విశ్వనాధ్ ప్రతాప్ సింగ్
కాంగ్రెస్ పార్టీ నుండి బయటికి వచ్చిన తరువాత సింగ్ అరుణ్ నెహ్రూ, అరిఫ్ మొహమ్మద్ ఖాన్ లతో కలసి జనమోర్చా పేరుతో ప్రతిపక్ష పార్టీని ప్రారంభించాడు. అతను అలహాబాద్ లోక్‌సభకు జరిగిన ఉపన్నికలలో సునీల్ శాస్త్రిని ఓడించి తిరిగి ఎన్నుకయ్యాడు. 1988 అక్టోబరు 11 న జనతాపార్టీ సంకీర్ణం నాయకుడు జయప్రకాశ్ నారాయణ్ జన్మదినం సందర్భంగా రాజీవ్ గాంధీని వ్యతిరేకించే పార్టీలైన జనమోర్చా, జనతాపార్టీ, లోక్‌దళ్, కాంగ్రెస్ (ఎస్) పార్టీలను కలిపి జనతాదళ్ పార్టీని స్థాపించాడు. జనతాదళ్ పార్టీకి అధ్యక్షుడైనాడు. ద్రవిడ మున్నేట్ర ఖగజం, తెలుగుదేశం పార్టీ, అసోం గణపరిషత్ వంటి ప్రాంతీయ పార్టీలతో కలసి జనతాదళ్ పార్టీ నేషనల్ ఫ్రంట్ పేరుతో సంకీర్ణ దళం ఏర్పడినది. దీనికి వి.పి.సింగ్ కన్వీనరుగా, ఎన్.టి.రామారావు అధ్యక్షునిగా, పర్వతనేని ఉపేంద్ర జనరల్ సెక్రటరీగా నియమితులయ్యారు.
1989 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో నేషనల్ ఫ్రంటు కాంగ్రెస్ వ్యతిరేక పక్షాలైన భారతీయ జనతా పార్టీ, వామపక్ష పార్టీల (రెండు ప్రధాన ప్రతిపక్ష పార్టీలను)తో కలసి సీట్ల సర్దుబాటు చేసుకొని పోటీ చేసింది. నేషనల్ ఫ్రంటు వారి మిత్ర పక్షాలతో కలసి కనీస మెజారిటీ సాధించి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని నిశ్చయించింది. అటల్ బిహారీ వాజపేయి, లాల్ కృష్ణ అద్వానీల నాయకత్వంలోని భారతీయ జనతా పార్టీ, కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్కిస్టు), కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా వంటి వామపక్షాలు ప్రభుత్వం బయటి నుండి మద్దతు ఇవ్వడంతో ప్రభుత్వం ఏర్పడింది.
గదర్‌ కుట్ర
అదేసమయంలో, తూర్పు తీరంలో ఉన్న భారతీయుల్లోని జాతీయవాదులు కూడా 1908 సమయంలో ఒక్కటవడం మొదలు పెట్టారు. పీఎస్‌ ఖంకోజీ, కాన్షీరాం, తారక్‌నాథ్‌ దాస్‌ వంటి భారతీయ విద్యార్థులు ఆరెగాన్‌లోని పోర్ట్‌లాండ్‌లో ఇండియన్‌ ఇండిపెండెన్స్‌ లీగ్‌ను స్థాపించారు. ఆ సమయంలో ఆయన కార్యకలాపాలు ఆయన్ను అమెరికాలో ఉన్న తారక్‌నాథ్‌ దాస్‌ వంటి భారత జాతీయవాదులకు మరింతగా సన్నిహితం చేయసాగాయి. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ముందు సంవత్సరాల్లో పసిఫిక్‌ కోస్ట్‌ హిందూస్థాన్‌ అసోసియేషన్‌ వ్యవస్థాపకుల్లో ఖంకోజీ కూడా ఒకరు అనంతరం ఆయన గదర్‌ పార్టీని స్థాపించారు. ఆ సమయంలో పార్టీలో ఆయనే అత్యంత ప్రభావశీలుడైన సభ్యునిగా ఉండేవారు. 1911లో ఆయన లాలా హరదయాళ్‌ను కలిశారు. ఆయన ఒక సమయంలో వెస్ట్‌కోస్ట్‌ మిలిటరీ అకాడెమీలో కూడా చేరారు. 
తొలుత "పసిఫిక్‌ కోస్ట్‌ హిందూస్థాన్‌ అసోసియేషన్" ‌గా పిలిచన గదర్‌ పార్టీ 1913లో హరదయాళ్‌ నేతృత్వంలో అమెరికాలో ఏర్పాటైంది. సోహన్‌సింగ్‌ భక్నా దానికి అధ్యక్షుడయ్యారు. భారత వలసవాదులు, ముఖ్యంగా పంజాబ్ల నుంచి సభ్యులను ఎక్కువగా చేర్చుకుంది. దాని సభ్యుల్లో కూడా చాలామంది బెర్కెలీలోని కాలిఫోర్నియా వర్సిటీకి చెందిన వారే. దయాళ్‌, తారక్‌నాథ్‌ దాస్‌, కర్తార్‌సింగ్‌ సర్భా, వీజీ పింగళే వంటివారు వీరిలో ముఖ్యులు. ఈ పార్టీకి అమెరికా, కెనడా, ఆసియాల నుంచి వెళ్లగొట్టబడ్డ భారత సంతతి వారిలో అభిమానం, మద్దతు విపరీతంగా పెరిగాయి. లాస్‌ ఏంజెలెస్‌, ఆక్స్‌ఫర్డ్‌, వియన్నా, వాషింగ్టన్‌ డీసీ, షాంఘైల్లో గదర్‌ సమావేశాలు జరిగాయి.