మహాత్మా గాంధీ
"మోహన్ దాస్ కరంచంద్ గాంధీ" 1869 అక్టోబరు 2 వ తేదీన (శుక్ల నామ సంవత్సరం బాధ్రపద బహుళ ద్వాదశి శనివారం) గుజరాత్ లోని పోర్ బందర్లో ఒక సామాన్య సాంప్రదాయక కుటుంబములో జన్మించాడు. ఆయన తండ్రి పేరు కరంచంద్ గాంధీ. తల్లి పుతలీ బాయి. వారిది ఆచారములు బాగా పాటించే సభ్య కుటుంబము. మోహన్ దాస్ కరంచంద్ గాంధీ కాస్త నిదానముగా ఉండే బాలుడు. చిన్నతనమునుండి అబద్ధాలు చెప్పే పరిస్థితులకు దూరముగా ఉండే ప్రయత్నము చేశాడు. 13 ఏండ్ల వయసులో అప్పటి ఆచారము ప్రకారము కస్తూర్బాయితో వివాహము జరిగింది. వీరికి నలుగురు పిల్లలు (హరిలాల్ గాంధీ, మణిలాల్ గాంధీ, రామదాస్ గాంధీ, దేవదాస్ గాంధీ). చదువులో గాంధీ మధ్యస్థమైన విద్యార్థి. పోర్ బందర్ లోను, రాజ్‌కోట్ లోను ఆయన చదువు కొనసాగింది. 19 సంవత్సరాల వయసులో (1888 లో) న్యాయశాస్త్ర విద్యాభ్యాసానికి గాంధీ ఇంగ్లాండు వెళ్ళాడు. తల్లికిచ్చిన మాట ప్రకారము ఆయన మాంసానికి, మద్యానికి, స్త్రీ సాంగత్యానికి దూరంగా ఉన్నాడు. ఆయనకు బెర్నార్డ్ షా వంటి ఫేబియన్లతో పరిచయం ఏర్పడింది. అనేక మతాల పవిత్ర గ్రంథాలను చదివాడు. ఈ కాలములోనే ఆయన చదువూ, వ్యక్తిత్వమూ, ఆలోచనా సరళీ రూపు దిద్దుకొన్నాయి. 1891లో ఆయన పట్టభద్రుడై భారతదేశానికి తిరిగివచ్చాడు. బొంబాయి లోను, రాజ్‌కోట్ లోను ఆయన చేపట్టిన న్యాయవాద వృత్తి అంతగా రాణించలేదు. 1893లో దక్షిణాఫ్రికా లోని నాటల్‌లో ఒక న్యాయవాద (లా) కంపెనీలో సంవత్సరము కాంట్రాక్టు లభించింది.
నాళం మట్టపల్లి
ఆయన  గుంటూరు జిల్లాకు చెందిన రెంటచింతలలో జన్మించారు. రెంటచింతల కేంద్రంగా ఖాదీ ఉద్య మాన్ని నడిపిన మటుపల్లి స్వగృహంలోనే వందలాది రాట్నాలతో ఖాదీని వడికి ఉద్యమాన్ని నడిపారు. మహాత్ముడి అడుగు జాడలలో నడిచిన మటుపల్లి స్వాతంత్ర్య పోరాటానికి తన యావదాస్థిని సమర్పించారు. మహాత్మాగాంధీని రెంటచింతలకు ఆహ్వానించి ఉద్యమాన్ని తీవ్రతరం చేశారు. రెంటచింతలలో గాంధీతో గాంధీజీ లాలా లజపతిరాయ్ విద్యాలయాన్ని ప్రారంభింపజేశారు. అంటరానితన నిర్మూలన కోసం దళిత, సుగాలి బాలబాలికలను చేరదీసి విద్యను నేర్పించారు. కందుకూరి స్పూర్తితో తన కుమార్తెకు పునర్వివాహం జరిపించారు. జాతీయోద్యమంలో పాల్గొన్న మటుపల్లిని రెండు పర్యాయాలు అరెసు చేసి కఠిన కారాగార శిక్ష విధించారు. కలకత్తా జాతీయ కాంగ్రెస్ మహాసభలకు గుంటూరు జిల్లా ప్రతినిధిగా హాజ రయ్యారు. స్వాతంత్ర్య యోధులకు ఎత్తిపోతల వద్ద రహస్య స్థావ రాన్ని ఏర్పాటు చేసి వారికి ఆశ్రయాన్ని కల్పించారు. గుర్రం మల్ల య్యకు విద్యను చెప్పించి ఆయన ఉన్నతికి వెన్నెముకగా నిలిచారు. ఫ్రెంచ్ చిత్రకారుడు డూజ్రాయల్ గోలి గ్రామంలోని పురాతన విగ్ర హాలను తరలించడానికి ప్రయత్నించగా, గ్రామస్తుల సహకారంతో అడుకున్నారు. ఆ విగ్రహాలను మద్రాసు పురావస్తు ప్రదర్శశాలకు చేర్పించడానికి కృషి చేశారు. ఆజన్మాంతం గాంధీ ఆశయాలకు అను గుణంగా నడిచిన మటుపల్లి 1961 జనవరి 24న అస్తమించారు.