దాశరథీ శతకము
దాశరథీ శతకము శ్రీరాముని ప్రస్తుతిస్తూ కంచర్ల గోపన్న 17వ శతాబ్దంలో రచించిన భక్తి శతకము. ఈ శతకానికి దాశరథీ కరుణాపయోనిధీ అనే మకుటం అన్ని పద్యాలలో చివరగా వస్తుంది. దాశరథీ అనగా దశరథుని పుత్రుడైన శ్రీరాముడు.
గోపన్న ఆత్రేయస గోత్రుడు . కాంమాంబ యాతని తల్లి, తండి... లింగన మంత్రి. ఈ విషయమును ఇతడు ఈ పద్యమున తెలెపెను.
ఈ కవి ఈ శతకమే గాక మరికొన్ని గ్రంథములను కూడా వ్రాసినట్లు కానీ వాటిని ఇతరులు మోసముతో తస్కరించినట్లూ ఈ క్రింది పద్యము వలన తెలియుచున్నది.
శ్రీ రఘురామ! చారుతుల - సీదళధామ శమక్షమాది శృం
గార గుణాభిరామ ! త్రిజ - గన్నుత శౌర్య రమాలలామ దు
ర్వార కబంధరాక్షస వి - రామ ! జగజ్జన కల్మషార్నవో
త్తారకనామ ! భద్రగిరి - దాశరథీ కరుణాపయోనిధీ
చతుశ్శతకం
చతుశ్శతకం (Four Hundred Verses లేదా 400 పద్యాలు) (Skt. "Catuḥśataka"; Tib. བཞི་བརྒྱ་པ་, Wyl. "bzhi brgya pa", full title Tib. རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་བཞི་བརྒྱ་པ་, Wyl. "rnal 'byor spyod pa bzhi brgya pa") అనేది మహాయాన బౌద్ధం లోని మాధ్యమిక సంప్రదాయానికి చెందిన గొప్ప తాత్విక గ్రంథం. దీనిని రచించినది బౌద్ధ తత్వవేత్త అయిన ఆచార్య "ఆర్యదేవుడు". మాధ్యమిక శాఖా (శూన్యవాద) సంప్రదాయానికి మూల గ్రంథంగా వున్న 'చతుశ్శతకం' బౌద్ధ సాహిత్యంలోని 13 ఉద్గ్రందాలలో ఒకటి. ఈ గ్రంథంలో వైదిక కర్మకాండ పట్ల నిరశన ప్రబలంగా కనిపిస్తుంది.
దీని రచయిత ఆర్యదేవుడు క్రీ.పూ. 3 వ శతాబ్దానికి చెందినవాడు. ఇతను ఆచార్య నాగార్జునునికి ప్రముఖ శిష్యుడు. ఆచార్య నాగార్జునుని తరువాత మాధ్యమిక బౌద్ధధర్మాన్ని వ్యాప్తి చేసిన వారిలో ఆర్యదేవుడు ముఖ్యుడు. మాధ్యమికవాదానికి నాగార్జునుని ' మాధ్యమిక కారికలు' ఎటువంటివో, ఆర్యదేవుని 'చతుశ్శతకం'కు కూడా అటువంటి ప్రశస్తి ఉంది.