انقلاب ثور
انقلاب یا کودتای ۷ ثور (اُردیبِهشت ۱۳۵۷) مطابق (۲۸–۲۷ آوریل ۱۹۷۸) انقلابی بود به رهبری حزب دموکراتیک خلق افغانستان مورد حمایت شوروی، علیه حکومت محمد داوود خان رئیس‌جمهور افغانستان که در ۷ ثور ۱۳۵۷ اتفاق افتاد و داوود خان همراه اعضاء خانواده‌اش در کاخ ریاست جمهوری کشته شدند. این انقلاب منجر به ایجاد دولتی با حضور نورمحمد تره‌کی به‌عنوان رئیس‌جمهور (دبیر کل شورای انقلاب) شد. داوود خان، خود با فروانداختن حکومت پسر کاکا (عمو) آخرین پادشاه افغانستان، محمد ظاهرشاه، در سال ۱۹۷۳ به قدرت رسیده بود. ثور، نام دری برای دومین ماه از فصل بهار در سالنامه فارسی است. این شورش هم در این ماهِ از سال صورت گرفت و از همین رو نام خودش را از این ماه وام گرفت. این شورش بهانه‌ای برای دخالت نظامی ارتش سرخ شوروی در سال ۱۳۵۸ (۱۹۷۹) و جنگ‌های نه ساله (۱۳۵۸–۱۳۶۷) میان مجاهدین افغانستان و شوروی شد.
کودتای ۶۲۸ میلادی
همان گونه که قابل پیش‌بینی بود خسرو پرویز مذاکرات را با دولت روم رد کرد زیرا خواهان نابودی بیزانس بود نکته اینجاست که متصرفات خسرو پرویز بجز ناحیه قفقاز، همه در دست دولت ساسانی بود شمال آفریقا مصر و شهرهای سوریه و قسمت بزرگی از ترکیه کنونی هنوز در دست سپاهیان خسرو بود. مشکلات جنگ با دولت بیزانس خسرو را از توطئه‌های دربار بی خبر ساخت، در دوران حکومت خسرو پرویز هر طیفی از نجیب زادگان و موبدان و بزرگان دولت یا از قدرت کنار گذاشته شدند یا مزایای خود را از دست داده بودند و به حاشیه رانده شده بودند. در دورانی که پادشاه درگیر مشکلات جنگ با بیزانس بود واین جنگ‌ها نارضایتی‌های زیادی در بدنه ارتش و دربار به وجود آورده بود بهترین فرصت برای یک کودتا بدست آرامش خواهان بود و برای آن‌هایی که از خسرو کینه به دل داشتند. از زمان ورود شیرین معشوقه خسرو، به دربار که فرزندانی برای خسرو به دنیا آورد نارضایتی‌های در دربار به وجود آورد او کیش مسیحی داشت و سخت محبوب خسرو بود و نفوذ زیادی در قدرت داشت، در دورانی که پادشاه در گیر مشکلات جنگ با روم بود مسئله ولیعهدی پیش آمد در این دوران شیرین می‌خواست به جای شیرویه که فرزند نخست خسرو بود فرزند خود را به نام مردانشاه به جانشینی همسرش بگمارد. خسرو پرویز آخرین پسر خود را از شیرین به نام مردانشاه وارث تاج و تخت اعلام کرد. این عمل آغازگر توطئه سیاسی در تیسفون شد مخالفین خسرو پشت سر شیرویه جمع شدند. شیرویه که مقام سلطنت را از ان خود می‌پنداشت از شنیدن این خبر آشفته شد و به همراه سرداران و نجیب زادگان دست به توطئهٔ خونینی زدند شیرویه به همراهی دسیسه گران طرح کودتایی را ریختند که پدر را از تخت به زیر بکشند و خود به نام قباد دوم به تخت نشیند، فرماندهی این کودتا را گشنسپ اسپا رهبری کرد.