ANG SIMBAHAN NI JESUKRISTO SA MGA SANTOS SA ULAHING MGA ADLAW • PEBRERO 2011 Liahona Pagtubag sa Panawagan sa Propeta sa Pagluwas [Rescue], pp. 14, 20, 32 Unsaon sa Pagtabang sa Mga Bata nga Mobati nga Luwas [Safe], p. 16 Ang Inyo bang Mga Higala Modala Kaninyo ngadto kang Kristo? p. 52 Pagserbisyo sama ni Ammon, pp. 70, 72
Ang Pagbalik sa Anak nga Nawala, ni Bartolomé Esteban Murillo Sa dihang ang anak nga nawala nakaamgo nga siya nakasala, siya mapainubsanong mi- balik sa iyang amahan ug miingon, "Amahan, nakasala ako batok sa langit ug sa imong atuba- ngan; ug dili na ako takus pagatawgon pa nga imong anak" (Lucas 15:21). Apan ang iyang amahan midawat kaniya ug miingon uban sa hingpit nga kalipay, "Kay kining akong anak namatay na, apan karon nabuhi siya pag-usab; siya nawala na, apan karon hingkaplagan siya" (bersikulo 24). Susama usab, adunay hingpit nga kalipay kon kita maghinulsol. . A S U , . C D . N O T G N H S A W I , T R A F O Y R E L L A G L A N O I T A N , S E E T S U R T F O D R A O B A S N O T U B U B A K G N O Y A A M A S O T A R T I L
N O I T A D N U O F N O L A V A A S A S A G
Liahona, Pebrero 2011 MGA MENSAHE 4 Mensahe sa Unang Kapa- ngulohan: Unsa ka Dako ang Imong Hingpit nga Kalipay Ni Presidente Henry B. Eyring 7 Mensahe sa Visiting Tea- ching: Usa ka Pagpahiuli sa Tanan nga mga Butang LABING IMPORTANTING MGA ARTIKULO 14 Gikan sa Pagkaluwas [Rescued] ngadto sa Tigluwas [Rescuer] Ni Betsy Doane Ang kasakit ug pagkaadik mi- patigbabaw sa akong kinabuhi hangtud nga ako nakaila og usa ka tawo kinsa nangutana kanako kon ako nakadungog ba kabahin sa mga Mormon. 24 Pagkat-on sa Pagpaminaw ug Pagsabut sa Espiritu Ni David M. McConkie Unsaon sa pagpaminaw kon ang Espiritu mosulti. 28 Pagpadayag: Matag Tinulo Ang pagpadayag nakatabang sa pagpamatuod sa usa ka batan- ong lalaki nga moabut gikan dinhi ngadto sa langit. 30 Pagpadayag: Nagdagayday gikan sa Langit Ang kahibalo moabut dayon kon kita andam. 32 Mga Sambingay sa Nawala ug Nakit-an Unsa ang pagluwas? Kini mao ang pagpasaylo, pagduol ug pag-abi-abi sa gustong mobalik. MGA DEPARTAMENTO 8 Gagmay ug Yano nga mga Butang 11 Kami Namulong kang Kristo: Ang Iyang Grasya Paigo Ni Kimberlee B. Garrett 12 Unsa ang Atong Gituohan: Ang Pag-ula Nakapahimo sa Paghinulsol nga Posible 8 16 Atong mga Panimalay, Atong mga Pamilya: Pag- tabang sa mga Bata nga Mobati nga Luwas [Safe] Ni Shawn Evans 20 Walay Paglubad nga mga Istorya sa Ebanghelyo: Pag- palig-on sa Dili Kaayo Aktibo Ni Presidente Boyd K. Packer 38 Mga Tingog sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw 74 Mga Balita sa Simbahan 79 Mga Ideya sa Family Home Evening 80 Hangtud Kita Magkita Pag-usab: Usa ka Lingku- ranan diha sa Salo-salo sa Pamanhunon Ni Melissa Merrill SA HAPIN Sa atubangan: Ang Anak nga Nawala, ni Liz Lemon Swindle, Foundation Arts, dili mahimong pakopya- han. Sa Luyo: Ang Nawala nga Salapi, ni J. Kirk Richards. P e b r e r o 2 0 1 1 1
2 MGA YOUNG ADULT 42 42 Mga Young Adult ug Family Home Evening Pipila ka mga young adult nagpasabut sa diha-diha da- yon ug sa umaabot nga mga panalangin sa pag-apil sa family home evening. Tan-awa kon inyo ba nga ma- kit-an ang Lia- hona nga gitago dinhi niini nga isyu. Timaan: Hunong. 54 L i a h o n a KABATAN-ONAN 46 Mga Pangutana ug mga Tubag "Gibati nako nga nag-inusara sa simbahan. Unsaon nako sa pagkat-on aron mobati nga adunay labot?" 48 Giunsa Nako sa Pagkasayud: Ang Mensahe Nindot Kaayo Ni Anthony X. Diaz 51 Usa ka Matinuoron nga Ikapulo, usa ka Dakong Panalangin Ni Oscar Alfredo Benavides Nagtrabaho ug nagtigum ako alang sa akong misyon, apan ang akong gamay nga sweldo dili paigo. 52 Asa Kamo Dad-on sa Inyong mga Higala? Ni John Bytheway Maayo nga mga higala modala kanato ngadto kang Jesukristo. 54 Ang Ebanghelyo alang sa Tanan Ni Elder Carlos A. Godoy 57 Poster: Pamalandong kabahin sa Kahangturan 58 Sa Dihang Nahimo Akong Dili na Makita Pangalan gipugngan 48 MGA BATA 60 Ang Managsuong Babaye Kinahanglang Magbahinay Ni Adam C. Olson Ang managsuon nga babaye sa Peru nagbahinay sa mga butang nga hilabihan kamahinungdanon. 62 Amo Kang Alsahon Ni Presidente Thomas S. Monson Sa dihang si Jami masakiton kaayo para mag-hike, unsa ang mahimo sa iyang mga higala? 64 Panahon sa Pagpakigbahin: Ang mga Kasulatan Nagtudlo sa Plano sa Langitnong Amahan Nila ni Ana Marie Coburn ug Cristina Franco 66 Atong Pahina 68 Ang Kaka ug ang Ligdong, Hinagawhaw nga Tingog Ni Joshua W. Hawkins 70 Para sa Gagmayng mga Bata 64
PEBRERO 2011 VOL. 14 NO. 2 LIAHONA 09682 853 Opisyal nga magasin sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw nga giimprinta sa Cebuano Ang Unang Kapangulohan: Thomas S. Monson, Henry B. Eyring, Dieter F. Uchtdorf Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles: Boyd K. Packer, L. Tom Perry, Russell M. Nelson, Dallin H. Oaks, M. Russell Ballard, Richard G. Scott, Robert D. Hales, Jeffrey R. Holland, David A. Bednar, Quentin L. Cook, D. Todd Christofferson, Neil L. Andersen Editor: Paul B. Pieper Mga Adviser: Stanley G. Ellis, Christoffei Golden Jr., Yoshihiko Kikuchi Tigdumalang Direktor: David L. Frischknecht Direktor sa Editoryal: Vincent A. Vaughn Direktor sa Grapiks: Allan R. Loyborg Tigdumalang Editor: R. Val Johnson Mga Luyo-luyo sa Tigdumalang Editor: Jenifer L. Greenwood, Adam C. Olson Kauban nga Editor: Ryan Carr Luyo-luyo sa Editor: Susan Barrett Mga Kawani sa Editorial: David A. Edwards, Matthew D. Flitton, LaRene Porter Gaunt, Larry Hiller, Carrie Kasten, Jennifer Maddy, Melissa Merrill, Michael R. Morris, Sally J. Odekirk, Joshua J. Perkey, Chad E. Phares, Jan Pinborough, Richard M. Romney, Janet Thomas, Paul VanDenBerghe, Julie Wardell Senior Sekretari: Laurel Teuscher Tigdumalang Direktor sa Art: J. Scott Knudsen Direktor sa Art: Scott Van Kampen Tigdumala sa Produksyon: Jane Ann Peters Mga Kawani sa Desenyo ug Produksyon: Cali R. Arroyo, Collette Nebeker Aune, Howard G. Brown, Julie Burdett, Thomas S. Child, Reginald J. Christensen, Kim Fenstermaker, Kathleen Howard, Eric P. Johnsen, Denise Kirby, Scott M. Mooy, Ginny J. Nilson Prepress: Jeff L. Martin Direktor sa Pag-imprinta: Craig K. Sedgwick Direktor sa Pagpang-apud-apod: Evan Larsen Paghubad: Francisco M. dela Cruz Ipadala ang subskripsyon, mga pangutana, ug mga taho ngadto sa Dateline Philippines sa Liahona, The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, Temple Drive, Greenmeadows Subdivision, Quezon City 1110, Metro Manila, Philippines o sa P. O. Box 1505, Ortigas Center, Emerald Avenue, Pasig 1600, Metro Manila, Philippines. Numero sa telepono 635-9183. Presyo sa subskripsyon sa Pilipinas, P86.40 matag tuig, P4.00 matag gula, gawas sa mga espesyal nga isyu. Ipadala ang mga manuskrito ug mga pangutana ngadto sa Liahona, Room 2420, 50 East North Temple Street, Salt Lake City, UT 84150-0024, USA; o i-e-mail sa: liahona@ldschurch.org Ang Liahona (usa ka termino sa Basahon ni Mormon nga nagpasabut nga "kompas o direktor" gimantala sa Albanian, Armenian, Bislama, Bulgarian, Cambodian, Cebuano, Chinese, Croatian, Czech, Danish, Dutch, English, Estonian, Fijian, Finnish, French, German, Greek, Hungarian, Icelandic, Indonesian, Italian, Japanese, Kiribati, Korean, Latvian, Lithuanian, Malagasy, Marshallese, Mongolian, Norwegian, Polish, Portuguese, Romanian, Russian, Samoan, Slovenian, Spanish, Swedish, Tagalog, Tahitian, Thai, Tongan, Ukrainian, Urdu, ug Vietnamese. (Ang kasagad magkalahi sa pinulongan.) © 2011 sa Intellectual Reserve, Inc. Tanang mga katungod gigahin. Gigamit sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw nga may pagtugot. Gi-imprinta sa Tinipong Bansa sa Amerika. Ang teksto ug biswal nga materyal diha sa Liahona mahimong kopyahan alang sa sulagma, dili pangkomersyo nga pagga mit sa simbahan o panimalay. Ang biswal nga materyal dili mahimong kopyahan kon kini adunay mga pagdili diha sa linya sa kredito sa maong artwork. Ang mga pangutana kinahanglan ipadala ngadto sa Intellectual Property Office, 50 East North Temple Street, Salt Lake City, UT 84150, USA; e-mail: For Readers in the United States and Canada: February 2011 Vol. 14 No. 2. LIAHONA (USPS 311-480) Cebuano (ISSN 1096-5114) is published monthly by The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, 50 East North Temple, Salt Lake City, UT 84150. USA subscription price is $10.00 per year; Canada, $12.00 plus applicable taxes. Periodicals Postage Paid at Salt Lake City, Utah. Sixty days' notice required for change of address. Include address label from a recent issue; old and new address must be included. Send USA and Canadian subscriptions to Salt Lake Distribution Center at address below. Subscription help line: 1-800- 537-5971. Credit card orders (Visa, MasterCard, American Express) may be taken by phone. (Canada Poste Information: Publication Agreement #40017431) POSTMASTER: Send address changes to Salt Lake Distribution Center, Church Magazines, PO Box 26368, Salt Lake City, UT 84126-0368. Anaa pay daghan sa Internet Liahona.lds.org PARA SA MGA HAMTONG Sa wala pa siya magpasakop sa Simbahan, si Betsy Doane naadik sa mga drugas ug alkohol. Karon isip service missionary sa Simbahan, nagtabang siya sa uban sa pagsunod sa 12 ka lakang sa programa sa Simbahan nga maayo gikan sa pagka-adik (tan- awa sa pahina 14). Ang workbook sa programa anaa sa daghang mga pinulongan sa PARA SA KABATAN-ONAN Ang mga langub ug mga busay sa Honduras makatudlo kanato mahi- tungod sa pagdawat og pagpadayag pinaagi sa Espiritu Santo (tan-awa sa mga pahina 28, 30). Aron makita ang daghan pa nga mga litrato gikan sa Honduras, bisitaha ang .lds.org. PARA SA MGA BATA Tan-awa kon pila ka mga karnero sa hari ang imong makit-an diha sa pahina 72. Dayon pagdula og sama nga dula diha sa SA INYONG PINULONGAN Ang Liahona ug uban pang mga materyal sa Simbahan anaa sa daghang pinulongan sa MGA HILISGUTAN NIINI NGA ISYU Mga numero nagrepresentar sa unang pahina sa artikulo. Bata, mga 16 Espiritu Santo, 24 Family home evening, 42, 79 Grasya, 11 Home teaching, 40 Ikanapulo, 41, 51 Jesukristo, 11, 12, 73 Kalisdanan, 16 Kamatayon, 58 Misyonaryo nga buhat, 4, 14 Musika, 8, 9 Pag-ampo, 30, 38, 60 Pag-fellowship, 46 Paghinigalaay, 46, 52, 58 Paghinulsol, 11, 12, 14, 48 Pagkaaktibo, 20, 32, 40 Pagkaginikanan, 16 Pagkakabig, 14, 48, 54 Pagkamasulundon, 24, 80 Paglalang, 73 Pagpadayag, 24, 28, 30, 40, 68 Pagpangulo, 20 Pagpasaylo, 12, 39 Pagserbisyo, 62, 70 Pagtuon sa kasulatan, 64, 80 Pamilya, 16, 60 Plano sa kaluwasan, 64 Pulong sa Kaalam, 14 Relief Society, 7 Visiting teaching, 7, 32, 38 Welfare, 10 P e b r e r o 2 0 1 1 3
4 MENSAHE SA UNANG K APANGULOHAN Ni Presidente Henry B. Eyring Unang Magtatambag sa Unang Kapangulohan UNSA KA DAKO ANG IMONG Hingpit nga Kalipay Pipila lang sa hingpit nga kalipay sa kinabuhi ang mas tam-is ug mas malungtaron kay sa pagkasa- yud nga kamo makatabang sa uban sa pagdawat sa gipahiuli nga ebanghelyo ni Jesukristo ngadto sa ilang mga kasingkasing. Ang pag-angkon nianang hingpit nga kalipay mao ang oportunidad sa matag miyembro sa Simbahan. Sa dihang kita nabunyagan, mihimo kita og usa ka saad nga kita "mobarug ingon nga mga saksi sa Dios sa tanan nga mga panahon ug diha sa tanan nga mga butang, ug diha sa tanan nga mga dapit nga [kita] mahimo nga maanaa, bisan hangtud sa kamatayon, nga [kita] mahimo nga matubos sa Dios, ug malakip uban niadto nga diha sa unang pagkabanhaw, nga [kita] makabaton og kinabuhi nga dayon" (Mosiah 18:9). "Ako mopadala diha kaniya sa Maghuhupay, nga motudlo kaniya sa kamatuoran ug sa agianan diin siya molakaw; ug tungod kay siya matinud-anon, Ako mokorona kaniya pag-usab og mga binugkos" (D&P 79:2-3). Ug ang saad sa labing hingpit nga kalipay alang sa mati- nud-anon nga misyonaryo maato usab isip matinud-anon nga mga miyembro kinsa naghatag sa atong mga kasing- kasing ngadto sa misyonaryo nga buhat: "Ug karon, kon ang imong hingpit nga kalipay dako tungod sa usa ka kalag nga imong gidala ngari kanako diha sa gingharian sa akong Amahan, unsa kaha ka- dako ang imong hingpit nga kalipay kon ikaw maka- dala og daghan nga mga kalag ngari kanako! "Tan-awa, ikaw nakabaton sa akong ebanghelyo Ang tanang mga miyembro midawat sa bahin niana nga responsibilidad nga gihatag sa Simbahan sa pagdala sa ebanghelyo ni Jesukristo ngadto sa kalibutan, bisan asa ug samtang buhi pa sila. Ang Ginoo klaro nga miingon niini: "Tan-awa, Ako mipadala kaninyo sa pagpamatuod ug pagpasidaan sa mga katawhan, ug matag tawo kinsa napa- sidan-an magpasidaan sa iyang silingan" (D&P 88:81). Ang full-time nga mga misyonaryo adunay gahum sa pagtudlo niadtong kinsa dili pa mga miyembro sa Simbahan. Ang mga miyembro sa Simbahan makabaton og gahum sa pag- pangita niadtong giandam sa Ginoo aron tudloan sa mga misyonaryo. Kinahanglan natong gamiton ang atong hugot nga pagtuo nga ang Ginoo nag-andam og mga tawo sa atong palibut aron matudloan. Nakaila Siya kon si kinsa sila ug kon kanus-a sila andam, ug makagiya Siya kanato ngadto kanila pinaagi sa gahum sa Espiritu Santo ug makahatag kanato og mga pulong sa pagdapit kanila aron matud- loan. Ang saad nga gihatag sa Ginoo ngadto sa usa ka misyonaryo niadtong 1832 mao usab ang saad nga Iyang ihatag kanato sa atong responsibilidad sa pagpangita sa mga tawo nga andam na aron tudloan sa mga misyonaryo: sa imong atubangan, ug sa akong lig-on nga suka- ranan, ug sa akong kaluwasan. "Pangayo sa Amahan pinaagi sa akong ngalan, sa hugot nga pagtuo nga ikaw makadawat, ug ikaw makabaton sa Espiritu Santo, nga nagpadayag sa tanan nga mga butang nga angay ngadto sa mga katawhan" (D&P 18:16-18). Agig dugang sa Espiritu Santo nga motabang kanato sa pag-ila ug pagdapit niadtong andam na aron matudloan, ang Ginoo mitawag ug mi- bansay og mga lider aron sa paggiya kanato. Sa usa ka sulat nga gipetsahan og Pebrero 28, 2002, ang Unang Kapangulohan mihatag og dugang nga responsibilidad alang sa misyonaryo nga buhat diha sa mga bishop ug sa mga ward.1 Uban sa tabang sa ward o konseho sa branch, ang executive committee sa priesthood nagpalambo og usa ka misyonaryo nga plano alang sa unit. Diha niana nga plano mao ang mga sugyot mahitungod kon sa unsang paagi nga ang mga miyembro makapangita niadtong andam na aron matudloan sa mga misyonaryo. Adunay usa ka tawo nga gitawag isip mission lider sa ward o branch. Kana nga mission lider adunay L i a h o n a
close contact sa full-time nga mga misyo- naryo ug sa ilang mga investigator. Adunay daghang mga paagi nga kamo mas makatubag sa inyong personal nga obligasyon sa pagtabang sa pagpangita og mga tawo aron matudloan sa mga misyonaryo. Ang labing yano nga paagi mao ang labing maayo. Pag-ampo aron magiyahan sa Espiritu Santo. Pakigsulti sa lokal nga mga lider ug sa mga misyonaryo, nga mangutana sa ilang mga sugyot ug mosaad kanila sa inyong tabang. Dasiga kadtong miapil kaninyo niini nga buhat. Ug magmahi- mong usa ka saksi sa tanang panahon diha sa unsay imong isulti ug buhaton nga si Jesus mao ang Kristo ug nga ang Dios motubag sa mga pag-ampo. Ako mopamatuod nga ang Espiritu Santo mogiya kaninyo ngadto niadtong kinsa nangita sa kamatuoran samtang kamo mag-ampo ug mobuhat niana nga paggiya. Ug ako nasayud gikan sa kasina- tian nga ang inyong hingpit nga kalipay magmalungtaron kauban niadtong kinsa mipili sa pagdawat sa ebanghelyo nganha sa ilang mga kasingkasing ug dayon mo- lahutay diha sa hugot nga pagtuo. ◼ MUBO NGA SULAT 1. Tan-awa sa "News of the Church: Ward and Branch Missionary Work Emphasized," Liahona, Ago. 2002, 4. PAGTUDLO GIKAN NIINI NGA MENSAHE Ang Pagtudlo, Walay Labaw ka Ma- hinungdanon nga Tawag nagtudlo kanato sa pagdasig niadtong atong gitudloan sa paghimo og mga tumong aron sa pagtabang kanila sa pagsunod sa mga baruganan nga ilang nakat- unan (tan-awa sa pahina 159). Kauban sa pamilya, ikonsiderar ang pag-ila sa mga panalangin sa misyonaryo nga buhat sama sa gihisgutan ni Presidente Eyring ug, kon giaghat, dapita ang pa- milya sa paghimo og mga tumong aron sa pagpakigbahin sa ebanghelyo. Ikonsiderar ang brainstorming uban sa pamilya og mga paagi sa pagpakigbahin sa ebanghelyo, nga hinumduman ang tambag ni Presidente Eyring nga "ang labing yano nga paagi mao ang labing maayo." Aron sa pagkat-on og dugang mahitungod sa brainstorming, tan-awa sa Pagtudlo, Walay Labaw ka Mahinung- danon nga Tawag, pahina 160. W N Ikonsiderar ang brainstorming uban sa pamilya og mga paagi sa pagpakigbahin sa ebanghelyo, nga hinumduman ang tambag ni Presidente Eyring nga "ang labing yano nga paagi mao ang labing maayo." Aron sa pagkat-on og dugang mahitungod sa brainstorming, tan-awa sa Pagtudlo, Walay Labaw ka Mahinung- danon nga Tawag, pahina 160. W N P e b r e r o 2 0 1 1 5 N E S R E D N A G A A N P O T A R T I L A S Y A W G A L U H G A P I
ME N S A H E S A UN A N G KA P A N G U L O H A N K A B A T A N - O N A N Ang Daghang Misyonaryo sa Akong Kinabuhi Ni Elizabeth S. Stiles Sa unang Dominggo nga misimba ako uban sa mga misyonaryo, nakaila ako og mga tawo nga nagtubo uban kanako ug nakaila gikan sa komunidad. Akong nakita ang usa sa akong labing suod nga higala sa eskwelahan, ang mga sekretarya sa elementarya ug high school, usa ka babaye nga wala gayud nako tarunga og tagad kaniadto, ug gani usa ka batan-ong lalaki nga akong nagustuhan kaniadto. Ang kada usa niining indibidwal adunay malungtarong epekto ngari kanako. Ang akong labing suod nga higala usa ka batan-ong babaye nga may talagsaong integridad, ug tungod kaniya mipili ko sa pagpada- yon sa pag-imbestigar sa Simbahan. Ang mga sekretarya kinsa nakahi- numdom kanako sa eskwelahan nakatabang kanako nga masayud nga ako importante. Nakakat-on ako bahin sa diosnong gugma ug gug- mang putli gikan sa batan-ong ba- baye kinsa midawat kanako bisan pa sa akong dili maayong batasan nga akong gipakita kaniya sa nangagi. Ang akong unang nagustuhan sa teenager pa ko nagpakita og ingon ka maayong ehemplo, naila nako ang iyang kaha- yag ug gustong maduol kaniya. Kini nga mga kasinatian naka- tabang kanako sa pagkat-on nga, bisan sa wala pa nako unang maila ang mga misyonaryo, ang Langit- nong Amahan nag-andam kanako sa pagdawat sa ebanghelyo pinaagi sa mga tawo nga Iyang gibutang palibut kanako. Gikan kanila ako nakakat-on nga ang gagmay nga mga butang nga atong gibuhat makahimo og dakong epekto. Ang labing importante, nakakat-on ako nga ang misyonaryo nga buhat magsugod kanako. 6 L i a h o n a M G A B A T A Ang Ebanghelyo - usa ka Gasa nga Angayang Ipakigbahin Ang pulong ebanghelyo nagpasabut sa tanang mga pag- tulun-an ug mga ordinansa nga gihatag ngari kanato ni Jesukristo ug sa Iyang mga propeta. Ang ebanghelyo sama sa usa ka basket nga napuno sa mga gasa gikan sa Langitnong Amahan. Makatabang kamo sa paghatag niini nga mga gasa ngadto sa ubang mga tawo. Kang kinsa ninyo mahimong ipakigbahin ang gasa sa ebanghelyo? Ipares ang mga bersikulo sa kasulatan uban sa mga hulag- way sa pipila sa mga gasa nga nalakip diha sa ebanghelyo. Isu- lat sa matag hulagway ang numero sa kapares nga kasulatan. 1. Santiago 5:14-15 2. Mosiah 16:6-7 3. 3 Nephi 18:1-10 4. D&P 20:72-73 5. D&P 33:16 6. D&P 89:4, 18-21 7. D&P 132:46 8. D&P 137:10 9. D&P 138:32-34 H S R A M N E E L L I D N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I A L A W ; P P O R K E V E T S N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I N H A B G N A L A W A S O Y A L I
T R A F O M U E S U M Y T I S R E V N U G N U O Y M A H G R B A S N O T U B U B A K G N O Y A A M A S I I
, T R E H C E T I . K A V R E N M I N A T R A M G U A R A M I N Y A L A M N A P A S A H D S U S E J I I S MENSAHE SA VISITING TEACHING Usa ka Pagpahiuli sa Tanan nga mga Butang Tun-i kini nga materyal ug, kon angay, hisguti kini uban sa mga sister nga inyong bisitahan. Gamita ang mga pangutana sa pagtabang kaninyo sa paglig-on sa inyong mga sister ug sa paghimo sa Relief Society isip aktibong bahin sa inyong kaugalingon nga kinabuhi. Hugot nga Pagtuo • Pamilya • Kahupayan Si Propeta Joseph Smith mi-organisar sa Relief Society isip usa ka mahinungdanong bahin sa Simbahan. Isip usa ka kapangulohan, nanghinaut kami nga makatabang kaninyo nga makasabut kon ngano nga ang Relief Society mahinungdanon sa inyong kinabuhi. Nasayud kami nga ang mga babaye sa Bag- ong Tugon mipakita og hugot nga pagtuo kang Jesukristo ug miapil sa Iyang buhat. Ang Lucas 10:39 naghisgut mahitungod kang Maria, kinsa "milingkod sa tiilan ni Jesus, ug nagpatalinghug sa iyang pulong." Diha sa Juan 11:27 si Marta mihatag og pagsaksi mahitungod ni Kristo: "Siya miingon kaniya, Oo, Ginoo: ako nagatuo nga ikaw mao ang Kristo, ang Anak sa Dios, ang moanhi sa kalibutan." Ang Mga Buhat 9:36, 39 namulong mahitungod sa "usa ka babayeng tinun-an nga ginganlan og si Ta- bita, . . . daghang mga maayong binuhatan. . . . Ug gialirongan siya sa tanang mga babayeng balo . . . nanagpakita sa mga kamisola ug mga sinina nga binuhat [niya]." Si Febe, diha sa Mga Taga-Roma 16:1-2, "usa ka alagad sa simbahan" ug "daghan ang gitabangan." Unsa ang Akong Mahimo? 1. Unsa nga tabang ang akong mahatag sa akong mga sister karong bulana nga mopa- kita og hugot nga pagtuo sa babaye nga mga disipulo ni Jesukristo? 2. Unsa nga pagtulun-an sa gipahiuli nga ebanghelyo ang akong tun-an aron sa pagpalig-on sa akong pagpa- matuod karong bulana? Gikan sa Atong Kasaysayan Si Sister Julie B. Beck mitudlo nga "nasayud kita pinaagi ni Propeta Joseph Smith nga ang Relief Society usa ka importanteng bahin sa Pagpahiuli." 2 Ang proseso sa pagpahiuli gisugdan sa Unang Panan-awon niadtong 1820 ug gipadayon sa "pagtulun-an ngadto sa lain nga pagtulun-an, lagda ngadto sa lain nga lagda" (D&P 98:12). Sa dihang ang Relief Society pormal nga na-organisar niadtong Marso 17, 1842, ang Propeta mitudlo sa kaba- bayen-an mahitungod sa ilang mahinungda- nong dapit diha sa gipahiuli nga Simbahan. Miingon siya, "Ang Simbahan wala gayud ma-organisar sa hingpit hangtud nga ang mga kababayen-an na-organisar." 3 MUBO NGA MGA SULAT 1. Julie B. Beck, "Pagtuman sa Katuyoan sa Relief Society," Liahona, Nob. 2008, 108. 2. Julie B. Beck, "Pagtuman sa Katuyoan sa Relief Society," 108. 3. Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simba- han: Joseph Smith (2007), 545. Kini nga mga sumbanan sa hugot nga pagtuo, pagpamatuod, ug pagserbisyo gipadayon sa Sim- bahan sa ulahing mga adlaw ug gihimong pormal diha sa organisasyon sa Relief Society. Si Julie B. Beck, kinatibuk-ang presidente sa Relief Society, mitudlo: "Ingon nga ang Manluluwas midapit nila ni Maria ug Marta sa mga panahon sa Bag-ong Tugon sa pag-apil diha sa Iyang buhat, ang kaba- bayen-an niini nga dispensasyon adunay opisyal nga sugo sa pag-apil diha sa buhat sa Ginoo. . . . Ang organisasyon sa Relief Society niadtong 1842 mipalihok sa hiniusang gahum sa kababayen-an ug sa ilang piho nga mga buluhaton sa pagtukod sa gingharian sa Ginoo.1 Alang sa dugang nga impormasyon, adto sa .lds.org. Gikan sa mga Kasulatan Joel 2:28-29; Lucas 10:38-42; Mga Taga-Efeso 1:10 Atong matuman ang atong buhat kon kita mo-focus sa mga katuyoan sa Relief Society: sa pagpalambo sa pagtuo ug personal nga pag- kamatarung, pagpalig-on sa mga pamilya ug mga panimalay, ug pagpangita ug pagtabang niadtong nanginahanglan. Ako nagpamatuod nga ang Relief Society balaanong gi-organisar aron sa pagtabang sa buhat sa kaluwasan. Matag Relief Society sister adunay mahinungdanong tahas nga pagabu- haton sa pagtuman niining sagrado nga buhat. Silvia H. Allred, unang magtatambag sa kinatibuk-ang kapangulohan sa Relief Society.
"Pinaagi sa gagmay ug yano nga mga butang ang mga dagko nga butang ipahinabo" (Alma 37:6). Gagmay ug Yano nga mga Butang A N G K A S A Y S A Y A N S A S I M B A H A N S A T I B U O K K A L I B U T A N Brazil Sa dihang si Max Richard Zapf milalin gikan sa ANG SIMBAHAN SA BRAZIL Mga Miyembro 1,102,428 Germany padulong sa Brazil niadtong 1913, siya nahimong miyembro sulod sa lima ka tuig ug nahimong unang naila nga miyembro sa Simbahan sa Brazil. Hu- man ang usa ka pamilyang Brazilian mihangyo og mga materyal sa ulohang buhatan sa Simbahan, ang presi- dente sa misyon sa South American Mission mibisita sa Brazil niadtong 1927 ug mipadala og mga misyonaryo niadtong 1928. Ang unang misyon gimugna sa São Paulo niadtong 1935, ug niadtong 1939 ang Basahon ni Mormon gimantala sa Portuguese. Mga Misyon 27 Mga Stake 230 Mga Ward ug mga Branch 1,884 Mga Templo 7, lakip ang mga Templo sa Manaus ug Fortaleza Brazil, sa pagkakaron gipahibalo o gitukod pa Ang unang templo sa South America gipahinungod sa São Paulo niadtong 1978, sa wala madugay human sa pagpadayag nga ang priesthood ihatag ngadto sa ta- nang takus nga mga lalaki. Ang ikaduhang pinakadako nga missionary training center sa Simbahan, nahimu- tang sa São Paulo, gipahinungod niadtong 1997. Ang Brazil mao ang ikatulo nga nasud (sunod sa Estados Unidos ug Mexico) nga nakaabut og usa ka milyon nga mga miyembro. Y E K C R B H P E S O I J I N , N O H N A R A M A S G N O Y A A M G N A I Nganong Manganta? Ang pagkanta og mga himno makadapit sa Espiritu sa miyembro kinsa walay piyano o keyboard. atong mga miting sa Simbahan, mga panimalay, ug sa atong matag adlaw nga kinabuhi. Si Presidente J. Reuben Clark Jr. (1871-1961) sa Unang Kapangulohan mitudlo, "Kita mas maduol sa Ginoo pinaagi sa musika kaysa tingali sa bisan unsa nga butang gawas sa pag-ampo." 1 Ang musika magamit sa balay ingon man usab sa sim- bahan. Ang Unang Kapangulohan mitambag: "Tudloi ang inyong mga anak nga mahigugma sa mga himno. Kantaha kini sa Adlaw nga Igpapahulay, sa home evening sa [pa- milya], panahon sa pagtuon sa kasulatan, ug panahon sa pag-ampo. Pagkanta-kanta samtang kamo nagtrabaho, sa inyong pagdula, ug samtang kamo grupo nga nagbiyahe." 2 Ang mga himno makadala sa diwa sa gugma ug panaghiusa sa panimalay. ; R E E R I W E H T T A M I N Ang Simbahan adunay Web site aron sa pag-access sa mga I G A A N P himno (anaa sa Iningles, French, Portuguese, ug Spanish). Ang Music.lds.org naglakip og mga instruksyon sa paggiya sa musika ug sa pagtugtog sa mga himno gamit ang mga keyboard ug usab mga sugyot sa pagpili og angay nga mga himno para sa miting sa sakrament. I L I Z A R B O L U A P O Ã S A S O L P M E T A S O T A R T I L MUBO NGA MGA SULAT 1. J. Reuben Clark Jr., sa Conference Report, Okt. 1936, 111. 2. Hymns, x. Ang musika ug lyrics mabasa, ma-download, o matugtog diha mismo sa Web site, nga espesyal nga magamit sa mga 8 L i a h o n a
Nalig-on pinaagi sa usa ka Himno Mihukom ako sa pag-apil og kompetisyon sa usa ka marathon uban sa mga katrabaho sa Western Cape, South Africa. Nag- bansay ug nagkugi ko pag-ayo agi og pagpangandam sa lumba. Sa adlaw sa lumba, mibangon ko, nagbasa sa kasulatan, ug nag-ampo. Gikulbaan ko, apan gibati usab nako nga ako kinahanglang mosalig sa Ginoo. Nasayud ko nga kon ako ning buhaton, Siya motabang aron makalahutay ug mosuporta. Kami kinahanglang molakaw o modagan og 40 kilometros (25 ka milya). Kami nagsugod sa alas 8:00 sa buntag. Ang panahon bug- naw ug nagtaligsik, busa sa sinug- danan nalingaw sa paglakaw ug maayo ra ko. Apan sa dihang diha nako sa mga 10 kilometros gikan sa katapusang linya, ang lumba nahimong lisud kaayo para ka- nako. Misakit ang kaunuran sa usa nako ka paa, ug ako dihay mga luto. Gusto nakong moundang. Dayon misugod ako sa pagkanta og usa ka himno: Ayaw og kahadlok, ni kalisang, Kay Ako ang imong Dios nga motabang. Ako molig-on, motabang, mosagang, . . . Pinaagis makagagahum kong kamot. ("How Firm a Foundation," Hymns, nu. 85) Ang mga pulong sa himno nagbalik-balik sa akong hunahuna ug mipakusog sa akong dagan, ug akong nahuman ang lumba diha sa kalig-on sa himno sa Ginoo. Kini nga kasinatian nakatudlo kanako nga ang ebanghelyo ni Jesukristo kabahin sa paglahutay. Kini susama sa paglakaw o pagda- gan sa usa ka lumba. Kita usahay kapuyon, mopahulay, ug molakaw pagbalik. Ang Langitnong Amahan dili mobiya kanato bisan kapila pa kita madagma; alang Kaniya ang importante mao nga kon kapila kita mobarug ug molakaw pag-usab. Ang Iyang ebanghelyo kabahin sa paghuman sa lumba. Khetiwe Ratsoma, South Africa S A M G A P U L O N G S A M G A L I D E R S A S I M B A H A N Pag-amuma sa mga Kabus "Sa tibuok kasaysayan, ang Ginoo misukod sa mga katilingban ug mga indibidwal kon giunsa nila pag-amuma ang mga kabus. Siya miingon: "'Kay ang yuta puno, ug adunay igo ug kapin pa; oo, Ako miandam sa tanan nga mga butang, ug mi- hatag ngadto sa mga anak sa tawo nga mahimo nga mga tinugyanan ngadto sa ilang mga kaugalingon. "'Busa, kon adunay tawo nga mokuha sa kabu- hong diin Ako mibuhat, ug dili mohatag sa iyang bahin, sumala sa balaod sa akong ebanghelyo, ngadto sa mga kabus ug sa mga timawa, siya, uban sa mga dau- tan, mohangad sa iyang mga mata sa impyerno, nga anaa sa kasakit' (D&P 104:17-18; tan-awa usab sa D&P 56:16-17). "Dugang pa, Siya mipahayag, 'Diha sa inyong mga tempo- ral nga mga butang kamo managsama, ug kini dili sa pagdu- mili, kay kon dili ang kabuhong sa mga pagpakita sa Espiritu mapugngan' (D&P 70:14; tan-awa usab sa D&P 49:20; 78:5-7). "Kita ang nagkontrol sa paghan-ay sa atong mga pangi- nabuhi ug mga kapanguhaan, apan kita ang manubag sa Dios alang niini nga pagdumala ibabaw niining yutan-ong mga butang. Kini makapalipay nga makasaksi sa inyong pagkamanggihatagon samtang kamo mohatag sa mga halad sa puasa ug tawhanon nga mga proyekto. Sulod sa mga katuigan, ang pag-antus sa mga minilyon nahupay, ug uban pa nga dili maihap ang nakahimo sa pagtabang sa ilang mga kaugalingon tungod sa kamanggihatagon sa mga Santos. Bisan pa niana, samtang kita nagpadayon sa katuyoan sa Zion, ang matag usa kanato magmainampoong maghuna- huna kon kita naghimo ba sa unsay gikinahanglan natong buhaton ug sa tanan nga kita kinahanglan gayud nga mobu- hat diha sa mga mata sa Ginoo mahitungod sa mga kabus ug mga timawa." Elder D. Todd Christofferson sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles, "Dali na diri sa Zion," Liahona, Nob. 2008, 39. P e b r e r o 2 0 1 1 9
M G A I M P O R T A N T I N G P A N G H I T A B O [ M I L E S T O N E S ] S A M G A S E R B I S Y O S A W E L F A R E S A S I M B A H A N Ang programa sa tawhanong tabang sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw naning- 1960: Bag-ong gam-anan sa mga linata ug planta sa pag- proseso sa gatas nakompleto sa Welfare Square. kamot sa pagpalambo sa mga kinabuhi niadtong nangina- hanglan pinaagi sa pagsangkap og pagkaon, limpyo nga tubig, pag-atiman sa mata, mga wheelchair, mga bakuna, ug pagresponde panahon sa emerhensiya. Gikan sa yanong sinug- danan, ang programa napalapad sulod sa mga katuigan aron sa pagtabang sa minilyong katawhan sa tibuok kalibutan. mga 1970: Ang Simbahan mipalapad sa mga proyekto ug produksyon sa welfare ngadto sa Mexico, England, ug sa mga isla sa Pasipiko. 1973: Ang LDS Social Services (karon LDS Family Services) Sa ulahi sa mga 1920: Ang mga umahan sa Welfare na-establisar. Ang mga ani gitipigan sa mga balay tipiganan. gimugna isip opisyal nga korporasyon sa Simbahan 1976: Ang Simbahan nagsugod sa pagpalapad sa mga tipiganan ngadto sa tanang bahin sa Canada ug sa Estados Unidos. Ang pagpalapad sa mga gam-anan sa mga linata ug mga pasilidad sa produksyon gipahibalo usab. 1932: Ang unang gam-anan sa mga linata [can- nery] na-establisar. 1982: Si presidente Ronald Reagan sa U.S. mibisita sa Welfare Square. 1936: Naporma ang General Church Welfare Committee. Ka- torse ka mga rehiyon sa welfare ang gimugna aron sa pagdu- mala sa mga kalihokan sa welfare sa tibuok kalibutan. 1936: Ang unang opisyal nga sentro alang sa pagpanar- baho na-establisar. 1985: Ang Simbahan nagsu- god sa pagsangkap og mga puso para sa limpyong tubig sa Africa, nagtimaan sa sinugdanang pag- palapad sa tibuok kalibutan nga mga paningkamot sa tawha- nong pagtabang sa Simbahan. 1936-1940: Ang mga proyekto sa produksyon gisugdan, naglakip og gabsanan [sawmill], pangtina og panit [tannery], planta sa paghimo og pasta, pagdelata sa salmon, pagdelata sa peanut butter, paghimo og sabon, ug sa pagbinotilya sa gatas [milk bottling]. 1990s: Ang Latter-day Saint Humanitarian Center giestablisar aron sa paglain sa mga so- brang sinina ug uban pang mga gamit, naglakip sa medikal nga mga supply, aron sa pagpadala sa tibuok kalibutan isip tubag sa kalisud ug mga kalisdanan. 1937: Ang unang balay tipiganan sa rehiyon natukod sa Siyudad sa Salt Lake. 1938: Ang konstruksyon sa Welfare Square gisugdan, nagla- kip og grain elevator ug sentrong balay tipiganan. 1938: Ang unang thrift store sa Deseret Industries naabli sa Siyudad sa Salt Lake. 2002: Ang LDS Charities nag- sugod sa proyekto sa wheelchair, limpyo nga tubig, ug pagluwas sa bag-ong gihimugso nga bata [neonatal resuscitation]. 2003: Ang LDS Charities miapil sa tibuok kalibutan nga proyekto batok sa tipdas ug mipasalig og usa ka milyon nga U.S. dolyares matag tuig isip suporta sa kompanya. Usab, usa ka tibuok kalibutan nga proyekto sa pag-ayo sa mata ang gisugdan. 1940: Ang pagpatukod sa Welfare Square nakompleto. 1945: Ang Simbahan nagpadala og daghan kaayong pagkaon, sinina, ug uban pang mga gamit alang sa nagkalisud nga mga miyembro sa Europe sa pagta- pos sa Ikaduhang Gubat sa Kalibutan. 2010: Ang LDS Charities nagpasiugda og proyekto sa pag- padaghan sa produksyon sa pagka-on ug nutrisyon sa pipila sa mga kinalisuran nga mga nasud sa kalibutan. Ang Ground- breaking alang sa bag-ong 600,000-square-foot (56,000 m 2) Bishop's Central Storehouse sa Siyudad sa Salt Lake. 10 L i a h o n a ; N E S R E D N A C N E D L E W N N A H O T A R T I L I I G ; T N E M T R A P E D E R A F L E W H C R U H C A S N O T U B U B A K G N O Y A A M A S O T A R T I L A K O L U T
: ) W A B A B A S N A K G I N H A B A G N A L A W A S O Y A L I A N E P A S O R © A S G A A N P O T A R T I L I ; T T E L L O C . M D R A W O H N N A H O T A R T I L I G ; S W E N T E R E S E D , T N A V A Y R R E G N G A A N P N A H O T A R T I L I I G : ) W A B A B A S N A K G I A L A W A S
H S R A M N E E L I D N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I K AMI NAMULONG K ANG KRISTO ANG IYANG GRASYA PAIGO Ni Kimberlee B. Garrett Sama sa kadaghanang mga tawo, nanlimbasug ako pag-ayo sa akong kinabuhi aron sa pag-ila sa bili sa akong kaugalingon. Nakig- bisog ako og bug-at nga mga prob- lema sulod sa daghang mga tuig, nga nakatampo sa akong negatibong mga pagbati. Bisan tuod og miubos ang akong timbang ug nagpuyo og usa ka himsog nga pamaagi sa kinabuhi ka- ron, usahay makita gihapon nako ang akong kaugalingon nga nakigbisog niadtong negatibong mga panghuna- huna ug mga pagbati. og pailub sa akong mga anak. Akong giuna ang akong kaugalingong gusto ug mga panginahanglan kaysa ilaha ug wala mobati og sensitibo sa ilang mga pagbati. Bati ang akong gibati ug mihukom sa pagbuhat og mas maayo. Nangayo ako og pasaylo sa akong mga anak ug nag-ampo alang sa kapasayloan. Sa dihang nag-ampo ko, ang akong mga gibati nga kakulangan nawala ug mibati na ko sa kalinaw Usa ka buntag mibati ako nga nagmagul-anon kaayo ug nag- hunahuna kon unsaon nako nga mahimong mas maayo ang sitwas- yon. Misugod ako sa pag-ampo ug nangayo og tabang sa Langitnong Amahan sa pagbuntog niining mga pagbati nga may kakulangan [ina- dequacy]. Samtang nag-ampo ko, ang mosunod nga kasulatan akong nahunahunaan: "Kon kamo walay paglaum kamo kinahanglan gayud mawad-an sa paglaum; ug ang ka- walay paglaum moabut tungod sa kadautan" (Moroni 10:22). Kadautan mora og ingon ka seryoso nga pulong, seryoso kaayo nga sa sinugdanan wala nako panum- balinga ang panghunahuna tungod kay wala akoy nahunahunaan nga seryosong sayop nga akong nabuhat. Apan, ang panghunahuna nagpa- dayon, busa nag-ampo ko, sama sa gisugo usab ni Moroni, kay ang La- ngitnong Amahan mopakita sa akong mga kahuyang aron ako mahimong malig-on (tan-awa sa Ether 12:27). Nakaplagan nako ang akong kau- galingon nga naghinumdom og tulo ka insidente niadtong miaging duha ka adlaw sa dihang wala ko mopakita Sama ni Apostol Pablo, akong bu- haton ang akong labing maayo sa paghinulsol ug pagsunod sa mga sugo aron ang "gahum ni Kristo magapandong kanako." nga mawala na unta kanako. Ingon og usa ka kahayag ang nakalamdag sa akong hunahuna, sa katapusan akong nasabtan ang ya- nong konsepto nga sa laing bahin wala nako masabti niining tibuok ka- tuigan. Kon ako adunay wala masul- bad nga sala sa akong kinabuhi, bisan kini gamay lang, akong gihatagan og gahum si Satanas sa pag-impluwen- sya kanako. Siya nakahibalo sa akong mga kahuyang, ug siya nakahibalo unsa nga mga pulong ang "makaku- taw kanako" ug "makadala kanako sa kalaglagan" (tan-awa sa D&P 10:22). Sa pagkatinuod, wala ko maglagot sa akong kaugalingon, apan si Sata- nas naglagot kanako ug mogamit sa tanang paagi nga anaa aron mapalayo ako sa kahayag. Apan, kon ako maghinulsol, nag- salig ako sa gahum ni Jesukristo. Tungod kay Siya hingpit nga nasa- yud unsaon sa pagtabang kanako sa akong mga kahuyang (tan-awa sa Alma 7:11-12), ang Iyang gahum ma- kapabayaw kanako ug makapalig-on kanako sa daghang paagi nga dili mahimo sa akong kaugalingon. Bisan si Apostol Pablo, nga walay kahadlok sa pagsangyaw sa ebang- helyo, nag-antus sa mga kahuyang ug nagmagul-anon kaayo sa mga epekto niini ngadto kaniya. Bisan pa niana, sa dihang siya nag-ampo aron ang ka- huyang mawala, ang Ginoo mitubag, "Ang akong grasya igo alang kanimo: kay ang akong gahum ginahingpit diha sa kahuyang." Si Pablo nagpada- yon sa pagtu-aw, "Sa ingon niana labi pang igakalipay ko diay hinoon ang pagpasigarbo tungod sa akong mga kahuyang, aron ang gahum ni Kristo magapandong kanako" (2 Mga Taga- Corinto 12:9). Sa ingon, akong buhaton ang akong labing maayo sa paghinulsol ug pagsunod sa mga sugo aron ang "gahum ni Kristo magapandong ka- nako" ug ako mapuno uban sa kali- naw ug gugma. ◼ P e b r e r o 2 0 1 1 11
UNSA ANG ATONG GITUOHAN ANG PAG-ULA NAKAPAHIMO SA Paghinulsol Mianhi kita sa yuta alang sa NGA POSIBLE alang sa atong mga sala. Nga mao, si Jesus ang mibayad sa silot nga gikina- hanglan sa balaod sa kaangayan tu- ngod sa atong pagsupak sa mga sugo sa Dios. Tungod kay ang Manluluwas ang nag-antus alang sa atong mga sala, kita dili kinahanglang mag-antus sa kinatibuk-an nga silot niini kon kita maghinulsol (tan-awa sa D&P 19:16). Ang Iyang Pag-ula "nakatagbaw sa mga gipangayo sa kaangayan" (Mosiah 15:9), nagtugot sa Langit- nong Amahan sa pagpasaylo ka- nato sa maloloy-on nga paagi ug pagpugong sa silot. katuyoan nga motubo ug mouswag. Hinay ang atong pag-uswag kon kita makasala. Ga- was kang Jesukristo, kinsa nagpuyo og usa ka hingpit nga kinabuhi, ang tanan nga nakapuyo sa yuta nakasala (tan-awa sa Ecclesiastes 7:20; Mga Taga-Roma 3:23; 1 Juan 1:8). Ang pagpakasala mao ang pagsu- pak sa mga sugo sa Dios. Usahay kita nakasala pinaagi sa pagbuhat sa usa ka butang nga atong nasayran nga sayop, apan usahay kita nakasala pi- naagi sa pagkapakyas sa pagbuhat sa unsay atong nasayran nga matarung (tan-awa sa Santiago 4:17). Ang paghinulsol mao ang gasa sa Dios ngari kanato. Mahinungdanon kini alang sa atong kalipay niining ki- nabuhia. Pinaagi sa pag- hinulsol kita mahimong malimpyo pag-usab, makapahimo niining posible alang kanato nga makabalik ngadto sa atong Langitnong Amahan (tan-awa sa Moises 6:57). Matag sugo gikan sa Dios maka- panalangin kanato kon kita mosunod niini (tan-awa sa D&P 130:20-21). Hinoon, kon kita dili mosunod niini, adunay silot nga gipauban (tan-awa sa Alma 42:22). Kining paghatag sa mga panalangin o mga silot gitawag og kaangayan. Tungod kay ang atong Langitnong Amahan nahigugma kanato, Siya mihimo niining posible alang kanato nga maghinulsol: sa pagkumpisal ug pagsalikway sa atong mga sala ug sa ingon mabuntog ang mga epekto ni- ini. Gipadala Niya ang Iyang Bugtong Anak, si Jesukristo, aron sa pag-antus "Siya kinsa naghinulsol sa iyang mga sala, ang mao gipasaylo, ug Ako, ang Ginoo, dili na mahinumdom kanila. "Pinaagi niini kamo masayud kon ang usa ka tawo naghinulsol sa iyang mga sala - tan-awa, siya mokumpisal kanila ug mobiya kanila" (D&P 58:42-43). 12 L i a h o n a Ang proseso sa paghinul- sol naglakip sa mosunod: Pagbaton og hugot nga pagtuo diha sa atong Langitnong Amahan ug kang Jesukristo (tan-awa sa Alma 34:17).
N O S R E D N U B E V E T S N G A A N P O T A R T I L A S Y A W G A L U H G A P I Pag-ila sa atong mga sala ug pagbati og kasubo (tan-awa sa Lucas 16:15; Alma 42:29-30). Pagpasaylo sa uban nga nakasala batok kanato (tan- awa sa D&P 64:9; 3 Nephi 13:14-15). Pagkumpisal sa atong mga sala ngadto sa Langitnong Amahan ug, kon gikina- hanglan, ngadto sa atong bishop o presidente sa branch (tan-awa sa D&P 61:2). Pagbiya sa atong mga sala (tan-awa sa D&P 58:43). Pagpuyo sa matarung nga paagi (tan-awa sa D&P 1:32). ◼ Gibayaran ni Jesukristo ang bugti alang sa atong mga sala didto sa Tanaman sa Getse- mani ug didto sa krus. Miingon Siya mahitu- ngod sa Iyang pag-antus, "[Kini] nakapahimo sa akong kaugalingon, gani ang Dios, ang la- bing halangdon sa tanan, sa pagkurog tungod sa kasakit, ug sa pag-agas sa dugo sa matag lungag sa panit, ug sa pag-antus sa lawas ug sa espiritu" (D&P 19:18). Paghimo og pag-uli kon mahimo (tan-awa sa Ezequiel 33:15-16). Alang sa dugang impormasyon, tan-awa sa Mga Baruganan sa Ebang- helyo (2009), "Paghinulsol," 131-39; ug Matinud-anon sa Tinuohan (2004), "Pag-ula ni Jesukristo," 178-86; "Ka- angayan," 61-62; "Kalooy [Mercy]," 77-79; "Paghinulsol," 128-33; ug "Sala," 220-. P e b r e r o 2 0 1 1 13
GIKAN SA Pagkaluwas [Rescued] NGADTO SA Tigluwas [Rescuer] Ang akong kinabuhi nagkabati hangtud akong nahimamat ang lalaki kinsa miangkon nga adunay solusyon sa akong mga kasamok. Ni Betsy Doane Usa ka gabii niadtong 1978, ako anaa sa Logan Airport sa Boston, Massachusetts, USA, nagpaabut sa pipila ka higala nga moabut. Usa ka lalaki misugod og pa- kig-istorya kanako, ug kami nag-istor- yahanay kabahin sa among kinabuhi. Giingnan nako siya nga ako nakauli og mas sayo og tulo ka bulan gikan sa usa ka biyahe sa Central America. Miadto ko aron sa paglikay sa kasakit sa mga kamatuoran sa akong kinabuhi, giingnan nako siya. Siyam ka tuig ang milabay ang akong igso- ong lalaki namatay. Pagkasunod tuig ang akong mga ginikanan namatay sa usa ka aksidente sa sakyanan. Usa ka tuig ang milabay nianang adlawa, ang akong lola namatay. Sulod sa mubong panahon, nawala kanako ang pipila sa hilabihan ka importante nga mga tawo sa akong kinabuhi. Nasagmuyo ako pag-ayo. Gigasto ni nako sa mahalon nga mga sinina, mga sakyanan, drugas, ug mga biyahe sa lagyo nga mga lugar. Sa akong pinaka bag-o nga pagbi- yahe gikatkat nako ang piramide sa Tikal, Guatemala. Didto, bisan kon ako mismo diha sa taas nga dapit, nakahinumdom ko nga mas gibati og tumang kasubo sa dugay nga panahon. Dili nako makapuyo sa paagi sama sa akong gipuy-an sa una. "Dios," miingon ko, "kon anaa Ka diha, nagkinahanglan ko Nimo aron usabon ang akong kinabuhi." Nagba- rug ko didto sulod sa pipila ka mga minuto, hilum nga nangamuyo og tabang gikan sa usa ka binuhat nga dili ko sigurado nga anaa. Sa akong pagkanaog sa piramide, mibati ko og kalinaw. Walay nausab sa akong ki- nabuhi, apan sa laing bahin mibati ko nga ang mga butang mamaayo ra. Ug mao kadto niadtong tulo ka bu- ug dayon nangutana kon nakahibalo ba ko nga si Jesukristo nagpakita ngadto sa Amerika. Nianang higayona wala gihapon ko kaayo maghunuhuna kabahin sa Dios. Unsa nga matang sa Dios ang mokuha sa akong pamilya? Gisultian gyud nako pag-ayo ang tawo, ug siya mitubag nga ang Dios nga iyang gituohan naghimo og paagi alang kanako nga makauban pagbalik ang akong pamilya. Karon nakuha niya ang akong atensyon. "Unsay buot nimo nga ipasabut?" Nangutana ko. "Nakadungog na ba ka kabahin sa mga Mormon?" Wala ko masayud og daghan kabahin nila, apan ang tawo nagpadayon sa pagpasabut sa plano sa kaluwasan ngari kanako. Ug bisan sa akong dili pagtuo sa sinugdanan, adunay usa ka butang nga iyang gipa- kigbahin nga mora og tinuod. Nakapanunod ako og dakong kantidad sa kwarta sa pagkamatay sa akong mga ginikanan, ug gigamit ni nako sa paglikay sa akong kasubo. lan ang milabay nga akong nakapla- gan ang akong kaugalingon naghisgut niining tanan sa usa ka tawo didto sa airport. Siya mapailubong naminaw Ang akong bag-ong kaila ug ako naghatagay sa among mga numero sa telepono, ug sa sunod pipila ka bulan, nag-date mi og kadiyot. Kami 14 L i a h o n a S U K Z T O M R E G O R N G A A N P Y A W G A L U H G A P I
Pagkaluwas [Rescued] Tigluwas [Rescuer] nag-istoryahanay usab sa ebang- helyo. Gihatagan ko niya og kopya sa Basahon ni Mormon, ug naghisgut mi niini ug ubang mga kasulatan sulod sa pipila ka oras diha sa tele- pono. Siya mihisgut kanako kabahin ni Joseph Smith nga nagpahiuli sa Simbahan ni Jesukristo. Kadto usa ka nindot kaayong panahon sa paglaum ug pagtubo. butang nausab sa akong kinabuhi; mas mibati ko nga mas malaumon kaysa kaniadto - apan sa pagkatinuod kadtong mga batasan imposible nga hingpit nga mabiyaan. Gawas pa, daghan nako og gibiyaan sa pag- dawat sa ebanghelyo - lakip na sa pipila ka mga higala kinsa naghuna- huna nga ako nabuang sa pagpakita og interes sa Simbahan sa Mormon. Nagpadayon ko tungod kay mibati ko nga ang ebanghelyo tinuod. Apan hingpit ba akong makabiya sa dugay nang pagkaadik? pulong. Ang akong mga ginikanan ug igsoong lalaki ug lola nawala, apan mibati ko nga daw ako nawala usab. Human sa ilang kamatayon wala nako kaila kon si kinsa ko. Karon akong nakaplagan ang akong pagkatawo. Nasayud ko nga ako usa ka anak sa Dios ug Siya nakaila kanako ug nahi- gugma kanako. Sa dihang gi-sealed ko ngadto sa akong mga ginikanan, lola, ug igsoong lalaki, ang akong kasubo napulihan og hingpit nga kalipay uban sa kasiguradoan nga kami mag- uban hangtud sa kahangturan. Ang among paghinigalaay naluya og gamay, apan human sa pipila pa ka semana, ang akong higala mii- ngon kanako nga ganahan siyang mopadala og pipila ka mga higala sa pagpakig-istorya kanako. Ang mga higala nga iyang gipadala, siyempre, mga misyonaryo. Ug uban sa full-time nga mga elder mao si Bruce Doane, usa ka stake missionary nga nahimo nakong bana sa kaulahian. Ang ebanghelyo ni Jesukristo na- kaluwas [rescued] usab kanako gikan sa akong pagkaadik. Sulod sa nanga- ging pipila ka tuig ang akong bana ug ako nagserbisyo isip mga misyonaryo alang sa pagkaayo gikan sa pagkaadik sa LDS Family Services, nakigtamba- bayong uban sa mga miyembro sa among stake kinsa nanlimbasug sa nagkalain-laing mga klase sa pagka- adik. Mapasalamaton kaayo ko nga nakatabang niining mga kaigsoonan. Mibati ko nga napanalanginan nga mahimo kong mopakigbahin sa akong istorya ngadto kanila sa pagtabang ka- nila nga makasabut nga kitang tanan maluwas pinaagi sa ebanghelyo. ◼ Ang mga misyonaryo mitanyag nga hatagan ko og priesthood nga panala- ngin aron sa pagtabang kanako. Diha- diha dayon, gilabay nako ang tanang drugas ug ilimnon nga anaa nako. Ug nianang gabhiona ang tinguha sa pag-inom sa tanang butang batok sa Pulong sa Kaalam nawala kanako. Kadto usa ka tinuod nga milagro. Human sa pipila ka semana og pormal nga mga diskusyon, ang mis- yonaryo nangutana kanako kon ako andam ba sa pagpabunyag. Miingon ko kanila sigurado. Dayon ila kong giingnan nga sa dili pa ko mabunya- gan, kinahanglan kong mosunod sa Pulong sa Kaalam. Nabunyagan ko niadtong Hunyo 1978. Mga sobra og gamay sa usa ka tuig ang milabay, si Bruce ug ako na- minyo sa Templo sa Washington D.C. Ang ebanghelyo sa literal nga paagi nakaluwas kanako gikan sa pagkawa- lay og paglaum. Sa una, nawagtang kanako ang tanang kahulugan sa Wala nako mag-inom o maggamit og drugas sama sa una. Ang mga P e b r e r o 2 0 1 1 15
ATONG MGA PANIMALAY, ATONG MGA PAMILYA Pagtabang sa mga Bata nga Mobati nga Luwas Ni Shawn Evans Lisensyado nga Clinical Social Worker, LDS Family Services Nagpuyo kita sa usa ka panahon diin ang lisud nga mga isyu - sama sa diborsyo, sakit, kama- tayon, mga aksidente, natural nga mga katalagman, gubat, mawad-an og trabaho - nakapahulga sa seguridad diha sa panimalay. Hinoon, adunay daghang mga butang nga mahimo sa mga ginikanan aron sa pagtabang sa mga anak nga mobati og kalig-on, kasiguroan, ug luwas bisan pa niining makabalda nga mga impluwensya. Unsa ang Reaksyon sa mga Bata Aron matabangan ang mga bata nga makasugakod sa makapa-trauma nga mga sitwasyon, una kinahanglan gayud natong masabtan kon unsa ang ilang reaksyon niini. Kini nga mga reaksyon naapektohan pinaagi sa ka- lig-on sa pamilya ug sa edad sa bata ug sa emosyonal nga kahingkod. Pagkatawo hangtud sa Sais Anyos Ang masuso mahimong mopaha- yag og pagkadili komportable gikan sa makadisturbo nga mga panghitabo pinaagi sa pagsaba-saba, paghilak, ug pagtinguha nga kuguson. Kasagaran, ang gikinahanglan lamang sa mga ma- suso mao nga ang ginikanan mokugos kanila o mopakaon kanila. Ang gag- mayng mga bata mas hingkod kay sa mga masuso. Bisan pa man niana, ang pagkabalda sa normal nga naandang buhaton sa usa ka bata makapahimo sa usa ka sais anyos nga mobati nga walay mahimo. Sama pananglit, siya mahi- mong mobati og grabe nga kabalaka sa Pinaagi sa pagsabut kon unsa ang reak- syon sa mga bata ngadto sa makapa- trauma nga mga sitwasyon, ang mga ginikanan makata- bang sa ilang mga anak sa pagsugakod atol sa lisud nga mga panahon. pagkahimulag sa mga ginikanan atol sa natural nga katalagman o sa mga bulan human sa diborsyo. Ang mga ginikanan makatabang sa gagmayng mga bata sa ingon nga mga kahimtang pinaagi sa pagpahimutang og daghang mga naandang buhaton kutob sa mahimo. Makapadayon sila sa paghimo og mga pag-ampo sa pamilya, pagpangaon kauban ang pamilya, ug uban pang mga naandan nga buhaton sa wala pa ang dakong kausaban. Kini nga pagpa- dayon makatabang sa paghatag sa mga bata og pagbati sa kahupayan, pagsalig, ug kalig-on. Siyete hangtud sa Diyes Anyos Ang mas maguwang nga mga bata makasabut kon ang usa ka butang o usa ka tawo mawala na sa hingpit, kini mahimong pagbalhin og pinuy-anan o pagsugakod sa kamatayon sa usa ka ginikanan. Isip resulta, sila mahimong magsige og hunahuna sa makahasol nga panghitabo. Ang ilang panabut mahitungod sa kinabuhi grabe gayud nga gitay-og. Tingali balik-balik nilang hisgutan ang makapa-trauma nga panghitabo samtang naningkamot sila sa pagsabut kon unsaon pagdala ang problema. Tingali magkinahanglan sila og tabang sa paghatag og impor- tansya o pagpahayag sa ilang mga pagbati mahitungod sa kasinatian. Hinumdumi, ang mga abilidad sa ilang pagpangatarungan dili sama niadtong sa mga hamtong. Pananglitan, komon na sa mga bata nga maghunahuna nga sila ang angayang basulon sa 16 L i a h o n a O L A B H A P G N O K S A W A G Y E S A C T R E B O R I I N G A A N P O T A R T I L I G A P A G M
"Adunay daghang mga ka- usaban sa akong kinabuhi. Ang pipila ka mga butang nga wala mausab mao ang pamilya nga pagtuon sa kasulatan ug pag-ampo. Ganahan ko sa mga kasu- latan ug karon naningka- mot sa pagbasa niini nga ako lang. Ganahan ko sa malinawon nga pagbati nga akong bation kon ako magbasa niini." Michael H., kansang mga ginikanan nag- diborsyo ug kansang inahan naminyo pag-usab sa wala madugay. pagdiborsyo sa ilang mga ginikanan. Ang mga ginikanan makatabang pina- agi sa pagkasayud kon unsay gihuna- huna ug gibati sa ilang mga anak ug dayon korihian ang sayop nga mga hunahuna nga mahimong gihunahuna sa ilang mga anak. Onse hangtud sa Diseotso Anyos Ang mga bata nga nag-edad og 11 ngadto sa 18 tingali nabalaka mahitu- ngod sa mga panghitabo nga nahitabo sa kaugalingong lugar, sa nasud, o sa gawas sa nasud. Ang mas maguwang nga mga tin-edyer magsugod sa pag- kaamgo nga ilang masinati ang kau- saban gikan sa pagpuyo sa panimalay ngadto sa pag-atubang sa samok nga kalibutan nga sila ra. Sila tingali ma- himong mapuno sa grabe nga mga emosyon ug wala masayud kon un- saon sa pagsulti mahitungod niini. Ang mga ginikanan makatabang sa ilang tin-edyer nga mga anak pinaagi sa paghimo og mga kaliho- kan uban kanila nga gusto sa ilang mga anak, sama sa pag-andam og panihapon, pagdula og mga board game, o pagdula og mga sport. Ang mga ginikanan makahisgut usab og mga mahagiton nga mga kasinatian nga ilang nasinati sa dihang mga tin-edyer pa sila. Samtang ang mga ginikanan mopakigbahin sa ilang mga hunahuna ug mga pagbati, ang mga anak mobati og mas komportable sa pagpakigbahin sa unsay ilang gihuna- huna o gibati. Mao kini ang paagi nga ang emosyonal nga kasuod mapa- lambo. Bisan kon ang mga tin-edyer dili kaayo mopakita og dayag nga interes, sila maminaw. Unsa ang Mahimo sa mga Ginikanan Ang mga ginikanan kinahanglan gayud nga unang makaila nga ang ilang mga anak nasakitan.1 Ang mga anak tingali mopakita og dili kasa- garan nga mga problema sa kinaiya sama sa sobra nga kasubo o pag- kamasuk-anon, pagkagana o walay gana nga mokaon, dili makatulog, dili maka-concentrate, o dili kasagaran nga binuhatan diha sa eskwelahan. Ang mas magulang nga mga anak mahimong maapil sa duol sa peligro nga mga kinaiya sama sa paglihok N O S L O C M A D A N N A H O T A R T I L I G "Ang akong mama mitudlo kanako gikan sa mga ka- sulatan nga ako makasalig sa Langitnong Amahan bi- san kon ako dili makakita Kaniya. Human sa linog, sa dihang wala na nako makita ang akong mama, ako nasayud nga ang Dios mogiya kanako, ug Siya mihimo gayud. Ug bisan kon ang akong igsoong babaye namatay, nasayud ko nga makita nako siya pag-usab." Anny A., pipila ka bulan human sa 8.0 nga gikusgon sa linog didto sa Peru niadtong 2007. P e b r e r o 2 0 1 1 17
"Nasayud ko nga ang mga hamtong maghisgut kabahin sa dili maayo nga mga butang sa kinabuhi aron pagpasidaan kanako ug pagtabang kanako nga makasabut sa mga butang. Apan makatabang kini kon makadungog usab ako mahitu- ngod sa maayo nga mga butang sa kalibutan ug sa ilang kina- buhi. Makatabang kini kanako sa paghinumdom kon unsa kaanindot ang kinabuhi." Erica M., kinsa adunay lima ka sakop sa pa- milya ug mga higala nga namatay sulod sa miaging 18 ka bulan. nga walay paghunahuna, paggamit sa makadaut nga mga butang, pagkaak- tibo sa sekswal nga paagi, o pagpa- layo gikan sa pamilya, mga higala, ug sosyal nga mga sitwasyon. Makatabang kamo pinaagi sa pagkasayud kon unsaon ninyo sa pag-amuma ang inyong tagsa-tagsa ka mga anak. Pananglitan, makatudlo kamo sa inyong mga anak, ilabi na kon bata pa sila, sa mapahayagon nga mga pulong aron mahibaloan ang emosyon nga ilang gibati. Pipila niini nga pulong naglakip sa kaguol, kasuko, walay kadasig, kahadlok, kabalaka, ug kakuyaw. Kon ang inyong tin-edyer magsu- god sa paglihok nga walay paghu- nahuna human sa makapa-trauma nga sitwasyon, paminaw og maayo sa iyang mga pulong ug mga emos- yon. Sama sa mas manghud nga mga anak, tabangi ang inyong tin-edyer sa pag-ila sa hustong paagi sa iyang mga pagbati. Ug magmasinabtanon, nasayud nga ang makapa-trauma nga panghitabo mao tingali ang hinungdan sa kinaiya nga walay paghunahuna. Sa inyong pagsugod niini nga mga pakigsulti uban sa inyong mga anak, paningkamuti ang paglikay sa pagyawyaw mahitungod sa moral ug pagpahayag og kasuko, pagpanaway, o pagbugalbugal. Hibaloi ang kasakit 18 L i a h o n a "Ang akong papa mangita og panahon nga magkaku- yog kami, kasagaran kon kami maghimo og serbisyo alang sa laing tawo. Iyang igahin ang panahon sa pagpakig-istorya mahi- tungod sa kinabuhi sa kinatibuk-an. Ug kon kamo mag-istoryahanay, bation ninyo ang kalinaw sa kahiladman." Ryan P., kansang amahan walay trabaho hapit usa ka tuig. nga gibati sa inyong anak ug pakita og pagsabut. Mahimo nimong sugdan sa pag-ingon, "Kahibalo ko nga naguol ka nga ang imong higala namatay. Mahunahuna lang nako kon unsa kana kalisud. Nabalaka ko nga ikaw nagsugod na sa pag-inom og ilimnong makahubog agig reaksyon sa imong kasakit." Ang pagsugod og pakigsulti sa masuk-anon nga paagi panagsa ra mosangput sa maayong mga resulta. Paminaw nga may Pagsabut Usahay tingali matintal kamo sa paglikay og pakigsulti sa usa ka bata nga naguol. Hinoon, sa daghang mga kaso ang usa ka bata dili makasagu- bang sa iyang makahasol nga mga emosyon kon walay panabang. Sa inyong pagpaminaw nga may pag- sabut samtang ang inyong mga anak mohisgut sa ilang mga kabalaka, sila mobati nga gihigugma ug gihupay. Usa sa malampusong pamaagi sa pagpaminaw nga may pagsabut naglakip sa pagsulti og balik sa mga pagbati sa anak aron sa pagsiguro nga kamo nakasabut kanila. Mahimo usab ninyo silang tabangan nga mahibalo kon unsa ang ilang gibati. Mahimo kamo nga moingon, "Daw naguol ug nakuyawan ka sa dihang nangutana ko nimo mahitungod sa imong higala kansang mga ginikanan nagdiborsyo." Paghulat sa tubag; dayon tuguti ang inyong anak sa pagpadayon sa panag- sultihanay. Ang mga anak lagmit nga moistorya kon bation nila nga walay mopakgang sa panagsultihanay. Tabangi ang mga Anak sa Pagpugong sa mga Pagbati Ang pagkontrolar sa pagbati sa usa ka anak mapalambo pinaagi sa pagta- bang sa anak sa pagpugong sa dili ma- ayo nga mga pagbati. Kasagaran, kon kamo maminaw nga may pagsabut, kamo ug ang inyong anak mahibalo sa hinungdan niadto nga mga pagbati. Mahimo kamo nga mangutana, "Sa imong hunahuna ngano nga ingon man niini ang imong gibati?" Paghulat sa mga reaksyon ug paminaw og ma- ayo sa mga tubag. Mahimong dili kini moabut diha-diha dayon. Usahay nagkinahanglan kamo sa paghunahuna og lain nga mga solusyon. Mahimo kamo nga
"Adunay makahadlok, da- utan nga mga tawo sa ka- libutan. Apan ang akong papa nagtabang kanako nga mobati nga OK ra. Manawag siya kanako inig ka adlaw ug mosulti ka- nako nga siya nahigugma kanako." Ally V., kansang amahan usa ka pulis. mangutana kon sa unsang paagi nga ang solusyon nga gikonsiderar sa imong anak makaapekto sa uban nga naapil. Ang potensyal nga solusyon makaayo ba sa inyong pamilya o mga higala? Makatarunganon ba kini? Unsa kaha ang mahimong bation sa bata? Mahimong wala siya makahu- nahuna dayon og solusyon. Ipasalig sa inyong anak nga kamo nahigugma kaniya ug OK ra nga walay solusyon karon dayon. Tubag uban sa Hugot nga Pagtuo Sa inyong pag-ila sa dili kasagaran nga mga sumbanan sa kinaiya diha sa inyong mga anak ug dayon sa pagtabang kanila sa pagpahayag ug pagsabut sa ilang mga hunahuna ug mga emosyon diha sa kahimtang sa gugma, ang inyong mga anak maka- baton og pagbati sa kasiguroan ug kaluwasan. Ang labing importante nga butang nga inyong mahimo aron sa pagpa- lambo niining pagbati sa kasiguroan ug kaluwasan diha sa panimalay mao ang pagtukod diha sa mga baru- ganan sa ebanghelyo ni Jesukristo. Makapangayo kamo og inspirasyon mahitungod kon unsaon pagtabang ang inyong mga anak pinaagi sa pag- puasa, pag-ampo, pagsiksik sa mga kasulatan, ug pagtambong sa tem- plo. Mahimo kamong makig-istorya sa inyong mga lider sa priesthood. Mahimo usab ninyong ikonsiderar ang pagpangayo og propesyonal nga tabang, depende kon unsa ka grabe ang mga problema. Kon kamo molihok uban sa hu- got nga pagtuo diha sa Langitnong Amahan ug sa Iyang Anak, inyong madawat ang mga panalangin sa kahupayan ug suporta. Ang mga anak makadawat og dugang nga gidak-on sa kahupayan ug kalig-on samtang kamo ug sila magsunod sa mga pu- long sa mga propeta ug magpadayon sa mga buluhaton nga nagdala og kalinaw diha sa panimalay, sama sa pamilya ug personal nga pag-ampo, pagtuon sa kasulatan, ug pagsimba sa templo. ◼ MUBO NGA SULAT 1. Tan-awa sa John Gottmann ug Joan DeClaire, The Heart of Parenting: Raising an Emotionally Intelligent Child (1997). ANG PUN- DASYON SA KALINAW "Unsaon nato sa pagdala niana nga kalinaw ngadto sa kinabuhi sa mga anak nga nagtubo diha sa malisud, samok nga mga panahon? . . . Ang labing maanindot ug labing makahuluganon nga mga kapanguhaan makita sulod sa pa- nimalay diin ang matinud-anon, maunungon nga mga ginikanan ug matinabangon nga mga ig- soon naghigugmaay sa usag usa ug nagtudlo sa usag usa sa ilang diosnong kinaiya." Elder M. Russell Ballard sa Korum sa Napu- log Duha ka mga Apostoles, "Great Shall Be the Peace of Thy Children," Ensign, Abr. 1994, 60. P e b r e r o 2 0 1 1 19
WAL AY PAGLUBAD NGA MGA ISTORYA SA EBANGHELYO PAGPALIG-ON SA DILI KAAYO AKTIBO Kitang tanan nga nagdumala sa mga ward ug mga stake kinahanglan gayud nga moabli sa pultahan alang sa nawala nga karnero; magbarug sa kilid aron pasudlon sila. nga gireserba alang sa mga aktibo: alang sa kapangulohan sa stake, alang sa high council, alang sa bishopric, alang sa patriarch, alang sa mga lider sa auxiliary. Gani, kita usahay maningkamot og maayo sa pagkuha og mga mamumulong ug mga partisipante gikan sa laing ward - diin dili makaayo niadtong gigu- tom sa espirituhanong paagi. Ni Presidente Boyd K. Packer Presidente sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles A ng pagka-aktibo - ang oportunidad sa pagserbisyo ug paghatag sa pagpama- tuod - sama sa medisina. Moayo kini sa mga masakiton sa espirituhanong paagi. Mopalig-on kini sa mga mahuyang sa espi- rituhanong paagi. Mao kini ang labing ma- hinungdanon nga elemento sa pagtubos sa nawala nga karnero. Apan adunay kalagmitan, hapit nakabutang nang daan nga kalagmitan, sa paghatag og mga oportunidad alang sa pagtubo niadtong kinsa nasobrahan na sa kabug-at sa pagka-aktibo. Kini nga matang sa sumbanan, makita diha sa atong mga stake ug mga ward, mahimong makapabilin sa nawala nga karnero diha sa gawas. Sa usa ka sakrament miting sa ward nga bag-ohay lang nakong gitambongan, usa ka sister gidapit sa pagkanta kansang bana dili aktibo sa Simbahan. Apan, bisan pa niana, anaa siya didto sa miting. Ang bishop gusto og usa ka espesyal kaayo nga programa alang niini nga okasyon. Ang iyang unang pahibalo mao: "Si Brother X, ang akong unang mag- tatambag, mohatag sa pangbukas nga pag- ampo." Ang iyang ikaduhang magtatambag mihatag sa panapos nga pag-ampo. Pagkaanugon, ako naghunahuna. Ang tulo ka mga lalaki sa bishopric nga nanlimbasug sa ingon nga problema mahitungod sa mga masakiton sa espiritu- hanong paagi, dayon mitumar sa mismong tambal nga maoy makapaayo unta niad- tong mga tawhana - pagka-aktibo, parti- sipasyon - ug gitumar kini atubangan sa nanginahanglan! Kon ang usa ka home teacher magdala og usa ka nawala nga karnero ngadto sa mga miting, mao lamang kini ang sinugdanan sa pagkakaplag kaniya. Asa man siya magamit alang sa iyang espirituhanong kaayohan? Sa ti- nuoray, wala kaayoy mga luna diin ang usa ka lider makagamit sa usa ka tawo kinsa nanlim- basug alang sa katakus. Anugon lang, morag kadto untang pipila ka mga sitwasyon diin kita makagamit kanila - sa paghatag og pag- ampo, paghimo og mubo nga mga pagtubag, paghatag og pagpamatuod - hapit kanunay Ang uban mosulti: "Atong ampingan ang mga mahuyang nga anaa uban ka- nato. Mas maayo nga dili na lang sila tawagon sa pagpa-ampo o paghatag og pagpamatuod, kay mahadlok sila ug mo- pahawa ug mobiya kanato." Sayop kana nga pagtuo! Usa kini ka pagtuo nga gituohan sa kadaghanan, apan sa gihapon usa kini ka sayop nga pagtuo! Napangutana nako ang mga bishop - gatusan kanila - kon maka- panghimatuod ba sila nga kanang buta- nga nahitabo gayud sa ilang personal nga 20 L i a h o n a
N O S L E K R O H T N R O J B N I G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I kasinatian. Nakadawat ko og diyutay ra gyud kaayo nga posi- tibong mga tubag - gani, tanan niadto nga mga bishop naka- hatag lamang og usa o duha ka mga sitwasyon. Sa ingon gamay ra kaayo ang risgo, samtang ang ingon niana nga pagdapit mahi- mong moresulta sa pagpabalik sa nawala nga karnero. Pipila ka tuig ang milabay mibisita ko sa usa ka stake nga gidumala sa usa ka tawo nga may talagsaon nga kahanas ug abilidad. Matag detalye sa komperensya sa stake naka-eskedyul na. Gibuhat niya ang naandan nga butang sa pagsangun sa mga pag-ampo gikan sa pinili nga pundok sa kapangulohan sa stake, sa high council, sa mga bishop, ug sa stake patriarch. Kadto nga mga kaigsoonan wala pa mapahibalo, busa among giusab ang assignment gikan niadtong kinsa angayan sa pasidungog ngadto niad- tong kinsa nanginahanglan - nanginahanglan gayud kaayo - sa kasinatian. Ang presidente adunay detal- yado nga agenda alang sa ki- natibuk-an nga mga sesyon, ug iyang nahisgutan nga adunay 20 ka minutos sa usa ka sesyon nga wala pay eskedyul. Giingnan nako siya nga mahimo kita nga motawag og pipila nga mosugot kinsa sa laing bahin wala untay oportunidad ug nanginahanglan sa makapalig-on nga kasina- tian. Misugot siya sa sugyot nga iyang pahibaloon ang uban nga makamao, inila nga mga lider aron sa pagpangandam alang sa mahimong mga assignment sa pagpamulong. "Adunay daghang dili mga miyembro nga motam- bong," miingon siya. "Naanad na kami nga adunay organisado ug P e b r e r o 2 0 1 1 21
22 L i a h o n a han-ay gayud kaayo nga pasundayag sa kom- perensya. Kami adunay makamao kaayo nga mga tawo sa stake. Magbilin sila og maanindot kaayo nga impresyon." Kaduha na usab sa among miting iyang gihisgutan ang eskedyul ug giduso nga tawa- gon ang "mga labing maayo" sa stake. "Nga- nong dili man nato igahin kining orasa alang niadtong kinsa nanginahanglan kaayo niini?" Ako miingon. Ang iyang reaksyon nasagmuyo, "Hinoon, General Authority man ka." Sayo sa Dominggo sa buntag gipahinumdu- man ko niya nga aduna pa gihapoy panahon sa pagpahibalo sa usa ka tawo ug sa ingon magbilin og labing maanindot nga impresyon. Ang sesyon sa buntag gisugdan sa presi- dente uban sa han-ay ug makapadasig nga pakigpulong. Sunod gitawag namo ang iyang ikaduhang magtatambag. Siya klaro kaayo nga nakuyawan. . . . (Among napahibalo nang daan nga ang duha ka mga magtatambag tingali mamulong sa sesyon sa hapon. Moadto unta kami sa iyang panimalay aron mani- udto. Nahibalo siya nga aduna pay oras nga basahon niya ang iyang mga tamdanan, busa gibiyaan niya kini sa balay.) Tungod kay wala ang iyang tamdanan, nag- pamatuod na lang siya, naghatag og makapa- dasig nga asoy mahitungod sa pagpangalagad nga iyang nahimo niining semanaha. Ang usa ka brother, nga wala na dawata sa iyang mga doktor, naluwas gikan sa duol na kaayo nga kamatayon pinaagi sa gahum sa priesthood. Wala ko masayud kon unsa ang sulod sa iyang mga tamdanan, apan sigurado gayud nga kini dili makomparar sa inspirasyon sa pagpama- tuod nga iyang gihatag. Usa ka edaran na nga babaye ang nagling- kod sa atubangan nga lingkuranan, naggu- nit sa kamot sa usa ka lalaki nga luya nang tan-awon. Siya makita nga wala maangay sa nindot kaayo og mga sinina nga kongregas- yon - medyo yano kaayo kon ikomparar. Makita siya nga daw gusto nga mamulong sa komperensya, ug sa dihang gihatagan siya og kahigayunan, iyang gisaysay ang bahin sa iyang misyon. Singkwenta y singko ka tuig ang milabay, mipauli siya gikan sa natad sa misyon, ug sukad niana wala gayud siya madapit sa pagpamulong diha sa simbahan. Kadto usa ka makapatandog ug makapadasig nga pagsaksi nga iyang gihatag. Ang uban gitawag aron mamulong, ug sa dihang hapit na mahuman ang miting, ang presidente misugyot nga akoa na ang nahabilin nga oras. "Aduna ka bay bisan unsa nga pagdasig?" Nangutana ko. Miingon siya nga kanunay niyang gihunahuna ang mayor. (Ang mga botante nianang dakong siyudad mipili sa usa ka miyembro sa Simbahan nga mahimong mayor, ug diha siya.) Sa dihang giingnan ko siya nga mahimo namong pa- sultihon ang mayor, mihunghong siya nga ang tawo dili aktibo sa Simbahan. Sa dihang misugyot ko nga tawgon lang siya, wala siya mosugot, direkta nga miingon nga dili siya takus nga mamulong niana nga miting. Sa akong pagpamugos, hinoon, gitawag niya ang tawo nga paadtoon sa atubangan. Ang amahan sa mayor usa ka pioneer sa Simbahan niana nga rehiyon. Nakaserbisyo siya isip bishop sa usa sa mga ward ug gipulihan sa usa sa iyang mga anak - ang kaluha sa mayor, kon akong mahinumduman. Ang mayor mao ang nawala nga karnero. Miduol siya sa pulpito ug namulong, sa akong kasurprisa, may kasuko ug kalagot. Ang iyang pakigpulong gisugdan sama niini: "Wala ko masayud kon nganong gitawag ko ninyo. Wala ko masayud kon ngano nga anaa ko karon sa simbahan. Dili ko anga- yan sa simbahan. Sukad dili gyud ko angayan sa simbahan. Dili ko uyon sa paagi sa Simba- han sa paghimo sa mga butang." Motug-an ko nga nagsugod na ko og kaba- laka, apan siya dayon mihunong ug mipaubos sa iyang mga panan-aw ngadto sa pulpito. Sukad niana hangtud nga nahuman ang iyang pakigpulong, wala siya mohangad. Human sa pagpanagana, mipadayon siya: "Tingali sultihan ko na lang kamo. Mihunong na ko sa pagpanigarilyo unom na ka semana ang milabay." Dayon, mikumo sa iyang kamot nga nagpasiplat sa kongregasyon, miingon siya, "Kon kinsa kaninyo ang naghunahuna nga sayon kana, wala gayud kamo makasulay sa pag-antus sa impyerno nga akong gi-antus sa miaging pipila ka semana." Dayon ang iyang panagway nahimong malumo. "Nasayud ko nga ang ebanghelyo tinuod," miingon siya. "Kaniadto pa nga ako nasayud nga kini tinuod. Nakakat-on ko niana gikan sa akong inahan isip usa ka batang lalaki. "Nasayud ko nga ang Simbahan wala ma- wala sa pagkahan-ay," mikumpisal siya. "Ako ang nawala sa pagkahan-ay, ug kaniadto pa usab ako nasayud niana." Dayon siya namulong alang tingali sa tanan nga nawalang mga karnero sa dihang siya na- ngaliyupo: "Nasayud ko nga ako ang nasayop,
W A L A Y P A G L U B A D N G A M G A IS T O R Y A S A EB A N G H E L Y O ang iyang igsoong lalaki, ang bishop?" Mitando siya sa pag-uyon ug miingon: "Bisan kinsa nila, hatagan og 5 ka minutos, makapresentar og usa ka makapadasig nga 15 o 20 ka minutos nga wali nga magustuhan sa tanan nga nanambong. Apan wala untay nawala nga karnero ang mapabalik." Kitang tanan nga nagdumala sa mga ward ug mga stake kinahanglan gayud nga moabli sa pultahan alang sa nawala nga karnero; magbarug sa kilid aron pasudlon sila. Kita kinahanglan gayud nga makat-on nga dili alihan ang agianan. Usa kini ka pig-ot nga dalan. Usahay atong tuohan ang salikwaut nga porma sa pagbitad kanila pasulod sa ganghaan nga kita mismo ang nag-ali. Gawas lamang kon kita aduna sa diwa sa pagbayaw kanila, pagtulod kanila sa atong atubangan, pagtan-aw kanila nga napataas ibabaw ka- nato, atong mabatunan kanang diwa nga mopalig-on sa pagpamatuod. Naghunahuna ko kon mao ba kana ang buot ipasabut sa Ginoo sa dihang miingon Siya, "Ang mga maayo rag lawas wala magki- nahanglan og mananambal, kondili ang mga masakiton" (Mateo 9:12). Kita kinahanglan gayud nga makat-on nga dili alihan ang agianan. Usa kini ka pig-ot nga dalan. Usahay atong tuohan ang salikwaut nga porma sa pagbitad kanila pasulod sa ganghaan nga kita mismo ang nag-ali. ug gusto ko nga mobalik. Misulay na ako sa pagbalik, apan dili ko ninyo tugutan!" Siyempre tugutan namo siya sa pagbalik, apan tingali wala namo siya pahibaloa niana. Human sa miting ang kongregasyon nagbaha padulong sa ibabaw - dili padulong namo apan ngadto kaniya nga nag-ingon, "Maayong pagbalik!" Wala ko mohangyo sa pagpaubos sa mga sumbanan. Ang katugbang lang. Mas daghang nawala nga karnero ang daling mosanong ngadto sa taas nga mga sumbanan kay sa ubos nga mga sumbanan. Adunay makapaayo nga bili sa espirituhanon nga pagdisiplina. Ang pagdisiplina usa ka matang sa paghi- gugma, usa ka pagpahayag niini. Mahinung- danon ug gamhanan kini diha sa kinabuhi sa mga tawo. Kon ang usa ka gamayng bata magdula duol sa dalan, bantayan gayud nato siya og maayo. Ang pipila mohunong ug motan-aw kon luwas ba siya [ug,] kon gikinahanglan, modisiplina kaniya. Mao kana, gawas kon kini atong kaugalingong anak o apo. Kon kita adunay igong paghigugma kanila, buhaton nato kini. Ang pagpugong sa pagdisiplina kon kini makatampo sa espirituhanon nga pagtubo mao ang pagpakita og kakulang sa paghi- gugma ug pagpakabana. Sa pagpaingon ngadto sa airport human sa komperensya, ang presidente sa stake miingon kanako, "Nakakat-on ko og leksyon karon." Ang epirituhanon nga pagdisiplina nga gili- butan sa gugma ug gikumpirmar sa pagpama- tuod makatabang sa pagtubos sa mga kalag. ◼ Nanghinaut nga mapamatud-an kini, mi- ingon ko, "Kon gibuhat pa nato ang unsay imong gustong buhaton, tawagon unta nimo ang amahan niining tawhana, dili ba, o tingali Kinutlo gikan sa pakigpulong nga gihatag atol sa usa ka mi- ting alang sa mga priesthood lider niadtong Pebrero 19, 1969. Ang kinatibuk-an nga teksto makita diha sa Boyd K. Packer, Let Not Your Heart Be Troubled (1991), 12-21. Ang spelling, punctuation, ug pagkapital giestandard. P e b r e r o 2 0 1 1 23
Ni David M. McConkie Unang Magtatambag sa Kinatibuk-ang Kapangulohan sa Sunday School Pagkat-on sa Pagpaminaw ug Pagsabut sa ESPIRITU Usa sa labing importanting butang nga atong mahimo mao ang pagkat-on sa pagpaminaw ug pagsunod sa mga aghat sa Espiritu. A ng akong amahan nagdako sa gamayng lungsod sa Mon- ticello, Utah. Sa dihang syete anyos siya, usa sa iyang buluhaton matag adlaw mao ang pagdala sa mga baka sa pamilya ngadto sa tugwayan. Ang bililhong butang nga iyang gipa- nag-iya mao ang iyang kurta [pocket- knife], nga kanunayng anaa kaniya. Usa ka adlaw samtang siya nagsakay sa iyang kabayo aron sa pagkuha sa mga baka, iyang gikuot ang kutsilyo sa iyang bulsa. Sa iyang kasubo iyang naamguhan nga iya kining nawala diha sa agianan. Nasagmuyo gayud siya, apan siya nagtuo sa kanunayng gitudlo sa iyang amahan ug inahan: Ang Dios maminaw ug motubag sa mga pag-ampo. Iyang gipahunong ang iyang ka- bayo ug nanaog. Didto siya miluhod ug mihangyo sa Langitnong Amahan sa pagtabang kaniya nga makit-an ang iyang kurta. Siya misakay og balik sa iyang kabayo, mituyok, ug mibalik ngadto sa agianan. Human sa pipila ka distansya ang iyang kabayo mihunong. Si papa nanaog sa kabayo ug gikap- kap ang baga nga abog diha sa agia- nan. Didto, nalubong sa abog, iyang nakit-an ang iyang bililhong kurta. Siya nasayud nga ang Ginoo nakadungog ug nagtubag sa iyang pag-ampo. Tungod kay siya nakakat-on sa pagpaminaw ug pagbuhat sa mga paghung-hong sa Espiritu, ang akong amahan napanalanginan nga makita ang kamot sa Ginoo sa daghang okasyon sa iyang tibuok kinabuhi. Siya nakasaksi og daghang mga milagro. Apan kon iyang tapokon ang iyang pamilya sa pagtudlo kanamo sa ebanghelyo, kanunay niyang hisgutan ang iyang kasinatian diha sa abogon nga agianan sa Monticello sa dihang ang Ginoo nakadungog ug nagtubag sa pag-ampo sa usa ka "tomtomon og nawong nga syete anyos nga batang lalaki." Sa katuigan sa iyang pagkahamtong siya miingon kanamo nga siya naka- kat-on og lain pang butang gikan sa iyang kasinatian sa pagkabata. Uban sa pagkidhat sa iyang mata, siya mi- ingon, "Nakakat-on ko nga ang Dios makasulti ngadto sa mga kabayo!" Ang kasinatian sa akong amahan isip usa ka batang lalaki nagbilin og malungtarong impresyon ngadto kaniya tungod kay kini mao ang sinugdanan sa iyang personal nga edukasyon sa espirituhanon nga pa- agi. Kini ang higayon nga siya naka- kat-on sa iyang kaugalingon nga ang Ginoo modungog sa mga pag-ampo. Kini mao ang iyang sinugdanan, sama nga kini gihisgutan ni Propeta Joseph Smith, sa pagkat-on sa Espiritu sa Dios.1 24 L i a h o n a D L O B W E N G E R G N I G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I
Pagkat-on sa Pagpaminaw ug Pagsabut sa ESPIRITU nga ang Espiritu sa Dios makat-unan ug "pinaagi sa pagkat-on sa Espiritu sa Dios ug sa pagsabut niini, kamo mahimong molambo ngadto sa ba- ruganan sa pagpadayag, hangtud nga kamo mahimong hingpit diha ni Kristo Jesus." 3 takus niini, sa makanunayong pagpa- kig-uban sa ikatulo nga miyembro sa Dios nga Kapangulohan. Ang Gasa sa Espiritu Santo Ang Manluluwas misaad sa Iyang mga Apostoles nga human Siya mo- biya kanila, sila makatagamtam sa gasa sa Espiritu Santo. Siya miingon, "Ang Manlalaban, ang Espiritu Santo, nga sa akong ngalan igapadala sa Amahan, siya mao ang magatudlo kaninyo sa tanang butang, ug ma- gapahinumdom kaninyo sa tanan nga akong gikasulti kaninyo" ( Juan 14:26). Kini nga saad natuman sa adlaw sa Pentecostes. Ang pagpakig-uban sa Espiritu Santo mao ang usa sa labing dako nga panalangin nga atong mata- gamtan dinhi sa mortalidad. Si Elder Bruce R. McConkie (1915-85) sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles miingon: Usa sa labing importanting mga butang nga atong buhaton mao ang pagkat-on sa Espiritu sa Dios - pagkat-on sa pagpaminaw ug pag- sunod sa mga aghat sa Espiritu. Kon ato kining tinguhaon ug mahimong takus, ang Ginoo motudlo kanato sa mga baruganan sa pagpadayag. "Ang mga tawo kinahanglan - labaw sa tanang mga butang dinhi sa kalibutan - sa pagtinguha sa paggiya sa Espiritu Santo. Walay lain nga sama kaimportante kaysa pagpakig-uban sa Espiritu Santo. . . . Ang mga miyembro sa Ang Sim- bahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw may katungod [entitled] niining sama nga gasa. Hu- man kita mabunyagi, ang gasa sa Es- piritu Santo gihatag kanato pinaagi sa pagpandong sa mga kamot niadtong kinsa may katungod sa pagpahigayon sa mga ordinansa sa ebanghelyo. Kini nga gasa mao ang katungod, kon kita "Walay presyo nga hilabihan ka mahal, walay trabaho nga hilabihan ka lisud, walay sakripisyo nga hila- bihan ka dako, kon tungod niining tanan kita makadawat ug makatagam- tam sa gasa sa Espiritu Santo." 2 Pagkat-on sa Pagpaminaw ug sa Pagbuhat Sa pagkat-on sa Espiritu sa Dios, kita kinahanglang magkat-on sa pag- paminaw sa atong kasingkasing. Si Presidente Boyd K. Packer, Presidente sa Korum sa Napulog Duha ka mga Si Propeta Joseph Smith mitudlo P e b r e r o 2 0 1 1 25
K A B A T A N - O N A N SUSIHA ANG LIGID Ni Andrew M. Wright Sa dihang 15 anyos pa ko, ang akong pamilya ug ako nagbakas- yon gikan sa among balay sa Arizona ngadto sa tunga-tungang Estados Unidos. Kami nagsakay paingon sa dag- hang mga estado, lakip na ang Kansas, Texas, Arkansas, Missouri, ug Illinois. Ang among bakasyon maayo. Kami nakakat-on nga malingaw sa panag-uban sa usag usa atol sa taas nga biyahe sakay sa van gikan sa usa ka dapit ngadto sa laing dapit. Sa among paghunong sa usa ka restaurant usa ka gabii, kami naghi- nam-hinam sa pagkaon. Sa among paggawas sa van, kalit lang nakabati ko og hilum apan gamhanang impres- yon nga nagsulti kanako sa pagtan-aw sa luyo nga ligid sa among van. Mi- sugod ako sa paglakaw padulong sa restaurant, apan dili nako mapugngan ang pagbati. Milingi ko ug dayon mihunong. Ang impresyon miabut sa akong hunahuna: "Susiha ang luyo nga ligid." Kini hilabihan ka kusog nga dili ko makahimo sa pagpasagad niini. Miduol ko sa likod sa van ug nakadungog og nagsiyok nga tingog. Sigurado, ang tuong ligid sa luyo adunay buslot ug hapit na ma-flat. Midagan ko aron sa pagkuha ni papa, kinsa didto na sa sulod sa restaurant kauban ang ubang sakop sa pamilya. Gidala sa akong papa ang van ngadto sa estasyonan sa gas sa wala pa kini hingpit nga ma-flat. Tungod kay ang ligid wala madaut, ang pag- ayo dili mahal ug dali ra. Ug among napaayo ang na-flat nga ligid mga mi- nuto lang gyud sa wala pa manirado ang service station nianang gabhiona. Wala ko masayud kon unsa ang mahitabo kon gipasagdaan nako ang pag-aghat. Apan ang akong nasayran nga tungod kay ako mitubag, kami nakapadayon sa among pagbiyahe nga luwas ra ug hayahay. Sukad niadto nga panghitabo, kanunay akong masaligon sa gahum sa Espiritu Santo ug sa unsang paagi Apostoles, miingon: "Ang Espiritu mao ang ligdong, hinay nga tingog - usa ka tingog nga mabati kaysa ma- dungog. Kini usa ka espirituhanong tingog nga moabut sa hunahuna isip usa ka panghunahuna nga gibutang sa inyong kasingkasing." 4 Si Presidente Packer mitudlo usab: "Ang inpirasyon mas daling moa- but sa linaw nga mga panghitabo. Ang ingon nga mga pulong hilum, ligdong, malinawon, Maghuhupay daghan diha sa mga kasulatan: 'Hu- milom kamo ug ilhon ninyo nga ako mao ang Dios.' (Sal. 46:10; mga italic gidugang.) Ug ang saad, 'Ikaw makadawat sa akong Espiritu, ang Espiritu Santo, gani ang Maghuhupay, nga magtudlo kanimo sa malinawon nga mga butang sa gingharian.' (D&P 36:2; mga italic gidugang)." Si Presidente Packer midugang: "Samtang kita makadapit niining ko- munikasyon, kini dili mapugos! Kon ato kining pugson, mahimo kitang malingla." 5 Ang labing importante sa proseso sa atong pagkat-on mao ang atong responsibilidad sa pagbuhat, walay paglangay, sumala sa espirituhanong mga pag-aghat nga atong nadawat. Si Presidente Thomas S. Monson misu- lat: "Kita magbantay. Kita magpaabut. Kita maminaw nianang ligdong, hinay nga tingog. "Kon kini mosulti, ang maalamong mga tawo mosunod. Ang mga pag-aghat sa Espiritu dili unya- unyaon." 6 Ang pagkat-on sa pagpaminaw ug pagsabut sa Espiritu usa ka hinay- hinay ug padayon nga proseso. Ang Manluluwas miingon, "Siya nga na- kadawat sa kahayag, ug magpadayon diha sa Dios, makadawat og labaw pa nga kahayag; ug kana nga kaha- yag mag-anam og labaw kahayag ug labaw sa kahayag hangtud sa hingpit nga adlaw" (D&P 50:24). "Kay ngadto kaniya nga modawat Ako mohatag og dugang pa" (2 Nephi 28:30). Sama nga si Kristo "wala makada- wat sa kahingpitan sa sinugdanan, apan nakaangkon og grasya ug du- gang pa nga grasya" (D&P 93:12), mao usab, samtang kita mosunod sa Iyang mga sugo, kita "makaangkon og grasya ug dugang pa nga grasya" (D&P 93:20; tan-awa usab sa Juan 1:16) ug "pagtulun-an human sa usa ka pagtulun-an, lagda human sa usa ka lagda" (2 Nephi 28:30). Ang pro- seso sa atong pagkat-on sa kanunay sama kahinay sa pagkahulog sa ya- mog gikan sa langit (tan-awa sa D&P 121:45; 128:19). Si Elder Richard G. Scott sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles nagtudlo nga "walay yano nga por- mula o pamaagi nga motugot dayon [kanato] sa pagkahimong hanas sa abilidad nga magiyahan pinaagi sa ti- ngog sa Espiritu." Hinoon, "ang atong Amahan naglaum nga [kita] maka- kat-on unsaon sa pagbaton nianang balaanong tabang pinaagi sa pag- pakita og hugot nga pagtuo ngadto Kaniya ug sa Iyang Balaang Anak, nga si Jesukristo." 26 L i a h o n a M U E S U M Y R O T S H H C R U H C A S N O T U B U B A K G N O Y A A M A S I
, D N A L E G G E W N A D N G A A N P G N U O Y M A H G R B I N O T A R T I L
K A B A T A N - O N A N tinuoray nga nakapanalangin kanamo isip mga miyembro sa Simbahan sa pagbaton nianang espesyal nga linya sa komunikasyon. Mapasalamaton ko niana nga kasinatian, kay kini magpabilin kanako, hangtud sa hangtud magpahinumdom kanako nga ang atong Amahan sa Langit nahigugma, nag-atiman, ug nagtan-aw sa tanan Niyang mga anak. Si Elder Scott mipadayon: "Unsay Ang pagkat-on sa pagpaminaw USA KA PRIBELIHIYO UG KATUNG- DANAN "Kon kamo buot sa hunahuna ug kabubut-on sa nakita nga makahasol nga buluha- ton sa sinugdanan mahimong mas sayon sa pagdumala sa paglabay sa panahon samtang kamo kanunay nga maningkamot sa pag-ila ug pagsunod sa mga pagbati nga giaghat sa Espi- ritu. Ang inyong pagsalig sa direk- syon nga inyong nadawat gikan sa Espiritu Santo mahimo usab nga mas malig-on," ug ang "inyong pagsalig diha sa mga impresyon nga inyong gibati mahimong mas sigurado kay sa inyong pagdepende diha sa unsay inyong nakita o nadungog." 7 ug pagsabut sa Espiritu nagkina- hanglan og dakong paningkamot. Apan ang Ginoo misaad nga ang matinud-anon "makadawat og pagpadayag ug dugang nga pag- padayag, kahibalo ug dugang nga kahibalo, nga [unta sila] masayud sa mga misteryo ug malinawon nga mga butang - nga nagdala og hing- pit nga kalipay, niana nga nagdala og kinabuhi nga dayon" (D&P 42:61). ◼ M U E S U M Y R O T S I H H C R U H C A S Dios . . . , kuhaa kini, kini inyo usab nga pribelihiyo sama ni bisan kinsa nga miyembro sa Simbahan ug sa Gingharian sa Dios. Kini pribilehiyo ug katungdanan ninyo sa pag- pakabuhi aron kamo makahibalo kon kanus-a ang pulong sa Ginoo gipamulong nganha kaninyo ug kanus-a ang hunahuna sa Ginoo gipadayag nganha kaninyo. Ako moingon nga inyong katungdanan sa pagpakabuhi aron makahibalo ug makasabut niining tanang mga butang." N O
T U B U B A K G N O Y A A M A S , D N A MUBO NGA MGA SULAT 1. Tan-awa sa Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simbahan: Joseph Smith (2007), 154. L E G Isip kabahin sa atong proseso sa G E W pagkat-on, ang Ginoo motabang kanato nga makita ang mga resulta, diha sa atong kinabuhi mismo ug sa kinabuhi sa uban, sa atong pagbuhat sa mga pag-aghat nga atong nadawat gikan sa Espiritu. Kini nga mga kasi- natian makapalig-on sa atong hugot nga pagtuo ug makahatag kanato og mas dakong kaisug sa pagbuhat sa umaabot. N A D 2. Bruce R. McConkie, A New Witness for the Articles of Faith (1985), 253. 3. Teachings: Joseph Smith, 132. 4. Boyd K. Packer, "The Cloven Tongues of I N I G A A N I P G N Fire," Liahona, Hulyo 2000, 10. U O Presidente Brigham Young (1801-77), Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simbahan: Brigham Young (1997), 80. Y 5. Boyd K. Packer, "Reverence Invites Revela- tion," Ensign, Nob. 1991, 21. M A H G 6. Thomas S. Monson, "The Spirit Giveth Life," Liahona, Hunyo 1997, 4. I R B I N O 7. Richard G. Scott, "Aron Makabaton of Espiri- tuhanong Giya," Liahona, Nob. 2009, 6-7. T A R T I L P e b r e r o 2 0 1 1 27
Pagpadayag MATAG TINULO Si Luis Andres Varela nagtan-aw og maayo sa tinulo sa tubig nga naipon sa tumoy sa talinis nga bato ibabaw sa langub didto sa mga Langub sa Taulabe sa Honduras. Ma- tag tinulo makapatubo sa talinis nga bato ibabaw sa langub pinaagi sa pag- dugang pa og gamay ngadto sa unsay nahabilin sa miaging mga tinulo. Apan si Luis nakakita og labaw pa sa talinis nga bato ibabaw sa langub - nakita niya ang leksyon mahitu- ngod sa iyang kaugalingon. "Ang talinis nga mga bato ibabaw iyang gibasa tinuod. "Ako 14 pa lang, apan nasayud ko nga ako nakadawat og pagpadayag tungod kay gibati nako ang Espiritu Santo nga nagsulti kanako nga ang Simbahan tinuod ug si Joseph Smith usa ka propeta," nag-ingon siya. "Ti- ngali dili pa daghan ang akong na- dawat - ako sama pa gihapon sa usa ka gamay nga talinis nga bato ibabaw sa langub - apan kon buhaton nako ang kinahanglan nakong buhaton aron ako makadawat sa pagpadayag, ang akong kahibalo ug pagpamatuod mopadayon sa pagtubo." sa langub nagtubo matag tinulo," miingon siya. "Niana usab nga paagi nga ang atong mga pagpamatuod motubo. Ang Espiritu Santo nagtudlo kanato og anam-anam. Matag tinulo nakatabang kanato nga motubo diha sa kahibalo mahitungod sa ebang- helyo." (Tan-awa sa 2 Nephi 28:30.) Si Luis nag-ingon nga ang pag- adto sa simbahan, pagtambong sa seminary, pagtuon sa mga kasulatan, ug pagpuasa ug pag-ampo ang tanan nag-andam kanato sa pagdawat og "pagpadayag ug dugang nga pagpa- dayag" (D&P 42:61). Nahinumduman ni Luis ang sama nga panghitabo sa iyang kinabuhi. Usa ka adlaw samtang ang iyang pamilya nagbasa sa mga kasulatan, gibati niya ang kalinaw, makapa- hupay nga pagbati nga ang unsay "Kon buhaton ko kini nga mga butang," siya nag-ingon, "ang akong hugot nga pagtuo, sama niadtong ta- linis nga mga bato ibabaw sa langub, mahimong mainat gikan dinhi ngadto sa langit." ◼ 28 L i a h o n a N O S L O . C M A D A N N A H O T A R T I L I G : O U T ; K C O T S R E P U S / P O T S N O N O T O H P © H P A R G O T O H P W A B A B
"Ako mopadayag ngadto sa mga katawhan og pagtulun-an human sa usa ka pagtulun-an, lagda human sa usa ka lagda, diyutay dinhi ug diyutay didto; ug bulahan kadto kinsa mopatalinghug ngari sa akong mga lagda, . . . kay sila makakat-on og kaalam; kay ngadto kaniya nga modawat Ako mohatag og dugang pa" (2 Nephi 28:30).
Pagpadayag NAGDAGAYDAY GIKAN SA LANGIT Ang kakusog sa agas mokuso-kuso niad- Santos nga mahibalo sa tanang mga butang nga ingon ka dali kutob sa iyang mahimo sa pagda- wat sa tanan." 1 tong kinsa mopaduol og maayo sa Pul- hapanzak Falls didto sa Honduras. Apan baliwala lang kang José Santiago Castillo. Alang kang José, ang nagdagayday nga tubig nagrepre- sentar sa usa ka saad nga nahimo nang maka- huluganon kaniya sukad nga ang Langitnong Amahan unang mitubag sa iyang mga pag-ampo mahitungod sa ebanghelyo. "Sa wala pa bunyagi, nangutana ko sa Langit- nong Amahan sa pagmatuod nga kanang unsay Iyang gipadayag kanako tinuod: ang Basahon ni Mormon, ang Pulong sa Kaalam, ikapulo," nag- ingon si José, nga karon nagserbisyo isip pre- sidente sa elders quorum. "Ang pagpangutana Kaniya mao ang paagi nga atong makuha ang tubag." (Tan-awa sa Moises 1:18.) "Kon kita gusto og kaalam, kita makapangu- tana," nag-ingon si José (tan-awa sa Santiago 1:5). "Ingon nga ang usa ka tawo dili makapa- hunong niini nga tubig, ang Ginoo nagsaad nga Siya mobu-bu og kahibalo ngadto sa mga San- tos." (Tan-awa sa D&P 121:33.) Hinoon, kita kinahanglan gayud nga mag- andam sa atong mga kaugalingon sa pagdawat sa pagpadayag. "Kon gusto kita nga mabasa, moubog kita sa tubig," si José nag-ingon. "Kon gusto kita og pagpadayag, moadto kita kon asa ihulog ang pagpadayag. Kinahanglan gayud nga kita maanaa sa dapit nga kita kinahanglang anaa, mobuhat sa unsay kinahanglan natong buha- ton. Makakat-on kita og daghang mga butang kon kita magmakugihon." (Tan-awa sa 1 Nephi 15:8-11.) ◼ Ang kasinatian ni José diha sa Simbahan nakatudlo kaniya nga ang usa ka pagpamatuod nagtubo pagtulun-an ngadto sa lain nga pagtu- lun-an, apan kana dili kinahanglan nga mahimo sa hinay nga proseso. Adunay baha sa pagpada- yag nga magamit. Si Propeta Joseph Smith mitudlo, "Ang Dios wala magpadayag bisag unsa ngadto ni Joseph, apan unsay Iyang buot nga mapahibalo ngadto sa Napulog Duha, ug bisan sa pinakaubos nga MUBO NGA SULAT 1. Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simbahan: Joseph Smith (2007), 323. 30 L i a h o n a N O S L O C M A D A N N A H O T A R T I L I G
"Maayo pa sa tawo nga molugway sa iyang wa- lay kusog nga kamot sa pagpahunong sa sapa sa Missouri sa iyang walay pagkabalhin nga agianan, o sa pagpabalik niini, kay sa pagpugong sa Makaga- gahum sa pagbu-bu sa ka- hibalo gikan sa langit diha sa mga ulo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw" (D&P 121:33).
Isip pangabaga sa Manluluwas nga mga magbalantay sa kar- nero, kita adunay responsibilidad nga "duolon ug luwason kadtong kinsa dili aktibo." y a g n i b m a S a g M SA NAWALA UG NAKIT-AN Diha sa kapitulo 15 sa Ebanghelyo ni Lucas, ang Manluluwas naggamit og tulo ka sambingay aron sa pagtudlo sa bili sa usa ka kalag, nagpakita kanato kon unsaon sa pagpangita ug pagpabalik nia- nang nawala sa panon sa hugot nga pagtuo ug sa pamilya. Diha sa mga sambingay, ang karnero nahisalaag, ang piraso nga pilak nawala, ug ang anak nga nawala nag-usik-usik sa iyang napanunod sa masamok nga pagpuyo. Apan ang magbalantay sa karnero nangita didto sa kami- ngawan, ang babaye naghinlo sa iyang balay, ug ang mapasayloon nga amahan naghulat sa pagbalik sa iyang anak, nga andam gayud uban sa gakos ug mainiton nga pag-abi-abi pabalik sa panimalay. Ang mga sambingay sa Man- luluwas - ug ang tulo ka mubo nga mga artikulo sa mga lider sa Simbahan nga nagsunod - nagpa- hinumdom kanato nga isip Iyang pangabaga nga mga magbalantay sa karnero, kita adunay responsi- bilidad nga "duolon ug luwason kadtong kinsa, dili aktibo, nga walay usa nga bililhong kalag ang mawala." 1 MUBO NGA SULAT 1. Thomas S. Monson, "Barug diha sa Gi- gahin Nimo nga Dapit," Liahona, Mayo 2003, 57. Y A K C M A T R E B O R N G A A N P Y A W G A L U H G A P I ; T R E H C E T I . K A V R E N M I I N , O R E N R A K A G N A L A W A N A S S A W U L G A P
Pagluwas sa Nawala nga mga Karnero Ni Elder Donald J. Keyes Area Seventy, Utah North Area Mga katuigan ang milabay sa sayo nga tingpamulak, ang akong asawa ug ako adunay kahigayunan sa pagbiyahe agi sa matahum nga Star Valley, Wyoming, USA. Maanindot kaayo kadto nga kabuntagon sa tingpamulak, ug ang mga landscape ug mga talan-awon makapadasig kaayo. Samtang si Jackie ug ako nag- biyahe paingon sa Star Valley, nalingaw kami nga nagtan-aw og panagsa sa panon sa mga karnero nga kauban ang nagpunsisok nga daghang gagmay nga mga karnero. Pipila ka butang ang mas makapa- dani kay sa usa ka nindot nga ga- mayng karnero. Samtang nagdrayb kami sa busy nga karsada, nakakita kami og usa ka gamayng karnero sa gawas sa koral duol sa daplin sa karsada. Nagkabuang kini nga nagdagan-dagan ngadto-ngari nga nagbangga-bangga sa koral, naning- kamot nga makabalik sa panon. Naghunahuna ko nga kining gamay nga karnero igo ang kagamay nga makalusot ra agi sa buslot sa koral apan karon dili na makabalik. Sigurado ko nga kon wala pa kami mohunong aron sa pagluwas sa karnero, sa kadugayan masaag kini ngadto sa duol sa karsada ug maligsan o mamatay. Akong gipa- hunong ang sakyanan ug miingon kang Jackie ug sa mga kauban namo sa biyahe nga anaa sa luyo nga ling- kuranan, "Paghuwat lang mo dinhi; dali ra ni kaayo." Nagtuo ko nga uban sa akong ka- kulang sa kasinatian sa pag-atiman sa karnero nga ang nahadlok nga kar- nero malipay nga makakita nako; kay siyempre, maayo kaayo ang akong intensyon. Diha ko aron sa pagluwas sa kinabuhi niini! Apan sa akong kasagmuyo, ang karnero nahadlok ug wala gayud malipay sa akong mga paningkamot sa pagluwas niini. Samtang giduol ko kini, ang gamayng karnero midagan og maayo palayo kanako dapit sa koral. Nakakita sa akong kahimtang, si Jackie mikanaog sa sakyanan aron motabang. Apan bisan kaming duha dili makahimo sa pagmaniubra sa idlas nga gamayng karnero. Niining higayuna ang magtiayon nga anaa sa luyo nga lingkuranan, kinsa malingaw kaayo og rodeo, nanggawas sa sakyanan ug miapil ka- namo sa pagsulay og luwas. Sa tanan namong mga paningkamot among nakorner ang nahadlok nga gamayng karnero dapit sa koral. Samtang mi- yuko ko aron alsahon nako siya nga nagsul-ob sa akong limpyo nga mga sinina nga pangbiyahe, nakamatikod dayon ko nga siya adunay klaro nga baho sa kwadra. Mao kadtong higa- yuna nga naghunahuna ko, kini nga paningkamot angay ba? Samtang among gialsa ang karnero ug giisa siya labang sa koral aron maluwas, milugnot ug mikisi-kisi siya og maayo. Apan wala madugay iyang nakita ang iyang inahan ug misuk- sok og maayo sa iyang kilid. Uban sa among sinina nga nagum-os og gamay apan may dakong kalipay ug kalinaw nga nahimo namo ang mata- rung nga pagpili, mipadayon kami sa among biyahe. Naghunahuna ako mahitungod niana nga kasinatian sa makadaghan nga higayon sukad niadto. Naghu- nahuna ako kon mohatag ba kita nianang sama nga paningkamot aron sa pagluwas sa usa ka dili mapasala- maton, dili kaayo aktibo nga silingan. Hinaut unta! "Pagkadako pag bili sa tawo kay sa usa ka buok karnero?" ang Manluluwas nangutana (Mateo 12:12). Sa matag branch, ward, ug stake adunay nawala ug naa sa peli- gro nga mga karnero. Pulihi ang pulong pagtrabaho og pagluwas diha sa himno nga "Have I Done Any Good [Nakabuhat ba Ko og Kaayohan]?" Ako modapit kaninyo sa pagkonsiderar sa paggamit niini sa pagluwas sa nawala nga mga karnero: Adunay mga kahigayunan alang sa pagluwas bisan asa karon dayon, Ang mga oportunidad anaa ra sa atong agianan. Ayaw kini palabya, nga moingon, "Unya na lang," Apan lakaw ug paghimo og bisan unsa karon.1 Ang atong mga silingan tingali daw dili mapasalamaton, nahadlok, o dili interesado nga luwason. Ug ang atong mga paningkamot sa pagluwas kanila mahimong nagkinahanglan og dugang nga panahon, paningkamot, kusog, ug sa suporta ug tabang sa uban. Apan kini nga paningkamot pa- gagantihan og mahangturon nga mga panalangin. Sama sa gisaad sa Ginoo, kon kita magdala "bisan usa ka ka- lag ngadto [Kaniya], unsa ka dako ang [atong] hingpit nga kalipay uban kaniya diha sa gingharian sa [atong] Amahan" (D&P 18:15). MUBO NGA SULAT 1. Tan-awa sa "Have I Done Any Good?" Mga Himno, nu. 223. P e b r e r o 2 0 1 1 33
WALA KO NIYA PASAGDI Ni Sonya Konstans Sa dihang nagpasakop ko sa Simbahan niadtong 1990, gihigala ko sa maanin- dot nga mga pamilya, gihatagan og cal- ling, ug mibati nga ako nahiapil. Apan usa ka tuig ang milabay, human sa pagbalhin ngadto sa bag-ong ward, misugod ko sa pagpalayo. Mihunong ko sa pagtambong og mga miting ug misugod sa pagpakig- date sa usa ka lalaki nga dili miyembro sa Simbahan. Mituo pa gihapon ko nga ang Simba- han tinuod. Wala na lang ako maghu- nahuna nga ako angayan pa alang niini. Dayon si Kathy gisangunan isip akong visiting teacher. Si Kathy motawag matag bulan sulod sa unang pipila ka mga bulan aron sa pag- sulay og eskedyul og panagkita. Tungod kay gilikay-likayan nako ang iyang mga pagbisita, gipadad-an na lang ko niya og Mensahe alang sa Visiting Teaching. Matag bulan ang mensahe moabut gayud kanunay. Ingon niini ang nahitabo sulod sa upat ka tuig, bisan human sa akong ka- minyoon ngadto sa akong uyab ug aduna na kami duha ka mga anak. Sa pipila ka mga bulan akong ilabay ang mensahe nga wala basaha; sa laing mga bulan basahon nako kini ug dayon ilabay. Dayon usa ka adlaw gibiyaan ko sa Pagpalambo sa Kalooy Ni Elder Robert D. Hales Sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles Sa sambingay mahi- tungod sa nawala nga karnero, ang magbalantay sa kar- nero miadto aron sa pagpangita sa nawala nga karnero ug na- ngita hangtud nga kini iyang nakit-an. Dayon siya mipauli, nga malipayon (tan-awa sa Lucas 15:4-7). Sa sambingay mahitungod sa nawala nga salapi, gidagkutan sa biyuda ang kandila, nga maoy naghatag og kaha- yag, ug gisilhigan ang matag suok aron S D R A H C R K R K . J I I N , I P A L A S A G N A L A W A N
akong bana. Nakita ang akong kaugali- ngon kauban sa gamayng bata ug bag- ong natawo nga mag-inusara nakong padak-on, kalit kong nagkinahanglan og mga tubag. Sa dihang ang akong binulan nga Mensahe alang sa Visiting Teaching miabut na usab, nakahukom ko nga motambong sa simbahan sa unang higayon sulod sa dugay nang panahon. Gibati nako nga dili komportable, daw ang tanan nakong mga sala naka- sulat sa buktunan sa akong sinina. Usa ka sister nga akong nakaila kaniadto sa programa sa young single adult miabi- abi kanako, ug nagtupad mi og ling- kod. Wala madugay miabut si Kathy. Wala ko motan-aw, naulaw nga wala nako matubag ang iyang bisan unsang mabination nga mga sulat. Mipahiyum siya kanako, nakig-istorya og kadiyot sa akong silingan, ug dayon mitupad sa iyang bana. Sa dihang mipauli ko gikan sa trabaho pagkasunod adlaw, dihay mensahe gikan ni Kathy diha sa an- swering machine. Dili ko makatawag niya. Nasayud ko nga ang gusto lang niyang isulti nako mao nga dili na ko mahimong mobalik pa sa simbahan, nga ang akong nahimong mga sala grabe gayud kaayo. Lain ang akong makit-an ang salapi. Nalipay siya sa iyang pagkakita niini (tan-awa sa Lucas 15:8-10). Kining duha ka mga sambingay mga ehemplo sa buhat nga gihimo sa pagpangita, pagpahayag sa kangit- ngit, ug pagpanilhig hangtud nga ang giampingan nga butang o ang nawala nga kalag nakit-an ug mipauli ngadto sa nagmaya nga panimalay. Ang usa ka maayong ehemplo sa kalooy ug pagserbisyo nga nag- himo og kalainan mao ang ehemplo nila ni Don ug Marian Summers. Samtang nagserbisyo didto sa England, gihangyo sila nga moser- bisyo sa ilang katapusang unom ka bulan sa ilang misyon didto sa Swindon Branch aron sa pagtudlo ug pagtabang sa pagpa-aktibo sa gibati nga si Kathy kinahanglan nga mopadangat niini nga mensahe ngari kanako, apan nasayud ko nga kini tinuod. Wala koy luna taliwala sa mga matarung. Dili ko makatawag niya, apan pagkasunod gabii gitawagan na usab ko niya. "Gusto kong mangayo og pasaylo," miingon siya. Nganong nagkinahanglan man si Kathy nga mangayo og pasaylo nako? "Wala ko makaila nimo sa dihang nakita ko ikaw sa simbahan niadtong Dominggo," siya miingon. "Human sa sakrament miting, gipangutana nako ang sister nga imong katupad kon kinsa ka. Nianang higayuna nakalakaw na ka. Nalipay kaayo ko nga nakakita nimo." Wala ko makatingog. "Manghinaut ko nga magkatupad kita sa sunod nimong pag-adto sa sim- bahan," dugang ni Kathy. "Ganahan ko niana," miingon ko, kalit lang mibati nga napuno sa emosyon. Nagtupad gayud kami pagkasu- nod Dominggo - ug sa daghang mga Dominggo human niana. Nagsilbi siya isip akong inspirasyon nga mahimong usa ka mas maayo nga inahan, mas maayo nga miyembro sa Simbahan, ug mga miyembro. Sulod sa 80 ka tuig ang Swindon nahimo nang usa ka branch nga may pipila ka matinud- anon ug may daghang maayo nga mga miyembro nga nahimong dili na kaayo aktibo. Sila si Don ug Marian misulat: "Ang among unang pagbisita sa Swindon Branch medyo makapa- guol samtang among gihimamat ang mga Santos diha sa usa ka bugnaw, inabangan nga hall. Ang kongre- gasyon nga 17 ka buok, lakip nila ni President ug Sister Hales ug 4 ka mga misyonaryo. Nagsul-ob pa gihapon kami sa among mga winter coat, kaming tanan nagtapok sa usa ka gamay, dili igo nga heater sam- tang naminaw kami sa leksyon sa Sunday School." mas maayo nga visiting teacher. Siya sa kanunay mapailubon nga mami- naw, nga walay paghukom, ingon gayud sa akong gibati nga buhaton sa Manluluwas. Si Kathy mitupad kanako sa ad- law nga akong gidawat ang akong endowment ug sa adlaw nga ako naminyo sa akong bag-ong bana didto sa templo. Nagpabilin siya nga akong visiting teacher hangtud nga kami mipahawa niana nga lugar. Ang iyang pagserbisyo nakapanalangin sa akong pamilya sa mga paagi nga ako sigurado nga wala gayud niya huna- hunaa - ang tanan tungod kay wala ko niya pasagdi. MGA KALAG NGA LUWASON "Subay sa inyong dalan sa kinabuhi inyong nabantayan nga dili ra kamo ang nagpanaw. Adu- nay uban nga nanginahanglan sa inyong panabang. Adunay mga tiil nga kinahanglan tabangan, mga kamot nga alalayan, mga panghunahuna nga awhagon, mga kasingkasing nga dasigon, ug mga kalag nga luwason." Presidente Thomas S. Monson, "Unsa Ka-lig-on ang Tukuranan," Liahona, Nob. 2006, 68. P e b r e r o 2 0 1 1 35
Ang sulat mipadayon: "Usa ka miyembro sa branch miduol kanako usa ka adlaw niana: 'Elder Summers, mahimo ba ko nga mohatag kanimo og gamay nga tambag? Ayaw gayud hisguti ang pulong ikapulo ngadto sa mga miyembro sa Swindon; wala gayud sila motuo niini, ug makapa- sagmuyo ka lang kanila.'" Si Brother Summers miingon: "Gitudlo gayud namo ang ikapulo ug ang uban pa nga mga baruganan sa ebanghelyo. Uban sa ehemplo ug pag-awhag sa usa ka presidente sa branch, dihay kausaban sa kasing- kasing, ug ang hugot nga pagtuo ug pagka-aktibo misugod sa paglambo. Ang mga rekord sa mga miyembro updated kaayo samtang gibisitahan namo ang matag balay sa miyembro. Sa dihang ang mga lider misugod sa pagpakabana, ang mga miyem- bro misugod sa pagsanong, ug usa ka bag-ong diwa ang mipatigba- baw sa branch. Ang mga miyembro nahimong mahinamon na usab mahitungod sa ebanghelyo ug nagti- nabangay sa usag usa. . . . "Usa ka batan-ong magtiayon naglisud sa pag-adjust ingon nga ang ilang mga kostumbre, mga kinaiya, ug sininaan lahi. Nasilo sila sa mga sugyot alang sa mga kausaban. Ang magtiayon misulat og kaduha ngadto sa bishop [nianang higayuna ward na kini] ug mihangyo nga ipatangtang ang ilang mga pangalan sa mga re- kord sa Simbahan. Diha sa katapusan nilang sulat ilang gidid-an ang bisan kinsa nga mga miyembro sa pagbisita 36 L i a h o n a kanila, busa [kami] miadto sa nag- tinda og mga bulak ug mipalit og maanindot nga tanom nga mga chry- santhemum ug gipahatud kini ngadto sa batan-ong magtiayon. Simple lang kadto nga sulat: 'Nahigugma kami kaninyo; gimingaw kami kaninyo; nagkinahanglan kami kaninyo. Pali- hug balik.' Nagpirma, Swindon Ward. "Pagkasunod Dominggo mao ang miting sa pagpuasa ug pagpamatuod ug katapusan namong Dominggo sa Swindon. Adunay 103 ka mga miyem- bro ang nanambong, ikomparar sa 17 unom ka bulan ang milabay. Ang batan-ong magtiayon anaa didto, ug sa paghatag sa iyang pagpamatuod, ang bana nagpasalamat sa Swindon Ward sa wala pagbiya kanila." Matag usa kanato mahimong adunay susama nga mga kasinatian diha sa atong lokal nga mga ward ug mga branch pinaagi sa pagtrabaho ug paghigugma niadtong kinsa dili kaayo aktibo. Unsa kini ka dakong kalipay sa paghatag og "kalooy, maghimo og kalainan" ( Judas 1:22) niadtong kinsa tingali andam nang makit-an ang ilang kaugalingon ug dayon gusto nang mobalik. Gikan sa "Some Have Compassion, Making a Difference," Ensign, Mayo 1987, 77; ang spelling giestandard. Pag-abiabi sa Nawala Ni Elder Spencer J. Condie Miserbisyo isip sakop sa Seventy gikan sa 1989 hangtud 2010 Ang sambingay mahitungod sa anak nga nawala naghulagway sa daghang nagkalain- lain nga tawhanong mga kinaiya. Una, anaa ang hakog nga anak nga nawala nga walay pagpaka- bana ni bisan kinsa o sa bisan unsa nga butang gawas lamang sa iyang kaugalingon. Apan, walay swerte, hu- man sa masamok nga pagpuyo iyang nadiskubrihan sa iyang kaugalingon nga "ang pagkadautan dili mahitabo nga mahimo nga kalipay" [Alma 41:10], ug siya "nahiulian sa panimuot" (Lucas 15:17). Sa katapusan iyang naamgohan kon kang kinsa siya nga anak, ug nangandoy siya nga makau- ban og balik ang iyang amahan. Ang iyang pagkabadlungon, ha- kog nga kinaiya mihatag og paagi ngadto sa kamapainubsanon ug usa ka masulub-on nga kasingkasing ug mahinulsulon nga espiritu sa dihang mikumpisal siya ngadto sa iyang ama- han: "Nakasala ako batok sa langit, ug sa imong atubangan, ug dili na ako takus pagatawgon pa nga imong anak" (Lucas 15:21). Nahanaw na ang pagrebelde sa pagkabatan-on, binata nga kahakog, ug dili kapugngan nga tinguha sa paglingaw-lingaw, ug ang mipuli mao ang sinugdanan sa kahilig sa pagbuhat og maayo sa kanunay. Karon, kon kita hingpit nga matinu- oron sa atong kaugalingon, matag usa kanato mokumpisal nga adunay gamay nga pagkasama sa anak nga nawala nga anaa karon o kaniadto diha sa matag usa kanato. Dayon anaa ang amahan. Ang uban tingali mosaway kaniya sa sobra ra kaayo kamatugtanon sa paghatag sa gipangayo sa mas manghud nga anak nga "ihatag kanako ang akong bahin sa katigayunan" (Lucas 15:12). Ang amahan diha sa sambingay sa walay pagduhaduha nasayud sa balaanong baruganan mahitungod sa matarung nga kabubut-on ug kaga- wasan sa pagpili, usa ka baruganan nga maoy sinugdanan sa premortal nga Gubat sa Langit. Dili niya kina- iya ang pagpugos sa iyang anak nga lalaki aron mahimong masulundon. Apan kining mahigugmaon nga amahan wala gayud mohunong sa iyang masinupakon nga anak nga lalaki, ug ang iyang walay puas nga pagtagad napamatud-an diha sa makatandog nga asoy nga sa dihang ang anak nga lalaki "didto pa sa ha- layo, ang iyang amahan . . . giabut og kalooy, ug midalagan, ug migakos ka- niya, ug gihagkan siya" (Lucas 15:20). Dili lamang adunay usa ka dayag nga pagpakita og pisikal nga pagbati ngadto sa iyang anak nga lalaki, apan A R © E C R P Y E L L E K K R A L C I N , K A N A A G N A L A W A N G N
PAG-AMUMA SA PANON "Responsibili- dad nato ang pag-amuma sa panon, kay ang bililhon nga karnero, luya nga mga nati, makit-an bisan asa - diha sa panimalay sa atong mga pamilya, sa mga panimalay sa atong mga paryente, ug naghulat nato sa atong mga calling sa Simbahan. Si Jesus mao ang atong Sum- banan. Siya miingon, 'Ako mao ang maayong magbalantay sa mga karnero, ug nakaila sa mga ako' (Juan 10:14). Kita adunay responsibilidad sa pagkamag- balantay. Hinaut ang matag usa kanato moalagad." Presidente Thomas S. Monson, "Langitnon nga mga Panimalay, Mahangturon nga mga Pamilya," Liahona, Hunyo 2006, 70. ang amahan mihangyo sa iyang mga ulipon sa paghatag kaniya og kupo, mga sapatos alang sa iyang mga tiil, ug usa ka singsing alang sa kamot ug gimandoan sila sa pag-ihaw sa gipa- tambok nga baka, malipayong nama- hayag, "Siya nawala na, apan karon hingkaplagan siya" (Lucas 15:24). Sa daghang katuigan, kini nga amahan mipalambo sa ingon nga kinaiya sa pagkamaloloy-on, pagka- mapasayloon, pagkamahigugmaon nga wala siyay laing mahimo kondili ang paghigugma ug pagpasaylo. Kini nga sambingay usa ka tibuok kali- butan nga paborito alang kanatong tanan tungod kay naghupot kini og paglaum sa matag usa kanato nga ang usa ka mahigugmaong Amahan sa Langit nagbarug diha sa agianan, sama sa gihapon, madasigong naghu- lat sa pag-abut sa matag usa sa Iyang nawala nga mga anak nga mobalik sa panimalay. Ug karon ngadto sa mas magu- wang, masulundon nga anak nga lalaki nga miprotesta sa iyang mapa- sayloon nga amahan: "Tan-awa, sulod niining daghang katuigan nagaala- gad ako kanimo, ug wala gayud ako makalapas sa bisan unsa nga imong gisugo: ngani wala ako nimo hatagi bisan na lang untag nating kanding, aron makahimo ako sa pagsadya uban sa akong mga higala: "Apan sa paghiabut niining imong anak, nga milamoy sa imong katigayunan kauban sa dautang mga babaye, giihawan mo siya sa nating baka nga gi- patambok" (Lucas 15:29-30). Ingon nga diha sa matag usa kanato mahimong adunay kinaiya sa anak nga nawala, mahimo usab nga ang matag usa kanato nahugawan sa mga kinaiya sa mas maguwang nga anak nga lalaki. Si Apostol Pablo mihulagway sa bunga sa Espiritu isip "gugma, kalipay, kalinaw, pailub, pagkama- puanguron, pagkamaayo, hugot nga pagtuo, kaaghup, [ug] pagpugong sa kaugalingon" (Mga Taga-Galacia 5:22-23). Bisan og daw posible nga ang magulang nga anak nga lalaki, sa tinuoray, nagmasulundon sa iyang amahan, luyo sa iyang gipakita nga pagkamasulundon mao ang dili ma- ayo nga pagbati sa kaugalingon nga siya mas matarung ug ang kinaiya nga pagkamahukmanon, maibugon, ug hingpit nga kakulang og kalooy. Ang iyang kinabuhi wala makapakita sa bunga sa Espiritu, tungod kay wala siya mahimutang apan nasubo hi- noon og maayo sa unsay iyang gitu- ohan nga sobra ka dili makiangayon nga pagtagad. ◼ Gikan sa pakigpulong sa debosyonal sa Brigham Young University nga gihatag niadtong Pebrero 9, 2010; ang punctuation giestandard. Alang sa kompleto nga teksto sa pakigpulong sa Iningles, bisitaha ang speeches.byu.edu. P e b r e r o 2 0 1 1 37
MGA TINGOG SA MGA SANTOS SA UL AHING MGA ADL AW PALIHUG PAGPADALA OG USA KA TAWO Panahon sa akong lisud nga pag- gilay-on. Wala koy kaila, naghigda lang sa higdaanan, ug kinahanglang moamuma pa sa usa ka gamayng bata. Gibati nako ang kahadlok ug pag-inusara. mabdos sa akong ikaduhang anak, gikinahanglan ko nga motumar og tambal aron dili makuhaan. Ang tam- bal mopagrabe sa akong mga pagbati sa kakapoy ug kalipong. Niini nga kahimtang miduol ko ngadto sa Usa nga akong nasayran nga dili mopakyas kanako - ang akong Langitnong Amahan. Miluhod ko sa kilid sa akong higdaanan ug nag-ampo, "Langitnong Amahan, na- sayud ko nga misaad ko sulod sa mga katuigan nga ako mobalik sa simba- han, ug sa akong hunahuna andam na ko karon. Apan wala koy kaisug Ang nakalisud pa gayud sa si- twasyon, ang akong bana nagtra- baho og 15 ka oras matag adlaw, naningkamot og maayo aron sa pagpadayon sa iyang malampuson nga bag-ong negosyo; bag-ohay lang kaming namalhin sa usa ka lungsod; ug ang akong ginikanan nagpuyo 400 ka milya (640 km) ang 38 L i a h o n a sa pagbuhat niini nga mag-inusara. Palihug mahimo bang mopadala Ikaw og usa ka tawo nga modapit kanako sa simbahan." Pagkasunod adlaw mibagting ang doorbell. Naghigda ko sa lingkuranan nga nagsul-ob sa akong pajama diha sa nagkayamukat nga sala ug mi- bati nga nalipong, mao nga wala ko mobangon aron ablihan ang pulta- han. Pipila ka minutos ang nakalabay misantup kini kanako: unsa kaha kon kanang doorbell mao ang tubag sa akong mga pag-ampo ug adunay usa ka tawo nga mianhi aron sa pagdapit kanako sa simbahan? Mibalik ko sa akong kwarto, milu- hod pag-usab, ug nag-ampo, "Langit- nong Amahan, pasayloa gayud ako Ang akong bana nagtrabaho og 15 ka oras matag adlaw, ug ang akong ginikanan nagpuyo sa layo. Wala koy kaila, naghigda lang sa higdaanan, ug kinahanglang moamuma pa sa usa ka gamayng bata. Gibati nako ang kahadlok ug pag-inusara.
R E K R A P . S L E A H C M I I N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I nga wala nako ablihi ang pultahan. Kon Ikaw mopadala og usa ka tawo aron sa pagpakigsulti kanako, mo- saad ko nga mangandam ko alang kanila ugma kon Ikaw mopadala nila og balik." Pagkasunod adlaw mibangon ko, naligo, nagsul-ob og tarung, ug gi- gahin ang adlaw sa pagpanglimpyo sa balay. Dayon mapailubon ko nga naghulat nga mobagting og usab ang doorbell. Mao gayud. Sa dihang giab- lihan ko kini, nakita nako ang duha ka mga babaye nga nagbarug sa may pultahan. "Kami ang imong mga visiting te- acher," miingon sila. "Kahibalo ka ba kon unsa ang visiting teaching?" "Oo, nahibalo ko," ako mitubag, nalipay nga sila mibalik. "Sulod." Usa niadto nga mga visiting te- acher, ang presidente sa Primary, misugod sa paghapit kanunay aron pagsiguro nga maayo ra ko. Siya mitanyag gani nga dad-on ang akong anak ngadto sa simbahan ug mopahi- luna og mga pagbisita gikan sa full- time nga mga misyonaryo. Ang mga pagbisita mipalig-on sa akong pagpa- matuod ug mihatag kanako og kaisug nga mobalik sa simbahan. Dili ko makatuo nga nagpuyo ko sulod sa daghang katuigan nga walay pag-ampo ngadto sa Langit- nong Amahan ug pagdawat sa Iyang kasigurohan ug paggiya. Usa gayud kini ka panalangin nga anaa ang Manluluwas nga nagtabang sa pag- pas-an sa akong mga palas-anon uban sa Iyang gugma ug kalooy. Ako nahimong mas maayo nga tawo tu- ngod sa Iyang gugma, ug gibati nako nga nag-anam-anam og kahisama sa tawo nga ako mao kaniadto sa dihang nagtambongan ako sa simba- han sa batan-on pa ko. Gipakita sa Langitnong Amahan kanako nga diha Kaniya ang tanang mga butang mahimo. Ang gipangayo lamang Niya kanato mao nga kita adunay hugot nga pagtuo sa Iyang abilidad sa pagtubag sa atong mga pag-ampo. ◼ Wendy Walkowiak, Utah, USA NASILO SA AKONG HIGALA A ko adunay higala sa akong branch sa Simbahan sa Russia nga akong kauban sa tanang kaliho- kan sa Simbahan. Kami daghan og kapareha, malingaw ko kaayo kauban siya, ug ako malipayon nga adunay ingon nga maayong higala. Apan adunay usa ka bati nga butang nga nahitabo. Sa walay rason nga akong matino, siya nakapasilo kanako pag-ayo. Wala siya na- ngayo og pasaylo, ug ako mihu- nong sa pagpakig-uban kaniya. Dili gani nako siya tagdon ma-Dominggo. Kana nag- dapadayon sulod sa duha ka bulan. Ako nasakitan ug nagmagul-anon, apan siya walay gisulti. Dayon akong nahiba- loan nga siya mobiya na sa among siyudad. Wala ko maghunahuna nga ang among relas- yon magpabilin nga sama kaniadto; naghunahuna ko nga kinahanglan mi nga mag-uli. Diha-diha dayon naka- hinumdom ko og kasulatan gikan sa Basahon ni Mormon: "Lakaw ngadto sa inyong igsoon, ug makig-uli una sa inyong igsoon, ug unya duol ngari kanako uban sa bug-os nga kasing- kasing, ug Ako modawat kaninyo" (3 Nephi 12:24). Lisud alang kanako sa pagpaubos sa akong kaugalingon ug mohimo sa unang lakang, apan ako nag- ampo ug dayon mitawag kaniya. Wala ko masayud unsa ang iyang mahimong reaksyon, apan ako andam sa pinakabati nga mahitabo. Ang akong nadungog nakapatingala kanako. Siya matinud-anong nangayo kanako og pasaylo, ug ako maka- ingon pinaagi sa iyang tingog nga siya nag-antus pag-ayo tungod sa iyang gibuhat - sama pud nako. La- baw sa tanan, nakahinumdom ko og usa ka han-ay sa mga pulong nga katulo niya gibalik-balik: "Natal'ya, salamat sa pagtawag!" Malipayon kaayo ko! Sa wala ma- dugay siya mibalhin, ug kami nagbu- lag isip labing suod nga higala. Ang pagkat-on sa paghigugma ug pagpasaylo sa usag usa mao ang usa sa atong labing lisud nga buluhaton. Ang pagpasaylo - ilabi na nga kita dili mao ang sad-an - nagkinahang- lan nga kita mopaubos ug mobun- tog sa atong garbo. Nakakat-on ko nga ang paghimo sa unang lakang sa pagpasaylo ug pakig-uli angay gayud. ◼ Natal'ya Fyodorovna Frolova, Netherlands P e b r e r o 2 0 1 1 39
DILI KO GUSTO NGA MAKAILA MO! Uban sa matinud-anong pag- "Ako nagtuo nga inyong nakita nga kami nanihapon ug walay panahon para kaninyo," siya miingon. ampo diha sa akong kasing- kasing ug sa akong 14 anyos nga kauban sa akong kiliran, mituk-tok ko sa pultahan ni Andy. Kini mao ang una namong bisita ngadto sa iyang panimalay isip iyang bag-o nga mga home teacher. Kami bag- ohay lang midawat sa responsibili- dad sa pagbisita kaniya bisan pa sa iyang reputasyon nga lisud bisita- hon. Ang pultahan giablihan, ug didto siya nagbarug, nagsinina og Japanese kimono. "Tingali makabalik mi sa laing higayon?" Nangutana ko. Ngano man?" "Aron amo kang makaila," mitu- bag ko. "Nganong gusto ko ninyong ma- kaila?" siya nangutana. "Dili ko gusto nga makaila mo!" Tingali kami mahimong mohu- nong na isip ilang mga home teacher diha-diha dayon, apan nagpadayon mi. Sa among pagbalik sunod bulan, gipasulod na gyud mi ni Andy. Kami naglingkod nga nag-atubang sa bong- bong uban sa mga walay sulod nga mga botelya sa beer nga gihan-ay sa porma sa usa ka antique nga mga sakyanan. Ang among pakighimamat ni Andy mubo lang, apan among na- hibaloan nga siya usa na ka retirong kolonel sa air force. Ang among su- nod-sunod nga mga pagbisita mubo ra usab ug nakahimo og gamayng resulta. "Unsay ato?" "Hi, ako si Irvin, ug kini mao ang akong kauban. Kami ang imong mga home teacher ug ganahan mi nga mobisita kanimo." Ang iyang asawa naglingkod sa la- mesa likod kaniya, nagsinina og sama nga sinina. Sila naghimo og Hinapon nga istilo sa panihapon. Usa ka gabii sa dayon nakong pagbiya sa usa ka miting sa Simba- han, nakadungog ko og tingog nga nagsulti kanako sa pagbisita kang Andy. "Ayaw na lang, salamat," naghu- nahuna ko. "Dili karong gabhiona." Sa akong paghunong sa pulang suga, ang pag-aghat sa pagbisita kang Andy mibalik. Naghunahuna ko, "Pali- hug, wala ko sa maayong buot alang kang Andy karong gabhiona." Sa akong katapusan nga pagliko padulong sa balay, hinoon, ang sama nga pag-aghat ang midasig sa ikatulong higayon, nagsigurado kanako unsa ang akong kinahanglang buhaton. Misakay ko sa akong sakyanan paingon sa iyang balay ug mihu- nong, nag-ampo alang sa paggiya. Dayon miduol ko sa iyang pultahan ug mituk-tok. Sa dihang gipasu- lod ko ni Andy, nakita nako ang Basahon ni Mormon ug usa ka libro sa genealogy diha sa lamesa. Mi- bati ko nga may lain na nga diwa sa iyang panimalay; adunay nalahi usab sa kang Andy. Siya hinay nga naghisgut kabahin sa iyang gugma sa iyang inahan ug igsoon nga ba- baye, kinsa mao ang naghugpong sa genealogy. Sa unang higayon, bukas siya nga nakig-istorya kanako. Siya misulti kanako sa sakit nga kanunay niyang gibati sa iyang likod, midugang nga siya moadto sa ospital sa March Air Force Base duol sa Riverside, California, sa sunod adlaw. Na- ngutana ko niya kon ganahan siya og priesthood nga panalangin. Sa walay pagduha-duha siya mitubag sa hinay nga tingog, "Sige dawaton nako." Gitawagan nako ang among presidente sa elders quorum, kinsa miabut aron sa pagtabang og hatag sa panalangin. Pagkasunod adlaw ang doktor mii- ngon kang Andy nga siya adunay dili na maoperahan nga kanser sa baga. Human sa pagdawat sa balita, siya nakigkita sa bishop. Sulod sa pipila ka bulan, siya naglubog na sa iyang higdaanan. Usa ka gabii sa akong laing pag- bisita kaniya sa iyang balay, ang iyang asawa migiya kanako ngadto sa iyang kwarto, diin siya naghigda nga luya ang kondisyon. Miluhod ko sa kilid sa iyang higdaanan ug giagak nako siya diha sa akong mga bukton. Mihung-hong ko, "Gima- hal ko ikaw, Andy." Uban sa tibuok niyang kusog, iyang gibutang ang iyang bukton sa akong abaga ug, uban sa dakong paningkamot, siya miingon kanako nga siya nahigugma usab kanako. Duha ka adlaw ang milabay siya namatay. Ang iyang asawa midapit kanako sa iyang lubong. Tapad sa upat ka sakop sa iyang pamilya, ako lang ang anaa. Mapasalamaton ko kaayo nga na- minaw ko sa mga aghat sa Espiritu sa pagbisita ni Andy. ◼ Irvin Fager, Utah, USA
ANG AKONG IKAPULO DILI MAKAPAABUT Sa hinapos nga bahin sa akong pagka-teenager, sa pagsugod nako sa paggahin og panahon uban sa full-time nga mga misyonaryo, naamgohan nako kon unsa ka mahinungdanon ang pag-angkon og pagpamatuod mahitungod sa mga baruganan nga sa dili madugay akong itudlo isip usa ka misyonaryo. Nakahukom ko nga ang usa sa mga baruganan nga gusto nakong mas masabtan pa mao ang ikapulo. Daghang mga tawo ang nakaba- ton og pagpamatuod mahitungod sa ikapulo atol sa mga panahon sa pinansyal nga kalisud. Apan sa pag- dako, kanunay ko nga adunay sobra. Kon ugaling ako adunay pinansyal nga panginahanglan, ang akong mga ginikanan ra ang bahala niini. Mapasalamaton ko niana, apan sa dihang akong nasayran nga sila ang mobayad alang sa akong misyon, nakahukom ko nga gusto nakong bayaran ang katunga sa akong misyon nga ako mismo pinaagi sa akong trabaho isip usa ka part-time nga magtutudlo. Nianang higayuna, akong naam- gohan nga wala ko makabayad og tibuok 10 porsyento nga ikapulo gikan sa akong katapusang sweldo. Nakahukom ko nga inigka sunod sweldo, bayaran nako ang kulang aron mahimo kong full-tithe payer. Sa dihang gisweldohan ko nia- nang bulana, hinoon, ang kwarta mas gamay kay sa akong gidahu- man. Ang trabaho nga akong gihimo ingon og dili regular, mao nga ang akong sweldo managlahi matag bu- lan. Naamgohan dayon nako nga ang akong sweldo dili paigo sa akong mga galastuhan ug dili ko makaba- yad sa kulang sa unsay akong nau- tang sa Ginoo sa ikapulo sa akong miaging sweldo. Gikonsiderar nako ang akong mga opsyon ug dayon naghunahuna, "Im- pason lang nako ang akong ikapulo sunod bulan." Apan nahinumduman nako dayon ang leksyon sa institute of religion mahitungod sa ikapulo. Labi nakong nahinumduman ang unsay giingon sa Ginoo diha sa Da- ang Tugon: "Sulayi ninyo ako karon" (Malaquias 3:10). Usa kini ka opor- tunidad alang kanako aron sulayan ang baruganan ug aron makabaton og mas lig-on nga pagpamatuod sa unsay akong itudlo sa uban sa dili madugay. Sa dihang mibayad ko sa akong ikapulo, nindot kaayo ang akong gibati nga naka-impas. Apan ang oportunidad nga "sulayan" ang Ginoo miabut gayud pagkasunod adlaw - mas sayo ug sa mas maayo nga paagi kay sa ako gayud nga gi- dahuman - sa dihang gitanyagan ko og usa ka full-time nga trabaho isip usa ka magtutudlo sa kindergarten. Makatrabaho gayud ko og maayo Naamgohan dayon nako nga ang akong sweldo dili paigo sa akong mga galastuhan ug dili ko makabayad sa kulang sa unsay akong nautang sa Ginoo sa ikapulo. hangtud sa akong pagbiya alang sa akong misyon, ug ang kwarta nga akong makuha mosobra pa kay sa akong gikinahanglan sa pagbayad og katunga sa mga galastuhan sa akong misyon. Kini nga panalangin nakapa- tubo gayud sa akong pagpamatuod mahitungod sa ikapulo. Kana nga pagpamatuod balik-balik nga napa- lig-on samtang gipakigbahin ko kini sa mga tawo nga akong giserbisyo- han didto sa Germany Munich/Aus- tria Mission sulod sa sunod nga duha ka tuig. Nasayud ko nga ang baruganan sa ikapulo tinuod ug nga ang Ginoo "moabli [kanato] sa mga bintana sa langit" ug mobu-bu sa panalangin nga hilabihan ka daghan "nga wala na unyay dapit nga igong kabuta- ngan sa pagdawat niini" (Malaquias 3:10). ◼ David Erland Isaksen, Norway P e b r e r o 2 0 1 1 41
Mga Young Adult ug Family Home Evening Ang mga miyembro sa Sim- bahan sa tibuok kalibutan naggahin sa gabii sa Lunes alang sa family home evening. Sama sa gitudlo sa modernong mga pro- peta, ang family home evening usa ka panahon "sa grupo nga kaliho- kan, pag-organisar, pagpahayag og gugma, pagpamatuod, pagkat-on sa mga baruganan sa ebanghelyo, kalingawan sa pamilya ug paglu- linghayaw, ug labaw sa tanan, alang sa panaghiusa ug panaglangkub sa pamilya." 1 Alang sa mosunod nga mga young adult, ang family home eve- ning usa ka prayoridad. Dili tanan kanila nagpuyo uban sa ilang mga ginikanan o mga igsoon. Ang pi- pila moapil sa family home evening uban sa mga kauban sa kwarto o mga miyembro sa ward o mga hi- gala sa institute. Ang pipila kanila mogahin og panahon alang sa priba- dong debosyon. Apan silang tanan nakaila sa diha-diha ug sa umaabut nga mga panalangin sa ilang kina- buhi tungod sa pagsunod sa tambag sa mga propeta sa pag-apil og family home evening. Usa ka Panalangin sa Tanang Aspeto sa Kinabuhi Isip usa ka kinabig ug nag-inusarang miyembro sa Simbahan sa akong pamilya, motambong ko og family home evening sa sentro sa young adult sa akong siyudad. Ang pag- apil sa family home evening kanu- nayng importante kanako tungod kay nakakat-on ako kon unsaon sa pagtudlo sa gamay nga grupo, mas nakasabut ako sa mga baru- ganan sa ebanghelyo nga gitudlo kanako samtang nag-imbestigar sa Simbahan, ug nakita nako ang uban nga molambo kon sila mo- tudlo o mopakigbahin sa ilang mga pagpamatuod. Nasayud ko nga kini importan- ting mga kahanas alang kanako sa umaabot. Kon ako aduna na unyay kaugalingong pamilya, makahibalo ko unsaon sa pag-organisar og gam- hanan ug makalingaw nga family 42 L i a h o n a home evening tungod sa maa- yong mga ehemplo nga akong nakita. Apan ang family home eve- ning importante usab nga bahin sa kahimtang sa akong kinabuhi karon. Usahay mas sayon nga magpabilin sa balay sa Lunes sa gabii, ilabi na kon ang panahon bati o kon ako adunay daghan kaayong tun-anan. Apan ako ha- pit kanunay anaa niining kapiut, bisan pa moadto gihapon ko sa family home evening tungod kay nasayud ko nga kini importante nga makauban ang ubang mga young adult aron sa paghisgut kabahin sa ebanghelyo ug kau- bang maglingaw-lingaw. Bisan
Y L S L L A D N A R N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I kon gamay lang ang motambong, kini nindot gihapon nga kasinatian. Ang nindot nga butang sa pag- himo og family home evening sa sentro sa young adult mao nga kami makaadto og sayo o magpa- biling maulahi aron sa pagtuon, pagbansay sa piyano, pagdula, o magpahayahay lang - aduna gayuy butang nga buhaton. Nasayud ko nga kon ako magmasulundon ug mosunod sa propetikanhong tambag sa pag- apil sa family home evening, ako mapanalanginan. Akong nakita ang ebidensya niini sa akong pagtuon, sa akong trabaho, nga napanalanginan uban sa kusog alang sa umaabot nga semana, ug sa kinatibuk-ang pagbati nga nabayaw. Lenneke Rodermond, Netherlands Usa ka Pundasyon nga Angayng Tukuran Nagdako ako sa usa ka pamilya diin kami adunay regular nga mga family home evening. Nakahinumdom ko sa dihang bata pa ko, ang family home evening mao ang usa sa labing importante nga mga panghi- tabo sa akong kinabuhi, ug ako mobangon nga maghinam-hinam matag Lunes sa buntag ug mopahi- numdom sa akong mga ginikanan sa family home evening nianang gabii. Karon isip usa ka young adult, ako nagpuyo uban sa akong mga ginikanan ug mopadayon sa paggahin niining espesyal nga panahon uban sa akong pamilya matag semana. Tungod kay ang among pamilya kanunay adunay family home evening sukad pa sa dihang bata pa ko, ako kanunay nga nakasabut sa kaimportante niini. Sa Korea, diin daghang mga ginikanan ug mga bata nagkapuliki kaayo ug nihit kaayo ang panahon uban sa pamilya, ang home even- ing mao ang usa ka talagsaong oportunidad nga magkauban ug maglig-on sa usag usa. Laing panalangin ang miabut gikan sa mga paningkamot sa akong mga ginikanan mao nga ako naha- tagan og lig-ong pundasyon diin itukod ang akong pagpamatuod ni Jesukristo. Bisan tuod ako naka- kat-on sa ebanghelyo diha sa sim- bahan, pinaagi sa mga leksyon sa family home evening nga tinuoray akong nasabtan ang mga baruganan niini. Isip resulta, ako nakahimo sa pag-adto sa simbahan ug nag- tubo sa ebanghelyo basi sa akong kaugalingong hugot nga pagtuo ug dili diha sa akong mga ginikanan. Hye Ri Lee, Korea Usa ka Oportunidad sa Pagpakig- bahin sa Akong Hugot nga Pagtuo Ako 24 anyos nga batan-ong lalaki kinsa nakaangkon og lig-ong pag- pamatuod sa ebanghelyo ni Jesukristo pinaagi sa pagsunod sa propetikan- hong tambag sa paghimo og family home evening. Bisan tuod nga ako lang ang miyembro sa Simbahan sa akong pamilya, human ako mabun- yagi, ako nakaamgo nga ang family home evening makapalig-on kanato, ug ako mihukom sa pagpa-ila-ila niini sa balay. Ang tibuok pamilya karon nasayud nga ang mga Lunes mao ang espes- yal nga mga adlaw diin kami magta- pok isip usa ka pamilya sa pagkat-on sa mga kamatuoran sa ebanghelyo. Usahay among sulbaron ang mga problema sa pamilya o hisgutan ang mga hagit, mga panginahanglan, o mga interes sa indibidwal nga mga miyembro sa pamilya. Ako naka- kat-on unsaon gayud sa pagpakig- sulti sa akong Langitnong Amahan ug sa pagtinambagay nga may gugma uban sa mga sakop sa akong pa- milya. Isip resulta, kami mas nagka- hiusa, nga mao ang usa ka dako nga panalangin. Dugang pa, ang family home even- ing nakahimo og lig-ong pundasyon P e b r e r o 2 0 1 1 M G A Y O U N G A D U L T 43
ANG FAMILY HOME EVENING ALANG SA TANAN "Kini alang sa mga pamilya nga may mga ginikanan ug mga bata, sa mga pamilya nga may usa lang ka ginika- nan, ug sa mga ginikanan nga walay mga anak sa pani- malay. Kini alang sa mga grupo sa mga single adult nga mag home evening ug niadtong nag-inusara og puyo o may kauban sa kwarto. . . . Ang regular nga pag-apil sa family home evening makapalambo sa personal nga bili, panaghiusa sa pamilya, gugma sa atong isigkatawo, ug pagsalig sa atong Amahan sa langit." Presidente Spencer W. Kimball (1895-1985), Presidente N. Eldon Tanner (1898-1982), ug Presidente Marion G. Romney (1897-1988), Family Home Evening: Happiness through Faith in Jesus Christ (1976), 3. alang sa akong pamilya diha sa ebanghelyo ni Jesukristo, ug sila karon nag-imbistigar sa Simbahan. Sa pagkatinuod, ang full-time nga mga misyonaryo moapil kanamo sa family home evening panagsa. Ako nasayud nga kon ako ma- minyo, ang akong pamilya mapanala- ngin pinaagi sa family home evening, apan mapasalamaton usab ko kaayo nga ang family home evening nahi- mong importante nga bahin sa akong kinabuhi karon. Ako nasayud nga Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw tinuod ug ang programa sa family home evening dinasig gikan sa Dios. Lebani Butawo, Zimbabwe Usa ka Na-establisar nga Prayoridad Ako nagtubo sa usa ka pamilya nga mihimo sa family home evening nga usa ka prayoridad. Aron makaabut sa saktong oras sa Lunes, kami modiretso og uli gikan sa eskwelahan nga dili makigsabut og mga plano uban sa mga higala. Ang personal nga mga buluhaton, sama sa homework, humanon inig- human sa family home evening. Wala gyuy laing butang nga mas mauna kaysa niining espesyal nga panahon alang sa among pamilya nga magkauban. Ang family home evening naka- himo og dakong epekto sa among pagdako dili lang tungod kay gi-pra- yoridad kini namo apan dungan usab kini namong gitrabaho aron mahitabo kini. Among gipuli-puli kinsa ang mo- hatag sa leksyon, kinsa ang moandam sa snacks, ug kinsa ang maghatag sa pangbukas ug panapos nga mga pag-ampo. Kami wala lang maminaw sa mga leksyon apan aduna usab mga oportunidad nga mahimong mga magtutudlo. Ang resulta, ako napana- langinan sa pag-angkon og kahibalo ug pagpamatuod sa ebanghelyo ug sa pagbaton og lig-ong relasyon sa pamilya. 44 L i a h o n a Tungod kay ang family home evening nahimong batasan sa akong kinabuhi, ako naglaum sa mga panalangin nga mahatag niini kon ako aduna nay kaugali- ngong pamilya. Chieko Kobe, Japan Usa ka Tambal sa Kamingaw Nagdako ko sa usa ka pamilya diin ang akong ginikanan nahimong nindot kaayong ehem- plo sa akong duha ka igsoong lalaki, akong igsoong babaye, ug kanako, ug ang among pamilya nakadawat og daghang mga panalangin tungod sa ilang mga paningkamot. Sama pananglit, kami dungang nagdako nga nahimong suod nga pamilya, nagsalig sa usag usa panahon sa panginahanglan o mga pagsu- lay. Ug bisan tuod ang pipila sa mga sakop sa pamilya dili kaayo aktibo, sila moapil gihapon sa family home evening. Nakapuyo ako og diyutayng panahon sa Sydney, Australia, ug hilabihan ang kamingaw nga nagpuyo og layo kaayo gikan sa Ireland. Swerte lang, nagpuyo ko duol sa usa ka meetinghouse sa Simbahan diin ako makatambong og family home evening kauban ang ubang mga young adult. Kini usa ka dakong panalangin ngari kanako, ug kon ako motambong, dili nako mobati og kamingaw. Kini nindot kaayo nga makighugoy- hugoy sa kaubang mga miyembro sa hayahay nga kahimtang ug diin ang Espiritu anaa. Linda Ryan, Ireland Usa ka Butang nga Wala gyud ko Magmahay Nagpamiyembro ko sa Simbahan niadtong Mayo 2009. Sukad
niadto dali akong nakahatag og bili sa mga panalangin nga miabut tungod sa makanunayong pagtam- bong sa family home evening. Usa ka dili makalimtan nga kasinatian nahitabo sa dihang ang among young single adult sa ward midula og "chair soccer," usa ka klase nga indoor soccer, diha sa cultural hall sa usa ka lokal nga meetinghouse. Ang punto mao ang pagdepensa sa inyong ling- kuranan samtang moatake sa lingkuranan sa uban gamit ang goma nga bola. Nakigsabut ko sa laing duha ka magdudula sa katapusan kaming tulo na lang ang nabilin sa dula, ug kami nagsangka sa usag usa. Imbis nga masuko, kami dili makahu- nong sa pagkatawa! Kadto mao ang pinakalingaw nga akong nasinati sulod sa dugay nga panahon, ug ako nasayud nga lisud sa pagpangita og ingon ana nga kasinatian gawas sa Simbahan. Ang tanan nalingaw kaayo, bisan wala makadaug, apan kana dili mao ang nakahimo sa ka- sinatian nga espesyal ngari kanako. Ang nakahimo gyud niini nga dili nako makalimtan mao ang diwa sa pagpakighigala nga akong gibati sa kalihokan. Ang mga higayon sama niini maka- tabang kanako nga mogaan ang hila- bihang kakapoy sa graduate school. Bisan unsa pa man ang mahitabo sa semana, nasayud ko nga mobati ko og mas maayo kanunay kon ako motambong sa family home evening. Dili man sa kanunay ako maghinam- hinam sa kalihokan ug dili man sa kanunay gusto nako ang higayon, apan wala gyud ko magmahay nga mitambong. Matt Adams, Nebraska, USA Usa ka Prayoridad alang Kanatong Tanan Adunay daghang mga paagi nga akong magahin ang mga gabii sa Lunes, gikan sa pag-apil sa mga or- ganisasyon sa unibersidad ngadto sa uban pang mga kalihokan sa sports ug paglulinghayaw. Apan alang niadtong nagpuyo sa among student house - ang tanang mga Santos sa Ulahing mga Adlaw - nakahukom nga importante ang pagbuhat og family home evening, ug gihimo ni namong prayoridad. Among gipili ki- ning prayoridad sa paglig-on sa usag usa sa panahon sa kinabuhi diin ang pagpuyo sa ebanghelyo makitang lisud. Ang pagpakigbahin og mga pagpamatuod ug mga kasinatian sa usag usa nakapahimo kanamong suod isip mga young adult ug mga higala. Ang family home evening usa ka higayon sa semana diin ako maka- salig sa pagdawat og espirituhanong pag-amuma. Kadaghan sa mga okasyon nga moadto ko sa family home evening nga adunay mga pangutana sa akong hunahuna aron lang makakaplag og tubag diha sa mga leksyon o sa spiritual thought nga gipakigbahin. Kini usab usa ka panahon sa paghimo ug pagpama- landong sa mga tumong nga na- katabang kanako nga molambo sa personal nga paagi. Nakadesisyon na nga kanunayng mohimo og family home evening, kini dili nako makonsiderar nga usa ka sakripisyo. Kahibalo ko nga kini ang dapit nga kinahanglang anaa ko; kini usab ang panahon diin ako gustong maanaa. ◼ Luc Rasmussen, Wales MUBO NGA SULAT 1. Joseph Fielding Smith, Harold B. Lee, ug N. Eldon Tanner, Family Home Evenings, 1970-71 (1970), v. P e b r e r o 2 0 1 1 M G A Y O U N G A D U L T 45
Mga Pangutana ug mga Tubag "Gibati nako nga nag-inusara sa simbahan. Unsaon nako sa pagkat-on aron mobati nga adunay labot?" S amtang kamo mainampoong naningkamot sa pagpa- ngita sa tubag sa inyong pangutana, hinumdumi kini nga pagtulun-an gikan sa mga kasulatan: sa dihang nagpasakop kita sa Simbahan, kita "dili na mga langyaw ug mga dumuloong, kondili mga katagilungsod sa mga balaaan" (Mga Taga-Efeso 2:19). Nagpasabut kini nga kita kina- hanglan nga magmahigalaon sa tanan diha sa simbahan. Kitang tanan mga anak sa Dios nga naningkamot sa pagsimba Kaniya diha sa gugma ug panaghiusa. Ania ang duha ka mga paagi aron mobati nga adunay labot: Pakig-ila-ila sa mga tawo bisan unsay edad. Diha sa sakra- ment miting, pananglitan, mahimo kamong motapad sa usa ka inahan nga walay bana nga may gagmayng mga bata. Tingali ma- lipay siya sa tabang. O mahimo kamo nga moabi-abi ug moila-ila sa mga miyembro kinsa bag-o pa lang sa inyong ward o branch. Kon ang mga 12 anyos mosulod sa Young Men o Young Wo- men, mahimo kamo nga motapad kanila. Makalingaw kaayo nga adunay mga higala nga inyong kaedad, apan kon moduol kamo ngadto sa uban sa nagkalainlaing pangidaron ug mga interes, kamo adunay mas daghan nga mga kahigayunan sa pagpalambo og mga panaghigalaay. Tambong sa inyong mga kalihokan sa ward o branch. Lisud nga moadto nga mag-inusara, apan makabaton kamo og mga higala pinaagi sa pagtambong. Tapari ang usa ka tawo kinsa naglingkod nga nag-inusara. Sulti og hi ug pangutana mahitu- ngod sa iyang mga interes. Tingali mao kana ang sinugdanan sa maayong panaghigalaay. Apil Pipila ka bulan ang milabay mibiya ko sa akong nasud aron moadto sa lain diin ang ako lamang kaila mao ang akong igsoong babaye ug ang iyang uyab. Sa simbahan gibati nako nga daw taga-gawas. Duha o tulo ka bulan ang milabay, ug gibati nako ang sama nga pagbati nga nag-inusara hangtud nakahukom ko nga mopahiyum sa uban ug mangutana, "Kumusta ka?" Matag Do- minggo nga milabay, misulti sila kanako og labaw pa kay sa yano nga "Maayo man." Nakatabang usab kini nga moapil sa seminary ug Mutual ug magtrabaho sa Personal nga Kauswagan kauban ang lain nga batan-ong mga babaye. Karon mibati ko nga komportable diha sa simbahan, nga daw ako anaa ra sa amoa. Vanessa B., edad 17, La Vega, Dominican Republic Tabangi ang Uban Hinumdumi nga ang tanang katawhan mga anak sa Langit- nong Amahan. Sulay sa pagpa- hiyum ug pagkamahigalaon sa tanan. Tabangi ang uban. Duola kadtong kinsa mibati usab og pag-inusara. Sa dihang nagserbisyo ko sa uban, gibati nako ang kalipay ug wala mobati nga nag-inusara. Kini mahinungdanon usab kaayo nga motambong sa seminary o insti- tute. Atong mabati ang kainit ug kamaayo diha. Ayaw kahadlok sa pagpakigbahin sa imong mga problema o mga kabalaka. Kitang tanan mga managsoon, ug ang atong mga problema ug mga pagsulay susama ra. Igor P., edad 19, Kyiv, Ukraine Sugdi ang Pagpakig-istorya Duha ka tuig na ang milabay ang akong pamilya ug ako mibalhin. Sa unang mga semana nga mitambong ko sa simbahan ug sa Mutual, gibati nako nga nag-inusara. Apan nag-ampo ko matag adlaw nga makabaton ko og bag-o nga mga higala ug mobati nga may labot sa akong bag-o nga ward. Sa hinay-hinay ganahan na ko ug nalipay na niini nga ward. Ako kina- hanglan nga maoy mosugod sa pagpakighi- gala. Ako kinahanglan maoy mosugod sa pagpakig-istorya. Ako kinahanglan nga moa- pil gayud sa mga klase ug maminaw sa unsay gisulti sa uban. Uban sa tabang sa Langitnong Amahan, ako karon aduna nay suod nga pakighigalaay sa mga tawo nga wala nako damha nga mahimong mga higala. Leah V., edad 16, Colorado, USA Ila-ilaha ang Uban Mga katuigan ang milabay ako adunay su- sama nga problema. Busa nakahukom ko nga maningkamot nga mahiapil ug mapakita sa mga tawo ang tinuod nga pagka-ako. 46 L i a h o n a Ang mga tubag gituyo alang sa pagtabang ug panglantaw, dili opisyal nga mga pamahayag sa doktrina sa Simbahan.
Sa diha nga nakigsulti ko sa uban, nakigsulti usab sila kanako, ug kini naghatag og lig-on nga panaghiga- laay nga mamugna diha sa tanan sa akong korum. MacCoy S., edad 17, Utah, USA Pagmugna og mga Higala sa Laing mga Grupo sa Ka-edad Nahimo nakong mas maayong mga higala ang mas batan-on nga mga grupo sa ka-edad ug mga lider, kay sa niadtong ka-edad ra nako. Nasayud ko nga moabut ang adlaw nga kamo mahimong manag- higala niadtong anaa sa Simbahan, ug kon dili man, OK lang tungod kay makat-unan pa gihapon ninyo ang materyal sa Simbahan. Susanna Z., edad 18, California, USA Pakighigala sa Imong mga Lider Gibati nako nga nag- inusara diha sa simba- han sulod sa daghang mga bulan. Nalingaw ko sa mga miting ug mga kalihokan, apan wala lang nako batia nga nahiangay ko uban sa laing batang mga babaye. Dayon misugod ko sa pagpakig- istorya sa akong mga lider kay sa akong naandan. Ang akong mga lider makalingaw. Sa dihang misugod ko sa pagpakig-istorya kanila, misu- god ko sa pagbati nga mas may labot sa programa ug nga ako adunay mga higala diha sa Mutual. Kimberly G., edad 14, Arizona, USA Pag-ampo aron Makabaton og Maayo nga mga Higala Panahon sa mga kalihokan sa Sim- bahan mangutana ko sa akong kaugalingon, "Nganong wala man koy mga higala?" Gibati nako ang kaguol ug pag-inusara ug miduol ko sa Dios diha sa pag-ampo. Mi- hangyo ko sa akong Langitnong Amahan sa pagpadala kanako og maayo nga mga higala. Dili kini sayon, apan sa kadugayan nakaba- ton ko og daghang maayo nga mga higala. Wala na ko mahadlok nga makig-istorya ug moapil sa mga grupo sa batang mga babaye. Na- amgohan nako nga ang Langitnong Amahan mitubag sa akong mga pag-ampo ug wala na gayud ako mag-inusara. Daiana I., edad 16, Corrientes, Argentina Pangita og Makauban Sa una nakong pagsu- lod sa Young Women, gibati nako ang pag- inusara tungod kay nabiyaan nako ang akong mga higala sa klase sa Valiant. Hinoon, naningka- mot ko sa pagsuporta sa batan-ong mga babaye, ug sila misuporta usab kanako, ug nakabaton ko og bag- ong mga higala ug nakig-interact kanila. Wala na ko mobati og pag- inusara, ug kana ang nakapalipay kanako. Karon ako na ang presi- dente sa mga Beehive, ug kon maka- kita ko og bag-o nga sister kinsa mobati nga dili komportable nga makauban kanamo, makig-istorya ko kaniya, mopasabut kaniya kon unsa SUNOD NGA PANGUTANA "Ang akong mga gi- nikanan nagdiborsyo. Usahay makakuha ko og tambag gikan sa usa nila nga sukwahi sa tambag sa usa. Unsa man ang akong buhaton?" ang among gibuhat diha sa klase, ug mopabati kaniya nga siya may labot kanamo. Gredy G., edad 14, Lima, Peru HATAG SA UBAN DIHA SA GUGMA UG PAGSERBISYO "Ang pag-inusara diha sa gingharian sa Dios kasagaran usa ka kina- ugalingong pagpugos og palayo. "Manghinaut kami nga ang matag usa kaninyo mobati sa panginahanglan nga moapil uban sa pamilya sa tibuok ward o branch ug mogamit sa inyong talagsaong mga gasa ug mga talento aron sa pagtandog sa kinabuhi sa atong mga kaigsoonan. Ang mga oportunidad nga aduna kitang tanan sa pag-amuma ug pakigdait diha sa ward o branch walay kinutuban kon kita andam nga mohatag sa atong kaugalingon diha sa gugma ug pagserbisyo." Elder Robert D. Hales sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles, "Belonging to a Ward Family," Liahona, Mar. 1999, 12. Ipadala ang inyong tubag inig ka Marso 15, 2011, ngadto sa: Liahona, Questions & Answers, 3/11 50 E. North Temple St., Rm. 2420 Salt Lake City, UT 84150-0024, USA O e-mail sa: liahona@ldschurch.org Ang mga tubag tingali i-edit alang sa gitas-on o sa pagklaro. Ang mosunod nga impormasyon ug pagtugot kinahanglan gayud nga ilakip sa inyong e-mail o sulat: (1) kompleto nga pangalan, (2) petsa sa pagkatawo, (3) ward o branch, (4) stake o district, (5) ang inyong sulat sa pagtugot, ug, kon kamo ubos sa 18 anyos, ang sulat sa pagtu- got sa inyong ginikanan (ang e-mail mahimong madawat) aron sa pagmantala sa inyong tubag ug litrato. K A B A T A N
O N A N
UNSAON NAKO SA PAGK AHIBALO Ang Mensahe Nindot Kaayo Wala gyud ko mangita sa Dios, apan sa dihang duha ka batan-ong mga lalaki naghangyo kon sila mahimong mopakigbahin og mensahe uban kanako, mihukom ako sa pagpaminaw. Ni Anthony X. Diaz Bisan tuod nabunyagan na ko niadtong masuso pa sa usa ka simbahan ug nag- tambong og panagsa ngadto sa lain niadtong bata pa ko, ang relihiyon dili gayud dako nga bahin sa akong kinabuhi. Sam- tang nagdako ko, ang akong pamilya kanunay nga mobalhin, ug kami mihunong sa pagsimba. Nagtuo ko sa Dios, apan wala ko maghunahuna bahin Kaniya o sa relihiyon sa kanunay. Kanang tanan nausab ni- adtong 2006, sa dihang 14 pa ko. Ang akong tiyo nga si Billy namatay; siya diha pa lang sa tunga-tunga sa iyang pagka 30. Ang iyang sayo ra kaayo nga ka- matayon nakapaamgo nako kon giunsa nako siya paghigugma ug nakapahimo kanako sa pag- sugod og pangutana sa akong kaugalingon. Diin siya paingon sa dihang siya namatay? Magpa- dayon ba siya nga mabuhi ug adunay kaugmaon? Unsa man ang mahitabo sa iyang mga anak ug sa ubang mga sakop sa pamilya nga nahabilin? Unsa man ang kahulugan sa iyang kinabuhi? Unsa man ang kahu- lugan sa akong kinabuhi? Kining mga panghunahuna kanunay nakong gihunahuna sa sunod nga pipila ka mga bulan. Usa ka gabii niadtong Septyem- bre 2007, ang akong inahan, akong tulo ka manghod, ug ako nanggawas sa usa ka cafe sa Nakahinumdom ko nga nagbasa sa Alma 32 kabahin sa liso sa hugot nga pagtuo nga nag- lambo ug nag- kalami. Kana nga paghulag- way mao gayud ang Basahon ni Mormon alang kanako. akong lungsod nga natawhan sa Haverhill, Massachusetts, USA, ug mihunong aron sa pagling- kod sa usa ka bangko. Duha ka batan-ong mga lalaki nga naka- itom og suits, puti og mga polo, ug nagkurbata miduol kanamo. Usa kanila miingon, "Nasayud ko nga mora og nagpanagana og gamay nga makig-istorya ngadto sa duha ka mga tawo nga dili ninyo kaila, apan ma- himo ba kaming mopakigbahin og mensahe kaninyo?" Kami misugot. Nasayud ko nga sila maghisgot kanamo kabahin sa relihiyon, ug na- kadayeg ko nga sila wala lang naghatag kanamo og kard o pamphlet ug molakaw dayon. Apan, kining batan-ong mga lalaki mora og tinuoray nga interesado kanamo ug naghi- nam-hinam kabahin sa ilang mensahe. Sa pagtapos sa ilang mensahe, sila mihangyo kon 48 L i a h o n a
N O S L I W B O R N I G A A N P Y A W G A L U H G A P I sila makabisita sa among pamilya. Ang akong inahan misugot ug nakig- sabut og oras, mao nga mapasalama- ton ko kaniya tungod sa nahimong dako nga kausaban alang sa kaayo- han sa akong kinabuhi. Kami nagsugod sa pagkat-on sa ebanghelyo. Sa wala madugay ang akong Mama nagkapuliki sa nagkala- in-laing mga butang ug wala mopada- yon sa pakigkita sa mga misyonaryo, apan ako nagpadayon. Dali ra nakong nakasinabut sila ANG INYONG PAGKAKABIG "Masayud kamo nga ang ebanghelyo nasulat sa inyong kasingkasing, nga ang inyong pagkakabig nahitabo, samtang ang pulong sa Ginoo gikan sa Iyang mga propeta, kaniadto ug karon, mas nag-anam og kaanindot nganha sa inyong kalag." Elder D. Todd Christofferson sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles, "Kon Makabig Na Kamo," Liahona, Mayo 2004, 12. kinabuhi. Ang mga elder mipaila-ila usab kanako sa Basahon ni Mormon. Nakahinumdom ko nga nagbasa sa Alma 32 kabahin sa liso sa hugot nga pagtuo nga naglambo ug nagkalami (tan-awa sa bersikulo 28). Kana nga paghulagway mao gayud ang Basa- hon ni Mormon alang kanako. Kon unsa ang akong nabasa ug unsa ang gipangtudlo sa mga misyonaryo ngari kanako tinuod, nakapabati og sakto, ug nindot kaayo. Ang akong mama misungog nako sa iyang gitawag nga "panahon sa akong pagka-ermitanyong kasag [hermit crab stage]" tungod kay ako mag-inusara sa akong kwarto ug mogahin og daghang oras sa pagbasa sa Basahon ni Mormon. Hinoon wala nako maila ang akong mga pagbati nga mao ang Espiritu Santo niadtong panahona, mibati ko nga kining dalan mao ang husto. si Elder Kelsey ug Elder Hancock. Tingali kabahin sa rason mao nga sila dili ra kaayo magulang nako. Mibati ko og dakong gugma gikan kanila ug alang kanila. Sa wala madugay mibati ko sa samang gugma gikan sa mga miyembro sa ward ug sa ubang kabatan-onan sa akong stake. Ang mga misyonaryo mitudlo kanako sa plano sa kaluwasan, nga nagtubag sa akong mga pangutana kalabut sa akong tiyo ug kalabut sa akong kaugalingong katuyoan sa Sa dihang ang mga misyonaryo mi- hangyo kanako nga mabunyagan, sila miawhag kanako sa pag-ampo kaba- hin sa desisyon. Sa dihang nag-ampo ko aron sa pagpakisayud kon ang pagpamiyembro sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw mao ang angay gyud nakong buhaton, nakadawat ko og diretso gyud nga tubag, sa punto nga kini nakapatingala kanako. Ang direk- syon klaro: padayon sa pagpabunyag. Klaro gyud nakong nahinumdu- man ang adlaw sa akong pagbunyag - Disyembre 15, 2007. Samtang nag- barug ko sa bugnaw nga tubig uban ni Elder Kelsey ug iyang giisa ang iyang kamot ngadto sa eskwala, ang Espiritu misanap kanako; nga mora og milukop sa akong tibuok lawas. P e b r e r o 2 0 1 1 K A B A T A N
O N A N 49
UN S A O N NA K O S A P A G K A H I B A L O Makasulti ko nga ang akong pahiyum miabut sa dunggan, apan kana nga paghulagway layo ra kon unsa ang akong gibati. Human sa akong bunyag mipada- yon ko sa pagbati sa Espiritu. Mibati ko og pagkabalaan. Nasayud ko nga ang akong mga sala napasaylo. Na- bati nako ang pagtugot sa Langitnong Amahan nga kini mao, sa pagkati- nuod, ang dalan nga akong kinahang- lang agian. Usahay, kon gagmay nga mga pag- duda ang moabut, mohinumdom ko niadto nga kasinatian ug mohinum- dom unsa ang akong gibati niadtong adlawa. Ang paghinumdom sa akong gibati makatabang kanako sa pag- wagtang sa bisan unsa nga pagduda nga akong maagian. Bisan tuod walay usa kanato ang makabalik sa pagpa-unlod sa tubig sa bunyag aron pagsinati niadtong gam- hanang mga pagbati pag-usab, maka- hinumdom kita niadtong mga pagbati kon atong bag-ohon ang atong mga pakigsaad pinaagi sa paghinulsol ug sa sakrament. Matag higayon nga ako maghinulsol, makasinati ko pag-usab niadto nga pagbati - usa nga nalim- pyohan ug gihigugma. Ang pagbati niadto nga gugma nakatabang kanako sa pag-ila sa gitudlo ni Joseph Smith: "Usa ka tawo nga puno sa gugma sa Dios, dili kontento nga mopanalangin sa iyang pamilya lamang, apan molakip sa tibuok kalibutan, naghinam-hinam sa pagpanalangin sa tibuok kaliwatan sa tawo." 1 Ang pagkahibalo sa bili sa usa ka kalag nakatabang kanako nga maghinam-hinam kabahin sa mga oportunidad sa pagtudlo uban sa mga misyonaryo sa akong dapit. Nag- laum pud ko niana nga adlaw nga ako makaserbisyo og full-time nga misyon ug mopakigbahin sa dakong kalipay nga nabati kanako gikan sa ebanghelyo ni Jesukristo. ◼ MUBO NGA SULAT 1. Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simbahan: Joseph Smith (2007), 399-400. 50 L i a h o n a PADAYON SA PAGSUNOD SA EBANGHELYO Bisan tuod si Anthony mapasalamaton sa gamhanang espirituhanon nga mga kasinatian nga iyang nasinati sa dihang siya nagpamiyembro sa Simbahan, siya nasayud nga ang kahayag sa importanting kasinatian sa usa ka tawo dili paigo sa pagpakabuhi. "Kinahanglan atong padayonon nga nagdilaab ang atong pagpamatuod," siya miingon. "Ug kita nakahibalo sa mga paagi sa pagbuhat niana. Pagbasa sa mga kasulatan. Pagsimba. Kana nga mga klase sa butang." Si Anthony naghatag og gibug-aton nga siya makabati sa kalainan kon siya kanunay nagsubay niining mga butanga [practices] ug kon siya wala. Ug siya nakadiskobre og mga paagi sa pagpadayon sa sumbanan sa ebanghelyo nga magpabiling "bag-o." "Nakahinumdom ko nga nagtuon diha sa klase sa Mga Baruganan sa Ebanghelyo sa istorya kabahin sa anak nga nawala (tan-awa sa Lucas 15:11- 32). Samtang nagbasa ko kabahin sa batan-ong lalaki kinsa mibiya sa balay sa iyang amahan, naghunahuna ko, 'Ingon ana unta ko nga anak.' Ang Espiritu nagpamatuod og gamhanang pagsaksi ngari kanako nga sama nianang anak nga lalaki, ako usab makabalik ngadto sa akong Amahan. Ang pagbati mora og ang Langitnong Amahan miingon, 'Gihigugma ko ikaw.' Kana sama nga gamhanang pagbati nga akong gibati sa adlaw sa akong bunyag." Iyang nakaplagan usab nga importante nga mangutana sa iyang mga pag-ampo ug pagtuon sa kasulatan. "Kon magbasa ko sa mga kasulatan," siya nag-ingon, "Nangita ko og mga tubag sa mga butang nga akong gihu- nahuna o gikatingalahan. Mangutana ko sa Langitnong Amahan unsa ang iyang gusto nga akong makat-unan gikan sa akong pagbasa. Mobuhat ko sa samang butang kon ako mosimba. "Kon ako mangutana, kon kini kabahin ba sa usa ka piho nga butang nga kinahanglan nakong buhaton sa akong kinabuhi o kabahin ba sa kahulugan sa akong gitun-an, ako mas daling makabati sa paggiya sa Espiritu Santo. Nasayud ko nga ang Langitnong Amahan tinuoray nga anaa ug Siya kanunay motubag kanato." N A H A Y P O K A P G N O M H A M I I L I D , S T R A N O I T A D N U O F , E L D N W S N O M E L Z I L I N A L A W A N A G N K A N A G N A
R E E R G T T O C S N G A A N P Y A W G A L U H G A P I USA KA MATINUORON NGA IKAPULO, USA KA DAKONG PANALANGIN Ni Oscar Alfredo Benavides Sa dihang hapit na ko mag-edad og 17, nabunyagan ko sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw ug mibati og tinguha nga mo- serbisyo sa Ginoo diha sa pagmisyon. Sa dihang miabut ang akong call sa misyon pipila ka tuig ang milabay, gitawag ko sa pagbiya sa Peru ug sa pagsangyaw sa ebanghelyo didto sa Siyudad sa Salt Lake. Bisan kon naghunahuna ko sa dakong panalangin sa pagserbisyo og misyon, daghang mga butang nga kinahanglan nakong timbang-timbangon sa akong hunahuna: mga dokumento, passport, visa, mga sinina, ug, siyempre, kwarta. Nagtrabaho ko apan dili gayud paigo. Nawad-an ko og paglaum! May usa ka bulan og tunga sa dili pa ko molarga, akong nakita nga aduna lamang akoy gamay sa gikinahanglan nga kwarta. Ang mabuhat lamang nako mao ang pagduol sa Ginoo diha sa pag-ampo. Tungod kay wala ko makapangita og dakong kwarta, ang mga ikapulo nga akong gihatag matag bulan gamay ra kaayo. Apan dali nakong naamgohan nga ang Ginoo wala magsapayan sa gamay nga kantidad: ang impor- tante alang Kaniya nga kita nagbayad sa 10 porsyento nga Iyang gipangayo. Gibati nako ang lig-on nga pag- tuo ug kasigurohan nga kon ako padayon nga moba- yad sa ikapulo, ang Ginoo mohatag sa unsay akong gikinahanglan. Ang tanan misugod sa pag-abut. Nakakuha ko og duha ka dugang nga mga trabaho ug nakuha ang akong mga dokumento. Daghang mga miyem- bro sa akong ward, ilabi na ang mga sister sa Relief Society, mitabang sa uban nakong kinahanglanon. Ug ang mga miyembro sa akong stake mitanyag usab sa ilang tabang. Miadto ko sa akong misyon nga aduna sa unsay gikinahanglan. Isip usa ka full-time nga misyonaryo, gitudlo nako ang balaod sa ikapulo ug ang mga saad niini (tan-awa sa Malaquias 3:10) uban sa pasalamat ug pagpamatuod. ◼ Ang Langitnong Amahan nasayud nga kamo naga- kinahanglan niining tanan. Apan maoy unaha ninyo pagpangita ang gingharian sa Dios, ug ang pagkamatarung gikan sa Dios; ug unya kining mga butanga igadugang ra kaninyo" (Mateo 6:32-33). P e b r e r o 2 0 1 1 K A B A T A N
O N A N 51
ASA KAMO DAD-ON SA INYONG MGA HIGALA? Ni John Bytheway Nahitabo na ba kini kaninyo? Naglingkod mo sa simbahan naminaw ngadto sa mamu- mulong sa dihang kalit lang kamo nakadungog og kusog kaayo nga saba gikan sa kisame. Sa inyong hilabihang katingala, ang atop na- abli, nagpakita sa hayag nga asul nga kalangitan, ug nakakita kamo og mga nawong sa upat ka mga lalaki nga nagsud-ong ngadto sa kongregasyon. Ang sunod ninyong nahibaloan, sila nagpaubos og laing tawo diha sa usa ka stretcher ngadto sa salog sa chapel. Nahitabo na ba kana kaninyo? Siguro wala. Apan adunay susama nga butang nga nahitabo panahon sa pagpangalagad sa Manluluwas. Usa ka Milagrosong Pagkaayo "Dihay mga lalaki nga nanagya- yong sa usa ka paralitico diha sa higdaanan" ang istorya nagsugod sa Lucas 5:18, "ug sila naninguha sa pagpasulod kaniya, ug sa pag- butang kaniya sa atubangan [ni Jesus]." Ang problema lang dili nila madala sa sulod ang ilang masa- kitong higala tungod kay puno kaayo ang lugar! Bisan ang mga pultahan gialihan sa pundok sa katawhan, ug walay laing agianan sa pagsulod. Niini nga punto ang mga higala mahimong mohunong ug mouli. Apan wala. Halos inyong mahunahuna ang panag-istoryahanay: "Unsa ang atong kinahanglang buhaton?" miingon ang usa. "Aduna koy ideya," miingon ang usa. "Adto sa atop sa building, ug lungagan nato ang atop, ug ipaubos siya ngadto sa salog!" Inyo usab nga mahunahuna ang masakitong tawo nii- ning puntoha nga nagpaminaw niining talagsaong plano ug moingon, "Unsay inyong buhaton?" Ang istorya nagpadayon: "Misaka sila sa atop, ug ilang gi- tonton siya uban sa iyang gihigdaan lusot sa mga tisa ngadto sa taliwala sa mga tawo diha sa atubangan ni Jesus. "Ug sa pagkakita niya sa ilang pagsalig, siya miingon kaniya, Tawo, ang imong mga sala gipasaylo na kanimo" (Lucas 5:19-20). Ang mga escriba ug mga Pariseo naghunahuna nga kini pagpasipala, busa si Jesus mitubag: "Kay hain bay labi pang masa- yon, ang pag-ingon ba, ang imong mga sala gipasaylo na kanimo; o ang pag-ingon ba, Bumangon ka ug paglakaw? "Aron kamo mahibalo nga ang Anak sa tawo may kagahum diay dinhi sa yuta sa pagpasaylog mga sala, (siya miingon sa tawo nga paralitico,) ako magaingon kanimo, 52 L i a h o n a Himoa nga usa ka kahigala kinsa modala sa mga tawo ngadto ni Kristo. Bangon, dad-a ang imong gihigdaan ug pumauli ka sa imong balay" (Lucas 5:23-24). Ang istorya natapos nga nindot: "Ug diha-diha siya mibangon sa ilang atubangan, ug misakwat sa iyang gihigdaan, ug mipauli O C I T I L A R A P G O T I K A S A N A G N O W A T A K A S U L O U D H A M N O R A P O T A A S N A K G S O B U A P G I I I G N O Y A A M A S , S M A D A K N A R F N , S U S E J I N M U E S U M Y R O T S H H C R U H C A S N O T U B U B A K I
K A B A T A N
O N A N inyong kaugalingon sa lugar sa masakiton nga tawo. Ibutang nato nga kamo naluya - dili sa pisikal nga paagi apan sa espirituhanong paagi. Asa kamo dad-on sa inyong mga higala? Tingali adunay salo- salo o salida sa sine o sa laing kalihokan, ug kamo gamay lang og ikasulti sa hilisgutan - asa ka nila dad-on? Kini nga istorya nag- tudlo kanato og usa ka talagsaon nga leksyon: Moabut unya ang panahon diin kamo dili na ingon kalig-on nga kamo angay gyud unta. Sa niana nga punto ang in- yong pagpili og mga higala mahi- mong kritikal. Pilia ang mga higala kinsa modala kaninyo ngadto kang Kristo. Sa pagbaton og mga higala kinsa kanunayng modala kaninyo ngadto sa mas taas nga dapit usa ka dili maihap nga panalangin. Unsang Klase Kamo nga Higala? Apan adunay laing paagi sa pag- lantaw niining kasulatan. Ibutang ang inyong kaugalingon sa lugar sa mga higala. Unsang klase kamo nga higala? Bisan tuod ang Man- luluwas mao ang nag-ayo ug nag- pasaylo sa tawo, ang mga higala angay usab nga hisgutan. Sila nahi- gugma sa ilang higala ug gustong motabang kaniya. Wala sila mohu- nong ug miuli sa balay sa dihang ang mga butang nagkalisud. Huna- hunaa ang hingpit nga kalipay nga ilang gibati sa dihang sila mitambo gikan sa kisame ug mitan-aw sa ilang higala nga nanghipos sa iyang higdaanan ug milakaw! Kana lain nga leksyon: Himoa nga usa ka kahigala kinsa modala sa mga tawo ngadto ni Kristo. Kining mga higala maisug, mapadayunon, gani ma- mugnaon. Sa matag pulong, sa ma- tag aksyon, sa matag pagpili, kamo makagiya og mga tawo ngadto sa Manluluwas, kinsa makaayo kanato dili lang sa pisikal nga paagi apan sa espirituhanon nga paagi usab. ◼ O L O M C G U U I N T D E I L O S I H A U Y R A M A A M A P Y M N G R nga nagdayeg sa Dios. Kon Kamo Mobati nga Naluya sa Espirituhanong Paagi O O O A T R S S T A I I "Ug ang tanan giabut og dakong kahibulong, ug nanagdayeg sila sa Dios, ug napuno sila sa kahadlok, nga nanag-ingon, karong adlawa nakakita kitag mga katingalahang butang" (Lucas 5:25-26). , K H S P A M O H S A C A T Tingali wala pa kamo nakasaksi A D R N A U A A H S K G C og ingon nga panghitabo, apan adunay daghang paagi sa paggamit niining istorya sa inyong kinabuhi. Mahimong inyong ibutang ang N N N A A A R S K O F I N G W I N O A S
T , O T S U A U B B U K S U E A A B J P A S I I N G U K P e b r e r o 2 0 1 1 53
54 L i a h o n a
y o d o g a s o l r a c r e d l e n n o t u B u B a k g n o y a a M a s o t a r t i l a g M g n a
; h c a e B n a y r B n g a a n p y a w g a l u h g a p a g M i Ni Elder Carlos A. Godoy Sa Seventy ANG EBANGHELYO ALANG SA TANAN Kanunay ko nga naghunahuna kon asa nagagikan ang tinuod nga kalipay. Dayon nakaplagan nako kini diha "sa dakong kahon." Sa dihang 16 anyos pa ko ug nagpuyo Wala lang ko magtagad. Nakuryuso ko mahitungod sa Simbahan sukad niadtong una nakong nakita ang dako, kwadrado nga chapel atbang sa akong eskwelahan. Kanunay ko nga nakakita og mga tawo nga mosulod ug mogawas sa simbahan, ug nakamatikod ko nga ang mga lalaki nanagsul-ob og puti nga mga polo shirt ug nagkurbata. Naghuna- huna ko kon unsa ang gibuhat diha sa sulod "sa dakong kahon," samtang nag- hunahuna ko sa building. sa Porto Alegre, Brazil, ang akong maguwang nga lalaki adunay usa ka higala nga kanunayng mobisita sa among balay. Usa ka adlaw kini nga higala misulti kanamo nga nakakaplag siya og usa ka simbahan ug ganahan siya sa pamaagi sa pagpakabuhi sa mga miyembro niini. Misulti siya kanamo og gamay mahitu- ngod sa iyang kasinatian sa pagpasakop sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw, apan dili siya sigurado nga ang akong igsoong lalaki ug ako "angayan sa simbahan." Siya naghunahuna nga ang mga sumbanan sa Simbahan mahimong sobra ra kaayo para sa akong igsoong lalaki ug kanako sa paghangup, nga ang kausaban mahimong dako ra kaayo para kanamo sa pagdala. Ang higala sa akong igsoong lalaki dili si- gurado nga ang akong igsoong lalaki ug ako (sa taas) "angayan sa simba- han." Apan kuryuso ko. Ang Akong Unang Kalihokan Ang akong igsoong babaye ug ako miabut sa simbahan uban sa among higala. Sa sulod, diha sa tunga sa dakong cultural hall mao ang gamayng pundok sa mga tawo: duha ka mga sister nga misyonaryo ug tingali laing unom pa. Nanagdula sila og yano nga dula ug nalingaw sa popcorn ug juice. Ang tanan nangatawa ug nalingaw kaayo. Ang among igsoong babaye, usa ka maayo, buotan nga babaye. Tungod niini nga mga kinaiya, ang among higala naghunahuna nga basin mainteresado siya sa un- say gibarugan sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw, busa mihangyo siya sa among inahan kon mahimo ba siyang motambong sa kalihokan sa Simbahan kauban niya. "Kinsa kining mga tawhana," naghunahuna ko, "ug nganong malipayon man kaayo sila?" Nasayud gyud ko nga dili kini tungod sa dula nga ilang gidula o sa nindot nga palibut o sa pagkaon nga ilang gisaw-an. Kadtong tanan yano ra kaayo. Ang kalipay daw nagagikan sa ilang kinahiladman. Misugot ang among inahan apan sa kondisyon lamang nga ang akong igsoong lalaki o ako moadto usab. Ang akong igsoong lalaki mas paspas pa nako ug daling naka- ingon, "Dili ko!" Busa ako ang napili nga maoy moadto sa kalihokan uban sa akong igsoong babaye. Kanunay ko nga naghunahuna kon asa nagagikan ang tinuod nga kalipay ug kon unsa ang akong buhaton aron makaplagan kini. Naghunahuna ko nga tingali nagagikan P e b r e r o 2 0 1 1 K A B A T A N
O N A N 55
kini sa makapahinam nga mga kalihokan o pagbakasyon sa layo o pag-angkon sa tanan nga mahatag sa kalibutan. Ug da- yon miadto ako nianang meetinghouse, diin kini nga mga tawo malipayon kaayo nga walay bisan unsa niadtong mga buta- nga. Nakahimo kini og usa ka mahinung- danon nga impresyon ngari kanako. Human sa kalihokan ang mga misyo- naryo mibarug sa agianan pagawas aron sa paglamano sa tanan. Sa dihang ang akong igsoong babaye naabut sa pulta- han, nangutana sila kaniya kon intere- sado ba siya nga masayud pa og dugang mahitungod sa Simbahan. Miingon siya, "Dili, salamat na lang." Pero kuryuso gihapon ko. Gibati nako ang "pagtinguha sa pagtuo" ( Alma 32:27 ), busa sa dihang sila midapit kanako sa pagkat-on pa og dugang mahitungod sa ebanghelyo, mii- ngon ko og oo. Ang akong mga ginikanan dili intere- sado sa mga leksyon sa misyonaryo o sa pagpahigayon niini diha sa among ba- lay, busa nakigsabut ko nga magpatudlo didto sa meetinghouse. Pagkasunod bu- lan nakat-unan nako ang mahitungod sa gipahiuli nga ebanghelyo ni Jesukristo - mahitungod kon unsa ang nakapahi- mong malipayon kaayo niadtong mga tawhana didto sa cultural hall. Nakat- unan nako nga ang kalipay nagagikan sa pagbuhat sa unsay gusto sa Ginoo nga akong buhaton, nga kini naga- gikan sa kinahiladman, ug nga ako mahimong malipayon bisan unsa pa man ang nahitabo sa akong palibut. Kana nga doktrina "nindot ngari ka- nako" ( Alma 32:28 ). Ganahan ko niini sa akong kinabuhi. Usa ka bulan human nianang unang kalihokan, nakahukom ko nga mag- pasakop sa Simbahan. Sa katuigan nga misunod, ang akong mga ginikanan mipasakop usab sa Simbahan. Mga Pagsulay human sa Bunyag Nag-atubang ko og daghang mga hagit human sa akong bunyag. Ang mga kausaban nga gikinahanglan nakong pagahimoon sa akong kinabuhi ma- hinungdanon kaayo. Labaw pa niana, 56 L i a h o n a Si Elder Godoy isip usa ka misyonaryo didto sa Brazil, 1982. Ang akong kasinatian sa pagkakabig - akong kaugalingon ug sa uban - nakatudlo kanako nga ang Espiritu maka- tandog ni bisan kinsa, bisan asa ug nga walay sumbanan sa hitsura kon si kinsa ang potensyal nga mahimong miyem- bro sa Simbahan. Kitang tanan nagkinahanglan sa ebanghelyo ni Jesukristo. USA KA IMBITASYON SA PAGPAKIGBAHIN SA KALIPAY SA EBANGHELYO "Ngadto sa batan-ong mga lalaki sa Aaronic Priesthood ug nganha kaninyo batan-ong mga lalaki nga mahimo nang mga elder: Akong balikon ang dugay nang gitudlo sa mga propeta - nga ang matag takus, makahimo nga batan-ong lalaki kinahanglan nga mangandam sa pagserbisyo og misyon. Ang misyonaryo nga pagserbisyo usa ka katungdanan sa priesthood - usa ka obligasyon nga gipaabot sa Ginoo kanato kinsa gihatagan og hilabihan ka daghan." Presidente Thomas S. Monson, "Samtang Kita Nagkatigum Pag-usab," Liahona, Nob. 2010, 5-6. usahay mibati ko nga walay mga higala diha sa Simbahan, ug makapatintal ang pagbalik ngadto sa akong karaan nga mga higala. Apan ang akong tinguha nga mobati og kalipay - ug ang akong pana- but nga kita mahimong malipayon bisan pa man sa mga kahimtang sa gawas - nakatabang kanako sa pagpadayon og adto sa simbahan. Ako nasayud nga ako dili "makabiya sa [akong] hugot nga pag- tuo" ( Alma 32:36 ). Sa pagkadugayan ako aduna nay mga higala sulod sa Simba- han kinsa mitabang kanako panahon sa kausaban. Ug samtang ako nagpadayon sa pagsunod sa ebanghelyo, ang akong pagpamatuod ug akong kalipay mitubo (tan-awa sa Alma 32:37 ). Ang akong kasinatian sa pagkakabig - akong kaugalingon ug sa uban - nakatudlo kanako nga ang Espiritu makatandog ni bisan kinsa, bisan asa ug nga walay sumbanan sa hitsura kon si kinsa ang potensyal nga mahimong miyembro sa Simbahan. Kitang tanan nagkinahanglan sa ebanghelyo ni Jesu- kristo. Kitang tanan anaa sa proseso sa pagkahimong mas mahisama Kaniya. Kana nga pagkaamgo nakatabang kanako isip usa ka misyonaryo didto sa São Paulo, Brazil; isip usa ka presi- dente sa misyon didto sa Belem, Brazil; ug isip usa ka miyembro sa Simba- han. Nakatabang kini kanako samtang ang akong asawa ug ako miandam sa among mga anak alang sa misyonaryo nga pagserbisyo. Duha sa among mga anak ang nakaserbisyo na og full-time nga misyon, ug sa wala pa sila mobiya, gipahinumduman nako sila nga dili mohukom sa mga tawo pinaagi sa ilang panagway o sa pamaagi sa ilang pag- pakabuhi. "Ayawg hunungi ang usa ka tawo tungod lamang kay nakita nimo sila nga lahi," giingnan nako sila. "Sulayi og tan-aw ang kinahiladman. Basin og adunay laing Carlos diha." Mapasalamaton ko nga nahibalo nga kitang tanan mga anak sa Dios ug na- sayud nga ang tanan - dili lamang ang pipila ka mga tawo - kandidato sa pag- dawat sa kalipay nga nagagikan sa pag- sunod sa ebanghelyo ni Jesukristo. ◼
N E S R E D N A . C N E D L E W N I G A A N P O T A R T I L A S Y A W G A L U H G A P I PAMALANDONG KABAHIN SA KAHANGTURAN Tan-awa sa D&P 131:1-4; 132:1-20. P e b r e r o 2 0 1 1 57
SA DIHANG NAHIMO AKONG DILI NA MAKITA Pangalan gipugngan Mao pa lang ang pag-abut namo sa among lawak sa motel sa dihang ang telepono mibagting. Nasayud ko nga dili kini maayong balita mahitungod ni Jodi, ang akong siyam ka bulan nga ig- soong babaye. Na-coma siya sukad pagkatawo ug nagkinahanglan og kada-oras nga pag-monitor ug espes- yal nga pagpakaon gamit ang tubo. Temporaryo namong gibilin si Jodi sa care center aron ang among pamilya makahimo og gikinahanglan kaayo nga bakasyon. Gitubag nako ang telepono. Ang akong lolo ang anaa sa linya. Ang iyang tingog kusganon: "Tawga imong amahan." Ang ilang panagsultihanay nahu- man dayon. Ang akong kahadlok nakumpirmar. Si Jodi namatay. Pagkasunod adlaw, human kami 58 L i a h o n a
T R E B B V N Y L O R A C I N G A A N P Y A W G A L U H G A P I miabut sa balay, nakaginhawa ko og maayo. Ang school bus diha na sa karsada. Ang akong mga higala moa- but na. Sa katapusan ako aduna nay usa ka tawo nga akong ka-edad nga masultihan sa akong kasakit. Apan, samtang nagbarug ko sa agianan sa akong sakyanan nga naghulat sa akong mga higala, lahi nga butang ang nahitabo. Mora og hapit ko mahimong dili na makita. Nagtan-aw ko sa akong mga higala samtang milabang sila ngadto sa pi- kas daplin sa karsada ug mipadayon nga nag-istoryahanay sa usag usa. Wala gani sila motan-aw nako. Pagkasunod buntag wala ko kuhaa sa akong mga higala sama sa ilang naandan nga buhaton. "Masabtan ra kana," naghunahuna ko. Nasayud tingali sila nga dili ko moeskwela tungod sa plano sa paglubong. Apan wala sila moabut pagkasunod adlaw o sa sunod o sunod pa. Wala na gani ko nila hulata human sa klase. Atol niining panahona ang akong pamilya nakadawat og daghan kaa- yong suporta gikan sa Relief Society ug sa uban nga mga miyembro sa ward. Apan, ang chicken casserole gamay ra og nahimo aron sa paghu- pay sa akong 13 anyos nga nasaki- tang kasingkasing. Sa dihang mibalik ko sa Mutual, ang akong adviser mi- hatag og leksyon kabahin sa kinabuhi human sa kamatayon. Misugod ko sa paghilak. Ang akong adviser miduko ug mipadayon og basa. Ang akong mga klasmeyt mitutok sa unahan. Midanguyngoy ko. Unta adunay usa ka tawo nga mohilak uban kanako ug mogakos kanako. Sa pagtan-aw og balik niini nga mga panghitabo, nakaamgo ko nga ang akong mga higala dili ingon nga dili mabination ug walay pagpakabana. Wala lang sila masayud kon unsaon pagtubag sa akong kasa- kit. Nagtuo sila nga gusto kong mag- inusara sa pagbangutan ug, tungod kay anaa ko sa pagbangutan, basin dili ko gusto nga maghimo og bisan unsang butang nga makalingaw. Ania ang unsay akong gipangan- doy nga mahibaloan unta sa akong mga higala ug adviser: Magmahimong anaa alang sa inyong higala. Padad-i siya og sulat o bulak, apan ang labing importante, dad-a ang imong kaugalingon. Gaksa siya ug pahibaloa siya nga kamo nagpangga kaniya. Ug kutob sa ma- himo, adto aron sa pagtan-aw o sa paglubong. Ilakip ang inyong higala sa mga butang nga kanunay nin- yong gibuhat. Ang inyong higala nag-adjust na sa pagkawala sa usa ka minahal. Ayaw na niya ipa-adjust ang pagkawala usab sa inyong panaghi- galaay. Adunay usa ka butang nga makapahupay sa pagbuhat sa naan- dan nga mga butang. Ayaw paghunahuna nga ki- nahanglang mohatag og wali kabahin sa kinabuhi human sa kamatayon. Kon kini nga matang nga leksyon ihatag, buhata ang gi- tambag ni Alma: "Pagbangutan uban niadto nga nagbangutan; oo, ug sa paghupay niadto nga nagkinahanglan sa kahupayan" (Mosiah 18:9). Ang inyong higala tingali nasayud na nga makita niya ang iyang minahal pag- usab, ug kon wala pa, ang hilisgutan moabut sa natural nga pamaagi sam- tang nagpahayag siya sa iyang mga hunahuna ug mga kabalaka. Mao na kana ang panahon sa paghatag sa inyong pagpamatuod mahitungod sa plano sa kaluwasan. Usa ka tuig human sa kamatayon sa akong igsoong babaye, ang ina- han sa akong amiga namatay. Gibati nako ang hilabihan gayud nga ka- subo. Naghunahuna ko, "Sa sunod nga magkita kami, sultihan ko siya kon unsa ko kaguol." Dayon, naka- hinumdom sa akong kaugalingong kasinatian, nasayran nako nga ang akong amiga nagkinahanglan kanako diha-diha dayon. Naglakaw paingon sa iyang balay, nagpanagana ko. Unsa kaha kon dili siya gusto nga makakita kanako? Basin ang iyang pamilya dili gusto nga anaa ko didto. Maghulat lang ba ko ug makig-istorya lang niya sunod? Apan sa pag-abli niya sa pul- tahan, makaingon ko nga nalipay siya nga miabut ko. Ang iyang amahan ug mas magulang nga mga igsoon busy sa pagplano sa lubong. Migawas kami aron maglakaw-lakaw. Dili na ko angayang mahadlok kon unsay isulti. Siya ra ang nagsige og istorya. ◼ P e b r e r o 2 0 1 1 K A B A T A N
O N A N 59
Ang Managsuong Babaye Kinahanglang Magbahinay Ni Adam C. Olson Mga Magasin sa Simbahan Sama sa kadaghanan sa mga managsuong babaye nga 18 ka bulan ang gintang, sila si Marilia ug Nicole P. sa Cuzco, Peru, adunay daghang pagkapareha. Silang duha ganahan og ceviche, usa ka tradisyonal nga pagkaon nga Peruvian nga hinimo sa isda nga gi-marinate sa lime o lemon juice. Silang duha miingon nga ang damgo ni Lehi mao ang ilang pa- boritong istorya sa kasulatan. Ug kon ang "How Great Thou Art" mao lang ang himno diha sa hymnbook, silang duha magmalipayon sa pagkanta niini og balik-balik. Pagpakigbahin og usa ka Pagpamatuod sa Pag-ampo pagpamatuod nga ang Langitnong Amahan motubag sa mga pag-ampo. "Nasayud ko nga ang Simbahan tinuod kay kon ako mag-ampo, Siya motubag," miingon si Nicole, nga 10 anyos. "Kon ako mangayo Kaniya og tabang, Siya motabang kanako." Si Nicole naghisgot og usa ka higayon sa dihang ang iyang hi- gala nasakit pag-ayo ug ang mga doktor mihukom sa pagpadala kaniya ngadto sa ulohan nga siyudad sa Peru, ang Lima, sakay sa eroplano tungod kay dili sila kahibalo unsaon sa pagtambal kaniya. "Dili ko gusto nga moadto siya tungod kay siya ang akong labing suod nga higala," miingon Ang usa pa ka butang nga ilang gipakigbahin mao ang lig-ong Ang mga Paborito ni Marilia Paboritong pagkaon: Ceviche Paboritong kasulatan: damgo ni Lehi (tan-awa sa 1 Nephi 8) Paboritong Himno: "How Great Thou Art" (Hymns, nu. 86) Paboritong subject sa eskwelahan: Science Paboritong mga kalingawan: Kanta, sayaw, ug magbisikleta si Nicole. "Mihangyo ko sa Langit- nong Amahan sa pagpanalangin kaniya. Iyang gidungog ang akong pag-ampo, ug siya naayo." Si Marilia, kinsa 11 anyos, mii- ngon ang rason nganong siya ga- nahan kaayo sa istorya sa damgo ni Lehi mao nga sa dihang nakapla- gan ni Lehi ang iyang kaugalingon nga nag-inusara sa kangitngit, siya nag-ampo "ug ang Ginoo mitubag." "Nasayud ko nga ang Simbahan Ang mga Paborito ni Nicole Paboritong pagkaon: Ceviche Paboritong kasulatan: damgo ni Lehi (tan-aw sa 1 Nephi 8) tinuod tungod kay akong gibati kini sa akong kasingkasing kon ako mag-ampo," siya miingon. "Ang Dios naminaw kanako, ug kon ako mohangyo og usa ka butang, Siya motubag." Paboritong himno: "How Great Thou Art" (Hymns, nu. 86) Paboritong subject sa eskwelahan: Math Paboritong kalingawan: Volleyball Lain pa nga rason nganong silang duha ganahan kaayo sa istorya sa kasulatan tungod kay sila si Nephi ug Sam nagmasulundon. 60 L i a h o n a N O S L O . C M A D A N G A A N P O T A R T I L A G M I ; Y B R K E S N E D I I N I G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I
Pagbahinay sa mga Pagkalahi aron sa Pagtabang sa Pamilya Alang sa tanan nilang mga pag- kapareha, kining managsuong babaye aduna usab mga pagkalahi. Sa eskwelahan si Marilia ganahan og science, samtang si Nicole mas gusto ang math. Si Marilia ganahang mosayaw, mokanta, ug magbisi- kleta. Si Nicole malingaw og volley- ball ug ganahan og mga hayop. Si Marilia gusto kaayong magluto. Siya ganahang motan-aw og mga programa unsaon sa pagluto diha sa telebisyon. Si Nicole mogahin og panahon sa pagserbisyo sa uban, ug siya daling makapasaylo. Ang mga batang babaye mogamit Mga 11,000 ka pye (3.4 km) ibabaw sa level sa dagat, ang Cuzco mao ang usa sa labing taas nga siyudad sa kalibu- tan. Ang siyudad may mga 900 na ka tuig, nakapahimo niining usa sa labing karaan nga siyudad sa Amerika. sa ilang kaugalingong mga kinaiya ug mga talento sa pagtabang sa ilang pamilya. Sila si Marilia ug Nicole nagpuyo sa taas sa Andes Mountains uban sa ilang mama ug papa, duha ka manghod nga babaye, ug usa ka manghod nga lalaki. Ang gugma alang sa ilang pamilya mao ang usa sa labing importanting butang nga gipakigbahin niining duha ka ma- nagsuon. Ug sama sa gipakigbahin nila ni Nephi ug Sam usa ka tinguha nga magmasulundon ug pagtabang sa ilang pamilya, sila si Marilia ug Nicole naglaum nga ang ilang mga kapareha ug ilang pagkalahi mopa- nalangin sa ilang pamilya. ◼ P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 61
Ni Presidente Thomas S. Monson Amo Kang Alsahon! Samtang nagdrayb padulong sa opisina usa ka buntag, naka- agi ko og usa ka timaan. Kini mabasa, "Ang Pagserbisyo Mao ang Mahinungdanon." Kana nga men- sahe wala gayud mawala sa akong hunahuna. Sa pagkatinuod ang pag- serbisyo mao gyud ang mahinung- danon - ang pagserbisyo sa Ginoo. Daghang mga tuig ang milabay ako kadtong pribelihiyo sa pagha- tag og panalangin sa usa ka maan- yag nga 12 anyos nga batan-ong babaye, si Jami Palmer. Siya nahiling nga adunay kanser. Iyang nahiba- loan nga ang iyang paa diin adunay kanser nga magkinahanglan og dag- hang operasyon. Ang dugay na nga giplanong hike uban sa iyang klase sa Young Women sa lisud nga mga agianan dili na ikapangutana, siya mihunahuna. "Apan dili ko makalakaw," ang tubag. "Dayon amo kang alsahon ngadto sa tumoy!" Ug ila kining gibuhat. Walay usa niadtong talagsaon nga batan-ong mga babaye ang makalimot niadtong dili makalim- tan nga adlaw sa dihang ang ma- higugmaong Langitnong Amahan midung-aw uban sa mapahiyumong pagtugot ug nahimuot pag-ayo. Sa Basahon ni Mormon atong mabasa ang halangdon nga si Ha- ring Benjamin. Siya mipahayag, "Tan-awa, ako mosulti kaninyo niini nga mga butang nga kamo unta makakat-on og kaalam; nga kamo unta makakat-on nga kon kamo anaa sa pag-alagad sa inyong mga isigka- tawo kamo anaa lamang sa pag-ala- gad sa inyong Dios" (Mosiah 2:17). Kini ang serbisyo nga mahinung- danon, ang pagserbisyo diin kitang tanan gitawag: ang pagserbisyo ngadto ni Ginoong Jesukristo. Gikan sa usa ka pakigpulong sa Oktubre 2006 nga kinatibuk-ang komperensya. Si Jami misulti sa iyang mga higala nga sila kina- hanglang mag-hike nga wala siya. Sigurado ko nga adunay kasagmuyo sa iyang kasingkasing. Apan ang duha ka batan- ong babaye mitubag sa mati- nguhaong paagi, "Dili, Jami, mouban ka namo!"
KAMI NAGSERBISYO USAB Tan-awa sa unsang paagi kining mga bataa nakahukom sa pagserbisyo sa uban. Pagserbisyo uban sa Pagpanahi Sa dihang si Sarah, edad 9, sa Oklahoma, USA, nakadungog kabahin sa linog sa Haiti sa miaging tuig, siya naghunahuna sa batang mga babaye kinsa nawad-an sa ilang mga balay. Siya bag-ohay lang nakaangkon og bag-ong makina sa panahi alang sa iyang adlaw nga natawhan, ug siya mihukom sa paghimo og yano nga mga sayal alang sa mga batang babaye. Nagkinahanglan kini og pasensya sa dihang tang-tangon ni Sarah ang mga tahi aron sa pag-ensakto sa mga sayop. Sa wala madugay siya naka- himo og 18 ka bag-ong mga sayal. Iya kining gipadala ngadto sa Church Humanitarian Center alang sa mga batang babaye sa Haiti. Backpack sa Pagserbisyo Sila si Alex, edad 9, ug Noah, edad 6, gikan sa Oregon, USA, nakahimo og 15 ka mga backpack puno sa mga gamit pang-eskwela alang sa mga bata kinsa nagkinahanglan niini. Sila nakakolekta og mga donasyon gikan sa mga higala ug mga sakop sa pamilya kinsa gustong motabang. "Ang pagbuhat sa backpack drive nakapanindot sa akong pagbati," miingon si Alex. Andam nga mga Kamot A ng branch ni Rikki sa California, USA, nagkinahanglan og usa ka tawo nga motugtog sa piyano. Siya nuwebe anyos lang, apan si Rikki adunay andam nga mga kamot. Siya nakakuha og leksyon sa pagtugtog sa piyano sulod sa lima ka tuig, ang pipila sa mga himno lisud nga tugtugon. Karon matag semana siya mopili ug motug-tog sa mga himno alang sa miting sa sakrament. "Bisan tuod ako gikulbaan, nasayud ko nga importante ang pagserbisyo sa akong branch," siya miingon. "Ako mobati og kalinaw kon ako motug-tog sa mga himno." Mga Biskwit para Sabon Si Eliana, edad 7, nakadungog nga ang iyang stake sa Utah, USA, nagkinahanglan og 300 ka bar nga sabon sa hygiene kits alang sa mga biktima sa linog. Siya ug ang iyang mama mihukom nga maghimo og daghang biskwit ug iilis kini o ibaligya kini alang sa sabon. Ang kada silingan nila mi-order og labing gamay usa ka dosena. Gamit ang usa ka kupon, sila nakapalit og 172 ka bar nga mga sabon. "Nasayud ko nga ang Langitnong Amahan mipanalangin kanako ug sa akong pamilya sa among tinguha sa pagbuhat sa among bahin," miingon si Eliana. PAGDULA OG DULA SA PAGPARIS-PARIS [MATCHING GAME] Pagdrowing og linya tunga-tunga sa litrato sa bata o mga bata ug sa usa ka butang diha sa ubos nga nahisgutan sa istorya. Ang pipila sa mga istorya adunay sobra sa usa ka butang. Ipakigbahin ang Inyong mga Ideya Kon kamo nakakita og maayong paagi sa pagtabang sa usa ka tawo nga nangina- hanglan, ganahan kaming makadungog ni- ana. Basaha sa pahina 3 sa pagsuta unsaon sa pagpadala kanamo sa inyong ideya. Y E L R O M A A T I N I G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I M G A B A T A
PANAHON SA PAGPAKIGBAHIN Magamit ninyo kini nga leksyon ug kalihokan aron pagkat-on og dugang pa sa tema sa Primary niining bulana. Ang mga Kasulatan Nagtudlo sa Plano sa Langitnong Amahan "Mao kini ang akong buhat ug ang akong himaya - ang pagpahinabo sa pagka-imortal ug sa kinabuhi nga dayon sa tawo" (Moises 1:39). Nila ni Ana Maria Coburn ug Cristina Franco K on kita moadto sa usa ka lungsod nga wala pa nato naadto sukad o kon kita mobiyahe, kita adunay mga mapa nga makatabang kanato aron kita makaabut didto. Kining mga mapa makagiya kanato ug makatabang kanato aron kita dili masaag. Ang Langitnong Amahan nag- andam og "mga mapa" aron sa paggiya kanato sa kinabuhi. Ki- ning "mga mapa" mao ang mga kasulatan. Kini sagradong mga basahon ang makatabang kanato sa pagsabut nganong kita anaa dinhi sa yuta ug unsaon sa pagba- lik ngadto sa presensya sa Langit- nong Amahan. Ang mga kasulatan nagtudlo nga ang matag usa kanato usa ka anak nga lalaki o anak nga babaye sa Langitnong Amahan ug kita nag-puyo uban Kaniya sa wala pa kita natawo. Siya milalang sa yuta alang kanato aron puy-an. Iyang gipadala ang Iyang Anak, atong Manluluwas nga si Jesukristo, nga nagpakamatay alang kanato ug sa pagtabang kanato kon kita masa- yop o kon kita magmagul-anon o nag-inusara. Ang Langitnong Amahan nagha- tag kanato og mga sugo sa pagta- bang kanato nga mahimong sama ni Jesukristo. Aron sa pagsunod sa plano sa Dios, kita kinahanglang maghinulsol kon kita makabuhat og sayop, magpabunyag, ug modawat sa gasa sa Espiritu Santo sa paggiya kanato matag adlaw. Ang plano sa Langitnong Amahan usa ka plano sa kalipay. Gusto niya nga kita moba- lik kauban ang atong mga pamilya aron mopuyo uban Kaniya ug sa Iyang Anak, si Jesukristo. Kalihokan Basaha ang matag pakisayran sa kasulatan sa pahina 65 ug pagdro- wing og linya paingon sa paris nga litrato. Ang inyong pamilya makaga- mit niining mga litrato sa paghisgut kabahin sa plano sa kaluwasan sa family home evening. ◼ 64 L i a h o n a N O S L E N Y E S A C N I G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I
Kinabuhi nga Wala pa dinhi sa Yuta Celestial nga Himaya D&P 93:29 GENESIS 1:1 MOISES 5:4 3 NEPHI 17:18-24 3 NEPHI 22:13 ALMA 11:42 D&P 76:92-96 P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 65
Atong Pahina Usa ka adlaw sa among pagpamauli gikan sa simbahan, aduna koy gibati sa akong kasingkasing nga nakapalipay gyud kanako. Mibati ko nga ang Espiritu Santo anaa kanako, ug gusto kong mosangyaw sa ebanghelyo ngadto sa tanang tawo kinsa wala makahibalo niining kahibulongan nga buhat nga nakapausab sa akong kinabuhi ug sa akong pamilya. Sa among pag-abut sa balay, miadto ko sa akong kwarto ug nagbasa sa Basahon ni Mormon. Ang akong paboritong kasulatan mao ang Mosiah 2:17, diin kini naghisgut kanako nga kon ako moserbisyo sa uban, ako nagser- bisyo sa Langitnong Amahan. Roberto C., age 10, Bolivia Dili gayud nako makalimtan ang hilabihang kalipay nga akong gibati sa dihang ako gibunyagan. Ang akong amahan nagbunyag kanako, ug ang akong mga igsoon nanganta para ka- nako. Ang akong inahan nangutana kon gusto nakong mopamatuod, ug ako miingon kaniya nga gusto kong moawit og kanta sa Primary nga akong nakat-unan nga nagpahayag sa akong gibati. Ako mikanta, "Gusto ko nga makit-an bangaw kon mag-ulan, giisip ang katahum sa limpyong kalibutan" ("When I Am Baptized," Children's Songbook, 103). Samtang mikanta ko, mibati ko nga mora og ang akong kasingkasing gibayaw og maayo! Dili gayud nako makalimtan ang mga nawong sa akong pamilya ug unsa ang akong gibati niadtong adlawa. Kadto ang labing espesyal nga adlaw sa akong kinabuhi. Esther F., edad 8, Costa Rica 66 L i a h o n a Elena Z., edad 9, Belarus M arcelo B., edad 9, nagpuyo sa Brazil. Siya adunay pagpamatuod sa Manluluwas. Siya nasayud nga si Jesus buhi, ug siya nasayud nga siya makabalik sa presensya sa Langitnong Amahan kon siya mosunod sa mga sugo. Siya ganahang mobasa sa mga pahina alang sa mga bata diha sa Liahona. N O S N H O J S E M A N I G A A N P G A Y N U B A S Y A W G A L U H G A P I
A ng mga bata sa Primary sa Cabudare Ward, Barquisimeto Venezuela Stake, mipaabut sa ilang gugma sa tanang mga bata sa Primary sa tibuok kalibutan. Sila ga- nahang mokanta og mga himno, ug sila nag- ampo alang sa ilang mga higala sa Primary ug alang sa propeta, si Presidente Thomas S. Monson, ug para kang Sister Monson. Joshua A., edad 12, Pilipinas A ng akong mga ginikanan nabunya- gan sa wala pa ko natawo, mao nga anaa nako sa Simbahan sa akong tibuok kinabuhi. Gipanganlan ko og Joseph sa akong amahan tungod sa maayong mga butang nga gihimo ni Propeta Joseph Smith ug ni Jose usab kinsa gibaligya ngadto sa Ehipto. Si Jose sa Ehipto miluwas og daghan gikan sa hulaw, ug si Propeta Joseph Smith mipahiuli sa tinuod nga Simbahan dinhi sa yuta. Kining duha ka talagsaong mga Joseph nagdasig kanako sa pagsunod sa ebanghelyo. Ganahan ko sa Primary, ug ganahan ko sa mga istorya sa Basahon ni Mormon. Ang akong paborito anaa sa Alma 8, diin si Alma misunod sa Ginoo ug mibalik aron sa pagtudlo sa ebanghelyo ngadto sa mga katawhan sa Ammonihah uban ni Amulek. Gusto kong mahimong usa ka misyonaryo nga may kasingkasing nga molahutay sama kang Alma. Joseph O., edad 11, Ghana Kon kamo ganahang motampo sa Atong Pahina, i-e-mail ang inyong ipadala sa liahona@ldschurch.org, nga may "Our Page" diha sa linya sa hilisgutan. Ang matag padala kinahanglan gayud nga maglakip sa tibuok pangalan, kon babaye ba o lalaki, ug edad uban sa pangalan sa ginikanan, ward o branch, ug stake o district, ug ang sinulat nga pagtugot sa ginikanan (ang e-mail dawaton) nga gamiton ang litrato sa bata ug ang gipadala. Ang mga pagpadala mahimong i-edit alang sa pagklaro o sa gitas-on. P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 67
Ang Kaka ug ang Ligdong, Hinagawhaw nga Tingog "Usa kini ka hagawhaw nga tingog nga hingpit sa kalumo, ingon nga kini usa ka hunghong" (Helaman 5:30). Ni Joshua W. Hawkins Gibase sa usa ka tinuod nga istorya S alamat sa pagdapit kanako, Jake," mii- ngon si Britton samtang migawas siya sa balay sa iyang amigo. "Kinahanglan ko nga mopauli na karon aron maniudto." Ang managhigala mikaway sa ilang mga kamot sa pagpanamilt samtang si Britton mipaingon ngadto sa lapukon nga dalan nga pirme niyang agian paingon ug pauli gikan sa balay ni Jake. Dayon ang iyang mga mata miliraw ngadto sa umahan nga iyang gitawag og "ang Lasang." Wala kini bisan unsa nga tropikal nga mga tanom o bangis nga mga hayop, usa ka gamay lamang nga dalan agi sa nagdasok nga tag-as nga kasagbutan ug uga nga mga sagbut. Mao kini ang labing dali nga dalan paingon sa balay. Si Britton naghunahuna kadiyot ug dayon daling milusot agi sa gi-ugbok nga mga koral nga naglibut sa umahan. Pak! Hiss! Ang uga nga mga kahoy ug sagbut nagkutu-kutu samtang naglakaw si Britton sa dalan. Ang kainit sa adlaw sa iyang buko-buko nakapahimo sa iyang sinina nga pilit pamation. Dayon ang gamayng huyuhoy mitungha, ug si Britton nakahukom nga makiglumba sa hangin sa pagpauli sa balay. Ang dalan nagkapig-ot. Si Britton na- sayud nga ang gamayng sapa anaa pa 68 L i a h o n a Y H P A R G O T O H P H T A S U B A S N A H O T A R T I L I G ; Y E L P A T S G A R C I N G A A N P Y A W G A L U H G A P I
sa unahan, busa midagan siya og mas kusog-kusog. Sa pagkalit og liko, molukso na unta siya tabok sa gamayng sapa sa dihang kalit lang niya nga nadungog ang pu- long Hunong! Diha-diha dayon mihunong si Britton ug naminaw. Ang nadungog ra niya mao ang kanaas sa mga sag- but diha sa hinuyuhoy. Nagmug-ot si Britton. Ang tingog hinay apan klaro gayud kaayo, nga daw adunay mihunghong sa iyang dunggan. Apan walay tawo nga makita. Si Britton mikibo ug miliso aron sa pag-ambak tabok sa gamayng sapa. Dayon mikaging siya. Diha gayud sa atubangan sa iyang nawong migilaw ang dakong balay sa kaka nga miinat sama sa usa ka pukot tabok sa dalan "A ng atong Langitnong Amahan usa lamang ka pag-ampo ang gilay-on, ug ang Espiritu Santo duol ra kaayo aron madungog ang iyang paghunghong." Elaine S. Dalton, kinatibuk-ang presidente sa Young Women, "Sa Tanan nga mga Panahon, diha sa Tanan nga mga Butang, ug diha sa Ta- nan nga mga Dapit," Liahona, Mayo 2008, 118. daplin sa gamayng sapa. Sa tunga- tunga sa balay sa kaka naghulat ang usa ka dakong kaka. Sulod sa pipila ka segundo si Britton mitutok sa kaka nga misiga ang mga mata. Dayon midagan siya og balik pagawas sa Lasang. Naka- hukom siya nga moagi na lang sa lapukon nga dalan pauli sa balay. "Ma!" "Ma!" Tag-ana kon unsa?" Si Britton miabli dayon sa pul- tahan ug nagdali nga nangita ni Mama. Samtang naghangus gisulti- han niya siya mahitungod sa iyang lakaw agi sa Lasang, sa tingog, ug ang iyang atubangay nga pakigha- rong sa kaka. "Ingon ani ko ka duol, Ma!" Iyang gipataas ang iyang mga tudlo aron pagpakita kaniya. "Wow! Makapalimbawot tingali kadto," miingon si Mama. "Sa imong hunahuna diin man kaha ang tingog nga imong nadungog nagagikan?" "Wala ko kahibalo," miingon si Britton. "Walay tawo didto. Sa imong hunahuna hangin lang ba kadto?" "Nahinumdom ka ba sa unsay atong nakat-unan sa family home evening mahitungod sa ligdong, hinagawhaw nga tingog?" Si Mama nangutana. "Oo. Mao kana ang paagi nga ang Langitnong Amahan makig-is- torya kanato usahay, dili ba?" Gikuha ni Mama ang kasulatan diha sa estante tapad sa lamesa sa kusina ug giablihan ang basahon ni Helaman. "Ania kon sa unsang paagi nga ang tingog sa Ginoo madungog ngadto sa mga Nephite," miingon siya. "'Kini dili usa ka tingog sa dugdog, ni kini usa ka tingog sa usa ka dako nga kaguliyang nga kasaba, apan tan-awa, usa kini ka hagawhaw nga tingog nga hingpit sa kalumo, ingon nga kini usa ka hunghong'" (Helaman 5:30). "Uy! Ingon gayud kadto niana - usa ka hunghong! Nakadungog ko og ligdong, hinagawhaw nga tingog!" Mipahiyum si Mama. "Oo, na- kadungog ka. Ug naminaw ka sa paagi gayud nga ikaw kinahanglan nga maminaw. Mapagarbuhon ako kanimo." Si Britton migakos ni Mama. Ang paghimo niya nga mapagarbuhon nakapahimo kaniya sa pagbati og nindot sa kinahiladman. Ug ang pagkahibalo nga siya naminaw sa ligdong, hinagawhaw nga tingog nakapahimo kaniya nga mobati og mas nindot pa. ◼ P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 69
PAR A SA GAGMAYNG MGA BATA Ako Usab Mahimong usa ka Misyonaryo Ni Estherlynn Kindred Lee Gibase sa usa ka tinuod nga istorya "Busa, kon kamo adunay tinguha sa pag-alagad sa Ginoo kamo gita- wag ngadto sa buhat" (D&P 4:3). 3. Ma, gusto kong moser- bisyo sa uban aron ma- kahimo ko sa misyonaryo nga buhat sama ni Tony. Unsa ang akong mahimo? 1. Si Brett naghinam-hinam. Siya bag-ohay lang nakadawat og sulat gikan sa iyang magulang lalaki nga si Tony. Si Tony usa ka misyonaryo. Sa wala pa mobiya si Tony, si Brett misaad kaniya nga siya mobuhat sa mis- yonaryo nga bu- hat usab.
2 . B r e t t , k a h i b a l o b a k a n g a k o n i k a w m o s e r b i s y o s a u b a n , i k a w n a g h i m o s a m i s y o n a r y o n g a b u h a t ? D ili k o m a k a p a a b u t n g a m a k a - d u n g o g s a m i s y o n a r y o n g a b u h a t n g a i m o n g g i p a n g h i m o . N a g h i g u g m a , T o n y 70 L i a h o n a K C E P T T O C S N G A A N P Y A W G A L U H G A P A G M I
4. Kahibalo nako si Mrs. Hampton nagkina- hanglan og tabang sa pag-rake sa mga da- hon karong Sabado. Maayo ba na nga paagi sa paghimo og misyonaryo nga buhat? Oo! Dayon makasulat ko ni Tony ug sultihan siya kabahin niini. 5. Pagkasunod Sabado, si Brett milingkod aron sa pagsulat para kang Tony. Hinigugmang Tony, nanghinaut ko nga ikaw nalingaw sama kanako samtang naghimo sa misyonaryo nga buhat. Kami nagtabang ni Mrs. Hampton karon sa iyang nataran. Siya mihatag kanamo og usa ka plato nga biskwit. Si Papa naghangyo kaniya kon gusto ba niya nga mosimba uban kanamo, ug siya miingon og oo. Naghigugma, Brett 6. Gipilo ni Brett ang papel ug gisulod ang sulat ug usa ka dahon gikan sa nataran ni Mrs. Hampton sulod sa envelope. MGA TABANG ALANG SA MGA GINIKANAN Ipakita ang litrato ni Ammon nga nagprotekta sa mga karnero ni Haring Lamoni ug isaysay ang istorya (tan-awa sa Alma 17-18). Ipasabut nga ang pagserbisyo ni Ammon nakabukas og oportunidad alang kaniya sa pagpakigbahin sa iyang pagpamatuod, sama sa pagserbisyo ni Brett diha sa istorya nakatabang kaniya sa pagpa- kigbahin sa ebanghelyo. Buhata ang kalihokan sa "Pagpangita sa Karnero ni Haring Lamoni" diha sa pahina 72. Pagbuhat og lista uban sa inyong mga anak sa mga butang nga ilang mahimo aron mahimong mga mis- yonaryo. Tabangi sila sa paghimo og mga tumong aron makab-ut ang pipila sa mga butang diha sa listahan. 7. Ako usab mahimong usa ka misyonaryo! P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 71
PAR A SA GAGMAYNG MGA BATA Pagpangita sa Karnero ni Haring Lamoni Ni Arie Van De Graaff Si Ammon miserbisyo ni Haring Lamoni pinaagi sa pagbantay sa iyang karnero. Salamat sa pagserbisyo ni Ammon, siya nakatudlo sa ebanghelyo ngadto ni Haring Lamoni. Tabangi si Ammon sa pagserbisyo ni Haring Lamoni pinaagi sa pagpangita ug pagsulat og X sa tanang 25 ka nagkatag nga karnero. 72 L i a h o n a F F A A R G E D N A V E R A I N G A A N P Y A W G A L U H G A P I
R E K A T T I H W . M H T E B I N G A A N P Y A W G A L U H G A P I KOLOR ANAN NGA PAHINA Si Jesukristo Milalang sa Yuta alang Kanako "Kay tan-awa, mao kini ang akong buhat ug ang akong himaya - ang pagpahinabo sa pagka-imortal ug sa kinabuhi nga dayon sa tawo" (Moises 1:39). P e b r e r o 2 0 1 1 M G A B A T A 73
Mga Balita sa Simbahan Pagbansay nga Nagpasabut og Maayo sa Kaimportante sa mga Council ward kaniadto, si Elder Cook misugyot nga ang mga miting sa PEC tingali pamub-an tungod sa nagkadaghan nga miting sa ward council. Ang bag-ong handbook "modugang sa bulu- haton sa ward council diha sa pagpangalagad sa ward ubos sa mga yawe sa bishop," miingon si Elder Cook. Ni Adam C. Olson Mga Magasin sa Simbahan Pagdugang sa Ward Council Atol sa Nobyembre 2010 nga tibuok kalibu- tan nga miting sa pagbansay sa pagpangulo, diin gipaila ang bag-ong mga handbook sa Simbahan, ang mga lider sa Simbahan mihatag og gibug-aton sa kaimportante sa pagka-epektibo sa mga ward 1 council sa pag-abag sa mga bishop nga daghan kaayo og trabaho ug sa pagpatuman sa buhat sa kaluwasan. "Ang Handbook 2 nagtinguha sa pagpagaan sa buluhaton sa bishop pinaagi sa pagpalambo sa tahas sa ward council ug sa mga sakop niini," miingon si Elder Dallin H. Oaks sa Korum sa Napulog Duha ka mga Aposto- les. Kini nga tahas naglakip sa pagtabang sa bishop "kabahin sa mga butang nga importante sa tibuok ward" ug "sa pagta- bang sa tahas sa pagluwas sa pagpaaktibo ug retensyon." Ang Kaimportante sa mga Council Atol sa Nobyembre nga pagbansay, si Elder Quentin L. Cook sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles mipasabut nga "ang Simbahan gidumala pinaagi sa mga council sa kinatibuk-an diha sa mga level sa area, stake, ug ward" ug nga "ang bag-ong mga handbook mipalambo pag-ayo sa tahas sa mga council sa Simbahan." "Ang nag-unang paningkamot sa ward council mao ang buhat sa ka- luwasan diha sa ward." Ni Elder Quentin L. Cook sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles Ang mga handbook makapadugang sa ward council pinaagi sa pagsugyot kon unsay made- legar sa bishop ug sa pagpalapad sa mga bulu- haton sa mga sakop sa council aron sa pag-abag kaniya. "Ang nag-unang paningkamot sa ward council mao ang buhat sa kaluwasan diha sa ward," si Elder Cook miingon. "Daghang mga isyu karon moabut direkta ngadto sa bishop. Hinaut unta nga kini mausab samtang ang mga bishop modele- gar og mas daghan pang mga butang kalabut sa mga miting sa ward council ug/o sa pribado nga paagi ngadto sa mga indibidwal, lakip sa mga butang sama sa welfare, retensyon, pagpaaktibo" ug uban pa. Si Elder Cook mipasabut nga samtang ang bishop magpadayon sa pag-asikaso sa "mga problema nga nanginahanglan og usa ka maghuhukom sa Israel," siya maka- himo, uban sa pagtugot sa miyembro nga nagtinguha sa paghinulsol, sa pagdelegar ngadto sa uban "ang pagtambag og maayo nga mahimong gikinahanglan" sa pag- abag niadtong mga miyembro nga nagpa- ayo gikan sa pagkaadik o nagkinahanglan og tabang sa mga isyung pinansyal, mga butang kalabut sa pamilya, o uban pang mga problema. "Ang mga sakop sa ward council mobuhat sa Si Elder Cook mihisgut og tulo ka sukaranang mga council diha sa ward level nga gikinahanglan sa bishop sa pagpahigayon og mga kalihokan sa Simbahan ug sa unsang paagi nga kining mga council maapektohan sa impormasyon niining bag-ong mga handbook. Kini naglakip sa bishop- ric, sa priesthood executive committee, ug sa ward council. Ang bishopric molihok sa kasagaran sama sa naandan. Samtang ang PEC magpadayon sa regular nga miting ug magdumala sa ubang mga butang nga gidumala sa komite sa welfare sa kasagaran sa ilang buluhaton nga dili iatol sa mga miting sa ward council," miingon si Elder Cook. "Sila makigtambayayong sa ilang mga magtatambag ug sa mga home teacher, mga visiting teacher, ug sa uban pa sa pagkab-ut ug pagpangalagad niadtong . . . nanginahanglan og panabang." Siya miawhag sa mga lider sa priesthood ug auxiliary sa pag-ila ug pagsulbad sa mga kabalaka nga mahimong sulbaron diha sa korum o sa or- ganisasyon sa pagpagaan sa palas-anon sa bishop ug sa ward council. 74 L i a h o n a
Matag Miyembro may Kalabutan Atol sa sibya, ang kaimportante sa mga pag-apil sa matag sakop sa council ang gihatagan og gibug-aton sa panel nga nag- langkob nila ni Elder M. Russell Ballard, Elder Jeffrey R. Holland, ug Elder David A. Bednar sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles; ni Elder Walter F. González sa Kapangulohan sa Seventy; ug ni Julie B. Beck, kinatibuk-ang presidente sa Relief Society. "Sa akong hunahuna kita adunay sayop nga ideya nga ang matag elemento sa pag- padayag nga moabut sa ward kinahanglan magagikan sa Bishop," miingon si Elder Bed- nar. "Pinaagi sa katungod sa iyang mga yawe, siya ang moila niini ug mopamatuod niini, apan dili ipasabut nga siya lang ang bugtong agianan nga kini moabut." Si Elder Bednar mihatag og gibug-aton sa kaimportante sa panaghiusa sa higayon nga ang tigdumalang may awtoridad mihimo sa desisyon aron ang council makalihok ubos sa impluwensya sa Espiritu Santo. Si Elder Holland mipasidaan batok sa nabata- san nga pagbaliwala sa bili sa mga babaye diha sa mga council. "Kita usahay dili kaayo ingon ka EPEKTIBO NGA MGA WARD COUNCIL Ang mosunod maoy piho nga tambag alang sa pagdumala og epektibong mga council nga gihatag atol sa tibuok kalibutan nga mi- ting sa pagbansay sa pagpangulo niadtong Nobyembre 2010. Epektibo nga mga council: Maggahin og dyutay nga panahon sa mga miting sa pag-iskedyul, pagplano og kalihokan, ug sa ubang administratibong buluhaton. Mag-focus sa mga butang nga makapalig-on sa mga indibidwal ug sa mga pamilya. Magdapit og hingpit nga pagpaha- yag sa tanang mga sakop sa council, Ang ikaduha nga tibuok kalibutan nga miting sa pagbansay sa pagpangulo pagahi- moon sa Pebrero 12, 2011, nga detalying mag-focus sa mga responsibilidad sa mga presidente sa stake ug mga bishop, ang bulu- madapiton o ingon ka madasigon . . . sa mga babaye nga naglingkod diha sa council nga angay unta natong buhaton," miingon siya. "Atong gikinahanglan gayud ang tabang sa kababayen-an." Ang panel mipasabut og maayo nga ang maalamon nga mga lider maminaw. haton sa mga korum "Ang gasa sa pag-ila mas epektibong ug mga auxiliary, ug sa linain nga mga hagit sa mga unit nga kulang og mga miyembro ug mga lider sa pagpa- tuman sa hingpit sa mga programa sa Simbahan. makalihok kon kita maminaw kaysa kita ang mag-istorya," miingon si Elder Bednar. Si Elder Ballard midugang nga ang baruga- nan sa pagpaminaw magamit sa matag sakop sa council ug nga wala gayuy usa sa sakop nga modominar sa panag-sultihanay. "Kon [ang] Espiritu mabati diha sa sis- tema sa council sa Simbahan, ang buhat magpadayon ug kita makaluwas og mas daghan sa mga anak sa atong Amahan," miingon si Elder Ballard. "Kini usa ka mahi- nungdanon nga buhat nga pas-anon natong tanan." ◼ MUBO NGA SULAT 1. Ang mga pulong nga ward, bishop, ug bishopric nagpa- sabut usab ngadto sa branch, presidente sa branch, ug kapangulohan sa branch. Ang mga pulong stake, stake president, ug stake presidency nagpasabut usab ngadto sa district, district president, ug district presidency. kinsa maghiusa diha sa pagpaluyo sa mga desisyon sa bishop. Maghiusa sa mga paningkamot sa organisasyon aron sa pag- tubag sa mga panginahanglan sa indibidwal, pamilya, ug sa organisasyon. Magpahigayon og regular nga miting, nga mas kanunay pa kaysa kaniadto, apan sa kasagaran dili molungtad sa 60 ngadto sa 90 ka minutos. • Manalipod sa pagkakompe- dinsyal. ◼ H T I M S A N I T S R H C I I N N A H O T A R T I L I G
Bag-ong LDS.org Karon Anaa Na Ni Breanna Olaveson Mga Magasin sa Simbahan Mga lima na ka tuig ang milabay sukad ang bag-ong LDS.org gilusad, naghatag og tibuok nga mga database sa mga kapa- nguhaan nga diretso sa mga miyembro sa Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw. Apan dako kaayo ang kausaban sa internet sukad niadto, ug samtang ang mga kapa- bilidad sa teknolohiya nag-uswag, ingon usab ang mga posibilidad sa LDS.org. Ang bag-ong LDS.org, maila usab isip LDS.org 3.0, gidisenyo nga mohaum sa kapaspas sa pag- acces diha sa internet, mamahimong mas nindot tan-awon, mas mapuslan sa mga miyembro, ug sayon nga gamiton. Samtang ang ubang bahin sa site padayon pang gipalambo, ang pagmugna sa bag-ong site mao usab ang maayong higayon sa mga lider sa Simba- han sa pag-focus og usab sa mga stratehiya sa site. "Anaa na kanato ang LDS.org sa daghang katuigan, apan ang sulod niini mas napuslan sa panginahanglan sa pag-communicate sa mga departamento sa Simbahan kaysa mga pangina- hanglan sa tiggamit," miingon si Elder Craig C. Christensen sa Seventy. "Sa pagdisenyo niining site, kami nangutana, 'Unsa ang gikinahanglan sa mga miyembro sa Simbahan, ug sa unsa nga paagi ang Simbahan makatabang kanila?'" Ang bag-ong LDS.org nag- focus sa mga pagtulun-an sa modernong mga propeta, Ang LDS.org 3.0 nag-focus sa pagpasabut og maayo sa mga pagtulun-an sa buhing mga pro- peta, pagpasayon sa pagtuon sa ebanghelyo diha sa internet, paghatag og mga pamaagi sa pagpa- kigbahin sa ebanghelyo, paghimo nga mas daling makit-an ang mga materyal, ug ang pagbutang sa unsay sulod niini sa daghang mga pinulongan. naghatag og mas maayong kahimanan alang sa pag- tuon diha sa internet, ug naglakip Mga Pagtulun-an sa Buhi nga mga Propeta Daghan kaayong mga kasayuran diha sa inter- og mas ma- ayong mga net nga nag-ilog sa atensyon, ang bag-ong LDS .org nag-focus sa paghatag og pagtagad sa usa ka talagsaong tingog - ang propetikanhon nga tingog. kapabilidad sa pag-search. Si Lee Gibbons, direktor sa LDS.org, miingon nga ang tumong mao ang paghimong inila sa mga pagtulun-an sa modernong mga propeta ug mga apostoles pinaagi sa pagmugna og usa ka 76 L i a h o n a "ganghaan" nga nag-focus sa ilang pagpangalagad ug kon unsa ang ilang gitudlo karon. Ang seksyon sa The Prophets and Apostles Speak Today [Ang mga Propeta ug mga Apostoles Namulong Karon] sa site nga nagpakita sa bag- ong mga mensahe ug naghatag sa personal nga mga pasabut gikan sa mga kinabuhi ug pagpanga- lagad sa mga sakop sa Unang Kapangulohan ug sa Korum sa Napulog Duha ka mga Apostoles. Mga Himan sa Pagtuon sa Ebanghelyo diha sa Internet Ang daan nga bersyon sa LDS.org naghatag og access ngadto sa mga kasulatan ug sa uban nga mga materyal sa Simbahan, apan ang bag-ong site adunay mga kahimanan alang sa pagtuon diha sa internet. Pinaagi sa pag-sign-in ngadto sa site, ang tig- gamit makamarka ug makalinya sa mga tudling sa kasulatan, makasulat, makahupot og journal sa pagtuon, ug maka-organisar og mga materyal nga himoong mga file aron magamit sa sunod. Kini nga mga gamit [feature] anaa alang sa tanan nga mga bahin sa Pagtuon sulod sa site, nga naglakip sa mga kasulatan, kinatibuk-ang komperensya,
mga manwal sa leksyon, mga magasin sa Simba- han, ug uban pa. Pagpakigbahin sa Ebanghelyo Ang sulod sa bag-ong site puno sa media [me- dia rich], paggamit sa video, audio, litrato, gospel art, ug uban pang mga hulagway nga mopaabut sa mensahe sa ebanghelyo. Apan ang sulod wala gibutang para sa kaayuhan lang sa mga miyembro sa Simbahan. Kini, sama sa ebanghelyo, angayan nga ipakigbahin. Kasagaran sa sulod sa site gila- kipan sa inila nga mga social networking site ug e-mail aron ang mga tiggamit sayon rang makig- bahin sa sulod ug makadirekta sa ilang mga hi- gala sa pagkat-on og mas daghan pa mahitungod sa ebanghelyo. "Dili lamang nga adunay kahigayunan, apan lagmit usa ka panawagan nga ang mga miyembro kinahanglan nga mas daghang pagpakigbahin ang buhaton," miingon si Brother Gibbons. "Among gipaningkamutan nga mahimo kana." Bag-ong Kapabilidad sa Pag-search Laing importanting gamit nga gipanindot mao ang mga kapabilidad sa site sa pag-search. Ang search bar, anaa kinaibabwan sa kada pahina sa site, mopakita og mubo nga lista sa girekomendar nga mga resulta, espesyal nga gipili gikan sa ka- daghanang gi-search nga mga hilisgutan. Usa ka komprehensibo nga lista sa tanang mga materyal nga motakdo sa gipangita nga mga pulong nga magamit usab. Ang pahina sa resulta nga nagsugyot usab og mga susamang kahulugan nga mahimong maka- pakita og mas maayo nga mga resulta ug maka- hatag og mga kapilian alang sa paghashas sa mga gipangita. Mga Pinulongan Ang New.LDS.org usa ka Web site alang sa Simbahan sa tibuok kalibutan, ug busa kini ma- kita sa 11 ka nagkalain-laing mga pinulongan kon ang mga paghubad mahuman ug maaprobahan. Mga 90 porsyento sa mga miyembro sa Simbahan makasulti og usa sa niining 11 ka mga pinulo- ngan: Cantonese, English, French, German, Italian, Japanese, Korean, Mandarin, Portuguese, Russian, ug Spanish. ◼ Bag-ong mga Presidente sa Templo Nagsugod na sa Pag-alagad Sugod niadtong Nobyembre 1, 2010, 53 ka bag-ong mga presi- dente sa templo ug ilang mga asawa misugod sa pag-alagad sa mga templo sa tibuok kalibutan. Adunay 134 ka mga templo karon ang naglihok sa tibuok kalibutan uban sa lain pang 23 nga gipahibalo o kasamtangang gitukod. Aba Nigeria Anchorage Alaska Birmingham Alabama Campinas Brazil Alexander A. ug Theresa A. Odume* Melvin R. ug Sharon V. Perkins Kent R. ug Geniel R. Van Kampen George A. ug Jeannette N. Oakes Caracas Venezuela Chicago Illinois Ciudad Juárez Mexico Cochabamba Bolivia Columbia River Washington Columbus Ohio Copenhagen Denmark Curitiba Brazil Dallas Texas Detroit Michigan Draper Utah Edmonton Alberta Fresno California Guadalajara Mexico Halifax Nova Scotia Hamilton New Zealand Hong Kong China Johannesburg South Africa Kyiv Ukraine Lima Peru London England Manhattan New York Medford Oregon Luis M. ug Juana P. Petit Paul W. ug Ann P. Castleton Manuel ug Elsa M. Araiz Lee W. ug Connie C. Crayk T. Dean ug Patrice A. Moody Edward J. ug Carol B. Brandt H. Hjort Nielsen ug Ellen Haibrock José M. ug Aida C. Arias Robert C. ug Talmadge M. Packard Phillip G. ug Margaret K. Pulsipher Russell E. ug Christine C. Tueller* Bryce D. ug Kathryn Card Paul B. ug Judith H. Hansen Jaime F. ug M. Teresa Herrera Douglas M. ug Carol Ann Robinson James ug Frances M. Dunlop John M. ug Lydia C. Aki Kenneth S. ug Muriel D. Armstrong B. John ug Carol Galbraith* Robert W. ug Kay Lees C. Raymond ug Irene M. Lowry W. Blair ug Suzanne J. Garff David J. ug Pauline Davis Kini nga mga managtiayon mas sayo nga nagsugod sa pag-alagad sa tuig. P e b r e r o 2 0 1 1 77
R E E R I T T A M N N A H O T A R T I L I G Ang Templo sa Twin Falls Idaho mao ang usa sa 53 nga templo nga adunay bag-ong presidente niad- tong Nobyembre 1, 2010. Melbourne Australia Memphis Tennessee Mérida Mexico Monterrey Mexico Nashville Tennessee Nauvoo Illinois Nuku'alofa Tonga Orlando Florida Siyudad sa Panama Panama Perth Australia Portland Oregon Provo Utah Raleigh North Carolina Reno Nevada Rexburg Idaho Santiago Chile Santo Domingo Dominican Republic Seattle Washington Seoul Korea Spokane Washington St. George Utah St. Paul Minnesota Tampico Mexico Tuxtla Gutiérrez Mexico Malcolm R. ug Ruthje M. Mullis T. Evan ug Lou Anne W. Nebeker Zeniff ug Elizabeth Mejía C. Juan Antonio ug Isabel S. Machuca R. Lloyd ug Judy R. Smith Spencer J. ug Dorothea S. Condie Pita F. ug Lani A. Hopoate David T. ug Lana W. Halversen D. Chad ug Elizabeth B. Richardson Geoffrey J. ug Lesley M. Liddicoat Myron G. ug Gearldine T. Child Robert H. ug Janet L. Daines J. Mitchel ug Z. Sue Scott Franklin B. ug Joyce C. Wadsworth Clair O. ug Anne Thueson Julio E. ug Elena Otay Larry K. ug Joann W. Bair Donald E. ug Jane H. Pugh Song Pyung-Jong ug Yang Gye-Young Charles H. ug Elizabeth M. Recht Bruce C. ug Marie K. Hafen C. Kent ug Karen J. Hugh Barry R. ug Risa L. Udall Jorge D. ug Irma Del Toro Arrevillaga Karl E. ug Beverly C. Nelson Twin Falls Idaho Winter Quarters Nebraska Maury W. ug Joan Schooff ◼ 78 L i a h o n a ANAA SA MGA BALITA Ang Online Store Makapahimo nga Mas Magamit ang mga Kapanguhaan Lisud alang sa kadaghanan sa 14 milyones ka mga miyembro sa Simbahan nga mobiyahe pa sa usa sa 130 ka mga palitanan aron lang makaangkon sa mga materyal sa Simbahan. Busa gibali sa Distribution Services sa Simbahan ang proseso. Ang bag-ong online store karon mao nay mohatud sa mga materyal ngadto sa mga miyembro. Ang store.lds.org nakapa- sayon sa pag-order sa mga materyal sa pagtuon sa ebang- helyo, musika, media, art, mga garment, sapot sa templo, mga kapanguhaan sa panimalay ug sa pamilya, ug uban pang mga materyal. Ang mga materyal ipadala nga libre sa tibuok kali- butan, adunay gamayng bayad alang sa paspas nga pagpahatud. Ang mga mobisita sa site mo- paila sa ilang nasud. Sa ingon nga ang mga tukmang online store niana nga nasud magamit, ipakita niini ang mga produkto nga anaa diha nianang pinulo- ngan sa nasud ug sa tanan nga mga presyo sa lokal nga salapi. Ang uban nga mga materyal mahimo nga i-download diretso gikan sa site. Ang bag-ong site maoy mo- puli sa ug unang ilusad sa English, Spanish, ug Russian. Ang uban nga mga pinulongan mahimong anaa na sa mosunod nga mga bulan, naglakip sa Portuguese, French, German, Italian, Japanese, Ko- rean, ug Chinese, sa ingon niana nga han-ay. ◼ KOMENTARYO Naningkamot nga Mamahi- mong usa ka Ehemplo Gusto akong mosulti kaninyo nga ganahan kong magbasa sa ma- gasin nga Liahona, ug nasayud ako nga kini naglakip sa mga pulong sa propeta. Ako adunay pagpamatuod sa katinuod sa Basahon ni Mormon ug sa pag-ampo. Ako mapasala- maton sa ebanghelyo sa akong kinabuhi, ug ako naningkamot nga mamahimong usa ka ehemplo ngadto sa ubang kabatan-onan nga wala pa makahibalo sa pulong sa Ginoo. Tatiana G., edad 15, Uruguay Ang Kalinaw Mituhop sa Akong Kalag Ako dili pa miyembro sa inyong simbahan, apan ang kalipay, gugma, ug kalinaw milukop kanako tungod sa katapusan akong nakaplagan ang kamatuoran. Usa ka higala mihatag kanako og kopya sa Liahona ug sa Basahon ni Mormon aron basahon, ug bisan akong nakaplagan ang kamatuoran niini, nagduhaduha ako tungod kay ang ubang mga tawo misulti kanako nga kini dili maayo nga simbahan. Apan tungod kay akong nabati ang mga kamatuoran mahitungod ni Kristo, ako misugod na usab sa pagbasa, ug karon usa ka talagsaong pagbati sa kalinaw ang mituhop sa akong kalag. Ang mga pagtulun-an klaro ug makapalamdag - ug kana mao ang presensya sa Espiritu diha sa buhat. Walay mga unit sa Simbahan asa ko nagpuyo, apan ako nag-ampo nga ang Ginoo moabli sa kahigayu- nan aron ang gipahiuli nga ebang- helyo moabut sa akong siyudad ug ako mabunyagan. Konan Alphrede, Côte d'Ivoire Palihug ipadala unsay inyong ikasulti o mga sugyot ngadto sa liahona@ldschurch.org. Ang mga gisumiter mahimo nga i-edit alang sa gitas-on o sa pagklaro. ◼
MGA MINUGBO NGA BALITA SA KALIBUTAN Ang Japanese nga Triple anaa na sa Internet Ang Japanese nga edisyon sa triple combination, nga gihiusa ngadto sa usa ka volume ang Basahon ni Mormon, Doktrina ug mga Pakigsaad, ug Perlas nga Labing Bililhon, mapalit na karon online sa scriptures.lds. org/jpn . Adunay audio recor- ding sa maong site ug sa dili madugay maanaa na sa CD. Ang site sa mga kasulatan naglakip og mga footnote, mga mapa, ug mga litrato, ug nagtugot sa mga tigbasa sa pagmarka sa mga kasulatan ug makapahigayon og mga pagsiksik sa importanteng pulong. Ang site sa mga kasula- tan karon nalangkob na sa 19 ka mga pinulongan. Bag-ong mga DVD Magamit na alang sa Pagtuon sa D&P Usa ka bag-ong set sa upat ka mga DVD makatabang sa pagtuon sa Doktrina ug mga Pakigsaad ug sa kasaysayan sa Simbahan. Ang set gilangkoban sa interactive nga mga tsart, mga kinutlo gikan sa mga propeta sa ulahing mga adlaw ug mga apostoles, mga larawan, ug mga kalihokan sa pagkat-on. Nagpa- kita kini og mga video sama sa Legacy, Mountain of the Lord, ug Joseph Smith: Ang Propeta sa Pagpahiuli, diin gipasundayag na diha sa Joseph Smith Memo- rial Building sukad pa niadtong Disyembre 2005. Ang Doktrina ug mga Pakigsaad ug ang mga DVD sa Visual Resources sa Kasaysayan sa Simbahan anaa na sa English, Portuguese, ug Spanish. Maka-order diha sa in- ternet sa store.lds.org o pinaagi sa pagtawag sa 1-800-537-5971. Susiha sa lokal nga mga sentro sa pag-apud-apud kon aduna na. Mga Giya sa Kapanguhaan sa Kabatan-onan Nakata- bang sa mga Magtutudlo Ang bag-ong mga giya nga kapanguhaan makadugang sa Aaronic Priesthood ug Young Women nga mga manwal sa leksyon, Manwal 3 sa Aaronic Priesthood ug Manwal 3 sa Young Women, alang sa 2011. Ang mga giya naghatag sa mga magtutudlo og bag-ong mga pakisayran sa kinatibuk-ang komperensya, mga pangutana sa panaghisgutan, dugang nga mga pakisayran sa kasulatan, ug mga ideya sa kalihokan nga gilakip ug gibag-o ang anaa na nga mga leksyon, naghimo niini nga mas tukma sa mga isyu nga giatubang sa kabatan-onan karon. Ang mga giya anaa na sa 27 ka mga pinulongan sa mga sentro sa pag-apud-apod sa Simbahan o diha sa internet sa resourceguides.lds.org. Ang Simbahan Karon Na- ngita og mga Artista alang sa Proyekto sa Bag-ong Tugon Sa paningkamot nga ma- kadani og mga partisipante sa tibuok kalibutan alang sa pro- yekto sa pasundayag sa Bag-ong Tugon sa LDS Motion Picture Studio, ang Simbahan mihimo og Web site, casting.lds.org, diin ang interesadong mga miyem- bro sa Simbahan mahimong mo-apply aron mosalmot isip mga artista o mga extra sa ta- nang pelikula ug video nga mga produksyon sa Simbahan, lakip na ang proyekto sa Bag-ong Tugon. Ang paghimo sa pelikula pagasugdan inigka tingpamulak sa 2011 didto sa Salt Lake City, Utah, USA, ug magpadayon hangtud na sa ting-init. ◼ MGA IDEYA SA FAMILY HOME EVENING Kini nga isyu naglangkob og mga artikulo ug mga kalihokan nga mahimong magamit alang sa family home evening. Ang mosunod mao ang pipila ka mga ehemplo. "Pagkat-on sa Pagpaminaw ug Pagsabut sa Espiritu," p. 24, ug "Ang Kaka ug ang Ligdong, Hinagawhaw nga Tingog," p. 68: Kini nga mga artikulo nagtudlo ka- nako kabahin sa kaimportante sa pag- buhat sa mga pag-aghat sa Espiritu. Sa dili pa basahon og kusog ang sa usa sa mga artikulo, dapita ang mga sakop sa pamilya sa pagpaminaw sa mga paagi nga sila makaila sa Espiritu. Pagkahuman og basa sa artikulo, mahimong imong isulti ang higayon nga imong nabati ang Espiritu Santo ug dapita ang mga sakop sa pamilya sa pagbuhat sa ingon. "Ang mga Sambingay sa Nawala ug Nakit-an" p. 32: Sa pagtudlo sa mga sakop sa pamilya sa kaimportante sa pagpangita niadtong nahisalaag sa espirituhanon nga paagi, mahimo kamong magdula og tago-tago. Human sa dula, basaha ang usa o duha ka mga sugilanon gikan niini nga artikulo ug ipakigbahin kon unsay imong nakat-unan kabahin sa pagpangita niadtong mga nahisalaag. Tingali mahimo nimong ipa- ila ang mga silingan o mga higala nga mahimo nimong abi-abihon. Unya hisgutan ang mga pamaagi nga ikaw makadapit kanila sa pagbalik ngadto sa simbahan. "Ang Ebanghelyo alang sa Tanan," p. 54: Kini nga mga artikulo nagtudlo nga "wala gayuy sumbanan sa hitsura alang sa usa ka potensyal nga miyembro sa Simbahan." Sa pagtudlo niining konsepto, hunahunaa ang pagbaylo-baylo sa mga label sa linata nga pagkaon o pagbutang og asukal sa butanganan og asin. Dapita ang mga sakop sa pamilya sa pagpili og linata nga pagkaon aron kaunon o motilaw sa "asin." Human niining pagbansay, basaha ang artikulo ni Elder Godoy. Isip usa ka pamilya, hunahunaa kadtong mga tawo nga mahimo ninyong ipakigbahin ang ebanghelyo - bisan kadtong dili mohaum sa "sumbanan sa hitsura" sa usa ka umaabut nga miyembro sa Simbahan. "Amo Kang Alsahon!" p. 62: Isip usa ka pamilya mahimo ninyong basahon kini nga artikulo ug hisgutan kon ang mga sakop sa pamilya nakatabang sa uban o nakadawat sa pag-alagad. Unya paghunahuna og mga paagi sa pag-alagad. Mahimo ninyong buhaton ang inyong plano isip usa ka kalihokan sa umaabut nga family home evening. ◼ P e b r e r o 2 0 1 1 79
HANGTUD KITA MAGKITA PAG - USAB USA KA LINGKURANAN DIHA SA SALO-SALO SA PAMANHUNON Ni Melissa Merrill Mga Magasin sa Simbahan Ang pagtambong sa usa ka salo-salo sa kasal nga nag-inusara dili sa kanunay komportable. Apan sa dihang ang usa ka dugay na nga higala midapit kanako sa panihapon sa iyang kasal, kahibalo ko nga dili nako pakyason ang kahigayunan sa pagsaulog uban kaniya ug sa iyang bag-ong pangasaw-unon. Sa adlaw sa kasal, miabut ko sa wala pa lang gyud magsugod ang panihapon. Na- kakita ko og usa ka bakante nga lingkura- nan ug nangutana sa usa sa mga babaye sa lamesa kon aduna bay naglingkod. "Anhi ba gyud ka dinhi?" siya nangutana, nagtan-aw kanako nga masuspitsahon. Wala koy ideya unsay nakapahimo kaniya sa pagpangutana - o sa paagi nga siya nangutana. Walay tawo ang nagsusi sa listahan sa bisita. Ang lingkuranan wala gi-assigned daan. Miabut ko sa ensaktong oras ug nagsinina og husto. Unsa kaha ang problema? Gikuyawan kong mipahiyum. "Higala ko sa pamanhunon," gipasaligan nako siya. Siya mi- tando, busa milingkod ko ug naningkamot sa paghimo og mahigalaong pakighinabi uban sa unom ka managtiayon sa lamesa. Ang pagka dili komportable nga akong gibati sa sinugdanan mas migrabe tungod sa nadawat nakong "pag-abi-abi". Desperado kong nagpangita og tawo sa lawak - bisan kinsa - nga akong nailhan, apan gawas sa pamanhunon, wala gyuy pamilyar nga nawong bisan asa. Apan kini dayon ang nahitabo. Ang akong higala, naglingkod tapad sa iyang pangasaw- unon diha sa atubangan sa puno sa mga tawo nga hawanan, mibarug. Sa iyang pagbuhat sa ingon, iya kong nakita sa pikas bahin sa lawak. Siya mihunong og kadiyot, mipahiyum, ug mi- butang sa iyang kamot sa iyang dughan nga daw miingon, "Salamat sa pagtambong. Nasayud ko 80 L i a h o n a Usa ka pagbati sa kahupay ug kalipay ang misanap kanako. Bisan unsa pa man ang gihuna- huna sa uban, sumala sa pag- bana-bana sa pamanhunon, ako apil. nga nagsakripisyo ka aron makaanhi. Kini dako kaayo og kahulugan nga makauban ka namo." Usa ka pagbati sa kahupay ug kalipay ang misanap kanako. Bisan unsa pa man ang gihu- nahuna sa uban, sumala sa pagbana-bana sa pamanhunon, ako apil. Nagpahiyum ko samtang naglantaw sa iyang panlihok. Naglaum ko nga ang akong higala masayud unsa nako ka gusto nga magsaulog ug moapil sa hingpit nga kalipay niya ug sa iyang asawa. Bisan unsa nga pagkaba- kikaw [social akwardness] nga akong gibati nawala niadtong 10 segundos nga pagbinay- loay, ug migahin ko sa nahabiling panahon sa gabii nga may pagsalig. Daghang mga adlaw ang milabay, sa pag-andam sa pagtudlo og leksyon sa Relief Society, nagtuon ko sa Mateo 22 ug nagbasa kabahin sa usa ka hari nga nag-andam og salo-salo sa kaminyoon alang sa iyang anak nga lalaki, kinsa nagrepresentar sa Manlu- luwas. Kabahin niining mga bersekulo sa kasulatan, si Propeta Joseph Smith mitudlo: "Kadtong kinsa nagsunod sa mga sugo sa Ginoo ug maglakaw sa Iyang pamalaod hangtud sa katapusan, mao lamang ang mga tawo nga pagatugotan sa paglingkod dinha niining mahimayaon nga salo-salo. . . . Kadtong kinsa mihupot sa tinuohan pagakoronahan uban sa korona sa pagkamatarung, pagasul-uban sa puti nga saput; pagadawaton sa salo-salo sa kasal; luwason gikan sa matag kasakit, ug maga- mando uban ni Kristo dinhi sa yuta." 1 Kana nga saad gamhanan bisan kanus-a, ug kini espesyal kanako tungod sa akong kasinatian sa bag-ohay lang milabay nga semana. Samtang nagtudlo ko sa leksyon, ako naka- amgo nga ang pagkamasulundon mao lang ang kinahanglanon sa pagdawat sa imbitasyon gikan ni Jesukristo aron sa paglipay uban Kaniya, aron adunay luna sa Iyang salo-salo. Ug kana nga salo- salo mao ang mga bisita kinahanglan dili mobati og kaulaw tungod kay sila apil. Bisan tuod layo pa kaayo ko sa pagkahingpit sa akong pagkama- sulundon, naglaum ko nga moabut ang adlaw nga makasarang sa pakigkita sa Pamanhunon ug uban sa kamot diha sa dughan - usa ka kasingkasing nga masulundon sa Iyang kabubut-on - makasulti nga, "Malipayon ko kaayo nga nakaanhi." ◼ MUBO NGA SULAT 1. Mga Pagtulun-an sa mga Presidente sa Simbahan: Joseph Smith (2007), 195, 198. E K U L N H O J N N A H O T A R T I L I G
MGA PULONG NI KRISTO Mga Bata Nagdula sa Kahoy nga Koral, ni Anne Marie Oborn "Ug nganong mabalaka man kamo bahin sa bisti? Palandunga ninyo ang mga lirio sa kaumahan, giunsa nila sa pagtubo; wala sila magbudlay ni magkalinyas; Apan, suginlan ko kamo, nga bisan pa si Salomon sa tibuok niyang katahuman wala gani makabisti maingon sa usa kanila. "Ug kon sa ingon gibistihan sa Dios ang mga tanum sa kaumahan, nga karon buhi pa apan ugma igasalibay na ngadto sa hudno, dili ba kamo labaw pa nga iyang pagabistihan?" (Mateo 6:28-30).
Sa mga sambingay sa Lucas 15, ang karnero nga nahisa- laag, ang piraso sa pilak nga nawala, ug ang anak nga nawala nag-usik-usik sa iyang napanunod. Apan ang magbalantay sa karnero nangita didto sa kamingawan, ang babaye naghinlo sa iyang balay, ug ang mapasayloon nga amahan naghulat sa pagbalik sa iyang anak. Kita, susama usab, makatu- bag sa panawagan ni Presidente Thomas S. Monson nga "duolon ug luwason kadtong kinsa, dili aktibo, nga walay usa nga bililhong kalag ang mawala." Basaha ang upat ka mga istorya sa pagluwas sa "Mga Sambingay sa Nawala ug Nakit-an," pahina 32. Liahona