کمونیسم
سومین تأثیر مهم لنین بر نظریه کمونیسم، ایجاد تمایز بیشتر بین سوسیالیسم و کمونیسم بود. مارکس گاه از هر دو عبارت به یک معنی استفاده کرده، مگر در برخی موارد که سوسیالیسم را پیش‌زمینه‌ای برای کمونیسم دانسته‌است. اما لنین به صراحت مشخص کرده که توزیع درآمد تحت سوسیالیسم و کمونیسم متفاوت باید باشد. به عقیده او، تحت کمونیسم هر کس به اندازه توانایی‌اش کار خواهد کرد و به اندازه نیازش داده خواهد شد، اما تحت سوسیالیسم هرکس به اندازه توانایی‌اش کار خواهد کرد، حال آن‌که به اندازه کاری که انجام می‌دهد، سهم خواهد برد. کشورهای کمونیستی در برخی موارد این نظریه لنین را برای توجیه اختلاف میان درآمدها در کشورهای خود به کار برده‌اند. همچنین لنین تأکید بیشتری بر اهمیت یک دولت قدرتمند در پیامد انقلاب سوسیالیستی داشت.
سوسیالیسم انقلابی
این اصطلاح در برابر اصلاح طلبی سوسیال دموکراسی به کار می‌رود که ضدسرمایه‌داری نیست. همچنین سوسیالیسم انقلابی در برابر آن دسته از جنبش‌های اجتماعی به کار می‌رود که به دنبال اصلاح تدریجی مسائل اقتصادی و اجتماعی سرمایه‌داری از طریق اصلاحات سیاسی هستند. از سوی دیگر این اصطلاح در برابر مفهوم انقلاب گروه‌های کوچک برای تصرف قدرت سیاسی بدون حمایت توده‌ای که برخی گرایش‌ها مانند بلانکیسم دنبال می‌کنند نیز به کار می‌رود.