همدان
بعد از انقراض مادها همدان هر چند مرکزیت نخستین را از دست داد ولی به عنوان یکی از سه پایتخت هخامنشیان مورد توجهٔ خاص بود. وجود کتیبه‌های گنج‌نامه بقایای ستون‌های سنگی کاخ‌های هخامنشی، جام‌ها و الواح زرین و سیمین به دست آمده از همدان، حاکی اهمیت این منطقه در دورهٔ هخامنشی‌است.
ساکز
در اویل دوران هخامنشیان درگیری‌های مرزی با سکاها ادامه داشت. در یکی از همین درگیری‌های مرزی کورش بزرگ بنیان‌گذار هخامنشیان در نبردی با گروهی از سکاهای خاوری به نام ماساژت‌ها در منطقه خیوه به سال ۵۲۹ پیش از میلاد کشته شد. بعدها داریوش بزرگ دیگر پادشاه هخامنشی درسال ۵۱۲ تا ۵۱۴ پیش از میلاد برای تنبیه سکاها تا مرکز اروپا و حدود مولداوی امروزی پیشروی کرد و این لشکرکشی داریوش بر علیه سکاها در تاریخ کم نظیراست. هرودوت نقل می‌کند که سکاها از راهکار کوچ‌نشینان استفاده کردند و در عوض رویارویی و جنگیدن با سپاه هخامنشی گریختند. این لشکرکشی به عنوان اولین لشکرکشی بزرگ تاریخ جهان به حساب می‌آید. لشکر داریوش در اروپا به سرداری مگابیز توانست هلس پونت یعنی پرنتی هارا مطیع کند. از این دوران کتیبه ای بنام کتیبه هخامنشی در جنوب روسیه یافته شده‌است. سپس مگابیز وارد ترکیه شد و مردم آنجا را مطیع کرد. هرودوت مورخ یونانی می‌نویسد که آن طرف رود ایستر دانوب خالی از سکنه بود چون هوای آنجا بسیار سرد است. ولی از مردمی بنام سی گین نام می‌برد که لباس شان شبیه لباس مردمان مادی است. پس از این وقایع داریوش از هلس پونت بطرف سارد و سپس شوش برگشت و به تمام فرماندهان ارشد سپاهش حکومت شهرهای تصرف شده را واگذار کرد. در مورد تصرف مقدونیه باید گفت که پسر پادشاه آنجا بنام الکساندر اول با ترفندی خاص فرستادگان دولت ایران را کشت. ولی پادشاه مقدونیه از ترس حمله ایران به کشورش باج و خراج زیادی به دولت ایران پرداخت می‌کند. قابل ذکر است، اسکندری که به ایران حمله کرد، اسکندر سوم مقدونی بود.