కె.విశ్వనాథ్
చెన్నై లోని ఒక స్టూడియోలో సాంకేతిక నిపుణుడి (సౌండ్ రికార్డిస్టు) గా సినిమా జీవితాన్ని మొదలుపెట్టాడు. అన్నపూర్ణ సంస్థ నిర్మించిన తోడికోడళ్ళు అనే సినిమాకు పనిచేస్తున్నపుడు ప్రముఖ దర్శకుడు ఆదుర్తి సుబ్బారావు తో పరిచయం ఏర్పడి ఆయన వద్ద సహాయకుడిగా చేరాడు. ఆయనతో కలిసి అన్నపూర్ణ వారి ఇద్దరు మిత్రులు, చదువుకున్న అమ్మాయిలు, డాక్టర్ చక్రవర్తి సినిమాలకు సహాయ దర్శకుడిగా పనిచేశాడు. అప్పటికే ఆయన ప్రతిభను గుర్తించిన అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తర్వాత సినిమాకు దర్శకుడిగా అవకాశం ఇస్తానని వాగ్దానం చేశాడు. అలా డాక్టర్ చక్రవర్తి తర్వాత అక్కినేని నాయకుడిగా నిర్మించిన ఆత్మ గౌరవం సినిమాతో విశ్వనాథ్ దర్శకుడిగా మారారు. అప్పట్లో ఆకాశవాణి హైదరాబాదులో నిర్మాతగా ఉన్న గొల్లపూడి మారుతీరావు, ప్రముఖ రచయిత్రి యుద్ధనపూడి సులోచనారాణి ఈ సినిమాకు కథను సమకూర్చగా, భమిడిపాటి రాధాకృష్ణ, గొల్లపూడి కలిసి మాటలు రాశారు. దుక్కిపాటి మధుసూదనరావు స్క్రీన్ ప్లే రాశాడు. ఈ చిత్రానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం నుంచి నంది బహుమతి లభించింది. సిరిసిరిమువ్వ సినిమాతో ఆయన ప్రతిభ వెలుగులోకి వచ్చింది.
మృణాళ్ సేన్
విద్యార్థి దశ నుంచి సినీరంగంపై ఆసక్తి, అభినివేశం ఉన్నా ఆర్థిక స్థితిగతుల కారణంగా మెడికల్ రిప్రజంటేటివ్ గా ఉద్యోగం స్వీకరించాల్సివచ్చింది. ఆ ఉద్యోగం కారణంగా కలకత్తాకు దూరంగా వెళ్ళాల్సి వచ్చింది. కానీ ఇది ఎంతో కాలం పాటు సాగలేదు. కొన్నాళ్ళకే తిరిగివచ్చి కలకత్తాలోని ఓ సినిమా స్టూడియోలో ఆడియో టెక్నీషియన్ గా ఉద్యోగం స్వీకరించారు, క్రమంగా సినీ జీవితం ప్రారంభమైంది.
దర్శకుడిగా తొలి చిత్రం "రాత్ భోరే"ని 1955లో రూపొందించారు, తర్వాతికాలంలో అత్యున్నత నటునిగా పేరుపొందిన ఉత్తమ్ కుమార్ ఇందులో నటించారు. సినిమా అంతగా విజయవంతం కాలేదు. రెండవ సినిమా "నీల్ ఆకాశేర్ నీచే"తో బెంగాల్ సినీ పరిశ్రమలో చెప్పుకోదగ్గ గుర్తింపు సంపాదించుకున్నారు. మూడవ చిత్రం "బైషే శ్రావణ్"తో అంతర్జాతీయం గుర్తింపు పొందడం ప్రారంభమైంది. మరో ఐదు సినిమాలు తీశాకా 1969లో తీసిన "భువన్ షోమ్" చిత్రం విజయం అతని సినీ జీవితాన్ని మలుపుతిప్పింది. ఆ సినిమా ప్రతిష్ఠాత్మక జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాల్లో ఉత్తమ సినిమాగా అవార్డు పొందింది. భారతీయ సమాంతర సినిమాలకు కూడా ఈ సినిమా ముఖ్యమైన మైలురాయి. "భువన్ షోమ్" ద్వారా తొలిసారి జాతీయ పురస్కారాల్లో ఉత్తమ దర్శకునిగా అవార్డు అందుకున్నారు.