کانی
کانی‌ها علاوه بر این که از نظر ترکیب شیمیایی با هم تفاوت دارند، از نظر شکل ظاهری، رنگ، اندازه و دیگر ویژگی‌ها نیز تفاوت‌های زیادی با هم دارند. این تفاوت‌ها به چگونگی شکل‌گیری آن‌ها برمی‌گردد. برخی کانی‌ها از سرد شدن ماده مذاب به‌دست می‌آیند، همه کانی‌های سنگ‌های آذرین، مانند کوارتز، فلدسپات، میکا و الوین این گونه به وجود می‌آیند.
تبخیری‌ها
در یک محیط مساعد اولین گروه شکل گرفته کربنات‌ها هستند و ابتدا آراگونیت تشکیل می‌شود؛ لذا غلظت Ca پائین آمده و Mg بالا می‌رود و شرایط برای تشکیل کلسیت پر Mg فراهم می‌شود. سپس کلسیت کم منیزیم و در انتها کربناتها، دولومیت به صورت نادر ایجاد می‌شوند (اولیه). بعد از کربنات‌ها، نمک‌های تبخیری ایجاد می‌شوند که در بین آن‌ها ژیپس ابتدا ایجاد می‌شود و سپس کلرورها تشکیل می‌شوند. بر این اساس می‌توان گفت کانی‌های کربناته آلکالی عمدتاً اولیه‌اند و دسته دوم ثانویه بوده، در اعماق تشکیل می‌شوند. ژیپس و انیدریت ممکن است در سطح زمین، زیر آب و در خشکی رسوب کنند، با این وجود در هنگام دفن تا اعماق بیش از چند صدمتر، تمام CaSo4 موجود به صورت انیدریت است و معمولاً در هنگام بالا آمدن انیدریت به ژیپس تبدیل می‌شود. بیشتر مطالعات ژیپس- انیدریت نشان داده‌است که فاز پایداری به وسیله آکتیویته آب و درجه حرارت تعیین می‌گردد.