พระเยซูเป็นบุตรของใคร ?
พระเยซู
พระเยซู () หรือ เยซูชาวนาซาเร็ธ (; 4-2 ปีก่อนคริสตกาล - ค.ศ. 30-33) เป็นชาวยิวผู้เป็นศาสดาของศาสนาคริสต์ คริสต์ศาสนิกชนเรียกพระองค์ว่า พระเยซูคริสต์ เพราะถือว่าพระองค์เป็นพระคริสต์ พระผู้ช่วยให้รอด เป็นพระบุตรพระเป็นเจ้า และเป็นพระเจ้าพระบุตรซึ่งเป็นพระบุคคลหนึ่งในพระตรีเอกภาพ นอกจากนี้ในคัมภีร์ไบเบิลยังบันทึกว่าพระเยซูทรงแสดงปาฏิหาริย์ทรงรักษาคนตาบอดให้หายขาด รักษาคนพิการ โดยตรัสว่า บาปของเจ้าได้รับการให้อภัยแล้ว หลังพระเยซูสิ้นพระชนม์ ก็ได้ทรงฟื้นขึ้นจากความตายหลังสิ้นพระชนม์ได้เพียง 3 วัน และเสด็จขึ้นสู่สวรรค์
การอธิษฐานในศาสนาคริสต์
ข้าพเจ้าเชื่อในพระเจ้า พระบิดาผู้ทรงสรรพานุภาพ ทรงเนรมิตฟ้าดิน ข้าพเจ้าเชื่อในพระเยซูคริสตเจ้า พระบุตรหนึ่งเดียวของพระเจ้า องค์พระผู้เป็นเจ้าของข้าพเจ้าทั้งหลาย ทรงปฏิสนธิเดชะพระจิตเจ้า ทรงบังเกิดจากพระนางมารีย์พรหมจารี ทรงรับทรมานสมัยปอนทิอัส ปิลาต ทรงถูกตรึงกางเขน สิ้นพระชนม์ และทรงถูกฝังไว้ เสด็จสู่แดนมรณะ วันที่สามทรงกลับคืนพระชนมชีพจากบรรดาผู้ตาย เสด็จสู่สวรรค์ประทับเบื้องขวาพระเจ้า พระบิดาผู้ทรงสรรพานุภาพ และจะเสด็จมาพิพากษาผู้เป็นและผู้ตาย ข้าพเจ้าเชื่อในพระจิตเจ้า พระศาสนจักรศักดิ์สิทธิ์ สากล ความสัมพันธ์เป็นหนึ่งเดียวของผู้ศักดิ์สิทธิ์ การอภัยบาป การกลับคืนชีพของร่างกาย และชีวิตนิรันดร์ อาแมน
ชีวิตของพระนางพรหมจารี
ชีวิตขอพระแม่มารีย์บางครั้งก็รวมกับภาพชุดชีวิตของพระเยซูหรือบางครั้งก็จะรวมกับฉากจากพระมหาทรมานของพระเยซู ถ้ารวมก็มักจะข้ามจากเมื่อพระเยซูยังทรงพระเยาว์ไปจนถึงตอนที่พระแม่มารีเสียชีวิต และจบด้วยฉากพบพระเยซูในหมู่นักปราชญ์ (Christ among the Doctors) ซึ่งเป็นฉากสุดท้ายของพระเยซูเมื่อยังทรงพระเยาว์
นักบุญโยเซฟ
โยเซฟ ( "Yosef") ชาวคาทอลิกเรียกว่านักบุญยอแซฟ เป็นนักบุญในศาสนาคริสต์ เกิดเมื่อประมาณคริสต์ศตวรรษที่ 1 และเสียชีวิตในคริสต์ศตวรรษเดียวกัน ที่เมืองนาซาเร็ธในประเทศอิสราเอลปัจจุบัน นักบุญโยเซฟสืบสายมาจากตระกูลกษัตริย์ดาวิด คัมภีร์พันธสัญญาใหม่ระบุว่าเป็นสามีของนางมารีย์ (มารดาพระเยซู) นักบุญโยเซฟมิใช่บิดาตามเชึ้อสายของพระเยซูแต่ก็ถือกันว่าเป็นบิดาบุญธรรมและเป็นหัวหน้าของ “ครอบครัวศักดิ์สิทธิ์” หรือ “ครอบครัวพระเยซู” ()
มารีย์ (มารดาพระเยซู)
ส่วนชาวมุสลิมเรียกมารีย์มารดาของพระเยซู (นบีอีซา) ว่ามัรยัม และเชื่อเช่นเดียวกับชาวคริสต์ทั่วไปว่านางให้กำเนิดนบีทั้งที่เป็นหญิงพรหมจรรย์ ในอัลกุรอานยังมีชื่อบทที่ตั้งตามชื่อนางโดยเฉพาะ (คือบทที่ 19 ซูเราะฮ์มัรยัม) กล่าวถึงหลายเหตุการณ์เกี่ยวกับนาง ทั้งก่อนเกิด ตอนเกิด ตอนเติบโต การรับสารจากทูตสวรรค์ว่าจะมีบุตรโดยการเป่าวิญญาณเข้าไปในครรภ์ เพื่อให้กำเนิดนบีอีซา
การประสูติของพระเยซู
การระลึกถึง การแสดง หรือการสร้างสัญลักษณ์เกี่ยวกับการกำเนิดของพระเยซูถือเป็นหัวใจของการฉลองเทศกาลคริสต์มาส เพื่อแสดงความเชื่อว่าพระเยซูชาวนาซาเรธเป็น “พระคริสต์” หรือ “พระเมสสิยาห์” ตามที่ทำนายไว้คัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาเดิม ในบางคริสตจักร เช่น โรมันคาทอลิก ถือว่าจุดยอดของการฉลองอยู่ที่พิธีมิสซาเที่ยงคืน หรือเช้าวันคริสต์มาสซึ่งจะเป็นวันที่ 25 ธันวาคมเสมอ ทางอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์จะอดอาหารก่อนวันคริสต์มาส 40 วัน และวันอาทิตย์สี่วันก่อนคริสต์มาสคริสต์ศาสนิกชนทั้งนิกายโรมันคาทอลิกและแองกลิคันก็จะฉลองเทศกาลเตรียมรับเสด็จพระเยซู เพื่อเป็นการเตรียมตัวทางใจเพื่อความพร้อมที่จะฉลองวันประสูติของพระเยซู
นักบุญอันดรูว์
ตามพันธสัญญาใหม่นักบุญแอนดรูว์เป็นลูกของโยนาห์หรือยอห์น (มัทธิว ; ยอห์น ) เกิดที่เมืองเบ็ธไซดาบนฝั่งทะเลกาลิลี(ยอห์น ) และเป็นน้องชายของซีโมนเปโตร เปโตรและอันดรูว์เดิมเป็นชาวประมงฉะนั้นเมื่อพระเยซูเรียกตัวมาเป็นอัครทูตโดยกล่าวว่าเจ้าจงเป็น “ชาวประมงหามนุษย์” (ภาษากรีก: ἁλιείς ἀνθρώπων “halieis anthropon”) เมื่อพระเยซูเริ่มออกเทศนา เปโตรและอันดรูว์ก็อาศัยอยู่ในบ้านเดียวกันที่คาร์เปอร์นาอุม (Capernaum)(มาระโก )
นักบุญอันดรูว์
ในพระวรสารนักบุญยอห์นกล่าวว่าอันดรูว์เป็นสาวกของยอห์นผู้ให้รับบัพติศมามาก่อนที่จะเป็นสาวกของพระเยซู และตามคำเทศนาของนักบุญจอห์นทำให้นักบุญอันดรูว์และยอห์นมาติดตามพระเยซู (ยอห์น ) เมี่ออันดรูว์พบพระเยซูก็ทราบทันทีว่าทรงเป็น “พระเมสสิยาห์” และรีบกลับนำพระเยซูไปแนะนำกับนักบุญเปโตรพี่ชาย (ยอห์น ) ตั้งแต่นั้นมาสองพี่น้องก็กลายเป็นสาวกของพระเยซู ในระยะต่อมาก็กลายเป็นผู้ใกล้ชิดกับพระเยซู (ลูกา ; มัทธิว ; มาระโก )
การกำเนิดของยอห์นผู้ให้บัพติศมา
เนื่องจากเอลีซาเบธตั้งครรภ์ยอห์นก่อนที่มารีย์จะตั้งครรภ์พระเยซู 6 เดือน เมื่อสมมติให้วันที่ 25 ธันวาคมเป็นวันสมโภชพระคริสตสมภพ วันที่สมมติการบังเกิดของยอห์นจึงตรงกับวันที่ 24 มิถุนายน
ครอบครัวศักดิ์สิทธิ์
ในศาสนาคริสต์ ครอบครัวศักดิ์สิทธิ์ หรือ พระวิสุทธิวงศ์ () ประกอบด้วยพระกุมารเยซู พระนางมารีย์พรหมจารี และนักบุญโยเซฟ
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
พระวรสารกล่าวเรื่องเกี่ยวกับพระแม่มารีย์ว่าได้หมั้นหมายไว้กับโยเซฟ แต่ก่อนที่จะแต่งงานกัน กาเบรียลทูตสวรรค์ก็มาปรากฏตัวต่อหน้านางและประกาศว่านางจะมีลูกเป็น “พระบุตรพระเป็นเจ้า” เหตุการณ์นี้เรียกว่า “แม่พระรับสาร” เป็นฉากหนึ่งที่นิยมสร้างกันในศิลปะ พระวรสารนักบุญมัทธิวกล่าวต่อไปว่าทูตสวรรค์ปลอบใจโยเซฟเมื่อรู้ข่าวว่ามารีย์ท้องและบอกให้ตั้งชื่อลูกชายว่า เอ็มมานูเอล ซึ่งแปลว่า พระเจ้าสถิตกับเรา เมื่อให้ตั้งชื่อลูกก็เป็นเริ่มความรับผิดชอบต่อเด็กที่จะเกิดของโยเซฟ ฉากนี้ไม่ค่อยนิยมสร้างกันในศิลปะ
พระบุตรพระเป็นเจ้า
ตามความเชื่อของคริสต์ศาสนิกชนส่วนมากซึ่งถือแนวคิดแบบตรีเอกภาพนิยมถือว่า พระบุตรพระเป็นเจ้า หรือ พระบุตรของพระเจ้า () หมายถึงพระเยซู โดยมีพระยาห์เวห์เป็นพระเจ้าพระบิดา โดยนัยนี้ พระเยซูมีสถานะเป็นพระเจ้าพระบุตรด้วย แต่คริสต์ศาสนิกชนกลุ่มอตรีเอกภาพนิยม (เช่น พยานพระยะโฮวา) แม้จะถือว่าพระเยซูคือพระบุตรของพระเป็นเจ้าเช่นกัน แต่ไม่ยอมรับว่าเป็นพระเจ้าพระบุตร
ศาสนาคริสต์
คริสต์ศาสนิกชนเชื่อว่าพระเยซูคือพระเมสสิยาห์ที่พยากรณ์ไว้ในคัมภีร์ฮีบรู ซึ่งในศาสนาคริสต์เรียก "พันธสัญญาเดิม" พื้นฐานเทววิทยาศาสนาคริสต์นั้นแสดงออกมาในหลักข้อเชื่อสากล (ecumenical creed) ที่มีมาตั้งแต่ศาสนาคริสต์ยุคแรก และเป็นที่ยอมรับอย่างกว้างขวางในบรรดาคริสต์ศาสนิกชน การประกาศความเชื่อนี้มีอยู่ว่า พระเยซูทรงรับพระทรมาน สิ้นพระชนม์ และถูกฝังไว้ ก่อนจะคืนพระชนม์เพื่อให้ชีวิตนิรันดร์แก่ผู้ที่เชื่อในพระองค์และไว้วางใจว่าพระองค์เป็นผู้ไถ่บาป พวกเขายังเชื่ออีกว่าพระเยซูเสด็จขึ้นสู่สวรรค์ ที่ซึ่งพระองค์ทรงควบคุมและปกครองรวมกับพระเจ้าพระบิดา นิกายส่วนใหญ่สอนว่าพระเยซูจะกลับมาพิพากษามนุษย์ทุกคน ทั้งคนเป็นและคนตาย และให้ชีวิตนิรันดร์แก่สาวกของพระองค์ พระองค์ทรงถูกมองว่าเป็นแบบอย่างของชีวิตอันดีงาม และเป็นทั้งผู้เผยพระวจนะและเป็นพระเจ้าลงมารับสภาพมนุษย์
ซูส
ตำนานการถือกำเนิดของเทพซูสมีอยู่ว่า เทพีไกอาเทพมารดาแห่งผืนดิน ได้สมรสกับเทพยูเรนัสเทพแห่งท้องฟ้า และมีบุตรกลุ่มแรกคือ เหล่าเทพไททันซึ่งสร้างความภาคภูมิแก่เทพยูเรนัสมาก แต่ทว่าบุตรต่อๆมาของเทพีไกอากลับอัปลักษณ์และน่ากลัว เช่น ยักษ์ไซคลอปส์ที่มีตาข้างเดียวกลางใบหน้า และอสุรกายน่าเกลียดต่างๆ ทำให้เทพยูเรนัสพิโรธโยนบุตรเหล่านั้นลงไปขังในคุกทาร์ทะรัสใต้พิภพ
บารโธโลมิวอัครทูต
ในพระวรสารนักบุญยอห์น 1:45-51, กล่าวว่า “นาธานาเอล” เป็นเพื่อนของนักบุญฟีลิป และเมื่อเริ่มแรกมีความข้องใจถึงเรื่อง “เมสสิยาห์” มาจากนาซาเรธโดยกล่าวว่า: “จะมีอะไรดีมาได้จากนาซาเรธ” แต่จะอย่างไรก็ตาม ก็ตามฟิลิปไป พระเยซูพอเห็นนาธานาเอลก็กล่าวว่า “เป็นชาวอิสราเอลที่แท้จริง หลอกไม่ได้” นักวิชาการบางคนกล่าวว่า พระเยซูกล่าวว่า “ก่อนที่ฟีลิปจะเรียกเจ้า เมื่อเจ้ายืนอยู่ใต้ต้นฟิก ข้าเห็นเจ้า” เป็นคำกล่าวที่มีพื้นฐานมาจากการพูดแบบชาวยิวจากคัมภีร์โทราห์ “นาธานาเอล” ยอมรับว่าพระเยซูเป็น “พระบุตรของพระเจ้า” และ “กษัตริย์ของชาวอิสราเอล” “นาธานาเอล” ปรากฏอีกครั้งในตอนจบของพระวรสารนักบุญยอห์น (ยอห์น 21:2) ว่าเป็นสาวกซึ่งพระเยซูมาปรากฏตัวให้เห็นที่ทะเลไทบีเรียสหลังจากทรงคืนพระชนม์
ยอห์นผู้ให้บัพติศมา
พระวรสารนักบุญลูกากล่าวว่ายอห์นเป็นบุตรของนักบุญเศคาริยาห์ปุโรหิตและนักบุญเอลีซาเบธจากตระกูลปุโหิตอาโรน ฉะนั้นยอห์นจึงมีตำแหน่งเป็นปุโรหิตโดยปริยาย ก่อนการกำเนิดของยอห์นผู้ให้บัพติศมา ขณะที่เศคาริยาห์กำลังทำพิธีอยู่ในพระวิหารในกรุงเยรูซาเลม ทูตสวรรค์กาเบรียลได้มาบอกเขาถึงการกำเนิด ชื่อ และงานของยอห์น ทูตสวรรค์องค์นั้นยังไปบอกมารีย์ว่า “ดูซิ ถึงนางเอลีซาเบธญาติของเธอชราแล้ว ก็ยังตั้งครรภ์มีบุตรเป็นชายด้วย บัดนี้ นางนั้นที่คนเขาถือว่าเป็นหญิงหมัน ก็มีครรภ์ได้หกเดือนแล้ว” (ลก 1:7) ลูกาผู้นิพนธ์พระวรสารกล่าวว่ายอห์นเกิดก่อนพระเยซูราว 6 เดือนและความตื่นเต้นที่เศคาริยาห์ได้มีลูกจีงทำให้พูดไม่ออกไปจนยอห์นได้ทำพิธีสุหนัต (ลก 1:64)
พระคัมภีร์คนยาก
การสื่อความศรัทธา, ความหวัง และ ความรัก
วิวรณ์ทางที่สองที่ “พระคัมภีร์คนยาก” จะทำให้ได้จุดประสงค์คือการบอกให้ผู้ชมงานทราบถึงแผนการของพระเจ้าที่มีต่อมนุษย์ในความรอด (Salvation) โดยการส่งพระบุตรซึ่งคือพระเยซูให้เกิดในร่างของมนุษย์ ให้เติบโตขึ้นท่างกลางมนุษย์ และ ให้เสียพระชีพอย่างทารุณเพื่อเป็นการไถ่บาปต่างที่มนุษย์ได้ทำขึ้น พระเยซูที่ปรากฏในรูปแบบต่างๆ ในคริสต์ศาสนสถานก็เพื่อเป็นการแสดงความรัก ความกรุณา และ พระเดชานุภาพของพระเจ้าที่มีต่อมวลมนุษย์ หรือเป็นการกล่าวง่ายๆ ว่าเป็นหัวใจของ “พระคัมภีร์คนยาก” ทั้งหมด
พระเยซู
มุสลิมถือว่าอีซาไม่ใช่บุตรของพระเจ้า แต่เป็นวิญญาณหนึ่งซึ่งพระผู้เป็นเจ้าบันดาลให้บังเกิดในครรภ์มารีย์โดยมิได้มีความสัมพันธ์กับบุรุษ
เมสสิยาห์
ในตำราหะดีษของศาสนาอิสลามก็ระบุว่าอีซา (เยซู) บุตรนางมัรยัม (มารีย์) ก็คือนบีและมะซีฮ์ (เมสสิยาห์) ที่พระเป็นเจ้าทรงส่งมาช่วยวงศ์วานอิสราเอลตามพันธสัญญา และเชื่อว่าท่านจะกลับมายังโลกอีกครั้งพร้อมกับอิมามมะฮ์ดี และร่วมกันกำจัดมะซีห์ อัด-ดัจญาล (ศัตรูของพระคริสต์)
ยูเรนัส (เทพปกรณัม)
ยูเรนัส () หรือ อูรานอส (กรีกโบราณ: ) เป็นเทพเจ้าแห่งท้องฟ้า ทรงเป็นทั้งบุตรและสวามีของพระแม่ไกอา เทพีแห่งพื้นดิน ท่านทั้งสองสมหวังกันด้วยอีรอส (คิวปิด) เทพเจ้าแห่งความรัก ที่ทั้งคู่รักกันด้วยเหตุผลคือ พื้นดินนั้นมองท้องฟ้าทุกวัน จนเทพอีรอสทนไม่ไหวจึงแผลงศรให้ทั้งคู่รักกัน มีลูกด้วยกันคือ เหล่ายักษ์ ปีศาจผู้อัปลักษณ์ ทำให้ยูเรนัสไม่พอใจอย่างมาก จึงจับไปขังที่นรกที่ลึกที่สุดคือ นรกทาร์ทารัส เกิดความเคียดแค้นใจกับไกอาอย่างยิ่ง บุตรกลุ่มต่อมาคือ ไททัน ซึ่งมีรูปลักษณ์ดูดี ทำให้ท่านพอใจ ยิ่งเกิดความเคียดแค้นต่อไกอาเป็นเท่าทวีคูณ นางจึงขอร้องให้ลูก ๆ เหล่าไททันสังหารยูเรนัส โครนัสหนึ่งในเหล่าไททันตอบตกลงที่จะช่วย ต่อมายูเรนัสจึงโดนโค่นล้มโดยโครนัส ลูกชายตนเอง
ป็อนติอุส ปีลาตุส
ป็อนติอุส ปีลาตุส () เป็นข้าหลวงชาวโรมันผู้ว่าการมณฑลจูดีอา (ค.ศ. ๒๖–๓๖ ปัจจุบันคือประเทศอิสราเอลถึงเลบานอน) ในสมัยจักรพรรดิติแบริอุส และเป็นผู้สั่งประหารพระเยซูเพราะถูกเสียงกดดันจากฝูงชนชาวยิวที่ไม่เชื่อว่าพระเยซูเป็นบุตรของพระเจ้าที่มาเรียกร้องให้ออกหมายสั่งประหารพระเยซู คริสต์ศาสนานิกายเอธิโอเปียและนิกายโบสถ์ตะวันออกนับถือปีลาตุสเป็นนักบุญ
โจเซฟ สมิธ
ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. 2362 โจเซฟ สมิธได้ไปสวดอ้อนวอนกับพระเป็นเจ้าในป่าที่ใกล้บ้านของเขา และโจเซฟ สมิธได้เห็นแสงสว่างยิ่งกว่าดวงอาทิตย์เหนือศีรษะของเขา และเขาได้พบกับคนสองคนที่มีแสงสว่างอยู่รอบกาย บุคคลแรกได้กล่าวว่า เราคือพระยาห์เวห์ พระเจ้าของเจ้า และบุคคลนั้นก็ชี้ไปที่อีกบุคคลหนึ่งและกล่าวว่า นี่คือบุตรของเรา จงฟังท่าน และบุคคลนั้นจึงกล่าวว่า เราคือพระเยซู บุตรของพระเจ้า พระเยซูตรัสว่า ในขณะนี้ไม่มีคริสตจักรนิกายใดเลยที่สอนด้วยการเน้นหลักของความจริง และบุคคลสองคนนั้นก็จากไป
พระเยซู
ชาวมุสลิมก็ให้ความเคารพพระเยซูเช่นกัน แต่เชื่อต่างจากชาวคริสต์ โดยชาวมุสลิมเรียกพระเยซูว่านบีอีซา คัมภีร์อัลกุรอานระบุว่าพระเยซูไม่ใช่ทั้งพระเจ้าและพระบุตรของพระเจ้า แต่เป็นบ่าวคนหนึ่งของพระเจ้า และเป็นเราะซูลที่พระเจ้าส่งมาเป็นแบบอย่างทางศีลธรรมให้แก่ชาวอิสราเอลเช่นเดียวกับเราะซูลอื่น ๆ นอกจากนี้กุรอานยังอ้างว่าพระเยซูได้ทำนายถึงเราะซูลอีกท่านหนึ่งที่จะมาในอนาคตด้วยว่าชื่ออะหมัด
ยากอบ บุตรอัลเฟอัส
ยากอบผู้ชอบธรรม (น้องชายของพระเยซู) เป็นประมุขของพระวิหารในเยรูซาเลมเป็นเวลา 30 ปึก่อนที่จะถูกฆ่าเมื่อปี ค.ศ. 62 การที่สันนิษฐานว่านักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัสเป็นน้องชายของพระเยซูสนับสนุนโดยนักบุญเจอโรมจึงเป็นที่ยอมรับกันในคริสตจักรโรมันคาทอลิก ในขณะที่ฝ่ายออร์ทอดอกซ์และโปรเตสแตนต์ จะแยกระหว่าง “นักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัส” และ “นักบุญยากอบ น้องชายของพระเยซู”
พระวจนะทรงรับเป็นมนุษย์
พระวจนะทรงรับเป็นมนุษย์ (ศัพท์ราชบัณฑิตยสถาน) หรือ พระวจนาตถ์ทรงรับสภาพมนุษย์ (ศัพท์โรมันคาทอลิก) หรือ พระวาทะทรงเกิดเป็นมนุษย์ (ศัพท์โปรเตสแตนต์) () ในศาสนาคริสต์หมายถึงการที่พระเยซูซึ่งเชื่อว่าเป็นพระเจ้าพระบุตรหรือพระวจนะ ได้เสด็จลงมาบนโลกเพื่อรับสภาพมนุษย์ผ่านทางครรภ์ของนางมารีย์ (บางคริสตจักร เช่น โรมันคาทอลิก อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ จึงยกย่องพระนางมารีย์พรหมจารีเป็นพระมารดาพระเจ้าด้วย)
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
ตามปฏิทินศาสนาห้าวันหลังจากการกำเนิดของพระเยซูในวันที่ 1 มกราคมพระองค์ก็ได้เข้าทำพิธีสุหนัต ซึ่งมิได้กล่าวถึงโดยตรงในพระวรสารแต่ก็สรุปได้ว่าคงจะเกิดขึ้นตามกฎและประเพณีของชาวยิว และการถวายพระกุมารในพระวิหาร หรือ “Candlemas” ซึ่งฉลองกันในวันที่ 2 ของเดือนกุมภาพันธ์ตามคำบรรยายของพระวรสารนักบุญลูกา
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
การแสดงรูปเคารพ “การประสูติของพระเยซู” ในสมัยแรกๆ เป็นรูปง่ายๆ แสดงให้เห็นพระทารก ห่อแน่นนอนอยู่ในรางหญ้าหรือตะกร้าหวาย และจะมีวัวและลาจะปรากฏเสมอถึงบางครั้งจะไม่มีมารีย์หรือมนุษย์คนอื่นๆ ในองค์ประกอบ สัตว์ทั้งสองอย่างมิได้กล่าวถึงในพระวรสารแต่ถือกันว่าปรากฏในพันธสัญญาเดิม เช่นใน หนังสืออิสยาห์ 1:3 ที่กล่าวว่าทั้งวัวและลารู้จักที่นอนของนาย และ หนังสือฮาบากุก 3:2 ที่กล่าวว่า ท่านจะเป็นที่รู้จักในท่ามกลางสัตว์สองตัว และการมีสัตว์สองชนิดนี้ก็ไม่เคยเป็นปัญหากับนักคริสต์ศาสนวิทยา นักบุญออกัสตินแห่งฮิปโป นักบุญแอมโบรสแห่งมิลาน และคนอื่นๆ ถือว่าเป็นสัญลักษณ์ของชาวยิวซึ่งถูกกดขี่โดยกฎหมาย (วัว) และคนนอกศาสนาผู้นับถือรูปต้องห้าม (ลา) พระเยซูมาเกิดเพื่อปลดปล่อยชนทั้งสองกลุ่มจากสิ่งที่กล่าว มารีย์จะปรากฏเฉพาะในฉาก “การนมัสการของโหราจารย์” และในฉากเดียวกันก็จะมีเด็กเลี้ยงคนหนึ่งหรือศาสดาคนหนึ่งถือม้วนหนัง ตั้งแต่ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 5 หลังการสังคายนาเอเฟซัสครั้งที่หนึ่ง เมื่อ ค.ศ. 431 มารีย์ก็กลายเป็นองค์ประกอบถาวรบางครั้งก็มีโยเซฟ ถ้ามีสิ่งก่อสร้างในองค์ประกอบก็จะเป็น “tugurium” คือเพิงมุงกระเบื้องค้ำด้วยเสา
ยะฮ์ยา
ในคติของศาสนาคริสต์ ท่านเป็น เมสสิอาห์ ในพระวรสารทั้ง 4 เล่มกล่าวไว้ตรงกัน คือพระเยซูทรงรับบัพติศมาจากนบียะฮ์ยา และตามพระวรสารนักบุญลูกา (กิตติคุณลูกา) กล่าวว่า ท่านเป็นบุตรของนักบุญเศคาริยาห์ (ซะกะรียา) และนางเอลีซาเบธ ซึ่งเป็นญาติห่าง ๆ ของนางมารีย์ (มัรยัม)
สัปดาห์ศักดิ์สิทธิ์
"วันศุกร์ประเสริฐ" หรือ "วันศุกร์ศักดิ์สิทธิ์" เป็นวันระลึกถึงการตรึงพระเยซูที่กางเขน ซึ่งคริสต์ศาสนิกชนถือว่าพระเยซูได้เป็นพระผู้ไถ่บาปให้มวลมนุษย์ที่เชื่อและยอมรับว่าพระองค์คือพระคริสต์ พระบุตรพระเป็นเจ้า
พระเยซู
ต่อมามีทูตองค์หนึ่งปรากฏแก่โยเซฟในความฝันแล้วบอกว่า “จงลุกขึ้นพากุมารกับมารดาหนีไปประเทศอียิปต์ และคอยอยู่ที่นั่นจนกว่าเราจะบอกเจ้า เพราะว่าเฮโรดจะแสวงหากุมาร เพื่อจะประหารชีวิตเสีย” โยเซฟจึงพากุมารและมารดาหนีไปยังประเทศอียิปต์ เนื่องจากกษัตริย์เฮโรดทราบว่าได้มีกุมารผู้ที่บังเกิดมาเพื่อจะเป็นกษัตริย์ของชนชาติยิว และทราบจากบรรดามหาปุโรหิตและพวกธรรมาจารย์ว่า กุมารนั้นอยู่ที่เบธเลเฮม จึงใช้ให้คนไปฆ่าเด็กผู้ชายทั้งหลายในบริเวณนั้นที่มีอายุตั้งแต่สองขวบลงมา ครั้นเฮโรดสิ้นพระชนม์แล้ว ทูตองค์หนึ่งปรากฏแก่โยเซฟในความฝันว่า “จงลุกขึ้นพากุมารกับมารดามายังแผ่นดินอิสราเอล เพราะผู้ที่เป็นภัยต่อชีวิตของกุมารนั้นตายแล้ว” โยเซฟจึงพากุมารกับมารดากลับมาอยู่เมืองนาซาเร็ธ
มารีย์ (มารดาพระเยซู)
มารีย์ (, "มัรยาม", "มีเรียม") คริสต์ศาสนิกชนบางนิกายเรียกว่าพระแม่มารีย์ พระนางมารีย์พรหมจารี () หรือพระนางมารีย์พระชนนีพระเป็นเจ้า (Mary, Mother of God) (ในอัลกุรอานว่านางมัรยัม) เป็นสตรีชาวยิวจากเมืองนาซาเรธ แคว้นกาลิลี คัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาใหม่และคัมภีร์อัลกุรอานระบุตรงกันว่านางได้เป็นมารดาของพระเยซูโดยอำนาจของพระเจ้า
ซามูเอล
ซามูเอล เป็นชื่อของผู้เผยพระวจนะชาวยิวในยุคก่อนพระเยซูประสูติ มารดาของซามูเอลเป็นหมัน และได้ขอพระพรจากพระเจ้าให้ประทานลูกชาย นางได้คร่ำครวญจนได้รับพระกรุณาจากพระเจ้า ประทานบุตรชายให้นาง มารดาของซามูเอลจึงถวายซามูเอลให้เป็นผู้รับใช้พระเจ้าในพระวิหารตั้งแต่ยังเด็ก
พระวรสารนักบุญยอห์น
เช่นเดียวกับพระวรสารอีกสามฉบับที่เล่าเรื่องชีวิตของพระเยซูคริสต์ แต่บางเหตุการณ์มีการตีความอย่างละเอียด พระวรสารนักบุญยอห์นเป็นพระวรสารของ “ความเชื่อ” ที่เขียนขึ้นเพื่อจะยืนยันกับผู้อ่านว่าพระเยซูเป็น "พระเมสสิยาห์" และเป็น “พระบุตรพระเป็นเจ้า” ดังที่ปรากฏอยู่ในพระวรสารว่า ""แต่การที่ได้บันทึกเหตุการณ์เหล่านี้ไว้ ก็เพื่อท่านทั้งหลายจะได้เชื่อว่า พระเยซูทรงเป็นพระคริสต์ พระบุตรพระเป็นเจ้า และเมื่อมีความเชื่อแล้ว ท่านก็จะมีชีวิตโดยพระนามของพระองค์"" *คือการเข้าอาศัยอยู่ในพระเยซูคริสต์ รักษาชีวิตให้บริสุทธิ์ดั่งพระองค์ เชื่อและปฏิบัติตามคำสั่ง และคำสอนของพระองค์
พระเยซูทรงรับบัพติศมา
คริสต์ศาสนิกชนส่วนมากถือว่าเหตุการณ์นี้เป็นเหตุการณ์สำคัญ และเป็นต้นกำเนิดของพิธีบัพติศมาซึ่งเป็นพิธีศักดิ์สิทธิ์ในศาสนาคริสต์ แนวคิดบุตรบุญธรรมนิยมซึ่งศาสนาคริสต์ยุคแรกประณามว่าเป็นความเชื่อนอกรีตก็เกิดขึ้นเพราะให้ความสำคัญกับเหตุการณ์นี้
ผู้เผยพระวจนะ
เชื่อว่าประกาศกมีมาแต่ครั้งโบราณโดยเริ่มจากโมเสสเป็นคนแรก ตามพระคริสตธรรมคัมภีร์ภาคพันธสัญญาเดิม เรื่อยมาจนถึงยอห์นผู้ให้บัพติศมาเป็นคนสุดท้าย เพราะถือว่าเป็นผู้ตระเตรียมทางให้แก่พระบุตรพระเป็นเจ้าคือพระเยซูคริสต์
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
ในพระวรสารนักบุญลูกาโยเซฟและมารีย์เดินทางไปเบธเลเฮมซึ่งเป็นบ้านของบรรพบุรุษของโยเซฟเพื่อลงชื่อในสำมะโนประชากรผู้เสียภาษี การเดินทางไปเบธเลเฮมเป็นหัวเรื่องที่ไม่ค่อยนิยมสร้างกันทางตะวันตกแต่มักจะสร้างกันในชุดทางไบแซนไทน์ ขณะที่อยู่ที่เบธเลเฮมมารีย์ก็คลอดพระเยซูในโรงนาเพราะหาที่พักในโรงแรมไม่ได้ เมื่อคลอดออกมาก็มีเทวดามาปรากฏต่อหน้าคนเลี้ยงแกะบนเนินบริเวณนั้นและกล่าวว่า “พระผู้ช่วยให้รอด พระคริสต์เจ้าได้มาบังเกิดแล้ว” (Saviour, Christ the Lord was born) คนเลี้ยงแกะก็ไปที่โรงนาไปพบเด็กเกิดใหม่ห่อตัวอยู่ในผ้าในรางหญ้าตามที่เทวดาบรรยาย
อัครทูตสวรรค์มีคาเอล
ชาวโรมันคาทอลิก แองกลิคัน และลูเทอแรน เรียกท่านว่า”นักบุญมีคาเอลอัครทูตสวรรค์” หรือเรียกง่าย ๆ ว่านักบุญมีคาเอล ชาวออร์ทอดอกซ์เรียกท่านว่า “ทักสิอาร์คอัครทูตสวรรค์มีคาเอล” หรืออัครทูตสวรรค์มีคาเอล กลุ่มพยานพระยะโฮวา เซเวนเดย์แอดเวนทิสต์ และนิกายใหม่ ๆ บางนิกายในคริสต์ศาสนามองว่ามีคาเอลคือ “พระคริสต์มีคาเอล” ซึ่งหมายถึงพระคริสต์ในสภาพก่อนที่จะมาเกิดเป็นมนุษย์ ศาสนจักรของพระเยซูคริสต์แห่งวิสุทธิชนยุคสุดท้ายสอนว่ามีคาเอลที่จริงก็คืออาดัมตามหนังสือปฐมกาลนั่นเองที่ไปเกิดบนสวรรค์ และว่ามีคาเอลคือผู้ช่วยพระเยโฮวาห์ (ซึ่งอ้างว่าคือพระเยซูตอนอยู่บนสวรรค์) สร้างโลกตามการชี้นำของพระเจ้า
การประสูติของพระเยซู
การประสูติของพระเยซู () หรือพระคริสตสมภพ ถูกกล่าวถึงในพระวรสารนักบุญมัทธิวและพระวรสารนักบุญลูกาซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของคัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาใหม่ ส่วนพระวรสารนักบุญมาระโกและพระวรสารนักบุญยอห์นมิได้กล่าวถึงการประสูติของพระเยซูไว้ แหล่งข้อมูลอื่นเกี่ยวกับเหตุการณ์นี้ก็มีแต่มิได้รวมอยู่ในสารบบคัมภีร์ไบเบิล
ยูดาส อิสคาริโอท
เพราะการที่ยูดาสมีบทในการเป็นผู้ทรยศต่อพระเยซู ทำให้ชื่อ “ยูดาส” ซึ่งเป็นชื่อที่ใช้กันแพร่หลายในสมัยคริสตกาล หลังจากยูดาสทรยศพระเยซูแล้ว ความนิยมในการตั้งชื่อบุตรชาย "ยูดาส" จึงเสื่อมถอยลงไป เกือบหายไปในบรรดาผู้นับถือศาสนาคริสเตียน แต่ชื่อ 
“ยูดาส” (Yudas) หรือ "ยูดาสดา" (Yudasdah) หรือ "จูดาสดา" (Judasdah) หรือ “เยฮูดา” (Yehuda) ในภาษาฮิบรู ยังเป็นชื่อที่ใช้กันในหมู่ชาวยิว หรือบางทีก็ใช้ “จูด” (Jude) หรือ (Judh) ในบรรดาผู้นับถือศาสนาคริสต์
จดหมายของนักบุญยากอบ
หนังสือเล่มนี้เดิมเป็นจดหมายของท่านยากอบ ซึ่งน่าจะเป็นยากอบผู้ชอบธรรม น้องชายของพระเยซู ในช่วงก่อนการตรึงพระเยซูที่กางเขน ยากอบไม่เพียงแต่ไม่ได้เชื่อในพระเยซูเท่านั้น แต่ยังไม่เข้าใจและท้าทายในสิ่งที่พระเยซูทรงทำอีกด้วย ต่อมาภายหลังการคืนพระชนม์ของพระเยซู ท่านยากอบจึงกลับใจเชื่อและกลายเป็นผู้นำคริสตจักรคนสำคัญในกรุงเยรูซาเลม เนื้อหาในจดหมายเป็นเรื่องเกี่ยวกับชาวยิวอย่างเด่นชัด ไม่ได้กล่าวถึงการกลับใจของชาวต่างชาติ ดังนั้นจึงพอจะคาดได้ว่า จดหมายฉบับนี้น่าจะถูกเขียนขึ้นในช่วงที่ยิวมีอำนาจเหนือคริสตจักร ซึ่งก็จะอยู่ในราวปีค.ศ. 48 - 50
พระคริสตราชา
ในคัมภีร์ไบเบิลระบุไว้หลายตอนว่าพระเยซูเป็นพระมหากษัตริย์ เช่น ในพระวรสารนักบุญมัทธิวระบุว่าหลังการประสูติของพระเยซู บรรดาโหราจารย์ได้สังเกตเห็นดาวประจำพระองค์กษัตริย์ของชนชาติยิวปรากฏขึ้นทางทิศตะวันออก จึงเดินทางมาเข้าเฝ้าพระเจ้าเฮโรดมหาราชเพื่อสอบถามถึงกษัตริย์พระองค์นั้น พระวรสารนักบุญยอห์นระบุว่า หลังจากพระเยซูทรงทวีขนมปังเลี้ยงคนจำนวนมากแล้ว ประชาชนต่างต้องการตั้งพระองค์เป็นกษัตริย์ จนพระองค์ต้องหนีไปอยู่บนเขา ในพระวรสารนักบุญลูการะบุว่าเมื่อพระเยซูเสด็จเข้ากรุงเยรูซาเลมอย่างผู้พิชิตนั้น ประชาชนต่างร้องถวายพระพรว่า “ขอให้พระมหากษัตริย์ ผู้เสด็จมา ในพระนามขององค์พระผู้เป็นเจ้า ทรงพระเจริญ ขอให้มีสันติในสวรรค์ และพระเกียรติในที่สูงสุด”
พระมารดาพระเจ้า
พระมารดาพระเจ้า (; "มาแตร์เดอี"; "มาเทอร์เดอี") หรือ พระชนนีพระเจ้า () เรียกโดยย่อว่าแม่พระ เป็นสมัญญาที่คริสต์ศาสนิกชนนิกายโรมันคาทอลิก อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ ออเรียนทัลออร์ทอดอกซ์ และอีสเทิร์นคาทอลิก ใช้หมายถึงพระนางมารีย์พรหมจารี ตามมติของสภาสังคายนาแห่งเอเฟซัสที่ประกาศว่าพระเยซูทรงเป็นพระเจ้าโดยสมบูรณ์ ดังนั้นมารดาพระเยซูจึงถือเป็นพระมารดาพระเจ้าด้วย
การประหารทารกผู้วิมล
การประหารทารกผู้วิมล () เป็นมหาทารกฆาตอันกษัตริย์เฮโรด พระเจ้ากรุงเยรูซาเลม รับสั่งให้ประหารทารกเพศชายผู้ไร้มลทินทั้งนครเบธเลเฮม ในวาระที่พระเยซูประสูติ เพื่อกันมิให้พระองค์ต้องทรงเสียพระราชบัลลังก์ไปให้แก่พระเยซูผู้ทรงได้ชื่อว่าเป็น “กษัตริย์ของชาวยิว”
ยากอบ บุตรอัลเฟอัส
ในเมื่อมียากอบ บุตรเศเบดี ที่เป็นที่รู้จักกันดีอยู่แล้วในบรรดาอัครทูตทำให้การสันนิษฐานว่านักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัสและนักบุญยากอบองค์เล็กเป็นคนคนเดียวกันน่าจะเป็นไปได้ และบางครั้งก็เรียกนักบุญยากอบ เศเบดีกันว่า “นักบุญยากอบ” (James the Greater) แต่ที่สำคัญทึ่จะต้องทราบคือโคลปัส (Clopas) สามีของมารีย์เป็นคนคนเดียวกับอัลเฟอัสบิดาของนักบุญยากอบอัครทูต ข้อสันนิษฐานนี้เป็นที่ยอมรับกันคริสตจักรยุคแรก ฉะนั้นนักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัสจึงเป็นที่รู้จักกันในนาม “นักบุญยากอบองค์เล็ก” ด้วย
นักบุญอันนา
นักบุญอันนา ( "อันนา"; "ฮันนาห์") สืบเชื้อสายมาจากพระเจ้าดาวิด และเป็นมารดาของมารีย์ (มารดาพระเยซู) ชื่ออันนาเป็นภาษาละตินมาจากภาษาฮีบรู “Hannah” พระวรสารนักบุญยากอบระบุว่านักบุญอันนาและนักบุญโยอาคิมผู้เป็นสามีไม่มีลูกจนเมื่ออายุมาก วันหนึ่งก็มีทูตสวรรค์มาปรากฏตัวแล้วบอกว่าอันนาและโยอาคิมจะมีลูก นักบุญอันนาก็สัญญาว่าจะยกลูกให้ผู้รับใช้พระเป็นเจ้า กล่าวกันว่านักบุญอันนาและโยอาคิมยกมารีย์ให้พระเจ้าที่พระวิหารในกรุงเยรูซาเลมที่สองเมื่อมารีย์อายุได้สามขวบ นักบุญอันนาเป็นนักบุญองค์อุปถัมภ์รัฐควิเบก ประเทศแคนาดา แคว้นเบรอตาญ ประเทศฝรั่งเศส สตรีใกล้คลอด และคนทำเหมือง
ซีโมนเปโตร
พระเยซูทรงได้เปลี่ยนชื่อท่านใหม่ว่าเปโตร ซึ่งแปลว่า "ศิลา" (มธ. 16 : 17-19) ครั้งหนึ่งพระเยซูตรัสถามท่านว่า "ท่านคิดว่าเราเป็นใคร" และเปโตรได้ทูลว่า ""พระองค์คือพระคริสต์ พระบุตรพระเป็นเจ้า"" พระเยซูจึงตรัสว่า "เราจะตั้งเราเป็นหัวหน้าแทนท่าน ทั้งจะมอบกุญแจอาณาจักรสวรรค์" (มธ. 16 : 15-19) สัญลักษณ์ที่เห็นเด่นชัดในภาพคือ มือของท่านมีลูกกุญแจ
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
พระวรสารนักบุญมัทธิวกล่าวถึง “โหราจารย์” จากตะวันออกผู้เห็นดาวสว่างบนฟ้าเมื่อพระเยซูเกิด ปราชญ์จึงได้ติดตามดาวมาเพราะเชื่อว่าดาวจะนำไปสู่พระราชาองค์ใหม่ เมื่อมาถึงกรุงเยรูซาเลมก็เข้าไปในวังซึ่งเป็นที่ที่ควรจะพบพระราชา พอไปถึงก็ไปถามพระเจ้าเฮโรดมหาราช ด้วยความที่กลัวจะถูกโค่นอำนาจ จึงส่งโหราจารย์ออกไปค้นหาพระราชาองค์ใหม่ที่ว่า และสั่งว่าเมื่อพบตัวก็ให้รีบมาบอก โหราจารย์ก็ตามดาวไปจนถึงเบธเลเฮม พอพบพระเยซูก็ถวายของขวัญที่เป็นทองคำ กำยาน (frankincense) และมดยอบ (myrrh) แล้วก็เตือนถึงความฝันที่ว่าพระเจ้าเฮโรดจะฆ่าเด็ก ว่าแล้วก็เดินทางกลับประเทศของตนเอง ในพระวรสารมิได้กล่าวถึงจำนวนหรือฐานะของโหราจารย์ ตามประเพณีแล้วก็ขยายความว่าเมื่อเป็นของขวัญสามอย่างก็ควรจะเป็นปราชญ์สามคน และบางที่ก็ให้ตำแหน่งเป็น “ราชา” บางครั้งจึงเรียกว่า “สามกษัตริย์” (Three Kings) ซึ่งจะพบในศิลปะตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 10 เป็นต้นมา หัวเรื่อง “การนมัสการของโหราจารย์” (Adoration of the Magi) ก็เป็นอีกหัวข้อหนึ่งที่นิยมทำกันเช่นกัน
พระนางมารีย์พรหมจารี
คริสต์ศาสนิกชนโรมันคาทอลิกเรียกนางมารีย์ (มารดาพระเยซู) ว่า พระนางมารีย์พรหมจารี () เพราะเชื่อว่าพระแม่มารีย์เป็นพรหมจารีเสมอ และพระเยซูซึ่งเชื่อว่าเป็นพระบุตรพระเป็นเจ้าก็มารับสภาพมนุษย์ผ่านทางครรภ์ของพระแม่มารีย์ จึงทำให้พระแม่มารีย์มีสถานะเป็น "พระมารดาพระเจ้า" ด้วย คริสตจักรโรมันคาทอลิกได้รับรองความเชื่อนี้มาตั้งแต่สังคายนาเอเฟซัสครั้งที่หนึ่ง ในปี ค.ศ. 431 ในสภาสังคายนาสากลครั้งต่อ ๆ มา เช่น สังคายนาวาติกันครั้งที่สอง และพระสมณสาส์น "มารดาพระผู้ไถ่" ของสมเด็จพระสันตะปาปาจอห์น ปอลที่ 2 ได้แสดงถึงความสำคัญของพระแม่มารีย์ว่าเป็นมารดาคริสตจักรด้วย
พระเจ้าพระบุตร
ส่วนคำว่า “พระเจ้าพระบุตร” ได้ถูกใช้อย่างเป็นทางการครั้งแรกในเอกสารชื่อ “หลักข้อเชื่ออะทาเนเชียน” ที่เขียนขึ้นราวคริสต์ศตวรรษที่ 5 เนื้อหายืนยันว่าพระเป็นเจ้ามีสารัตถะเดียว แต่ปรากฏเป็นสามพระบุคคล คือ พระเจ้าพระบิดา พระเจ้าพระบุตร และพระเจ้าพระวิญญาณบริสุทธิ์ เรื่องพระเจ้าพระบุตรจึงกลายเป็นคำสอนต้องเชื่อที่แพร่หลายมากในศาสนาคริสต์มาจนปัจจุบัน
เมสสิยาห์
หนึ่งในคำสอนหลังของพันธสัญญาใหม่คือ พระเยซูคริสต์ (พระเมสสิยาห์) ทรงเป็นผู้ที่ทำให้พันธสัญญาเดิมสำเร็จ ผู้เขียนจดหมายถึงชาวฮีบรูเสนอว่าพระคริสต์ทรงเป็นทายาทของทุกสิ่งที่พระเจ้าได้ตรัสผ่านทางผู้เผยพระวจนะ พระเยซูเองทรงยืนยันว่าพระองค์เสด็จมาเพื่อทำให้บทบัญญัติและหนังสือผู้เผยพระวจนะสำเร็จ หลังจากการฟื้นพระชนม์อันทรงพระเกียรติสิริของพระองค์ ๆ ทรงแสดงให้เห็นจาหนังสือบทบัญญัติของโมเสส หนังสือของผู้เผยพระวจนะ และหนังสือสดุดี (จากพระธรรมหลักสามหมวดในพันธสัญญาเดิมฉบับภาษาฮีบรู) แก่พวกสาวกว่านานมาแล้วพระเจ้าได้ทรงพยากรณ์ทุกสิ่งที่ได้เกิดขึ้นกับพระองค์ไว้แล้ว
โยอาคิม
ตามความเชื่อของคริสตชนนิกายโรมันคาทอลิก อีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ และแองกลิคัน โยอาคิม ( "เยโฮยาคิม", "Iōākeím") หรือนักบุญยออากิม คือสามีของนักบุญอันนา และเป็นบิดาของนางมารีย์ (มารดาพระเยซู) เรื่องราวของโยอาคิมไม่ปรากฏในคัมภีร์ไบเบิล แต่ปรากฏในพระวรสารนักบุญยากอบซึ่งเป็นคัมภีร์นอกสารบบ
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
นักบุญโยเซฟที่เห็นกันมักจะเป็นชายสูงอายุและมักจะหลับในฉาก “การประสูติของพระเยซู” บางครั้งก็จะเป็นตัวประกอบที่น่าขัน แต่งตัวไม่เรียบร้อย และช่วยเหลืออะไรไม่ได้ ในการแสดงละครการประสูติ (Mystery play) ในสมัยกลางโยเซฟจะเป็นตัวตลก น่ารักแต่ทำอะไรไม่ถูก แต่บางครั้งก็เป็นภาพกำลังตัดผ้าเป็นแถบๆ เพื่อห่อพระเยซู หรือจุดไฟ แต่เมื่อลัทธิบูชาโยเซฟมีความสำคัญขึ้นทางตะวันตกในสมัยกลางตอนหลังโดยนักบวชคณะฟรันซิสกัน (วันสมโภชนักบุญโยเซฟเพิ่งเริ่มเมื่อ ค.ศ. 1479) ลักษณะการแสดงโยเซฟก็มีความน่านับถือมากขึ้นและปรับปรุงกันมาจนถึงสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยาและบาโรก จนกระทั่งเมื่อลัทธิบูชาพระแม่มารีย์มารุ่งเรืองขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 17 ความสำคัญของโยเซฟก็ด้อยลงอีกครั้งหนึ่ง กลายเป็นตัวรองอยู่ริม ๆ รูป เทียนที่จุดโดยโยเซฟตามคำบรรยายของนักบุญบริจิตเป็นสิ่งที่โยเซฟถือบางที่ก็จุดหรือบางทีก็ไม่
ซูส
ซูสเป็นทั้งพี่ชายและคู่ครองของเฮรา บุตรของทั้งคู่คือ แอรีส, ฮีบี และ ฮีฟีสตัส, แต่ในบางตำนานเล่าว่า เทพเจ้าเหล่านี้เป็นบุตรของเฮราแต่ผู้เดียว บ้างก็กล่าวว่ามีบุตรสาวนามว่า อีไลธียา และ อีรีส เรื่องราวของซูสและนางไม้ รวมถึงการกำเนิดตระกูล เฮลเลนิค เป็นที่โด่งดังมาก ตำนานโอลิมเปียมีอ้างถึงการสมรสของซูสกับลีโต, ดีมีเตอร์, ไดโอนี และไมอา รวมถึงมนุษย์นาม ซีมีลี, ไอโอ, ยูโรปา และลีดา และแกนีมีด (ถึงแม้ว่าจะเป็นมนุษย์ ซูสก็ได้ประทานความอมตะให้แก่เขา)
นักบุญเศคาริยาห์
พระวรสารนักบุญลูกากล่าวว่าขณะที่เศคาริยาห์กระทำพิธีที่แท่นบูชาทอง ก็มีทูตสวรรค์มาประกาศว่าเศคาริยาห์และภรรยาจะมีลูกชาย จะตั้งชื่อว่ายอห์น และลูกชายคนนี้จะเป็นผู้ที่มาล่วงหน้าก่อนพระเมสสิยาห์ (ลูกา 1:12-17) เศคาริยาห์รู้ตัวว่าตนเองและภรรยามีอายุมากแล้วจึงมีความแคลงใจ และถามทูตสวรรค์นั้นว่าจะทราบได้อย่างไรว่าสิ่งที่มาบอกจะเป็นความจริง ซึ่งทูตสวรรค์ก็เปิดเผยตนเองว่าเป็นกาเบรียลผู้ที่พระเจ้าส่งมาเพื่อประกาศข่าวนี้ และลงโทษเศคาริยาห์ให้พูดไม่ได้ไปจนถึงวันที่เหตุการณ์เกิดขึ้นเพราะแสดงความเคลือบแคลงในเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ฉะนั้นเมื่อเดินไปยังกลุ่มผู้ที่มาทำพิธีสักการะที่คอยอยู่ เศคาริยาห์ก็ไม่สามารถประกาศให้พรตามประเพณีได้ (ลูกา 1:18-22)
ออเรียนทัลออร์ทอดอกซ์
คริสตจักรออเรียนทัลออร์ทอดอกซ์แยกออกมาจากคริสตจักรอื่น ๆ เพราะมีความเห็นขัดแย้งกันในเรื่องการใช้ศัพท์บางคำอธิบายลักษณะของพระคริสต์ (เรียกว่าปัญหาทางศัพทวิทยาทางคริสตวิทยา) สังคายนาไนเซียครั้งที่หนึ่ง มีมติว่าพระคริสต์เป็นพระเจ้า กล่าวคือพระคริสต์ผู้เป็นพระบุตรมีสาระเดียวกันกับพระเจ้าพระบิดา และสังคายนาแห่งเอเฟซัส มีมติว่าพระเยซูผู้เป็นทั้งพระเจ้าและมนุษย์ทรงมีภาวะเดียว ต่อมาอีก 20 ปี สังคายนาแคลซีดันได้มีมติว่าพระเยซูทรงมีทั้งธรรมชาติมนุษย์และธรรมชาติพระเจ้าอย่างสมบูรณ์ในตัวบุคคลเดียว หลายคนไม่ยอมรับเพราะเห็นว่ามตินี้เป็นคำสอนนอกรีตแแบบเดียวกับลัทธิเนสทอเรียสซึ่งถูกประณามไปแล้วที่เอเฟซัสเพราะเห็นว่าพระคริสต์มีของสองภาวะแตกต่างกัน ภาวะหนึ่งคือพระเจ้า อีกภาวะคือมนุษย์
อาโรน
อาโรน (ศัพท์ศาสนายูดาห์และศาสนาคริสต์) หรือ ฮารูน (ศัพท์ศาสนาอิสลาม) (; "Ahărōn"; "Hārūn") เป็นพี่ชายของโมเสส และเป็นผู้เผยพระวจนะของพระยาห์เวห์ ได้ปฏิบัติหน้าที่เป็นปุโรหิตประจำเผ่าเลวี และเป็นมหาปุโรหิตองค์แรกของวงศ์วานอิสราเอล เมื่อโมเสสยังศึกษาอยู่ในราชสำนักอียิปต์จนกระทั่งลี้ภัยไปอยู่มีเดียน อาโรนกับมีเรียมพี่สาวยังอาศัยอยู่กับญาติที่ภาคตะวันออกของอียิปต์และเริ่มมีชื่อเสียงมากจากการใช้วาทศิลป์ เมื่อคราวที่โมเสสขอให้ฟาโรห์ปล่อยตัวชาวอิสราเอลจากการเป็นเชลย อาโรนก็ได้ทำหน้าที่เป็นนบี (โฆษก) ให้กับพี่ชายของตนเมื่อต้องพูดกับชาวอิสราเอลและเจรจากับฟาโรห์ ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดนักว่าอาโรนมีชีวิตอยู่เมื่อใด แต่คาดว่าราว 1600 ถึง 1200 ก่อนคริสต์ศักราช
พระเยซู
คำว่า "เยซู" มาจากคำในภาษากรีกคือ "เยซุส" "Ιησους" [Iēsoûs] ซึ่งมาจากการถ่ายอักษรชื่อ Yeshua [เยชูวา] ในภาษาแอราเมอิกหรือฮีบรูอีกทอดหนึ่ง คริสตชนอาหรับเรียกเยซูว่า "ยาซูอฺ" ตามภาษาซีรีแอก ส่วนชาวอาหรับมุสลิมเรียกว่า "อีซา" ตามอัลกุรอาน ความหมายคือ "ผู้ช่วยให้รอด" เป็นชื่อที่ใช้กันมากในหมู่ชาวยิวตั้งแต่สมัยโยชูวาเป็นต้นมา ภาษาละตินแผลงเป็นเยซูส ภาษาโปรตุเกสแผลงต่อเป็นเยซู ภาษาไทยทับศัพท์ภาษาโปรตุเกสมาจนทุกวันนี้ ส่วนคำว่า "คริสต์" เป็นสมญาซึ่งมาจากคำในภาษากรีกว่า "คริสตอส" "Χριστός" [Christos] ซึ่งเป็นคำแปลของคำภาษาฮีบรู "Messiah" อันหมายถึง "ผู้ได้รับการเจิม" ชาวอาหรับเรียกว่า "มะซีฮฺ" ซึ่งหมายถึงการแต่งตั้งให้ทำหน้าที่สูงส่ง เช่น พระมหากษัตริย์ ปุโรหิต ผู้เผยพระวจนะ เป็นต้น
สังคายนาไนเซียครั้งที่หนึ่ง
ช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 4 ได้เกิดข้อถกเถียงทางเทววิทยาขึ้นในคริสตจักรว่าพระเยซูเป็นพระเจ้าหรือใหม่ เอเรียส บาทหลวงชาวแอฟริกาเหนือเสนอแนวคิดว่าพระบุตรมีสถานะต่ำกว่าพระบิดา พระบิดาคือพระเป็นเจ้าพระผู้สร้างเพียงพระองค์เดียว ส่วนพระบุตรเป็นสิ่งที่ถูกสร้างในภายหลัง แต่ก็ได้รับเกียรติให้ประเสริฐกว่ามนุษย์อื่นทั้งหมด แนวคิดนี้ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางในคริสตจักรสมัยนั้น แต่ขัดกับหลักตรีเอกภาพที่ถือว่าทั้งพระบิดาและพระบุตรล้วนแต่เป็นพระเจ้าหนึ่งเดียวเสมอกัน จึงเกิดความแตกแยกขึ้นภายในคริสตจักร จักรพรรดิคอนสแตนตินมหาราชทรงเห็นว่าปัญหานี้จะส่งผลต่อความมั่นคงแห่งชาติ จึงประกาศเรียกบรรดามุขนายกจากทั่วคริสตจักรมาร่วมประชุมที่เมืองไนเซียในปี ค.ศ. 325 ประธานสภาฯ คืออัครมุขนายกอะเล็กซานเดอร์แห่งอะเล็กซานเดรีย ซึ่งมีความเห็นต่อต้านลัทธิเอเรียสอย่างรุนแรง สมาชิกที่สำคัญท่านอื่น ๆ เช่น นิโคลัสแห่งมิรา อะทาเนเชียสแห่งอะเล็กซานเดรีย เป็นต้น
ลำดับพงศ์ของพระเยซู
พระวรสารทั้งสองฉบับเห็นพ้องกันว่าพระเยซูมิได้เป็นบุตรของนักบุญโยเซฟแต่เป็นพระบุตรของพระเจ้าผู้ทรงถือกำเนิดจากพระแม่มารีย์ นอกไปจากการกล่าวเป็นนัยยะว่าพระแม่มารีย์สืบเชื้อสายมาทางกษัตริย์เดวิดแล้วก็ไม่มีหลักฐานในพระคัมภีร์เกี่ยวกับเชื้อสายของพระองค์นอกไปจากนั้น และหลักฐานอื่นๆ ที่บางชิ้นก็เป็นหลักฐานเก่ากล่าวถึงญาติสนิท และให้คำอธิบายถึงความแตกต่างระหว่างพระวรสารทั้งสองฉบับ
การทำเครื่องหมายกางเขน
สามนิ้วแรก (นิ้วโป้ง, นิ้วชี้ และนิ้วกลาง) จะแสดงถึงความเชื่อต่อพระบิดา พระบุตร และพระจิตเจ้า และยังหมายถึงการเป็นหนึ่งเดียวของพระตรีเอกภาพอีกด้วย และสองนิ้วที่เหลือจะแสดงถึงธรรมชาติของพระเยซูคือพระเยซูเจ้าทรงมีความเป็นมนุษย์แท้ และพระเจ้าแท้
ยากอบ บุตรอัลเฟอัส
ยากอบ บุตรอัลเฟอัส () เป็นนักบุญและมรณสักขีในศาสนาคริสต์ ไม่ทราบสถานที่เกิดและปีที่เกิด และเสียชีวิตโดยการตรึงกางเขนที่ออสตราไคน์ ทางตอนใต้ของประเทศอียิปต์ราว ค.ศ. 62 นักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัสเป็นหนึ่งในอัครทูตของพระเยซู สันนิษฐานกันว่าท่านเป็นคนเดียวกับ “นักบุญยากอบองค์เล็ก” (James the Lesser) ซึ่งเป็นชื่อที่ใช้กันในทางศาสนา นักบุญยากอบ บุตรอัลเฟอัสเกือบจะไม่เป็นที่กล่าวถึงเลยในพันธสัญญาใหม่ แต่ในบางครั้งกล่าวว่าเป็นคนคนเดียวกับ “ยากอบผู้ชอบธรรม” (James the Just) ผู้มีความสำคัญในการเป็นผู้นำคริสตจักรในพันธสัญญาใหม่
ตรีเอกภาพ
ตรีเอกภาพ (ศัพท์โรมันคาทอลิกและอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์) หรือ ตรีเอกานุภาพ (ศัพท์โปรเตสแตนต์) () คือภาวะที่พระเป็นเจ้าพระองค์เดียวเป็นเอกภาพ แต่ปรากฏเป็นสามพระบุคคล คือ พระบิดา พระบุตร (เชื่อว่ามาเกิดเป็นพระเยซู) และพระวิญญาณบริสุทธิ์ ตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 4 เทววิทยาศาสนาคริสต์ทั้งทางตะวันออกและตะวันตกยอมรับว่า “ในพระเจ้าเดียว มีสามพระบุคคล” สามสิ่งนี้ต่างบุคคลกันแต่มีธรรมชาติเดียวคือความเป็นพระเจ้า ทางปรัชญายังกล่าวต่อไปว่าพระบุตรหรือพระเยซูมีสองธรรมชาติรวมอยู่ในบุคคลเดียวกัน คือความเป็นพระเจ้าและขณะเดียวกันก็เป็นมนุษย์ ()
พระเมตตาของพระเยซู
พระเมตตาของพระเยซูเจ้า (อังกฤษ:divine mercy) เป็นรูปภาพของพระเยซูเจ้าที่เกิดจากการประจักษ์ของพระเยซูเจ้าที่มีแก่นักบุญโฟสตินา โควัลสกา โดยรูปภาพนี้จะมีลักษณะเฉพาะคือ มีรูปพระเยซูเจ้ายืนอยู่ พระหัตถ์ขวาอยู่ในท่าทีอวยพระพร พระหัตถ์ซ้ายจับที่พระหฤทัยและมีแสงสีขาวและสีแดงออกมาจากพระหฤทัย และใต้รูปนั้นมีคำว่า พระเยซูเจ้าข้า ลูกวางใจในพระองค์ ภาพนี้เป็นภาพที่สำคัญของศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก
ตรีเอกภาพ
ภาพพระบิดาและพระบุตรจะเป็นปรากฏเป็นชายที่มีอายุต่างกัน และต่อมาก็จะแตกต่างกันจากการแต่งกายด้วยแต่ก็ไม่เสมอไป โดยทั่วไปพระบิดาจะเป็นชายสูงอายุมีหนวดขาวซึ่งอาจจะนำมาจากตำนานไบเบิล ซึ่งมักจะใช้อ้างเมื่อมีข้อขัดแย้งในการแสดงภาพเช่นนี้ แต่ในคริสตจักรออร์ทอดอกซ์ ตำนาน Ancient of Days เชื่อว่าชายคนเดียวกันนีคือพระบุตรมิใช่พระเจ้าภาคพระบิดา บางครั้งเมื่อแสดงภาพของพระบิดาในงานศิลปะศิลปินจะใช้รัศมีเหนือพระเศียรที่เป็นสามเหลื่ยมแทนที่จะกลมเช่นรัศมีทั่วไป พระบุตรมักจะอยู่ทางขวาของพระบิดา บางครั้งก็จะใช้สัญลักษณ์เป็นลูกแกะ หรือ กางเขน แทนพระบุตร หรือพระบุตรบนกางเขน ฉะนั้นพระบิดาจะแสดงเป็นมนุษย์ขนาดเต็มตัว ในสมัยกลางตอนต้นพระเจ้าจะเป็นเพียงมือที่ยื่นออกมาจากก้อนเมฆคล้ายประทานพรเช่นในการให้พรเมื่อ “พระเยซูทรงรับบัพติศมา” ต่อมาก็มีการสร้างศิลปะที่เรียกว่า “บัลลังก์แห่งความกรุณา” (Throne of Mercy หรือ Throne of Grace) ซึ่งเป็นที่นิยมกัน ในศิลปะแบบนี้พระบิดาบางครั้งจะนั่งบนบัลลังก์ถือไม่ก็กางเขน ก็ประคองร่างพระบุตร ซึ่งโครงการจัดภาพหรือรูปปั้นจะคล้ายคลึงกับทรงปีเอตะ ซึ่งที่เยอรมนีเรียกว่า “Not Gottes” ในขณะที่นกพิราบจะกางปีกอยู่เหนือพระเศียรหรืออยู่ระหว่างพระบิดาและพระบุตร ทรงนี้เป็นที่นิยมทำกันจนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 18
พระคริสต์ทรงรับพิธีล้าง (แวร์รอกกีโอ)
ภาพเขียนแสดงภาพของนักบุญจอห์นแบ็พทิสต์เทน้ำบนพระเศียรพระเยซูในการทำพิธีศีลจุ่ม ด้านบนสุดของภาพเป็นภาพมือของพระเจ้ายื่นลงมาและพระจิตที่กางปีกเหนือพระเศียรพระเยซูและรัศมีกางเขนที่แสดงว่าพระเยซูเป็นพระบุตรของพระเจ้าและส่วนหนึ่งของตรีเอกานุภาพ เทวดาสององค์ริมแม่น้ำถือฉลองพระองค์ของพระเยซู การวางรูปโดยทั่วไปว่าสร้างโดยเวอร์โรชชิโอผู้เป็นครูและเจ้าของห้องเขียนภาพ และถือว่าเป็นงานชิ้นเอกชิ้นหนึ่งของเวอร์โรชชิโอ
พระคริสต์
พระคริสต์ (; , "คริสตอส";) ในศาสนายูดาห์เรียกว่าพระเมสสิยาห์ หมายถึง ผู้ได้รับเจิม ในคัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาใหม่ใช้คำนี้เป็นสมัญญานามของพระเยซู
การประสูติของพระเยซู (คอร์เรจจิโอ)
คอร์เรจจิโอในยุคที่ตามมาหลังจากจิตรกรคนสำคัญๆ เช่นทิเชียนตีความหมายของฉากชีวิตของพระเยซูฉากนี้ที่เห็นได้จากความเด่นในการใช้แสง ศูนย์กลางจุดสนใจของภาพอยู่รอบพระบุตรที่โอบอยู่ในวงแขนของพระแม่มารี โดยมีกลุ่มคนเลี้ยงแกะยืนอยู่ทางซ้าย ชายที่มีหนวดยืนอยู่ในท่าเดียวกับนักบุญเจอโรมในภาพ “พระแม่มารีกับนักบุญเจอโรม” ที่คอร์เรจจิโอเขียนในปี ค.ศ. 1523 ทางด้านขวาเป็นสัตว์ต่างๆ ที่มักจะปรากฏในฉากการประสูติของพระเยซู (Nativity scene) และนักบุญจอห์นแบ็พทิสต์ บนมุมซ้ายเป็นเทวดาที่คล้ายกับเทวดาที่คอร์เรจจิโอวาดในมหาวิหารปาร์มาที่เขียนในปีเดียวกัน
ประวัติศาสตร์อิสราเอล
อับราฮัมมีลูกด้วยกันสองคน คนแรกคือ อิสมาเอล (yismael) ที่เกิดกับหญิงทาสชื่อว่า นางฮาการ์ (hagar) คนที่สองคือ อิสอัค (ishak)หรือไอเซ๊ด (Issic) ที่เกิดกับซาราห์ (sarah) ภรรยาของท่าน ซึ่งอับราฮัมได้วิงวอนต่อพระเจ้าที่มีชื่อเรียกว่ายะโฮวา(Jehovah) ขอให้ทรงเพิ่มพูนลูกหลานของท่านให้มากมายดั่งเม็ดทรายในทะเล และดวงดาวในท้องฟ้าและในกาลถัดมา ได้ปรากฏว่า เชื้อสายของอิสมาเอลที่อพยพไปทางใต้หรือแหลมอาระเบีย ได้กลายเป็นต้นตระกูลของชาวอาหรับทั้งหมด ส่วนเชื้อสายของอิสอัคนั้น เป็นต้นตระกูลของชาวอิสราเอล โดยอิสอัคมีลูกด้วยกันสองคนคือ เอซาว(esau) และยาโคบ (jacob)หรืออิสราเอล
พระเยซูทรงรับบัพติศมา
ยอห์นผู้ให้บัพติศมาประกาศพิธีบัพติศมาด้วยน้ำเพื่อแสดงการกลับใจและขอรับการอภัยบาปจากพระเจ้า ท่านกล่าวว่าจะมีผู้หนึ่งมาภายหลัง ผู้นั้นจะให้บัพติศมาด้วยพระวิญญาณบริสุทธิ์และไฟ ท่านจึงได้เตรียมหนทางขององค์พระผู้เป็นเจ้าพระองค์นั้น พระเยซูได้เสด็จไปแม่น้ำจอร์แดนและรับบัพติศมาจากยอห์นด้วย พระวรสารยังบรรยายเหตุการณ์ขณะนั้นว่าฟ้าสวรรค์ได้เปิดออก พระวิญญาณบริสุทธิ์ปรากฏรูปเหมือนนกพิราบบินลงมาเหนือพระเยซู พร้อมกับมีเสียงจากสวรรค์ประกาศว่า ""ท่านเป็นบุตรที่รักของเรา เราชอบใจท่านมาก""
แม่พระและพระกุมาร
หลังจากที่มีความขัดแย้งกันในความเหมาะสมของตำแหน่งของพระแม่มารีย์ในนามของ “พระมารดาพระเจ้า” () ทางสภาสังคายนาเอเฟซัสครั้งที่ 1 (First Council of Ephesus) ก็ยอมรับตำแหน่งของพระแม่มารีย์ว่าเป็น “พระมารดาพระเจ้า” รูปเคารพรูปแรกของพระแม่มารีย์และพระกุมารเยซูวาดเมื่อ ค.ศ. 431 เป็นภาพเขียนบนผนังทึ่เก็บศพแบบรังผึ้งพริสซิลลา (Catacomb of Priscilla) ซึ่งเป็นที่เก็บศพใต้ดินสำหรับชาวยิวและคริสต์ศาสนิกชนที่กรุงโรม ซึ่งเป็นรูปพระเยซูทรงดูดนมจากถันของพระแม่มารีย์ขณะเดียวกันก็ทรงมองมาทางผู้ดูรูป
ซามูเอล
ซามูเอล เป็นผู้แต่งตั้งกษัตริย์ดาวิด ผู้เป็นบรรพบุรุษของ โยเซฟ สามีของนางมารีย์ ผู้ให้กำเนิดพระเยซู โดยในยุคก่อนหน้าซามูเอลนั้น อิสราเอลไม่มีกษัตริย์ เพราะมีความเชื่อว่าพระเจ้าทรงเป็นกษัตริย์ที่ยิ่งใหญ่เหนือกษัตริย์อื่นใด การปกครองของอิสราเอลในยุคนั้นจึงมีปุโรหิต เป็นผู้รับพระบัญชาจากพระเจ้า คอยดูแลอิสราเอล โดยแบ่งการดูเลออกเป็น 12 เผ่าตามตระกูลของอับราฮัม ผู้เป็นบรรพบุรุษของอิสราเอล ต่อมาชาวอิสราเอลได้เรียกร้องต่อซามูเอล ในสมัยที่ท่านเป็นปุโรหิต ให้แต่งตั้งกษัตริย์ปกครองอิสราเอล เช่นเดียวกับชนชาติอื่น ๆ ที่อยู่รายรอบอิสราเอล ซึ่งซามูเอลเรียกว่า การเป็นกบฏต่อพระเจ้า
โมเสส
คัมภีร์ไบเบิลกล่าวไว้ว่า โมเสสเกิดในเผ่าเลวี บิดาชื่อ อับราม มารดาชือ โยเคเบด มีพี่ชาย คือ อาโรน ก่อนหน้าโมเสสเกิด ฟาโรห์แห่งอียิปต์ เห็นว่าชาวยิวมีจำนวนมากและแข็งแกร่ง จึงต้องการลดปริมาณชาวยิวลง โดยมีคำสั่งให้อิสราเอลนำเด็กเกิดใหม่ที่เป็นเพศชาย ทิ้งลงแม่น้ำไนล์ แต่มารดาของโมเสสได้ซ่อนโมเสสไว้ จนกระทั่งถึงวัยที่ไม่สามารถจะหลบซ่อนได้อีก มารดาจึงนำโมเสสใส่ตะกร้าวางไว้ในกอไม้ริมฝั่งแม่น้ำไนล์ เมื่อธิดาฟาโรห์ลงมาสรงน้ำ จึงเจอทารกน้อยโมเสส จึงนำไปเลี้ยงดู โมเสสได้โตขึ้นมาโดยมีมารดาเป็นแม่นมของตนเอง
พระเจ้าพระบุตร
ศาสนาคริสต์ฝ่ายอตรีเอกภาพนิยม เช่น พยานพระยะโฮวา ถือว่าพระเยซูไม่ใช่พระเจ้าในพระตรีเอกภาพ พระเจ้ามีเพียงบุคคลเดียวคือพระยาห์เวห์ผู้เป็นพระบิดา ส่วนพระเยซูเป็นพระบุตรพระองค์เดียวของพระเจ้า ซึ่งทรงสร้างขึ้นก่อนสิ่งใด ๆ และมอบอำนาจให้พระเยซูสร้างสรรพสิ่งต่อมา พระเยซูก่อนลงมาเกิดคืออัครทูตสวรรค์มีคาเอล เป็นมหาปุโรหิตสื่อกลางระหว่างพระเจ้ากับมนุษย์ เป็นพระผู้ไถ่บาปให้มนุษย์
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
ในองค์ประกอบ โหราจารย์อาจจะเป็นคนขี่ม้ามาจากทางด้านบนซ้ายสวมหมวกลักษณะแปลก ทางด้านขวาจะเป็นคนเลี้ยงแกะ ถ้าเป็นห้องก็จะมีทูตสวรรค์อยู่รอบๆ และเหนือถ้ำ องค์หนึ่งจะมีหน้าที่ประกาศการเกิดของพระเยซูต่อคนเลี้ยงแกะ นอกจากนั้นก็จะมีชายสูงอายุที่มักจะใส่เสื้อหนังที่บางครั้งก็ทักทายโยเซฟ อีสเติร์นออร์โธด็อกซ์ต่อมาตีความหมายว่าเป็นอิสยาห์ผู้เผยพระวจนะ
พระเยซู
ลัทธิอนุตตรธรรมถือว่าอนุตตรธรรมเป็นรากเหง้าของทุกศาสนารวมทั้งศาสนาคริสต์ โดยพระเยซูเป็นศาสดาองค์หนึ่งที่พระแม่องค์ธรรมทรงส่งมาเพื่อโปรดเวไนยในช่วงธรรมกาลยุคแดง เช่นเดียวกับพระโคตมพุทธเจ้าและนบีมุฮัมมัด และยุคแดงได้สิ้นสุดไปแล้วตั้งแต่ ปี ค.ศ. 1912 ปัจจุบันจึงเป็นธรรมกาลยุคขาวซึ่งมีลู่ จงอี เป็นผู้ปกครอง
ยอห์นผู้ให้บัพติศมา
พระวรสารนักบุญลูการะบุว่าพระเยซูกับยอห์นเป็นญาติกัน โดยกล่าวว่ามารีย์กับเอลีซาเบธเป็นลูกพี่ลูกน้องกัน (ลก 1:36) แต่ข้อความนี้ไม่มีกล่าวในพระวรสารฉบับอื่น เรมอนด์ อี บราวน์ ผู้เป็นนักวิชาการคัมภีร์ไบเบิลกล่าวว่าความเกี่ยวข้องกันนี้ออกจะเป็นที่น่าสงสัยเกซา เวิรมเมส (Geza Vermes) นักวิชาการทางคริสต์ศาสนากล่าวว่า “ไม่เป็นความจริง, และไม่เป็นที่น่าสงสัยเลยว่าเป็นสิ่งที่ลูกาสร้างขึ้น”
เอโลฮิม
ชาวมอรมอนเชื่อว่า "เอโลฮิม" เป็นพระนามของพระเจ้าพระบิดาของพระเยซู ส่วน "เยโฮวาห์" เป็นพระนามของพระเยซูก่อนเกิดเป็นมนุษย์
พระเยซู
ในวัยเด็กของพระเยซู คัมภีร์อัลกุรอานเล่าเพียงช่วงที่มะลักตนหนึ่งจำแลงกายเป็นบุรุษเข้ามาพบกับมัรยัม และบอกนางว่านางจะได้บุตรโดยปราศจากบิดา เมื่อนางจะคลอดก็ได้หนีออกไปคลอดนอกเมือง ไปที่โคนต้นอินทผลัม เมื่อคลอดเสร็จแล้ว พระผู้เป็นเจ้าทรงบันดาลให้มีตาน้ำไหลออกมาให้มัรยัมได้ดื่ม เมื่อพาบุตรกลับมา นางก็ถูกถามและกล่าวหาว่านางได้ผิดประเวณีได้บุตรไร้บิดา นางไม่ยอมพูดแต่อีซาพูดออกมาว่า ข้าพเจ้าเป็นทาสของพระผู้เป็นเจ้า พระองค์ได้ประทานคัมภีร์ และแต่งตั้งให้ข้าพเจ้าเป็นนบี อัลกุรอานไม่ได้บอกเล่าชีวประวัติในวัยเด็กอีกเลย
ซีมีลี
ต่อมานางเฮราได้พบเข้า จึงแปลงกายเป็นหญิงชราซึ่งเป็นพี่เลี้ยงของนางซีมีลี และได้สอบถามว่าใครคือพ่อของลูกในท้องของนางซีมีลี นางซีมีลีจึงบอกว่าเป็นเทพซูสแห่งเขาโอลิมปัส นางเฮราจึงคิดกลอุบายให้นางซีมีลีไปสัญญาต่อแม่น้ำสติ๊กซ์ เมื่อเทพซูสได้ทราบเรื่องแล้วจึงไม่อาจจะขัดขืนได้จึงแปลงกายกลับ จึงทำให้รัศมีที่เจิดจ้าทำให้นางซีมีลีถูกแสงรัศมีเผาจนหมด ส่วนเทพซูสนั้นรีบเก็บครรภ์ของนางซีมีลีไว้ที่ต้นขา เนื่องจากกลัวว่านางเฮราจะจับได้ ต่อมาซูสได้ตั้งชื่อบุตรว่าไดโอไนซูส ซึ่งเป็นเทพเจ้าแห่งเหล้าองุ่นหรือไวน์
การประสูติของพระเยซู (ศิลปะ)
ตัวเรื่องของการกำเนิดของพระเยซูเกี่ยวเนื่องมาจากประวัติการสืบเชื้อสายบรรพบุรุษของพระเยซูซึ่งกล่าวไว้ในพระวรสารนักบุญมัทธิวและพระวรสารนักบุญลูกา เชื้อสาย หรือ “ต้นไม้ครอบครัว” (Family tree) มักจะวาดในรูปที่เรียกว่า “ต้นเจสสี” หรือ “เถาเจสสี” (Tree of Jesse) ซึ่งงอกออกมาจากร่างของเจสสี บิดาของพระเจ้าดาวิดผู้เป็นกษัตริย์องค์ที่สองของอาณาจักรอิสราเอลเมื่อประมาณพันปีก่อนคริสตกาล
การประสูติของพระเยซู
คำบรรยายของพระวรสารนักบุญมัทธิวและพระวรสารนักบุญลูกากล่าวว่าพระเยซูชาวนาซาเร็ธเป็นบุตรของนางมารีย์ ขณะมีตั้งครรภ์ได้หมั้นอยู่กับโยเซฟจากตระกูลเดวิด เรื่องนี้คริสตชนเชื่อว่าพระเยซูประสูติจากหญิงพรหมจารีเพราะเป็นการกำเนิดโดยอำนาจของพระวิญญาณบริสุทธิ์โดยมารดามิได้ร่วมประเวณีกับโยเซฟเลย คริสตชนจึงถือว่าโยเซฟเป็นเพียงบิดาบุญธรรม ทูตสวรรค์ได้ประกาศถึงการประสูติพระเยซูต่อคนเลี้ยงแกะ โหราจารย์สามคนก็ทราบเพราะได้เห็นดวงดาว พระวรสารกล่าวว่าการกำเนิดของพระเยซูเป็นไปตามคำพยากรณ์ของเหล่าผู้เผยพระวจนะชาวอิสราเอล
วันทามารีย์
ส่วนแรกของบทจะเป็นการสรรเสริญพระนางมารีย์และพระบุตรของพระนางคือพระเยซู เป็นส่วนที่มีมาตั้งแต่กาเบรียลสวด
พระมารดาพระเจ้า
คริสต์ศาสนิกชนเชื่อว่าพระเจ้าทรงเป็นเหตุของสิ่งทั้งปวง แต่พระองค์ไม่มีต้นเหตุ ไม่มีที่มา พระเจ้าจึงไม่มีพระบิดาหรือพระมารดา แต่ในขณะเดียวกันคริสต์ศาสนิกชนก็เชื่อว่าพระเป็นเจ้าทรงเป็นตรีเอกภาพ คือมีสามพระบุคคลในพระเจ้าองค์เดียว โดยพระเจ้าพระบุตรเป็นพระบุตรพระองค์เดียวของพระเจ้า พระบุตรนั้นทรงเป็นนิรันดรเช่นเดียวกับพระบิดา จึงไม่มีผู้ให้กำเนิดเพราะเป็นพระเจ้าเดียวกัน แต่พระบุตรได้มารับสภาพมนุษย์โดยผ่านทางครรภ์ของนางมารีย์หญิงพรหมจารี ดังนั้นการเป็นพระมารดาพระเจ้าจึงไม่ได้หมายถึงการเป็นผู้ให้กำเนิดพระเจ้าก่อนปฐมกาล แต่เป็นผู้ให้กำเนิดสภาพมนุษย์ของพระเจ้า
คริสต์มาส
คริสต์ศาสนิกชนเฉลิมฉลองการประสูติของพระเยซูผ่านทางนางมารีย์สาวพรหมจารีว่าเป็นการบรรลุคำทำนายพระเมสสิยาห์ของคัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาเดิม โดยคัมภีร์ไบเบิลได้บันทึกเรื่องราวซึ่งอธิบายเหตุการณ์การประสูติของพระเยซู แตกต่างกันเป็นสองเวอร์ชันตามมุมมองของผู้นิพนธ์พระวรสารสี่ท่าน โดยพบในพระวรสารนักบุญมัทธิว คือ มัทธิว 1:18 และพระวรสารนักบุญลูกา โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลูกา 1:26 และ 2:40 ตามบันทึกเหล่านี้ พระเยซูประสูติแต่นางมารีย์ โดยได้รับความช่วยเหลือจากโยเซฟ สามีของเธอ ในเมืองเบธเลเฮม
พระเจ้าพระบิดา
พระเจ้าพระบิดา () เป็นคำที่ใช้เรียกพระเจ้าในศาสนาคริสต์ ศาสนายูดาห์เรียกพระเจ้าว่าพระบิดาเพราะเชื่อว่าพระองค์ทรงเป็นผู้สร้าง ผู้บัญญัติธรรม และผู้ปกป้อง ส่วนทางศาสนาคริสต์เรียกพระเจ้าว่าพระบิดาตามเหตุผลเดียวกับศาสนายูดาห์ แต่ก็เป็นเพราะความสัมพันธ์ระหว่างพระบิดาและพระเยซูซึ่งเป็นพระบุตรของพระองค์ด้วย
ซูส
ตามคติศาสนากรีกโบราณ ซุส หรือ ซีอุส (; "ซฺเดอุส") ทรงเป็นพระบิดาแห่งเทพและมนุษย์ () เป็นเทวราชผู้ปกครองเทพเจ้าแห่งโอลิมปัสดังบิดาปกครองครอบครัว พระองค์ทรงเป็นเทพแห่งท้องฟ้าและสายฟ้าในเทพปกรณัมกรีก ซูสกับพระเจ้าจูปิเตอร์ของโรมันมาจากรากศัพท์เดียวกัน และกลายมามีความใกล้ชิดกันภายใต้อิทธิพลเฮเลนิสติก
พระกุมารเยซู
ในสมัยต่อ ๆ ความศรัทธาต่อพระเยซูปางกุมารยังคงแพร่หลายอยู่อย่างต่อเนื่อง นักบุญที่อุทิศตนต่อพระกุมารเยซูมีหลายองค์ ได้แก่ นักบุญคริสโตเฟอร์ นักบุญแอนโทนีแห่งปาดัว นักบุญนีโกลาแห่งโตเลนตีโน นักบุญเตเรซาแห่งอาบีลา นักบุญเตแรซแห่งลีซีเยอ เป็นต้น คริสตจักรโรมันคาทอลิกกำหนดวันฉลองหลายวันเกี่ยวกับพระกุมารเยซู ได้แก่ วันสมโภชพระคริสตสมภพ วันฉลองครอบครัวศักดิ์สิทธิ์ วันฉลองการถวายพระกุมารในพระวิหาร และให้เดือนมกราคมทั้งเดือนเป็นช่วงเวลาแห่งการเฉลิมฉลองพระกุมารเยซู
พระพรมหัศจรรย์
"สันติ" ในความหมายของพระเยซูคือความสงบสันติโดยสมบูรณ์ เพราะพระเจ้าเป็นองค์ความสันติ ผู้ใดสร้างสันติผู้นั้นจึงใกล้ชิดกับพระเจ้า การปฏิบัติตามวิถีทางของพระเจ้าจึงได้ชื่อว่าเป็นบุตรของพระเจ้านั่นเอง
แม่พระและพระกุมาร
แม่พระและพระกุมาร (; ) เป็นรูปเคารพที่สำคัญที่สุดรูปหนึ่งในศาสนาคริสต์ เป็นรูปของพระนางมารีย์พรหมจารี (ซึ่งชาวคาทอลิกเรียกว่าแม่พระ) และพระกุมารเยซู (พระเยซูเมื่อทรงพระเยาว์)
คริสต์มาส
คนเลี้ยงแกะในทุ่งหญ้าใกล้กับเบธเลเฮมได้รับการบอกเล่าถึงการประสูติโดยทูตสวรรค์ และเป็นคนกลุ่มแรกที่มาพบพระกุมารเยซู ตามความเชื่อที่ได้รับความนิยมยังมีว่า กษัตริย์สามพระองค์หรือนักปราชญ์สามคน คือ เมลชอร์ แคสปาร์ และบัลธาซาร์ ได้เดินทางมาเยี่ยมพระกุมารเยซูในรางหญ้า แม้ความเชื่อนี้จะไม่ตรงตามคัมภีร์ไบเบิลอย่างเคร่งครัดก็ตาม แต่ในพระวรสารนักบุญมัทธิวเล่าว่า มีผู้วิเศษหรือโหราจารย์มาพบโดยไม่ระบุจำนวน หลังจากที่พระเยซูประสูติแล้ว ขณะที่ครอบครัวอาศัยอยู่ในเรือน (มัทธิว 2:11) และได้ถวายของขวัญเป็นทองคำ, กำยานและมดยอบแก่พระกุมารเยซู แขกผู้มาเยือนนั้นได้รับทราบจากดาวประหลาด ซึ่งมักรู้จักกันในชื่อ ดาวแห่งเบธเลเฮม เชื่อกันว่าดาวนี้ประกาศการประสูติของกษัตริย์แห่งยิว พิธีฉลองการมาเยือนนี้ งานสมโภชการเสด็จมาของพระเยซู เฉลิมฉลองในวันที่ 6 มกราคม และเป็นวันสิ้นสุดเทศกาลคริสต์มาสในบางคริสตจักร
นักบุญเศคาริยาห์
เมื่อเศคาริยาห์กลับมาถึงบ้าน เอลีซาเบธก็มีครรภ์ตามที่ทูตสวรรค์ประกาศ ระหว่างที่มีครรภ์ทูตสวรรค์กาเบรียลก็มาปรากฏตัวต่อมารีย์ลูกพี่ลูกน้องของเอลีซาเบธและประกาศว่าจะมีครรภ์และมีลูกชายเป็นพระเยซูแม้ว่าขณะนั้นแมรีจะยังเป็นพรหมจารีอยู่ มารีย์จึงเดินทางมาเยี่ยมเอลีซาเบธเพื่อจะบอกข่าวที่ได้รับและพบว่าเอลีซาเบธเองก็กำลังตั้งครรภ์ (ลูกา 1:23-45)
พระเยซู
พระเยซูถูกพาไปบ้านของคายาฟาสซึ่งเป็นมหาปุโรหิตประจำการ ทั้งพวกธรรมาจารย์และมหาปุโรหิตต่างพยายามหาพยานเท็จมาปรักปรำพระองค์ แต่ถึงแม้มีพยานเท็จหลายคนให้การก็ไม่สามารถหาหลักฐานได้ ในที่สุดมหาปุโรหิตจึงถามถึงความเป็นพระคริสต์ของพระองค์ เมื่อพระองค์ยอมรับว่าเป็นพระคริสต์ มหาปุโรหิตจึงยุยงคนทั้งปวงว่า พระเยซูพูดหมิ่นประมาทพระเจ้าเพราะยกตนเองขึ้นเป็นพระคริสต์ คนทั้งปวงจึงต้องการให้ปรับโทษพระเยซูถึงตาย
นักบุญอันนา
นักเทววิทยาคริสเตียนหลายคนเชื่อกันว่านักบุญอันนาอาจจะแต่งงานหนเดียวกับโยอาคิมหรือแต่งงานสามครั้ง ความเชื่อโบราณจากคำเทศนาของนักบุญยอห์นแห่งดามัสกัสกล่าวว่านักบุญอันนาแต่งงานหนเดียว แต่สมัยปลายยุคกลางเชื่อกันว่าสามหน หนแรกกับโยอาคิม หนที่สองกับโคลปาส และหนที่สามกับ โซโลมาส และแต่ละครั้งก็มีลูกสาวคนหนึ่ง: มารีย์มารดาของพระเยซู มารีย์แห่งโคลปาส, และ มารีย์สะโลเม แต่ความคิดเห็นนี้ถูกคัดค้านเมื่อปี ค.ศ. 1677 โดยศาสนจักรโรมันคาทอลิกโดยกล่าวว่าเมื่อมารีย์เกิดอันนาก็อายุมากแล้วและมารีย์เป็นลูกคนเดียวกับโยอาคิมสามีคนเดียว
อีซา
คัมภีร์อัลกุรอาน ได้อธิบายเฉพาะช่วงที่มลาอิกะฮ์ตนหนึ่งจำแลงกายเป็นบุรุษเข้ามาพบกับพระนางมัรยัมและบอกนางว่า นางจะได้บุตรโดยปราศจากบิดา เมื่อใกล้คลอดให้หนีออกไปคลอดบริเวณชานเมือง ที่โคนต้นอินทผลัม หลังจากคลอดแล้ว พระผู้เป็นเจ้าทรงบันดาลให้มีตาน้ำไหลออกมาให้นางได้ดื่ม เมื่อพาบุตรกลับมาจึงถูกถามและกล่าวหาว่านางได้ผิดประเวณีจนได้บุตรไร้บิดา นางไม่ยอมพูด แต่เด็กนบีอีซาเอ่ยว่า “ ท่านทั้งหลาย  ฉันคือบ่าวของอัลลอฮฺ พระองค์ทรงประทานคัมภีร์ให้แก่ฉัน และทรงแต่งตั้งฉันให้เป็นนบี พระองค์ทรงให้ความจำเริญแก่ฉัน  พระองค์ทรงสั่งเสียฉันให้ทำการละหมาด จ่ายซะกาต พระองค์ทรงใช้ฉันให้ทำความดีแก่มารดา และแท้จริงอัลลอฮ์คือพระเจ้าของฉัน และพระเจ้าของพวกท่าน ดังนั้นพวกท่านจงเคารพภักดีพระองค์เถิด ” แต่อย่างไรก็ตามชาวคริสต์แห่งนัจญรอนได้กล่าวว่า นบีอีซาเป็นบุตรของอัลลอฮฺ ส่วนชาวยิวและก็อดยานียฺได้กล่าวว่า นบีอีซามีพ่อชื่อยูซุฟ อันนัจญาร เป็นต้น
พระเยซู
เรื่องราวในคัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาใหม่ ที่บันทึกเกี่ยวกับชีวิตของพระเยซูในช่วงระยะเวลาตั้งแต่อายุ 12 ปีจนพระเยซูทรงรับบัพติศมาที่แม่น้ำจอร์แดนไม่ได้ถูกบันทึกไว้มากนัก ชาวคริสต์เรียกช่วงเวลานี้ว่าพระชนม์ชีพเร้นลับของพระเยซู แต่เรื่องราวของพระเยซูตั้งแต่รับบัพติสมาจนสิ้นพระชนม์ที่กางเขน แล้วกลับฟื้นคืนพระชนม์ชีพอีกครั้งถูกบันทึกไว้อย่างละเอียด
พระวิญญาณบริสุทธิ์
คริสต์ศาสนิกชนส่วนใหญ่ถือว่า “พระวิญญาณบริสุทธิ์” คือพระบุคคลที่สามของพระเจ้าซึ่งเป็นตรีเอกภาพ อันประกอบด้วยพระบิดา พระบุตร และพระวิญญาณบริสุทธิ์ คริสตชนเชื่อว่าพระวิญญาณบริสุทธิ์นี้เป็นผู้เปิดเผยพระนามอันศักดิ์สิทธิ์ของพระองค์ว่า “ยาห์เวห์” ต่อประชาชนชาวอิสราเอล และเป็นผู้ส่งพระบุตรคือพระเยซูมาช่วยประชาชนนั้นให้รอดจากพระพิโรธ และส่งพระวิญญาณบริสุทธิ์มาเพื่อชำระและประทานชีวิตแก่คริสตจักร พระเจ้าที่ทรงเป็นตรีเอกภาพนี้มีสาม “พระบุคคล” แต่เป็นภาวะพระเจ้าเดียว ซึ่งเรียกว่าเทวภาพ (Godhood) ซึ่งเป็นพระสารัตถะของพระเจ้า
พระเยซูในโรงช่างของพ่อ (มิเล)
ภาพเขียนเป็นภาพพระเยซูเมื่อยังทรงเป็นเด็กขณะที่กำลังช่วยนักบุญโจเซฟผู้เป็นพ่อในโรงช่างไม้ นักบุญโจเซฟกำลังประกอบประตูที่ตั้งอยู่บนโต๊ะทำงาน พระหัตถ์ของพระเยซูถูกตำด้วยตะปูที่โผล่อยู่บนประตูที่เป็นนัยะถึงแผลศักดิ์สิทธิ์ (stigmata) ที่จะทรงได้รับต่อมาเมื่อทรงถูกตรึงกางเขน เมื่อนักบุญแอนน์เอาตะปูที่ตำออกแล้ว พระแม่มารีก็ปลอบประโลมพระเยซูเมื่อนักบุญโจเซฟพยายามดูแผล ด้านขวานักบุญจอห์นแบ็พทิสต์ถือชามน้ำเพื่อที่จะมาชำระแผล อันเป็นสัญญาณของการที่จะมาทำพิธีศีลจุ่มให้แก่พระเยซูต่อมา ผู้ช่วยของโจเซฟเมียงมองอยู่ทางด้านซ้ายซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของอัครสาวกสิบสององค์ที่จะมีในอนาคตที่เป็นผู้สังเกตเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นในชีวิตของพระองค์ ฉากหลังมีสิ่งต่างๆ ซึ่งเป็นเครื่องหมายสำคัญทางคริสต์ศาสนวิทยาเช่น บันไดซึ่งหมายถึงบันไดเจค็อปที่พิงอยู่กับผนังทางด้านหลังโดยมีนกพิราบ ซึ่งเป็นเครื่องหมายของพระวิญญาณบริสุทธิ์เกาะอยู่บนบันได อุปกรณ์อื่นๆ หมายถึงพระตรีเอกานุภาพ มิเลอาจจะใช้ภาพพิมพ์ “ความซึมเศร้าหมายเลข 1” (Melancholia I) โดย อัลเบรชท์ ดือเรอร์ และงานของกลุ่มควัตโตรเช็นโตของอิตาลีของคริสต์ศตวรรษที่ 15 เป็นแรงบันดาลใจในการจินตนาการภาพนี้ ฝูงแกะใกลไปในฉากหลังเป็นสัญลักษณ์ของฝูงชนที่จะมานับถือคริสต์ศาสนาในอนาคต
ยะฮ์ยา
นบียะฮ์ยา ในอัลกุรอาน หรือ โยฮันนา หรือ ยอห์น ในไบเบิล เป็นนบีท่านหนึ่งที่มีชีวิตร่วมสมัยกับนบีอีซา (พระเยซู) ท่านเป็นบุตรของนบีซะกะรียา มารดาของยะฮ์ยาเป็นพี่น้องของมารดามัรยัม หรือ มาเรีย ซึ่งเป็นมารดาของนบีอีซา
พระโกญจนาเนศวร์
พระโกญจนาเนศวร์หรือพระโกญจนาทเนศวร์ ปรากฏใน "คัมภีร์นารายณ์ยี่สิบปาง" อธิบายว่าพระโกญจนาเนศวร์เป็นบุตรของพระอิศวรและเป็นน้องชายของพระพิฆเนศ ดังเนื้อความ
พระเยซู
เมื่อราชอาณาจักรยูดาห์เสียแก่บาบิโลน ก็สิ้นกษัตริย์ที่ได้รับการเจิม ต่อจากนั้นชาวยิวก็โหยหาพระเมสสิยาห์ที่จะมาสร้างอาณาจักรใหม่ของพระเจ้า "พระคริสต์" จึงเป็นชื่อตำแหน่ง ไม่ใช่ชื่อตัวบุคคล ผู้นิพนธ์พระวรสารสี่ท่านมักเรียกพระองค์ว่า "พระเยซู" และเพื่อให้แตกต่างจากคนอื่น ๆ ที่ชื่อเหมือนกัน ก็เรียกเป็น "พระเยซูชาวนาซาเรธ" หรือ "พระเยซูบุตรของโยเซฟ" แต่นักบุญเปาโลหรือเปาโลอัครทูตมักเรียกพระองค์ว่า "พระคริสต์" หรือ "พระเยซูคริสต์" ที่เรียกว่า "พระคริสต์เยซู" ก็มี
พระกุมารเยซู
คริสต์ศาสนิกชนนิกายโรมันคาทอลิกถือว่าการอุทิศตนศรัทธาต่อพระกุมารเยซูเกิดขึ้นตั้งแต่พระเยซูประสูติ โดยเชื่อว่าพระนางมารีย์พรหมจารีและนักบุญโยเซฟได้อุทิศตนเป็นคนแรก ต่อมาคนเลี้ยงแกะและโหราจารย์ทั้ง 3 ก็มานมัสการพระกุมารเยซูด้วย