పోర్చుగల్
15వ శతాబ్దంలో భారత దేశం చేరే నావిక మార్గాన్ని కనుక్కోవడంలో పోర్చుగల్ దేశస్థులు ముందున్నారు. ఆ దేశస్థుడైన వాస్కో డ గామా (Vasco da Gama) 1498లో ఐరోపా నుండి భారతదేశానికి నేరుగా సముద్రమార్గాన్ని కనుగొన్నాడు. వాస్కోడిగామా బృందము మొట్టమొదట కాలికట్లో కాలుమోపింది. 16వ శతాబ్దంలో పోర్చుగీసు వర్తకులు గోవాలో స్థావరం ఏర్పరచుకొన్నారు. కొద్దికాలంలోనే, 1510లో అఫోన్సో డి ఆల్బుకరెక్ గోవాను స్వాధీనపరుచుకుని అధికారాన్ని బలవంతంగా హస్తగతం చేసుకొన్నాడు. 1531లో దమన్‌ను, ఆ తర్వాత దియును పోర్చుగీసువారు ఆక్రమించారు. 1539లో గుజరాతు సుల్తాను ద్వారా దమన్ అధికారికంగా పోర్చుగీసువారికి అప్పగింపబడింది. పోర్చుగీసువారు గోవాను స్వాధీనపరుచుకున్న 450 ఏండ్ల తరువాత, 1961లో డిసెంబరు 19న భారత ప్రభుత్వం గోవా, దమన్, దియులను తన అధీనంలోకి తీసుకొన్నది. కానీ పోర్చుగల్ ప్రభుత్వం 1974 వరకు వీటిపై భారతదేశపు అధిపత్యాన్ని అంగీకరించలేదు. అలాగే దాద్రా నగరు హవేలీ కూడా 1779 నుండి 1954లో భారతదేశము స్వాధీనము చేసుకునే వరకు పోర్చుగీస్ కాలనీగా ఉంది.
పార్సీ ప్రజలు
వీరిలో ఒకడైన రుస్తోం మానెక్ అనే పేరుగల వ్యాపార సంధానకుడు బహుశా డచ్ మరియు పోర్చుగీస్ పాలనలోనే ఐశ్వర్యాన్ని కూడబెట్టుకున్నాడు. 1702లో మానెక్, ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి మొదటి దళారీగా నియమించబడ్డాడు(అందువల్లనే "సేథ్" అనే పేరుకూడా పొందాడు), తరువాత సంవత్సరాలలో "అతను మరియు అతని పార్సీ సహచరులు పెద్దదైన పార్సీ సమాజం యొక్క వృత్తిపరమైన మరియు ఆర్ధిక అవకాశాలను విస్తృతపరిచారు. ఆ విధంగా, 18వ శతాబ్ద మధ్యకాలం నాటికి, బొంబాయి ప్రెసిడెన్సీకి చెందిన అన్ని దళారీ కార్యాలయాలు దాదాపుగా పార్సీల హస్తగతమయ్యాయి. ఆనాటి బ్రోచ్ (నేటి భరూచ్) కలెక్టర్ అయిన జేమ్స్ ఫోర్బ్స్ తన "ఓరియెంటల్ మెమోయిర్స్" (1770)లో నమోదు చేసినట్లు: "బొంబాయి మరియు సూరత్ లలోని అనేక మంది ప్రముఖ వర్తకులు మరియు ఓడల యజమానులు పార్సీలు." "చురుకైన, ధృఢమైన, వివేకవంతులు మరియు జాగ్రత్త కలిగిన వారైన వారు, వారు అత్యంత గౌరవించబడే హిందుస్థాన్ యొక్క పశ్చిమతీరంలో కంపెనీ యొక్క పౌరులలో అత్యంత విలువైనవారు" (లో ఉదహరించబడింది). క్రమంగా కొన్ని కుటుంబాలు "సంపదను మరియు ప్రాముఖ్యతను పొందాయి (సొరాబ్జీ, మోడి, కామ, వాడియా, జీజీభోయ్, రెడీమనీ, దాడిసేథ్, పెటిట్, పటేల్, మెహత, అల్ బ్లెస్, టాటా, మొదలైనవారు), వీరిలో అనేకమంది నగరం యొక్క ప్రజా జీవితంలో, మరియు అనేక విద్యా, పారిశ్రామిక, మరియు దాతృత్వ సంస్థలలో వారి భాగస్వామ్యానికి ప్రసిద్ధి చెందారు.; "cf." ).