زبان چندکانونی
زبان فارسی دارای سه گونه معیار با وضعیت رسمی در ایران، افغانستان (رسماً به نام دری) و تاجیکستان (رسماً به نام تاجیکی) است. این گونه‌های معیار به ترتیب بر پایه لهجه‌های تهرانی، کابلی و بخاری بنا شده‌اند.
گویش دروازی
گویش دروازی، یکی از گویش‌های زبان فارسی است که در شهرستان‌های سنگوار، درواز و ونج تاجیکستان و شهرستان‌های خواهان، کوف‌آب، شکی، نسی و مایمی افغانستان در دو کناره رود پنج رایج است. کمابیش ۷۰ هزار تن بدین گویش سخن می‌گویند.