شوش
محوطه تاریخی شوش به عنوان هجدهمین اثر جمهوری اسلامی ایران در فهرست میراث جهانی به ثبت رسید. پس از بررسی پرونده ثبت جهانی محوطه باستانی شوش، این پرونده روز ۱۳ تیر ماه ۱۳۹۴ در نشست یونسکو در شهر بن آلمان به ثبت جهانی رسید. پرونده میراث فرهنگی شوش شامل کاخ شائور، آپادانا، دروازه شرقی، هدیش، شهر پانزدهم، روستای هخامنشی، مسجد جامع شوش و مجموعه بناهای دوره اسلامی، تپه‌های آکروپول و قلعه فرانسوی‌ها است. در پرونده شوش، تپه باستانی آن با در نظر گرفتن معیارهای چهارگانه کمیته میراث جهانی در خصوص حفظ اصالت، یکپارچگی، مدیریت و حفاظت محوطه مورد ارزیابی و بررسی قرار گرفت. باستان شناسان فرانسوی که در دوره قاجار نخستین کاوش‌ها را در این منطقه انجام دادند. بر اساس برآوردهای اولیه نزدیک به ۴۰۰ هکتار از این محوطه را به عنوان عرصه باستانی شوش تعیین کردند اما در بررسی باستانشناسی که از سوی کارشناسان میراث فرهنگی انجام شد، محوطه باستانی شوش به اضافه حریم آن تا ۸۰۰ هکتار افزایش یافت.
فهرست میراث جهانی در ترکمنستان
مرو قدیمی‌ترین و از بهترین شهرهای واحهٔ حفاظت‌شده در طول مسیر ابریشم در آسیای میانه است. بقایای موجود در این واحهٔ وسیع ۴۰۰۰ سال از تاریخ بشر را دربرمی‌گیرد. تعدادی از بناهای تاریخی، به‌ویژه از دو هزارهٔ گذشته، هنوز قابل مشاهده است. این شهر نخستین اثر ثبت‌شده در ترکمنستان است. همچنین بناهای تاریخی بزرگ از دوره‌های مختلف تاریخی در این شهر وجود دارد. از جملهٔ آنها می‌توان به کوشک‌ها — یکی از ویژگی‌های بارز معماری مرو—، قلعه‌ها و بسیاری از مساجد و مقبره اشاره کرد. پارک تاریخی و فرهنگی دولتی مرو باستان با مصوبه‌ای در سال ۱۹۸۷ م ایجاد شد و دارای حفاظت بالا در سطح ملی است که با مفاد قانون ۱۹۹۲ م در مورد حمایت از آثار تاریخی و فرهنگی ترکمنستان به آن اعطا شده‌است. این پارک تاریخی و تمام اجزای آن در فهرست میراث ملی قرار دارند.