Je, nini maana ya Kemia?
Kemia
Kemia (labda jina limetokana na neno la Kiarabu al-kemia) ni sayansi ya mata kwa kiwango cha atomi.
Alessandro Volta
Kwa uvumbuzi huu Volta ameonyesha kwamba umeme unaweza kuzalishwa kikemikali. Uvumbuzi wa Volta ulisababisha msisimko mkubwa wa kisayansi na kuwaongoza wengine kufanya majaribio kama hayo ambayo hatimaye yalileta maendeleo ya uwanja wa kemia ya umeme.
Kemia kaboni
Mbali na kuelewa michakato ya uhai katika miili ya viumbehai, kemia ya kikaboni imekuwa muhimu pia kwa uchumi, maana vifaa na dutu zinazidi kutengenezwa kwa kutumia kemia hii, kwa mfano madawa, uzalishaji wa nishati (biofueli) na katika fani zote za bioteknolojia.
Fizikia
Ugunduzi katika sayansi umegusa kote ndani ya Sayansi Asilia, na Fizikia inaelezwa kama "Sayansi ya Msingi" kwa sababu nyanja nyingine kama Kemia na Biolojia huchunguza mifumo ambayo tabia zake husimama kwenye kanuni za Fizikia.
Hekima
Hekima ni hali bora ya mtu katika kutambua ukweli wa binadamu, vitu, matukio na mazingira mbalimbali hata kuchagua vizuri la kufanya.
Sukari
Kikemia sukari ni aina ya kabohidrati yaani wanga. Tukila wanga (kwa mfano ugali, viazi, mkate) mwili wetu huvunja molekyuli za wanga kuwa molekyuli ndogo zaidi za sukari. Hii ni sababu ya kwamba tunapenda sukari sana kwa sababu sukari ni yale mwili wetu unayotafuta na kula sukari inapunguza kazi ya mwili ya kuvunja kabohidrati kuwa sukari mwilini.
Maji
Maji ni kimiminika ambacho ni kiini cha uhai wowote duniani na pia kiini cha utamaduni wa binadamu. Hakuna mtu anayeweza kuishi bila maji kwa sababu asilimia 50 - 65 za mwili wa mwanadamu ni maji. Hata miili ya mimea na wanyama kwa kiasi kikubwa ni maji. Pia katika dunia maji yamechukua karibu robo tatu ya eneo lake lote (71.11%). Kwa hiyo maji ni kitu cha msingi sana.
Shabu
Shabu (kwa Kiingereza "") ni kampaundi ya kikemia inayounganisha alumini, kali, sulfuri na oksijeni na fomula yake ni KAl(SO). Inatokea kiasili kama madini ambayo yanachimbwa ardhini, yana rangi nyeupe kama chumvi au chokaa.
Kemia kichambuzi
Kemia kichambuzi ni tawi la sayansi ya kemia. Inachunguza dutu mbalimbali kwa shabaha ya kujua viwango na hali za kemikali ndani yao.
Filamu
Filamu (kutoka Kiingereza "film", pia "Movie" au "Motion pictures") ni mfululizo wa picha zinazoonyesha mwendo wa watu au vitu na kuonekana mbele ya watazamaji kwenye skrini. 
Ni aina ya mawasiliano yanayotumiwa kutolea hadithi au kuwaelezea watu kuhusiana na kujifunza fikra au mitazamo mipya katika jamii.
Cadimi
Cadimi (pia: Kadimi - kupitia Kilatini "Cadmium" kutoka Kigiriki καδμεία "kadmeia" iliyotaja mitapo yenye cadimi kwa heshima ya mungu wa Kigiriki Κάδμος "Kadmos") ni elementi na metali haba duniani. Kikemia ni elementi ya mpito yenye kifupi cha Cd na namba atomia 48 katika mfumo radidia.
Cadimi ni metali laini yenye rangi nyeupe-buluu. Hufanana mara nyingi na tabia za zinki lakini humenyuka kirahisi zaidi. Cadimi yenyewe na kampaundi zake huwa ni sumu ikisababisha kansa.
Kiini cha atomu
Atomu ni chembe ndogondogo zinazounda na kutofautisha elementi mbalimbali kama vile oksijeni, chuma au kaboni. Kila kitu, kama ni gimba mango, gesi au kiowevu, kinaundwa na chembechembe ndogo. Kama kina elementi moja tu, kuna atomu za aina moja tu ndani yake. Vitu vingi vinaundwa na muungano wa elementi tofauti kwa mfano maji kwa oksijeni na hidrojeni. Hapo atomu tofauti zinaunganishwa kuwa molekyuli. Hizi molekyuli ni muungano wa elementi za aina tofauti ("kampaundi": kutoka Kiingereza "compounds"). Chembe ndogo ya kila elementi huitwa atomu. Kila elementi ina atomu za aina yake kulingana na asili yake.
Kemia kaboni
Kemia kaboni (pia: Kemia ya kikaboni, Kemia ogania, Kemia mahuluku; kwa Kiingereza "organic chemistry") ni tawi la sayansi ya Kemia linalochunguza kampaundi za kikemia zinazojengwa na kaboni.
Gesi asilia
Kikemia ni mchanganyiko wa gesi mbalimbali kama methani zilizotokea kutokana kwa kuoza kwa mata ogania kama mimea miaka mingi iliyopita.
Almasi
Kikemia almasi ni umbo moja la kaboni (C) tupu katika hali ya fuwele ni dutu ileile kama makaa. Ila tu kaboni huwa almasi katika mazingira ya joto kali na shindikizo kubwa. Badiliko hili latokea kwa kawaida katika ganda la dunia kwenye kina cha kilomita 150 karibu na volkeno.
Densiti
Kwa dutu safi densiti ina thamani ya namba sawa na mkusanyiko wa wingi. Vifaa tofauti huwa na densiti tofauti, na densiti inaweza kuwa na manufaa kwa utulivu, usafi na ufungaji. Osmium na iridium ni vitu vingi vinavyojulikana kwa hali ya joto na shinikizo lakini baadhi ya misombo ya kemikali inaweza kuwa kali.
Alama
Alama (kwa Kiingereza "sign") ni kitu, mchoro, maandishi, kifaa ambacho hutambulisha kitu kingine, tukio, sehemu n.k.
Kilipukaji
Kemikali za vilipukaji zina kiasi cha oksijeni ndani yake katika muungo wa kikemia. Muungo huu ndani ya kilipukaji si imara sana kikemia na kuna uwezekano wa kusababisha mbunguo wa haraka unaotenganisha oksijeni pamoja na kuweka huri nishati ya joto. Joto wakati wa mlipuko inaweza kufikia sentigredi maelfu. Oksijeni inaingia katika kampaundi mpya ya gesi zinazopanua mara moja na kuleta mshuto kwa mazingira.
Fueli
Lakini kwa matumizi ya kitaalamu kile kinachowaka ni kampaundi za kaboni na hidrojeni ndani ya ubao na hii ni fueli yenyewe kwa maana ya kikemia.
Jean-Pierre Sauvage
Jean-Pierre Sauvage (amezaliwa 21 Oktoba, 1944) ni mwanakemia kutoka nchi ya Ufaransa. Hasa alichunguza jinsi molekuli kubwa zinaweza kuunganishwa kwa shabaha ya kuunda injini ya kimolekuli. Mwaka wa 2016, pamoja na James Fraser Stoddart na Bernard Feringa alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia kwa michango yake ya kubuni na kuunda injini za kimolekuli .
Kemia
"Kiungo" ni kifaa kilicho na hakiba tosha ya viini vya kemikaliambazo za zaleta viungo, an mpango wa kujiunganisha ambao unaleta tabia fulani ya kemikali. Mfano, maji ni kiungo ambacho kina viini vya hidrojeni na oksijeni kwa uwiano wa mbili kwa moja, na oksijeni kati ya hidrojeni, na kwa pembe ya 104.5° kati. Viungo vi na tengenezwa na kubomolewa kwa Jawabu ya kemikali
Kampaundi ogania
Kampaundi ogania ni kampaundi za kikemia zenye atomi za kaboni zilizoingia katika muungo kemia na hidrojeni.
Kemia
Moja ya majawabu kwa kemia ni ati radhi imehusika. Kwa kemia radhi yaweza kuhusika na radhi nyingine, ama, ihusike radhi na harakati za nishati. Uhusiano ambao unajulikana zaidi ni uhusiano wa kiini ama viini na viini vingine kwa jawabu ya kemikali ambapo kiini kimoja au viini za penduliwa kwa ainanyingine. Hii yahusu mnururishi wa samaku (kama kwa nuru ya kemia) Ambapo jawabu ya kemikali ya tokea kwa sababu ya papo ya nuru. Jawabu za kemikali ni masomo mengine ya tawi ya kemia mbapo ya stadi radhi kwa mifano mingine. Kemikali ya Kispektroskopi kwa mfano wa stadi uhusiano wa nuru na radhi, bila jawabu lolote kutokea.
Jinsia
Jinsia ni hali ya viumbe hai wengi kuwa wa kiume au wa kike, jambo muhimu katika mpango wa kuendeleza uhai kupitia uzazi. Hata hivyo, si viumbe vyote vinaendeleza uhai kwa njia ya uzaliano kijinsia:
Antoine Lavoisier
Antoine-Laurent de Lavoisier (Agosti 26, 1743 - Mei 8, 1794) alikuwa mtaalamu wa biolojia wa Ufaransa ambaye mara nyingi huitwa "Baba wa Kemia ya kisasa".
Mfumo wa homoni
Homoni ni kemikali yaani molekuli za pekee zinazowasilisha ujumbe kwa ogani za mwili na kushawishi utekelezaji wa shughuli mbalimbali katika mwili wa binadamu.
Sayansi
Sayansi ni maarifa yanayopatikana kwa kufanya vitendo, kutazama na kujaribu kweli ambazo zimebainishwa hazijathibitishwa.
Kali
Jina Kali latokana na neno la Kiarabu "qalia" kwa majivu lakini jina la potasiamu ni kawaida vilevile kutokana na neno "potassium" kwa sababu kampaundi zake zimo kwa wingi ndani ya majivu ya ubao yaliyosafishwa kwa kuchemsha katika sufuria (Kiing.: "ash" na "pot").
Kemia
Wanasayansi ambao wanadumisha sayansi hii waitwa wanakemia. Kulingana nao radhi zote zina viungo vya atomi ama radhi ndogo zaidi zinazounda atomi. Atomi zaweza kuungana na kutoa radhi kubwa kama ioni, molekyuli ama bilauli.
Fizikia
Fizikia (kutoka neno la Kigiriki φυσικός, "physikos", "ya kimaumbile", ambalo tena linatokana na φύσις, "physis", "umbile") ni fani ya sayansi inayohusu maumbile ya ulimwengu, hususan asili ya dunia na viumbe vyote.
Kali
Kali (Potasiamu) ni muhimu hasa katika chembe za mimea na wanyama. Lazima kuwepo katika chakula chetu lakini si mno kwa sababu ikizidi inaleta hasara.
Tuzo ya Nobel ya Kemia
1924 ("hakuna tuzo kwa Kemia ")
Mikolojia
Mikolojia ni tawi la biolojia linalohusika na uchunguzi wa kuvu, ikiwa ni pamoja na maumbile na biokemia, uainishaji wao na matumizi yao kwa binadamu kama chanzo cha tinder, dawa na chakula, pamoja na hatari zao, kama vile sumu au maambukizi.
Kuvu wengi wanazaa sumu, dawa na metaboliti, kwa mfano, aina fulani ya Fusarium.
Kemia
Jina "al-kemia" yatoka katika Kiarabu "al-kīmiyaˀ" au "al-khīmiyaˀ" (الكيمياء or الخيمياء), kilichotanguliza "al-" kwa neno la Kigiriki χημεία, "khemeia", ambalo linamaanisha "kuunganisha pamoja", "kumwaga pamoja", "kuchomelea", "aloi ya chuma", na kadhalika.
Hidrati kabonia
Hidrati kabonia (pia: kabohidrati au hamirojo) ni kampaundi ya kikemia inayojengwa kwa oksijeni, hidrojeni na kaboni. Katika kemia huitwa kwa jumla kwa jina "sukari" hata kama sukari kwa lugha ya kawaida ni sehemu ya hidrati kabonia tu.
Mchanganyiko wa aina moja
Kama katika kila mchanganyiko wa kikemia vijalizo haviingii katika muungo kemia kama kampaundi.
Supu
Supu (kutoka Kiingereza "soup") ni kimiminika kitamu kilichochanganywa na nyama au tambi, mboga za majani n.k.
Mchanganyiko wa aina moja
Mchanganyiko wa aina moja katika kemia ni mchanganyiko wa dutu mbili au zaidi ambako vijalizo au sehemu zake hazionekani tena pekee. Mfano wa mchanganyiko wa aina moja ni sukari iliyokorogwa katika maji yaani mmumunyo.
Somo la Uchumi
Neno "uchumi" linatokana na kitenzi "kuchuma". Jina la Kiingereza "economy" linatokana na neno la Kigiriki cha Kale "oikonomia" lenye maana ya "usimamizi wa kaya, utawala" (kutoka oikos, "nyumba" + nomos, "desturi" au "sheria"), kwa hiyo "sheria za nyumba (kaya)". Aina za masomo ya kiuchumi ya kisasa zilizotokana na somo pana la uchumi wa kisiasa katika miaka ya mwisho ya karne ya 19, kutokana na matamanio ya kuchukua mwelekeo jarabati unaofaa zaidi sayansi za kiasilia.
Nyuklia
Asili yake ni Kilatini "nucleus" inayomaanisha "kiini". Inatumiwa hasa kama tafsiri ya Kiingereza "nuclear". Kwa Kiswahili neno hili linatumiwa hasa katika fani za fizikia kwa kutaja mambo yanayohusu kiini cha atomu, na pia biolojia kwa mambo yanayohusu kiini cha seli.
Falsafa
Falsafa (kutoka Kigiriki "φιλοσοφία" "filosofia = pendo la hekima") ni jaribio la kuelewa na kueleza ulimwengu kwa kutumia akili inayofuata hoja za mantiki.
Reni
Reni (kutoka jina la Kilatini "Rhenus" la mto Rhine) ni metali nzito na haba sana. Kikemia ni elementi ya mpito yenye kifupi cha Re na namba atomia 75 katika mfumo radidia.
Reni ni metali ngumu na nzito. Hutokea katika mitapo ya molibdeni. Baada ya kuisafisha rangi yake ni kifedha-nyeupe. Kati ya elementi zote zisizo nururifu ni elementi haba sana.
Alkoholi
Alkoholi (pia: alikoholi) ni jina kwa kundi la viowevu visivyo na rangi. Neno latumiwa mara nyingi kutaja aina yoyote ya pombe; hali halisi hii ni aina moja kati ya alkoholi mbalimbali ambayo ni alkoholi ethili iliyopo ndani ya aina zote za pombe na kusababisha ulevi.
Katika elimu ya kemia alkoholi ni kampaundi ogania yoyote yenye kundi hidroksidi (–O–H) iliyounganishwa na atomi ya kaboni.
Kemia
"Molekyuli" ni kiungo asili kidogo zaidi kwa Viungo au kiini, ambacho hakiwezi kugauika mara nyingi, na kia tabia za kemikali. Molekyuli hasa yaweza kuwa na atomi mbili ama zaidi, zinazo kujiunga kikaza pamoja.
Kalisi
Kalisi ni elementi na metali ya udongo alikalini yenye namba atomia 20 kwenye mfumo radidia ina uzani atomia 40.078. Alama yake ni Ca. Jina lahusiana na neno la kilatini "calx" (mawe ya chokaa).
Baruti
Baruti ni mchangayiko wa dutu za kikemia inayotumiwa kurusha risasi kutoka bunduki. Ina mmenyuko wa haraka kati ya kemikali zake ikipashwa moto inatoa gesi nyingi. Kama mmenyuko huo unatokea penye nafasi kubwa inachoma haraka na ghafla lakini kama unatokea mahali unapobanwa kuna mlipuko. Kwa hiyo baruti ni kilipukaji.
Kafeini
Kafeini katika hali safi ni unga wa fuwele nyeupe wenye ladha chungu. Fomula yake ya kikemia ni CHNO. Inajengwa ndani ya mimea kama kinga dhidi ya wadudu maana kwao ni kama sumu.
Mshumaa
Mshumaa (kwa Kiingereza "candle", kutokana na Kilatini "candēla", neno ambalo linategemea kitenzi "candēre", "kuangaza".) ni kifaa cha kuletea mwanga gizani kinachotengenezwa kwa nta au kemikali fulani.
Usumaku
Katika Fizikia, usumaku ni nguvu ambayo inaweza kuvutia (kuvuta karibu) au kurejesha vitu ambavyo vina asili ya chuma ndani yao . Kwa maneno rahisi ni sifa ya vitu vingine vinavyovuta karibu au kurudisha vitu vingine.
Kemia
Kimsingi kemia ni somo la atomi na mkusanyo wa atomi kwa molekyuli, bilauli ama madini ambazo zajenga mata za kawaida. Kulingana na kemia ya kisasa ni ujenzi wa mata kwa kiwango cha atomi.
Tuzo ya Nobel ya Kemia
1919 ("hakuna tuzo kwa Kemia")
Kemia
Sayansi ya Kemia ni maendeleo ya kisasa kulingana na historia, lakini mizizi yake ni kutokana na alkemia ambayo ilikuwa desturi kwa milenia katika dunia nzima. Jina la kemia ni kutoka alkemia; lakini, etimologia ya alkemia haijavumbuka zaidi (ona alkemia).
Elementi za kikemia
Elementi zinatokea kwa hali maada tofauti. Duniani kuna hali za mango, kiowevu na gesi. Penye joto kali kama katika jua kuna pia hali ya utegili (plasma). Mara nyingi elementi zinapatikana katika hali ya kampaundi yaani zikiunganishwa na elementi nyingine.
Kemia
"Ioni" ni kifaa kilicho na stima, ama atomi ama molekyuli ambayo imepoteza au kuongeza elektroni. Iliyoongeza yaitwa kationi (kama natiri kationi Na) na iliyopoteza elektroni yaitwa anioni (kama klorini Cl) ambazo zaweza kutulizana kama chumvi kwa kemikali (ni natiri ya kloroni NaCl). Mfano wa ioni za poliatomi ambazo hazigawani wakati wa Jawabu za kali-alkali ni kama haidroksaidi (OH), ama fosfeti (PO).
Kemia
Kifaa cha kemikali yaweza kuwa ni Kiini, Kiungo ama mchanganyiko wa Kiungo, Viini ama Viungo na viini. Radhi nyingi twaziona kilasiku kwa maisha yetu na mchanganyiko mwingine nikama anga, aloi, na radhi za biolojia na zaidi ya vitu vingine nyingi.
Heli
Heli (pia heliamu, ing. ; kut. kigiriki ἥλιος "hélios" "jua") ni elementi ya kikemia yenye namba atomia 2 na uzani wa atomi 4.002602. Alama yake ni He. Ni atomi nyepesi ya pili kati ya elementi zote hivyo ina nafasi ya pili katika mfumo radidia wa elementi.
Tuzo ya Nobel ya Kemia
1902 Hermann Emil Fischer
Ujamaa
"Ujamaa" linatokana na neno la Kiswahili linalomaanisha familia au jamii na hujulikana kwa sifa kadhaa muhimu, yaani mtu anakuwa mtu "kwa kupitia watu" au jamii.
Kemia
Kwa hili eneo kubwa la masomo, ni vigumu sana kuhekima kila stadi kwa kemia na kuhtasari stadi yote kwa jumla. Hata kwa wataalamu zaidi wa kemia, wengi ujuzi wao umetia maanani kwa stadi kadhaa walizotia maanani zaidi kwa masomo yao. Kemia ina matawi mengi sana, yanayoitwa tawi za kemia, ambazo wanakemia watia makini. Kemia ambao hufunzwa kwa shule ya upili na miaka ya kwanza ya chuo kikuu, yenyewe huitwa "kemia ya msingi" ambayo huwapa wanafunzi masomo ya kemia kwa msingi ili kuimarisha masomo pana ya kemia, kulingana na tawi lolote la kemia mwanafunzi atakayofuata. Kwa kemia ya msingi, stadi yenyewe haimalizii kwa utaalamu lakini wataalam wengi hutumia masomo haya ya msingi wa kemia kueleza kazi yao kwa sababu jibu lenyewe ni ngumu zaidi kueleza kwa ujuzi ama jibu lenyewe ni laghai.
Kemia
Mjengo wa Dunia ambao tumeuzoea na mitambo ya radhi tumezoea zahakikishwa na jawabu ya viini vya kemikali na uhusiano wa jawabu hizi.
Dopamini
Dopamini (kwa Kiingereza: dopamine) ni kemikali inayofanya kazi haswa katika mfumo wa neva kuwasilisha jumbe kutoka nyuroni moja hadi nyingine.
Kemia
Kemia yahusu tabia ya elementi na viungo vya atomi, ni somo la kujua mabadiliko ya mata na uhusiano wa mata na mata ndogo tofauti, na pia huhusika wa nishati.
Kimiani
Kimiani ni lugha ya Kivuka-Guinea Mpya nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamiani. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kimiani imehesabiwa kuwa watu 1500. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimiani iko katika kundi la Kipihom.
Kemia isiyokaboni
Kimsingi kuna tofauti kati ya
Elementi za kikemia
Elementi ya Kikemia ni dutu yenye tabia maalumu isiyotenganishwa kuwa dutu tofauti kwa mbinu za Kemia. Elementi tupu ina aina moja ya atomi tu ndani yake.
Ukimwi
UKIMWI ni kifupisho cha "Upungufu wa Kinga Mwilini"
Tuzo ya Nobel ya Kemia
Tuzo ya Nobeli ya Kemia hutolewa kila mwaka kufuatana na wasia wa Alfred Nobel na Kamati ya Taasisi ya Taaluma ya Sayansi ya Sweden.
Tangu mwaka 1901 tuzo imepokelewa na wataalamu wafuatao:
1901 Jacobus Henricus van’t Hoff
Dawa
Dawa (kwa Kiingereza "drug") ni dutu lolote -kama si chakula- ambalo linabadilisha hali ya mwili au ya roho ya mtu baada ya kuingizwa mwilini mwake.
Umeme
Kwa maana ya kisayansi umeme ni neno pana sana linalojumlisha mambo mbalimbali ambayo yote yanahusiana na kuwepo kwa chaji ya umeme.
Kali
Kali (pia: potasiamu, "ing. potassium") ni elementi na metali alikali yenye namba atomia 19 kwenye mfumo radidia na uzani atomia 39.098. Alama yake ni K.
Kemia
"Atomi" ni muungano wa radhi ambazo zimepata sitima ya kuunga kwa kiini (kwa nuklia ya atomi) ambayo ina protoni na niutroni, napia elektroni kadhaa ili kupima nguvu viini vilivyo na stima ya kuunga.
Zebaki
""
Zebaki (jina la kisayansi: hidragiri) ni elementi na metali duniani. Kikemia ni elementi ya mpito yenye kifupi cha Hg na namba atomia 80 katika mfumo radidia.
Jina la kawaida "zebaki" lina asili ya Kiarabu زئبق "(tamka "zibaq")".
Madini
Madini hutambulishwa na wasifa kama rangi, ugumu, kiasi cha mwanga kinachoruhusu na mpangilio wa Kristali. [[Almasi)) ni madini yalio magumu kuliko yoyote. Hutumiwa kukatia vitu vingine vigumu. [[Jamii:Madini|*]]
Choo
Lakini vyoo vya kemia kwa ajuili ya magari ya camping na pia vyoo katika kontena ya choo jinsi zinavyowekwa mahali kwa muda tu zinafanana zaidi na choo cha shimo maana kinyesi kinaanguka moja kwa moja katika kemikali ya tangi.
Somo la Uchumi
Pesa ni "njia ya malipo ya mwisho " ya bidhaa katika mingi ya mifumo ya bei na kitengo cha akaunti ambacho hutumika kwa kawaida kwa kuweka bei. Hujumuisha sarafu ambazo zinashukiliwa na umma usio benki na amana ambazo zinaweza kulipwa na pesa. Mfumo huu umeelezwa kuwa mkataba wa kijamii, kama lugha, inayofaa mmoja kwa sababu inawafaa wengine.
Biolojia
Biolojia ni sayansi asilia inayohusu utafiti wa uhai na viumbehai, kama vile mimea, wanyama, kuvu (kama uyoga), bakteria na virusi, na jinsi vinavyohusiana kati yao na katika mazingira yao, pamoja na muundo wao, kazi, ukuaji, asili, mageuko, uenezi, na nadharia ya uainishaji.
Biolojia
Jenetikia ni sayansi ya jeni, urithi, na tofauti za viumbehai. Jeni husimba maelezo muhimu kwa kusanisi protini, ambayo kwa upande mwingine huwa na jukumu kubwa katika kuathiri (ingawa, mara nyingi, si kuamua kabisa) fenotaipu ya mwisho ya kiumbehai. Katika utafiti wa kisasa, usomi-jeni hutoa nyenzo muhimu katika uchunguzi wa kazi ya jeni maalumu, au uchambuzi wa mwingiliano wa jeni. Ndani ya viumbehai, maelezo ya jeni kwa jumla hubebwa katika kromosomu, ambako yanawakilishwa katika muundo wa kemikali wa molekiuli hasa za DNA.
Sabuni
Katika kemia ni chumvi ya asidi mafuta.
Elementi za kikemia
Inawezekana kupasua hata atomi lakini hii si kazi ya kemia bali ni fizikia.
Injini
Injini (kutoka Kilatini "ingenium" kupitia Kiing. "engine") ni mashine inayobadilisha nishati kuwa mwendo unaotumiwa kwa kazi mbalimbali.
Kemikali
Dhana ya kemikali ilianza karne ya 18 baada ya mwanasayansi Joseph Proust kuandika mengi kuhusu kemikali kama copper carbonate. Alieleza kwamba katika kemikali yoyote, mchanganyiko ule huwa na vitu sawa, kwa mfano ukichanganya gramu ya copper na gramu nyingine ya Carbonic acid, basi utapata kwamba mchanganyiko utakaotengenezwa, bado ile gramu ya copper ipo na ile ya Carbonic acid ipo, ingawa pengine ikafifia kwa kubadilika kuwa gesi.
Mnyama
Wanyama (jina la kisayansi ni animalia na hutoka katika Kilatini) ni viumbehai wasio mmea, kuvu, bakteria, protista au arkea. Vile vile tunaweza kusema wanyama ni viumbehai wanaotegemea chakula kutoka sehemu nyingine: wao hawana uwezo wa kujitengenezea chakula chao wenyewe kupitia usanisinuru (nishati ya jua) lakini kutoka kwa viumbehai vingine ama wanyama wengine au mimea.
Kufuatana na aina ya chakula tunatofautisha hasa wanaokula mimea wanaoitwa walamani au walamea (kwa Kiingereza: "herbivorous") na wanaokula nyama wanaoitwa walanyama au wagwizi (ing. "carnivorous"). Kuna pia walavyote (ing. "omnivorous") wanaoweza kula kila kitu, ama mimea ama wanyama wengine (ing. "omnivorous").
Maji
Kikemia maji ni kampaundi ya elementi za oksijeni na hidrojeni, ikiunganisha atomi mbili za hidrojeni na atomi moja ya oksijeni kuwa molekuli ya HO au maji.
PH
Kikemia pH ni kipimo cha uwingi wa protoni za (H) katika mmumumnyo. Jina limetokana na Kilatini cha kitaalamu kwa "potentia hydrogeni" yaani nguvu (potentia) ya hidrojeni (H) au makini zaidi ioni za hidrojeni (H).
Kamusi sanifu ya Biolojia, Fizikia na Kemia
Si rahisi kuipata katika maduka ya vitabu lakini inapatikana katika duka la TATAKI jinsi TUKI inaitwa siku hizi. Mada inafana kiasi na ile ya kamusi Awali wa Sayansi na Teknolojia (KAST) lakini wala istilahi wala tahajia hazilingani sawa.
Tuzo ya Nobel ya Kemia
1916 ("hakuna tuzo kwa Kemia")
Kemia
Maji ni kiowevu kwa joto inayodumisha maisha kwa sababu, molekyuli za maji zasonga zaidi kuliko mango ya barafu, lakini kidogo kwa mvuke.
Metaboli
Metaboli (gir. μεταβολή "metabolē," "badiliko"; pia: umetaboli) inamaanisha jumla la michakato ya kikemia mwilini mwa viumbehai. 
Viumbehai vinahitaji nguvu, yaani nishati kwa kukua, kudumisha maisha yao na kufanya kazi. Nguvu hii inapatikana kwa njia ya chakula pamoja na pumzi. Ndani ya mwili mfumo wa mmeng'enyo wa chakula (tumbo, utumbo) inavunja chakula kwa vipashio vyake vya kikemia ambavyo vinatumiwa na mwili kama lishe. Vivyo hivyo oksijeni inayofika kwa njia ya pumzi inapitishwa mwilini kwa njia ya damu hasa. Kutokana na mmenyuko wa hivi vyote mwili unapata nishati ya kujidumisha na pia maada ya kujenga seli au sehemu nyingine za mwili. Vipashio visivyotumiwa tena vinaondolewa mwilini.
Johann Wolfgang von Goethe
Pamoja na kuandika alianza kujishughulisha na sayansi. Alipenda sana sayansi mpya za biolojia na kemia. Kama waziri alianzisha idara ya kwanza ya kemia ya Ulaya kwenye chuo kikuu cha Jena.
Maana ya maisha
Wanabiolojia kwa jumla wanakubaliana kwamba viumbe mbalimbali ni mifumo inayojipanga inayosimamia mazingira ya ndani ili kudumisha hali hii ya mpango, shughuli za kimetaboli hutumika kutoa nishati, na uzazi unaruhusu uhai kuendelea kwa vizazi vingi. Kwa kawaida, umbile huwa sikivu kwa uchochezi na habari za kijenetikia, hivyo huelekea kubadilika kutoka kizazi hadi kizazi ili kuruhusu marekebisho kupitia mabadiliko ya mwili. Sifa hizo huongeza nafasi ya kuishi ya kiumbe binafsi na wazao wake kwa mtiririko huo.
Biokemia
Biokemia ni elimu ya michakato ya kikemia ndani ya viumbehai. Inachunguza muundo na shughuli za sehemu za seli kama vile protini, kabohidrati, lipidi, homoni, vimeng'enya na mengine.
Kibiriti
Kiasili neno lataja elementi ya rangi njano inayoitwa zaidi sulfuri kwa jina la kikemia. Kwa maana hiyo neno lapatikana katika Biblia kwa mfano Ufunuo 9.17.
Dawa la kiberiti au sulfuri latumiwa pia kwa vijiti vya kuwashia moto na hivyo neno "kibiriti" limepata maana yake ya kawaida. Kichwa cha kuwaka kina sulfuri ndani yake pamoja na posferi.
Halogeni
Halogeni (Kigiriki hals, “chumvi”; genes, “kuzaliwa”), katika kemia, ni simetali za kundi la 17 katika mfumo wa IUPAC (kabla zilifahamika kuwa katika kundi la VII, VIIA) katika jedwali la elementi zinazohusiana kwa karibu sana – fluorine, chlorine, bromine, iodine na astatine. Jina la halogeni, au mzalisha chumvi, linaelekeza katika tabia ya kila halogeni kutengeneza chumvi na sodium kama ile chumvi ya mezani (sodium chloride). Kila mhusika wa kundi hili ana valensi ya -1 na huungana na metali kutengeneza halides, pia huungana na metali na simetali kutengeneza ayoni zenye miundo tata.
Kemia isiyokaboni
Asili ya kugawa kemia kwa matawi ya kemia kaboni na isiyo kaboni ilikuwa nia ya kutazama kwa pekee dutu zilizopatikana kiasili katika mazingira bila athira ya uhai pekee na dutu zinatokea na michakato ya viumbehai.
Bakteria
Bakteria mara kwa mara huwachilia kemikali kwenye mazingira yao ili kuyarekebisha iwafaavyo. Kemikali hizi mara nyingi huwa protini na mara nyingi hufanana na enzaimu kwa kusiaga aina fulani ya chakula katika mazingira.
Kemia isiyokaboni
Kemia isiyokaboni (au: Kemia isiyo ya kikaboni, pia kemia siogania; "ing. inorganic chemistry") ni tawi la kemia linalochunguza yote ambayo si kemia kaboni yaani lisilotazama kampaundi za kaboni.
Jeni
Jeni (kwa Kiingereza "gene", kutoka Kigiriki γόνος, "gonos", yaani uzao) ni mahali pa DNA. DNA ni mkusanyiko wa taarifa za kemikali ambazo hubeba maelekezo kwa ajili ya kutengeneza protini kwenye seli.
Jiolojia
Jiolojia (kutoka Kigiriki γῆ "ge" „ardhi“ na λόγος "logos" „somo, mafundisho“ = "geologia" - kwa matamshi ya Kiingereza "jiolojia") ni fani ya sayansi inayochunguza maumbile ya dunia na tabia zake za kifizikia na kikemia. Inachungulia pia historia ya dunia na nguvu zinazoendelea kubadilisha maumbile ya dunia.
Mfumo radidia
Mfumo radidia (pia: jedwali la elementi, ) ni mpangilio wa elementi za kikemia kufuatana na namba atomia. Mpangilio huanza na namba ndogo. Namba atomia yatokana na idadi ya protoni katika kiini cha atomi.
Madini
Madini (Kiarabu معدن "ma'adan") ni dutu mango inayopatikana duniani kiasili. Madini huwa na tabia maalumu wa kikemia, si mata ogania na mara nyingi huwa na muundo wa fuwele (kristali). Kwa lugha nyingine: Madini ni elementi au kampaundi ya kikemia inayoonyesha umbo la fuwele na ambayo imejitokeza kutokana na mchakato wa kijiolojia.
Kimian
Kimian ni lugha ya Kivuka-Guinea Mpya nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamian. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimian imehesabiwa kuwa watu 1400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimian iko katika kundi la Kiok.