మహాత్మా గాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ పధకం
జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ చట్టం లేదా జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి పథకం (National Rural Employment Guarantee Act) అని కూడా ప్రసిద్ధి పొంది, భారత రాజ్యాంగం ద్వారా 25 వ తేదీ ఆగస్టు 2005 వ సంవత్సరములో అమలులో పెట్టబడింది. చట్టం ద్వారా ప్రతి ఆర్థిక సంవత్సరములో నైపుణ్యము లేని వయోజనులందరికీ ప్రతి గ్రామీణ కుటుంబంలో పనిని కోరిన వారికి ఆ గ్రామీణ పరిధిలో 100 పని దినములు కనీస వేతనం వచ్చేలాగా చట్ట పరమైన హామీ ఇవ్వబడింది. గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Rural Development), భారతదేశ ప్రభుత్వం ఈ పథకాన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సహకారంతో పర్యవేక్షిస్తున్నాయి.
జాతీయ గ్రామీణ ఆరోగ్య మిషన్
జాతీయ గ్రామీణ ఆరోగ్య మిషన్ (National Rural Health Mission) అనేది భారతదేశం మొత్తానికి ముఖ్యంగా బలహీనమైన ఆరోగ్య సూచికలున్న, మౌలిక సదుపాయాలు తక్కువగా ఉన్న 18 రాష్ట్రాల్లో గ్రామీణ ప్రాంత ప్రజలకు సమర్ధవంతమైన ఆరోగ్య రక్షణనివ్వడానికి ఉద్దేశించింది.
ఈ పథకాన్ని 2005, ఏపిల్ 12వ తేదీన ఆనాటి కేంద్ర ఆరోగ్యశాఖ మంత్రి అన్బుమణి రామదాస్ ఆధ్వర్యంలో ప్రధానమంత్రి మన్మోహన్ సింగ్ ప్రారంభించాడు.
ఈ పధకంలో ప్రత్యేక దృష్టి కేంద్రీకరించే రాష్ట్రాలు: అరుణాచల్ ప్రదేశ్, అస్సాం, బీహార్, ఛత్తీస్ గడ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్, జార్ఖండ్, జమ్మూ కాశ్మీర్, మణిపూర్, మేఘాలయ, మధ్య ప్రదేశ్, మిజోరం, నాగాలాండ్, ఒడిషా, రాజస్థాన్, సిక్కిం, త్రిపుర, ఉత్తరాంచల్ మరియు ఉత్తర్ ప్రదేశ్.