میثاق جامعه ملل
میثاق جامعه ملل () منشوری بود که به موجب آن جامعه ملل تأسیس شد. نوشتن میثاق مدتی پیش از پایان جنگ جهانی اول آغاز شده بود. در کنفرانس صلح پاریس (۱۹۱۹) کمیسیونی به منظور توافق بر مفاد میثاق تشکیل شد. اعضای آن شامل توماس وودرو ویلسون رئیس‌جمهوری آمریکا، رابرت سیسیل و جان اسمات از طرف امپراتوری بریتانیا، لئون بورژوآ و فردیناند لارناده از طرف فرانسه، نخست‌وزیر ایتالیا ویتوریو امانوئل اورلاندو، و نمایندگانی از ژاپن، بلژیک، برزیل، چین، پرتغال، و صربستان بود. بعدها نمایندگان چکسلواکی، یونان، لهستان، و رومانی نیز به این کمیسیون اضافه شدند. متنی که در ۲۸ آوریل ۱۹۱۹ در کنفرانس پاریس به تصویب نهایی کشورها رسید، مشتمل بر یک مقدمه و بیست و شش اصل بود.
جامعه ملل
در اوایل قرن بیستم مناقشات مرزی متعدد بین دو کشور کلمبیا و پرو وجود داشت و در ۱۹۲۲، دو کشور معاهده سالومون-لوزانو را با هدف حل این مناقشات امضا کردند. به عنوان بخشی از این معاهده، شهر مرزی لتیسیا و مناطق مجاورش از پرو جدا و به کلمبیا داده شدند تا این کشور به رود آمازون دسترسی داشته باشد. در ۱ سپتامبر ۱۹۳۲، رهبران تجاری صنایع شکر و کائوچوی پرو، که در اثر این معاهده ضرر مالی دیده بودند، حمله‌ای به شهر لتیسیا سامان دادند و این شهر را تصرف کردند. در ابتدا دولت پرو این تصرف را به رسمیت نشناخت، ولی رئیس‌جمهور پرو لوئیز میگوئل سانچز سرو تصمیم گرفت از بازگشت شهر به کلمبیا جلوگیری کند. ارتش پرو لتیسیا را تصرف کرد و بین دو کشور درگیری نظامی پیش آمد. پس از ماه‌ها مذاکرات دیپلماتیک، دو دولت حکمیت جامعهٔ ملل را پذیرفتند و نمایندگانشان در مقابل شورای اجرایی جامعه حاضر شدند. طرفین در مه ۱۹۳۳ قرارداد صلح موقتی را امضا کردند که در آن کنترل منطقهٔ مورد مناقشه تا پایان مذاکرات دوطرفه به جامعه ملل سپرده می‌شد. در مه ۱۹۳۴، قراداد نهایی امضا شد که بنا بر آن لتیسیا به کلمبیا بازگردانده شد و پرو به‌خاطر حملهٔ ۱۹۳۲ از این کشور عذرخواهی کرد. همچنین دو کشور متعهد شدند که مناطق مجاور لتیسیا از نیروهای نظامی خالی کنند، تردد آزاد را بر رود پوتوماجو تضمین کنند، و بر قرار عدم تجاوز بین دو کشور تأیید کردند.