ఖుర్రతుల్ ఐన్ హైదర్
ఆమె 1967లో ఆమె రాసిన "పత్జర్ కీ అవాజ్" (లఘు కథలు) కు గాను ఉర్దూ సాహిత్యంలో సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారాన్ని పోందింది. 1989 లో "ఆఖిరే షాబ్ కె హమ్‌సఫర్" రచనకు జ్ఞానపీఠ పురస్కారం, సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారాలను పొందింది. 1994లో సాహిత్య అకాడమీ ఫెలోషిప్ ను పొందింది. ఆమె భారతదేశ అత్యున్నత పద్మభూషణ్ పురస్కారాన్ని 2005 లో అందుకున్నది.
ఆమె 1927 జనవరి 20 న ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని ఆలీగర్ లో జన్మించింది. ఖుర్రత్-ఉల్-ఐన్ హైదర్ ఉర్దూ కాల్పనిక రచయితలలో అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందినది. ప్రసిద్ధ ఇరానియన్ రచయిత "ఖుర్రత్-ఉల్-అలిన్ తహీరా" పేరుతొ ఆమెకు నామకరణం చేసారు. "ఖుర్రత్ ఐన్"కు సాహిత్యం పరంగా "కళ్ళ ఓదార్పు" అని అర్థం. ఈ పదాన్ని "ప్రియము" అనే పదానికి పర్యాయపదంగా కూడా వాడుతారు. ఉర్దూ కాల్పనిక రచనలలో ఆమె ప్రత్యేక ఒరవడికి రూపుదిద్దింది. కవిత్వం రాజ్యమేలుతున్న ఉర్దూ సాహితీ ప్రపంచంలో నవలా సాహిత్యం ఇంకా కాలూనుకోని కాలంలో ఆమె నవలలు రాయడం ప్రారంభించింది. ఆమె ఉర్దూ సాహిత్యానికి "గ్రాండే డేమ్"గా విస్తృతంగా భావించబడుతుంది.
ఎంబా ఘోటో
ఎంబా ఘోటో పుట్టిన తేదీ నిజమే అయితే ఆయన గురించి ఎన్నో విశేషాలు చెప్పవచ్చు. ఆయన రెండు ప్రపంచ యుద్ధాలు చూడడమే కాకుండా డచ్‌ ఈస్ట్‌ ఇండీస్‌పై జపాన్‌ దురాక్రమణను కూడా చూసే ఉంటారు. సోవియట్‌ యూనియన్‌లో కమ్యూనిస్టు విప్లవాన్ని తీసుకొచ్చిన వ్లాదిమీర్‌ ఇల్లిచ్‌ లెనిన్‌ కూడా అదే సంవత్సరంలో పుట్టారు. సూయజ్‌ కెనాల్ ప్రారంభమైన ఏడాదికే ఆయన పుట్టారన్నమాట. అంతేకాదు ఘోటో చావుకు కూడా ఓ ప్రత్యేకత ఉంది. ప్రపంచ కార్మిక దినోత్సవమైన మే డే రోజున ఆయన మరణించారు. ఇంత ఎక్కువ కాలం ఆయన బతకడానికి కారణం ఏమిటని గత ఏడాది ఆయన పుట్టిన రోజు సందర్భంగా ఆయన్ని మీడియా ప్రశ్నించగా ఆయన ఇచ్చిన సమాధానం మరీ ఆశ్చర్యం కలిగిస్తుంది. చైన్‌ స్మోకింగ్‌ వల్ల ఎక్కువ కాలం బతికినట్లు ఆయన చెప్పారు. ఆయన పుట్టినరోజు వేడుకలకు ఆయన నలుగురు మనవళ్లు హాజరయ్యారు. వారి కథనం ప్రకారం ఘోటో ముప్పూటలా అంబలి తాగుతారు.