Neuigkeiten von EU-TOPIA: Krebsbelastung in Europa mit wirkungsvollen Vorsorgeuntersuchungen verringern

Als das EU-TOPIA-Projekt im August 2020 endete, hatte es in mehreren europäischen Ländern Fahrpläne zur Verbesserung der Vorsorgeprogramme für Brust-, Gebärmutterhals- und Darmkrebs eingeführt. Nun – zwei Jahre später – werden diese Fahrpläne verfeinert und in Aktionspläne umgesetzt.

Das EU-finanzierte Projekt EU-TOPIA (EU-TOPIA: TOWARDS IMPROVED SCREENING FOR BREAST, CERVICAL AND COLORECTAL CANCER IN ALL OF EUROPE) erarbeitete https://eu-topia.org/downloads/ (Fahrpläne) voller detaillierter Maßnahmen für Italien, die Niederlande, Slowenien und Finnland, die zur Erweiterung vorhandener Krebsvorsorgeprogramme oder Früherkennungsaktivitäten vorgesehen sind. Jede von etwa 160 Personen aus 32 europäischen und zwei außereuropäischen Ländern nahm an mindestens einem Workshop teil. In all diesen Ländern bekamen Fachleute für Krebsvorsorgeprogramme die Gelegenheit, sich ernsthaft mit ihrem Überwachungsprozess, den langfristigen Folgen, Hindernissen und möglichen Änderungen auseinanderzusetzen.

Zudem entwickelte EU-TOPIA ein Bewertungsinstrument, mit dem die Nutzenden ihre Überwachungsdaten hochladen und die Ergebnisse ihrer aktuellen Vorsorgeprogramme berechnen können. „Mit diesem Instrument erhielten viele Länder erstmals auf der Grundlage ihrer Epidemiologie- und Screening-Daten einen Einblick in die Auswirkungen ihrer eigenen Vorsorgeprogramme“, erläutert Projektkoordinator Prof. Dr. Harry de Koning vom Erasmus University Medical Center in den Niederlanden.

Das Nachfolgeprojekt EU-TOPIA-EAST setzt die umfassenden Fahrpläne in Aktionspläne für Georgien (Brustkrebs), Montenegro (Darmkrebs) und Rumänien (Gebärmutterhalskrebs) um. Auf dieser Basis haben die drei Länder mit den Vorbereitungen zur Einführung verbesserter Maßnahmen für die Krebsfrüherkennung begonnen. In Westgeorgien wird im Frühjahr 2023 ein neues Zentrum zur Durchführung von Vorsorgeuntersuchungen für Brust- und Gebärmutterhalskrebs eröffnet. Rumänien wird mit systematischer Krebsvorsorge auf Einladung beginnen. Nach einer Pause von mehr als zwei Jahren läuft in Montenegro das Darmkrebsvorsorgeprogramm wieder an. Das Land verfolgt außerdem das Ziel, seine Kapazitäten für Darmspiegelungen auszubauen.

Die EU-TOPIA-Partner sind in der EU-Politik zu Krebsvorsorgeuntersuchungen als Teil einer Sachverständigengruppe sehr aktiv aufgetreten. Diese arbeitete mit der hochrangigen Sachverständigengruppe für den wissenschaftlichen Beratungsmechanismus der Europäischen Kommission zusammen, die 2022 Empfehlungen veröffentlichte, die in einer Überarbeitung der Ratsempfehlungen zur Krebsvorsorge resultierten. Diese überarbeiteten Empfehlungen stellen eine von 42 Maßnahmen aus https://health.ec.europa.eu/system/files/2022-02/eu_cancer-plan_en_0.pdf (Europe’s Beating Cancer Plan) (Europas Plan gegen den Krebs) dar. „Insbesondere die Empfehlung zur Durchführung von Lungen- und Prostatakrebsvorsorgeuntersuchungen wird einen erheblichen Anstieg der Anzahl der zur Früherkennung eingeladenen Menschen und einen Rückgang der Krebstodesfälle in ganz Europa bewirken“, schließt Prof. Dr. de Koning.

Für den Erfolg von EU-TOPIA spielte die EU-Finanzierung eine wichtige Rolle. In den kommenden Jahren sind nun weitreichende Auswirkungen auf unsere Gesundheit und unser Wohlergehen zu erwarten. Es besteht das Potenzial, dass die veränderten Krebsvorsorgeprogramme das Leben Tausender europäischer Bürgerinnen und Bürger retten werden.

EU-TOPIA, Krebs, Screening, Vorsorge, Brustkrebs, Gebärmutterhalskrebs, Darmkrebs

Gesundheit

Nachrichten

Artikel: Nachrichten

Was wurde aus…

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Sterblichkeit

Geschichtswissenschaft

Darmkrebs

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Klinische Medizin/Onkologie/Darmkrebs

Gebärmutterhalskrebs

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Klinische Medizin/Onkologie/Gebärmutterhalskrebs

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

GESELLSCHAFTLICHE HERAUSFORDERUNGEN - Gesundheit, demografischer Wandel und Wohlergehen

Rechtsgrundlage

Programm: Rechtsgrundlage für die Forschungsfinanzierung

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Thema

Programm: Teil des Arbeitsprogramms der Kommission zur Durchführung der Rechtsgrundlage

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Rechtsgrundlage

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben


De nouveaux gènes pour lutter contre le cancer du sein

Une bonne nouvelle pour célébrer le mois de la sensibilisation au cancer du sein: des recherches soutenues par l’UE ont permis d’identifier au moins quatre nouveaux gènes de risque de cette maladie.

Une http://www.nature.com/articles/s41588-023-01466-z (étude) internationale à grande échelle partiellement soutenue par les projets https://bridges-research.eu/ (BRIDGES) et B-CAST, financés par l’UE, a découvert de nouveaux gènes associés au cancer du sein. Ces gènes pourraient être intégrés dans des tests destinés à identifier les femmes les plus susceptibles de développer cette maladie.

Les tests génétiques actuels ne prennent en compte que quelques gènes de risque de cancer du sein, et ces derniers n’expliquent qu’une petite partie du risque génétique. L’étude a identifié au moins quatre nouveaux gènes associés au cancer du sein, ainsi que des éléments suggérant qu’il en existe beaucoup d’autres.

Plus de connaissances, de meilleurs soins

Cette découverte présente de multiples avantages. Elle permettra aux scientifiques de mieux comprendre le risque génétique de cancer du sein et d’améliorer la prédiction du risque. Elle jette également les bases de meilleures approches en matière de dépistage du cancer du sein, de réduction des risques et de prise en charge clinique. La découverte de ces nouveaux gènes pourrait également fournir des informations importantes sur les mécanismes biologiques qui sous-tendent le développement du cancer, ouvrant ainsi potentiellement la voie à de nouveaux traitements.

«Améliorer le conseil génétique pour les femmes à haut risque favorisera la prise de décision commune concernant les stratégies de réduction des risques, le dépistage et la détermination des options de traitement», explique le coauteur principal de l’étude, Jacques Simard, professeur à l’Université Laval, au Canada, partenaire des projets BRIDGES et B-CAST, dans un http://www.eurekalert.org/news-releases/998817 (article) publié sur «EurekAlert!». «Bien que la plupart des variantes identifiées dans ces nouveaux gènes soient rares, les risques peuvent être importants pour les femmes qui en sont porteuses», ajoute le chercheur. «Par exemple, des altérations dans l’un de ces nouveaux gènes, MAP3K1, semblent donner lieu à un risque particulièrement élevé de cancer du sein.»

Dans le cadre de cette étude, l’équipe de recherche a examiné les modifications génétiques de tous les gènes chez plus de 26 300 femmes atteintes d’un cancer du sein et plus de 217 600 femmes non atteintes de la maladie. Les participantes à l’étude venaient de huit pays d’Europe et d’Asie. «À notre connaissance, il s’agit de la plus grande étude de ce type. Nous avons été en mesure de la réaliser grâce aux données fournies par différents collaborateurs de nombreux pays, et aux données accessibles au public provenant de l’UK Biobank», rapporte le coauteur principal, Douglas Easton, professeur à l’université de Cambridge, partenaire des projets BRIDGES et B-CAST.

Toutefois, même si cette découverte extrêmement précieuse tombe à point nommé puisque le mois d’octobre est celui de la sensibilisation au cancer du sein, ses résultats doivent d’abord être validés dans d’autres ensembles de données avant de pouvoir être utilisés dans la pratique clinique. «Nous avons besoin de données supplémentaires pour déterminer avec davantage de précision les risques de cancer associés aux variantes de ces gènes, pour étudier les caractéristiques des tumeurs et comprendre comment ces effets génétiques se combinent avec d’autres facteurs liés au mode de vie qui influencent les risques de cancer du sein», explique Douglas Easton.

L’étude a été publiée dans la revue «Nature Genetics». BRIDGES (Breast Cancer Risk after Diagnostic Gene Sequencing (BRIDGES) et B-CAST (Breast CAncer STratification: understanding the determinants of risk and prognosis of molecular subtypes) ont pris fin en 2021.

Pour plus d’informations, veuillez consulter:
https://bridges-research.eu/ (site web du projet BRIDGES)
https://cordis.europa.eu/project/id/633784/fr (projet B-CAST)

D’après des informations communiquées par le projet et des communiqués de presse

BRIDGES, B-CAST, cancer, cancer du sein, gène, risque génétique

Santé

Actualités

Article: actualités

Progrès scientifiques

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Le dispositif portable pour un diagnostic rapide du cancer du sein

Quand les femmes reçoivent un diagnostic de cancer du sein, il est souvent trop tard pour leur proposer un traitement efficace. SHINE a réalisé la validation de principe d’un dispositif de diagnostic portable à faible coût, qui détecte les mutations de l’ADN dans le sang et peut être utilisé par des non spécialistes et dans des régions qui ne disposent que de ressources limitées.

Santé

Résultat en bref

Article: classique et amélioré

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

ADN

cancer du sein

/sciences médicales et de la santé/médecine clinique/oncologie/cancer du sein

mutation

médecine personnalisée

/sciences médicales et de la santé/sciences de la santé/médecine personnalisée

cancer du pancréas

/sciences médicales et de la santé/médecine clinique/oncologie/cancer du pancréas

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Des algorithmes d’apprentissage automatique associent tumeurs et traitements

En combinant des données provenant de l’Union européenne et des États-Unis, le projet PredAlgoBC a identifié de nouveaux biomarqueurs de tumeurs de cancer du sein. Ceux-ci pourraient à terme être utilisés pour identifier de nouveaux traitements potentiels personnalisés.

Économie numérique

Santé

Résultat en bref

Article: classique et amélioré

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

exploration de données

/sciences naturelles/informatique et science de l'information/science des données/exploration de données

cancer du sein

médecine personnalisée

mathématiques

apprentissage automatique

/sciences naturelles/informatique et science de l'information/intelligence artificielle/apprentissage automatique

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Que se passe-t-il lorsque le cancer du sein se propage aux poumons?

Une nouvelle étude apporte des informations sur la raison pour laquelle les cellules du cancer du sein résistent à la chimiothérapie lorsqu’elles se propagent au tissu mou des poumons. Les conclusions ouvrent la voie à de nouvelles approches pour le traitement du cancer.

Santé

Actualités

Article: actualités

Progrès scientifiques

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

génie génétique

/sciences médicales et de la santé/biotechnologie médicale/génie génétique

cellule souche

/sciences médicales et de la santé/biotechnologie médicale/technologies cellulaires/cellule souche

épigénétique

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Une «mine d’or» sur les tumeurs apporte un nouvel éclairage sur les sous-types de cancer du sein

Un ensemble de données cliniques, génétiques et sur le mode de vie collectées auprès de 100 000 patientes atteintes d’un cancer du sein devrait permettre une meilleure évaluation du risque individuel, contribuer à améliorer les pronostics et diminuer le nombre de décès.

Santé

Résultat en bref

Article: classique et amélioré

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

santé publique et environnementale

/sciences médicales et de la santé/sciences de la santé/santé publique et environnementale

mortalité

ADN

cancer du sein

ARN

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Un kit de test, précis et non invasif, pour le cancer du sein

Les méthodes actuelles de diagnostic du cancer du sein se fondent sur une taille minimale de la tumeur. Un test sanguin moléculaire est actuellement sur le point de révolutionner le dépistage de cette maladie.

Santé

Résultat en bref

Article: classique et amélioré

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

cancer du poumon

/sciences médicales et de la santé/médecine clinique/oncologie/cancer du poumon

biologie cellulaire

/sciences naturelles/sciences biologiques/biologie cellulaire

résistance aux médicaments

/sciences médicales et de la santé/médecine fondamentale/pharmacologie et pharmacie/résistance aux médicaments

cancer du sein

ARN

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Projet

Fiches d'information du projet

santé publique et environnementale

mortalité

ADN

cancer du sein

ARN

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

DÉFIS DE SOCIÉTÉ - Santé, évolution démographique et bien-être

Base juridique

Programme: Base juridique pour le financement de la recherche

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Thème

Programme: Partie du programme de travail de la Commission mettant en œuvre la base juridique

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Base juridique

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Projet

Fiches d'information du projet

ADN

cancer du sein

médecine personnalisée

génétique médicale

/sciences médicales et de la santé/médecine fondamentale/génétique médicale

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Base juridique

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS

Thème

CORDA

Centrale de données de la recherche RTD

Base juridique

Éditorial CORDIS

Rédigé par CORDIS


Czy lek przeciwdepresyjny może skutecznie zwalczać poważne duszności?

Chcąc odpowiedzieć na to pytanie, pewien zespół naukowców zrekrutował 100 pacjentów cierpiących na poważne duszności do udziału we wspieranym przez UE badaniu klinicznym.

Czy zastanawiasz się, jakie to uczucie mieć poważne duszności? Spróbuj oddychać przez rurkę. Wrażenie braku tchu, kiedy płuca usilnie próbują pobierać więcej tlenu, jest charakterystycznym objawem różnych chorób, takich jak przewlekłe choroby układu oddechowego, choroby serca oraz niektóre choroby nowotworowe i neurologiczne. Obecnie około 15 milionów ludzi w Europie cierpi na poważne duszności, które mogą być przerażającym i stresującym doświadczeniem zarówno dla pacjentów, jak i ich rodzin.

Zespół finansowanego przez UE projektu BETTER-B, prace nad którym rozpoczęły się w 2019 roku, postanowił zrewolucjonizować leczenie poważnych duszności u pacjentów z zaawansowanym stadium choroby. Partnerzy BETTER-B prowadzą badanie kliniczne, by ustalić, czy mirtazapina, lek przeciwdepresyjny, może przynieść ulgę pacjentom cierpiącym na poważne duszności, w przypadku których metody nieoparte na lekach były nieskuteczne. Do tej pory do badania zrekrutowano 100 pacjentów z Australii, Niemiec, Irlandii, Włoch i Zjednoczonego Królestwa.

„Cieszymy się, że do naszego badania włączyło się 100 pacjentów. Z zadowoleniem obserwujemy także spory entuzjazm wszystkich zespołów w Europie, które chcą poprawić opiekę nad pacjentami cierpiącymi na poważne duszności. W ostatnim czasie nasze badanie nabrało szczególnego znaczenia, ponieważ duszności są jednym z głównych objawów COVID-19”, mówi prof. Irene Higginson, koordynatorka projektu BETTER-B z King’s College London, cytowana w http://www.kcl.ac.uk/news/100-patients-recruited-into-the-better-b-trial?utm_source=miragenews&utm_medium=miragenews&utm_campaign=news (komunikacie prasowym) opublikowanym na stronie uczelni. „Mamy nadzieję, że jeszcze więcej pacjentów zdecyduje się poświęcić czas na udział w badaniu, by pomóc nam w poszukiwaniu skuteczniejszych metod leczenia i postępowania w przypadku wystąpienia duszności”.

Nie tylko pandemia COVID-19 sprawia, że badanie jest dziś szczególnie ważne. Przyczynia się do tego także istniejący brak zarejestrowanych leków na przewlekłe duszności. Dostępne terapie skupiają się zazwyczaj na przyczynach choroby, ale duszności mogą utrzymywać się także po zakończeniu leczenia, a nawet pogarszać.

Tworzy to pilną potrzebę opracowania nowych terapii ukierunkowanych na zwalczanie duszności. Jeśli mirtazapina okaże się skuteczna, przyniesie znaczące korzyści pacjentom cierpiącym na choroby układu oddechowego, takie jak przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) i śródmiąższowa choroba płuc (ILD).

Na wczesnym etapie projektu naukowcy z konsorcjum BETTER-B przeprowadzili międzynarodową ankietę, by ustalić, jak pulmonolodzy i specjaliści medycyny paliatywnej postępują z przewlekłymi dusznościami u osób z zaawansowaną POChP, zwłóknieniową ILD i rakiem płuca. Według http://bmcpulmmed.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12890-022-01835-0 (ustaleń) badaczy należy opracować i zbadać szerszą gamę dopuszczalnych terapii. Konieczne jest także dalsze rozpowszechnianie i wdrażanie wspólnie opracowanych wytycznych dotyczących postępowania w przebiegu duszności, by zachęcać lekarzy do właściwego stosowania istniejących, opartych na dowodach naukowych metod leczenia.

Zespół projektu BETTER-B (BETTER TREATMENTS FOR BREATHLESSNESS IN PALLIATIVE AND END OF LIFE CARE) wciąż aktywnie rekrutuje pacjentów do badania klinicznego. Jak czytamy w komunikacie prasowym, owocem projektu będą nowe europejskie wytyczne dla pulmonologów i specjalistów medycyny paliatywnej dotyczące najlepszych sposobów leczenia poważnych duszności.

Więcej informacji:
http://betterbreathe.eu/ (strona projektu BETTER-B)

Na podstawie informacji uzyskanych z projektu i komunikatów prasowych

BETTER-B, duszność, COVID-19, choroba układu oddechowego, mirtazapina, przewlekła obturacyjna choroba płuc, śródmiąższowa choroba płuc

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Mikroorganizmy płucne w modelu chipowym pomogą w wyjaśnieniu walki pomiędzy mikroflorą a gospodarzem w przewlekłych chorobach układu oddechowego

Ostatnie badania pokazują, że mikroflora dróg oddechowych u pacjentów z astmą i przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) różni się bardzo od mikroflory pacjentów nie cierpiących na żadną przewlekłą chorobę układu oddechowego.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

astma

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/pneumologia/astma

śmiertelność

bakteriologia

choroby zapalne

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/choroby zapalne

narząd na układzie

/inżynieria i technologia/inne gałęzie inżynierii i techniki/mikrotechnologia/narząd na układzie

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

15-minutowy test diagnostyczny o niezrównanej skuteczności na ostrą infekcję płuc

Infekcje dolnych dróg oddechowych (LRTI) są celem z wyboru w walce z antybiotykoopornością. Szybkie i skuteczne testy opracowane przez MeMed Diagnostics mogą znacząco usprawnić diagnostykę poprzez umożliwienie skuteczniejszego leczenia i zapobieganie nieprawidłowemu stosowaniu antybiotyków.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

bakteriologia

zapobieganie epidemiom

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/zdrowie publiczne i środowiskowe/epidemiologia/zapobieganie epidemiom

cukrzyca

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/endokrynologia/cukrzyca

antybiotyki

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/farmakologia i farmacja/lek/antybiotyki

oporność na antybiotyki

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/farmakologia i farmacja/oporność na leki/oporność na antybiotyki

/Wychodzenie z kryzysu – ograniczanie skutków

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Wreszcie powstał test na reakcje alergiczne dróg oddechowych na substancje chemiczne

Producenci chemikaliów mogą teraz badać reakcje astmatyczne bez konieczności przeprowadzania testów na ludziach i zwierzętach.

Technologie przemysłowe

Bezpieczeństwo

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

biotechnologia medyczna

handel

/nauki społeczne/ekonomia i biznes/biznes i zarządzanie/handel

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Zdrowe płuca dzięki przebieżce w parku

Bycie kanapowym leniem jest czwartą najważniejszą przyczyną zgonów na świecie. Unijne badania wzięły pod lupę wpływ aktywności fizycznej na warunki społeczne i środowiskowe w Europie Zachodniej.

Badania podstawowe

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

zdrowie publiczne i środowiskowe

choroby zapalne

inżynieria czystego powietrza

/inżynieria i technologia/inżynieria śodowiska/inżynieria czystego powietrza

odżywianie

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/odżywianie

zanieczyszczenie

/nauki przyrodnicze/nauki o Ziemi i pokrewne nauki o środowisku/nauki o środowisku/zanieczyszczenie

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Modyfikacja mRNA i edycja genów mogą pomóc w leczeniu chorób płuc

Choroby płuc takie jak mukowiscydoza obniżają jakość życia i prowadzą do przedwczesnej śmierci. Innowacyjne podejście do terapii genowej może pomóc osobom cierpiącym na te choroby, a także wzmocnić układ odpornościowy przeciwko nowotworom i COVID-19.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

terapia genowa

/medycyna i nauki o zdrowiu/biotechnologia medyczna/inżynieria genetyczna/terapia genowa

komórki macierzyste

/medycyna i nauki o zdrowiu/biotechnologia medyczna/technologie komórkowe/komórki macierzyste

mutacja

RNA

nanomateriały

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Innowacyjna platforma w postaci laboratorium chipowego umożliwia molekularną identyfikację infekcji jamy ustnej i układu oddechowego w miejscu opieki nad pacjentem

Infekcje jamy ustnej i układu oddechowego są wyleczalne, o ile zostaną wcześnie wykryte. Jednak ze względu na niewłaściwą lub zbyt późną diagnozę często wiążą się z powikłaniami. Pewien finansowany przez UE projekt zaowocował opracowaniem opartej na molekularnych metodach platformy umożliwiającej wczesną diagnozę, monitorowanie i profilaktykę w miejscach opieki nad pacjentem.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

kwas nukleinowy

/nauki przyrodnicze/nauki biologiczne/biochemia/biocząsteczki/kwas nukleinowy

choroby zakaźne

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/choroby zakaźne

antybiotyki

periodontologia

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/stomatologia/periodontologia

oporność na antybiotyki

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

© Bernd Müller Photography for Hahn-Schickard and DIAGORAS project

Jak COVID-19 uszkadza płuca

Zespół wspieranych przez UE naukowców porównał płuca pacjentów chorych na COVID-19 i osób, które zmarły w wyniku niewydolności oddechowej związanej z grypą.

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

lek

immunologia

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/immunologia

transplantacja

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/transplantacja

/Gotowość na sytuację kryzysową – środki zapobiegawcze

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

fizjoterapia

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/fizjoterapia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

WYZWANIA SPOŁECZNE - Zdrowie, zmiany demograficzne i dobrostan

Podstawa prawna

Program: podstawa prawna finansowania badań

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Podstawa prawna

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Temat

Program: część programu prac Komisji wdrażającego podstawę prawną

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT


Weniger Krankenhausinfektionen: Vorbeugen ist besser als heilen

Von der EU unterstützte Forschende befassen sich mit den effizientesten Möglichkeiten zur Eindämmung der Verbreitung von Infektionskrankheiten im Gesundheitswesen.

Was kann man tun, um die Ausbreitung von Infektionen in Krankenhäusern und Langzeitpflegeeinrichtungen zu minimieren? Eine neue http://drive.google.com/file/d/1tMDIDzCg0MpcI5SBhfQ4yq70VXILCcYN/view (Studie), die von dem EU- und industriefinanzierten Projekt http://www.primavera-amr.eu/ (PrIMAVeRa) unterstützt wird, offenbart, dass der Schlüssel hierzu darin liegt, sich auf die so genannten Superkontakte zu konzentrieren – das Pflegepersonal und die Pflegebedürftigen, die mit einer unverhältnismäßig großen Anzahl anfälliger Personen in Kontakt kommen. Der Studie zufolge können Maßnahmen, die sich auf diese Superkontaktpersonen konzentrieren, dazu beitragen, Infektionen zu kontrollieren und die Verbreitung von Infektionskrankheiten in Gesundheitseinrichtungen zu verringern.

Krankenhäuser und Langzeitpflegeeinrichtungen sind Gefahrenherde für die Verbreitung von Bakterien und Viren. Tatsächlich hängt die Übertragung von Krankheitserregern wie dem Methicillin-resistenten Staphylococcus aureus (MRSA) in hohem Maße von der Häufigkeit und Art des Kontakts zwischen der Patientenschaft und dem Pflegepersonal ab. Durch die Verknüpfung von mathematischer Modellierung und Daten über Interaktionen in unmittelbarer Nähe im Gesundheitswesen wollten die Forschenden untersuchen, inwieweit das Wissen um das Kontaktnetz dazu beitragen kann, Maßnahmen zu ermitteln, die die MRSA-Besiedlung wirksam reduzieren.

Mit MRSA besiedelte Personen haben ein höheres Risiko, sich mit dem Krankheitserreger zu infizieren, der sich nur schwer mit Antibiotika behandeln lässt. „Indem wir die Besiedlung verhindern, senken wir das Infektionsrisiko“, erklärt der Erstautor der Studie, Dr. Quentin Leclerc vom PrIMAVeRa-Projektpartner Institut Pasteur, Frankreich, in einer http://www.eurekalert.org/news-releases/986316 (‚EurekAlert!‘-Pressemitteilung). „Im Grunde genommen ist es am besten, das Feuer gar nicht erst entstehen zu lassen, anstatt es später löschen zu müssen.“

Anhand einer umfangreichen Simulationsstudie untersuchte das Forschungsteam die möglichen Auswirkungen von drei verschiedenen Maßnahmen auf die Häufigkeit der MRSA-Besiedlung. Die erste war eine Umverteilung des Personals, bei der die Anzahl der Patientinnen und Patienten, mit denen die einzelnen Pflegekräfte in Kontakt kamen, reduziert wurde. Die zweite Maßnahme betraf strengere Kontaktvorkehrungen, wie das Tragen von Handschuhen oder eine bessere Einhaltung der Handhygiene, wodurch die Übertragung von den Kranken auf das Personal und vom Personal auf die Kranken verringert wurde. Die dritte Maßnahme war eine Impfung, um den Geimpften einen Teilschutz gegen die MRSA-Bakterien zu bieten.

Die Simulation ergab, dass die besten Ergebnisse erzielt werden, wenn die Intervention auf die Superkontaktpersonen unter den Pflegekräften und den Patientinnen und Patienten abzielt. „Dazu gehören sowohl frequenzbezogene Superkontakte (mit der höchsten Anzahl von Einzelkontakten) als auch dauerbezogene Superkontakte (mit der längsten kumulativen Kontaktzeit)“, so die Studienverantwortlichen.

Es wurde festgestellt, dass eine vollständige Umverteilung des Personals die Besiedlungsraten um bis zu 40 % senken kann, während die gezielte Umverteilung von 180 Pflegekräften (von den 236 in die Studie einbezogenen Beschäftigten) zu einer Senkung um 30 % führte. Überraschenderweise waren verstärkte Kontaktvorkehrungen, die nur auf die 180 Pflegekräfte abzielten, wirksamer als die Umverteilung des gesamten Personals, was zu einem Rückgang der MRSA-Besiedlungsraten um 45 % führte. In Bezug auf die Impfung war die effizienteste Strategie die Impfung von Superkontaktpersonen mit langer Kontaktzeit, wodurch die Besiedlungsrate um 23 % gesenkt werden konnte.

Dr. Leclerc erklärt in der Pressemeldung: „Diese Studie konzentrierte sich zwar auf MRSA, aber die Kontaktnetzwerke zwischen Klinikpersonal und Patientinnen und Patienten in Krankenhäusern und anderen Langzeitpflegeeinrichtungen spielen auch eine wichtige Rolle bei der Übertragung anderer Krankheiten wie COVID-19 und Influenza. Daher würde die Bestimmung von Superkontakten in verschiedenen Einrichtungen des Gesundheitswesens die Maßnahmen zur Eindämmung der Ausbreitung von Infektionskrankheiten maßgeblich verbessern. Dazu planen wir, diese Arbeit mit anderen Erregern in verschiedenen Gesundheitseinrichtungen zu wiederholen.“

PrIMAVeRa (Predicting the Impact of Monoclonal Antibodies & Vaccines on Antimicrobial Resistance) wird von der Initiative Innovative Arzneimittel (IMI), einer Partnerschaft zwischen der EU und der europäischen Pharmaindustrie, unterstützt. Das Projekt endet 2026.

Weitere Informationen:
http://www.primavera-amr.eu/ (PrIMAVeRa-Projektwebsite)

Gestützt auf Projektinformationen und Medienberichte

PrIMAVeRa, Krankenhaus, Patientinnen und Patienten, Pflegepersonal, Gesundheitswesen, Superkontakte, Staphylococcus aureus, MRSA, Infektionskrankheiten, Langzeitpflegeeinrichtungen

Gesundheit

Nachrichten

Artikel: Nachrichten

Wissenschaftliche Fortschritte

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Neue Erkenntnisse über die Unterdrückung antimikrobieller Resistenzen

In der heutigen Zeit stellen antimikrobielle Resistenzen zunehmend ein Gesundheitsproblem dar, das die Entwicklung wirksamer neuer Strategien erfordert. Die europäische Forschung liefert Erkenntnisse über die Rolle der Umgebungsbedingungen, die eine Antibiotikatherapie beeinflussen können.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Bakteriologie

Antibiotikum

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Grundlagenmedizin/Pharmakologie und Pharmazie/Arzneimittel/Antibiotikum

RNS

Antibiotikaresistenzen

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Grundlagenmedizin/Pharmakologie und Pharmazie/Arzneimittelresistenz/Antibiotikaresistenzen

Enzym

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Stark gefährdete Neugeborene vor Infektionen schützen

Über NeoIPC erhalten Intensivstationen für Neugeborene Instrumente, um Infektionen einzudämmen und vorzubeugen.

Gesundheit

Nachrichten

Artikel: Nachrichten

Wissenschaftliche Fortschritte

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Sterblichkeit

Bakteriologie

Intensivmedizin

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Klinische Medizin/Intensivmedizin

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

© Светлана Лазаренко/stock.adobe.com

Genetisch bedingte Anfälligkeit für bakterielle Infektionen

Neben Eigenschaften und Erbkrankheiten, die Eltern auf ihre Nachkommen vererben, wurde von europäischen Forschenden nun auch eine genetisch bedingte Anfälligkeit für schwere bakterielle Infektionen entdeckt.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Impfstoff

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Grundlagenmedizin/Pharmakologie und Pharmazie/Arzneimittel/Impfstoff

Mutation

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Mit natürlichen Viren gegen Antibiotikaresistenzen

Bakteriophagen sind quasi natürliche „Bakterienfresser“. Das EU-finanzierte Projekt PhagoPROD untersuchte daher nun, welche Viren sich zur Bekämpfung von Antibiotikaresistenzen eignen und biotechnisch züchten lassen.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Bakteriologie

Arzneimittel

Virologie

Multiresistenz

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Grundlagenmedizin/Pharmakologie und Pharmazie/Arzneimittelresistenz/Multiresistenz

Antibiotikaresistenzen

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Resistenz von Krankenhausbakterien bis in die Mitte des 19. Jahrhunderts zurückverfolgt

Ein internationales Forschungsteam hat herausgefunden, dass Enterococcus faecalis, ein Bakterium, das hauptsächlich für in Krankenhäusern erworbene Infektionen verantwortlich ist, schon lange vor der Entstehung moderner Gesundheitseinrichtungen an die Bedingungen im Krankenhaus angepasst war.

Gesundheit

Nachrichten

Artikel: Nachrichten

Wissenschaftliche Fortschritte

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Epidemiologie

/Medizin- und Gesundheitswissenschaften/Gesundheitswissenschaften/öffentliche Gesundheit/Epidemiologie

Big Data

/Naturwissenschaften/Informatik und Informationswissenschaften/Datenwissenschaften/Big Data

Infektionskrankheit

Statistik und Wahrscheinlichkeit

/Naturwissenschaften/Mathematik/angewandte Mathematik/Statistik und Wahrscheinlichkeit

maschinelles Lernen

/Naturwissenschaften/Informatik und Informationswissenschaften/künstliche Intelligenz/maschinelles Lernen

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Projekt

Projektinformationen

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Neue Erkenntnisse über bakterielles Schutzsystem gegen Antibiotika

„Lipid Rafts“ (Lipidflöße) übernehmen in Zellmembranen von Eukaryoten und in ähnlicher Weise auch bei Prokaryoten (Organismen, deren Zellen einen bzw. keinen Zellkern besitzen) wichtige Funktionen wie Signalübertragung und Transport. Dabei stehen diese Lipidflöße, wie neuere Daten nahelegen, mit der Entstehung von Multiresistenzen gegen Arzneimittel in Zusammenhang, zeigen aber auch Möglichkeiten zu deren Bekämpfung auf.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Bakteriologie

Proteine

Mikroskopie

Lipide

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Antibiotika-Resistenzbrecher könnten die Wirksamkeit von Antibiotika wiederherstellen

Die Bedrohung durch antimikrobielle Resistenzen hat die Aufmerksamkeit großer Pharmaunternehmen auf sich gezogen, die Milliarden Euro in die Suche nach neuen Antibiotika investiert haben. Ein neuartiger Ansatz, der vom Projekt QTB4AMR vorgestellt wurde, könnte Hoffnung machen.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Bakteriologie

Antibiotikum

Antibiotikaresistenzen

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Vermeidung der Infektionsübertragung auf Neugeborenen-Intensivstationen

Im Zuge der COVID-19-Pandemie wurde deutlich, dass Händewaschen eine der wirksamsten Maßnahmen gegen die Infektionsübertragung ist. Das Projekt COSA entwickelte nun ein System, das eine wirksame Handhygiene auf Neugeborenen-Intensivstationen garantiert, um gefährdete Säuglinge besser zu schützen.

Gesundheit

Ergebnisse in Kürze

Artikel: Klassisch und erweitert

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Projekt

Projektinformationen

Software

Sterblichkeit

Intensivmedizin

maschinelles Sehen

/Naturwissenschaften/Informatik und Informationswissenschaften/künstliche Intelligenz/maschinelles Sehen

Geschäftsmodell

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

Projekt

Projektinformationen

Differentialgleichungen

Impfstoff

Antibiotikum

Antibiotikaresistenzen

mathematisches Modell

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse

GESELLSCHAFTLICHE HERAUSFORDERUNGEN - Gesundheit, demografischer Wandel und Wohlergehen

Rechtsgrundlage

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Rechtsgrundlage

CORDIS Redaktion

Von CORDIS geschrieben

Thema

CORDA

RTD-Forschungsdaten-Warehouse


Un nuovo approccio per identificare le sostanze chimiche dannose per l’essere umano

Temete che alcune sostanze chimiche possano influire negativamente sulla vostra salute? Alcuni ricercatori beneficiari di fondi dell’UE hanno ora scoperto un metodo per identificare su quali proteine del corpo influiscono le diverse sostanze chimiche a cui siamo esposti.

Quale effetto hanno su di noi le sostanze chimiche presenti nell’aria, nell’acqua, nel cibo e nei prodotti di consumo? È un fatto che l’esposizione a migliaia di sostanze chimiche (e alle loro miscele) impiegate nei settori dei beni di consumo, dell’agricoltura, dell’edilizia, della manifattura e dei servizi possono influenzare negativamente la salute delle persone.

Negli ultimi decenni, i tossicologi stanno tentando di chiarire gli effetti dell’esposizione a diverse combinazioni di sostanze chimiche, indagando l’interazione molecolare tra queste e le proteine alla base delle funzioni cellulari. Un gruppo di ricerca sostenuto dal progetto GOLIATH, finanziato dall’UE, ha ora sviluppato un metodo per identificare le proteine del corpo che interagiscono con le sostanze chimiche a cui siamo esposti. I http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1874391921002815?via%3Dihub#s0095 (risultati della loro ricerca) sono stati pubblicati sulla rivista «Journal of Proteomics».

«I livelli di agenti inquinanti aumentano sempre di più ed è estremamente difficile testare gli effetti di tutte le sostanze chimiche. È particolarmente complesso testare le miscele di sostanze», osserva l’autrice principale e dottoranda Veronica Lizano-Fallas, dell’Università Linköping, in Svezia, partner del progetto GOLIATH, in un http://liu.se/en/news-item/metod-avslojar-kemikaliers-oonskade-biologiska-effekter (articolo) pubblicato sul sito web dell’ateneo. «Ritengo che il nostro approccio possa condurre a un uso più efficiente del tempo e del denaro rispetto ai metodi tradizionali, che valutano gli effetti su un meccanismo biologico alla volta.»

Questo nuovo approccio è un metodo basato sulla proteomica, noto come alterazione della solubilità integrale del proteoma o PISA (Proteome Integral Solubility Alteration). I ricercatori si sono avvalsi di tale metodo per individuare le proteine solubili in un organismo che interagisce con le sostanze chimiche a cui è esposto. Per farlo, è stato estratto un proteoma (ovvero l’insieme di tutte le proteine che sono espresse o possono essere espresse da una cellula, un tessuto o un organismo) proveniente da embrioni di pesce zebra; in seguito, è stata svolta un’analisi delle proteine bersaglio individuate.

Sono stati impiegati quattro scenari per valutare l’utilità del metodo: le sostanze chimiche singole, le miscele, le sostanze chimiche nuove individuate tramite analisi biologiche marine e i nuovi farmaci. Studiando il proteoma completo degli embrioni di pesce zebra in questi quattro scenari, i ricercatori sono riusciti a trovare ulteriori interazioni potenziali tra le sostanze chimiche e le proteine.

Il metodo PISA può essere impiegato per rilevare in fase precoce gli effetti biologici negativi delle sostanze. «Le sostanze chimiche interagiscono con le proteine in maniera abbastanza promiscua e spesso notiamo che le sostanze da noi testate influenzano varie proteine. Rileviamo che le funzioni delle proteine sono influenzate dalle loro interazioni con le sostanze chimiche. Ciò è coerente con gli effetti causati nella cellula dagli inquinanti e dalle sostanze dannose», osserva nel medesimo articolo l’autrice senior dello studio, la prof.ssa Susana Cristobal dell’Università Linköping. Gli autori credono che il test PISA possa colmare il divario tra le interazioni molecolari e i percorsi di tossicità.

Il progetto GOLIATH (Beating Goliath: Generation Of NoveL, Integrated and Internationally Harmonised Approaches for Testing Metabolism Disrupting Compounds), della durata di 5 anni, terminerà a dicembre 2023. Oltre che da GOLIATH, la ricerca ha ricevuto sostegno finanziario anche da http://www.marinebiotech.eu/cyanobesity (CYANOBESITY, dello schema ERA-NET per la biotecnologia marina), un altro progetto finanziato dall’UE.

Per maggiori informazioni, consultare:
http://beatinggoliath.eu/ (sito web del progetto GOLIATH)

Sulla base di informazioni relative al progetto e segnalazioni dei media

GOLIATH, sostanza chimica, proteina, proteoma, alterazione della solubilità integrale del proteoma, PISA

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Una rete di sensori per ridurre il rischio di contaminazione dell’acqua di rubinetto

Presto potrebbero esserci molte meno probabilità di ammalarsi bevendo l’acqua di rubinetto grazie al lavoro svolto nell’ambito del progetto CoPs. Unendo sensori avanzati, registratori di dati e un sistema cloud, ora il team del progetto può fornire un costante monitoraggio delle risorse idriche essenziali.

Cambiamento climatico e Ambiente

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

inquinamento

/scienze naturali/scienze della terra e scienze ambientali connesse/scienze ambientali/inquinamento

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

La riduzione dell’inquinamento atmosferico come chiave per ridurre la demenza nel mondo

Secondo uno studio durato due anni, l’inquinamento atmosferico è «associato in maniera significativa» alla demenza. I ricercatori, sostenuti da un progetto europeo-cinese, consigliano di ridurre gli agenti inquinanti più dannosi per limitare l’incidenza di malattie come l’Alzheimer.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

salute pubblica

mortalità

/ingegneria e tecnologia/ingegneria ambientale/ingegneria dell’inquinamento atmosferico

demenza

/scienze mediche e della salute/medicina di base/neurologia/demenza

inquinamento

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Come affrontare la sfida del cocktail chimico

Alcuni ricercatori hanno individuato un nuovo approccio per testare gli effetti negativi delle miscele chimiche prodotte dall’uomo. La loro metodologia contribuirà a migliorare la valutazione e la gestione dei rischi per la salute.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

epidemiologia

ostetricia

gestione delle crisi

/scienze sociali/sociologia/governance/gestione delle crisi

endocrinologia

tossicologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/tossicologia

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Studiare il legame fra ambiente e salute

Non è tutta genetica: un nuovo studio fa luce sulle esposizioni ambientali nei primi, fragili anni di vita e sul loro impatto sulla salute.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

ostetricia

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

basi di dati

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/basi di dati

immunologia

telerilevamento

/ingegneria e tecnologia/ingegneria ambientale/telerilevamento

assistenza postnatale

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/ostetricia/assistenza postnatale

obesità

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/nutrizione/obesità

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Scoprire i meccanismi per cui l’inquinamento atmosferico provoca il cancro

Respiro incerto: una nuova scoperta sul cancro ai polmoni suona un campanello d’allarme sull’urgenza di migliorare la qualità dell’aria.

Ricerca di base

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

DNA

farmacoresistenza

/scienze mediche e della salute/medicina di base/farmacologia e farmacia/farmacoresistenza

oncologia

genomi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

oncologia

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

DNA

cancro al polmone

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/oncologia/cancro al polmone

farmacoresistenza

immunoterapia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/immunologia/immunoterapia

genomi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

mutazione

oncologia

fisiologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/fisiologia

cromosomi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

microfluidics

/scienze naturali/scienze fisiche/meccanica classica/meccanica dei fluidi/microfluidics

metalli di transizione

/scienze naturali/scienze chimiche/chimica inorganica/metalli di transizione

microscopia a super risoluzione

/scienze naturali/scienze fisiche/ottica/microscopia/microscopia a super risoluzione

sviluppo software

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/software/sviluppo software

cromosomi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

L’inquinamento atmosferico e le prestazioni cognitive nei bambini

Nuovi dati suggeriscono l’esistenza di una correlazione tra esposizione a inquinamento atmosferico e indebolimento delle prestazioni cognitive nei bambini. Uno studio dell’Unione europea offre prove convincenti sull’impatto di particolari sostanze inquinanti sulla struttura e le funzioni cerebrali.

Cambiamento climatico e Ambiente

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

prevenzione delle epidemie

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/salute pubblica/epidemiologia/prevenzione delle epidemie

idrocarburi

/scienze naturali/scienze chimiche/chimica organica/idrocarburi

inquinamento

apprendimento automatico

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/intelligenza artificiale/apprendimento automatico

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

La verità sull’esposizione ai cocktail chimici e il loro impatto sulla nostra salute

Le persone in Europa e nel mondo stanno iniziando a rendersi conto di quanto non sappiamo delle conseguenze della nostra apparentemente costante esposizione a miscele chimiche di ogni tipo. La ricerca nell’ambito del progetto EuroMix dovrebbe aiutare le parti interessate a colmare questa lacuna negli anni a venire.

Alimenti e Risorse naturali

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

salute pubblica

immunologia

sicurezza alimentare

/ingegneria e tecnologia/altre ingegnerie e tecnologie/tecnologia alimentare/sicurezza alimentare

nutrizione

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

epidemiologia

diabete

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/endocrinologia/diabete

tossicologia

obesità

biologia molecolare

/scienze naturali/scienze biologiche/biologia molecolare

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

SFIDE PER LA SOCIETÀ - Salute, evoluzione demografica e benessere

Base giuridica

Programma: Base giuridica per il finanziamento della ricerca

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Argomento

Programma: Parte del programma di lavoro della Commissione per l'attuazione della base giuridica

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Base giuridica

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS


Individuazione precoce del cancro al pancreas con l’intelligenza artificiale

Il progetto europeo PANCAIM sta combattendo il cancro al pancreas con un nuovo algoritmo di intelligenza artificiale che individua piccoli tumori normalmente trascurati nelle scansioni di tomografia computerizzata. Il progetto sta inoltre avviando uno studio su larga scala che contrappone i radiologi all’intelligenza artificiale nel rilevamento del cancro al pancreas.

Il progetto http://pancaim.eu/ (PANCAIM), finanziato dall’UE, sta rivoluzionando la cura dei pazienti affetti da adenocarcinoma duttale pancreatico (PDAC). Questa forma altamente aggressiva e letale di cancro al pancreas rappresenta oltre il 90 % dei casi di cancro al pancreas. Dal suo avvio nel 2021, PANCAIM sta sviluppando un algoritmo di intelligenza artificiale che aiuterà i medici a individuare il cancro più precocemente e a personalizzare il trattamento per i pazienti.

Il cancro al pancreas si avvia a diventare la seconda causa di morte per cancro entro il 2030. Sebbene sia meno comune di molti altri tumori, il suo basso tasso di sopravvivenza - dovuto soprattutto a diagnosi e trattamenti tardivi - lo rende uno dei quattro tumori più letali sia nelle donne che negli uomini.

PANCAIM sta lavorando per modificare questo quadro desolante basandosi sui tre pilastri della futura medicina personalizzata: dati radiologici e patologici combinati con informazioni genomiche. Come riportato in un recente http://www.gla.ac.uk/schools/cancersciences/news/headline_1015561_en.html (articolo), il progetto mira a ottimizzare e integrare per la prima volta la genomica del cancro al pancreas, la fenomica - l’analisi delle immagini e l’integrazione dei dati biologici - e i parametri clinici utilizzando l’intelligenza artificiale.

Il progetto si basa su quattro concetti centrali dell’assistenza sanitaria basata sull’IA: competenze cliniche, grandi quantità di dati reali accuratamente documentati, sviluppatori di IA e aziende medtech per introdurre l’IA nell’assistenza sanitaria. Il partner svedese del progetto Collective Minds Radiology ha sviluppato il repository cloud PANCAIM che raccoglie e ospita una vasta gamma di dati di imaging, genomici e clinici sul PDAC. Sei partner clinici stanno fornendo quasi 6 000 insiemi di dati di pazienti, mentre tre partner stanno contribuendo con la loro esperienza nell’IA sanitaria in tutte le modalità di trattamento rilevanti.

Il secondo anno del progetto ha rappresentato una tappa significativa. PANCAIM ha sviluppato il primo algoritmo di intelligenza artificiale unimodale in grado di rilevare piccoli tumori sulle immagini della tomografia computerizzata che anche i radiologi esperti potrebbero facilmente trascurare. Questo algoritmo è stato ora integrato esclusivamente tramite una piattaforma cloud di proprietà del partner tedesco del consorzio Siemens Healthineers. Nel maggio 2023, l’algoritmo di intelligenza artificiale è stato utilizzato su un caso reale di cancro al pancreas presso l’università di medicina svedese Karolinska Institutet, partner del progetto, «aprendo la strada a una validazione diffusa degli algoritmi di intelligenza artificiale PANCAIM in contesti clinici di routine». Il PANCAIM intende ora potenziare gli algoritmi di IA unimodali per promuovere lo sviluppo di modelli di IA multimodali che combinano più tipi, o modalità, di dati per effettuare diagnosi più accurate.

Il prof. David Chang dell’Università di Glasgow afferma nella notizia: «È un’emozione incredibile far parte di questo consorzio innovativo e vedere la possibilità di applicare un algoritmo di intelligenza artificiale a dati generati clinicamente, come quelli radiologici, patologici e altri dati sperimentali come la profilazione molecolare, per aiutare a gestire meglio i pazienti con cancro al pancreas.»

PANCAIM (Pancreatic cancer AI for genomics and personalized Medicine) sta inoltre organizzando il primo studio su larga scala che mette a confronto radiologi e IA per la diagnosi del cancro al pancreas. Lo stusio, dal titolo http://pancaim.eu/announcing-panorama-pancreatic-cancer-diagnosis-radiologists-meet-ai/ (PANORAMA), si dividerà in due sotto-studi: uno studio sull’IA, in cui i team di sviluppo dell’IA utilizzeranno i dati clinici per sviluppare modelli di IA per il rilevamento del tumore al pancreas, e uno http://panorama.grand-challenge.org/reader-study/ (studio sui lettori) in cui oltre 40 radiologi internazionali saranno chiamati a valutare circa 400 casi di tumore al pancreas provenienti da diversi istituti.

I radiologi addominali che gestiscono abitualmente scansioni di tomografia computerizzata con contrasto e che sono interessati a partecipare allo studio dei lettori possono iscriversi utilizzando questo http://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfO246IT-kUQ4eLIDYD1AmuLT3NAx8TohzyiZfHK1rMOlrl2Q/viewform (modulo).

Per maggiori informazioni, consultare:
http://pancaim.eu/ (sito web del progetto PANCAIM)

PANCAIM, cancro, pancreas, cancro del pancreas, adenocarcinoma duttale del pancreas, IA, algoritmo, radiologo

Economia digitale

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Lotta alla resistenza ai farmaci nel trattamento del cancro

La resistenza ai farmaci antitumorali è uno dei principali ostacoli al trattamento efficace della malattia. SCANRESIST sta sviluppando nuovi farmaci per superare questo problema.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

farmacoresistenza

/scienze mediche e della salute/medicina di base/farmacologia e farmacia/farmacoresistenza

modelli aziendali

/scienze sociali/economia e commercio/economia e gestione aziendale/modelli aziendali

tumore al seno

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/oncologia/tumore al seno

cancro pancreatico

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/oncologia/cancro pancreatico

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Una nuova terapia basata sulla nanomedicina contribuisce alla lotta contro il tumore al pancreas

Un progetto finanziato dall’UE ha trasferito con successo un’innovativa terapia tumorale dal laboratorio alla sperimentazione clinica. La tecnica si avvale di nanoparticelle magnetiche riscaldate esternamente e incorporate nei tumori per stimolare l’efficacia del trattamento chemioterapico.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

carcinoma della prostata

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/oncologia/carcinoma della prostata

nanomedicina

/scienze mediche e della salute/biotecnologia medica/nanomedicina

tumore al seno

nanomateriali

cancro pancreatico

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Aiutare i medici a trattare il cancro del colon-retto in stadio avanzato

Perché alcune persone affette da cancro del colon-retto metastatico (mCRC) non resecabile rispondano bene ai trattamenti e altre no? Il progetto REVERT cerca di migliorare la terapia mirata per i pazienti affetti da mCRC combinando la medicina predittiva e l’intelligenza artificiale.

Economia digitale

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

intelligenza artificiale

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/intelligenza artificiale

fisiopatologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/fisiologia/fisiopatologia

software di sistema

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/software/software applicativi/software di sistema

tumore del colon-retto

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/oncologia/tumore del colon-retto

medicina personalizzata

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/medicina personalizzata

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Un sensore innovativo per gli esosomi ricavati dal cancro

C’è un bisogno urgente di nuovi esami diagnostici per il cancro, in particolare quelli correlati a una prognosi sfavorevole. Alcuni ricercatori europei hanno sviluppato un biosensore innovativo per quantificare i biomarcatori esosomiali che assicurano un rapido screening per il cancro presso il punto di assistenza.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

chimica analitica

/scienze naturali/scienze chimiche/chimica analitica

nanotecnologia

oncologia

biologia molecolare

/scienze naturali/scienze biologiche/biologia molecolare

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Un’oncologia di precisione funzionale per il tumore del colon-retto

Ogni essere umano è unico, per cui non sorprende il fatto che i carcinomi dei pazienti siano tutti diversi l’uno dall’altro. Ora è possibile personalizzare il trattamento grazie all’impiego di micro-tumori tridimensionali sviluppati a partire dal cancro specifico di un paziente.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

immunologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/immunologia

tumore del colon-retto

cancro pancreatico

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

genetica

medicina personalizzata

cancro pancreatico

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Base giuridica

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Base giuridica

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Argomento

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS


Większe bezpieczeństwo leków w przypadku kobiet w ciąży i matek karmiących

Wspierani przez UE badacze próbują przekształcić informacje z niejednorodnych europejskich źródeł danych o opiece zdrowotnej w wiarygodne dowody na temat skutków użycia leków w czasie ciąży i karmienia piersią.

Badacze wspierani w ramach finansowanego ze środków UE oraz przedsiębiorstw branżowych projektu ConcePTION pomagają zmniejszyć niepewność w odniesieniu do bezpieczeństwa leków stosowanych przez kobiety ciężarne i karmiące. Nowe http://ascpt.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1002/cpt.2476 (badanie) wspiera rozwój systemu, który może przekształcać istniejące dane z zakresu opieki zdrowotnej w konkretne dowody w niezawodny i przejrzysty sposób. System ten pomoże znaleźć odpowiedzi na pytania o użycie leków oraz ich skuteczność i bezpieczeństwo w czasie ciąży i karmienia piersią.

W badaniu, opublikowanym w czasopiśmie „Clinical Pharmacology & Therapeutics”, określono zestaw pojęć odzwierciedlających różnorodność 21 źródeł danych z Europy. Opisano także wspólny model danych (ang. common data model, CDM), dzięki któremu będzie można uporać się z niejednorodnością europejskich baz danych. Model CDM ConcePTION jest podstawą federacyjnej sieci ConcePTION.

„Możliwość połączenia danych ze źródeł o dużej niejednorodności przy jednoczesnym zachowaniu poziomu szczegółowości takich informacji pozwoli wykorzystać konkretne rekordy, na przykład dotyczące ciąży, co byłoby trudne w przypadku architektur rozproszonych”, donoszą autorzy badania. „W tym kontekście wybory techniczne mogą mieć istotny wpływ na uzyskane dowody. Na przykład informacja o początku ciąży może być zapisana w postaci różnego rodzaju rekordów w bazach danych – data ostatniej miesiączki, wiek ciąży w tygodniach lub wiek ciąży w dniach – a każdy z tych nieznacznie różniących się elementów danych musi zostać odpowiednio przetworzony, aby umożliwić wskazanie precyzyjnej daty. Jednocześnie odzwierciedlenie takiej niejednorodności w modelu CDM umożliwia przetwarzanie danych z konkretnego źródła z użyciem wspólnego programu, co zwiększa przejrzystość i odtwarzalność”.

Model CDM ConcePTION wykorzystuje informacje pochodzące z rutynowych wizyt u lekarza i nadzoru w zdrowiu publicznym, dane populacyjne, a także metadane zapisane w tablicach strukturalnych w bazach danych w całej Europie. Dotychczas model ten pozwolił na użycie wspólnych skryptów – wierszy kodu komputerowego umożliwiających gromadzenie danych – w odniesieniu do co najmniej 13 źródeł danych. Informacje te wykorzystano następnie w dużych europejskich projektach. Fakt ten dowodzi, że narzędzie to może pomóc znaleźć odpowiedzi na pytania o użycie leków, ich skuteczność i bezpieczeństwo nie tylko u kobiet ciężarnych i karmiących, lecz także w szerszym kontekście całej populacji.

„Wiele kobiet zastanawia się, czy leki, które przyjmują w czasie ciąży i podczas karmienia piersią, są na pewno bezpieczne, a tego typu informacje nie zawsze są dostępne”, zauważa współautorka badania, prof. Sue Jordan z brytyjskiego Uniwersytetu w Swansea będącego partnerem projektu ConcePTION, w http://www.swansea.ac.uk/press-office/news-events/news/2022/02/university-helping-to-improve-medicine-safety-in-early-motherhood.php (artykule) opublikowanym na stronie internetowej tej uczelni. „Operatorzy baz danych w całej Europie pracują wspólnie nad rozwiązaniem tego problemu, badając korzyści i szkody dla kobiet i dzieci związane z podawaniem leków w tych newralgicznych okresach. Jesteśmy niezwykle zadowoleni, że udało nam się wnieść wkład w http://www.encepp.eu/standards_and_guidances/methodologicalGuide.shtml (wytyczne ENCePP) dotyczące metod badawczych”.

Dzięki modelowi CDM ConcePTION zaaprobowani naukowcy i badacze danych mogą w bezpieczny sposób przeglądać informacje zapisane w każdej bazie danych, a także łączyć je i analizować. Wyniki analiz są następnie gromadzone w niderlandzkim Uniwersyteckim Centrum Medycznym w Utrechcie, które pełni rolę koordynatora projektu, by umożliwić prowadzenie badań obejmujących całą Europę. Zastosowanie architektury sfederowanej oznacza, że informacje są dobrze zabezpieczone przez protokoły dostępu i zarządzania danymi każdej bazy danych.

Celem projektu jest zbudowanie ekosystemu opartego na zaufaniu, który pozwoli na uzyskiwanie rzetelnych informacji na temat działania leków wykorzystywanych w okresie ciąży oraz karmienia piersią. Informacje te posłużą następnie zarówno kobietom, jak i ich lekarzom. Projekt ConcePTION (Building an ecosystem for better monitoring and communicating of medication safety in pregnancy and breastfeeding: validated and regulatory endorsed workflows for fast, optimised evidence generation) otrzymał wsparcie w ramach inicjatywy w zakresie leków innowacyjnych (Innovative Medicines Initiative) – partnerstwa pomiędzy Unią Europejską oraz europejskim przemysłem farmaceutycznym.

Więcej informacji:
http://www.imi-conception.eu/ (strona projektu ConcePTION)

ConcePTION, medycyna, lek, ciąża, karmienie piersią, wspólny model danych

Gospodarka cyfrowa

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Przewartościowanie popularnych poglądów na temat ciąży

Filozoficzne spojrzenie na ciążę dało podstawy do zakwestionowania pewnych popularnych przekonań. Następstwa takiego przewartościowania mogą być ważne z punktu widzenia prawnych i moralnych aspektów ciąży.

Społeczeństwo

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

metafizyka

/nauki humanistyczne/filozofia, etyka i religia/filozofia/metafizyka

etyka medyczna

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/etyka medyczna

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Wewnątrzmaciczne powiązanie pomiędzy otyłością matki a otyłością dziecka

Lepsze zrozumienie powiązania pomiędzy otyłością matki a otyłością dziecka może zaowocować dokładniejszym i wcześniejszym rozpoznawaniem kobiet i niemowląt w grupie najwyższego ryzyka, a tym samym – lepiej dopasowaną opieką przedporodową.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

zdrowie publiczne i środowiskowe

cukrzyca

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/endokrynologia/cukrzyca

medycyna płodowa

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/położnictwo/medycyna płodowa

ciągłe monitorowanie glikemii

/medycyna i nauki o zdrowiu/biotechnologia medyczna/inżynieria tkankowa/sztuczna trzustka/ciągłe monitorowanie glikemii

otyłość

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/odżywianie/otyłość

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Czy w macicy rzeczywiście znajdują się bakterie?

Pewne badanie wspierane ze środków UE podważa teorie na temat mikrobiomu płodu.

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

biologia ewolucyjna

/nauki przyrodnicze/nauki biologiczne/biologia ewolucyjna

rewolucje

/nauki społeczne/nauki polityczne/przemiany polityczne/rewolucje

odżywianie

zależności międzygatunkowe

/nauki przyrodnicze/nauki biologiczne/biologiczne nauki behawioralne/etologia/zależności międzygatunkowe

mikrobiologia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

odżywianie

mikrobiologia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

rak płuc

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/onkologia/rak płuc

czerniak

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/onkologia/rak skóry/czerniak

szczepionki

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/farmakologia i farmacja/lek/szczepionki

ekosystemy

mikrobiologia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

prymatologia

odżywianie

onkologia

immunoterapia

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/immunologia/immunoterapia

mikrobiologia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

kwasy organiczne

/nauki przyrodnicze/nauki chemiczne/chemia organiczna/kwasy organiczne

bakteriologia

ekologia

apiologia

fermentacja

/inżynieria i technologia/biotechnologia przemysłowa/technologie bioprzetwarzania/fermentacja

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

neuronauka poznawcza

/nauki przyrodnicze/nauki biologiczne/neurobiologia/neuronauka poznawcza

biologiczne nauki behawioralne

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

śmiertelność

immunologia

komórki macierzyste

/medycyna i nauki o zdrowiu/biotechnologia medyczna/technologie komórkowe/komórki macierzyste

opieka poporodowa

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/położnictwo/opieka poporodowa

homeostaza

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/fizjologia/homeostaza

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

genetyka

bakteriologia

epidemiologia

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/zdrowie publiczne i środowiskowe/epidemiologia

nauki obliczeniowe

odżywianie

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

DNA

duże zbiory danych

/nauki przyrodnicze/informatyka/nauka o danych/duże zbiory danych

planety

zmiany klimatu

/nauki przyrodnicze/nauki o Ziemi i pokrewne nauki o środowisku/nauki o atmosferze/klimatologia/zmiany klimatu

mikrobiologia

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Kardiotokografy nowej generacji: pas do samodzielnego monitorowania dla kobiet w ciąży

Ponad 2,5 miliona noworodków i 0,3 miliona kobiet w ciąży umiera, co sprawia, że bezpieczeństwo ciąży staje się priorytetem w zakresie zdrowia publicznego na całym świecie. Zważywszy że 70 % zgonów noworodków można by uniknąć, europejscy badacze opracowali urządzenie mobilne służące do automatycznego monitorowania tętna płodu.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

zdrowie publiczne i środowiskowe

nierówności społeczne

/nauki społeczne/socjologia/problemy społeczne/nierówności społeczne

położnictwo

diagnostyka obrazowa

/inżynieria i technologia/inżynieria medyczna/diagnostyka obrazowa

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Czy ryzyko otyłości i opóźnienia rozwoju mózgu u chłopców jest wyższe niż u dziewczynek?

Wspierani przez UE naukowcy wykazali, że niektóre środowiska prenatalne wpływają na ryzyko otyłości i opóźnienia rozwoju neurologicznego u chłopców i dziewczynek w różny sposób.

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

położnictwo

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

bazy danych

immunologia

teledetekcja

/inżynieria i technologia/inżynieria śodowiska/teledetekcja

opieka poporodowa

otyłość

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Jak ceny alkoholu wpływają na wskaźniki urodzeń?

W ramach nowego badania przeprowadzonego w Finlandii wykazano, że obniżenie cen alkoholu prowadzi do wzrostu liczby aborcji i wystąpienia komplikacji związanych z ciążą i porodem.

Społeczeństwo

Zdrowie

Wiadomości

Artykuł: wiadomości

Postępy naukowe

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

zdrowie publiczne i środowiskowe

nierówności społeczne

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Mleko to nie tylko pokarm: wpływ mikrobiomu matki na zdrowie niemowlęcia

Pierwszy i najważniejszy kontakt niemowlęcia z mikroorganizmami odbywa się z udziałem matki. Lepsze zrozumienie powiązanych z nim czynników może przyczynić się do opracowania lepszych wytycznych żywieniowych, które przyniosą korzyści dla matek i ich dzieci.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

zdrowie publiczne i środowiskowe

immunologia

opieka poporodowa

alergologia

/medycyna i nauki o zdrowiu/medycyna kliniczna/alergologia

otyłość

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Inteligentny biustonosz zwiększa korzyści płynące z karmienia piersią

Pomimo potwierdzonych korzyści zdrowotnych dla matki i dziecka karmienie piersią nie jest tak rozpowszechnione, jak chciały by tego organy odpowiedzialne za opiekę zdrowotną. Firma Presque opracowuje inteligentny biustonosz, który zachęca matki do karmienia piersią oraz pozwala zbierać ważne dane pomagające w maksymalizacji korzyści z takiej formy karmienia.

Zdrowie

Wynik w skrócie

Artykuł: typowe i pogłębione

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Projekt

Karty informacji o projektach

pielęgniarstwo

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/pielęgniarstwo

internet rzeczy

HIV

/medycyna i nauki o zdrowiu/nauki o zdrowiu/choroby zakaźne/wirus RNA/HIV

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

Projekt

Karty informacji o projektach

administracja

lek

położnictwo

ekosystemy

/Gotowość na sytuację kryzysową – środki zapobiegawcze

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT

WYZWANIA SPOŁECZNE - Zdrowie, zmiany demograficzne i dobrostan

Podstawa prawna

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Podstawa prawna

Redakcja CORDIS

Zredagowane przez CORDIS

Temat

CORDA

Hurtownia danych naukowych BRT


La Svezia sotto i riflettori della pandemia

Un caso di studio svedese mette in evidenza la necessità di un migliore collegamento tra esseri umani, animali e ambiente nella gestione delle pandemie.

I tre quarti delle malattie emergenti a livello globale si diffondono dagli animali agli esseri umani, o viceversa. Sebbene gli scienziati non siano del tutto certi riguardo alle origini della COVID-19, molto probabilmente il virus SARS CoV 2 ha compiuto un salto di specie dagli animali agli esseri umani, scatenando la crisi sanitaria che ha scosso il mondo.

L’approccio unificante «One Health» (OH) dell’Organizzazione mondiale della sanità, volto a bilanciare e ottimizzare la salute di persone, animali e ambiente, ha pertanto acquisito una crescente importanza quale metodo per prevenire, prevedere e rispondere a minacce globali alla salute come questa. L’approccio si basa sul collegamento tra esseri umani, animali e ambiente che promuove collaborazioni tra questi settori al fine di ottimizzare la salute di tutti, non solo degli esseri umani.

Concentrando l’attenzione sull’esperienza svedese con la COVID-19, un recente http://eprints.lse.ac.uk/115472/1/Bear_best_practice_in_multi_level_published.pdf (caso di studio) tratta dell’inclusione dell’approccio OH nei piani svedesi relativi alla COVID-19, nonché dei benefici e dei limiti dell’applicazione dei principi OH alle future strategie per la prevenzione delle pandemie. Svolto nell’ambito del progetto http://periscopeproject.eu/ (PERISCOPE), finanziato dall’UE, il caso di studio è parte di una relazione riguardante le migliori pratiche nella governance multilivello durante le pandemie.

Anche se la Svezia ha compiuto notevoli progressi nel suo lavoro riguardante OH, tale approccio è incluso soltanto nella pratica, ma non formalmente, nei piani e nelle collaborazioni relativi alle malattie zoonotiche. In effetti, il settore animale è stato escluso dall’iniziale risposta alla pandemia, con comunicazioni minime tra di esso e l’Agenzia svedese per la sanità pubblica durante le prime fasi dell’epidemia. «A mettersi in contatto con le regioni è stato lo stesso Istituto veterinario nazionale svedese, offrendo in modo volontario il proprio aiuto mediante l’analisi di campioni per la COVID-19,» scrivono gli autori del caso di studio Walter Osika ed Elin Pöllänen del Karolinska Institute in Svezia, partner del progetto PERISCOPE.

I ricercatori concludono che l’approccio OH non sembra fare parte della gestione svedese delle pandemie e delle crisi. «Nell’ambito del discorso in tema di salute pubblica, l’attuale divario percepito tra esseri umani e animali è stato riconosciuto quale ostacolo alla collaborazione tra questi due settori. Al contrario di quanto riportato nelle relazioni internazionali, in cui si sottolinea la crescente importanza dell’approccio OH nell’affrontare questioni urgenti e sfaccettate come le emergenze riguardanti pandemia, clima, biodiversità e inquinamento, ecc., non ci sono indicazioni circa la volontà di adottare tale approccio nel lavoro svolto dalla Svezia sulla prevenzione primaria per affrontare le cause di fondo, ad esempio, del rischio di salto di specie».

Il problema, tuttavia, non è costituito solo dall’applicazione dell’approccio OH, ma dal concetto OH stesso. Si è scoperto che si tratta di un approccio antropocentrico, dato che accorda maggiore importanza alla salute umana, e concentrato sulla sorveglianza. Secondo la relazione, esso mostra anche «una mancanza di chiarezza, direzione, responsabilità e impatto politico».

Il caso di studio di PERISCOPE (Pan-European Response to the ImpactS of COVID-19 and future Pandemics and Epidemics) conclude formulando alcune raccomandazioni politiche. Tra queste vi è l’adozione di un quadro OH per la gestione delle crisi che comprenda la salute degli animali e dell’ambiente, collegando gli obiettivi ambientali e di sostenibilità alla salute umana e animale e implementando vere leggi in materia di benessere animale. Si raccomanda inoltre di migliorare la rappresentanza del settore animale e di quello ambientale, rendendo i processi decisionali più trasparenti e affrontando il ruolo della Svezia negli obiettivi relativi a pandemia e sostenibilità.

Per maggiori informazioni, consultare:
http://periscopeproject.eu/ (sito web del progetto PERISCOPE)

Sulla base di informazioni relative ai progetti e segnalazioni dei media

PERISCOPE, animale, essere umano, pandemia, ambiente, Svezia, COVID-19, One Health

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

L’Europa è pronta per un’altra pandemia?

Un progetto sostenuto dall’UE, munito di soluzioni innovative nell’ambito della tecnologia informatica e della formazione, si sta impegnando per migliorare la preparazione dell’Europa a pandemie future. I nuovi membri del consiglio consultivo, le forze di difesa irlandesi, stanno contribuendo a raggiungere questo obiettivo mettendo a disposizione la propria competenza nella gestione delle emergenze di grave entità.

Economia digitale

Sicurezza

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

ebola

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/malattie infettive/virus a RNA/ebola

pandemie

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/salute pubblica/epidemiologia/pandemie

influenza

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/malattie infettive/virus a RNA/influenza

occupazione

/scienze sociali/economia e commercio/economia e gestione aziendale/occupazione

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Il potere dell’empatia nell’affrontare l'esitazione vaccinale

Un nuovo studio mostra come, facendo sentire i pazienti ascoltati e compresi, gli operatori sanitari possano guidarli a prendere decisioni migliori riguardanti la loro salute.

Società

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

salute pubblica

internet

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/internet

vaccini

/scienze mediche e della salute/medicina di base/farmacologia e farmacia/farmaci/vaccini

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Luoghi di morte ed effetto COVID-19

In che modo la COVID-19 ha influenzato le tendenze dei luoghi di morte nel mondo? Un nuovo studio rivela un aumento della percentuale di decessi in casa in diversi paesi.

Società

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

scienze biomediche sociali

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/scienze biomediche sociali

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Pandemia di COVID-19: cosa ci riserva il futuro?

Come progredirà la pandemia di COVID-19 nei prossimi mesi e anni? I ricercatori hanno condotto un’indagine tra gli esperti per determinare i principali aspetti che potrebbero influenzare la pandemia in Europa.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

intelligenza artificiale

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/intelligenza artificiale

sanità elettronica

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/servizi di assistenza sanitaria/sanità elettronica

software

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/software

prevenzione delle epidemie

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/salute pubblica/epidemiologia/prevenzione delle epidemie

coronavirus

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/malattie infettive/virus a RNA/coronavirus

Risposta alla crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

governance

virologia

pandemie

coronavirus

Risposta alla crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

coronavirus

Risposta alla crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Strumenti matematici contribuiscono a combattere la crisi pandemica

Una nuova ricerca rivela l’importate ruolo che possono ricoprire gli strumenti di modellizzazione matematica nella comprensione delle modalità di diffusione della COVID-19, nonché nella mitigazione dei suoi effetti.

Economia digitale

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

gestione delle crisi

/scienze sociali/sociologia/governance/gestione delle crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Ritardare o rifiutare i vaccini COVID-19: gli effetti della disinformazione

In che modo la qualità delle informazioni sui vaccini COVID-19 ha influenzato la campagna vaccinale negli Stati Uniti? Uno studio sostenuto dall’UE analizza i dati.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

governance

virologia

pandemie

coronavirus

Risposta alla crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

La pandemia rivela quanto gli europei si fidino delle loro istituzioni

Quali sono le opinioni degli europei in merito alla pandemia di COVID-19? E cosa pensano del coinvolgimento di scienziati e governi nella sua gestione? Un’indagine sostenuta dall’UE analizza la situazione.

Società

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

governance

società civile

/scienze sociali/scienze politiche/politiche/società civile

cambiamenti climatici

/scienze naturali/scienze della terra e scienze ambientali connesse/scienze dell'atmosfera/climatologia/cambiamenti climatici

Preparazione alla crisi - contromisure

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Un’iniziativa dell’UE promuove l’approccio One Health per le persone, gli animali e l’ambiente

La conferenza del 2023 di One Health EJP offre approfondimenti sul futuro di One Health, per l’Europa e non solo.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

tecnologia satellitare

/ingegneria e tecnologia/ingegneria meccanica/ingegneria dei veicoli/ingegneria aerospaziale/tecnologia satellitare

sicurezza alimentare

/ingegneria e tecnologia/altre ingegnerie e tecnologie/tecnologia alimentare/sicurezza alimentare

zoonosi

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/salute pubblica/epidemiologia/zoonosi

resistenza agli antibiotici

/scienze mediche e della salute/medicina di base/farmacologia e farmacia/farmacoresistenza/resistenza agli antibiotici

mangimi

/scienze agricole/scienze veterinarie e della produzione lattiero-casearia/animali domestici/zootecnia/mangimi

Preparazione alla crisi - contromisure

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Aspetti positivi e negativi della risposta alla COVID-19 nella governance multilivello

Un nuovo studio analizza il modo in cui le decisioni politiche a diversi livelli di governance hanno influenzato la risposta alla pandemia in Europa.

Società

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

governance

virologia

pandemie

coronavirus

Risposta alla crisi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS


Ciudadanos de a pie ayudan a luchar contra la amenaza mundial de las enfermedades transmitidas por mosquitos

Gracias al lanzamiento de un nuevo cuadro de indicadores, cualquiera puede utilizar su teléfono inteligente para ayudar a los científicos a rastrear mosquitos, los animales más mortíferos de la Tierra.

Los mosquitos provocan casi 700 millones de infecciones y más de 1 millón de muertes cada año. Y, por si fuera poco, faltan vacunas y tratamientos.

Sin embargo, en realidad muy pocas especies transmiten enfermedades. Por este motivo, se necesita un esfuerzo coordinado en todo el mundo para poder llevar a cabo una vigilancia generalizada y una identificación precisa a fin de luchar contra esta amenaza constante.

Vigilancia mundial de las enfermedades transmitidas por mosquitos

Un grupo de investigadores de Estados Unidos, apoyados en parte por los proyectos VEO y H-MIP, han presentado un https://experience.arcgis.com/experience/7228a5a27442468494caec2934c2b73d (cuadro mundial de indicadores) para rastrear mosquitos que transportan enfermedades mortales. Asimismo, recopila datos de diferentes plataformas de ciencia ciudadana y se le pide al público que descargue una de las tres aplicaciones siguientes: Mosquito Alert, GLOBE Observer de la NASA o iNaturalist. A continuación, las personas comparten en tiempo real fotos de mosquitos mediante sus teléfonos inteligentes. Además, se puede acceder al cuadro de indicadores a través del navegador de un ordenador o de un dispositivo móvil. Estos datos permitirán a los investigadores, al personal dedicado al control de mosquitos y a los responsables políticos detectar vectores de transmisión de forma precoz.

«Este cuadro de indicadores representa la unificación de las plataformas mundiales de ciencia ciudadana para la vigilancia y el control de mosquitos», afirma Ryan Carney, investigador principal y profesor adjunto de Biología Integrativa en la Universidad del Sur de Florida, en una https://www.eurekalert.org/news-releases/960628 (nota de prensa) publicada en «EurekAlert!». «Esta herramienta permitirá al personal dedicado al control de mosquitos buscar y eliminar especies invasoras, así como vigilar los vectores de transmisión a nivel internacional al aprovechar los ordenadores de georreferencia que las personas llevan en su bolsillo todos los días: sus teléfonos inteligentes».

La eficacia de esta innovación se demostró en un https://www.mdpi.com/2075-4450/13/8/675/htm (estudio) publicado recientemente en la revista «Insects». Un grupo de investigadores de la Universidad del Sur de Florida se propuso determinar hasta qué punto puede resultar útil la ciencia ciudadana en la vigilancia de mosquitos mediante la implicación de comunidades de científicos ciudadanos. Los participantes se centraron en los principales vectores de la fiebre de Zika, la fiebre amarilla, el dengue y el chikungunya; y consiguieron localizar vectores.

Más aún, los esfuerzos de los científicos ciudadanos dieron lugar a las primeras observaciones a través de iNaturalist, en los Estados Unidos, de una especie invasora que causa fiebre amarilla llamada «Aedes scapularis». Esta información se notificó a los funcionarios locales de control de vectores de Texas. Estos esfuerzos también constituyen un ejemplo de mejores prácticas para la vigilancia en Florida, donde se introdujo la especie hace poco. En conjunto, el estudio se utilizará como punto de referencia para preparar e implementar proyectos de ciencia ciudadana en el futuro.

Los investigadores están desarrollando algoritmos de inteligencia artificial para el reconocimiento de especies. Se probarán los algoritmos en África en el marco de una campaña para rastrear un vector urbano e invasor del paludismo.

«Dado que este trabajo se centra más en África, el proyecto puede contribuir a la prevención de enfermedades transmitidas por mosquitos en poblaciones vulnerables y evitar brotes mortales», concluye Karlene Rivera, estudiante investigadora de la misma universidad. «Este proyecto tiene grandes implicaciones en el mundo de la inteligencia artificial y la prevención de enfermedades».

El proyecto VEO (Versatile Emerging infectious disease Observatory) tiene como objetivo construir un observatorio interactivo para la detección precoz de enfermedades infecciosas. El proyecto H-MIP (Human-Mosquito Interaction Project: Host-vector networks, mobility, and the socio-ecological context of mosquito-borne disease) utiliza la localización de los teléfonos móviles y la huella genética para rastrear enfermedades transmitidas por mosquitos. Los proyectos finalizan en diciembre de 2024 y marzo de 2025, respectivamente.

Para más información, consulte:
https://www.veo-europe.eu/ (Sitio web del proyecto VEO)
https://cordis.europa.eu/project/id/853271/es (Proyecto H-MIP)

Basado en información del proyecto y en artículos aparecidos en medios de comunicación

VEO, H-MIP, mosquito, enfermedad, ciencia ciudadana, cuadro de indicadores, enfermedades transmitidas por mosquitos, vector de transmisión

Sociedad

Salud

Noticias

Artículo: noticias

Avances científicos

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Nuevos recursos para luchar contra las enfermedades contagiadas por mosquitos sin coste adicional para los usuarios finales

Un sitio web ofrece varios productos y herramientas nuevos para estudiar enfermedades contagiadas por diversos insectos y garrapatas.

Salud

Noticias

Artículo: noticias

Avances científicos

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Proyecto

Fichas informativas de proyectos

malaria

/ciencias médicas y de la salud/ciencias de la salud/enfermedad infecciosa/malaria

prevención de la epidemia

/ciencias médicas y de la salud/ciencias de la salud/salud pública y medio ambiental/epidemiología/prevención de la epidemia

ingeniería genética

/ciencias médicas y de la salud/biotecnología médica/ingeniería genética

entomología

zoología de los invertebrados

/ciencias naturales/ciencias biológicas/zoología/zoología de los invertebrados

CORDA

Almacén de datos de IDT

¿Por qué no podemos librarnos de forma definitiva de los mosquitos?

Podría dar la impresión de que estos pequeños hematófagos son, en el mejor de los casos, una molestia y, en el peor, transmisores de enfermedades letales. Sin embargo, tal como explica nuestra experta María José Ruiz-López, el malicioso mosquito no solo es causante de insomnio y de pruriginosas picaduras rojas.

Salud

Noticias

Artículo: noticias

Pregunte a un experto

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Proyecto

Fichas informativas de proyectos

virus de ARN

/ciencias médicas y de la salud/ciencias de la salud/enfermedad infecciosa/virus de ARN

genética

virología

ecología

inmunología

/ciencias médicas y de la salud/medicina básica/inmunología

CORDA

Almacén de datos de IDT

Descubrimiento más ágil de fármacos contra el virus del Zika

Un equipo de investigadores ha demostrado un método revolucionario basado en la informática de alto rendimiento que permite ampliar y acelerar el descubrimiento de fármacos nuevos.

Economía digital

Salud

Noticias

Artículo: noticias

Avances científicos

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Proyecto

Fichas informativas de proyectos

ciudad inteligente

/ingeniería y tecnología/ingeniería civil/ingeniería urbana/ciudad inteligente

software

/ciencias naturales/informática y ciencias de la información/software

biomoléculas

superordenador

/ingeniería y tecnología/ingeniería eléctrica, ingeniería electrónica, ingeniería de la información/ingeniería electrónica/hardware informático/superordenador

sistemas de navegación

/ciencias sociales/geografía social y económica/transporte/sistemas de navegación

CORDA

Almacén de datos de IDT

© Tacio Philip Sansonovski, Shutterstock

Proyecto

Fichas informativas de proyectos

ciencia de datos

/ciencias naturales/informática y ciencias de la información/ciencia de datos

genética

salud pública y medio ambiental

enfermedad infecciosa

resistencia a antibióticos

/ciencias médicas y de la salud/medicina básica/farmacología y farmacia/farmacorresistencia/resistencia a antibióticos

Recuperación de la crisis: mitigación

CORDA

Almacén de datos de IDT

RETOS DE LA SOCIEDAD - Salud, cambio demográfico y bienestar

Fundamento jurídico

Programa: fundamento jurídico para la financiación de investigación

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Fundamento jurídico

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Tema

Programa: parte del programa de trabajo de la Comisión para aplicar el fundamento jurídico

CORDA

Almacén de datos de IDT

Proyecto

Fichas informativas de proyectos

política pública

/ciencias sociales/ciencias políticas/normativa política/política pública

salud pública y medio ambiental

desigualdad social

/ciencias sociales/sociología/cuestiones sociales/desigualdad social

teléfono móvil

/ingeniería y tecnología/ingeniería eléctrica, ingeniería electrónica, ingeniería de la información/ingeniería de la información/telecomunicación/teléfono móvil

sociedad civil

/ciencias sociales/ciencias políticas/normativa política/sociedad civil

CORDA

Almacén de datos de IDT

CIENCIA EXCELENTE - Consejo Europeo de Investigación (CEI)

Fundamento jurídico

CORDIS Editorial

Redactado por CORDIS

Tema

CORDA

Almacén de datos de IDT


Quando è colpa di un cervello più anziano

Con il sostegno dell’UE, alcuni ricercatori osservano il processo di invecchiamento cerebrale nelle persone affette da schizofrenia.

L’aspettativa di vita delle persone affette da schizofrenia è di 15 anni più bassa rispetto a quella consueta. Oggi, un nuovo http://www.nature.com/articles/s41380-022-01897-w (studio) sostenuto in parte dal progetto EarlyCause, finanziato dall’UE, ha scoperto che questa minore aspettativa di vita potrebbe essere parzialmente dovuta a un invecchiamento cerebrale avanzato. I risultati dei ricercatori sono stati pubblicati sulla rivista «Molecular Psychiatry».

La schizofrenia è correlata a un aumento del rischio di morte prematura, dovuta in parte a episodi di suicidio o a uno stato di salute insoddisfacente. Gli studi condotti finora hanno suggerito che l’incidenza elevata di malattie, il declino cognitivo a lungo termine e l’eccesso di mortalità in persone affette da schizofrenia potrebbero essere dovuti in parte alla superiorità dell’età cerebrale biologica rispetto a quella cronologica. Secondo alcuni studi su piccola scala, questa discrepanza, definita differenza di età cerebrale stimata (PAD cerebrale), è risultata costantemente più alta nei pazienti schizofrenici rispetto ai soggetti sani. Inoltre, questi studi hanno dimostrato che il divario tra le due età aumenta soprattutto nei primi anni successivi all’insorgenza della malattia.

Riconoscendo l’importanza di valutare la possibilità di generalizzare questi risultati attraverso studi su larga scala, il team di ricerca ha esaminato l’età cerebrale in oltre 5 000 persone appartenenti a 26 coorti internazionali del http://enigma.ini.usc.edu/ongoing/enigma-schizophrenia-working-group/ (gruppo di lavoro sulla schizofrenia Enhancing NeuroImaging Genetics through Meta-Analysis (ENIGMA)). Lo studio ha incluso i dati di 2 803 pazienti schizofrenici e 2 598 persone sane di età compresa tra 18 e 73 anni.

«L’età cerebrale prevista è stata stimata singolarmente utilizzando un modello addestrato su dati indipendenti basati su 68 parametri di spessore e superficie corticali, 7 volumi sottocorticali, volumi ventricolari laterali e volume intracranico totale, tutti derivati da scansioni cerebrali di risonanza magnetica per immagini pesate in T1», riporta lo studio. In media, nelle persone affette da schizofrenia è stata riscontrata una PAD cerebrale più elevata rispetto ai soggetti di controllo sani, con una discrepanza tra l’età cerebrale stimata e l’età cronologica superiore di circa 3,5 anni.

Il team ha approfondito inoltre l’eventualità che una PAD cerebrale più elevata nei pazienti schizofrenici fosse legata a specifiche caratteristiche cliniche: l’età di insorgenza della malattia, la durata pregressa della schizofrenia nel paziente, la gravità dei sintomi, l’uso e il dosaggio di farmaci antipsicotici. Non è stata riscontrata alcuna correlazione tra la PAD cerebrale e queste caratteristiche. «Questo risultato suggerisce che un aumento della PAD cerebrale nel caso di schizofrenia potrebbe non essere dovuto primariamente alla progressione della malattia o agli effetti collaterali del trattamento sulla struttura cerebrale, come riferito altrove nella letteratura medica. Ciò è in linea con studi precedenti che indicavano già la presenza di una PAD cerebrale più elevata nei pazienti colpiti dal primo episodio di schizofrenia e psicosi», affermano gli autori.

Lo studio conclude affermando la necessità di nuovi studi longitudinali con una caratterizzazione clinica più approfondita per stabilire se un indicatore dell’età cerebrale, come la PAD cerebrale, possa rappresentare uno strumento utile a prevedere precocemente la malattia o adottare strategie di intervento idonee. Oltre ai finanziamenti provenienti da EarlyCause (Causative mechanisms & integrative models linking early-life-stress to psycho-cardio-metabolic multi-morbidity), lo studio ha ricevuto anche il sostegno dell’UE attraverso i dati forniti da determinati studi di coorte sostenuti da altri progetti finanziati dall’UE. EarlyCause terminerà a dicembre 2023.

Per maggiori informazioni, consultare:
http://earlycause.eu/ (sito web del progetto EarlyCause)

EarlyCause, cervello, età, schizofrenia, differenza di età prevista dal cervello, malattia

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Legame genetico tra immunità e schizofrenia

Comprendere il rischio genetico di sviluppare una malattia è essenziale per progettare strategie di prevenzione. Alcuni ricercatori europei hanno svelato i loci genetici chiave che determinano la risposta immunitaria agli stimoli infettivi e che risultano correlati allo sviluppo della schizofrenia.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

fisiopatologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/fisiologia/fisiopatologia

immunologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/immunologia

patologia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/patologia

schizofrenia

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/psichiatria/schizofrenia

genetica medica

/scienze mediche e della salute/medicina di base/genetica medica

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Un approccio genetico per individuare il rischio di schizofrenia

Una migliore comprensione del rischio genetico che corriamo di sviluppare la schizofrenia, in particolare nelle prime fasi della vita, potrebbe portare a interventi medici più efficaci e tempestivi prima che il disturbo diventi più grave.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

risonanza magnetica per immagini

/ingegneria e tecnologia/ingegneria medica/diagnostica per immagini/risonanza magnetica per immagini

schizofrenia

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Il legame tra materia grigia e psicosi, in un dettaglio senza precedenti

Una nuova ricerca dimostra che il volume della materia grigia cerebrale è significativamente ridotto nelle persone con psicosi ad esordio precoce.

Salute

Notizie

Articolo: notizie

Progressi scientifici

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

alzheimer

/scienze mediche e della salute/medicina di base/neurologia/demenza/alzheimer

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

epilessia

/scienze mediche e della salute/medicina di base/neurologia/epilessia

medicina personalizzata

/scienze mediche e della salute/scienze della salute/medicina personalizzata

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Ecco come gli organoidi cerebrali potrebbero aprire la strada a nuovi innovativi trattamenti per la schizofrenia

I disturbi di salute mentale e cerebrali stanno ricevendo più attenzione che mai mentre lo stigma sociale è in calo e nuove tecnologie conducono a un’analisi e a un trattamento innovativi. Grazie al supporto dell’UE, un modello 3D di organoide cerebrale umano sta offrendo una possibile svolta nel trattamento della schizofrenia.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

fisiopatologia

cellule staminali

/scienze mediche e della salute/biotecnologia medica/tecnologie cellulari/cellule staminali

patologia

schizofrenia

genomi

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

La ricerca del CER tende un orecchio alle voci ascoltate dai pazienti schizofrenici

Il progetto ONOFF finanziato dal CER si basa su precedenti sforzi per comprendere meglio le allucinazioni uditive (AU) dei pazienti con schizofrenia. I suoi risultati potrebbero portare a nuovi trattamenti cognitivi e farmacologici.

Salute

Risultato in breve

Articolo: classico ed elaborato

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Progetto

Schede informative dei progetti

schizofrenia

neurologia clinica

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/neurologia clinica

spettroscopia

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

Progetto

Schede informative dei progetti

diabete

/scienze mediche e della salute/medicina clinica/endocrinologia/diabete

apprendimento automatico

/scienze naturali/informatica e scienze dell'informazione/intelligenza artificiale/apprendimento automatico

microbiologia

epigenetica

Preparazione alla crisi - contromisure

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS

SFIDE PER LA SOCIETÀ - Salute, evoluzione demografica e benessere

Base giuridica

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Base giuridica

CORDIS Editoriale

Redatto da CORDIS

Argomento

CORDA

Magazzino dati della ricerca RTS