భారతదేశంలో ఎన్నికల వ్యవస్థ
మొదటి సారిగా ఎన్నికలు 1951 లో, 26 రాష్ట్రాలలో 489 లోక్‌సభ నియోజకవర్గాలకు జరిగాయి. ఆ కాలంలో బహుసంఖ్య నియోజకవర్గాలుండేవి. అనగా ఒక నియోజకవర్గంలో 2 సీట్లు లేదా కొన్నిసార్లు 3 సీట్లు వుండేవి. 1960 లో ఈ విధానాన్ని రద్దుచేశారు.
ఎలక్ట్రానిక్ ఓటింగ్
2004లో పార్లమెంటు ఎన్నికల కోసం ఎలక్ట్రానిక్ ఓటింగ్ యంత్రాల (EVM)ను భారతదేశం ఉపయోగించింది. మిలియన్ (పది లక్షలు)కు పైగా ఓటింగ్ యంత్రాల ద్వారా 380 మిలియన్ల మంది ఓటర్లు తమ ఓటు హక్కును వినియోగించుకున్నారు. భారత EVMల రూపకల్పన మరియు తయారీ బాధ్యతను భారత్ ఎలక్ట్రానిక్స్ లిమిటెడ్ (BEL) మరియు ఎలక్ట్రానిక్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్ (ECIL) అనే ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలోని రెండు డిఫెన్స్ ఎక్విప్‌మెంట్ మాన్యుఫాక్షరింగ్ యూనిట్లు తీసుకున్నాయి. ఈ రెండు కంపెనీలు తయారు చేసిన యంత్రాలు సారూప్యత కలిగి ఉంటాయి. భారత ఎన్నికల సంఘం మార్గనిర్దేశికాలను అనుసరించి వీటిని రూపొందించారు. ఇది 6V బ్యాటరీలపై నడిచే రెండు పరికరాల కలయికతో తయారు చేయబడింది. ఇందులో ఓటింగ్ యూనిట్‌గా పనిచేసే పరికరాన్ని ఓటరు వినియోగిస్తాడు. కంట్రోల్ యూనిట్‌గా పిలిచే మరో పరికరాన్ని ఎన్నికల అధికారి ఉపయోగిస్తాడు. ఈ రెండు యూనిట్లూ 5 మీటర్ల కేబుల్‌తో అనుసంధానం చేయబడి ఉంటాయి. ప్రతి అభ్యర్థిని సూచించడానికి వీలుగా ఓటింగ్ యూనిట్‌ ఒక నీలం రంగు మీటను కలిగి ఉంటుంది. ఈ యూనిట్ 16 మంది అభ్యర్థులకు సంబంధించిన వివరాలను నిర్వహించగలదు. 64 మంది అభ్యర్థుల నిర్వహణ దిశగా 4 యూనిట్ల వరకు మాత్రమే వరుసగా ఏర్పాటు చేయగలం. కంట్రోల్ యూనిట్ల ఉపరితలంపై మూడు బటన్లు ఉంటాయి. అందులో మొదటి బటన్ ఒక్క ఓటును మాత్రమే అనుమతించడానికి, మరొకటి అప్పటివరకు నమోదైన మొత్తం ఓట్లను గుర్తించడానికి, ఆఖరిది ఎన్నికల ప్రక్రియను ముగించడానికి ఉపయోగించబడుతుంది. ఫలితాలను వెల్లడించే బటన్ మాత్రం దాయబడి మరియు సీలు చేయబడి ఉంటుంది. క్లోజ్ బటన్ అప్పటికే నొక్కి ఉంటే తప్ప దీనిని నొక్కరాదు.