డార్విన్ ముందు రాసినట్టు నిర్ధారించారు.