క్షయ
క్షయ వ్యాధి (Tuberculosis) ఒక ముఖ్యమైన అంటువ్యాధి. ఇది ఊపిరితిత్తులకు సంబంధించినదని మనకు తెలిసినా, చర్మము నుండి మెదడు వరకు శరీరంలో ఏ భాగనికైనా ఈవ్యాధి సోకవచ్చును. భారతదేశంలో దీర్ఘకాలిక రోగాలలో ముఖ్యమైనది క్షయవ్యాధి. మైకోబాక్టీరియా లేదా "మైకో బ్యాక్టీరియం ట్యూబర్ క్యులోసిస్" అనే సూక్ష్మక్రిమివలన ఈ వ్యాధి వస్తుంది. క్షయ వ్యాధి సోకని శరీరావయవాలు క్లోమము, థైరాయిడ్ గ్రంథి, జుట్టు. మిగిలిన అవయవాలన్నింటికి క్షయవ్యాధి కలిగే అవకాశం ఉంది. ఈ వ్యాధి ముఖ్యంగా శ్వాసకోశాన్ని దెబ్బ తీస్తుంది.
దంత క్షయం
నోరు విభిన్న రకాల అంగిలి బ్యాక్టీరియాను కలిగి ఉంటుంది. అయితే కొన్ని ప్రత్యేకమైన సూక్ష్మజీవులు దంత క్షయాలకు కారణమవుతున్నట్లు భావిస్తున్నారు. వాటిలో "స్ట్రెప్టోకాకస్ మ్యూటన్స్" మరియు "లాక్టోబాసిల్లి" ఉన్నాయి. "లాక్టోబాసిల్లస్ యాసిడోఫిలస్", "యాక్టినోమైసెస్ విస్కాసస్", "నొకార్డియా spp." మరియు "స్ట్రెప్టోకాకస్ మ్యూటన్స్" అనేవి దంత క్షయాలు ప్రత్యేకించి మూల (ఆధార) క్షయాలతో అతి దగ్గరి సంబంధాన్ని కలిగి ఉన్నాయి. పళ్లు మరియు చిగుళ్ల చుట్టూ గట్టిగా, మీగడ వంటి రంగులో చేరిన బ్యాక్టీరియాను పిప్పిక (పంటిపై చేరిన మురికి) అని అంటారు. ఇది ఒక సూక్ష్మజీవుల సమూహం (బయోఫిల్మ్) గా పనిచేస్తుంది. కొన్ని ప్రదేశాలు మురికిని ఇతర వాటి కంటే సర్వసాధారణంగా సేకరిస్తాయి. దవడ పళ్లు మరియు పక్క పళ్ల యొక్క కొరికే ఉపరితలాలపై ఉండే మొనలు పళ్ల మధ్య స్పర్శ బిందువు చేసినట్లుగా సూక్ష్మదర్శిని సంబంధిత ధారణను కలిగిస్తాయి. మురికి (కల్మషం) పంటి చిగురు చుట్టూ కూడా చేరుతుంది.