جمهوری خودمختار نخجوان
در این جمهوری خودمختار حدود ۴۰۰ رودخانه بزرگ و کوچک وجود دارد که رود «ارس» از جمله آنهاست، بعد از رود ارس مهم‌ترین رودهای نخجوان عبارت‌اند از: «آرپاچائی، نخجوان چائی، الینجه چائی و گیلان چائی» رود ارس در مرز میان جمهوری اسلامی ایران و جمهوری خودمختار نخجوان قرار دارد، بزرگ‌ترین شاخه رودکر است. طول این رود ۱۰۷۲ کیلومتر و حوزه آن ۱۰۲۰۰ کیلومتر مربع است. ارس از دامنه‌های کوه بیسؤل Bingöl در ترکیه سرچشمه می‌گیرد، بعد از پیوستن رودخانه آخوریان دردشت «آغری‌داغ» جریان می‌یابد و در این‌جا به شاخه‌هایی تقسیم می‌شود.
حوضه آبریز رودخانه‌های مرزی غرب
حوضه مرزی غرب، بخش‌هایی از استان‌های آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه و ایلام و جزء کوچکی از استان‌های خوزستان و همدان را شامل می‌شود. رودهای این حوضه، از دامنه‌های غربی زاگرس سرچشمه می‌گیرند و پس از گذر از مرز ایران و عراق، وارد دجله می‌شوند. شمالی‌ترین رود این حوضه زاب کوچک است که در نواحی مرزی آذربایجان غربی و کردستان جریان می‌یابد و وارد عراق می‌شود. دیگر رود مهم حوضه، رود سیروان است که از نزدیکی سنندج سرچشمه می‌گیرد و پس از حرکت به سوی غرب، شاخه‌های دیگری به آن می‌پیوندند تا این که در غرب پاوه، وارد عراق می‌شود. چند رود دیگر از جمله هواسان و الوند نیز پس از گذر از مرز، به این رود (و دنبالهٔ آن رود دیاله) می‌ریزند. رودهای جنوبی حوضه نیز پس از خروج از مرز به رود دجله منتهی می‌شوند.