గబ్రియేలా మిస్ట్రాల్
గబ్రియేలా మిస్ట్రాల్ () (7 ఏప్రిల్ 1885 - 10 జనవరి 1957) సుప్రసిద్ధ స్పానిష్ కవయిత్రి. ఆమె సాహిత్యానికి ప్రతిష్ఠాత్మక నోబెల్ బహుమతిని పొందారు. లాటిన్ అమెరికాలో జన్మించిన తొలి నోబెల్ బహుమతి స్వీకర్తగా ఆమె చరిత్ర సృష్టించారు. కష్టాలమయమైన జీవితాన్ని గడపవలసి వచ్చినా కవిత్వంతో సాంత్వన పొందారు.
గబ్రియేలా మిస్ట్రాల్ అసలు పేరు లుసిల గొడొయ్ అల్చయాగ. ఏప్రిల్ 7, 1885లో లాటిన్ అమెరికా ప్రాంతానికి చెందిన చిలీ దేశంలో జన్మించారు. తండ్రి జూఅన్ గెరొనిమొ గొడొయ్ విల్లన్యువ వృత్తిరీత్యా ఉపాధ్యాయుడు. తల్లి పెట్రొనిల అల్చయగ దర్జీగా పనిచేస్తూ దేశదిమ్మరి కవిత్వాన్ని రచించారు. మిస్ట్రాల్ వ్యక్తిగత జీవితం కష్టాలమయంగా సాగింది. ఆమె తండ్రి మూడేళ్ళ ప్రాయంలోనే కుటుంబాన్ని వదిలిపెట్టేశారు. పదహారేళ్ళ వయసులోనే ఆర్థిక స్థితి కారణంగా పల్లెలో ఉపాధ్యాయనిగా చేరారు. ఆ సమయంలో రైల్వేలో ఉద్యోగిగా పనిచేసే రోమెలియో ఉరేటాని ప్రేమించింది. అయితే అతను కొద్దికాలంలోనే ఆత్మహత్య చేసుకుని మృతిచెందారు. మరణించినప్పుడు అతని జేబులో మిస్ట్రాల్ రాసిన లేఖ మాత్రమే దొరికింది. ఆ ఘటనకు కలతచెందిన ఆమె జీవితాంతం అవివాహితగానే ఉండిపోయింది. గబ్రియేలా పెంచుకున్న కొడుకు కూడా యుక్త వయసులో మరణించారు. ఈ విషాదాలు ఆమె వ్యక్తిత్వంపై, తద్వారా కవిత్వంపై ముద్రవేశాయి. వివిధ ఉద్యోగాలు నిర్వహించి, పలు పదవులు చేపట్టిన గబ్రియేలా జీవితమంతా కవిత్వాన్ని రచించారు. జనవరి 10, 1957లో అమెరికాలో కాన్సర్ వ్యాధి కారణంగా మరణించారు.
గాబ్రియల్ గార్సియా మార్క్వెజ్
అమ్మమ్మ వాళ్లు ఉండే ప్రాంతం స్పెయిన్ వలస ప్రజలు, నల్ల బానిసలు, మూల వాసులతో నిండి ఉండేది. ఈ వైవిధ్య సాంస్కృతిక వాతావరణమే మార్కెజ్‌ను రచయితగా మలచింది. మార్కెజ్ పుట్టి, పెరిగి యవ్వనుడై రచనలు ప్రారంభించే సమయం దాకా కొలంబియాలో అమెరికా కీలుబొమ్మ ప్రభుత్వమే సుదీర్ఘకాలం అధికారంలో ఉంది. పుట్టిన గడ్డ కొలంబియాపై ధిక్కారం ప్రకటించిన మార్కెజ్ చివరివరకు అదే మొండితనం ప్రదర్శించారు. సంక్షుభిత లాటిన్ అమెరికాలో సాహిత్యం గురించి రాయడం కాదు.. మాట్లాడటమే నిషేధ వ్యవహారం అయిపోయిన దశలో 'లాటిన్ సాహిత్యాని'కి మార్కెజ్ సారథ్యం వహించారు. తోటి రచయితలు గంభీరస్వరంతో పలికే 'గాడ్‌ఫాదర్' అనే పదాన్ని సార్థకం చేసుకున్నారు. "వన్ హండ్రెడ్ ఇయర్స్ ఆఫ్ సాలిట్యూడ్"తో (శతాబ్ద కాలపు నిర్జన ప్రదేశం) అనే నవలతో ప్రపంచ సాహిత్య జగత్తు కూడా ఆయనకు జేజేలు పలికింది. నోబెల్ సాహిత్య బహుమతిని సంపాదించిపెట్టిన ఈ పుస్తకం 35 భాషల్లో అనువాదమయి, 3 కోట్ల మంది పాఠకుల పారాయణ గ్రంథంగా మారింది. మార్కెజ్ చాలా కాలం పాటు పాత్రికేయునిగా పనిచేశారు. స్నేహానికి ఆయన ప్రాణం ఇచ్చేవారు. క్యూబా కమ్యూనిస్టు నేత ఫిడెల్ కాస్ట్రోకు మార్కెజ్ మంచి మిత్రుడు. స్నేహితులను మెప్పించడం కోసమే మార్కెజ్ కలానికి పని చెబుతాడని సన్నిహితులు చలోక్తులు విసిరేవారు."