مالیات بهینه
اقتصادهای بازار آزاد برای تخصیص منابع برای تولید محصولاتی که جامعه اغلب خواهان آن است از قیمت‌ها استفاده می‌کنند. اگر تقاضا بیش از عرضه باشد، قیمت افزایش می‌یابد زیرا کسانی که خواهان کالا هستند برای خریداری آن رقابت بیشتری می‌کنند. قیمت بالا باعث می‌شود تا تولیدکنندگان تولید را افزایش دهند تا زمانی که عرضه برای تأمین تقاضا کافی باشد و قیمت پایین بیاید. اگر عرضه بیش از تقاضا باشد، قیمت کاهش می‌یابد زیرا تولیدکنندگان سعی می‌کنند افراد بیشتری را به خرید محصول ترغیب کنند. پس قیمت‌های پایین، تولیدکنندگان را وادار به ساخت چیز دیگری می‌کند که مصرف‌کنندگان بیشتر خواهان آن هستند.
تعادل بازار
تغییر افزایشی (کاهشی) در مقدار تقاضا برای یک کالا به ازای کلیه قیمت‌ها، منجر به تغییر تابع تقاضا و حرکت یافتن آن به سمت راست (چپ) می‌شود. در نتیجه تغییر افزایشی (کاهشی) تابع تقاضا، قیمت تعادلی و مقدار تعادلی در بازار، افزایش (کاهش) می‌یابند. شکل زیر تغییر افزایشی در تابع تقاضا را برای یک کالای فرضی نمایش می‌دهد. تغییر کاهشی (افزایشی) در مقدار عرضه یک کالا به ازای کلیه قیمت‌ها، منجر به تغییر تابع عرضه و حرکت یافتن آن به سمت چپ (راست) می‌شود. در نتیجه تغییر کاهشی (افزایشی) تابع عرضه، قیمت تعادلی در بازار افزایش (کاهش) و مقدار تعادلی کاهش (افزایش) می‌یابد. شکل زیر تغییر افزایشی در تابع عرضه را برای یک کالای فرضی نمایش می‌دهد. مازاد مصرف‌کننده و مازاد تولیدکننده، از ابزارهای مهم مورد استفاده اقتصاددانان به منظور ارزیابی رفاه خریداران و فروشندگان در بازار هستند. بنا به نظر اقتصاددانان، مجموع مازاد مصرف‌کننده و مازاد تولیدکننده که مازاد کل خوانده می‌شود، در تعادل بازار بیشینه می‌گردد. این امر یکی از ویژگی‌های مهم تعادل بازار است.