పవన విద్యుత్తు
పవన విద్యుత్తు అనగా గాలిని ప్రత్యేక యంత్రాల ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తిగా మార్చడం. 2007 నాటికి ప్రపంచం మొత్తమ్మీద సుమారు 94.1 గిగావాట్ల విద్యుచ్చక్తి ఉత్పత్తి అవుతున్నదని అంచనా. ప్రస్తుతానికి ప్రపంచం వినియోగించే మొత్తం విద్యుత్తులో పవన విద్యుత్తు వినియోగం కేవలం 1 శాతమే అయినా, 2000 నుంచీ 2007 వరకు ఐదురెట్ల వేగంతో అభివృద్ధి చెందుతూ వస్తోంది. చాలా దేశాలలో ఇది చెప్పుకోదగ్గ స్థాయిలో వాడుకలో ఉంది. డెన్మార్క్ లో 19%, స్పెయిన్, పోర్చుగల్ లో 9%, జర్మనీ, ఐర్లాండ్ లలో 6% విద్యుదుత్పత్తి పవనశక్తినుంచే ఉత్పత్తి అవుతున్నది. భారతదేశంలో పవన శక్తి మొత్తం ఉత్పత్తిలో 1.6 శాతం దాకా ఉంది.
గాలి మర
గాలి మర (ఆంగ్లం Wind Mill) అనునది విద్యుత్తుని తయారుచేసే యంత్రము. దీనిని 'విండ్ టర్బైన్' అని కూడా అంటారు. దీని వలన చాలా లాభాలు ఉన్నాయి. పర్యావరణానికి ఎలాంటి హాని కలగదు. గాలి ద్వారా మాత్రమే పనిచేస్తుంది. గాలి దీని రెక్కల మీదుగా ప్రవహించడంవల్ల దీనిలోని జెనరేటర్ తిరుగుతుంది. జెనరేటర్ తిరగడం వల్ల విద్యుత్తు పుడుతుంది. ఈ విద్యుత్తు మొదట బ్యాటరీలో స్టోర్ చేస్తారు. ఆ తరువాత ఈ విద్యుత్తుని ట్రాన్స్‌ఫార్మర్ ద్వారా ఆంప్లిఫై చేసి గ్రిడ్ కి తరలిస్తారు. ఇలా ఉత్పత్తిచేసిన విద్యుత్తును పవన విద్యుత్తు అంటారు.
మొట్టమొదటగా గాలిమరలను తొమ్మిదవ శతాబ్దంలో పర్షియా కు చెందిన శాస్త్రవేత్తలు నిర్మించినట్లుగా చరిత్ర చెబుతోంది.