اشک (لقب)
اَشک، اَرشَک یا آرشاک (پهلوانی: 𐭀𐭓𐭔𐭊، ارمنی باستان: Արշակ، پارسی باستان: 𐎠𐎼𐏁𐎣، سریانی: ܐܪܫܟ‎، یونانی: Ἀρσάκης، لاتین: Arsaces)، نام ارشک یکم، بنیان‌گذار و نخستین پادشاه دودمان اشکانی در ایران بود. پس از مرگ ارشک یکم، تمام پادشاهان حاکم بر شاهنشاهی اشکانی، به استثنای چند پادشاه غاصب و فاقد مشروعیت سلطنتی، خود را بر سکه‌ها و اسناد رسمی با نام ارشک خطاب می‌کردند. ارشک یا آرشاک (شکل ارمنی این نام)، همچنین نام سه تن از پادشاهان دودمان اشکانی ارمنستان نیز بوده‌است.
تاریخ ایران
اردشیر یکم ساسانی شناخته‌شده به اردشیر بابکان بنیان‌گذار شاهنشاهی ساسانی بود. وی پس از شکست واپسین شاهنشاه اشکانی، اردوان پنجم در سال ۲۲۴ میلادی در دشت هرمزدگان، دودمان اشکانی را برانداخت و پادشاهی ساسانی را بنیان گذاشت. اردشیر از آن پس خود را «شاهنشاه» نامید و تسخیر سرزمینی را که ایرانشهر یا «ایران» می‌خواندش، آغازید. شاپور اول، شاپور دوم، خسرو انوشیروان ، و خسرو پرویز از بزرگترین شاهان ساسانی بودند. جنگ ۲۵ ساله ایران و روم که از ۶۰۲ تا ۶۲۸ به طول انجامید، نظم سیاسی را که طی سه سده بر این منطقه حاکم بود، فروریخت و خلأ قدرتی را پدیدآورد، که در پی آن سپاهیان مسلمان عرب آن دو امپراتوری را شکست دادند و امپراتوری نوپدید خلافت را بنا نهادند. سپس طی کشورگشایی های اعراب، یزدگرد سوم آخرین پادشاه ساسانی، در مرو به دست آسیابانی کشته شد و ایران به قلمرو خلافت افزوده شد.