گسل
گسل‌های بزرگ در پوسته زمین نتیجه حرکت برشی زمین هستند و زمین‌لرزه نیز نتیجه نیروی رها شده در حین لغزش سریع لبه‌های یک گسل به هم است. بزرگترین نمونه‌های گسل مرزهای میان ورقه‌های زمین‌ساختی کره زمین است. از آنجا که یک گسل معمولاً از یک شیار مستقیم و مرتب تشکیل نشده و ناحیه‌ای از تغییر شکل‌های پیچیده زمین را در بر می‌گیرد معمولاً به جای گسل از «منطقه گسلی» صحبت می‌کنند. بزرگترین گسل ایران گسل زاگرس است.
گسل فعال
گسل‌های فعال عمدتاً در نزدیکی مرز ورقه‌های زمین‌ساختی وجود دارند و مطالعه گسل‌های فعال نیز بر روی این مناطق تمرکز دارند. گسل‌های فعال در ورقه‌های یک‌پارچه کمتر یافت می‌شوند. این واقعیت که مناطق درون‌ورقه‌ای نیز ممکن است دارای پتانسیل مخاطرات لرزه‌شناختی باشند، به تازگی شناخته و تأیید شده‌است.