รัฐฮาวาย
รัฐฮาวาย(มลรัฐฮาวาย) (, , ภาษาฮาวาย: Hawaii) เป็นรัฐในสหรัฐอเมริกาตั้งอยู่ในหมู่เกาะฮาวายในมหาสมุทรแปซิฟิก ฮาวายได้รวมเข้ากับสหรัฐอเมริกาเป็นลำดับสุดท้ายคือลำดับที่ 50 ในวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2502 (ค.ศ. 1959) โดยฮาวายตั้งห่างจากชายฝั่งสหรัฐอเมริกาประมาณ 3,700 กม. (2,300 ไมล์) แต่เดิมฮาวายถูกเรียกว่า "หมู่เกาะแซนด์วิช" (Sandwich Islands) ตั้งโดย เจมส์ คุก เมื่อล่องเรือมาพบเกาะในปี พ.ศ. 2321 (ค.ศ. 1778)
พระเจ้าคาเมฮาเมฮาที่ 1 แห่งฮาวาย
หมู่เกาะฮาวายเกิดจากแนวภูเขาไฟโผล่ขึ้นกลางมหาสมุทรแปซิฟิกทอดยาวต่อเนื่องกันเป็นลูกโซ่ ประกอบด้วยเกาะขนาดใหญ่ที่ปรากฏให้เห็นตามแผนที่ทางภูมิศาสตร์ 8 เกาะและเกาะเล็กเกาะน้อยอีก 124 เกาะ แรกเริ่มเดิมทีเป็นถิ่นอาศัยของชาวพื้นเมืองโปลินีเชียนที่อพยพถ่ายเทข้ามไปมาระหว่างเกาะแก่งต่างๆ ในมหาสมุทรแปซิฟิก หมู่เกาะฮาวายแต่เก่าก่อนแยกกันปกครอง ต่อมาภายหลังพระเจ้าคาเมฮาเมฮามหาราช (King Kamehameha the Great) ได้รวบรวมหมู่เกาะเหล่านี้เข้าเป็นอาณาจักรเดียวกันเรียกว่าราชอาณาจักรฮาวาย ปกครองต่อเนื่องสืบมาจนสิ้นรัชกาลในปี ค.ศ. 1872 หรือ พ.ศ. 2415 อันตรงกับรัชสมัยของพระปิยมหาราชของกรุงสยาม