నోబెల్ బహుమతి
నోబెల్ బహుమతులు భౌతిక శాస్త్రంలో, రసాయన శాస్త్రంలో, సాహిత్యంలో, వైద్యశాస్త్రంలో కృషి చేసిన శాస్త్రవేత్తలకు మరియు ప్రపంచ శాంతికి కృషిచేసిన మహానుభావులకు ప్రతియేటా బహూకరిస్తుంటారు. ఈ ఐదు బహుమతులు ప్రఖ్యాత స్వీడిష్ శాస్త్రవేత్త అయిన ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ 1895 నాటి వీలునామా ప్రకారం 1901లో ప్రారంభించబడ్డాయి (నోబెల్ మరణించిన 5 సంవత్సరముల తరువాత). ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ గౌరవార్దం శాంతి బహుమతి మటుకు 1969 నుండి ద్వారా ఇవ్వడము జరుగుతోంది. ఈ ఆరు బహుమతులు అత్యధిక పారితోషికంతో పాటు పేరు ప్రఖ్యాతలకు నిదర్శనం. ప్రతీ సంవత్సరం, ఒక్క శాంతి బహుమానం తప్ప మిగతా ఐదు బహుమతులు నోబెల్ గారి వర్ధంతి అయిన డిసెంబరు 10 నాడు, స్టాక్ హోంలో ఇవ్వబడతాయి. వివిధ రంగములలో విశేషమైన కృషి/పరిశోధనలు చేసిన, విప్లవాత్మక విధానాలు/పరికరాలతో శాస్త్రాన్ని ముందంజ వేయించిన, మానవ సమాజానికి ఆ శాస్త్రంతో అత్యంత సహాయాన్ని అందించిన వ్యక్తులకు, సంస్థలకు (శాంతి బహుమతి మాత్రమే) ఇవ్వబడుతుంది.
రాగ్నర్ ఫ్రిష్
నార్వే ఆర్థికవేత్త అయిన రాగ్నర్ ఫ్రిష్ మార్చి 3,1895 న నార్వే రాజధాని ఓస్లో లో జన్మించాడు. ఓస్లో విశ్వవిద్యాలయంలో విద్యనభ్యసించాడు. 1930 లలో ఆర్థిక సమస్యల సాధనకై గణాంక శాస్త్ర ఆధారిత ఫార్మూలాను ఉపయోగించే ఎకనామెట్రిక్స్ (Econometrics) శాస్త్రానికి అంకురార్పణ చేసాడు. 1955 లో ఎకనమెట్రికా అనే జర్నల్ కు ఎడిటర్ గా పనిచేసాడు. అర్థశాస్త్రంలో ఇతను చేసిన పైశోధనలకు గాను 1969 లో అర్థశాస్త్రపు మొట్టమొదటి నోబెల్ బహుమతి జాన్ టింబర్జెన్ తో కల్సి పంచుకున్నాడు. ఇతను జనవరి 31, 1973 న మరణించాడు.