เกาะสุมาตรา เคยโดนสึนามิถล่มหรือไม่ ?
สึนามิที่ช่องแคบซุนดา พ.ศ. 2561
เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม พ.ศ. 2561 คลื่นสึนามิซึ่งเกิดจากการะประทุและถล่มของภูเขาไฟอานักกรากาเตาในช่องแคบซุนดาพุ่งเข้าชนชายฝั่งจังหวัดบันเติน (เกาะชวา) และจังหวัดลัมปุง (เกาะสุมาตรา) ประเทศอินโดนีเซีย ส่งผลให้ผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 429 รายและบาดเจ็บอีก 1,459 ราย "เดอะการ์เดียน"กล่าวว่า คลื่นสึนามิน่าจะเกิดจากแผ่นดินถล่มใต้น้ำที่ตามมาจากการระเบิดของภูเขาไฟอานักกรากาเตา
ซากูราจิมะ
ซากูราจิมะ () เป็นชื่อท้องที่ในจังหวัดคาโงชิมะ ประเทศญี่ปุ่น ซึ่งเป็นกรวยภูเขาไฟสลับชั้นมีพลัง และเดิมเป็นเกาะ แต่เมื่อภูเขาไฟกลางเกาะปะทุขึ้นใน พ.ศ. 2457 ทำให้ลาวาไหลเชื่อมเกาะเข้ากับแผ่นดินใหญ่บริเวณคาบสมุทรโอซูมิ
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547
นับตั้งแต่ ค.ศ. 1900 แผ่นดินไหวในครั้งนี้ถือว่ามีขนาดใหญ่เป็นอันดับ 3 รองจากแผ่นดินไหวในชิลี ค.ศ. 1960 (แมกนิจูด 9.5) และแผ่นดินไหวในอะแลสกา ค.ศ. 1964 (แมกนิจูด 9.2) นอกจากนี้มีอีกเพียงสองครั้งที่มีขนาดแมกนิจูด 9.0 ได้แก่ แผ่นดินไหวที่คาบสมุทรคัมชัตคา ทางตะวันออกของรัสเซีย เมื่อ ค.ศ. 1952 และแผ่นดินไหวที่ญี่ปุ่น ค.ศ. 2011 เหตุการณ์แผ่นดินไหวดังกล่าวล้วนก่อให้เกิดคลื่นสึนามิในบริเวณมหาสมุทรแปซิฟิกแทบทั้งสิ้น ถึงกระนั้นกลับมีจำนวนผู้เสียชีวิตไม่มากอย่างมีนัยสำคัญ โดยสาเหตุหลักคือ ชายฝั่งใกล้ศูนย์กลางแผ่นดินไหวมีประชากรอาศัยเบาบาง พื้นที่ที่มีประชากรอาศัยอยู่อย่างหนาแน่นอยู่ห่างไกลจากศูนย์กลางแผ่นดินไหวเหล่านั้นมาก รวมถึงความมีประสิทธิภาพของระบบสาธารณูปโภคและระบบเตือนภัย เช่น ในกรณีของประเทศญี่ปุ่น เป็นต้น
วงแหวนไฟ
แผ่นดินไหวประมาณร้อยละ 90 ของแผ่นดินไหวที่เกิดขึ้นทั่วโลกและกว่าร้อยละ 80 ของแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ เกิดขึ้นในบริเวณวงแหวนไฟ นอกจากวงแหวนไฟ ยังมีแนวแผ่นดินไหวอีก 2 แห่ง ได้แก่ แนวเทือกเขาอัลไพน์ ซึ่งมีแนวต่อมาจากเกาะชวาสู่เกาะสุมาตรา ผ่านเทือกเขาหิมาลัย และทะเลเมดิเตอร์เรเนียน แนวแผ่นดินไหวแห่งนี้มีแผ่นดินไหวเกิดขึ้นร้อยละ 17 ของทั้งโลก และอีกแห่งคือ แนวกลางมหาสมุทรแอตแลนติก ซึ่งมีแผ่นดินไหวเกิดขึ้นร้อยละ 5-6 ของทั้งโลก
วงแหวนไฟเป็นผลมาจากการเคลื่อนที่และการชนกันของแผ่นเปลือกโลก แบ่งเป็นส่วนวงแหวนทางตะวันออก มีผลมาจากแผ่นนัซกาและแผ่นโกโกส ที่มุดตัวลงใต้แผ่นอเมริกาใต้ ส่วนของแผ่นแปซิฟิกที่ติดกับแผ่นฮวนเดฟูกา ซึ่งมุดตัวลงแผ่นอเมริกาเหนือ ส่วนทางตอนเหนือที่ติดกับทางตะวันตกเฉียงเหนือของแผ่นแปซิฟิก มุดตัวลงใต้บริเวณหมู่เกาะอะลูเชียนจนถึงทางใต้ของประเทศญี่ปุ่น และส่วนใต้ของวงแหวนไฟเป็นส่วนที่มีความซับซ้อนของแผ่นเปลือกโลก มีแผ่นเปลือกโลกขนาดเล็กมากมายที่ติดกับแผ่นแปซิฟิก ซึ่งเริ่มตั้งแต่หมู่เกาะมาเรียนา ประเทศฟิลิปปินส์ เกาะบูเกนวิลล์ ประเทศตองกา และประเทศนิวซีแลนด์ แนววงแหวนไฟยังมีแนวต่อไปเป็นแนวแอลไพน์ ซึ่งเริ่มต้นจากเกาะชวา เกาะสุมาตราของอินโดนีเซีย รอยเลื่อนที่มีชื่อเสียงที่ตั้งบนวงแหวนไฟนี้ ได้แก่ รอยเลื่อนแซนแอนเดรอัสในรัฐแคลิฟอร์เนีย สหรัฐอเมริกา ซึ่งมีการเกิดแผ่นดินไหวขนาดเล็กอยู่เป็นประจำ รอยเลื่อนควีนชาร์ลอตต์ ทางชายฝั่งตะวันตกของหมู่เกาะควีนชาร์ลอตต์ รัฐบริติชโคลัมเบีย ประเทศแคนาดา ซึ่งทำให้เกิดแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ 3 ครั้ง ได้แก่ แผ่นดินไหวแมกนิจูด 7.0 เมื่อ ค.ศ. 1929 แผ่นดินไหวแมกนิจูด 8.1 ในปี ค.ศ. 1949 (แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่สุดในประเทศแคนาดา) และแผ่นดินไหวแมกนิจูด 7.4 ในปี 1970
ประเทศอินโดนีเซีย
ประเทศอินโดนีเซียมีเกาะหลัก 5 เกาะคือ นิวกินี, ชวา, กาลีมันตัน, ซูลาเวซี และสุมาตรา เกาะที่ใหญ่ที่สุดคือเกาะสุมาตรา ส่วนเกาะชวาเป็นเกาะที่เล็กที่สุดในบรรดาเกาะหลักทั้ง 5 เกาะ แต่ประมาณร้อยละ 60 ของประชากรกว่า 200 ล้านคนอาศัยอยู่บนเกาะนี้และเป็นที่ตั้งกรุงจาการ์ตาซึ่งเป็นเมืองหลวง หมู่เกาะเหล่านี้อยู่ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ระหว่างมหาสมุทรอินเดียกับมหาสมุทรแปซิฟิก ชายฝั่งของประเทศอินโดนีเซียยาวประมาณ 2,600 กิโลเมตร และมีพรมแดนติดกับประเทศมาเลเซีย ปาปัวนิวกีนี และติมอร์-เลสเต
คลื่นสึนามิ
คลื่นใต้น้ำที่เกิดขึ้นจากแผ่นดินไหวที่เมืองลิสบอน ประเทศโปรตุเกส ในปี พ.ศ. 2298 (ค.ศ. 1755) ชาวโปรตุเกสจำนวนหลายหมื่นคนรอดชีวิตจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่ลิสบอนในปี พ.ศ. 2298 (ค.ศ. 1755) แต่กลับต้องเสียชีวิตไปทันที ด้วยคลื่นสึนามิที่โถมเข้าทำลายหลังเกิดแผ่นดินไหวได้เพียงไม่กี่นาที เนื่องจากคนจำนวนมากหนีภัยแผ่นดินไหวออกไปยังแนวชายฝั่งทะเล ด้วยเชื่อว่าเป็นสถานที่ที่มีความปลอดภัย พ้นอันตรายจากไฟไหม้ และการร่วงหล่นของเศษสิ่งของต่าง ๆ ได้ เมื่อเกิดอ๊าฟเตอร์ช็อก ก่อนหน้าที่กำแพงน้ำที่สูงใหญ่ จะถาโถมเข้าถล่มท่าเรือบนชายฝั่งนั้น น้ำทะเลได้เหือดแห้งลดระดับลงไปมากจนซากเรือสินค้าเก่า ๆ ที่ปรักหักพังและหลงลืมกันไปแล้ว โผล่ขึ้นมาให้เห็นอย่างชัดเจน
เกาะซีเมอลูเวอ
ซีเมอลูเวอ () หรือ ซีมือลูเวอ (อาเจะฮ์: ) เป็นเกาะในประเทศอินโดนีเซีย ห่างจากชายฝั่งตะวันตกของเกาะสุมาตราไปประมาณ โดยมีเมืองใหญ่ที่สุดคือซีนาบัง
ในสมัยก่อนนั้นเกาะซีเมอลูเวอเคยเป็นส่วนหนึ่งของอำเภออาเจะฮ์ตะวันตก แต่ได้มีการแยกออกมาเป็นเขตใหม่ชื่อว่าอำเภอซีเมอลูเวอในปี พ.ศ.2542
แผ่นดินไหวในเกาะลมบก สิงหาคม พ.ศ. 2561
จุดเหนือศูนย์เกิดแผ่นดินไหวครั้งนี้อยู่ในแผ่นดิน ใกล้หมู่บ้านโลโลอันในอำเภอลมบกเหนือ แต่เนื่องจากมีการไถลตัวของแผ่นเปลือกโลกขึ้นไปทางทิศเหนือจนถึงทะเลจึงก่อให้เกิดสึนามิด้วย มีรายงานการสั่นสะเทือนอย่างรุนแรง (severe) ทั่วทั้งเกาะลมบก ในขณะที่มีรายงานการสั่นสะเทือนอย่างแรง (strong) ในเกาะบาหลีและเกาะซุมบาวาซึ่งอยู่ใกล้เคียง
เกาะสุมาตรา
พื้นที่ส่วนใหญ่ของสุมาตราเคยปกคลุมด้วยป่าชื้นเขตร้อน เป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ชนิดต่าง ๆ เช่น ลิงอุรังอุตัง สมเสร็จ และ เสือสุมาตรา และพืชพรรณที่เป็นเอกลักษณ์ เช่น แรฟเฟิลเซีย (Rafflesia) อย่างไรก็ดี การพัฒนาทางเศรษฐกิจ ร่วมกับการคอร์รัปชันและการทำไม้ผิดกฎหมาย ทำให้มีพื้นที่ลดลงอย่างรวดเร็ว นอกจากนี้ พื้นที่อนุรักษ์ยังถูกทำลายด้วย
คลื่นสึนามิ
แผ่นดินไหว สึนามิ และไฟไหม้ที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง ได้สังหารชาวเมืองลิสบอนไปมากกว่า 2 ใน 3 ของจำนวนชาวเมืองทั้งหมดประมาณ 275,000 คน บันทึกประวัติศาสตร์เกี่ยวกับการสำรวจทางทะเลของ วาสโก ดา กามา และ คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส ที่เก็บไว้ก็สูญหายไป ตึกรามอาคารต่าง ๆ จำนวนนับไม่ถ้วนถูกทำลาย (รวมถึงตัวอย่างส่วนใหญ่ของสถาปัตยกรรมแบบ Manueline ของโปรตุเกส) การพังพินาศของลิสบอนยังส่งผลให้ความทะเยอทะยานด้านการล่าอาณานิคมของจักรวรรดิโปรตุเกสสะดุดลงด้วย ชาวยุโรปในคริสต์ศตวรรษที่ 18 พยายามที่จะเข้าใจภัยพิบัติที่เกิดขึ้นภายใต้กรอบของศาสนา และระบบความเชื่อในหลักแห่งเหตุผล นักปรัชญาในยุคส่องสว่าง (the Enlightenment) โดยเฉพาะอย่างยิ่ง วอลแตร์ ได้บันทึกเรื่องถึงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น แนวความคิดหลักปรัชญาของการทำให้บริสุทธิ์ยิ่งขึ้น ดังเช่นที่อธิบายโดยนักปรัชญา อิมมานูเอล คานท์ (Immanuel Kant) ในหนังสือ "The Observation on the Feeling of the Beautiful and Sublime" นั้นก็ได้แรงบันดาลใจบางส่วนมาจากความพยายามที่จะเข้าใจถึงความร้ายกาจของเหตุการณ์แผ่นดินไหว และคลื่นใต้น้ำสึนามิ ที่ลิสบอนครั้งนี้
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547
ข้อมูล ณ วันที่ 10 มกราคม พ.ศ. 2548 มีจำนวนผู้เสียชีวิต ผู้บาดเจ็บ และผู้สูญหาย ในประเทศไทย มีจำนวนทั้งหมด 5,309 คน ผู้สูญหายจำนวนทั้งหมด 3,370 คน ต่อมาได้มีการรับแจ้งจากญาติพี่น้องของผู้ประสบภัยภายหลังการเกิดเหตุ จำนวนดังกล่าวนี้ลดลงเพราะได้พบผู้ที่รับแจ้งว่าสูญหายบางคนแล้ว นอกจากนี้ยังมีการค้นพบศพผู้เสียชีวิตเพิ่มขึ้น รวมทั้งมีการตรวจสอบเอกลักษณ์ของศพที่เก็บรักษาไว้เพื่อให้ทราบว่าเป็นผู้ใด ในรายงานของกระทรวงมหาดไทยที่เสนอต่อคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2548
เหตุการณ์ในครั้งนี้ยังทำให้ คุณพุ่ม เจนเซน พระราชนัดดาใน พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระโอรสใน ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี ถึงแก่อนิจกรรมด้วย
นอกจากมีผู้เสียชีวิต ผู้บาดเจ็บ และผู้สูญหายเป็นจำนวนมากแล้ว ยังมีความเสียหายในด้านทรัพย์สิน ได้แก่ บ้านเรือนของราษฎร โรงแรม บังกะโล โฮมสเตย์ เกสต์เฮาส์ ร้านค้า ร้านอาหาร ทรัพย์สินส่วนตัวของนักท่องเที่ยว ยานพาหนะ ตลอดจนระบบสาธารณูปโภคต่าง ๆ อาทิ ไฟฟ้า ประปา โทรศัพท์ ถนน เป็นมูลค่ากว่าพันล้านบาท
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547
แผ่นดินไหวถูกบันทึกครั้งแรกด้วยค่าความรุนแรงแมกนิจูด 8.8 ต่อมาในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 จึงได้ปรับเพิ่มเป็นแมกนิจูด 9.0 โดยศูนย์เตือนภัยสึนามิมหาสมุทรแปซิฟิกได้ยอมรับค่าใหม่นี้ ส่วนสำนักธรณีวิทยาสหรัฐอเมริกา (United States Geological Survey) ยังคงยึดค่าเดิมที่ประมาณการไว้ที่แมกนิจูด 9.1 ด้านผลการศึกษาล่าสุดในปี พ.ศ. 2549 บ่งชี้ว่าความรุนแรงของแผ่นดินไหวมีค่าระหว่างแมกนิจูด 9.1–9.3 อย่างไรก็ตาม ดอกเตอร์ฮิโระโอะ คะนะโมริ (Hiroo Kanamori) แห่งสถาบันเทคโนโลยีแคลิฟอร์เนียแนะนำว่าแมกนิจูด 9.2 เหมาะสมที่จะใช้เป็นค่าตัวแทนสำหรับแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ครั้งนี้
เกาะซุมบาวา
เดิมเกาะนี้เป็นเมืองประเทศราชของอาณาจักรมัชปาหิต ต่อมา แตกออกเป็นรัฐขนาดเล็กหลายแห่ง เริ่มติดต่อกับฮอลันดาในคริสต์ศตวรรษที่ 17 เมื่อ ค.ศ. 1815 ภูเขาไฟกูนุงตัมโบราเกิดปะทุอย่างรุนแรงทำให้ประชาชนเสียชีวิตและไร้ที่อยู่อาศัยหลายหมื่นคน จึงมีการอพยพผู้คนจากเกาะใกล้เคียงเข้ามาอยู่อาศัยแทน ในตอนต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 ฮอลันดาได้เข้ามาปกครอง ถูกญี่ปุ่นเข้ายึดครองระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 และเป็นส่วนหนึ่งของประเทศอินโดนีเซียเมื่อได้รับเอกราชใน ค.ศ. 1950
แผ่นดินไหวในประเทศฮอนดูรัส พ.ศ. 2561
ขณะเกิดเหตุแผ่นดินไหวมีการแจ้งเตือนให้เฝ้าระวังภัยสึนามิลูกใหญ่ในบางพื้นที่โดยศูนย์เฝ้าระวังสึนามิสหรัฐ ในเวลาต่อมาการแจ้งเตือนทั้งหมดถูกยกเลิกเนื่องจากได้มีการตรวจสอบแล้ว สึนามิไม่เกิดขึ้นเพราะแผ่นดินไหวในครั้งนี้เป็นแผ่นดินไหวชนิดรอยเลื่อนแบบการไถล การเคลื่อนที่ของน้ำทะเลจึงมีน้อย สึนามิจึงไม่เกิด
แผ่นดินไหวโลมาพรีเอตา พ.ศ. 2532
แผ่นดินไหวทำให้เกิดความเสียหายรุนแรงตลอดตามแนวชายฝั่งอ่าวแซนแฟรนซิสโก โดยเฉพาะที่เมืองแซนแฟรนซิสโกและโอกแลนด์ แต่ก็ยังรวมถึงบริเวณอื่น ๆ ด้วยเช่น แอละเมดา แซนมาเทโอ แซนเบนีโตเคาน์ตี แซนตาครูซ และมอนเทอเรย์เคาน์ตี ส่วนความเสียหายของอาคารบ้านเรือนส่วนใหญ่อยู่บริเวญเขตมารีน่า 95 กิโลเมตรจากจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหว เป็นผลมาจากความอ่อนนุ่มของชั้นดินบริเวณนั้นทำให้อาคารถล่มซึ่งบริเวณนี้เองเคยเป็นพิ้นดินถมมาก่อน และยังมีความเสียหายจากดินไถล รวมทั้งรอยแยกที่พื้นดินบริเวณแซนวอลเคโน บ้านเรือนกว่า 18,306 หลังและอาคารสำนักงานกว่า 2,575 หลังได้รับความเสียหายในแซนตาครูซ ซึ่งใกล้กับจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหว อาคาร 40 หลังถล่มลงมาคร่าชีวิตผู้คนไปอย่างน้อย 6 คน
ผลที่ตามมาจากเหตุแผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
หลังเกิดแผ่นดินไหว คลื่นสึนามิและการล้มเหลวของระบบหล่อเย็นที่โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่หนึ่ง และปัญหาซึ่งเกิดขึ้นกับโรงไฟฟ้านิวเคลียร์แห่งอื่นในญี่ปุ่นเมื่อวันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554 มีการประกาศภาวะฉุกเฉินนิวเคลียร์ ซึ่งเป็นครั้งแรกที่มีการประกาศภาวะฉุกเฉินนิวเคลียร์ในญี่ปุ่น และราษฎร 140,000 คนที่อาศัยอยู่โดยรอบรัศมี 20 กิโลเมตรจากโรงไฟฟ้าถูกอพยพ เหตุระเบิดและเพลิงไหม้ส่งผลให้กัมมันตภาพรังสีระดับที่เป็นอันตราย ทำให้ตลาดหลักทรัพย์ปิดตัวลดลงอย่างรุนแรงและการแห่ซื้อของ (panic buying) ในซูเปอร์มาร์เก็ต สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศสและประเทศอื่นอีกบางประเทศแนะนำให้ประชาชนของตนพิจารณาออกจากกรุงโตเกียว จากความกลัวว่าจะมีการปนเปื้อนนิวเคลียร์ที่ขยายลุกลามออกไป อุบัติเหตุดังกล่าวทำให้ความสนใจมึ่งไปยังปัญหามาตรฐานการออกแบบโครงสร้างแผ่นดินไหวนิวเคลียร์ญี่ปุ่น และส่งผลให้รัฐบาลประเทศอื่นประเมินโครงการนิวเคลียร์ของตนเช่นกัน จนถึงเดือนเมษายน พ.ศ. 2554 น้ำยังคงถูกเทเข้าไปในเครื่องปฏิกรณ์ที่ได้รับความเสียหายเพื่อหล่อเย็นแท่งเชื้อเพลิงที่กำลังหลอมละลายนั้น จอห์น ไพรซ์ อดีตสมาชิกฝ่ายนโยบายด้านความปลอดภัยที่บรรษัทนิวเคลียร์แห่งชาติของสหราชอาณาจักร กล่าวว่า "อาจใช้เวลา 100 ปี ก่อนที่แท่งเชื้อเพลิงที่กำลังหลอมละลายนั้นจะสามารถถูกนำออกจากโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะของญี่ปุ่นได้อย่างปลอดภัย"
วงแหวนไฟ
แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ที่เกิดขึ้นในแนววงแหวนไฟนี้ เช่น แผ่นดินไหวคาสคาเดีย แมกนิจูด 9.0 เกิดเมื่อ ค.ศ. 1700; แผ่นดินไหวโลมาพรีเอตาในแคลิฟอร์เนีย; แผ่นดินไหวภาคคันโตในประเทศญี่ปุ่นเมื่อปี ค.ศ. 1923 ทำให้มีผู้เสียชีวิตกว่า 130,000 ราย; แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ในฮันชินในปี 1995 และครั้งใหญ่ที่สุดที่เคยบันทึกไว้ คือแผ่นดินไหวเมื่อ ค.ศ. 2004 บริเวณมหาสมุทรอินเดีย แมกนิจูด 9.3 ทำให้เกิดคลื่นสึนามิพัดถล่มบริเวณโดยรอบ โดยเฉพาะอินโดนีเซียที่ถูกถล่มด้วยคลื่นขนาด 10 เมตร ทำให้มีผู้เสียชีวิตประมาณ 230,000 ราย
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
ระดับและขอบเขตความเสียหายอันเกิดจากแผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิที่เกิดตามมานั้นใหญ่หลวง โดยความเสียหายส่วนใหญ่นั้นเป็นผลจากคลื่นสึนามิ คลิปวิดีโอของเมืองที่ได้รับผลกระทบเลวร้ายที่สุดแสดงให้เห็นภาพของเมืองที่เหลือเพียงเศษซาก ซึ่งแทบจะไม่เหลือส่วนใดของเมืองเลยที่ยังมีสิ่งปลูกสร้างเหลืออยู่ การประเมินขอบเขตมูลค่าความเสียหายอยู่ในระดับหลายหมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ ภาพถ่ายดาวเทียมเปรียบเทียบก่อนและหลังในพื้นที่ที่ถูกทำลายล้างนั้นแสดงให้เห็นความเสียหายอย่างมโหฬารที่เกิดในหลายพื้นที่ แม้ญี่ปุ่นจะลงทุนเป็นมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐไปกับกำแพงกั้นน้ำต่อต้านสึนามิ ซึ่งลากผ่านอย่างน้อย 40% ของแนวชายฝั่งทั้งหมด 34,751 กิโลเมตร และมีความสูงถึง 12 เมตรก็ตาม แต่คลื่นสึนามิก็เพียงทะลักข้ามยอดกำแพงกั้นน้ำบางส่วน และทำให้กำแพงบางแห่งพังทลาย
หมู่เกาะบังกาเบอลีตุง
หมู่เกาะบังกาเบอลีตุง () เป็นจังหวัดหนึ่งในประเทศอินโดนีเซีย และเคยเป็นส่วนหนึ่งของจังหวัดสุมาตราใต้ ตั้งอยู่บริเวณชายฝั่งตะวันออกเฉียงใต้ของเกาะสุมาตรา ประกอบด้วยเกาะหลักสองแห่ง ได้แก่ เกาะบังกา และเกาะเบอลีตุง ซึ่งคั่นด้วยช่องแคบกัสปาร์ จังหวัดนี้ถูกแยกจากเกาะสุมาตราโดยช่องแคบบังกา จังหวัดนี้ติดกับทะเลนาตูนาทางทิศเหนือ ติดกับทะเลชวาทางทิศใต้ ติดกับช่องแคบการีมาตาทางทิศตะวันออก และติดกับจังหวัดสุมาตราใต้ทางทิศตะวันตก เมืองหลักคือปังกัลปีนัง ซึ่งเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจและการปกครอง เมืองอื่น ๆ ที่สำคัญ ได้แก่ ซุงไกลีอัต ตันจงปันดัน และมังการ์ สำหรับในปี ค.ศ. 2015 มีประชากร 1,372,813 คน ตัวจังหวัดตั้งอยู่บริเวณเส้นศูนย์สูตร จึงมีสภาพภูมิอากาศแบบป่าดิบชื้น จุดที่สูงที่สุดคือภูเขามารัส สูง 699 เมตร แม่น้ำสายสำคัญได้แก่ แม่น้ำเซอบูกู แม่น้ำบาตูรูซา และแม่น้ำเมนโด
เกาะซีเมอลูเวอ
และในวันที่ 28 มีนาคม พ.ศ. 2548 ได้เกิดแผ่นดินไหวขนาด 8.7 แมกนิจูด ซึ่งมีจุดศูนย์กลางอยู่บริเวณทางตอนใต้ของเกาะ หลังจากเกิดแผ่นดินไหวได้เกิดสึนามิขนาด 3 เมตรเข้าพัดถล่มชายฝั่งและโรงพยาบาลในเมืองซีนาบัง โดยความรุนแรงครั้งนี้สามารถรับรู้ได้ถึงมาเลเซีย สิงคโปร์ และไทย
จังหวัดสุมาตราตะวันตก
สุมาตราตะวันตก () หรือเรียกอย่างย่อว่า ซุมบาร์ () เป็นจังหวัดทางภาคตะวันตกของเกาะสุมาตรา ประเทศอินโดนีเซีย ประชากรในปี ค.ศ. 2010 มี 4,846,909 คน และในเดือนมกราคม ค.ศ. 2014 มีประชากร 5,098,790 คน มีเมืองหลักคือปาดัง และมีอาณาเขตครอบคลุมถึงเกาะเมินตาไว
ทะเลบาหลี
ทะเลบาหลีเกิดสึนามิหลายครั้ง การระเบิดของภูเขาไฟเติมโบราเมื่อ พ.ศ. 2358 ทำให้เกิดสึนามิเมื่อ 22 กันยายนที่จุด และอีกสามปีต่อมา (8 กันยายน พ.ศ. 2361) เกิดการปะทุของภูเขาไฟที่จุด นอกจากนั้นยังเกิดสึนามิเมื่อ พ.ศ. 2401 และ พ.ศ. 2460 ซึ่งมีความสูงของคลื่นสูงสุด และ ตามลำดับ
คลื่นสึนามิ
ประเทศในแถบมหาสมุทรอินเดียเหล่านี้ ยังไม่มีระบบเตือนภัยคลื่นสึนามิที่สมบูรณ์พอดังเช่นประเทศในภูมิภาคมหาสมุทรแปซิฟิก ส่วนหนึ่งเนื่องจากไม่มีภัยพิบัติที่เกิดจากคลื่นยักษ์ในภูมิภาคมานานแล้ว นับตั้งแต่เกิดคลื่นสึนามิจากการระเบิดของภูเขาไฟกรากะตัวในปี พ.ศ. 2426 (ค.ศ. 1883) ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 36,000 คน ภัยพิบัติสึนามิในมหาสมุทรอินเดียล่าสุดนี้ส่งผลให้ยูเนสโกและองค์การระหว่างประเทศหลายแห่งออกมาเคลื่อนไหว เรียกร้องให้มีการจัดตั้งระบบเตือนภัยสึนามิโลกขึ้น
สมิทธ ธรรมสโรช
จนกระทั่งหลังเหตุการณ์ครั้งนั้น ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในรัฐบาลพันตำรวจโททักษิณ ชินวัตร หลังจากการที่ สมิทธ ได้มีคำเตือนเกี่ยวกับเหตุการณ์คลื่นสึนามิ ถล่มภาคใต้ของประเทศไทย และต่อมาได้มีการจัดตั้งศูนยเตือนภัยพิบัติแห่งชาติขึ้น ทำให้ สมิทธ ได้รับหน้าที่เป็นประธานกรรมการอำนวยการ
เกาะสุมาตรา
ทางะวันออก แม่น้ำใหญ่พัดพาเอาตะกอนดินจากภูเขา ทำให้เกิดลุ่มกว้างขวาง พื้นที่ส่วนใหญ่ไม่เหมาะสำหรับการเกษตร อย่างไรก็ดี พื้นที่นี้มีความสำคัญทางเศรษฐกิจต่ออินโดนีเซียเป็นอย่างมาก สุมาตราผลิตน้ำมันทั้งจากบนดินและใต้ดิน ("from above the soil and underneath") กล่าวคือ ผลิตทั้งน้ำมันปาล์มและปิโตรเลียม
ท่าอากาศยานนานาชาติกูวาลานามู
ท่าอากาศยานนานาชาติกูวาลานามู () เป็นสนามบินนานาชาติในอำเภอเดอลีเซอร์ดัง จังหวัดสุมาตราเหนือ ประเทศอินโดนีเซีย อยู่ห่างจากเมืองเมดันไปประมาณ 39 กิโลเมตร สนามบินแห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อใช้งานแทนท่าอากาศยานนานาชาติโปโลนียา สนามบินแห่งนี้ตั้งอยู่ใกล้แหล่งเพาะปลูกปาล์มน้ำมัน และมีแผนพัฒนาให้เป็นสนามบินศูนย์กลางของเกาะสุมาตรา โดยสนามบินแห่งนี้ใหญ่เป็นอันดับที่สองรองจากท่าอากาศยานนานาชาติซูการ์โน-ฮัตตา แต่ที่นี่เป็นสนามบินแห่งแรกที่มีระบบขนส่งมวลชนโดยตรงกับตัวเมือง สนามบินแห่งนี้ถูกรวมในแผนพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศอินโดนีเซีย (MP3EI) และเป็นหนึ่งในยุทธศาสตร์สำคัญของตลาดการบินอาเซียน (ASEAN-SAM)
จังหวัดลัมปุง
ลัมปุงเป็นที่รู้จักกันดีจากภัยพิบัติแผ่นดินไหวและภูเขาไฟ โดยเมื่อวันที่ 10 พฤษภาคม ค.ศ. 2005 เกิดแผ่นดินไหวขนาด 6.4 ริกเตอร์ และก่อนหน้านั้นในปี ค.ศ. 1883 ตัวจังหวัดได้รับผลกระทบจากการระเบิดของภูเขาไฟกรากะตัว
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547
แผ่นดินไหวเกิดจากการยุบตัวของเปลือกโลกใต้มหาสมุทรอินเดีย กระตุ้นให้เกิดคลื่นสึนามิสูงราว 30 เมตร เข้าท่วมทำลายบ้านเรือนตามแนวชายฝั่งโดยรอบมหาสมุทรอินเดีย ประมาณการว่ามีผู้เสียชีวิตจากแผ่นดินไหวครั้งนี้ใน 14 ประเทศมากกว่า 230,000 - 280,000คนหรือมากกว่า 280,000 คน นับเป็นหนึ่งในภัยพิบัติทางธรรมชาติครั้งร้ายแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ ประเทศที่ได้รับความเสียหายมากที่สุดได้แก่ ประเทศอินโดนีเซีย รองลงมาคือประเทศศรีลังกา ประเทศอินเดีย และประเทศไทย ตามลำดับ
คลื่นสึนามิ
มีความเป็นไปได้ว่าเป็นคลื่นสึนามิในบริเวณ 3.ดาณุภา ไชยพรธรรม, 2552. สึนามิ - แผ่นดินไหว มหันตภัยใกล้ตัว : Tsunami - Earthquake Nature's Time Bomb, พิมพ์ครั้งที่1. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มายิก.
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547
ด้านเศรษฐกิจที่ได้รับผลกระทบมากที่สุด คือ อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว โดยจังหวัดที่ได้รับผลกระทบมากที่สุด คือ จังหวัดภูเก็ต พังงา และกระบี่ ซึ่งเป็นจังหวัดที่มีจำนวนนักท่องเที่ยวเสียชีวิต และบาดเจ็บมากที่สุด มีแหล่งท่องเที่ยวได้รับความเสียหายมาก จำนวน 8 แห่ง คือ
กิจจา ทวีกุลกิจ
นอกจากเหตุการณ์ทางการเมืองที่สร้างชื่อเสียงให้กับหมอนิด หมอนิดยังได้ทำนายทายทักถึงเหตุการณ์รุนแรงทางสามจังหวัดชายแดนภาคใต้อย่างแม่นยำล่วงหน้า และคอยเตือนทุกคนเรื่องภัยธรรมชาติต่าง ๆ ของเมืองไทยอยู่เสมอ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการเกิดแผ่นดินไหว เรื่องน้ำท่วม ที่สำคัญ ได้เคยทำนายเรื่องคลื่นยักษ์สึนามิ ล่วงหน้าก่อนที่คนไทยจะรู้จักคลื่นยักษ์ชนิดนี้
คลื่นสึนามิ
นอกจากการกระทบกระเทือนที่เกิดใต้น้ำแล้ว การที่พื้นดินขนาดใหญ่ถล่มลงทะเล หรือการตกกระทบพื้นน้ำของวัตถุ ก็สามารถทำให้เกิดคลื่นได้ คลื่นสึนามิที่เกิดในรูปแบบนี้จะลดขนาดลงอย่างรวดเร็วและไม่มีผลกระทบต่อชายฝั่งที่อยู่ห่างไกลมากนัก อย่างไรก็ตาม ถ้าแผ่นดินมีขนาดใหญ่มากพอ อาจทำให้เกิด เมกะสึนามิ ซึ่งอาจมีความสูงร่วมร้อยเมตรได้
เหตุการณ์พายุหมุนนาร์กิส พ.ศ. 2551
นายแอนดริว เคิร์กวูด ("Andrew Kirkwood") ผู้อำนวยการองค์กรการกุศลแห่งสหราชอาณาจักรเพื่อการพิทักษ์เยาวชน ("British charity Save The Children") แถลงว่า ตนกำลังพิเคราะห์จำนวนผู้เสียชีวิตห้าหมื่นรายและผู้ไร้บ้านอีกกว่าหลายล้านราย โดยเห็นว่าเป็นความรุนแรงที่ไม่เคยปรากฏมาก่อนในประวัติศาสตร์ชาติพม่า ซึ่งจำนวนดังกล่าวอาจมากกว่าจำนวนผู้เสียหายในเหตุการณ์สึนามิที่ประเทศศรีลังกาว่าหลายเท่าตัว
คลื่นสึนามิ
พ.ศ. 2547 (ค.ศ. 2004) - สึนามิจากแผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย คลื่นสึนามิครั้งแรกในประเทศไทยเกิดจากแผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย เมื่อวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2547 ระลอกคลื่นยักษ์ดังกล่าวทำให้มีผู้เสียชีวิตล่าสุดจำนวนกว่า 165,000 ราย (มากกว่า 105,000 รายเสียชีวิตในอินโดนีเซีย) คลื่นสึนามิได้ถาโถมเข้าถล่มและคร่าชีวิตผู้คนจำนวนมากที่อาศัยอยู่ในพื้นที่หรือบริเวณที่ใกล้กับจุดเกิดแผ่นดินไหว เช่น อินโดนีเซีย, ไทย, และพื้นที่บริเวณชายฝั่งทางตะวันตกเฉียงเหนือของมาเลเซีย ไปจนถึงพื้นที่ที่อยู่ห่างไกลออกไปหลายพันกิโลเมตรในบังกลาเทศ, อินเดีย, ศรีลังกา, หมู่เกาะมัลดีลฟ์, และแม้กระทั่งโซมาเลีย, เคนยา, และแทนซาเนีย ซึ่งตั้งอยู่ในแถบแอฟริกาตะวันออก
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
เขื่อนชลประทานฟูจินูมะในซูกางาวะแตก ทำให้เกิดอุทกภัยและน้ำได้พัดพาบ้านเรือนไปกับกระแสน้ำห้าหลัง มีผู้สูญหายแปดคน และศพผู้เสียชีวิตสี่ศพถูกค้นพบในเช้าวันรุ่งขึ้น ตามรายงาน ประชาชนท้องถิ่นบางคนพยายามซ่อมแซมรอยแตกของเขื่อนก่อนที่เขื่อนจะแตก เมื่อวันที่ 12 มีนาคม เขื่อน 252 แห่งถูกตรวจสอบ และพบว่าเขื่อนทั้งหกแห่งมีรอยแตกตื้น ๆ บริเวณสันเขื่อน อ่างเก็บน้ำที่เขื่อนคอนกรีตถ่วงน้ำหนักแห่งหนึ่งมีการพังทลายตามลาดที่ไม่น่าวิตกกังวล เขื่อนที่ได้รับความเสียหายทั้งหมดสามารถดำเนินการต่อไปโดยไม่มีปัญหา สี่เขื่อนในพื้นที่แผ่นดินไหวยังไม่สามารถเข้าถึงได้ เมื่อการติดต่อทางถนนสามารถเข้าถึงได้ ผู้เชี่ยวชาญจะถูกส่งไปตรวจสอบเพิ่มเติม
แรดชวา
คาบสมุทรอูจุงกูลนโดนทำลายล้างด้วยการระเบิดของภูเขาไฟกรากะตัวในปี พ.ศ. 2426 แรดชวากลับมาสร้างอาณานิคมอีกครั้งหลังการระเบิดแต่มนุษย์กลับมาเพียงจำนวนเล็กน้อยทำให้ที่นั่นเป็นสวรรค์ของแรด ในปี พ.ศ. 2474 เมื่อแรดชวาเกือบจะสูญพันธุ์จากสุมาตรา รัฐบาลของหมู่เกาะอินเดียตะวันออกของดัตช์ได้ประกาศกฎหมายอนุรักษ์แรดที่เหลืออยู่ ในปี พ.ศ. 2510 เมื่อมีการสำรวจจำนวนประชากรแรดชวาครั้งแรกในอูจุงกูลน พบว่ามีประชากรแรดเพียง 25 ตัว ในปี พ.ศ. 2523 ประชากรเพิ่มเป็นเท่าตัวคือประมาณ 50 ตัว แม้ว่าแรดชวาในอูจุงกูลนจะไม่มีศัตรูในธรรมชาติ แต่แรดก็ยังต้องแข่งขันในเรื่องทรัพยากรที่ขาดแคลนกับสัตว์ป่าชนิดอื่นซึ่งทำให้มีจำนวนของแรดชวาต่ำกว่าขีดความสามารถในการรองรับได้ของคาบสมุทร อูจุงกูลนบริหารโดยกรมป่าไม้ของอินโดนีเซีย มีหลักฐานการพบลูกแรดสี่ตัวในปี พ.ศ. 2549 มีเอกสารเกี่ยวกับเหตุการณ์นี้มากมาย
เลดีกากา
หลังจากที่เกิดเหตุแผ่นดินไหวขนาด 8.9 ในประเทศญี่ปุ่น จนทำให้เกิดคลื่นยักษ์สึนามิสูงกว่า 10 เมตรพัดถล่มเมืองเซ็นไดจนได้รับความเสียหาย กาก้า ได้รณรงค์จัดทำสายรัดข้อมือออกมาเพื่อหารายได้ช่วยเหลือผู้ประสบภัยดังกล่าว
โดยกาก้า ได้เปิดตัวสายรัดข้อมือสีขาว ตัวอักษรแดง ที่เขียนข้อความว่า "We Pray for Japan" พร้อมกับคำแปลภาษาญี่ปุ่น ซึ่งในสายรัดข้อมือนี้ยังมีภาพกรงเล็บที่เป็นสัญลักษณ์ชาว Little Monster แฟนคลับของเลดี้ กาก้า ปรากฏอยู่ด้วย
โดยกาก้ากล่าวว่า "ฉันออกแบบสายรัดข้อมือภาวนาเพื่อญี่ปุ่นนี้มา เพื่อนำรายได้ทั้งหมดมอบให้ผู้ประสบภัยสึนามิ ลุยเลย Monster" กาก้าบอกผ่านแฟนเพลงชาว Little Monster ของเธอทุกคน และเมื่อครั้งเธอไปญี่ปุ่นเธอก็สวมกำไลนี่ไปด้วย
การเกิดสึนามิครั้งนี้ได้พบร่างผู้เสียชีวิตแล้วมากกว่า 1000 ศพ และยังมีที่สูญหายอีกนับหมื่นรายในเมืองเซ็นได ซึ่งการเกิดแผ่นดินไหวครั้งนี้นับเป็นแผ่นดินไหวครั้งรุนแรงที่สุดติดหนึ่งในห้าอันดับแรกของโลกนับตั้งแต่ปี 1900 เป็นต้นมา ซึ่งนักวิทยาศาสตร์ยังระบุว่าแผ่นดินไหวครั้งนี้มีความรุนแรงมากกว่าที่เกิดขึ้นในเมืองไครซ์เชิร์ช นิวซีแลนด์ เมื่อเดือนที่แล้วถึง 8,000 เท่าเลยทีเดียว โดยรายได้ทั้งหมดไม่หักค่าใช่จ่ายกาก้านำไปบริจาคให้ชาวญี่ปุ่นรวมทั้งเงินส่วนหนึ่งจากเธอด้วย
เกาะสึชิมะ
สึชิมะ () เป็นเกาะหนึ่งของหมู่เกาะญี่ปุ่นที่ตั้งอยู่บริเวณช่องแคบเกาหลี กึ่งกลางระหว่างแผ่นดินญี่ปุ่นกับคาบสมุทรเกาหลี เดิมทีเกาะสึชิมะเป็นเกาะเดี่ยวผืนเดียว แต่ก็ต้องแบ่งออกเป็นสองส่วนจากการขุดคลองโอฟูนาโกชิเซโตะในปี ค.ศ. 1671 และแบ่งออกเป็นสามส่วนจากการขุดคลองมันเซกิเซโตะในปี ค.ศ. 1900 คลองที่ไหลผ่านใจกลางเกาะ ได้แบ่งเกาะสึชิมะออกเป็นสองส่วน คือ สึชิมะเหนือ (คามิจิมะ) และ สึชิมะใต้ (ชิโมะจิมะ) อย่างไรก็ตาม เกาะสึชิมะยังมีอาณาเขตครอบคลุมถึงเกาะเล็กน้อยต่าง ๆ โดยรอบกว่าอีก 70 เกาะ แต่ก็มักจะเรียกรวม ๆ ว่าเกาะสึชิมะ
เหตุระเบิดในบาหลี พ.ศ. 2545
เหตุระเบิดในบาหลี พ.ศ. 2545 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ในย่านท่องเที่ยวคูตา (Kuta) บนเกาะบาหลีของประเทศอินโดนีเซีย การโจมตีดังกล่าวเป็นพฤติการณ์ก่อการร้ายครั้งนองเลือดที่สุดในประวัติศาสตร์อินโดนีเซีย ซึ่งสังหารประชาชนไป 202 คน (รวมทั้งชาวออสเตรเลีย 88 คน และพลเมืองอินโดนีเซีย 38 คน) มีผู้ได้รับบาดเจ็บอีก 240 คน
คลื่นสึนามิ
ธูซิดดิดีส นักประวัติศาสตร์ชาวกรีก เสนอเมื่อ 426 ปีก่อนคริสตกาล ว่า คลื่นสึนามิเกี่ยวข้องกับแผ่นดินไหวใต้ทะเล แต่ความเข้าใจในธรรมชาติของคลื่นสึนามิยังมีเพียงเล็กน้อยกระทั่งคริสต์ศตวรรษที่ 20 และยังมีอีกมากที่ยังไม่ทราบในปัจจุบัน ขณะที่แผ่นดินไหวที่รุนแรงน้อยกว่ามากกลับก่อให้เกิดคลื่น พยายามพยากรณ์เส้นทางของคลื่นสึนามิข้ามมหาสมุทรอย่างแม่นยำ และยังพยากรณ์ว่าคลื่นสึนามิจะมีปฏิสัมพันธ์กับชายฝั่งแห่งหนึ่ง ๆ อย่างไร
พายุไต้ฝุ่นนีนา
สถานีตรวจวัดอากาศของเกาะตรูก (Truk Atoll) ตรวจวัดกระแสลมความเร็ว 60-70 ไมล์ต่อชั่วโมง พัดถล่มเกาะโมเอ็น(Moen Island) มีผู้เสียชีวิต 5 คนได้รับบาดเจ็บ 38 คน เนื่องจากดินถล่ม ประชาชนไม่มีที่อยู่ 40,000 คน ประเมินมูลค่าความเสียหายประมาณ 30,000-40,000 เหรียญดอลลาร์สหรัฐ (เทียบค่าดอลล่าร์ช่วงค.ศ.1987)
เกิดน้ำท่วมฉับพลัน บนเกาะอาคาร 20% ของทั้งหมดได้รับความเสียหาย
หมู่บ้านชาวประมง 14 แห่งได้รับความเสียหายยับเยินจากสตอร์มเซิร์จ อาคารและบ้านเรือนของประชาชนพังเสียหายรวมประมาณ 35,000 หลัง มีผู้เสียชีวิตประมาณ 540-687 คน ประชาชนไม่มีทีอยู่อาศัยประมาณ 80,000-100,000 คน ประเมินความเสียหายที่ 26,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (เทียบค่าดอลล่าร์ช่วงค.ศ.1987) สภากาชาด 9 ประเทศมาช่วยฟื้นฟูความเสียหายกลับมา ช่วยรักษาคนที่ได้รับบาดเจ็บ ประธานาธิบดี คอราซอน อากีโน ในขณะนั้น ประกาศว่า 4 เขตของเกาะลูซอนให้อยู่ในสถานการณ์ฉุกเฉิน
อ่าวมาหยา
ภายหลังเหตุการณ์แผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 คลื่นสึนามิได้กวาดทำลายสิ่งปลูกสร้างเดิมที่มีอยู่บนเกาะ และทำให้ภูมิทัศน์ของอ่าวกลับคืนสู่ธรรมชาติตามเดิม
2004 สึนามิ ภูเก็ต
2004 สึนามิ ภูเก็ต (; ) เป็นภาพยนตร์สเปน กำกับโดยฆวน อันโตนิโอ บาโยนา จากบทภาพยนตร์ของเซร์ฆิโอ เฆ. ซันเชซ ดัดแปลงจากเรื่องราวของครอบครัวชาวสเปนที่เดินทางมาพักผ่อนที่จังหวัดภูเก็ต เป็นผู้รอดชีวิตจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 นำแสดงโดยนาโอมิ วัตส์ และยวน แม็คเกรเกอร์
เสือโคร่งสุมาตรา
สถานะของเสือโคร่งสุมาตราในธรรมชาติก็นับว่าใกล้สูญพันธุ์อย่างวิกฤตแล้ว โดยคาดว่ามีจำนวนราว 400-450 ตัว เท่านั้นโดยสถานที่ ๆ พบมากที่สุด คือ อุทยานแห่งชาติเครินซีเซบลัท ที่อยู่ทางตะวันตกของเกาะ มีประมาณ 160 ตัว นับว่าเป็นครึ่งหนึ่งของประชากรเสือโคร่งสุมาตราทั้งหมด โดยสาเหตุสำคัญที่ทำให้เสือโคร่งสุมาตราใกล้สูญพันธุ์ คือ การล่าเพื่อเอาอวัยวะต่าง ๆ ไปทำเป็นยาตามความเชื่อ โดยพรานผู้ล่าจะล่าโดยการใช้กับดักเป็นบ่วงรัดเท้า ซึ่งจะทำให้เกิดบาดแผลฉกรรจ์ อาจบาดลึกเข้าไปถึงกระดูก และตัดข้อเท้าของเสือโคร่งสุมาตราให้ขาดได้เลย
2022 สึนามิ วันโลกสังหาร
นายกรัฐมนตรีไตรภพเชื่อถือและเชื่อมั่นการคาดการณ์ภัยพิบัติของ ดร.สยาม อย่างมาก แต่ด้วยลักษณะของภัยธรรมชาติโดยเฉพาะอย่างยิ่งการเกิดแผ่นดินไหว และคลื่นยักษ์สึนามินั้นไม่สามารถคาดเดาได้ว่าจะเกิดขึ้นเมื่อไหร่และที่ไหน ด้วยเหตุนี้ทำให้ ดร.สยาม คำนวณการเกิดแผ่นดินไหวที่มีผลต่อชีวิตประชาชนผิดพลาด สร้างความตระหนกให้แก่ประชาชนทั่วประเทศ เขาจึงถูกกดดันอย่างหนักจาก สมชาติ (ชลิต เฟื่องอารมย์) หัวหน้าพรรคการเมืองร่วมรัฐบาล
คลื่นสึนามิ
พ.ศ. 2503 (ค.ศ. 1960) - สึนามิชิลี (Chilean tsunami) แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ชิลี (The Great Chilean Earthquake)แมกนิจูด 9.5 ซึ่งเป็นระดับที่รุนแรงที่สุดเท่าที่เคยมีการบันทึกไว้ เกิดขึ้นบริเวณนอกชายฝั่งตอนกลางทางใต้ของประเทศชิลี ก่อให้เกิดคลื่นสึนามิที่สร้างความวิบัติหายนะอย่างรุนแรงที่สุดในคริสต์ศตวรรษที่ 20 คลื่นสึนามิเคลื่อนตัวเข้าสู่ชายฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกทั้งหมด ขนาดคลื่นมีความสูงถึง 25 เมตร เมื่อคลื่นสึนามิเคลื่อนตัวเข้าถล่มโอกินาวา ประเทศญี่ปุ่น หลังจากเกิดแผ่นดินไหวนานเกือบ 22 ชั่วโมงนั้น ขนาดความสูงของคลื่นที่มีการบันทึกไว้ระบุว่าสูงถึง 10 ฟุตเหนือระดับกระแสน้ำ ประมาณการณ์ว่าจำนวนผู้เสียชีวิตจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิที่เกิดขึ้นตามมามีจำนวนระหว่าง 490 - 2,290 ราย
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
ตามชายฝั่งแปซิฟิกของเม็กซิโกและอเมริกาใต้ มีรายงานคลื่นสึนามิพัดถล่ม แต่ในหลายพื้นที่ได้ก่อให้เกิดความเสียหายเพียงเล็กน้อยไปจนถึงไม่เกิดผลกระทบเลย มีรายงานว่าคลื่นสูง 1.5 เมตรพัดเข้าถล่มเปรู และบ้านเรือนมากกว่า 300 หลังคาเรือนได้รับความเสียหาย คลื่นสึนามิในชิลีเองก็มีขนาดใหญ่พอที่จะก่อให้เกิดความเสียหายแก่บ้านเรือนมากกว่า 200 หลังคาเรือน โดยมีคลื่นสูงถึง 3 เมตร ในหมู่เกาะกาลาปาโกส มี 260 ครอบครัวได้รับความช่วยเหลือหลังคลื่นสูง 3 เมตรพัดเข้าถล่ม คลื่นดังกล่าวมาถึงยี่สิบชั่วโมงหลังแผ่นดินไหว แต่ก็หลังประกาศแจ้งเตือนภัยสึนามิถูกยกเลิกไปแล้ว สิ่งปลูกสร้างบนหมู่เกาะได้รับความเสียหายอย่างหนัก และมีรายงานผู้ได้รับบาดเจ็บหนึ่งคน แต่ไม่มีรายงานผู้เสียชีวิต
รายชื่อพายุไต้ฝุ่นแปซิฟิกที่ถูกถอนชื่อ
นอกจากเหตุผลด้านอนุภาพทำลายล้างแล้วยังมีชื่ออื่นที่ถูกปลดด้วยเหตุผลอื่น คือ เมื่อปี พ.ศ. 2545 ชื่อ "หนุมาน" (Hanuman) ถูกปลดจากการคัดค้านของกรมอุตุนิยมวิทยาแห่งอินเดีย ด้วยเหตุผลด้านศาสนา นอกจากนี้ชื่อ "โกโด" (Kodo) ที่ถูกนำมาแทนที่ในปี พ.ศ. 2545 ก็ไม่ได้มีการนำมาใช้ ในปี พ.ศ. 2547 ชื่อ "ยันยัน" (Yanyan) และ "เถ่งเถง" (Tingting) ก็ถูกถอดออกตามคำขอของหอสังเกตการณ์ฮ่องกง ทั้งหมดรวมเป็น 9 รายชื่อในรายการที่มีการเปลี่ยนแปลงการสะกดคำ ในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2557 ชื่อ "โซนามุ" (Sonamu) ได้ถูกถอดออกตามคำร้องของประเทศมาเลเซีย เนื่องจากก่อให้เกิดความตื่นตระหนก เพราะออกเสียงคล้ายกับคำว่า "สึนามิ" ในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2558 ชื่อ "ชงดารี" ถูกตั้งขึ้นมาเพื่อแทนชื่อ "โซนามุ" ต่อมาในการประชุมเซสชั่นที่ 46 ของคณะกรรมการพายุไต้ฝุ่น มีการระบุข้อสังเกตว่าชื่อ "บิเซนเต" เป็นชื่อที่ปรากฏทั้งรายชื่อพายุหมุนเขตร้อนสำหรับมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันตกเฉียงเหนือ และมหาสมุทรแปซิฟิกด้านตะวันออกเฉียงเหนือ จึงมีการตั้งชื่อ "แลง" ขึ้นมาแทนบิเซนเตในรายชื่อพายุหมุนเขตร้อนสำหรับมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันตกเฉียงเหนือ เพื่อป้องกันและหลีกเลี่ยงความสับสนที่อาจจะเกิดขึ้น
คลื่นสึนามิ
สัตว์จำนวนมากรู้โดยสัญชาตญาณถึงอันตรายที่จะเกิดขึ้น และได้หนีภัยขึ้นไปยังพื้นที่สูง ก่อนหน้าที่น้ำทะเลจะซัดเข้าฝั่ง แผ่นดินไหวที่ลิสบอนเป็นกรณีแรกที่มีการบันทึกไว้เป็นเอกสารหลักฐาน เกี่ยวกับปรากฏการณ์ดังกล่าวในทวีปยุโรป ปรากฏการณ์ในลักษณะนี้ ได้รับการบันทึกไว้เช่นกันในศรีลังกาในปี พ.ศ. 2547 เมื่อเกิดเหตุการณ์แผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย นักวิทยาศาสตร์บางรายสงสัยว่าสัตว์ต่าง ๆ อาจมีความสามารถในการรับสัญญาณคลื่นเรย์ลีความถี่ต่ำ (subsonic Rayleigh waves) ได้จากการไหวของแผ่นดินในช่วงเวลาไม่กี่นาที หรือไม่กี่ชั่วโมง ก่อนที่คลื่นใต้น้ำจะพัดกระหน่ำเข้าสู่ชายฝั่ง
ฤดูพายุไต้ฝุ่นแปซิฟิก พ.ศ. 2561
พายุโซนร้อนบารีจัตทำให้เกิดแผ่นดินถล่มกว่า 12 ครั้งในจังหวัดบาตาเนส ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดเหตุการณ์แผ่นดินถล่มครั้งใหญ่และมหาอุทกภัย ในดินซึ่งอิ่มตัวจากอิทธิพลของพายุนี้และจากพายุมังคุดความเสียหายในจังหวัดชิซูโอกะอยู่ที่ 1 หมื่นล้านเยน (96.7 ล้านดอลลาร์สหรัฐ)มีผู้เสียชีวิตจากพายุนี้ในช่วงเดือนตุลาคมจำนวน 3 คน โดยเป็นชาวเกาหลีใต้ 2 คน แม้ว่าพายุกองเร็ยจะไม่ได้พัดขึ้นฝั่งโดยตรงบนเกาะคีวชูและเกาะชิโกกุ แต่แถบเมฆฝนด้านนอกได้ส่งผลกระทบกับสองเกาะดังกล่าว โดยในเกาะชิโกกุ วัดปริมาณน้ำฝนสะสมได้ถึง 300 มม. ในจังหวัดนางาซากิกว่า 12,000 ครัวเรือนต้องอยู่อาศัยโดยไร้ไฟฟ้า ส่วนในจังหวัดฟูกูโอกะ มีรายงานผู้เสียชีวิตจากฝนตก โดยมีความเสียหายภาคการเกษตรในจังหวัดโอกินาวะและจังหวัดมิยาซากิประมาณ 12.17 พันล้านเยน (106.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณ 3.5 พันล้านบาท)
2022 สึนามิ วันโลกสังหาร
2022 สึนามิ วันโลกสังหาร () เป็นภาพยนตร์ไทยที่เข้าฉายในวันที่ 28 พฤษภาคม พ.ศ. 2552 นำแสดงโดย พิศาล ศรีมั่นคง, สิรินดา เจนเซ่น, ภาณุเดช วัฒนสุชาติ, สุเชาว์ พงษ์วิไล, ชุมพร เทพพิทักษ์, ชลิต เฟื่องอารมย์, นิชาภา ประกรณ์กิจวัฒนา, ปริญญา วงษ์ศิลป์ อำนวยการสร้าง, บทภาพยนตร์และกำกับการแสดงโดย ทรนง ศรีเชื้อหลังจากเหตุการณ์สึนามิในวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2547 ทำให้ประเทศไทยได้รับผลกระทบจากสภาวะโลกที่เปลี่ยนแปลงไป ไม่ว่าจะเป็นปรากฏการณ์เอลนีโญ, ลานีญา, ทุพภิกขภัย, อุทกภัย, แผ่นดินไหวนับครั้งไม่ถ้วนและทวีความรุนแรงขึ้นเรื่อย ๆ
แผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2555
หลังจากแผ่นดินไหว ศูนย์บริการข้อมูลข่าวสารมหาสมุทรแห่งชาติอินเดีย (Indian National Centre for Ocean Information Services) มีคำเตือนสีแดงให้ระวังคลื่นสึนามิระดับสูงในหมู่เกาะอันดามันและนิโคบาร์ด้วย และในเวลา 20:18 ทาง PTWC ก็ออกเอกสารยกเลิกการเตือนสึนามิ โดยพบคลื่นที่เกิดเป็นคลื่นขนาดเล็กเท่านั้น เนื่องจากแนวการเคลื่อนของรอยเลื่อนเป็นแบบทรานส์ฟอร์มจึงไม่ได่สร้างคลื่นสึนามิขนาดใหญ่เหมือนรอยเลื่อนแบบมุดตัว มีผู้เสียชึวิต 5 รายจากเหตุการณ์ครั้งนี้ สาเหตุจากหัวใจวายและช็อค
อุรังอุตังสุมาตรา
มีการสังเกตพบว่า อุรังอุตังสุมาตราป่าในบึง Suaq Balimbing สามารถใช้เครื่องมือได้ อุรังอุตังจะหักกิ่งไม้ที่มีขนาดยาวประมาณหนึ่งฟุต จากนั้นจึงหักกิ่งอ่อนออกและเสียดสีปลายด้านหนึ่ง จากนั้น มันจะใช้แท่งไม้ดังกล่าวเพื่อขุดเข้าไปในโพรงต้นไม้เพื่อหาปลวก พวกมันยังใช้แท่งไม้แหย่ผนังรังผึ้ง โดยขยับไปมา แล้วจึงจับเอาน้ำผึ้ง นอกเหนือจากนั้น อุรังอุตังยังใช้เครื่องมือในการกินผลไม้ด้วย เมื่อผลของต้นช้างไห้สุก สันเปลือกที่แข็งของมันจะอ่อนลงจนกระทั่งเปิดออก ภายในผลของมันคือเมล็ดที่อุรังอุตังชอบกิน แต่เมล็ดจะถูกหุ้มด้วยขนคล้ายเส้นใยแก้ว ซึ่งจะสร้างความเจ็บปวดให้แก่อุรังอุตังหากกินเข้าไป อุรังอุตังที่กินผลช้างไห้จะเลือกแท่งไม้ยาวห้านิ้ว แล้วหักเปลือกไม้ออก แล้วจึงค่อย ๆ รวบรวมเส้นขนโดยใช้แท่งไม้ดังกล่าว เมื่อผลไม้ปลอดภัยที่จะกินแล้ว มันก็จะกินเมล็ดโดยใช้แท่งไม้หรือนิ้วมือ ถึงแม้ว่าบึงที่คล้ายกันจะสามารถพบได้บนเกาะบอร์เนียว แต่อุรังอุตังบอร์เนียวไม่ใช้อุปกรณ์ประเภทนี้
พระพรหมสุธี (เสนาะ ปญฺญาวชิโร)
ได้ให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยทางธรรมชาติตามโอกาสอันควรตลอดมา อาทิ ได้มอบเครื่องนุ่งห่ม ให้แก่ประชาชนในถิ่นทุรกันดารในเขตปกครองหนตะวันออก และมอบปัจจัย อัฐบริขารที่จำเป็นให้แก่พระภิกษุสามเณรที่ประสบอุทกภัยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ รวมทั้งได้มอบเงินช่วยเหลือผู้ประสบธรณีพิบัติภัย (สึนามิ) ผ่านสำนักนายกรัฐมนตรีและสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ ในนามวัดโสธรวราราม วรวิหาร อีกทั้งได้รับมอบหมายจากกรรมการมหาเถรสมาคมเดินทางไปตรวจเยี่ยมเพื่อเป็นขวัญ และกำลังใจแก่พระภิกษุสามเณรในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ นอกจากนี้ ได้ให้จัดพิมพ์ปฏิทิน พุทธศักราช 2549 ที่ระลึกพระพุทธโสธรเพื่อแจกจ่ายแก่พุทธศาสนิกชนและวัดต่าง ๆ ทั่วประเทศ
เกาะสุมาตรา
แกนที่ยาวที่สุดของเกาะอยู่ในแนวตะวันตกเฉียงเหนือไปตะวันออกเฉียงใต้ โดยผ่านเส้นศูนย์สูตรตรงกลาง พื้นที่ด้านในของเกาะแบ่งเป็น 2 เขตทางภูมิศาสตร์ใหญ่ ๆ คือ เทือกเขาบารีซัน (Barisan Mountains) ทางตะวันตกและพื้นที่ลุ่มทางตะวันออก
เกาะสุมาตรา
สุมาตรา หรือ ซูมาเตอรา (; ) คือเกาะที่มีขนาดเป็นอันดับ 6 ของโลก (มีขนาดประมาณ 470,000 กม.²) และเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดของประเทศอินโดนีเซีย
มินามิซังริกุ
พื้นที่ส่วนใหญ่ของมินามิซันริกุถูกทำลายจากเหตุแผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554 โดยที่อาคารส่วนใหญ่ถูกคลื่นกวาดไปถึง 16 เมตรหรือมากกว่า ประชากรเมืองกว่าครึ่ง หรือ 9,500 คน สูญหาย และเกือบจะแน่ใจได้ว่าเสียชีวิต หากจำนวนดังกล่าวได้รับการยืนยัน การสูญเสียชีวิตในเมืองแห่งนี้จะถือเป็นร้อยละยอดผู้เสียชีวิตสูงสุดของญี่ปุ่นทั้งประเทศจากคลื่นสึนามิ อย่างไรก็ตาม ประชากร 9,700 คนได้รับยืนยันว่ารอดชีวิต และอพยพไปแล้ว
เรือหลวงจักรีนฤเบศร
ในวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2547 ช่วยเหลือประชาชนจากเหตุการณ์คลื่นยักษ์สึนามิ โดยกองเรือยุทธการจัดตั้งหมู่เรือช่วยเหลือผู้ประสบภัยในทะเล โดยมีกำลังพลรวมทั้งสิ้น 760 นาย ซึ่งประกอบด้วยเรือหลวง"จักรีนฤเบศร" เรือหลวงนเรศวรและชุดแพทย์เคลื่อนที่ โดยมีภารกิจหลักคือค้นหาและช่วยเหลือผู้ประสบภัย ให้การรักษาพยาบาลบริเวณเกาะต่างๆ และพื้นที่ทะเลด้านใต้ของเกาะภูเก็ต และเก็บกู้ศพและลำเลียงศพจากเกาะพีพีดอน นอกจากนั้นยังให้การสนับสนุนและรับการตรวจเยี่ยมจากนายกรัฐมนตรีพร้อมคณะและกองทัพเรือ
รัฐภูมิ อยู่พร้อม
หลังเหตุการณ์คลื่นสึนามิเนื่องจากแผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 เข้าทำลายชายฝั่งทะเลอันดามันที่รัฐภูมิรอนแรมใช้ชีวิตอยู่ เขาเดินทางเข้าไปช่วยเหลือฟื้นฟูชาวบ้านผู้ประสบภัยพิบัติ ต่อมาได้ร่วมกับอาสาสมัครก่อตั้งชมรมชื่อ ชมรม 1500 ไมล์ และปัจจุบันกลายเป็น มูลนิธิ 1500 ไมล์ มีวัตถุประสงค์เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนและฟื้นฟูชีวิตความเป็นอยู่ของผู้ประสบภัย และรณรงค์การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติทางน้ำ
พิพิธภัณฑ์สึนามิระหว่างประเทศ
พิพิธภัณฑ์สึนามิระหว่างประเทศ () เป็นพิพิธภัณฑ์ขนาดเล็กในหมู่บ้านบางเนียง อยู่ในกลางพื้นที่ของเขาหลัก ที่ห่างจากทางตอนใต้ของตำบลโคกเคียนไม่กี่กิโลเมตร ในอำเภอตะกั่วป่า จังหวัดพังงา ซึ่งอยู่บนชายฝั่งด้านตะวันตกของประเทศไทย พิพิธภัณฑ์แห่งนี้ตั้งขึ้นเพื่อระลึกถึงผลกระทบจากเหตุการณ์สึนามิที่เกิดขึ้นอย่างรุนแรงในวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2547 ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิต 5,231 ราย และได้รับบาดเจ็บ 8,457 รายในประเทศไทย โดยประมาณ 80% เป็นผู้มีถิ่นอาศัยอยู่ในพื้นที่เขาหลัก
แผ่นดินไหวในจังหวัดมิยางิ พ.ศ. 2554
แผ่นดินไหวในจังหวัดมิยางิ พ.ศ. 2554 () ซึ่งวัดแรงสั่นสะเทือนได้แมกนิจูด 7.4 แต่สำนักงานธรณีวิทยาสหรัฐอเมริกาวัดแรงสั่นสะเทือนได้แมกนิจูด 7.1 เมื่อวันที่ 7 เมษายน พ.ศ. 2554 เมื่อเวลา 23.32 น. ตามเวลาในประเทศญี่ปุ่น หรือ 21.32 น. ตามเวลาในประเทศไทย ซึ่งจุดศูนย์กลางการเกิดแผ่นดินไหวอยู่ห่างจากชายฝั่งเมืองเซ็นได จังหวัดมิยางิ ภูมิภาคโทโฮกุ ประเทศญี่ปุ่น ไปทางทิศตะวันออกประมาณ 66 กิโลเมตร (41 ไมล์) โดยเกิดลึกลงไปในใต้ทะเลประมาณ 40 กิโลเมตร (41 ไมล์) ญี่ปุ่นเผชิญแผ่นดินไหวระลอกใหม่เสียชีวิต 2 คน โดยหลังจากการสั่นสะเทือนของแรงแผ่นดินไหว ได้มีประกาศเตือนคลื่นสึนามิในทันทีโดยระบุว่าจะเกิดขึ้นที่ชายฝั่งในทิศตะวันออกเฉียงเหนือของเกาะฮนชู แต่หลังจากนั้นได้มีการยกเลิกเตือนภัยคลื่นสึนามิใน 90 นาทีต่อมา โดยมีรายงานการสูญเสียชีวิตและบาดเจ็บที่ยืนยันได้เป็นจำนวนมากคือมีผู้เสียชีวิตแล้ว 4 คน บาดเจ็บอีก 141 คน
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
ทีมวิจัยร่วมจากมหาวิทยาลัยแห่งชาติโยโกฮามะและมหาวิทยาลัยโตเกียว ยังรายงานว่าสึนามิที่อ่าวเรียวริ โอฟูนาโตะ มีความสูงประมาณ 30 เมตร พวกเขาพบอุปกรณ์ประมงกระจัดกระจายอยู่บนผาสูงเหนืออ่าว ที่ทาโร อิวาเตะ นักวิจัยมหาวิทยาลัยโตเกียวรายงานว่า ความสูงของคลื่นสึนามิที่ประเมินไว้อยู่ที่ 37.9 เมตร ถึงไหลเขาที่อยู่ห่างจากแนวชายฝั่งประมาณ 200 เมตร เช่นเดียวกัน ที่ไหล่เขาของภูเขาใกล้เคียง 400 เมตร จากท่าเรือประมงอาเนโยชิ (姉吉漁港) บนคาบสมุทรโอโมเอะ (重茂半島) ในมิยาโกะ จังหวัดอิวะเตะ มหาวิทยาลัยวิทยาศาสตร์ทางทะเลและเทคโนโลยีโตเกียว พบว่า คลื่นสึนามิที่ประเมินไว้สูงถึง 38.9 เมตร ความสูงระดับนี้คาดว่าน่าจะเป็นประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น จนถึงวันที่รายงาน ซึ่งเกิน 38.2 เมตร จากแผ่นดินไหวเมจิ-ซังริกุ พ.ศ. 2439
ตัลกาอัวโน
ตัลกาอัวโนยังมีประวัติการประสบกับภัยพิบัติทางธรรมชาติอย่างแผ่นดินไหวและสึนามิ เมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2377 และวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2503 เมืองเสียหายอย่างหนักจากคลื่นสึนามิพัดถล่ม โดยเฉพาะในปี พ.ศ. 2503 เมืองถูกทำลายไปกว่าร้อยละ 65 และแผ่นดินไหวเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2553 ก็ยังก่อให้เกิดสึนามิท่วมพื้นที่บางส่วนของเมือง โดยเฉพาะเขตท่าเรือซึ่งเป็นที่ตั้งของโรงงานอุตสาหกรรมหลายแห่ง
คลื่นสึนามิ
formula_1
ความตกลงอาเซียนว่าด้วยมลพิษจากหมอกควันข้ามแดน
ความตกลงเป็นปฏิกิริยาตอบโต้วิกฤติการณ์ด้านสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในคริสต์ทศวรรษ 1990 ที่ส่วนใหญ่มีสาเหตุมาจากการถางป่าโดยการเผาในเกาะสุมาตราในอินโดนีเชีย ภาพจากดาวเทียมแสดงให้เห็นจุดต่างๆ ทั่วบอร์เนียว, สุมาตรา, คาบสมุทรมาลายู และอื่นๆ ที่มีผลกระทบกระเทือนอย่างรุนแรงต่อมาเลเซีย, สิงคโปร์ และบ้างในประเทศไทย และ บรูไน
แผ่นดินไหวที่เกาะซามาร์ พ.ศ. 2555
แผ่นดินไหวนอกชายฝั่งเกาะซามาร์ พ.ศ. 2555 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 31 สิงหาคม พ.ศ. 2555 เวลา 20.47 น. ตามเวลาท้องถิ่น (12:47 UTC) ในประเทศฟิลิปปินส์ เกาะวิซายาสที่มีประชากรอาศัยอยู่ก็ได้รับผลจากแผ่นดินไหวด้วยความรุนแรง 7.6 โมเมนต์แมกนิจูด แผ่นดินไหวดังกล่าวมีความลึก 34.9 กิโลเมตร มีการประกาศเตือนภัยสึนามิในเขตแปซิฟิกและถูกยกเลิกไปในสองชั่วโมง กลุ่มเกาะฟิลิปปินส์ตั้งอยู่ในเขตวงแหวนไฟแปซิฟิก ที่ซึ่งเกิดแผ่นดินไหวและการปะทุของภูเขาไฟเป็นประจำ
อ่าวซางามิ
จุดเหนือศูนย์เกิดแผ่นดินไหวในเหตุแผ่นดินไหวครั้งใหญ่คันโต เมื่อ พ.ศ. 2466 อยู่ลึกใต้เกาะอิซูโอชิมะ ในอ่าวซางามิ ส่งผลให้โตเกียว เมืองท่าโยโกฮามะ รวมทั้งจังหวัดโดยรอบทั้งชิบะ คานางาวะ และชิซูโอกะถูกทำลายจนราบ และความเสียหายยังแผ่ขยายไปทั่วภูมิภาคคันโต เนื่องจากพื้นดินใต้ทะเลทางตอนเหนือของอ่าวค่อนข้างตื้น และผลกระทบจากสึนามิและไต้ฝุ่นได้ก่อให้เกิดความเสียหายอย่างหนักบนพื้นที่ชายฝั่งโชนัน รวมทั้งวัดโคโตกุ () ที่เป็นที่ตั้งของพระพุทธรูปไดบุตสึ () ในช่วงที่เกิดสึนามิครั้งใหญ่เมื่อ พ.ศ. 2041
แผ่นดินไหวในประเทศกัวเตมาลา พ.ศ. 2555
แผ่นดินไหวบริเวณชายฝั่งประเทศกัวเตมาลา พ.ศ. 2555 ขนาด 7.4 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555 เวลา 10.35 น. ตามเวลาท้องถิ่น บริเวณชายฝั่งประเทศกัวเตมาลา ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต 52 คน บาดเจ็บ 155 คน แรงสั่นสะเทือนไปไกลถึงเมืองหลวงของเม็กซิโก และเกิดแผ่นดินไหวตามถึง 9 ครั้ง หอสังเกตการณ์สิ่งแวดล้อมของเอลซัลวาดอร์ประกาศเตือนภัยคลื่นยักษ์สึนามิ
คลื่นสึนามิ
คลื่นสึนามิที่สูงที่สุดที่เคยมีการบันทึกไว้มีความสูงกว่า 500 เมตร โดยเกิดจากแผ่นดินถล่มที่รัฐอลาสกาในปี พ.ศ. 2501 (ค.ศ. 1958) อย่างไรก็ตาม เมื่อคลื่นไปถึงทะเลเปิดมันได้สลายตัวไปอย่างรวดเร็ว ความสูงของคลื่นสึนามินั้นถูกกำหนดโดยลักษณะของพื้นที่มากกว่าพลังงานที่เกิดจากแผ่นดินถล่ม
มอนส์ เซลเมร์เลิฟ
เซลเมร์เลิฟเป็นหนึ่งในผู้รอดชีวิตจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 โดยในขณะนั้นเขาและครอบครัวอยู่ในระหว่างการพักผ่อนที่เขาหลัก จังหวัดพังงา
การปะทุของภูเขาไฟกรากะตัว ค.ศ. 1883
การปะทุของภูเขาไฟกรากะตัว ค.ศ. 1883 ในหมู่เกาะอินเดียตะวันออกของเนเธอร์แลนด์ (หรือปัจจุบันคืออินโดนีเซีย) เริ่มต้นในวันอาทิตย์ 26 สิงหาคม 1883 (ซึ่งมีต้นกำเนิดตั้งแต่เดือนพฤษภาคมของปีนั้น) และรุนแรงที่สุดเมื่อวันจันทร์ที่ 27 สิงหาคม เมื่อ 70% ของเกาะและหมู่เกาะที่อยู่รอบ ๆ ได้ถูกทำลายเป็นแอ่งยุบปากปล่อง และกิจกรรมเกี่ยวกับแผ่นดินไหวยังถูกรายงานว่าดำเนินการต่อจนถึงกุมภาพันธ์ 1884 ถึงแม้ว่าการรายงานภายหลังถูกยกเลิกโดย Rogier Verbeek หลังจากทำการสำรวจการปะทุ การปะทุครั้งนี้ถือว่าเป็นการปะทุภูเขาไฟที่มีการเสียชีวิตมากที่สุดและเป็นอันตรายที่สุดเท่าที่บันทึกไว้ในประวัติศาสตร์ อย่างน้อย 36,417 คนได้เสียชีวิตจากการปะทุและมีการเกิดซึนามิหลังจากการปะทุอีกด้วย นอกจากนี้ผลกระทบเพิ่มเติมที่สำคัญก็ยังรู้สึกรอบโลกในหลายวันและหลายสัปดาห์หลังจากการปะทุของภูเขาไฟ
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
แผ่นดินไหวเกิดขึ้นเมื่อเวลา 14.46 น. ตามเวลามาตรฐานญี่ปุ่น ห่างจากแนวชายฝั่งญี่ปุ่นที่ใกล้ที่สุดไปราว 67 กิโลเมตร และตอนแรกมีการประเมินว่าคลื่นสึนามิจะใช้เวลาเดินทางมายังพื้นที่แรกที่ได้รับผลกระทบระหว่าง 10 ถึง 30 นาที ตามด้วยพื้นที่เหนือขึ้นไปและใต้ลงมาตามภูมิศาสตร์ของแนวชายฝั่ง หลังเกิดแผ่นดินไหวขึ้นหนึ่งชั่วโมงเล็กน้อย เมื่อเวลา 15.55 น. ตามเวลามาตรฐานญี่ปุ่น คลื่นสึนามิได้รับรายงานว่าพัดเข้าท่วมท่าอากาศยานเซ็นได ซึ่งตั้งอยู่ใกล้ชายฝั่งจังหวัดมิยางิ โดยคลื่นได้พัดพาเอารถยนต์และเครื่องบิน ตลอดจนท่วมอาคารเป็นจำนวนมากขณะที่คลื่นถาโถมเข้าไปในแผ่นดิน นอกจากนี้ ยังมีรายงานคลื่นสึนามิความสูง 4 เมตรเข้าถล่มจังหวัดอิวะเตะ เขตวากาบายาชิในเซ็นไดยังได้รับผลกระทบค่อนข้างหนักเป็นพิเศษ แหล่งอพยพคลื่นสึนามิที่กำหนดไว้อย่างน้อย 101 แห่งได้รับความเสียหายจากคลื่น
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น นาโอโตะ คัง กล่าวว่า "ในช่วงเวลาหกสิบห้าปีนับตั้งแต่สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่สอง วิกฤตการณ์ครั้งนี้นับว่าร้ายแรงและยากลำบากที่สุดสำหรับญี่ปุ่น" สำนักงานตำรวจแห่งชาติญี่ปุ่น ระบุว่า มีผู้เสียชีวิต 15,729 ราย บาดเจ็บ 5,719 ราย และสูญหาย 4,539 ราย ในพื้นที่สิบแปดจังหวัด เช่นเดียวกับอาคารที่ถูกทำลายหรือได้รับความเสียหายกว่า 125,000 หลัง แผ่นดินไหวครั้งนี้สร้างความเสียหายอย่างใหญ่หลวงต่อประเทศญี่ปุ่น รวมทั้งความเสียหายอย่างหนักต่อถนนและรางรถไฟ เช่นเดียวกับเหตุเพลิงไหม้ในหลายพื้นที่ และเขื่อนแตก บ้านเรือนราว 4.4 ล้านหลังคาเรือนทางตะวันออกเฉียงเหนือของญี่ปุ่นไม่มีกระแสไฟฟ้าใช้ และอีก 1.5 ล้านคนไม่มีน้ำใช้ เครื่องกำเนิดไฟฟ้าหลายเครื่องไม่สามารถใช้การได้ และเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์อย่างน้อยสามเครื่องได้รับความเสียหาย เนื่องจากแก๊สไฮโดรเจนที่เกิดขึ้นในอาคารคลุมเครื่องปฏิกรณ์ชั้นนอก และยังได้มีการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉิน โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่หนึ่งเกิดระเบิดขึ้นเกือบ 24 ชั่วโมงหลังเหตุแผ่นดินไหวครั้งแรก อย่างไรก็ตาม แรงระเบิดในพื้นที่ไม่รวมสารกัมมันตรังสีอยู่ด้วย ประชาชนซึ่งอยู่อาศัยในรัศมี 20 กิโลเมตรรอบโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่หนึ่งและรัศมี 10 กิโลเมตรรอบโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่สองถูกสั่งอพยพ
พรรคสังคมนิยมอินโดนีเซีย
ในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2499 ผู้บัญชาการทหารในเกาะสุมาตราได้ประกาศเข้าควบคุมรัฐบาลท้องถิ่น วิกฤติได้ขยายไปในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2500 ผู้บัญชาการทหารแห่งอินโดนีเซียตะวันออกได้ประกาศกฎอัยการศึก ต่อมา คณะรัฐมนตรีลาออก และซูการ์โนได้ประกาศกฎอัยการศึกทั่วประเทศ ในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2500 สุมิตโตร โยโยฮาดิกุสุโม สมาชิกพรรคสังคมนิยมอินโดนีเซียได้ออกจากจาการ์ตาไปยังสุมาตรา และพรรคสังคมนิยมอินโดนีเซียได้เรียกร้องให้จัดตั้งคณะรัฐมนตรีใหม่ในเดือนมกราคม พ.ศ. 2501 ต่อมา ในเดือนกุมภาพันธ์ได้มีการจัดตั้งรัฐบาลของฝ่ายกบฏเรียกรัฐบาลปฏิวัติแห่งสาธารณรัฐอินโดนีเซีย มี อามีร ซารีฟุดดินเป็นนายกรัฐมนตรี ฮัตตาและสมาชิกพรรคสังคมนิยมอินโดนีเซียในจาการ์ตาเรียกร้องให้มีการเจรจา แต่รัฐบาลตัดสินใจปราบปรามด้วยกำลังทหาร และปราบฝ่ายกบฏได้ในช่วงกลางปี พ.ศ. 2501 หลังจากนั้น ซูการ์โนยังคงใช้ประชาธิปไตยแบบชี้นำต่อไป จนกระทั่งพรรคสังคมนิยมอินโดนีเซียและพรรคมัสยูมีถูกคว่ำบาตรในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2503 เพราะต่อต้านประชาธิปไตยแบบชี้นำ
ปรัชญาของพรรคได้รับอิทธิพลจากลัทธิมาร์ก ต้องการให้สร้างความทันสมัย พัฒนาเศรษฐกิจ ต่อต้านการใช้ชาตินิยมแบบสุดขั้ว และต่อต้านต่างชาติ
ฤดูหนาวจากภูเขาไฟ
หนึ่งในฤดูหนาวจากภูเขาไฟที่สำคํญครั้งหนึ่งเกิดขึ้นเมื่อ 71,000–73,000 ปีก่อนคริสต์ศักราช เป็นเหตุการระเบิดของซูเปอร์ภูเขาไฟโตบาบนเกาะสุมาตราในอินโดนีเซียหลังการระเบิด 6 ปีมีการปล่อยปริมาณกำมะถันสูงสุดในช่วง 110,000 ปี และยังทำให้ป่าไม้ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ถูกทำลายและอุณหภูมิของโลกลดลง 1 °C นักวิทยาศาสตร์บางคนตั้งสมมติฐานว่าการปะทุครั้งนี้อาจส่งผลให้เร่งการเกิดธารน้ำแข็งซึ่งเพิ่มความหนาวเย็นภายในทวีป ความหนาวเย็นนี้ทำให้จำนวนประชากรมนุษย์และสัตว์ลดลงจำนวนมาก แต่มีบางกลุ่มโต้แย้งว่าการระเบิดของภูเขาไฟนั้นสั้นและไม่อาจทำให้ประชากรมนุษย์ช่วงแรก ๆ ลดลงได้
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
แผ่นดินไหวนอกชายฝั่งแปซิฟิกโทโฮกุ พ.ศ. 2554 () เป็นแผ่นดินไหวเมกะทรัสต์เกิดใต้ทะเล ขนาด 9.0 แมกนิจูด นอกชายฝั่งญี่ปุ่น เกิดขึ้นเมื่อเวลา 14.46 น. ตามเวลามาตรฐานญี่ปุ่น (05:46 UTC) เมื่อวันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554 จุดเหนือศูนย์กลางแผ่นดินไหวมีรายงานว่า อยู่นอกชายฝั่งตะวันออกของคาบสมุทรโอชิกะ ภาคโทโฮกุ โดยมีจุดเกิดแผ่นดินไหวอยู่ลึกลงไปใต้พื้นดิน 32 กิโลเมตร นับเป็นเหตุการณ์แผ่นดินไหวครั้งรุนแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น และเป็นหนึ่งในห้าแผ่นดินไหวครั้งรุนแรงที่สุดของโลกเท่าที่มีการบันทึกสมัยใหม่มาตั้งแต่ พ.ศ. 2443 และก่อให้เกิดคลื่นสึนามิทำลายล้างซึ่งสูงที่สุดถึง 40.5 เมตร ในมิยาโกะ จังหวัดอิวาเตะ ภาคโทโฮกุ บางพื้นที่พบว่าคลื่นได้พัดพาลึกเข้าไปในแผ่นดินลึกถึง 14 กิโลเมตร และมีคลื่นที่เล็กกว่าพัดไปยังอีกหลายประเทศหลายชั่วโมงหลังจากนั้น ได้มีการประกาศเตือนภัยสึนามิและคำสั่งอพยพตามชายฝั่งด้านแปซิฟิกของญี่ปุ่นและอีกอย่างน้อย 20 ประเทศ รวมทั้งชายฝั่งแปซิฟิกทั้งหมดของประเทศอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้ ซึ่งนอกเหนือไปจากการสูญเสียชีวิตและการทำลายล้างโครงสร้างพื้นฐานของญี่ปุ่นแล้ว คลื่นสึนามิดังกล่าวยังก่อให้เกิดอุบัติเหตุนิวเคลียร์ขึ้น ซึ่งหลัก ๆ เป็นอุบัติเหตุแกนปฏิกรณ์ปรมาณูหลอมละลายระดับ 7 ในโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่หนึ่ง และการกำหนดพื้นที่อพยพได้มีผลกระทบถึงราษฎรนับหลายแสนคน แผ่นดินไหวดังกล่าวรุนแรงเสียจนทำให้เกาะฮนชูเลื่อนไปทางตะวันออก 2.4 เมตร พร้อมกับเคลื่อนแกนหมุนของโลกไปเกือบ 10 เซนติเมตร
คลื่นสึนามิ
ภูเขาไฟบนเกาะกรากะตัว ในประเทศอินโดนีเซีย เกิดการระเบิดอย่างรุนแรงเมื่อปี พ.ศ. 2426 (ค.ศ. 1883) หินเหลวละลายใต้ปล่องภูเขาไฟถูกพ่นออกมาจำนวนมาก เกิดโพรงขนาดใหญ่ขึ้นใต้ดิน ทำให้พื้นแผ่นดินที่อยู่เบื้องบนและพื้นทะเลยุบตัวลง ส่งผลให้เกิดระลอกคลื่นสึนามิขนาดใหญ่ขึ้น บางลูกมีความสูงกว่า 40 เมตรจากระดับน้ำทะเล ระลอกคลื่นสึนามิที่เกิดขึ้นจากการระเบิดของภูเขาไฟกรากะตัวในอินโดนีเซียครั้งนี้เคลื่อนตัวถาโถมเข้าสู่บริเวณชายฝั่งมหาสมุทรอินเดีย, มหาสมุทรแปซิฟิก, ชายฝั่งตะวันตกของอเมริกา, อเมริกาใต้, และบริเวณที่ห่างไกลออกไปอีกในช่องแคบอังกฤษ ส่วนพื้นที่ชายฝั่งใกล้เคียงในเกาะชวาและสุมาตรา กระแสน้ำทะเลไหลบ่าท่วมทะลักเข้าไปถึงพื้นแผ่นดินภายในซึ่งอยู่ห่างจากชายฝั่งทะเลเข้าไปเป็นระยะทางหลายไมล์ สร้างความสูญเสียอย่างใหญ่หลวงแก่สิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ภัยพิบัติครั้งนี้ และทำให้ไม่มีการเข้าไปตั้งถิ่นฐานอาศัยอยู่ในพื้นที่ดังกล่าวอีกเลย ปัจจุบันพื้นที่บริเวณนี้ได้กลายเป็นเขตป่าทึบมีชื่อว่า เขตอนุรักษ์ธรรมชาติอูจังกูลอน (Ujung Kulon nature reserve)
เกาะสุมาตรา
ทางตะวันออกเฉียงใต้คือเกาะชวา แบ่งด้วยช่องแคบซุนดา ทางเหนือคือคาบสมุทรมลายู แบ่งด้วยช่องแคบมะละกา ทางตะวันออกคือเกาะบอร์เนียว แบ่งด้วยช่องแคบการีมาตา (Karimata Strait) ทางตะวันตกของเกาะคือมหาสมุทรอินเดีย
มูลนิธิกระจกเงา
ก่อตั้งศูนย์ประสานงานอาสาสมัครสึนามิ  Tsunami Volunteer Center ที่เขาหลัก จ.พังงา เมื่อปลายปี พ.ศ. 2547  เพื่อทำการช่วยเหลือผู้ประสบภัย โดยตลอด 3 ปีของการดำเนินการได้มีอาสาสมัครจากทุกมุมโลกร่วมปฏิบัติการครั้งนี้มากกว่า 5.000 คน และได้ทำการสร้างบ้านพัก เรือประมง กองทุนส่งเสริมอาชีพ กิจกรรมด้านการศึกษาให้แก่ลูกหลานผู้ประสบภัย  นับเป็นโครงการแรกของมูลนิธิกระจกเงา ที่ได้ร่วมประสบการณ์ในงานด้านภัยพิบัติ ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของการทำงานด้านนี้ ในโอกาสต่อมา
เซ็นได
วันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554 เมืองและพื้นที่โดยรอบได้รับความเสียหายอย่างหนักจากเหตุแผ่นดินไหวขนาด 9.0-9.1 โมเมนต์แมกนิจูดนอกชายฝั่ง และคลื่นสึนามิสูง 10 เมตรซึ่งพัดเข้าถล่มเมือง เป็นที่คาดการณ์ว่าจะมีผู้เสียชีวิตนับหลายพันคน แต่เป็นการยากที่จะประมาณการเนื่องจากชัดเจนว่ามีร่างจำนวนมากถูกพัดพาลงไปในมหาสมุทรแปซิฟิก
ภูเขาไฟกรากะตัว
ในอดีตพื้นที่ระหว่างเกาะชวากับเกาะสุมาตราเป็นทะเล ต่อมา เมื่อประมาณ 1,000,000 ปีก่อน เปลือกโลกบริเวณนี้ได้แยกตัวออก ส่งผลให้แมกมาและธาตุภูเขาไฟจำนวนมากถูกพ่นออกมา และต่อมาแมกมาก็เย็นลงจับตัวกันเป็นภูเขาใต้น้ำ หลายหมื่นปีต่อมา ธาตุภูเขาไฟเริ่มเย็นตัวลง และจับตัวแข็งอยู่ใต้ทะเลเหนือภูเขาใต้น้ำเหล่านั้น และก็เกิดการทับถมอย่างต่อเนื่องจนกลายเป็นเกาะพ้นน้ำขนาดใหญ่ใกล้เคียงกับเกาะชวากับเกาะสุมาตรา แต่เป็นเกาะที่ไม่แข็งแรง จึงค่อยๆสึกกร่อนไป จนเหลือเฉพาะบริเวณที่แข็งแรง กลายเป็นเกาะขนาดเล็กหลายเกาะ และมีเกาะจำนวนมากที่มีภูเขาไฟ
แผ่นดินไหวในจังหวัดฟูกูชิมะ พ.ศ. 2559
แผ่นดินไหวขนาด 6.9 แมกนิจูด เกิดขึ้นห่างจากเมืองนามิเอะ จังหวัดฟูกูชิมะ ญี่ปุ่น ไปทางตะวันออกเฉียงใต้ เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน 2559 ที่ความลึก การกระแทกมีความรุนแรงสูงสุดในระดับ VII "(แรงมาก)" ตามมาตราเมร์กัลลี ต่อมาคลื่นสึนามิไม่ทราบความสูงถูกพบห่างจากชายฝั่งเมืองอิวากิ 22 กิโลเมตร การรายงานครั้งแรกระบุว่าแผ่นดินไหวมีขนาด 7.3 แมกนิจูด ซึ่งหลังจากนั้นสำนักสำรวจทางธรณีวิทยาสหรัฐอเมริกาได้ปรับลดความรุนแรงลงไปที่ 6.9 ขณะที่สำนักอุตุนิยมวิทยาญี่ปุ่นได้ปรับเพิ่มเป็น 7.4
เกาะสุมาตรา
ในสมัยโบราณ เกาะแห่งนี้มีชื่อเรียกเป็นภาษาสันสกฤตว่า สุวรรณทวีป (เกาะทอง) และสุวรรณภูมิ (แผ่นดินทอง) ทั้งนี้ก็เพราะมีการพบทองคำบนที่ราบสูงของเกาะแห่งนี้ ส่วนนักภูมิศาสตร์ชาวอาหรับ เรียกเกาะนี้หลายชื่อ ได้แก่ ลามรี, ลามุรี, ลามบรี และรามนี (Lamri, Lamuri, Lambri, Ramni) ในคริสต์ศตวรรษที่ 10-13 โดยหมายถึงอาณาจักรที่อยู่ใกล้กับเมืองบันดุงอาเจะฮ์ในปัจจุบัน ซึ่งเป็นจุดแรกที่พ่อค้าที่เดินเรือมักแวะมาขึ้นฝั่ง ต่อมาในคริสต์ศตวรรษที่ 14 ชื่อสุมาตราเป็นที่นิยมเรียกกันมาก โดยหมายถึงอาณาจักรซามูดรา (สมุทร) ซึ่งกำลังเรืองอำนาจ แต่นักเขียนชาวยุโรปในศตวรรษที่ 19 พบว่าชาวพื้นเมืองไม่มีคำเรียกชื่อเกาะแห่งนี้
คลื่นสึนามิ
แม้ว่าสึนามิจะเกิดขึ้นบ่อยที่สุดในมหาสมุทรแปซิฟิก แต่ก็เป็นที่รู้จักกันดีว่าปรากฏการณ์สึนามิได้เกิดขึ้นในพื้นที่ส่วนอื่นๆของโลกด้วยเช่นกัน และมีข้อมูลเก่าแก่มากมายหลายชิ้นที่พูดถึง "สึนามิ" ที่มีอำนาจทำลายล้างสูงนี้ ซึ่งเรียงตามลำดับการเกิดขึ้นก่อนหลังได้ดังต่อไปนี้
มหาสมุทรแปซิฟิก
ระหว่างการเดินทางของเฟอร์ดินานด์ มาเจลลันจากช่องแคบมาเจลลันมาฟิลิปปินส์เขาพบว่ามหาสมุทรนี้ค่อนข้างสงบ แต่ก็ไม่ได้สงบทุกที่เพราะมีพายุโซนร้อนจำนวนมากพัดปะทะหมู่เกาะและชายฝั่งของแปซิฟิก บริเวณรอบชายฝั่งแปซิฟิกเต็มไปด้วยภูเขาไฟและมักได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหว สึนามิที่เกิดจากแผ่นดินไหวใต้ทะเลได้พัดทำลายหมู่เกาะและเมืองเป็นจำนวนมาก
คลื่นสึนามิ
คลื่นสึนามิ () เป็นกลุ่มคลื่นน้ำที่เกิดขึ้นจากการย้ายที่ของปริมาตรน้ำก้อนใหญ่ คือ มหาสมุทรหรือทะเลสาบขนาดใหญ่ แผ่นดินไหว การปะทุของภูเขาไฟและการระเบิดใต้น้ำอื่นๆ (รวมทั้งการจุดวัตถุระเบิดหรือวัตถุระเบิดนิวเคลียร์ใต้น้ำ) ดินถล่ม ธารน้ำแข็งไถล อุกกาบาตตกและการรบกวนอื่น ไม่ว่าเหนือหรือใต้น้ำ ล้วนอาจก่อให้เกิดเป็นคลื่นสึนามิได้ทั้งสิ้น
จังหวัดมิยางิ
เมื่อวันที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554 ได้เกิดแผ่นดินไหวขนาด 8.9 และคลื่นสึนามิขนาดใหญ่เข้าถล่มจังหวัดมิยางิ สร้างความเสียหายใหญ่หลวงแก่พื้นที่ คลื่นสึนามิดังกล่าวประมาณว่ามีความสูงอย่างน้อย 10 เมตร
ภัยพิบัตินิวเคลียร์ฟูกูชิมะแห่งที่หนึ่ง
ภัยพิบัตินิวเคลียร์ฟุกุชิมะไดอิชิ () เป็นอุบัติเหตุด้านพลังงานที่เกิดขึ้นที่โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ฟุกุชิมะไดอิชิ หมายเลข I ที่เป็นผลเบื้องต้นมาจากคลื่นสึนามิจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮะกุ พ.ศ. 2554 ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 11 มีนาคม ค.ศ. 2011 คลื่นสึนามิสร้างความเสียหายให้กับอุปกรณ์ และเมื่อปราศจากอุปกรณ์ดังกล่าวทำให้เครื่องปฏิกรณ์ 3 เครื่องในจำนวน 6 เครื่องขาดสารหล่อเย็น ความร้อนที่สูงอย่างยิ่งยวดทำให้เกิดการหลอมละลาย () และปลดปล่อยสารกัมมันตรังสีออกมาเริ่มต้นเมื่อวันที่ 12 มีนาคม ภัยพิบัติด้านนิวเคลียร์ครั้งนี้เป็นครั้งที่รุนแรงที่สุดนับตั้งแต่ภัยพิบัติเชอร์โนบิลเมื่อปี 1986 และเป็นอันดับที่สองรองจากเชอร์โนบิลที่ระดับ 7 ตามการจัดอันดับของมาตรวัดเหตุการณ์ทางนิวเคลียร์ระหว่างประเทศ () แต่มีความซับซ้อนกว่าเนื่องจากเครื่องปฏิกรณ์ทั้งหมดได้รับผลกระทบ ได้มีการปลดปล่อยกัมมันตรังสี 10 ถึง 30% ของที่เชอร์โนบิล
แผ่นดินไหวนำ
กรณีของแผ่นดินไหวนำที่ได้รับการตรวจประมาณ 40 เปอร์เซ็นต์มาจากการเกิดแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ และประมาณ 30 เปอร์เซ็นต์สำหรับความรุนแรงที่มากกว่า 7 แมกนิจูด โดยอาจเกิดขึ้นก่อนเพียงไม่กี่นาทีหรืออาจเป็นวันก่อนที่จะเกิดแผ่นดินไหวหลัก ตัวอย่างเช่น แผ่นดินไหวในเกาะสุมาตรา พ.ศ. 2545 ที่ได้รับการจัดให้เป็นแผ่นดินไหวนำของแผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 ที่เกิดขึ้นในภายหลัง นานกว่าสองปี
ประเทศวานูอาตู
การเติบโตของเศรษฐกิจนั้นต้องชะลอลงอันเนื่องจากส่วนใหญ่ต้องอาศัยสินค้านำเข้าสำหรับใช้ในชีวิตประจำวัน การประสบภัยธรรมชาติ และระยะทางที่ยาวไกลจากตลาดหลักและระหว่างเกาะน้อยใหญ่ แผ่นดินไหวอย่างรุนแรงในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 1999 และตามด้วยสึนามิ ก่อให้เกิดความเสียหายอย่างมากต่อเกาะทางตอนเหนือ ทำให้ประชากรหลายพันคนไร้ที่อยู่อาศัยแผ่นดินไหวอย่างรุนแรงอีกครั้งหนึ่ง เมื่อเดือนมกราคม 2002 ก่อให้เกิดความเสียหายในวงกว้าง ในเมืองหลวง และพื้นที่โดยรอบ ทั้งยังประสบภัยจากสึนามิในเวลาต่อมาด้วย
แผ่นดินไหวในเกาะซูลาเวซี พ.ศ. 2561
เมื่อวันที่ 28 กันยายน พ.ศ. 2561 เกิดเหตุแผ่นดินไหวระดับตื้นซึ่งวัดขนาดความรุนแรงได้ 7.5 ตามมาตราขนาดโมเมนต์ โดยมีจุดเหนือศูนย์เกิดแผ่นดินไหวอยู่ในเขตอำเภอดงกาลาซึ่งเป็นพื้นที่ภูเขาแห่งหนึ่งของจังหวัดซูลาเวซีกลาง ประเทศอินโดนีเซีย ห่างจากเมืองปาลู (เมืองหลักของจังหวัด) ไปทางทิศเหนือประมาณ 77 กิโลเมตร (48 ไมล์) และสามารถรับรู้ถึงแรงสั่นสะเทือนได้ไกลถึงเมืองซามารินดาในจังหวัดกาลีมันตันตะวันออก และเมืองตาเวาในรัฐซาบะฮ์ ประเทศมาเลเซีย แผ่นดินไหวครั้งนี้เกิดตามหลังแผ่นดินไหวนำหลายระลอก ระลอกที่ใหญ่ที่สุดมีขนาด 6.1 ตามมาตราขนาดโมเมนต์ และเกิดขึ้นเมื่อ 3 ชั่วโมงก่อนหน้า
เหตุการณ์พายุหมุนนาร์กิส พ.ศ. 2551
เมื่อเทียบกับเหตุการณ์คลื่นสึนามิถล่มเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ พ.ศ. 2547 แล้ว ถือว่าเหตุการณ์พายุนาร์กิสนี้เป็นพิบัติภัยที่รุนแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ชาติพม่า
แผ่นดินไหวในจังหวัดคือทาฮ์ยา พ.ศ. 2554
แผ่นดินไหวครั้งนี้ก่อให้เกิดความตื่นตระหนกในหมู่ประชากรท้องถิ่น และกระแสไฟฟ้าถูกตัดขาดในหลายส่วนของเมืองซีมัฟ โรงพยาบาลแห่งหนึ่งในเมืองได้รายงานตัวเลขผู้ได้รับบาดเจ็บไม่ทราบจำนวน และอาคารบางหลังได้รับความเสียหาย ในซีมัฟ มีหนึ่งคนเสียชีวิตหลังถูกบล็อกคอนกรีตกระแทก แผ่นดินไหวดังกล่าวเกิดขึ้นหลังแผ่นดินไหวนำขนาดอ่อน ๆ กว่า 450 ครั้ง โดยครั้งที่มีความรุนแรงสูงสุดนั้นวัดได้ 4.6 แมกนิจูด
รัฐสุลต่านอาเจะฮ์
สหราชอาณาจักรที่ได้รับรองเอกราชของอาเจะฮ์เพื่อปกป้องให้พ้นจากการยึดครองของเนเธอร์แลนด์ ได้ทบทวนนโยบายของตนใหม่ และได้ลงนามในสนธิสัญญาสหราชอาณาจักร-เนเธอร์แลนด์เกี่ยวกับสุมาตรา ยอมให้เนเธอร์แลนด์ควบคุมเกาะสุมาตราทั้งหมด แลกเปลี่ยนกับการผนวกโกลด์โคสต์และสิทธิทางการค้าที่เท่าเทียมกันในอาเจะฮ์ สนธิสัญญานี้นำไปสู่สงครามอาเจะฮ์ใน พ.ศ. 2416 เมื่ออาเจะฮ์ลงนามในสนธิสัญญาทางการค้ากับสหรัฐ เมื่อเนเธอร์แลนด์เตรียมตัวทำสงครามนั้น มะห์มุด ชาห์ได้ขอความช่วยเหลือจากนานาชาติแต่ไม่สำเร็จ
แผ่นดินไหวในหมู่เกาะซามัว พ.ศ. 2552
แผ่นดินไหวในครั้งนี้ทำให้เกิดคลื่นสึนามิ 5 ลูก โดยคลื่นลูกใหญ่ที่สุดมีความสูงถึง 9.2 เมตร (13.7 ฟุต) จากระดับน้ำทะเล ศูนย์เตือนภัยสึนามิมหาสมุทรแปซิฟิกตรวจจับว่าน้ำทะเลยกตัวสูงขึ้น 3 นิ้ว (76 มม.) ใกล้กับจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหว แผ่นดินไหวเกิดขึ้นใกล้กับเขตเคอร์มาเดก-ตองงา ซึ่งมีแผ่นเปลือกโลกแปซิฟิกที่มุดตัวลงใต้แผ่นอินโด-ออสเตรเลียนในวงแหวนแห่งไฟ ซึ่งเป็นสถานที่หนึ่งบนโลกที่มีแผ่นดินไหวและภูเขาไฟระเบิดอยู่เป็นประจำ
รัฐเนอเกอรีเซิมบีลัน
จากนั้นเนอเกอรีเซิมบีลันได้ตกอยู่ภายใต้การคุ้มครองของรัฐสุลต่านยะโฮร์ จนกระทั่งศตวรรษที่ 18 การโจมตีโดยชาวบูกิส (Bugis) บังคับให้ชาวมีนังกาเบาในเนอเกอรีเซิมบีลันขอความคุ้มครองจากบ้านเกิดของพวกเขา (เกาะสุมาตรา) กษัตริย์สุมาตราได้ส่งสุลต่าน Melewar มาปกครอง
ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ
ศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติ จัดตั้งขึ้นเนื่องมาจากเหตุการณ์ธรณีพิบัติภัย (คลื่นสึนามิ) เมื่อวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ. 2547 ซึ่งเป็นภัยพิบัติทางธรรมชาติที่ส่งผลกระทบต่อประเทศไทยร้ายแรงที่สุด มีจำนวนผู้เสียชีวิตถึง 5,396 คน มีผู้บาดเจ็บ 8,457 คน สูญหาย 2,951 คน ตลอดจนสร้างความเสียหายต่อบ้านเรือน การเกษตร การประมง ปศุสัตว์ การท่องเที่ยว และธุรกิจ จึงได้มีการจัดตั้งศูนย์เตือนภัยพิบัติแห่งชาติขึ้นเพื่อดำเนินภารกิจในเรื่องดังกล่าว และมีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2548
มินามิซังริกุ
ก่อนหน้านี้ แผ่นดินไหวใหญ่ชิลี พ.ศ. 2503 ได้ส่งผลให้เกิดคลื่นสึนามิข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกและถล่มเมืองชิซูงาวะในเวลานั้น โดยสูงถึง 2.8 เมตร ทำให้เกิดความเสียหายเป็นอันมากเมื่อเทียบกับมาตรฐานทั่วไป ผลคือ มีการสร้างกำแพงท่าเรือสูงเท่ากับตึกสองชั้นจนถึง พ.ศ. 2506 แต่กำแพงท่าเรือดังกล่าวไม่สามารถป้องกันคลื่นสึนามิที่เกิดใน พ.ศ. 2554 ได้ เพราะมีความสูงถึงตึกสี่ชั้น
พายุหมุนนาร์กิส
พายุหมุนนาร์กิส () หรือพายุหมุนนาร์กิสอันมีความรุนแรงระดับสูง () [ระดับความรุนแรง: 01B, กำหนดโดยศูนย์ความร่วมมือระหว่างกองทัพเรือและกองทัพอากาศแห่งสหรัฐอเมริกาเพื่อการเตือนภัยไต้ฝุ่น (Joint Typhoon Warning Center of US’s Navy and Air Forces)] เป็นพายุหมุนเขตร้อนที่มีความรุนแรงระดับสูง ซึ่งกระทำให้เกิดภาวะแผ่นดินถล่ม (landfall) และภาวะมหันตภัย (catastrophe hazard) ในประเทศเมียนมาร์เมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม 2551 ส่งผลให้ชาวเมียนมาร์เสียชีวิตมากกว่า 130,000 คน ทั้งนี้ เมื่อ พ.ศ. 2549 พายุหมุนมาลา (อังกฤษ: Cyclone Mala) ก็ได้ก่อให้เกิดภาวะเช่นเดียวกันในประเทศเมียนมาร์
แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในโทโฮกุ พ.ศ. 2554
แผ่นดินไหวดังกล่าวปลดปล่อยพลังงานพื้นผิวออกมากว่า 1.9±0.5×10 จูล ซึ่งประกอบด้วยพลังงานสั่นสะเทือนและสึนามิ ซึ่งเป็นเกือบสองเท่าของพลังงานที่ปลดปล่อยออกมาจากเหตุแผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 ซึ่งคร่าชีวิตผู้คนไปกว่า 230,000 คน หากสามารถใช้ประโยชน์จากพลังงานดังกล่าวได้ พลังงานคลื่นพื้นผิวจากแผ่นดินไหวนี้จะเพียงพอต่อนครขนาดลอสแอนเจลิสได้ทั้งปี สำหรับพลังงานที่ปลดปล่อยออกมาทั้งหมด หรือที่รู้จักกันว่า โมเมนต์แผ่นดินไหว มีค่ามากกว่า 200,000 เท่าของพลังงานพื้นผิว และสามารถคำนวณได้อยู่ที่ 3.9×10 จูล น้อยกว่าแผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดียเมื่อ พ.ศ. 2547 เล็กน้อย พลังงานดังกล่าวเท่ากับทีเอ็นที 9,320 กิกะตัน หรืออย่างน้อย 600 ล้านเท่าของพลังงานของระเบิดนิวเคลียร์ที่ถล่มฮิโรชิมะ
ทะเลสาบโตบา
ทะเลสาบโตบาอยู่ใกล้รอยเลื่อนใหญ่สุมาตราที่ทอดตัวในใจกลางเกาะสุมาตราในแนวรอยแตกสุมาตรา ภูเขาไฟบนเกาะสุมาตราและชวาเป็นส่วนหนึ่งของหมู่เกาะภูเขาไฟซุนดาที่ก่อตัวขึ้นเมื่อแผ่นเปลือกโลกอินเดีย-ออสเตรเลียเคลื่อนที่ไปทางตะวันออกเฉียงเหนือจนมุดตัวลงข้างใต้แผ่นเปลือกโลกยูเรเชียที่เคลื่อนที่ไปทางตะวันออก เขตมุดตัวในพื้นที่นี้มีความเคลื่อนไหวมาก โดยก้นทะเลใกล้ชายฝั่งด้านทิศตะวันตกของเกาะสุมาตราเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่หลายครั้งตั้งแต่ พ.ศ. 2538 รวมถึงแผ่นดินไหวในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 ขนาดแมกนิจูด 9.1 และแผ่นดินไหวบนเกาะสุมาตรา พ.ศ. 2548 ขนาดแมกนิจูด 8.7 ซึ่งทั้งสองครั้งมีจุดเหนือศูนย์เกิดแผ่นดินไหวอยู่ห่างจากทะเลสาบโตบาประมาณ 300 กิโลเมตร