Homa ya Bonde la Ufa iligunduliwa lini?
Homa ya Bonde la Ufa
mizuko ya ugonjwa huu imetokea barani Afrika na Arabia pekee. Mizuko kwa kawaida hutokea katika misimu ya mvua nyingi inayosababisha ongezeko la idadi ya mbu. Ugonjwa huu uliripotiwa mara ya kwanza katika mifugo katika Bonde la Ufa la Kenya miaka ya kwanza ya 1900, navyo virusi vyake vilitambuliwa kwa mara ya kwanza mwaka wa 1931.
Bonde la Ufa
Mabonde ya ufa makubwa kabisa yapo chini ya maji kwenye misingi ya bahari.
Piramidi za Giza
Eneo la makaburi ya Giza hujulikana hasa kutokana na piramidi kubwa pamoja na sfinksi kubwa zilizokuwa maarufu tayari katika nyakati za kale. Mwanahistoria wa Ugiriki wa Kale aliyeitwa Herodoti alizihesabu kati ya Maajabu Saba ya Dunia na tangu siku zile miaka 2,500 iliyopita zilitembelewa na watalii.
Vasco da Gama
Mfalme wa Ureno alituma wapelelezi na maafisa wengine Uhindi walioanzisha koloni na vituo vya Kireno.
Vasco da Gama alirudi Uhindi mara mbili. Safari iliyofuata ilifanywa mwaka 1502 na safari ya tatu mwaka 1524. Baada ya kufika Uhindi mara ya tatu aliambukizwa malaria akaaga dunia huko Cochin tarehe 24 Desemba 1524.
Ghuba ya Aden
Kijiolojia ghuba ya Aden ni sehemu ya kaskazini ya Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki linaloendelea hapa chini ya uso wa bahari.
Siku hizi ghuba hii ni kati ya njia za bahari hatari kwa usafiri kwa meli kwa sababu ya maharamia wenye vituo vya hasa Somalia lakini pia Yemen. Manowari za kimataifa yajaribu kulinda eneo hili.
Mtama
Waakiolojia maalumu waitwao wapalaeoethnobotanisti, hutegemea takwimu kama wingi wa nafaka inayopatikana katika maeneo ya akiolojia, hudokeza kwamba kulima mtama kulikuwa kumeendelezwa kuliko mchele, hasa katika kaskazini mwa China na Korea. Ilikuwa mtama, kuliko mchele, uliochukua sehemu muhimu ya chakula katika historia ya Kichina na jamii za Mumun za Kikorea. Mtama aina ya Ufagio wa Mahindi "(Panicum miliaceum)" na mtama aina ya Mkia wa Mbwehailikuwa mazao muhimu mwanzo katika historia ya ki[[Neolithic]] ya [[Uchina.]] Kwa mfano, baadhi ya ushahidi wa mwanzo kabisa katika Uchina kulima mtama ulikutwa katika Cishan (kaskazini) na Hemudu (kusini). Tarehe za Cishan za maganda ya kawaida ya mtama phytoliths na vipengele vya mtama zimetambuliwa kuwa katika miaka 8300-6700 KK, huku ikihifadhiwa mashimoni pamoja na mabaki ya shimo za nyumba, vyungu, na mawe yaliyohusiana na kilimo wa mtama. Ushahidi katika "Cishan" kwa mtama aina ya mkia wa mbweha unaanza karibu 6500 KK. Bakuli iliyohifadhiwa vizuri kwa miaka 4.000 yenye mbegu zilizotengenezwa kutoka mtama wa aina ya mkia wa mbweha na uwele aina ya ufagio wa mahindi ilipatikana katika tovuti ya kiakiolojia ya Lajia katika Uchina.
Pandemia
Katika karne ya 20 ilikuwa hasa pandemia ya homa ya mafua iliyoitwa "influenza ya Kihispania" ambayo iliambukiza watu milioni 500 na kuua milioni 20-25 kote duniani kati ya miaka 1918 na 1920. Inakadiriwa ya kwamba kati yao laki kadhaa walikufa Afrika ya Mashariki.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Mpakani na Tanzania kuna maziwa ya magadi kama Lake Natron. Ndani ya Tanzania baada ya kupita mlima Kilimanjaro bonde lapanuka hadi kutotambulika tena kwa macho. Kwenye uwanja wa Usangu linaonekana tena kama bonde lenye safu za milima kando. Mjini Mbeya mkono huu unakutana tena na mkono wa mashariki na kuendelea pamoja katika ziwa Nyasa.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki lina urefu wa kilomita 6,000 kuanzia chanzo chake katika Syria hadi mwisho wake upande wa kusini katika Msumbiji. Upana wake ni kati ya kilomita 30 na zaidi ya 100; kina chake ni kati ya mita mia kadhaa hadi maelfu.
Yordani (mto)
Bonde la Yordani ni sehemu ya kaskazini ya Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki linaloendelea katika bonde la Araba na kupita Bahari ya Shamu hadi kuonekana tena Eritrea.
Homa ya Bonde la Ufa
Kinga ya ugonjwa huu katika binadamu ni kwa kuwachanja wanyama dhidi ya ugonjwa wenyewe. Chanjo lazima ifanywe kabla ya mzuko kwa sababu ikifanywa wakati wa mzuko inaweza kuzorotesha hali hii. Kuzuia kuhama kwa wanyama wakati wa mzuko pia kunaweza kusaidia. Kupunguza idadi ya mbu na kujikinga dhidi ya kuumwa nao pia husaidia. Kuna chanjo ya binadamu; hata hivyo, kufikia mwaka wa 2010, chanjo hii haipatikani katika sehemu nyingi. Hakuna tiba maalum baada ya kuambukizwa.
Hela
Asili ya pesa iliyoitwa "heller" ni mji wa Kijerumani wa Hall inayoitwa leo Schwäbisch Hall. Kule sarafu za fedha zilitolewa tangu mwaka 1288 zilizosambaa haraka zikaitwa "Haller" au "Heller" kutokana na jina la mji. Polepole kiasi cha fedha ndani ya sarafu kilipungukiwa hadi kuwa sarafu ya shaba yenye thamani ndogo.
Homa ya ini
Homa ya ini (kwa Kiingereza "") ni uvimbe wa ini inayohusishwa na seli kuvimba kiini katika tishu ya ini.
Kenya
Kutoka pwani ya Bahari ya Hindi, nyanda za chini zimeinuka hadi milima ya kati. Milima hii imetenganishwa na eneo la Bonde la Ufa; sehemu tambarare yenye rutuba upande wa mashariki. Milima ya Kenya ni kati ya iliyofaulu kwa kilimo barani Afrika.
Hifadhi ya Taifa ya Hell's Gate
Hifadhi ya Taifa ya Hell's Gate iko kusini mwa Ziwa Naivasha nchini Kenya, kaskazini magharibi mwa Nairobi. Mbuga ya Taifa ya Hell's Gate inapata jina lake kutokana na vifusi vyembamba vilivyovunjika kutoka kwa miinuko, kwa wakati mmoja ilikuwa vijito vya ziwa la kale lililolisha binadamu wa kwanza katika Bonde la Ufa. Ilianzishwa mwaka wa 1984. Mbuga hii ndogo inajulikana kwa wingi wake wa aina ya wanyamapori na kwa ajili mandhari yake. Hii ni pamoja na minara ya Fischer's Tower na Central Tower na Giba ya Hell's Gate. Hifadhi hii ya Taifa pia ni makao ya vituo vitatu vya nishati za mvuke zilizoko Olkaria. Hifadhi hii ina kambi tatu msingi na inajumuisha a Kituo cha Utamaduni wa Wamasai, kinachotoa elimu kuhusu kabila la Kimasai utamaduni na mila zake.
Rukwa (ziwa)
Ziwa liko kwenye kimo cha mita 800 juu ya UB katika bonde ambalo ni mkono wa Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki. Bonde hili ni sehemu ya kusini ya mkono wa magharibi wa bonde hili na mikono yote miwili inaungana huko Mbeya kabla ya kuendelea kwa pamoja katika Ziwa Nyasa.
Chimbuko la mwanadamu
Sehemu ya bonde la Ufa lijulikanalo kama bonde la Oltupai lililoko ndani ya Hifadhi ya Serengeti nchini Tanzania ndiko kulikogunduliwa masalia ya kale kuliko yote yanayojulikana hivi sasa kati ya viumbehai wanaokaribiana na binadamu.
Homa ya Q
Muda mpaka utokee ni wiki kati ya 2 mpaka 3. Kwa kawaida hutokea kama dalili ya mafua ikiambatana na utokeaji wa haraka wa homa, mwili kutokuwa katika hali ya kawaida, jasho, kuumwa kichwa sana, myalgia (maumivu ya misuli), maumivu ya maungio, kupoteza hamu ya chakula, matatizo ya kupumua, kukohoa kikohozi kikavu, maumivu ya kuvimba kwa plura, baridi, kuchanganyikiwa na dalili zitokanazo na njia ya chakula kama vile kichefuchefu, kutapika na kuhara. Homa huchukua takriban siku 7-14.
Homa
Halijoto ya kawaida ya mwanadamu ni kati ya 36.6 na 37 sentigredi za Selsiasi ikipimwa chini ya ulimi.
Robert Baden-Powell
Mwaka wa 1876 Baden-Powell alijiunga na Hussars ya 13 nchini India na cheo cha lieutenant. Aliimarisha na kuheshimi ujuzi wake wa kijeshi na kuwafundisha Wazulu katika miaka ya 1880 katika jimbo la Natal la Afrika Kusini, ambapo jeshi lake lilikuwa limewekwa, na ambako alielezewa katika Despatches. Wakati wa safari zake, alipata kamba kubwa ya shanga za mbao. Ijapokuwa Baden-Powell alidai kuwa shanga hizo zilikuwa ni za mfalme wa Zulu yaani Dinizulu, mtafiti mmoja alijifunza kutoka kwa jarida la Baden-Powell tu kwamba alikuwa amechukua shanga hizo kutoka kwenye mwili wa mwanamke aliyekufa,na mfumo wa shanga hizo sawa na shanga za posa kuliko shanga za shujaa. Shanga baadaye ziliingizwa katika mpango wa mafunzo ya Wood Badge alianza baada ya kuanzisha Movement Scouting. Ujuzi wa Baden-Powell uliwavutia wakuu wake na alikuwa Mchungaji wa Jeshi na Mkurugenzi Mkuu wa Kambi ya Kamanda Mkuu na Gavana wa Malta, mjomba wake Sir Henry Augustus Smyth. Aliwekwa Malta kwa miaka mitatu, pia alikuwa anafanya kazi kama afisa wa akili kwa ajili ya Médereji , Mkurugenzi wa Upelelezi wa Jeshi. Mara nyingi alisafiri akijificha akikamata vipepeo, kuingiza mipangilio ya mitambo ya kijeshi katika michoro yake ya mabawa ya kipepeo.Mwaka 1884 alichapisha Utukufu na Scouting.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Ufa inaonekana tena upande wa Afrika kwenye Pembetatu ya Afar mpakani wa Eritrea, Jibuti na Ethiopia. Hapa ufa imegawanyika. Mkono moja unaelekea mashariki-kaskazini katika Ghuba ya Aden.
Reli ya Uganda
Mwaka 1899 reli ilifika eneo la Nairobi ya leo. Whitehouse aliamua kujenga hapa kambi kubwa kwa sababu mahali palikuwa na maji, tena takriban katikati ya Mombasa na Kampala, halafu kabla ya njia kupanda juu kwa milima inayoongozana na Bonde la Ufa. Kambi hii ilidumu ikawa mji wa Nairobi.
Aulakogenia
Ugubaji wa Mississippi unaohusika na Eneo za mtetemeko wa arthi ambao inaitwa eneo za seismik za Madrid mpya, nimoja wapo ya mfano wa aulakogenia ambao unatokana na upasukaji wa bara ya karne ya kale, ilioitwa Rodinia. Kwa kusini magharibi ukingo wa Europa kwa (ufuo wa Ureno) kuna ufa beseni inayoitwa (Beseni ya Lusitania) ambao ilitokana pamoja na eneo ya Canada ya Grand banks, ambapo viwanja za mafuta za Hibernia ziko. Beseni za ufa zilizo achwa na kusonga wima na kutoa ufuo, kama beseni ya Lusitanian, nimoja wapo ya mifano ya beseni zilizo chini ya bahari za ufa za kale.
Mkoa wa Bonde la Ufa
Ndani ya mkoa kuna maeneo yenye rutba sana lakini pia nchi yabisi hata jangwa. Maziwa makubwa ya magadi ni tabia mojawapo wa mkoa huu kama vile Ziwa Turkana, Ziwa Nakuru au Ziwa Naivasha.
Homa ya ndengi
Neno" homa ya kuvunja mifupa" lilitumika kwa mara ya kwanza na Benjamin Rush aliyekuwa daktari (fizishiani) na "Mwanzilishi". Katika mwaka wa 1789, Rush alitumia jina "homa ya kuvunja mifupa” katika ripoti inayohusu kuzuka kwa dengi mwaka wa 1780 nchini Philadelphia. Katika ripoti hiyo, Rush alitumia sana neno rasmi "homa ya kuondoa nyongo". Neno "homa ya dengi halikutumika sana hadi baada ya mwaka wa 1828. Kabla ya hapo, watu tofauti walitumia majina tofauti kwa ugonjwa huo. Kwa mfano, homa ya dengi pia iliitwa "homa ya kuvunja moyo" na "la dengue" Majina mengine pia yalitumika kwa dengi kali: kwa mfano, "thrombocytopenic purpura ya kuambukiza", "Philippine," "Thai," na "homa ya kihemorajiki ya Singapore".
Faustina Kowalska
Mnamo tarehe 13 - [[14 Septemba]] [[1935]] Yesu alimtajia maneno ya sala inayojulikana kama [[Rozari ya Huruma]]. Kwa mujibu wa hafidhi yake mtakatifu Faustina, Yesu aliwaahidia wote wanaosali [[dua]] hiyo kwa imani kwamba wao watajaliwa [[neema]] zake zote, hasa neema ya [[kifo chema]] chenye shwari na hiyo itawahusu hata wao ambao wakifa wataoombewa sala hiyo na watu wengine.
Pompei
Tangu karne ya 18 maghofu ya Pompei yalifunuliwa tena polepole. Nyumba pamoja na vifaa zilihifadhiwa vizuri sana chini ya majivu zinaleta picha nzuri ya maisha ya Roma ya Kale.
Historia ya Afrika
Wazungu walianza kugundua bara la Afrika katika karne ya 15, wakati Wareno walipokuja kwenye fukwe za bara la Afrika kutafuta njia nyepesi na ya amani ya kufikia India, na kuweza kupata nafasi ya kushikilia biashara ya dhahabu na pembe na watumwa ambayo ilikuwa ikiendelea wakati huo katika bara la Afrika. Katika mwaka 1488 Bartolomeo Dias alizunguka Rasi ya Tumaini Jema (kwa Kiingereza: Cape of Good Hope), na katika mwaka 1498 Vasco da Gama alifika ufukwe wa Afrika Mashariki na kuendelea mpaka India.
Homa ya ndengi
Maelezo ya kwanza ya homa ya dengi yaliandikwa mwaka wa 1779. Mapema katika karne ya 20, wanasayansi waligundua kuwa ugonjwa huu husababishwa na virusi vya dengi na kuwa huenezwa na mbu.
Takribani asilimia 80 ya watu (au 8 kwa kila watu 10) ambao wameambukizwa virusi vya dengi hawana dalili au wana dalili ndogo tu (kama joto jingi la kawaida ). Takriban asilimia 5 ya watu walioambukizwa (au 5 kwa kila watu 100) huwa wagonjwa zaidi. Katika idadi kidogo ya watu hawa, ugonjwa huu huwa wa kuhatarisha maisha. Dalili hutokea kati ya siku 3 na 14 baada ya mtu kutangamana na virusi vya dengi. Mara nyingi dalili hutokea baada ya siku 4 hadi 7. Kwa hivyo, ikiwa mtu atarudi kutoka sehemu ambapo dengi inapatikana sana na awe na joto jingi au dalili zingine baada ya zaidi ya siku 14 tangu siku aliporudi, huenda asiwe na homa ya dengi.
Homa ya ini
Idadi ndogo ya watu wenye Homa ya ini kali huendelea kuwa na ushinde wa ini ambapo ini hushindwa kutoa viungo hatari kwenye mwili [ambayo husababisha utatanishi na kukosa fahamu kutokana na kuharibika ubongo wa ini] na kutoa protini za damu (ambayo husababisha uvimbe wa pembeni na kutoa na damu). Hii inaweza kutishia maisha na mara kwa mara inahitaji kuhamisha ini.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Mpakani wa Ethiopia na Kenya bonde la ufa lajigawa kuwa na mikono miwili.
Andorra
Asili ya Andorra kama nchi ya pekee ni katika karne ya 12 na katika mahali pake mlimani na mpakani kati ya Ufaransa na Hispania. Bonde la Andorra lilikuwa chini ya mtemi wa Urgell. Wakati ule hapakuwa bado na himaya moja kwa Hispania nzima. Kama historia ingeendelea kama kawaida, leo hii Andorra ingekuwa tu sehemu ya wilaya ndani ya Hispania. Lakini katika karne ya 11 palitokea ugomvi kati ya mtemi wa Urgell na jirani yake. Majirani walipatana ya kwamba watatawala bonde kwa pamoja.
Ufuaji metali
Baada ya karne kadhaa za zama za shaba watu waligundua njia ya kuboresha ugumu wa shaba kwa kuichanganya na stani na hivyo kupata aloi ya bronzi (shaba nyeusi). Hii ilikuwa aloi ya kwanza inayojulikana kuwa ilitumiwa na binadamu katika historia yake. Shoka na vyembe vya bronzi viliboresha shughuli za kila siku, silaha za bronzi ziliongeza nguvu ya wanajeshi.
Pumu
Pumu uligunduliwa kitambo nchini Misri na ulitibiwa kwa kunywa ubani mchanganyiko unaoitwa kyphi. Ulitajwa rasmi kama tatizo la upumuaji na Hippocrates mwaka 450 KK hivi, kutoka kwa neno la Kigriki kumaanisha "kuhema" ikiunda asili ya neno la kisasa. Mnamo 200 KK uliaminika kuhusiana kidogo na hisia.
Wabondei
Kama marehemu alikua ameoa ama kuolewa Linaandaliwa tambiko la kimila ambalo linaitwa kucha au mkucha ambapo mtu anachuku jembe na kikapu kisha panakokwa moto, mtu Yule anakwenda kujificha akishajificha anagonga lile jembe kidogo kisha anasema “Mkucha mkucha” mwengine anaitikia “Eehee” Yule mtu anasema tena “Fulani kafa” (Kwa kulitaja jina la aliekufa) Yule muitikiaji anauliza “Kafa?” kisha “kaolewa/kaoa wakati gani?” Yule mtu anautaja ule wakati “Wakati Fulani” Muitikiaji anauliza tena “Mahali kalipa?” atajibiwa kuwa amelipa ama hajalipa kisha watauliza madeni yake ya ndoa tu na atauliza pia alioa wake wangapi atajibiwa katika mfumo huo huo, ana watoto wangapi.. atajibiwa baada ya ukucha kumalizika sasa inafuata Ngoma ya Tindia na kisha Ngoma ya ukaa
Homa ya ndengi
Homa ya dengi ndio ugonjwa wa virusi ulioenea sana ambao huenezwa na wadudu. Homa ya dengi inakisiwa kuweza kusababisha ulemavu kwa maisha ya mtu kwa taktiban miaka 1600 kwa kila milioni moja ya watu. Hii ina maana kuwa kwa kila milioni moja ya watu, homa ya dengi husababisha takriban miaka 1600 ya maisha kupotea. Hii ni takriban ni karibu sawa na athari zinazosababishwa na magonjwa mengine ya utotoni na ya tropiki kama vile kifua kikuu. Homa ya dengi inakisiwa kuwa ugonjwa wa pili muhimu wa tropiki baada yamalaria. Shirika la afya duniani pia huainisha denge kama mojawapo wa magonjwa 16 ya tropiki yaliyotelekezwa (kumaanisha kuwa haichukuliwi kuwa jambo zito ipasavyo).
Ghuba ya Akaba
Ghuba ya Akaba (Kar. Bahr al-'Aqaba; pia: Ghuba ya Eilat) ni mkono wa kaskazini-mashariki ya Bahari ya Shamu. Imetenganisha Bara Arabu na Rasi ya Sinai. Kijiolojia ghuba ni sehem ya Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki.
Zama za Mawe
Mifano ya kale kabisa ya mawe yaliyogongwa kwa mawe mengine kwa kusudi la kupata kona kali zimepatikana katika eneo la ziwa Turkana (leo nchini Kenya) yalitegenezwa miaka milioni 3.3 iliyopita.
Mkoa wa Bonde la Ufa
Mkoa wa Bonde la Ufa ni mkubwa kati ya mikoa minane ya Kenya. Umepakana na Sudani, Ethiopia, Uganda na Tanzania, halafu na mikoa ya Magharibi, Nyanza, Mashariki, Kati na Pwani. Jina latokana na Bonde la Ufa linalopita katika mkoa.
Hifadhi ya Taifa ya Hell's Gate
Hell's Gate National Park ilipata jina lake kutokana na kuvunjika kwembamba kwa miamba yake, ambayo kwa wakati mmoja ilikuwa vijito vya ziwa la kale lililolisha binadamu wa awali katika Bonde la Ufa. Ilipokea jina la "Hell's Gate" kutoka kwa Wapelelezi Fisher na Thomson mwaka wa 1883.
Ghuba ya Suez
Mkono nchi wa Suez, unachukua upande wa Kaskazini-Magharibi wa bahari nyekundu au kwa jina la kueleweka Bahari ya Shamu kati ya Bara la Afrika mkwa upande wa magharibi na Mkono nchini wa Sinai. Kwa upande wa Mashariki mwa Misri. Ni mkono wa tatu wa bonde la ufa. Mkono wa pili ni ule wa ghuba ya Aqaba.
Urefu wa ghuba hii kuanzia kuanza kwake katika eneo la Jubal hadi mwisho katika mji wa Suez ni km 195, na kwa upande wa upana huhuwa ni kati ya namba hizi.
Ngome ya Yesu
Baada ya Wareno utawala wa ngome ulipiganiwa kati ya Sultani wa Omani na maliwali wa Mombasa wa nasaba ya Mazrui waliojaribu kuendelea bila mabwana wa Omani.1856 Mombasa pamoja na Boma la Yesu ilikuwa sehemu ya usultani wa Zanzibar
Mbinu ya rediokaboni
Mbinu hii ya upimaji iligunduliwa mnamo 1946 na mtaalamu Mmarekani Willard Frank Libby aliyepokea tuzo ya Nobel ya Kemia mwaka 1960. Libby aliweza kuonyesha usahihi wa mbinu yake kwa kutambua umri wa mbao za jeneza na za boti ya Misri ya Kale. Jeneza na boti zilihifadhiwa katika makaburi ya Misri ambako vitu vingi vimekaa tangu miaka elfu kadhaa bila kuoza kutokana na hewa kame ya nchi hiyo. Hali nzuri ya yaliyomo katika makaburi ya Misri imetunza pia maandiko juu ya vitu hivyo ambayo mara nyingi pia hutaja mwaka wa kifo cha mhusika wa kaburi, na hivyo kutaja umri wa kaburi. Upimaji wa Libby ulilingana na umri uliojulikana tayari, hivyo kuthibitisha uwezo wa mbinu yake.
Shirika la Msalaba Mwekundu
[[File:Flag of the Red Crescent.svg|left|100px|border]]
Nembo ya Hilali Nyekundu ilitumiwa kwa mara ya kwanza na wafanyikazi wa kujitolea wa ICRC wakati wa vita kati ya [[Urusi]] na [[Uturuki]] (1877-1878). Ishara ilichukuliwa rasmi mwaka wa 1929, na hadi sasa imetambuliwa na nchi 33 za Kiislamu.[[File:Flag of the Red Crystal.svg|left|100px|border]]
Mnamo 8 Desemba 2005, kwa kukabiliana na shinikizo za kumkubalia [[Magen David Adom]] kama mwanachama kamili wa shirika la Msalaba Mwekundu na Hilali Nyekundu, nembo mpya rasmi nembo rasmi ya tatu katika itifaki, ikijulikana kama Bilauri nyekundu) ilichukuliwa baada ya kuhaririwa kwa [[Mikataba ya Geneva]] inayojulikana kama [[Itifaki ya III.]][[File:Red Lion with Sun.svg|left|100px|border]]
[[Chama cha Simba Mwekundu na Jua]] cha Iran kilianzishwa mwaka wa 1922 na kutiwa katika Muungano wa Msalaba Mwekundu na Hilali Nyekundu mnamo 1923. Hata hivyo, baadhi ya ripoti zinasema kwamba ishara hii ililetwa Geneva mwaka wa 1864 kama jawabu kwa Hilali na msalaba zilizotumiwa na Himaya mbili wapinzani wa Iran, ya Ottoman na ya Urusi. Ingawa dai hilo haliambatani na historia ya Hilali Nyekundu, historia hiyo inapendekeza kwamba Simba Mwekundu na Juo, kama Hilali Nyekundu, zawezakuwa ziliundwa wakati wa vita vya 1877-1878 kati ya Urusi na Uturuki.
Mnamo 1980, kwa sababu ya kuhusishwa kwa nembo na Shah [[Jamhuri ya Kiislamu ya Iran]] ilibadilisha Simba Mwekundu na Juo na badala yake kuweka Hilali Nyekundu, sawia na mataifa mengine ya Kiislamu. Ingawa Simba Mwekundu na Jua haitumiki sasa, Iran imehifadhi haki ya kuichukua tena wakati wowote; Mikataba ya Geneva bado inaitambua kama nembo rasmi, na ilithibitishwa na Itifaki III wakati wa kupitisha Bilauri Nyekundu.
Herman Wouk
Herman Wouk (amezaliwa 27 Mei 1915) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Anajulikana hasa kwa riwaya zake zinazoeleza hali ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Mwaka wa 1952 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Caine Mutiny".
Mbwa Mchungaji wa Kijerumani wa Zamani
Nchini Ujerumani, kabla ya miaka ya 1890, mbwa yeyote alichunga kondoo alijulikana kama "Mbwa Mchungai wa Kijerumani", kabla ya uumbaji wa mbwa anejulikana sasa. Mbwa walizalishwa kwa ajili ya uwezo wao wa kazi kwani mbwa wenye uwezo maalumu walizalishwa pamoja, bila jitihada ya kuwa na sura moja, kuondoa kasoro za maumbile au kuunda aina ya mbwa thabiti; tu kuboresha ulindaji wa mifugo. Katika mwaka wa 1899 Horand von Grafrath ilitangazwa kuwa mbwa wa kwanza Mchungaji rasmi wa Kijerumani, na kusajiliwa na Jamii ya Mbwa Mchungaji wa Kijerumani . Horand alizaa na mbwa wengine wa kawaida ambao walionyesha sifa nzuri, lakini pia kwamba walikuwa huru ya kasoro za maumbile na walikuwa na sura sawa. Mbwa waliokuwa wa mbegu hii walijulikana kama "Mbwa Wachungaji wa Kijerumani " jina "Altdeutscher Schäferhund" Mbwa Wachungaji wa Kijerumani wa Zamani lilipewa mbwa hawa wa kazi kwa muda ambnao hakukuwa na mbegu dhabiti. Horand mwenyewe alikuwa Mchungaji wa Zamani (kwani mbegu ya Mchungaji wa Kijermani haikuwepo kabla yake) na kuzaa pamoja na mbwa waliojulikana kama Wachungaji wa zamani .Ni kutoka mbwa hawa kwamba mbwa wa kisasa wa hawa mbwa wa Mchungaji wa Kijerumani alitoka Licha ya jitihada kuja na mbegu moja, wengi wafugaji wajerumani waliendelea kuzalisha mbwa wao kwa uwezo huo, kama iliviyofanyika hapo awali, na hivyo kuendeleza mfumo usio dhabiti wa Mbwa Mchungaji wa Kijerumani, ambao ulitofautiana na mfumo uliokubalika na jamii ya Mbwa Mchungaji wa Kijerumani.
Simba
Fuvu la kale zaidi la simba lilipatikana Laetoli, Tanzania, na ni la karibu miaka milioni 3.5 iliyopita. Wanasayansi kadhaa waliita mabaki haya Panthera leo. Rekodi hizi hazijathibitishwa sana na kinachoweza kusemwa ni kuwa zinakaribiana na zile za Panthera. Panthera aliyethibitishwa ni yule wa miaka milioni 2 iliyopita.
Kenya
Katika mwaka wa 1984, uvumbuzi uliofanywa na mtafiti maarufu Richard Leakey na Kamoya Kimeu huko Ziwa Turkana ulikuwa wa mifupa ya mvulana iliyohusishwa na "Homo erectus" wa miaka milioni 1.6 iliyopita. Utafiti wa awali wa viumbe hawa unahusishwa na Mary Leakey na Louis Leakey, ambao ndio waliofanya uchunguzi wa mwanzo wa kiakiolojia huko Olorgesailie na Hyrax Hill. Baadaye utafiti wa Olorgesailie uliendelezwa na Glynn Isaac.
Mbozi
Eneo la wilaya liko kati ya mita 900-2750 juu ya UB. Maeneo ya bonde la ufa ni Msangano na Kamsamba yapo kati ya mita 900-1400 juu ya UB yana ardhi yenye asili ya kivolkeno na rutuba nzuri.
Goat Island (New York)
Fred Stedman mwanzilishi na msagaji alifuga mbuzi katika kisiwa hicho. Aliporudi katika kisiwa hiki baada ya msimu wa baridi ya kutisha wa 1780, Stedman alipata mbuzi wake isipokuwa moja wamekufa; hivyo kupa kisiwa hiki jina hilo.
Utunzaji wa kisiwa ni kutokana na juhudi za mapema za August Porter ambaye katikati ya karne 19 alitambua thamani ya muda mrefu ya maporomoko haya kama vivutio vya watalii. Porter alinunua kisiwa hiki na baadaye kuruhusu kundi la Wamarekani la Tuscarora kuishi katika kisiwa hiki na kuuza sanaa kwa watalii ambao walikuja katika maporomoko hayo kwa njia ya basi au reli s. Licha ya mvuke, Porter alikataa kutuliza mazingira ya kisiwa hicho. Katika Mwaka wa 1817, alijenga daraja katika kisiwa hiki kwa ajili ya watalii. Lilifagiliwa mbali na na barafu, hivyo lingine lilijengwa mwaka ulifuata katika upande wa chini. Basil Hall aliliita "moja ya vipande vya umoja vya uhandisi katika dunia". Karibu urefu wa futi mia saba ,lilikuwa moja ya njia bora za kusafiri katika kanda.
Ngoma Iko Huku
Ngoma Iko Huku ni jina la kutaja albamu yenye nyimbo mchanganyiko kwa vipindi tofauti ya hayati Salum Abdallah akiwa na Cuban Marimba. Albamu imekusanya vibao vyake vyote ambavyo ni vikali na kuviweka pamoja. Hasa kutoka 1955 hadi 1965 mwaka ambao ndio kifo chake kilitokea. Rekodi hizi zilikusanywa na kampuni ya Kijerumani Dizim Records ili kuenzi kazi za mkongwe huyu. Albamu ilitolewa mwaka wa 2000 ikiwa na nyimbo zipatazo 22. Ufundi aliounesha katika nyimbo hizi unapelekea kuonekana kijana hadi sasa. Hata baada ya miaka kupita tangu kufa kwake, lakini bado hata kwa vijana waliozaliwa baadaye wanaelewa mchango wa Salum Abadallah na kuzisikiliza nyimbo zake kwa kiasi kikubwa. Nyimbo nyingi zilikuwa za mapenzi na ukombozi. Hasa kwa vile miaka ile ya 1960 mwanzoni tungo nyingi zilihusu hamasa ya kuileta Afrika huru. Nyimbo kama Beberu na nyimbo zingine za kusifu juhudi za TANU kwa wakati ule. 
Hii ni orodha ya nyimbo zilizopo katika albamu hii.
Homa ya ndengi
Mara ya kwanza kuandika kuhusu dengi ilikuwa takribani miaka mingi iliyopita. Ensaiklopidia ya tiba ya Uchina kutoka katika Nasaba ya Jin (iliyokuwepo tangu 265 hadi 420 AD) ilizungumzia kumhusu mtu ambaye huenda alikuwa na homa yadengi. Kitabu hicho kilizungumzia "sumu ya maji" iliyosababishwa na wadudu wanaopaa.Kunazo pia nakala zilizoandikwa tangu karne ya 17 (miaka ya 1600) kuhusu kinachoweza kuwa epidemiki ya homa ya dengi (ambapo ugonjwa huo ulienea kwa haraka kwa muda mfupi). Ripoti za hapo awali za epidemiki ya homa ya dengi huenda ni za tangu mwaka ya 1779 na 1780. Ripoti hizi zinazungumzia epidemiki iliyomaliza Asia, Afrika na Kaskazini mwa Marekani. Tangu wakati huo hadi mwaka wa 1940, hapakuwa na epidemiki nyingine nyingi.
Limau
Hata hiyo mmea huuulikua hauliwi sana na kilimo cha limao kilianza karne ya kumi na tano huko Genoa. Baada yalifika mpaka mpaka America mwaka 1493 wakati ambapo Cliristopher Columbus alichukua mbegu za limao na kwenda nazo Hispania wakati wa safari zake. Kutoka Hispania malimao yalisambaa sana na yalikuwa yakitumika hasa kwa mapambo na dawa na miaka ya 1700 na 1800, malimao yalikuzwa sana huko Fhorida na Calfonia baada ya malimao kuanza kutumika kupikia na kama viungo vya kuongeza laza. Mnamo 1747 utafiti wa James Lind ulithibitisha kwamba unavitamini C kutoka kwenye limao, yaliweza kuwatibu baharia ugonjwa wa ngozi wa kiseyeye.
Pembetatu ya Bermuda
"Ellen Austin" ainadhaniwa ilipata na meli, iliyokuwa imewekwa kwenye ubao wa tuzo wa mabaharia, na akajaribu kuenda nayo New York mwaka 1881. Kulingana na hadithi, meli hii ilitoweka; wengine wanafanunua kuwa meli ilitokea tena bila ya mabaharia, kisha kupotea tena na mabaharia wengine juu ya ubao. Ilipotazamwa kwenye rekodi za Lloyd ya London alithibitika kuwepo kwa "Meta," iliyojengwa katika mwaka wa 1854 na kwamba mnamo 1880 "Meta" ilibadilishwa jina na kuitwa "Ellen Austin." Hakuna majeruhi yanaorodheshwa ya chombo hiki, au chombo chochote wakati ule, ambayo ingeonyesha idadi kubwa ya watu waliokosekana ambao waliwekwa ndani ya meli ambayo ilitoweka baadaye.
Tangawizi
37. Hutibu homa ya kichwa
Faustina Kowalska
Terehe 5, Aprili 1978, kufuata ombi la Kardinali Karol Wojtyła, Ikulu Takatifu ilibatili ibada ya Huruma ya Mungu kwa namna zilizochipukiza kutoka Maono ya Sista Faustina.
Tarehe 7, Machi 1992 Yohane Paulo II alitoa azimio yake Faustina Kowalska, tena tarehe 21, Disemba 1992 – akatoa azimio la muujiza uliotokana na maombezi wake. 
Mnamo 18, Aprili 1993 lilitokea tukio Faustina mwenye heri ambalo liliongozwa na Papa Yohane Paulo II. Kaama muujiza unaohitajika kwa ajili ya kumwinua mtu altareni lilichukuliwa tukio ambapo mwanamke aliyekuwa ameshambuliwa na maradhi ya Lymphedema alipona (Lymphedema (kiingereza), Lymphedema (kifaransa)) . 
Tarehe 30, Aprili 2000 uliwadia wakati kwa kumtangaza Faustina mtakatifu, na tukio hili liliongozwa na Papa Yohane Paulo II pia. Sherehe zilifanyika mijini Roma na Kraków. Hapo ndipo sikukuu ya Huruma ya Mungu ilianzishwa Kanisa nzima. Kama muujiza, lilichukuliwa tukio la kumponya padre Mpolandi ventrikali yake ya upande wa kushoto ambayo ilikuwa imeharibiwa ([[Moyo#|http://sw.wikipedia.org/wiki/Moyo#]]). Mnamo tarehe 10, Desemba 2005 kutokana na amri ya Askofu Mkuu Władysław Ziółek, alitangazwa mlinzi mtakatifu wa mji wa Łódź.
[[Category:Waliozaliwa 1905]]
[[Category:Waliofariki 1938]]
[[Category:Mabikira]]
[[Category:Watakatifu wa Polandi]]
Isimila
Bonde la Isimila lilikaliwa na watu tangu Zama za Mawe za Kale. Ni katika eneo hilo ndipo zana za mawe za kale na nguzo za asili za Isimila zilipogunduliwa tangu mwaka 1951.
Nakuru
Uko kwenye kimo cha m 1860 juu ya UB katika mashariki ya Bonde la Ufa la Afrika Mashariki kando ya ziwa Nakuru.
Karafuu
Karafuu zilifanyiwa biashara tangu kale. Kuna ushuhuda wa karafuu katika chombo kilichopatikana nchini Syria kilichogunduliwa kuachwa huko mnamo mwaka 1721 KK.
Homa ya ndengi
Kwa watu wengine, ugonjwa huu huingia katika awamu ya ukali baada ya joto hili jingi kuisha. Awamu hii hudumu siku 1 au 2. Katika awamu hii viowevu vinaweza kujikusanya kwenye kifua nafumbatio. Hii hutendeka kwa sababu mishipa midogo ya damu huvuja. Viowevu hujikusanya na kukomakuzunguka Mwilini. Hii ina maana kuwa ogani muhimu zaidi hazipati damu ya kutosha kama kawaida. Kwa sababu hii ogani hizi hazifanyi kazi kikawaida. Pia mtu huyu anaweza kutokwa na damu nyingi(huwa kutoka kwa ufereji wa utumbo.)
Hagia Sophia
Mwaka 1453 Waturuki Waislamu waliteka mji wa Konstantinopoli na kuifanya mji mkuu wa Dola la Osmani. Hapo Hagia Sofia likabadilishwa kuwa msikiti na Waturuki wakatamka jina la kigiriki kama "Ayasofya". Jengo la kanisa likaongezekwa minara minne ya mtindo wa Kiislamu.
Homa ya ini
Homa ya ini ni "kali" wakati inapodumu chini ya miezi sita na "sugu" wakati unapozidi miezi sita.
Vesuvio
Ilipolipuka mwaka 79 BK iliharibu miji ya Pompei na Herkulaneo ikaua watu maelfu. Mlipuko huu una maarufu kwa sababu mwandishi Mroma Plinio aliutazama akaandika taarifa juu yake. Miji miwili iliyofunikwa na majivu ya Vesuvio ilifunuliwa tena katika karne ya 20 imetupa picha nzuri ya maisha ya Kiroma ya kale.
Uchoraji
Waroma wa Kale walituachia mifano mingi ya uchoraji wa ukutani; nje ya makaburi ni hasa nyumba za miji ya Pompei na Herkulaneo zilizofunikwa na majivu ya volkeno Vesuvio ambako picha nzuri zimehifadhiwa tangu mwaka 79 BK. Wakati ule wasanii walitofautisha tayari kati ya mandharimbele na mandharinyuma.
Hifadhi ya Taifa ya Hell's Gate
Mbuga ya Taifa ya Hell's Gate imekalia eneo ndogo kiasi kwa viwango vya Afrika. Hifadhi hii iko futi 5000 juu ya usawa wa bahari. Iko ndani ya Wilaya ya Nakuru, karibu na Ziwa Naivasha na wastani kutoka Nairobi. Mbuga iko baada ya mpinduko wa zamani katika barabara ya Nairobi kwenda Naivasha , na ina hali ya hewa ya joto na ukavu. Volkano za zamani za Olkaria na Hobley, zilizoko katika mbuga hii zinaweza kuonekana pamoja na miundo ya obsidian kutoka kwa mawe yaliyoyeyushwa na volkano kisha kupoa. Ndani ya Hell's Gate kuna Giba ya Hells Gate, na kuzungukwa na miamba miekundu ambayo ina hasho mbili za volkeno: Fischer's Tower na Central Tower. Kutoka kwa Central Tower kuna giba ndogo ambayo huelekea kusini na njia hushuka kutoka kwayo hadi katika chemchemi moto.
Malaria
Tafiti za kisayansi kuhusu malaria zilipata mafanikio muhimu ya kwanza mwaka 1880, wakati daktari wa jeshi la Ufaransa [[Constantine Alphonse Laveran]] aliyekuwa akifanya kazi katika hospitali ya kijeshi nchini [[Algeria]] alipotambua kwa mara ya kwanza vimelea ndani ya [[chembechembe nyekundu za damu]] ya watu waliokuwa wakiugua malaria. Kwa hiyo, alipendekeza kwamba ugonjwa wa malaria unasababishwa na kiumbe huyo, mara ya kwanza kabisa ambapo kijiumbe mwenye seli moja (Protista) alitambuliwa kusababisha ugonjwa. Kwa sababu hii na vumbuzi nyingine za baadaye , alipokea [[Tuzo ya Nobel ya Tiba]] mwaka 1907. Kimelea cha malaria kiliitwa "Plasmodium" na wanasayansi wa Kiitalia [[Ettore]] [[Marchiafava]] na [[Angelo Celli]]. Mwaka mmoja baadaye, [[Carlos Finlay]], daktari wa [[Kuba]] aliyekuwa akitibu wagonjwa wa [[homa ya manjano]] huko [[Havana,]] alitoa ushahidi madhubuti kuwa mbu walihusika katika kusambaza ugonjwa huo miongoni mwa binadamu. Kazi hii ilifuata mapendekezo ya awali ya [[Yosia C. Nott,]] na [[Patrick Manson]] kuhusu maambukizi ya [[homa ya mitoki.]]
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Mkono mkuu umepasua nyanda za juu za Ethiopia na nyanda za juu za Somalia ukielekea kusini. Mto Awash unafuata sehemu ya kaskazini ya bonde hili. Katika sehemu ya kusini kuna maziwa kama ziwa Abaya.
Bamba la Uhindi
Tar. 8 Oktoba 2005 mwendo wa bamba la Uhindi chini ya Himalaya ulisababisha tetemeko la ardhi lililoua takriban watu 60,000 na kuharibu nyumba za watu milioni 2.5. Kitovu cha mshtuko kilikuwako karibu na Muzaffarabad katika eneo la Azad Kashmir upande wa Kipakistani ya Kashmir.
Boga
Asili ya maboga haifahamiki vizuri japo yanasenekana kuanzia huko Amerika ya kaskazini ushahidi wa zamani kabisa ni ule wa maboga, zinazoonesha kuwepo tangu mwaka 7000 na 5000kk, zilizo patikana huko maksiko maboga huwa na saizi mbalimbali . kwanzia kilogramu 0.4 mpaka kilogram 453.
Mto Ututa
Mto Ututa ni korongo linalopatikana katika kaunti ya Samburu, nchini Kenya (eneo la Bonde la Ufa la Afrika Mashariki).
Hekla
Hekla ni volkeno hai inayojulikana kuwa ililipuka zaidi ya mara 20 tangu mnamo mwaka 1104 BK. Kutokana na milipuko hii ya mara kwa mara imeitwa pia "geti la jahanamu".
Homa ya mafua
Tatizo ni hasa ya kwamba virusi ya homa ya mafua inabadilika haraka; hii ni sababu ya kwamba watu wengine huambukizwa upya mwaka baada ya mwaka. Hali ya hatari inatokea hasahasa wakati aina ya virusi ya influenza inahamia kutoka wanyama kumwathiri binadamu. Hii inatokea kila baada ya miaka kadhaa na kusababisha vifo.
Mkoa wa Bonde la Ufa
Watu wa mkoa wa Bonde la Ufa ni wa makabila mengi. Wenyeji ni wafugaji kama Wamassai au Samburu au wakulima kama sehemu kubwa ya Wakalenjin ambao ni kundi la makabila yaliyo karibu kiutamaduni. Kundi kubwa ni Wakalenjin.
Punda milia
Captain Horace Hayes, katika “Points of the Horse” (circa 1893) aliainisha matumizi ya aina mbalimbali za punda milia. Huyu bwana alitumia punda milia wa milimani na kumwendesha kwa siku mbili na punda milia alimudu pamoja na mkewe na kupiga naye picha. Aligundua kuwa punda milia wa aina ‘Burchell’ ni rahisi kuwatumia na ndio chaguo sahihi hasa kwa kufuga sababu walikuwa na kinga ya kung'atwa na mbung’o. Pia alionelea wengine waitwao ‘quagga’ wanafaa vilevile kwa sababu ilikuwa rahisi kuwafundisha kupandwa na kuvuna.
Ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofungana
Maelezo ya kitambo ya uwezekano wa emfisema ni: Katika mwaka wa 1679 na T. Bonet kuhusu ugonjwa wa "mapafu makubwa” na katika mwaka wa 1769 na Giovanni Morgagni kuhusu mapafu yaliyokuwa yamevimba hasa kutokana na hewa". Katika mwaka wa 1721 michoro ya kwanza ya emfisema ilifanywa na Ruysh. Michoro hii ilifuatwa na picha za Matthew Baillie katika mwaka wa 1789 na maelezo ya hali ya uharibifu wa ugonjwa huo. Katika mwaka wa 1814 Charles Badham alitumia "katara" kueleza kikohozi na kamasi Zaidi katika bronkitisi sugu. René Laennec, fizishiani aliyevumbua stethoskopu, alitumia neno "emfisema" katika kitabu chake "A Treatise on the Diseases of the Chest and of Mediate Auscultation" (1837) kueleza mapafu yasiyosinyaa alipofungua kifua wakati wa otopsi. Aligundua kuwa hayakusinyaa kikawaida kwa sababu yalikuwa yamejaa hewa na njia za hewa zilikuwa zimejaa kamasi.. Katika mwaka wa 1842, John Hutchinson aligundua kipima pumzi, kilichoruhusu kupimwa kwa ujazo pumzi wa mapafu. Hata hivyo kipima pumzi chake kingeweza kupima ujazo tu, si kupita kwa hewa. Tiffeneau and Pinelli katika mwaka wa 1947 walieleza kanuni za kupima kupita kwa hewa.
Bonde la Ufa
Mabonde ya ufa hutokana na mvutano wa tektoniki. Mwendo huu huleta utengano wa mabamba hayo. Bonde la ufa latokea kama mabamba ya gandunia huachana na kuacha nafasi.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Mkono wa magharibi huonekana vizuri kuanzia ziwa Albert na kuendelea katika maziwa ya Edward, Kivu, Tanganyika na Rukwa. Mbeya unakutana na mkono wa mashariki.
Milima ya Ukinga (Njombe)
Ni sehemu ya kusini ya Milima ya Kipengere, safu ya milima inayoelekea kusini mashariki kutoka bonde la mto Ruaha Mkuu upande wa kaskazini hadi lile la mto Ruhuhu upande wa kusini kwa kufuata Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki.
Kidonda cha duodenamu
Vidonda vya tumbo hupatikana katika takribani asilimia 4 ya watu. Takribani asilimia 10 ya watu hupata kidonda cha tumbo katika wakati fulani maishani mwao. Vilisababisha vifo 301,000 katika mwaka wa 2013 idadi iliyopungua kutoka kwa vifo 327,000 katika mwaka wa 1990. Maelezo ya kwanza ya kidonda cha peptisi kilichotobokayalikuwa katika mwaka wa 1670 katika Princess Henrietta ya Uingereza. "filori H." iligunduliwa kwanza katika mwaka wa 1981 na Barry Marshall na Robin Warren.
Mtukutiko wa homa
Mtukutiko wa homa (pia unajulikana kama mikazo ya homa au msukosuko wa homa) ni mtukutiko  wa homa unaohusiana na halijoto ya mwili lakini bila hatari yoyote kwa afya. Hutokea mara nyingi kwa watoto kati ya umri wa miezi sita na miaka 5. Mitukutiko mingi huwa chini ya dakika tano kwa wakati mmoja na mtoto anarudi katika hali yake ya kawaida kabisa chini ya dakika sitini ya tukio.
Kilima cha Hyrax
Kilima cha Hyrax ni eneo la kihistoria ya zamani mjini Nakuru katika mkoa wa Bonde la Ufa nchini Kenya. Inachukuliwa kama mmojawapo wa maeneo muhimu zaidi ya neolithic nchini Kenya. Mlima Hyrax iligunduliwa mnamo 1500 BK na iligubuliwa na Louis Leakey na Mary Leakey mwaka wa 1926.
Homa ya Q
Bakteria ya homa ya Q iligundulika mwaka 1937, wakati Frank Burnet MacFarlane na Mavis Freeman walipoitenganisha kutoka kwa mmoja wa wagonjwa wa Derrick. Awali ilitambuliwa kama aina ya "Rickettsia."
Sodoma
Sodoma ulikuwa mji wa Bonde la Ufa kati ya Palestina na Yordani za leo.
Bonde la Ufa
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki ni mojawapo kati ya mabonde maarufu zaidi duniani.
Tepu ya sumaku
Tepu za sumaku ziligunduliwa kwa mara ya kwanza na mtaalamu wa mambo ya sauti wa Kijerumani Fritz Pfleumer mnamo 1928 nchini Ujerumani. Uvumbuzi wa Pfleumer ulitumia iron oxide (FeO) ungaunga alioupakaa katika ukanda wa karatasi.
Muhindi
Mhindi ni kati ya nafaka ya kwanza kulimwa kama chakula cha binadamu. Asili yake ni Amerika ya Kati ulipogundiliwa na Maindio. Wahispania walipeleka nafaka hii Ulaya; taarifa za kwanza za mashamba ya muhindi katika Hispania zilipatikana mwaka 1525 yaani miaka michache tu baada ya safari ya Kolumbus.
Kristoforo Kolumbus
Kolumbus aliondoka Hispania kwa jahazi tatu tarehe 3 Agosti 1492. Tarehe 12 Oktoba 1492 alikanyaga mara ya kwanza eneo la Amerika katika kisiwa kimoja kisichojulikana ni kipi kwa hakika katika funguvisiwa ya Bahama. Akaendelea hadi Kuba na kisiwa cha Dominica akarudi Hispania mwaka 1493.
Haramia
Katika historia maharamia wamejulikana tangu habari za kwanza juu ya usafiri kwenye bahari. Kati ya habari za kwanza ni zile kuhusu maharamia kwenye Mediteranea mnamo karne ya 13 KK.
Dunia Uwanja wa Fujo
Baada ya Tumaini kutafutiwa majambazi na kuwa amehadabishwa hali hiyo inatumika kama usababishi wa Tumaini kuichukia kazi yake na kuamua kutafuta kazi nyingine ya kujiajili yeye mwenyewe, kazi yenyewe ilikuwa ni kazi ya ukulima japo alianza kama mkulima mdogo lakini baadae akajikuta akipata maendeleo makubwa katika kazi yake mfano alinunua shamba kubwa na alitumia Trekta katika shuguli zake za kilimo. Lakini ng'ombe wa maskini hazai: serikali ikapitisha mfumo wa ujamaa ambapo ilidai hakuna umiliki binafsi na mali zote ni za ni za umma hali hiyo ilisababisha kumuingiza tumaini matatani kwa hakukubaliana na hali hiyo na kupelekea kufanya tukio la mauaji ambapo alimuua mkuu wa wilaya ambaye ndiye alikuwa ni kiongozi wa ujamaa (uk. 114). Kitendo hicho kilitumika kama usababishi kwa Tumaini kuwekwa chini ulinzi wa polisi na hatimaye kuhukumiwa kunyongwa (uk. 131).
Vuga
Tangu kuja wa Mbegha Vuga ilikuwa mji mkuu wa wafalme wa Washambaa kwa kipindi cha karne ya 18 na 19. Mnamo 1850 ilikuwa na wakazi 3,000 ambayo ni idadi kubwa katika kipindi kile. Wakati wa kuongezeka kwa biashara mnamo katikati ya karne ya 19 mahali pa Vuga mlimani palijionyesha kama hasara kwa sababu machifu wa bondeni walitajirika haraka zaidi. Baada ya kifo cha mtemi Kimweri ye Nyumbai mwaka 1862 Semboja wa Mazinde alipata kipaumbele na Vuga haikuwa tena makao ya kifalme ikarudi kuwa kijiji tu.
Homa ya ndengi
Homa ya dengi ilianza kuenea kwa haraka katika na baada ya Vita vya Pili Duniani. Hii inakisiwa kuwa kutokana na vita kubadili mazingira kwa njia tofauti. Aina tofauti za homa ya dengi pia huenea katika maeneo mapya. Kwa mara ya kwanza watu walianza kupata homa ya kihemorajiki ya dengi. Aina hii kali ya ugonjwa huu iliripotiwa kwa mara ya kwanza nchini Ufilipino mnamo mwaka wa 1953. Kufikia miaka ya 1970, homa ya kihemorajiki ya dengi ilikuwa kisababishi kikuu cha vifo kwa watoto. Ilikuwa pia imeanza kutokea Marekani na Pasifiki. Homa ya kihemorajiki ya dengi na dalili za sindromu ya mshtuko ya dengi ziliripotiwa kwa mara ya kwanza katika Marekani ya Kati na Kusini mwaka wa 1981. Wakati huu, wataalam wa afya waligundua kuwa watu ambao walikuwa tayari wamepata aina ya 1 ya virusi vya dengi walikuwa wakipata aina ya 2 miaka michache baadaye.
Homa ya Q
HR Cox na Davis waliitenganisha kutoka kwenye kupe kule Montana, Marekani mwaka 1938. Ni ugonjwa wa wanyama,ambao unapatikana sanasana kwenye ng'ombe, kondoo na mbuzi. "Coxiella burnetii" hachukuliwi kama anahusiana kwa karibu na Rickettsiae bali ni kama sawa na "Legionella" na "Francisella" na ni bakteria ya kwenye protini.
Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki
Mkono wa mashariki unaonekana katika Ziwa Turkana na kuelekea kusini. Karibu na Nairobi unatokea kama bonde kubwa lenye kina kikubwa. Maziwa mengine ni maziwa kama Baringo, Bogoria, Elementaita, Nakuru na Naivasha.
Hordaland
Ngao ilikubali rasmi mnamo tar. 1 Desemba 1961. Zilisanifiwa na Magnus Hardeland, lakini sanifio kuu la awali lilitumiwa kwenye kanda ya Sunnhordland wakati wa karne ya 14t. Mwanzoni mwa karne ya 20, viongozi wa jimboni hapa wakaanza kutumia ngao za zamani ikiwa kama alama ya jimbo kwa mara nyingine tena. Ngao ina rangi nyekundu kwa nyuma ikiwa pamoja na mashoka mawili ya rangi ya dhahabu na taji juu yake.
Homa ya Bonde la Ufa
Ugonjwa huu husababishwa na virusi, vya RVF vya aina ya "Phlebovirus". Ugonjwa huu husambazwa kwa kuguza damu ya wanyama walioambukizwa, kupumua hewa ya eneo kuchinjia mnyama, kunywa maziwa mabichi ya mnyama aliyeambukizwa, au kuumwa na mbu walioambukizwa. Mifugo kama vile ng’ombe, kondooo, mbuzi, na ngamia wanaweza kuathiriwa. Ugonjwa huu mara nyingi husambazwa katika mifugo hawa kupitia mbu. Si dhahiri kwamba binadamu anaweza kumwambukiza mwingine. Utambuzi hufanywa kwa kutafuta antibodi za kukabiliana na virusi au uwepo wa virusi vyenyewe katika damu.
Mbozi
Mbozi Mission kama jina lilivyo maarufu kwa mission hiyo ndipo mche wa kwanza wa zao la kahawa ulipopandwa mwaka 1902 na baadaye kuenea katika maeneo mengi ya nyanda za juu za wilaya ya Mbozi, kituo cha kwanza cha ununuzi wa kahawa kilijengwa eneo la Igamba jirani na ilipo mahakama ya mjerumani kwenye eneo la mwene Nzowa.
Katika kijiji cha Magamba kilichopo kata ya Isansa kumegunduliwa makaa ya mawe hazina kubwa zaidi ya tani milioni 52, kujulikana kwa makaa hayo kulikuwa tangu 1850 ambapo wakoloni walifanya majaribio ya makaa hayo mwaka 1934 kuendeshea garimoshi na katika kufua umeme kwenye kituo cha umeme Mombasa mwaka 1935.
Mpito wa Zuhura
Edmond Halley alitambua mwaka 1715 ya kwamba upimaji wa mpito wa Zuhura unaweza kuleta data za kuelewa umbali kati ya jua na dunia. Kutokana na makadirio yake jozi la mipito iliyofuata kwenye miaka 1761 na 1769 iliangaliwa na wanaastronomia wengi waliojiandaa na kusafiri kwenda maeneo tofauti ya dunia ili kupata vipimo vyenye nyuzi tofauti kati ya mtazamaji na jua. Safari mashuhuri ya nahodha na mpelelezi James Cook ilikuwa na lengo kuu kuwapeleka wanaastronomia hadi visiwa vya Tahiti kwa kutazama na kupima mpito huo.
Dola Takatifu la Kiroma
Dola Takatifu la Kiroma (Kijerumani: Heiliges Römisches Reich, Kilatini: Sacrum Romanum Imperium) lilikuwa jina la Ujerumani kati ya takriban mwaka 1000 na 1806. Lakini dola hilo, licha ya Ujerumani, lilikuwa pia na maeneo makubwa, yakiwa ni pamoja na Austria, Italia ya Kaskazini, Ubelgiji, Uholanzi na Ucheki wa leo.
Kuba
Kuba ilikuwa koloni la Hispania kuanzia kufika kwa Kristoforo Kolumbus mwaka 1492 hadi mwaka 1898. Wenyeji asilia walikuwa Waindio lakini wengi wao walikufa haraka kutokana na magonjwa kutoka Ulaya na ukali wa ukoloni wa Wahispania.
Hawara
Hawara ni eneo la kihistoria katika Misri ya Kale lililopo kusini mwa Crocodilopolis (Arsinoe) kuelekea katika mteremko wa Oasisi ya Fayyum. Mgunduzi wa kwanza wa eneo hili alikuwa Karl Lepsius, mnamo mwaka 1843. William Flinders Petrie, alifika katika eneo hili kwa ajili ya uchunguzi mwaka 1888, pia walikuta karatasi za Mafunjo zilizotengenezwa na Wamisri ya karne ya kwanza na ya pili.Kwa Upande wa kaskazini mwa Piramid, kulikuwa na sehemu kubwa iliyokuwa na taswira za majeneza 146, iliyokuwa inakadiriwa kuwa katika eneo hilo tangu kipindi cha watu kutika Roma. Hii ikijulikana kuwa moja kati ya moja ya michoro ya zamani za kale iliyochorwa katika vitaby vya Roma
Homa ya ndengi
Katika mwaka wa 1906, wanasayansi walidhibitisha kuwa watu walipata maambukizi kutokambu aina ya "Aedes". Katika mwaka wa 1907, wanasayansi walionyesha kuwa homa ya dengi husababishwa na virusi. Huu ulikuwa ugonjwa wa pili kuonyeshwa kusababishwa na virusi. (Wanasayansi walikuwa tayari washadhibitisha kuwa virusi husababisha homa ya manjano).John Burton Cleland na Joseph Franklin Siler walizidi kutafiti kuhusu virusi vya homa ya dengi,na kutambua jinsi vinavyoenea.