طنز
طنز یعنی بیان هنرمندانه و نقادانهٔ کژی‌ها و نادرستی‌ها به قصد اصلاح و نه تخریب. طنز فاخرترین گونهٔ شوخ‌طبعی‌ست، که گونه‌های دیگرش هزل و هجو و فکاهی‌اند. لطیفه‌ها عمدتاً از نوع فکاهی‌اند؛ اما آن‌جا که رنگ و بوی تمسخر قومی یا شخصی خاص می‌گیرند، به هجو متمایل می‌شوند. البته لطیفه‌های زیادی هم هستند که اقدام به انتقاد از فرد، گروه، جامعه و نظام خاصی می‌کند که در دسته «طنز» قرار می‌گیرند.
لطیفه
لطیفه یا جوک سخنی کوتاه و خنده آور است که ساختار داستانی داشته باشد. لطیفه در واقع نمایشی از شوخی است که در آن واژگان در یک ساختار روایی خاص و مشخص به گونه‌ای استفاده می‌شوند که مردم را به خنده وامی‌دارد و جدی گرفته نمی‌شود. لطیفه به صورت یک داستان و معمولاً همراه با گفتگو است و با شاه‌بیت به پایان می‌رسد. در شاه‌بیت مخاطب آگاه می‌شود که داستان حاوی معنی دوم و متناقض است.