کمونیسم
سومین تأثیر مهم لنین بر نظریه کمونیسم، ایجاد تمایز بیشتر بین سوسیالیسم و کمونیسم بود. مارکس گاه از هر دو عبارت به یک معنی استفاده کرده، مگر در برخی موارد که سوسیالیسم را پیش‌زمینه‌ای برای کمونیسم دانسته‌است. اما لنین به صراحت مشخص کرده که توزیع درآمد تحت سوسیالیسم و کمونیسم متفاوت باید باشد. به عقیده او، تحت کمونیسم هر کس به اندازه توانایی‌اش کار خواهد کرد و به اندازه نیازش داده خواهد شد، اما تحت سوسیالیسم هرکس به اندازه توانایی‌اش کار خواهد کرد، حال آن‌که به اندازه کاری که انجام می‌دهد، سهم خواهد برد. کشورهای کمونیستی در برخی موارد این نظریه لنین را برای توجیه اختلاف میان درآمدها در کشورهای خود به کار برده‌اند. همچنین لنین تأکید بیشتری بر اهمیت یک دولت قدرتمند در پیامد انقلاب سوسیالیستی داشت.
آنتون پانه‌کک
او کمونیست چپ گرایی بود که با استالین از همان اوّل سر سازگاری نداشت و بین استالینیسم و مارکسیسم هیچگونه قرابتی نمی‌دید. اتحاد جماهیر شوروی را نه به عنوان سوسیالیسم که به عنوان سرمایه داری دولتی تعریف می‌کرد. او مثل کارل مارکس و روزا لوکزامبورگ فکر می‌کرد که کمونیسم تنها از یک روند انقلابی باید برخیزد و به تقویت دموکراسی و حذف مالکیت خصوصی روی ابزار تولید بینجامد. در سال ۱۹۳۸ او کتاب «لنین فیلسوف» را تحت نام جعلی جان هارپر John Harperمنتشر می‌کند.