هنجار اجتماعی
هَنجار اجتماعی در اصطلاح دانش جامعه‌شناسی به الگوی رفتاری گفته می‌شود که روابط و کنش‌های اجتماعی را تنظیم می‌کند، اکثریت جامعه خود را به آن پایبند می‌دانند و در صورتی که شخصی آن را رعایت نکند (هنجارشکنی)، جامعه او را مجازات می‌کند. هنجار با قانون کنترل می‌شود؛ در حالی که این حکم، درباره ارزش‌ها صدق نمی‌کند. هنجارها مدل‌های فکری یا خطوط راهنمایی هستند که بوسیله آن، ما اعمال خود و دیگران را از لحاظ فکری، کنترل و ارزشیابی می‌کنیم.
ساموئل بولز
مطالعات رفتاری پیشنهاد می‌نمایند که «اگر مشوق‌های اقتصادی این علامت را برسانند که خودخواهی یک واکنش مناسب است، این مشوق‌ها نتیجه برعکس خواهند داشت» و «آن ارزش‌های اخلاقی که باعث می‌شوند تا مردم با ایثار عمل نمایند، را تضعیف خواهند کرد». بولز مثالی از مرکز مراقبت روزانه کودکان در حیفا را می‌دهد، جاییکه جریمه‌ای برای آن عده از والدینی که دیرتر برای برداشتن کودکانشان از این مرکز می‌آمدند، وضع شده بود. والدین به‌جای این‌که از دیر آمدن خودداری نمایند، با دوچند کردن این زمان دیر رسیدن خود، واکنش نشان دادند. پس از ۱۲ هفته، این جریمه لغو شد، اما از زمان تأخیری کاسته نشد. از نظر بولز، این مثال یک «تشریک مساعی منفی» میان مشوق‌های اقتصادی و رفتار اخلاقی را به‌خوبی تشریح می‌نماید، او همچنین افزود: «به نظر می‌رسد که این جریمه حس والدین مبنی بر مکلفیت اخلاقی آن‌ها برای خودداری از معذب کردن استادان را تضعیف نموده‌است و باعث شده‌است تا آن‌ها تأخیری را فقط به عنوان یک کالای دیگر که می‌توانند آن را خریداری کنند، بپندارند».