APLIKASION PARA ITI LOW INCOME TRANSIT FARE PROGRAM PLEASE PRINT CLEARLY IN ENGLISH ISURAT A NALAWAG ITI ENGLISH LOW INCOME TRANSIT FARE PROGRAM APPLICATION DEPARTMENT OF TRANSPORTATION SERVICES CITY AND COUNTY OF HONOLULU 711 KAPIOLANI BOULEVARD, 16th FLOOR, HONOLULU, HI 96813 PHONE: (808) 768-8372 2022 ILOKANO The Low Income Transit Fare Program provides each approved applicant in an eligible household with a Low Income HOLO City Payment Card (HOLO), which allows for unlimited transit rides (excluding Handivan) until June 30, 2023, at a subsidized cost of $45. Program funding subsidizes the difference in cost for each HOLO card. Limited funding is available each fiscal year (July 1 - June 30) for this pilot program. Once program funding is depleted, applications will not be accepted for the remainder of the fiscal year. Applications are processed on a first-come, first-served basis. Ti Low Income Transit Fare Programa ket mangipaay kadagiti naaprobaran nga aplikante a kameng ti kalipikado a pamilia nga addaan iti Low Income HOLO City Payment Card (HOLO), a mangipalubos iti saan a malimitaran a panaglugan iti transit (malaksid iti Handivan) agingga no Hunio 30, 2023, iti naipalaka a pagplete a $45. Naiprograma ti pannakaipaay ti pundo para iti diperensia iti plete iti tunggal HOLO card. Ti limitado a pundo ti madadaan a maaramat iti tinawen (manipud Hulio 1 agingga iti Hunio 30 iti sumuno a tawen) para iti daytoy a maipadas a programa. Inton maibusen ti nailatang a pundo, saanen nga agawat pay iti aplikasion para iti nabatbati a bulan iti tawen. Dagiti umuna nga agaplikar isuda met laeng ti mayuna a maproseso ti aplikasionda. One application covers the entire household, but income sources and supporting documents must be provided for each person. Incomplete applications, which include missing/invalid supporting documents, will be returned. Please allow 60 days upon receipt of a completed application for processing time. Ti maysa nga aplikasion ket sakupenna amin dagiti agkakabbalay, ngem masapul nga ipakita dagiti ur-urnong ken pangsuporta a dokumento kada tao. Dagiti saan a kumpleto nga aplikasion, karaman dagiti agkurang/saan a balido a dokumento ket maisubli. Maproseso iti 60 nga aldaw manipud pannakaidatag ti nakompleto nga aplikasion. SECTION A - APPLICANT INFORMATION SEKSION A - IMPORMASION TI APLIKANTE First Name and Middle Initial Umuna a Nagan ken Makintengnga nga Inisial Last Name Apelyido Home Address (number and street, apt. no.) Paggigianan (Numero iti kalsada ken numero ti apartment) Do you receive housing assistance? Yes / No Adda kadi maaw-awatyo a tulong para iti balay? Wen / Saan (housing assistance) City, State, and Zip Code Siudad, Estado ken Zip Code Monthly Amount Received: $ Binulan a Tulong nga Aw-awatenyo: $ Phone Numbers Numero ti telepono Home: Balay: Work: Pag-ubraan: Cell Phone: SECTION B - HOUSEHOLD SIZE SEKSION B - DAGITI AGKAKABBALAY 1 Yourself Sika 2 Spouse Asawam First Name & Middle Initial Umuna a Nagan ken Makingtengnga nga Inisial Last Name Apelyido Birth Date (M_D_Y) Pannakaiyanak (Bulan/Aldaw/Tawen) Do you already have a Disability Bus Pass OR Handi-Van Pass? Adda kadi Disability Bus Pass wenno Handi-Van Passyo? Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan Relationship Relasionna kenka Other Household Members Ti Sabali pay a Kakabbalay 3 4 5 6 7 Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan Yes/No Wen / Saan 8 Note: All persons (immediate family members, relatives, friends, others) living in your household should be listed in this section. Ammuen: Amin a tattao, (miembro ti pamilia, kakabagian, gagayyem, ken dadduma pay) nga aggigian iti balayyo, masapul a maili stada amin ditoy a seksion. DTS/BPSP (06/29/2022) I
SECTION C - COMBINED TOTAL ANNUAL INCOME FOR ALL PERSONS NAMED (Attach supporting documents, see Section E) Includes wages, interest, dividends, pensions, annuities, Social Security, welfare, cash assistance, alimony, child support, food stamps, disability, or unemployment, etc. Circle "Yes" or "No" if you are receiving or not receiving any of the income sources listed below. Circle "Monthly" or "Annual" and indicate the amount received. SEKSION C - NAGTITIPON A SUMA TOTAL TI KITA TI AMIN A NAINAGANAN A TATTAO DITOY (Ikabil amin a dokumento a pangsuporta, kitaen ti Seksion E) Mairaman dagiti sueldo, interes, dividendo, pension, annuity, Social Security welfare, tulong a cash, alimony, suporta iti ubing, food stamp, disabilidad wenno tulong iti kinaawan trabaho, kdpy. Bilugam ti "Wen" wenno "Saan" no adda maaw-awatmo nga aniaman a paggapuan ti kita kadagitoy nakalista iti baba. Monthly/Annual IRS Income Binulan/Tinawen IRS a Kita (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Social Security Benefits Binulan/Tinawen a Benepisio iti Social Security (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Food Stamps Binulan/Tinawen a Food Stamps (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Welfare/Cash Assistance Binulan/Tinawen a Tulong a Cash (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Child Support Alimony Binulan/Tinawen nga Alimony a Suporta ti Ubing (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Disability Assistance Binulan/Tinawen a Tulong para iti Disabilidad (Yes / No) (Wen / Saan) Monthly/Annual Other/Unemployment /Foreign Accounts Binulan/Tinawen Dadduma Pay/Kinaawan ti Trabaho/ Accounts iti Sabali a Pagilian (Yes / No) (Wen / Saan) 1 Yourself Sika 2 Spouse Asawam Other Household Members Dadduma pay a Kabbalay 3 4 5 6 7 8 Sub-Total Combined Total Annual Household Income = $ (Include Housing Assistance from Section A) SECTION D - ELIGIBILITY Circle your household size on the first row of the Table below. Is your household's combined total annual income less than the maximum income shown for your household size? Circle "NO" or "YES" on the last row of the Table. SEKSION D - ELIGIBILIDAD Bilugan no mano kayo nga agkakabbalay iti umuna nga hilera ti Table ditoy baba. No masuma total amin dagiti kitayo nga agkak abbalay, nababbbaba kadi daytoy ngem ti maximum a kita para iti bilang ti agkakabbalay kas kadakayo? Bilugam ti "WEN" wenno "SAAN" iti maudi a hilera iti Table. Pinagtitipon a Tinawen a Kita Dagiti Agkakabbalay = $ (Iraman ti Tulong para iti Balay manipud Seksion A) Your Household Size (From Section B) Bilangyo nga Agkakabbalay (manipud Seksion B) Your Combined Total Income less than (From Section C) Ti Pinagtitipon a Kita Suma total sa maikkat ti (manipud Seksion C) 1 $27,450 2 $31,400 3 $35,300 4 $39,200 5 $42,350 6 $45,500 7 $48,650 8 $53,640 Eligible (Circle Answer) (Bilugam ti sungbat) Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan Yes / No Wen / Saan If you circled - NO. You are ineligible. YES. Continue with application. Eligibility will be verified and processed by Department of Community Services (DCS). Note: Income limits are subject to change without notice, in accordance with the US Department of Housing and Urban Developme nt Income Limits Guidelines. No binilugam ti -NO-saan kayo nga eligible. No WEN, itultuloy mo latta daytoy nga aplikasion. Ti eligibilidad ket paneknekan ken iproseso ti Departamento iti Serbisio ti Komunidad (DCS). Ammuem: Dagiti kita ken no kasano kaaduda ket mabalin nga agbalbaliw uray awan pakaammo kadakayo segun kadagiti Income limit guidelines ti Departamento ti Babbalay ken Panagdur-as nga Urban. DTS/BPSP (06/29/2022) II
SECTION E - SUPPORTING DOCUMENTATION (To verify household income, all household members, 18 years and older, are required to submit the following documents whether they receive benefits or not. All required documents verifying household income shall be submitted with your application or your application will be returned.) Seksion E - PANGSUPORTA A DOKUMENTASION (Tapno mapaneknekan ti sumatotal a kita ti agkakabbalay nga agtawen 18 wenno nasurok pay, masapul a maited amin dagitoy a kasapulan a dokumento naakawatda man kadagiti bepenepisio wenno saan. Dagitoy a kasapulan a dokumento isuda ti mangpaneknek ti sumatotal a kita dagiti agkakabbalay ket masapul a maited amin-amin ta no saan, mabalin a maisubli ti aplikasionyo). Income Source Paggapuan ti Kita Documents Required Kasapulan a Dokumento Internal Revenue Service Tax Return Transcript Transcript manipud ti Internal Revenue Service Tax Return Total Income (wages, pension, interests, dividends, annuity, unemployment compensation, etc.) Sumatotal a kita ti Agkakabbalay (sueldo, pension, interes, dividendo, annuity, benepisio iti kinaawan trabaho, ken dadduma pay) Social Security Benefits Benepisio manipud Social Security Use Form 4506T-EZ to request Tax Return Transcript, and send to the Internal Revenue Service (see address at the back of the form). The form can be downloaded at or can be obtained from the Department of Transportation Services (DTS). The IRS will send the transcript to you after you mail completed Form 4506T-EZ to: Internal Revenue Service, RAIVS Team, Stop 37106, Fresno CA 93888. Usaren ti Form 4506T-EZ tapno makaala ti Transcript ket ipatulod daytoy iti Internal Revenue Service (kitaen ti adres iti likod ti form. Daytoy a form mabalin a maidownload iti: wenno mabalin met a maala daytoy manipud iti Departamento iti Serbisio iti Transportasion (DTS). Mangipatulodto ti IRS ti transcript kadakayo kalpasan nga ibusonyo ti nakumpleto a Form ti 4506T-EZ iti: Internal Revenue Service, RAVIS Team, Stop 37106, Fresno CA 93888. To request a benefit verification letter: 1) online at 2) phone at 1-800-772-1213 (TTY 1-800-325-0778); or 3) visit the local (Oahu) Social Security Office at the following locations: Address 1: 300 Ala Moana Blvd #1114, Honolulu, HI 96850 Supplemental Income Dadduma Pay a Pagkitaan Disability Disabilidad Address 2: 970 Manawai St, Kapolei, HI 96707 Makaala ti surat para pammaneknek wenno beripikasion iti; 1) online iti 2) babaen telepono, umawag iti 1-800-772-1213 (TTY 1-800-326-0778) wenno mapan iti lokal nga Opisina iti Social Security (Oahu) kadagitoy a lokasion: Adres 1: 300 Ala Moana Blvd #1114, Honolulu, HI 96850 Adres 2: : 970 Manawai St, Kapolei, HI 96707 Public Assistance Tulong a Publiko Food Stamps Welfare/Cash Assistance Welfare/Tulong a Cash To request a benefit verification letter of receipt/non-receipt for food stamps and cash assistance: 1) visit your local State of Hawaii Department of Human Services (SDHS) Processing Center or 2) SDHS main office: 333 N. King Street, Honolulu HI 96817. By signing Section G, the applicant is giving DTS/DCS the authorization to verify receipt or non-receipt of public assistance from SDHS. Tapno agkiddaw ti surat ti pammaneknek ti benepisyo iti pannakaawat/saan a pannakaawat ti food stamps ken tulong ti cash a kuarta: 1) bisitaenyo ti local a State of Hawaii Department of Human Services (SDHS) Processing Center wenno 2) main nga opisina ti SDHS idiay 333 N. King Street, Honolulu HI 96817. Babaen ti panagpirman ti Seksion G, sika kas aplikante ikkam ti DTS/DCS ti autorisasion a mapaneknekan ti panagawatyo ti tulong a publiko manipud SDHS. Child Support/Alimony Suporta iti Ubing/Alimony Other Income-Related Sources Dadduma Pay a Paggapuan ti Kita SECTION F - LOW INCOME TRANSIT FARE PROGRAM SELECTION SEKSION F - PANANGPILI PARA KADAGITI BASSIT TI MATEGGEDANNA NGA APLIKANTE PARA ITI PROGRAMA Submit supporting documentation. Isumite dagiti pangsuporta a dokumentasion. Submit supporting documentation. Isumite dagiti pangsuporta a dokumentasion. ADULT(S) (18 years and older) applying for the Low Income Transit Fare Program NATAENGAN (agtawen iti 18 agpangato) nga agaplikar para iti Low Income Transit Fare Program Ilista ti Nagnanaganda List Names: YOUTH(S) (17 years and younger) applying for the Low Income Transit Fare Program AGTUTUBO (agtawen iti 17 years agpababa) nga agaplikar para iti Low Income Transit Fare Program Ilista ti Nagnanaganda List Names: (To verify YOUTH class, attach a copy of the youth dependent's State Driver's License, US Passport, State ID, Permanent Residence Card, or Birth Certificate in English). (Tapno mapaneknekan nga agtutubo, iraman ti kopya ti State Driver's License dagiti agtutubo, US Passport, State ID, Permanent Residence Card wenno Birth Certificate iti English). DTS/BPSP (06/29/2022) III
SECTION G - CERTIFICATION AND SIGNED CONSENT/AUTHORIZATION TO RELEASE INCOME INFORMATION By signing below, I certify that the information provided is true to the best of my knowledge and I must provide the document ation to support this application. I am also aware that the information that I have provided is subject to review and verification, and I authorize the release of in formation to verify my income sources. This information will be used only for eligibility purposes and will be treated confidentially. SEKSION G - SERTIPIKASION KEN NAPIRMAAN A PANANPALUBOS/AUTORISASION TAPNO MAIPAKAAMMO TI IMPORMASION MAIPANGGEP ITI KITA Daytoy panagpirmak ditoy baba ket pammaneknekko a ti impormasion nga adda ditoy ket agpayso ken umno ammok, ket masapul a mangtedak ti dokumentasion tapno masuportaran daytoy nga aplikasion. Ammok a dagitoy nga impormasion nga intedko ket masapul a mareview ken mapaneknekan isu nga palubusak met ti panangited iti daytoy nga impormasion tapno maammuan amin a paggapuan ti kitak. Daytoy nga impormasion ket mausar laeng tapno maammuan ti eligibilidadmi ket saan a sikreto wenno kumpidensial. Signature(s) of applicant, spouse and all household members, 18 years and older. Pirma ti aplikante, asawana ken amin nga agkakabbalay nga agtawen 18 wenno narusok pay. SIGNATURE PIRMA Print First Name and Middle Initial I-Imprenta ti Umuna a Nagan ken Makiintengnga nga Inisial Print Last Name I-imprenta ti Apelydio 1 Yourself Sika 2 Spouse Asawam 3 4 5 6 7 8 Date Petsa RENEWAL You must reapply before July 1st every year for recertification by completing a new application and submitting current documentation no earlier than sixty (60) calendar days prior to the expiration date on your approval letter. RENEWAL Masapul nga ag-aplaykayonto manen sakbay ti Julio 1 a tinawen para iti re-sertipikasion babaen iti panangkumpleto iti baro nga aplikasion ken panangisumite iti amin nga agdama a dokumentasion iti saan a nasapsapa ngem innem a pulo (60) a kalendaryo nga aldaw sakbay iti petsa a panagpaso iti surat a pannakaaprobar. MAIL THE APPLICATION AND SUPPORTING DOCUMENTS TO: IBUSONMO TI APLIKASION KEN AMIN A PANGSUPORTA A DOKUMENTO ITI: LOW INCOME TRANSIT FARE PROGRAM Department of Transportation Services City and County of Honolulu 711 Kapiolani Boulevard, Suite 1600 Honolulu, HI 96813 FOR ASSISTANCE: Please Call (808) 768-8372 NO KASAPULAM TI TULONG, UMAWAG ITI (808)768-8372 DTS/BPSP (06/29/2022) IV


Sunday School - _____ A.M. PRELUDIO: (agpasango dagiti agakem ken masindian dagiti candela ti altar) INTROIT: "I Will Enter His Gate" I will enter His gates with thanksgiving in my heart, I will enter His courts with praise; I will say, "this is the day that the Lord has made" I will rejoice for He has made me glad. He has made me glad, He has made me glad, I will rejoice for He has made me glad... He has made me glad, He has made me glad, I will rejoice for He has me made me glad. **AYAB TI PANAGDAYAW: Pangulo: O Dios, nagsayaat ti agyaman Kenka, agaramid kadagiti kankanta Kenka, mangiwaragawag iti ayatmo ti inaldaw kasta met ti kinapudnom a mangaywan kadakami. Gimong: Dagiti kinasayaatmo, O Dios, pinaragsaknakami. Ngarud, dagiti aramid ti imam ipeksami babaen ti napala-us a rag-o. Ta pudno la unay a nabagas dagiti panggepmo, nabileg dagiti sasaom. Iti daytoy ngarud a kanito kalikaguman mi nga ammoen ti ayat mo kas ipaaymi ti panagtalek Kenka. Ket, iturongnakami iti dana a lasatenmi kas itag-aymi dagiti karkararruami. O Apo a Diosmi, isuronakami nga agaramid ti ti pagayatam. Ti Santo nga Espiritu koma mangidalan ken natarnaw a panagdaydayawmi. Pangulo: Amin: iti natalna **INBOKASYON: **HIMNO TI PANAGDAYAW: "Purihin ang Panginoon" HFJ#14 Refrain: Purihin ang Panginoon, umawit ng kagalakan At tugtugin ang gitara, at ang kaaya-ayang lira, Hipan ninyo ang trompeta. URNOS TI PANAGDAYAW Sa ating pagkabagabag, sa Diyos ay tumawag; Sa ating mangakaaway tayo ay kanyang iniligtas. (refrain) Ang pasaning mabigat, sa 'ting mangabalikat, Pinagaan nang lubusan ng Diyos na tagapagligtas. (refrain) Kaya't Panginoo'y dinggin, ang landas n'ya'y tahakin; Habambuhay ay purihin, kagandahang loob n'ya sa 'tin. (refrain) LITANIA TI PANAGBABAWI: Pangulo: Ikararagtayo iti Dios, babaen ken JesuKristo, gapu iti naganna nagtataripnongtayo ita. Kasta met a babaen iti Santo Espiritu, amin a tattao agdadanggayda a kas maymaysa a pamilia. Idawdawattayo nga amin a nangitalek ti biagna iti iti nainkabsatan a Dios, maigamer koma panagkakadua babaen ti kaadda ti kinalinteg, kinawayawaya ken kinapakumbaba. Babbai: O Dios, isalakannakami ti pannakawarawara iti kinaagum, managimbubukodan ken gapu kinapalangguad, sapayta ikkannakami ti naan- anay a pigsa ken ti pammakawan Kenka tapno iyegmo ti Nadiosan a linteg; nadalus ken nadayaw a panagbiag. Tulongannakami a mangbirok iti umno a rikna, panunot ken aramid tapno dagiti nagkuranganmi iti biag ken panagserbi ket mapalintegmi. Apo a Dios, ikararagmi met dagiti padami a tattao nga agmaymaysakami koma a sumurot iti pagayatam. Dakkel ti namnamami iti panagballigi ti kinalinteg. Agturayka kadagiti biagmi. (kanito a panagulimek ti bukodtayo a panagkararag a buyogan ti naalumanay a tokar) Gimong: tured a dumawat Lallaki: Amin: PAMMATALGED TI PAMMAKAWAN TI DIOS: Pastor: Naaddaantayo, kakabsat, ti naan-anay a wayawaya nga agturong iti nasagraduana lugar babaen ti Divine Service - _____ A.M. Inlukatna panagungar ni Apotayo JesuKristo. kadatayo ti baro a dalan, sibibiag a dalan babaen ti sakripisio nga Isut' gapuna nga no umasidegtayo iti Dios, madalusan dagiti basoltayo a kas ti maysa a kawes nga awan mulitna. Patientayo daytoy gaputa ti Dios tungpalenna ti saona. inyegna. PANNAKAYALLATIW TI KAPPIA: ti kappia ken talna babaen iti panangkanta ti "Oh, I Love You with the Love of the Lord") (Iyallatiw tayo KABLAAW, DAMDAMAG KEN PAKASEKNAN TI IGLESIA: KARARAG DAGITI TATTAO: DAGITI SASAO TI APO: **Manipud iti Nasantuan a Surat Sungbat: "Ti sasao a naragsak, Sao a mamabiag" (2x) Babaen iti Mensahe ti Kanta Pannakailawlawag ti Sao PANANGIPADUYAKYAK TI PAMMATI: Amin: Mamatikami a dagiti annak ti baro a pangrugian, isuda ti pagapuan namnama ken kari iti napintas a masakbayan. Tunggal ub-ubing ket nabukel a persona nga addaan ti bagi ken espiritu a saan nga agsina. Dagiti kinataoda sibibiag a makipagpartisipar ti kari a mayalubog ti pagalagadan ti Dios. Dagiti ub-ubbing ket isuda ti kadakkelan a sagut ti Apo kadatayo. Addada kadatayo a mangiladawan ti dalan nga agturong iti pagarian ti Apo, a saan a iti nainlubongana a nagamulo ken nabukel panagbiag. Gapu kadakuada, iyungalongtayo ti talna para ti nabaknang a pannakamulida ket kibinentayo ida tapno sangsangkamaysatayo a mangipasdek iti lubong a kayatda, ti lubong a kasapulanda, ti lubong a kukuada. Amen. isuda iti pananggamulo
PANANGIDATON TI BIAG KEN PAGYAMAN: Pangulo: Ket dagup ti isu amin nga aramidenyo, iti ao wenno aramid, aramidenyo babaen iti nagan ni Apo Jesus, nga agyamankayo iti Dios Ama gapu Kenkuana (Colosians 3:17). Ipaaytayo dagiti sagut ken pagyamantayo a napnoan ragsak ken rag-o. (panagited cadagiti pagyaman ken sagsagut) KANTA TI PANANGIDATON: Children's Choir (Mabalin nga ipasetttayo dagiti ub-ubbing ti panagkanta ti panagidaton) **DOXOLOHIYA **KARARAG TI PANANGIDATON: **HIMNO A PANAGSERVI: "Inka ken Kristo, Dika Agtaktak" (Iti maudi a paraupo ti Himno, iyegtayo dagiti ub-ubbing ti sangoanan para ti pannakaidatonda) Inka ken Kristo, dika agtaktak, ta Isu adda dita arpad; Awisennaka a siayat, kunana, "Umayka". Coro: O, amangan a nagsamitda Timekna a pangayab kenka; Dika bumdeng mapankan ita, Ur-urayennaka. Awan sabali a maikkat iti lidaymo ken dandanag; Suktannat' adu a ragrasak, kunana, "Umayka". (coro) Dika bumdeng, dika agbain; basbasolmot' inka itaklin, Pakawan kenkat' inna itden, kunana, "Umayca". (coro) No kunam "inton madamdama," ngem amangan no maladawka; Kabsat, inkan ken Kristo ita, kunana, "Umayka". (coro) **KARARAG TI PANAGSERVI: PAMENDISION: Sungbat: "Three Fold Amen" POSLUDIO: "Enter to rejoice, depart to serve" Christian Education Month! "Children are not the church of the future. They are the church of the present. They are our companions in faith - God is as active in their lives as in ours. Together in worship we all seek God's presence and will for our lives." Edna Orteza Note: Mabalin nga ikabiltayo dagiti padamag, programa ken dadduma pay a pakaseknan ti Iglesia ditoy a paset ti liturgia. Kasta met nga agbalin laeng a pagtuladan wenno surotentayo daytoy a liturgia tapno mabalintayo a sukatan dagiti kankanta ken uray pay dagiti dadduma a pasetna segun ti kasapulan ti Iglesiatayo. UNITED CHURCH OF CHRIST IN THE PHILIPPINES North Luzon Jurisdiction September 10, 2017 Children's Sunday


A Aniaman nga lapped wenno saan a pulos a mabigbig iti naaramidanda, dagiti babbai ket agbirok ti pamuspusan nga pagimbagan iti pamilyada, gagayyem ken iti komunidad. Uray iti listaan ti pakaisturyaan ket nababa maar-aramidanda panagministro dagiti kristiano, iti siensia ken dadduma pay a pagsapulan. Inikkan iti Dios dagiti babbai iti kalidad a saraken kinaliday iti lubong, babaen iti panangliwliwa kadagiti matmatay iti naturay a nacion. iti panagkitada kadagiti babbai, dakkel iti iti edukasyon, medisina, politika, iti wagas ti pannakapaimbag ti Ni Dr. Catherine Hamlin ket maysa a naindaklan a ihemplo. maawawagan nga obstetrician- gynecologist nga nagapu idiay Australia mangipatakder iti skewelaan iti midwifery idiay Addis Ababa idi 1950. Nagipaayda iti wagas iti operasyon a mangiserra iti sugat dagiti agrigrigat a babbai iti sakit nga fistula gapu iti panaganakda ken nangipatakderda pay iti Addis Ababa Fistula Hospital, daytoy ket agmaymaysa nga ospital nga iti kangrunaan a panggepna ket agasan iti kastoy a kondisyon. Isuna ken iti asawana ket doktor a a napan idiay Ethiopia tapnu Intultuloy ni Dr. Catherine iti trabahona uray pay iti kalpasan ti panakatay ni asawana idi 1993. Iti trabahona ket adu iti nabalbaliwan ti biagna, nasurok nga 50,000 a babbai ken pakalaglagipanda a medical center nga addaan iti 550 nga staff, ken rehabilitation center, Hamlin College of Midwives, ken 34 nga health center. Ita ni Dr. Hamlin ket 92 iti tawen na. iti pamilyada ket nangipatakderda iti Maysa a pakalaglagipan iti ihemplo ni Dr. Hamlin nga mangipalagip kadatayo iti wagas ti Dios nga mangaramat kadagiti babbai. Iti pananglagip tayo iti International Women's Day ikararagantayo dagiti adu a babbai nga agtultuloyda a tumulong ken mangpaimbag kadagiti adu a biag. Ikararagtayo nga iti miembro iti pamilya ken dagiti lider ket makapabileg pay kadagiti babbalasitang ken babbai nga natured a mausar da dagiti talento da, sirib, ken dagiti pagay-ayo da nga aramiden nga inted ti Dios. inton March 8, agrambaktayo ken Maiwarwaragawag ti Women of Hope iti nasurok 65 nga linguahe. Daytoy nga binulan nga panagkararag ket maiwarnak iti 85 nga linguahe. PRAYER CALENDAR MARSO 2017 Ikararagan tayo: PROJECT HANNAH ibangon da dagiti babbai ken ubbing ken allukuyenda dagiti opisyal nga tiliwenda ken kaswanda dagiti abusado. Marso 1. Dagiti mangidadaulo iti lubong, kapilya, kumunidad a pabilegen dagiti babbai nga gaw-aten iti kangatuan a kabaelan ken makarit nga agbalin nga artists, athletes, business musicians, nurses, politicians, teachers, ken asawa nga mangpaimbag iti biag dagiti dadduma a tattao ken mangdayaw iti Dios iti amin nga aramidenda. Marso 7. Dagiti babbai kadagiti organisasyon nga addaan tured a makitartrabaho kadagiti liders iti lubong ken iti lokal tapno mangted iti namnama ken napinpintas a masakbayan dagiti biktima exploitation, ken dadduma pay a klase iti kinaranggas leaders, doctors, mothers, iti pannakatagabo, sexual Marso 2. Iti proteksyon, panangidalan, ken bendisyon kadagiti ginasot a trabahador ken volunteers iti TWR Women of Hope iti intero a lubong a sumangsango iti adu nga karit kas panangdanunda kadagiti babbai nga agkasapulan iti gayyem ken ayat iti Dios. International Women's Day Iti Marso 8. mapaspasamak iti intero a lubong kas panagrambakda iti naindaklan a cultural, economic, political, religious, ken social accomplishments dagiti babbai Ikararagtayo nga adu iti maallukoy nga tumulong kadagiti babbai nga agtarigagay nga agaramid iti positibo a banag nga mangbaliw sadiay uneg ti pagtaengan ken kumunidad a iti historia. Marso 3. Anus para kadagiti rinibo a babbai iti ginasot a grupo ti TWR Women of Hope nga mangikarkararag idiay Africa, America, Asia, ken Europe nga nangawat iti panangayab ti Dios kadakuada nga Ikararagtayo dagiti agipatpatarus iti binulan a prayer requests iti surok 85 a linguahe ken dagiti agiwarwaras kadagitoy kadagiti babbai iti 125 a nacion tapno mabalin da ti agmaymaysa nga agkarkararag a maipaay pakaytan-okan iti Dios. Marso 9. Dagiti midwives a maaddaan iti umanay a kabaelan ken edukasyon a mangtaripato kadagiti babbai nga agan-anak. Ikararagtayo dagiti kristiano a babbai a tumultulong iti kasapulan a pinansiyal dagiti agrigrigat iti sakit a fistulas, prolapsed uteruses, ken iti kasapulan a pannakaopera dagiti babbai a nakugit. agkararag. iti Marso 10. Dagiti kristiano a babbai nga agtartrabaho kadagit klinika ken ospital nga marigritan iti kinakurang iti mausar ken kurang nga trabahador a mangsabet iti adu a kasapulan dagiti agsakit ken awanan iti kabaelan. Marso 4. agpatpatarus kadagiti agar-aramid iti program a TWR Women of Hope iti 70 a linguahe. Ikararagtayo nga dagitoy a programa ket agtultuloy nga mangpabileg kadagiti babbai nga naawanan iti namnama, mangpatibker kadagiti nakapsot, mangbangon kadagiti natnag, a mangkarit kadagiti nasalun-at, mangtulong kadagiti agkasapulan iti tulong, mang inspirar kadagiti dumdumngeg a makipagna kenni Apo Dios, ken mangpalagip kadagiti naisalumina a namati iti Dios nga isuna ket saan nga agmaymaysa. Dagiti babbai nga agpurpursigi nga scripts, agrekrecord, ken Marso 11. Dagiti babbai nga adda iti business offices a marangranggasan, saan a marisrespeto ken saan a maipappaay iti umno a sweldo da. Ikararag tayo ng dagiti lallaki ken babbai a supervisor, managers, ken dagiti akinkukua iti business ket mangipakita iti respeto kadagiti babbai nga agtartarabaho kadakuada. Marso 12. Dagiti babbai nga mangidaldalan, agisursuro, Marso 5. Dagiti babbai nga napan iti sabali a nacion, iti ken dagiti lider iti edukasyon nga respetaren da dagiti sulinek a lugar, iti ciudad nga napno iti tattao, ken babbai nga estudyante ken ikkan da dagiti estudyante iti nakabutbuteng nga slums nga mailukat kuma kadakwada iti pakinakem nga pigsa iti panagtrabaho kadagiti klinika, kadagiti eskuwelaan, kadakuada a responsibilidad. kapkapilya, kadagiti pagnanaedan dagiti refugee, ken dadduma pay nga kasapulan marigrigat. lippasen dagiti naipaima iti institusyon a mangsabsabet Marso 13. Dagiti babai nga kasali iti engineering, mathematics, scientific research, ken dadduma pay nga propisyon a masansan a para laeng kadagiti lallaki. Ikararagtayo nga maaddaanda iti talek a mangusar iti panunot nga inpaay iti Dios. iti kaadduan wenno dagiti nailasin a Marso 6. Dagiti babbai nga agtartrabaho kadagiti opisina iti gobyerno ken lugar dagiti mangidadaulo kadagiti kumunidad da. Ikararagtayo nga depensaanda ken
PEBRERO 2017 PANANGIKARARAG KADAGITI BABBAI NGA TUMULTULONG KADAGITI AGKASAPULAN Marso 14. Dagiti babbalasitang nga makasarakda iti ihimplo kadagiti adu a kristiano nga addaan dignidad, biag a nakasentro pagtuladan ket mangallukoy kadagiti babbalasitang a respetoenda iti bagida babaen iti isusuotda, iti tignayda, ken iti panangtratoda iti sabali a tao. iti Dios. Ikararagtayo nga dagitoy nga Marso 23. Dagiti babbai nga agtartrabaho a nalaing tapno makaipaay iti nalinis a danun tapno maliklikan iti sakit ken iti ipapatay iti miembro iti pamilyada ken iti kumunidad, iti kasta ket maiallukoy iti nasalun-at a panagbiag nga makaitan-ok iti Dios. Marso 24. Iti sireb ken proteksyon iti Apo para kadagiti babbai nga natured a mangbisbisita kadagiti refugee camps tapno ipakaamoda iti maipapan kenni Hesus ken awisenda ida nga agdengngeg kadagiti programa iti radio iti TWR. Marso 15. Dagiti babbai nga agladladingit gapu iti ipapatay iti nagannak da, asawa, annak. wenno iti miembro iti pamilya a maammoanda iti talna nga naggapu laeng iti Dios. Ikararagtayo a tulungan ida iti Dios nga mapagballigianda iti aldaw ken makitada iti aramiden iti Dios iti sumaruno nga al-aldaw. Marso 25. Dagiti babai, nataengan ken ubbing nga maammoanda iti pundo a kinasiasinoda kenni Kristo ken iti pategda iti pamilyada, kapilya ken iti kumunidad. Marso 19. Dagiti babbai nga mangipapaay iti kawes, medical care, school fees, wenno iti pagnaedan dagiti ulila. Ikararagtayo dagiti babbalasitang nga mangtultulong kadagiti apongda a mangtartaripato kadagiti kakabsat nga ubbing wenno isuna mismo iti agaw-awir kadagiti kakabsat na. Marso 16. Dagiti Amma, asawa a lallaki, kabsat a lalaki ken iti tunggal lalaki a mapanunotda nga iti tumunggal maysa ket mapukaw ken iti kumunidad ket saan nga agrang-ay no dagiti babbai ken babablasitang ket saan nga maikkan iti gundaway nga magaw-at da dagiti kangatwan a kabaelan da ken usaren da dagiti sagot ken kaykayat da nga aramiden nga inpaay iti Dios. Marso 26. Dagiti babbai, ubbing ken nataengan a saan nga umanamong iti panangadipen iti witchcraft, ancestor worship, ken iti saan nga umno a sursuro iti relihiyon ket tatta sumorsurot kenni Kristo. Kaaduan ket mailaksid iti pamilyada ken kaadduan ket agbibiag da iti buteng. Ikararagtayo nga mapadasanda iti bileg iti Spiritu Santo kas panagsakripisyoda nga maipaay iti Dios ken mannubbotda nga pagrukrukbabanda ken ay-ayatenda. Marso 20. Dagiti balo ken napanawan nga asawa nga agpurpursige nga agtrabaho tapno maipaayna iti kasapulan iti pamilyana. "v3Ocomenyo dagiti napanglaw ken ul-ulila: aramidenyo ti kinalinteg cadagiti naladingit ken nacurapay. v4Subbotenyo dagiti napanglaw ken macasapul: ispalenyo ida iti ima dagiti managdacdakes" (Psalm 82:3-4). Marso 17. Dagiti babbai nga saan a nakaadal nga agbasa wenno agsurat. Dawatentayo iti Dios a tulungan na ida a matarusan da nga ay-ayaten na ida, nga adda plano iti Dios kadakuada, ken kayat iti Dios nga usaren iti talento ken laingda a maipaay iti pakaidaydayawn na. Kaadduan nga oral learners (dagiti saan a makabasa ken makasurat a makaadadal da babaen iti panagdengeg) ket addaan iti iti adu nga nakaskasdaaw a kababalin nga agisaulo inpormasyon wenno addaanda iti nakaskasdaaw nga talento nga makatulong iti sabali a tao. Marso 27. Dagiti babbai nga iti riknada ket saan ida nga awaten iti kapilyada gapu ta dagiti babbai ket mailaksid iti menisteryo. Ikararatayo nga agtalinaedda a natulnog iti panangayab iti Dios kadakuada uray no saanda a maala iti titulo wenno saanda a bigbigen ida a kas iti panangbigbig- da kadagiti lallaki. Marso 21. Dagiti TWR Women of Hope teams nga agpaspasyar ken mangisursuro kadagiti babbai idiay pagbaludan idiay Angola. Albania, Brazil, Cambodia, the Democratic Republic of Congo, Ethiopia, Ghana, Indonesia, Ivory Coast, Kenya, Liberia, Nepal, Paraguay, Portugal, South Africa, Tanzania, Thailand, ken dadduma pay a nacion. Marso 28. Dagiti babbai a kristiano a mangtartaripato kadagiti sabali ken nakalukat iti balayda kadakuada nga awan iti ur-urayenda a sukat. Ikararagtayo nga iti Apo iti mangisabet ti kasapulanda ken iti pamilyada. Marso 29. Kadagidiay nga mangisalsalbar iti ubbing a nausar a balangkantis. Ikararagtayo nga maaddaanda iti natalged a pagnaedan tapno umimbag, agnaed, ken makaadalda ngiwatmo nga iservim iti umel, iti pacaringgoran dagiti amin a mapaspasia. Luctam ta ngiwatmo, mangocomca a sililinteg, ken salimetmetam ti kinajusticia cadagiti napanglaw ken nacurapay (Proverbio 31:8-9). iti maipapan iti Dios. "Lucatam ta Marso 30. Dagiti babbai nga gayyem ken mangtultulong kadagiti agpanpanunot nga agpaikkat iti sikog. Adu a idurduron dagiti miyembro babbai boyfriend, wenno dagiti opisyal dadduma nga pelyenda iti agpaikkat iti sikog ta iti ammuda ti maladaga ket maysa laeng a lasag. ti iti pamilya, iti kumunidad, ken Marso 31. Dagiti babbai a mapadasanda iti pudno a rag-o iti panagdayaw iti Dios uray iti tengnga iti sakit ken panagdanag. Ikararagtayo met dagiti babbai nga agtutuok wenno maaw-awanan iti namnama nga saandan maala iti agkararag. Email: twrphilippines@twr.org Marso 18. Iti proteksyon dagiti babbai a tumultulong kadagiti maab-abuso iti uneg iti pagtaenganda. Ikararagtayo nga arestoen ken dusaen iti autoridad dagiti abusado a mangpadas nga mangibaga iti naranggas a sasao, wenno pannakarames a rason dagitoy a babbai nga abiag nga addaan buteng ken pakababainan. Marso 22. Adu pay kuma a babbai, nataengan ken ubbing ti addaan tured nga agsao ken agaramid iti akbang para iti nasaysayaat a banagbiag. Dadduma a kultura saanda nga bigbigen iti opinyon dagiti babbai, ket iti pamilya iti lalaki ti agaramid panagbiag dagiti babbai. iti desisyon a mangtengngel iti inaldaw a Facebook: TWR Phils PROJECT HANNAH P.O. BOX 332 BAGUIO CITY (074) 424 1262


United States Environmental Protection Agency Office of Prevention, Pesticides, and Toxic Substances (H7506C) EPA 305-B-06-010 (Ilocano) (H7506C) (Ilocano) Protect Yourself from Pesticides- Guide for Agricultural Workers (Ilocano) Salaknibam ta Bagim kadagiti Pagpatay iti Agdadel iti Mula (Pesticides) Pagsurotan dagiti Agtrabaho kadagiti Pagmulmulaan
.\ .~ ~ .. The Environmental Protection Agency. revised the Worker l'roK>etJon !:ltandord fora~ricultural .1 199" Til" revised Worker Protection Standard reqUires th,1t a~ncultural workers be A .. , pesttct<..1es tn ugu5 given trnining in basic pesticide satety. -· .... _· l'rotcct Yuurscl(from l'esticid<'s: Cuid1• ti>r !lgricultural Worker.; was developed b\' the Erwironmcntal . Protection Ag~ncv; it presents all of the information required for training ~nder the W<>rker Protection ~tJndard. Some States and Tribes have additional requirements for pest1crde satctv trammg lor , gricultural workers. Contact the State or Tribal agencv rcspon~ible for pesticide entorcement m your 1 area to obtain information needed to comply with all State or Tnbal trammg rcqlllremcnts. There Jre other materials about the Worker Protection Standard that arc being devclop<.>d by EPA. They indude a safetv poster, a handbook on pesticide safety for pesticide handlers. ,md a m<mual for 1gricultural cmployt· 1·s. For more intormation ubout safety tr;.tininJ.; and ~1bout lht• rt•VJscd Workt.•r Protection Standard. contact , Occupational Safety Branch !H7>06Cl Office l'f Pe~tiddc Programs U.S. Envi.mnmcnt.JI Prott..'Ction Agtmcy 401 M Strct•t. S.W. \V,>shingtun. U.C. 20.Jh0 <~03l 10'-7nnn Tl Abensia A Mangsalalwib Iti Agiawlaw (The Environmental Protection Agency) binaliwanna ti Pagn.d<odan ti Panna~asalaknib ti Agtrabaho (Worker Protection Standard) para iti pagpatay kadagiti agdadael iti mula (agricultural pesticides) idi Agosto 1992. Ti nabaliwan a Pannakasalaknib dagiti Agtrabaho sapulenna ti pannakasanay dagiti agtrabaho iti pagmulmulaan kadagiti kangrunaan a pannakasalaknib ill panagaramat ill pagpatay kadagiti agdadael iti mula. Salaknibam ta Bagim iti Pagpatay kadagiti agdadael ill Mula: 1i Pagsurowa dagitl Agtrabaho kadagitl PagmuimuiaaD pinasayaat ti Ahensia A Mangsalaknib Iti Aglawlaw; itedna ti amiD a pakaammo a kasapulan iti panagsanay iti babaen ti Pagsurotan iti Pannakasalaknib dagiti Agtrabaho. Sumagmamano nga Estado ken Tribo ti addaan mninayon a kasapulan iti panagsanay iti pannakasalaknib dagiti agtrabaho iti pagpatay kadagiti agdadael iti mula. Umasideg kayo iti Ahensia ti Estado wenno Tribo nga agrebbeng iti pannakaipatungpal dagiti annuroten maipapan iti pagpatay kadagiti agdadael iti mula dita lugaryo tapno maalayo ti inponnasion a kasapulan iti pannakatungpal ti panagsanay a kasapulan ti amiD nga Estado ken Tribo. Adds sabali a pagbasaan maipanggep iti Pagrukodan lti Pannakasalaknib Dagiti Agtrabaho a madama nga araramiden ti EPA. Mairaman kadagitoy ti paskin ti pannakasalaknib (safety poster), libro maipanggep iti pannakasalalcnib iti pagpatay kadagiti agdadael iii mula nga agpaay kadagiti agigiggem kadagitoy, ken pagbasaan (manual) nga agpaay kadagiti agpatrabaho kadagiti pagmulaan. lti adadu pay nga inponnasion maipanggep iti panagsanay iti pannakasalalcnib ken maipanggep iti nabaliwan a Pagrukodan Ti Pannakasalaknib dagiti Agtrabaho, asitgan ti Ocoupational Safety Branch (H7506C) Office of Pesticide Programs U.S. Environmental Protection Agency 401 M Street, S.W. Washington, D.C. 20460 (703) 305-7666 Project Coordinator Coordinador del Proyecto fnhn Le.th~·. EPJ\
Pesticide Safety . Salaknib Iti Pagpatay Iti Agdadael Iti Mula Pesticides help control pests, but they can also hurt-even kill-people. Pesticide-,; control pests such as insects and weeds. Pesticides can also hurt_,ven kill people. The law helps protect you from pesticide poisoning. You can also help protect yourself. Dagitoy a Pagpatay Kadagiti Agdadael lti Mula makatulong a manglapped kadagitoy nga agdadael Itt mula. . ngem makadangran mabaUn pay a makapatay-iti tao. Oagitoy a pagpatay kadagiti agdadael iti mula malapdanna dagiti agdadael iti mula a kas kadagiti igges ken ruot Dagitoy a pagpatay kadagiti agdadael iti mula mabaliri. pny a makadangran--uray pay linteg makatulong a mangsalaknib kenka iti daytoy makasabidong a pagpatay iti agdadacl iti mula. Makatulongka met a mangsalaknib ita bagim. .makapatay--iti tao. Ti 1
1 11	learn how to protect yourself. If you don't ·understand, ask for help. If pesticides are used where you work, your boss must make sure you are trained in pesticide saiety. This book has iacts about pesticide safety. If you do not understand this book or your safety training, ask for help. Sunuroem a salalcnlhu ta bagim. osaanmo a maawatu agdawatka I tuloug. ti pagpatay! lcadagiti 0 maaramal ~dadael iti mula iti pagtrabahoam, tasapul nga ikagumaan ti mangim•tm iti JOSS) annakasalaknib kadagiti pagpatay iti ~dadael iti mula. ti pannakasanaymo lcadagiti •aytoy a inapudno iti aunakasalaknib iti pagpatay lcadagiti ~ iti mula No saanmo a taawatan daytoy a libro wenno ti annaknsanaymo iti pannakasalaknib, gdawatka iti tulong. libro naglaun maipanggep 2 Pesticide safety
Salaknib Iti Pagpatay Iti Agdadael Iti Mula
How Can You ProtectYourself from Pesticides? (asano Ti Panangsalaknibmo Ita Bagim Iti Pagpatay Kadagiti Addadael Iti Mula? ~ 11 Wear clothes that cover your skin. You should wear dean work clothes each day that will cover your skin: Long pants. A long-sleeved shirt. Shoes and socks ... ·... : • Agaruatka ld lupot a mangkalub · Ita kudilmo. Agarualka lupot a : pagttababo a mMgi<.alub ita kudilmo iti : illaldaw: iti nadalus a : + Atiddug a pantalon. : + Atiddug ti imana a lupot (shirt) . .I J : + Sapatos ken inedias. 3
2 1111	At work, look for soap and water. . ·\t work. vou must be provided with soap. water.•md towels if the .1rcas where vou work have had pesticidt.>s applied in at least the last 30 days. Pesticides dry on crops as a powder-this powder is the residue. A residue· can remain on a crop many days after spraying. • Idlay pagtnbahoan, aramatem ti sabon ken danum ldiay a mailckaoka iti sabon. danum, ken pagplllUIS no ti Iugar a pagtrabahoan iti pagpatay kadagiti nagaramatda agdadael iti mula iti uneg ti napalabas a 30 aldaw. Ti pagpatay kadagiti agdadael iti mula agmaga kadagiti mula (crops) a kasla pulb<is-daytoy a pulb<is isu ti pakatda (residue). Ti pakatda agbati iti mula iti adu nga aldaw kalpasan ti panagpasuyot (spraying). pagtrabab.oan. masaplll 4 How can you protect yourself from pesticides? Kasano ti panangsalaknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? ~HWATER_ AGUAPAM LAVARSE
·How can you protect yourself from pesticides? Kasano ti panangsalaknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? 2 Wash your hands and face before you eat, drink, smoke, or chew gum or tobacco. Your hands and fiicc may get pesticides on them. Bugoam dagitl Imam ken rupam a mugan, Jakbay uminum. agtabako, wenno agngalngal iti nuamit a goma (chewing gum) wenno tabako. Mabalin nga adda ti pagpatay kadagit
• agdadacl iti mula kadagiti imam ken rupam. 5
2 . ,... 11	Wash your hands before using the toilet at work. llugoam dlllgiti Imam sakbay nga aramatem ill pagtrabal!.oam. lwlilia ti 6 How can you protect yourself from pesticides? · Kasano ti panangsalliknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula?
How can you protect yourself. from pesticides? Kasano ti panangsalak:nibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? Stay out of areas where pesticides are being applied. If pesticides drift to where you are working, get out! It is against the law for anyone to apply pesticides in an area where you are working, or to let pesticides drift onto you. * Adaywam a aalataramatau daptl pagpatay kadagitl agdadael Ill mula. No malpayag•o (drift) dagitl pagpatay !wlagill agdadaelltl mula ill yanmo aga agtrabaho, umadayokal dagitl Iugar Maisupiat iti linteg iti panagaramat ti iti siasillo man. kadagiti pagpatay agdadael iti mula iti Iugar a madama a ti .pagtrilbahoam. pamtakaipl1lubos a maipayagso kenka t: pagpatay kadagiti agdadael iti mula. wenno 7
111	If you see this sign, or ones like it, keep out! This sign means that pesticides are in the .trea. You must have special training and protection to go into the area ... ·... • No maldtam daytoy 11 pllkdaar, wenno dagiti kaplld•na, umadayok.a! Daytoy a pakdaar ibagaoa nga adda dagiti pagpatay kadagiti agdadael iti mula iti dayta a Iugar. Masapul ti nejsangsangayan a pan•pmay ken pann•kasalalalib tapno m•kapanh iti dayta a Iugar. \ 8 ~) .How can you protect yourself from pesticides? c. Como puede protegerse de los pesticidas? ·. ~\"141A.. --~\'w { \ .
. ' How can you protect yourself from pesticides? <.Como puede protegerse de los pesticidas? 2 Stay out of areas your boss tells you not to enter•.. Even if no sign is posted. Saaaka a mapan kadaglti Iugar nga lbaga tl maagimaton a saanmo a mahalia a papaaan. •• Uray no awan ti pakdaar a naipaskin. 9
11	Never take pesticides or pesticide containers home from work. They are not safe for use around the home. Id kaanoman saanka nga agiyawid iti pagpatay kadagiti makadadael iti mula wenno nagawangan manipud ldlay trabahom. Saanda a nasayaat a maararnat iti axubayan. 10 How can you protect yourself from pesticides? · Kasano ti panangsalaknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula?
How can you protect yourself from pesticides? Kasano ti panangsalaknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? 2 Keep children away from areas where pesticides might be. i\t home. keep . pesticides away from children . s - a paasitgen dagiti ubbin kada11iti Iugar a mabalin nga add. dagiti pagpatay iti agdadael i: mula. lti balay, yadayom dagiti pagpatay i agcladacl iti mula kadagiti ubbing. 11
2 11	After work each day, wash your whole body, including your hair.· Use plentv of soap and water. Then put on clean clothes. Kalpasan ti trabaho ill tunggal aldaw, digusem ta bagim, agraman buok. Agusarka iti adu a sabon ken danum. Kalpasama agaruatka iti nadalus a lupot 12 .l;!ow can you protect yourself from pesticides? Kasano ti panangsal;!.knibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? /; · I
How can you protect yourself from pesticides? Kasano ti panangsaiaknibmo ita bagim iti pagpatay kadagiti addadael iti mula? 2 Keep dirty'work clothes away from non-work clothes and from the family laundry. Pesticides may get on your clothes at work. Wash your work clothes, including your cotton gloves befnre using them again. Yadayom dagltllmuanno a lupot kadagitl sua a pagtrabaho a lupotmo km dagitl malahaan a lupot tl pamilla. Mabalin. a naikkan iti pagparay iti agdadael iti mula dagiti lupouno nga agtrabaho. Labaam dagiti aruatcn nga agtrabaho. agraman dagiti guantes sakbay nga usarein manen. 13
11 Pesticides are applied in different ways: Liquids or sprays. Powders or granules. Gases. Pesticides may be in many places. PestiCides may be o: plants and on the soil. Often you can't tell pesticides are there. Dagiti pagpatay ill agdadael Ill mula aggigjdlat li pannakaaramatda: + Nedamnm (liquids) wenno pagpasuyot (sprays). . + Pulbos wamonan.unnJil'lCk (pnules). + Alibwtgubong (gases). Dagiti pagpatay iti agdadael iti mula mabalin nga addacla iti adu a Iugar. Dagiti pagpatay iti agadael iti mula mabalin nga adda kadagiti mula lcen iti daga. Masansan a saan a maibaga nga adda dagiti pagpatay iti agdadacl iti mula. 14 Where Are Pesticides? . · Sadino Ti Ayan Dagiti Pagpatay Iti Agdadael Iti Mula?
Where are pi!Sticides? Sadino ti ayan dagiti pagpatay iti agdadael iti mula? ) r r . ;:--· .----.. . )~ . '....,_ ~ PESTICIDES IN IRRIGATION WATER ( I / I 3 Pesticides may be in irrigation water and on irrigation equipment. Dagitl pagpatay Ill agdadael iti mula mabalia uga adda ill duum ti (lrrigatlou) keu dagiti puayak allkameu iti pauagpasayak. (eqaipmeat) 15
3 a Pesticides may be in storage areas and in places where pesticides are mixed and loaded. Dagiti pagpatay iti agdadael iti : mula mabalin nga addada iti Iugar a · pagidulinan ken ayan ti pagilaokan · ken pagikargaao kadagiti pagpatay : iii agdadael itl mula. 16 Where are pesticides? . Sadino ti ayan dagiti pagpatay iti agdadae! iti mula?
.. 3 Where are pesticides? Sadino ti ayan dagiti pagpatay iti agdadael iti mula? Sometimes pesticides drift from where they are being applied. No dadduma dagiti pagpatay iti iti mula maipayagso agdadael a manipud pakaararamatanda. Iugar ill v. 'i II I Move Away! jAh~jese! 17 .59-663 0 - 93 - 2
How Can Pesticides Hurt You? · Kasano Ti Pannakadangranmo Kadagiti Pagpatay Iti Agdael Iti Mula? 11 Pesticides can hurt you if: rhcy gt..•t on your skin. You brei'! the them. You swallow them. Workers arc hurt most often bv getting pesticides on their skin. Madangnmka kadagitl pagpatay ttl agdadael it! mula no: + Maidelcketda iti kudilmo. + Mak.&pan ka<iagiti matam. + Malangabmo. . ,.~ ... ···~· .. .: .. ., '"•)/,,...~ ·• , ., 'I . + Matilmonmo. ti : Kaaduanna pannakadangran dagiti .~gtrab~ : babaen ti pannakaidelcket tU kudilda . daytoy pagpatay iti agdadael iti mula. a masansan I r-7~'~· '''///'..... ' . . ~- ' ' . . ,, " . ', ' . ... . ~ , . '·, 'J/•, . ... 18
.	. How can pesticides hurt you? Kasano ti pannakadangranmo kadagiti pagpatay iti agdael it mula? :· ~ .:\\\\ ,..... "...': .. ·.. 0 • • • • • ( 4 Pesticides may hurt you right away. If pesticides )l;et on or in you. they may make you sick right awav, ~r hours later. Maballo a dagus a madaograoka kadagiti pagpatay IIi agdadael iti mula. No ti pagpatay iii agdadael iti mula ita bagim wenno ket maidckket maipaunegmo, a pagsakiteonaka a madagdagus, wenno kalpasao sumagmamaoo oga oras. mabalio 19
4 11	Pesticides may cause skin · rashes or hurt your nose, throat, or eyes. Dagiti pagpatay iii agdadael iti mula mabalin iii panaggagatel (skin rashes) wenao panagsakit ti agoog, karabukob, wenno dagili mata. · a mangted 20 How can pesticides hurt you? ' Kasano tf pannakadangranmo kadagiti pagpatay iti agdael it mula? { \
' How can pesticides hurt you? Kasano ti pannakadangranmo kadagiti pagpatay iti agdael it mula? Sweaty/ Agkalingetan Throwing up/ Agbakuar Tired/Nabanbannog Muscle pains and cramps! HeadacheJ Sakit ti Ulo Dizziness/ Maululaw Nautut alaslasag : ·ken agbetteg 4 11 Pesticides can make you feel sick in different ways. Mabalin a pagsakitennak.a dagiti pagpatay itl agdadael iii mula iti nadUIIIaduma a wagu. 21
4 11111 Other signs of pesticide poisoning are: Drooling. Trouble breathing. e Very small pupils of your eyes. Dadduma pay a pagilasillu II · p•nnakaoabidong it! pal!l'atay ill : agdadael iii mula !au dagituy: + Agkatkatay. + Marigatlln nga umanges. + Bumassit dagiti tao-tao dagiti mala. 22 How can pesticides hurt you? , Kasano ti pannaka~granmo kadagiti pagpatay iti agdael it mula?
How can pesticides hurt you? Kasano ti pannakadangranmo kadagiti pagpatay ltl agdael it mula? 4 Pesticides may harm some people more than others. Dacitl pagpatay iti agdadael iti mula mabalin . nga adadda a . makadaagraa iti sumagmamano a tao ugem ti dadduma. --··-- -··- personas mas que a otras. 23
11 Getting pesticides on or in you may have effects after months or years have passed. Delayed effects may be cancer, or harm to your kidneys, liver, or nervous sy~tem. Another delayed effect may be birth defects, if pregnant women are exposed to pesticides ... ·... Tl lsuamay tl pannakaidek.ket wenno it! . pagpatay	itl mula ill agdadael maballn a mapasamak kalpuaa li adu a bulan weano tawen. Ti naladiadaw nga isasamay mabalin a canser. wenno pannakadangran dagiti bekkel. dalem. wenno ti wnos ti utek ken daddwna a pasetna (netVOus system). pannakalpaunegmo Ti sabali pay a naladladaw nga isasamay mabalin nga ti maladaga (birth defects), no dagiti masikug a babai maiyasideg kadagili pagpatay iti agdadael iti mula. iti pannakadangran 24 How can pesticlcles hurt you? Kasano ti pannakadangranmo kadagiti pagpatay iti agdael it mula? ' ' . ,.
'	What HYou Get Sick at Work? Ania Ngaruden No Agsakitka lti Pagtrabahoam? .~~ ~ ~.:r--g PESllCIDES! ' Medical help is listed on or near a pesticide safety poster at your work. Make sure vou know where this and the nearest phone are. Nallbta dagiti makatulong iti pannakaagu iti rabaw wenno uldq tl pukiD maipapan iti p•anake•alakalb Ul pagpatay iii qdadael ill pactrabahoam. mula Ill Masapul nga ammnem ti yaa daytoy keG ti keesitgan atelepono. aviso ~ ;Jt!'ero) sobre seQ,Jridad en el uso de pesticidas. 25
5 1111	If you or someone else gets sick while working, tell your boss right away. Your boss must make sure you get to medical help if you think you've b~-en poisoned at work by pesticides. No agsaldtka weaao tl slasino maa kabayat.aa tl paaagtrabaho, ibagam Itt maagimatoa (boss). 11 madagdagas Ti D!8!!gttnalm masapul nga ipannaka a dagus no naamamaem a nasabidonganlca iti pai!Patay kadagiti agdadael iti mula idiay pagttabahoam. iti pakaagasam 26 What if you get sick at work? ' Ania ngaruden no agsakitka iti pagtrabahoam? ... "
WJ:!a.!.H. you get sick at work? Ania ngaruden no agsakitka iti pagtrabahoam? I .,, I '	I '"'\" 5 Your boss will provide information about the pesticide. Your boss must give you or your doctor the name and other information about the pesticide that might have made you sick. n auuagimatoa IDponauioll pqpatay Ill agdadaellti mula. aaalpaaggep ltedDa tl IIi n Dllftgima!Dn masapui nga itedna kalka WCDIO ti dcktol:mo ti nagan ken sababa1i pay nga inponnasion llllipapan iti pagpatay iti agdadacl iti lllllaamabalin a mm•gs•kitkenka. 27
Ania Ngaruden N~ Dagiti Pagpatay Iti Agdadael Iti Mula Ket Maidekket Ita Bagun Wenno Mrupaunegmo? 1111	If a pesticide gets on you, get it off right away! 1.	T.1ke otf clothing that has pesticide on it. 2.	Rinse skin right away with water. 3.	Wash with soap and water ns soon as possibk•. No maidekket kellka tlagiti pagpatay ill agdatlael ill mula, lkkatem a madagdagus! I. Uksoben ti lupot a naikkan iti pagpatay iti agdadael iti mula. 2. Bugoan a dagus ti lrudil iti danum. 3. Bugoan iti danum ken sabon iti kabiitan a panawen. FO'· ~ ,. I :j "II 'ilI II II,Lt j '!'' ' ]I" q • I 28 ~ ' -----~~~ ;81~~;;;~ · '
What if pesticides get on or in you? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? . . - - - · ' , •/ •' . . ' . •' . .. / _ 6 1111 If you begin to feel sick or your eyes, skin, or throat hurt, go to a doctor right away. Your boss must make sure you are taken to a clinic or doctor. a • No adda mariknam paaaJ!Diamayo weano agsakit dacftl maum, kudO. wenao karabukob, mapaaka ltl doktor a madagdapa. Masapu1 ti ti mmgimatm p8111181caipanmo iti ldiDilca wenno dokt". nga ikagumaan (boss) 29
Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim weimo maipaunegmo? =· . .·· ·· ···- ·"'-------- II If you or someone else swallows a pesticide, get medical help right away! 1.	Call a poison control center or doctor, or go to the doctor if it's faster. Give the name of the pesticide and the first aid directions from the label. If you can't call for help, or while you wait for help, follow the first aid steps on the label. 1.	Call a poison control center or doctor, or go to the doctor if it's faster. Give the name of the pesticide and the first aid directions from the label. If you can't call for help, or while you wait for help, follow the first aid steps on the label. .~·· 3.	Get to a doctor as soon as possible! Have the name of the pesticide with you. 30
What if pesticides get on or in you? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti muia ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? . ' ,, i • I • q/.f ,,,,. 1/: . . I ~... ·~/'
: ' / . ' ' . /./ ,, ./"' ~/ 6 ti • No makatilmonka wenno iti pagpatay slulno man iti qdadael Ill mula, dagusem ti mapan agpaagas! I. Awagan ti Iugar a rnakaammo maipapan iii sabidong (poison control ti doktor, wenno center) wenno mapanka iti doktor no nadardaras daytoy. ltedmo ti nagan ti pagpatay iti agdadael iti mula ken ti naisurat a SIII'Oiell iti naglaon iti sabidong (firSt aid directions). 2. No saanka a makaawag iti tulong, wenno kabayatan ti panagururaymo iti tuloag. S1liOiem ti naisurat iii n~gienan ti sabidOilg. 3, Mapanka iti doktor iti kabiitan a paawenl ti pqpatay iti mula (pcslicide), llruyogmo iti agdadael ti nagan 31
a:· ~~:.<:· >~:~ ;, _....:,:',"...,;. ··- .-~.:..:.._.: maipaunegmo? What If pesticides Qet on or in vou? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno ~· · - - - _ _-- - 1111	Leave closed areas right away if you start to feel sick or dizzy. If you are working in an enclosed area. like a greenhouse, get to fresh air right away if you begin to feel dizzy or have trouble breathing. • Panawam a dagulli nakarikep a Iugar no marilmam a mugrugika nga agmamayo wenno maululaw. l ' ' No agtrabahoka iii narilcpan a Iugar, lwla iii minuyongan (greenhouse), mapaoka iii pakalangaban iii nadalus nga angin no mangrugika a maulaw wcnno marigatanka nga umangeS. a madagdagua , ., 11 32
.) ) What if pesticides get on or in you? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? 6 If someone gets sick from breathing a pesticide... 1.	Get them to frt>sh air right awav. 2.	Loosen their clothing. 3.	If not breathing, give mouth-to-mouth (CPRl. No agaaldt tl sluino man a maltlepu itl paDDakalangab lti Paa"lltaY ltl makadadael iti milia... I. Ipamo a madagdagus iii yan li lildalus nga angin. 2. P..ukayam li anJRtenda 3. No saan nga umangangcs, aram••em ti panangpasubli iii angcs (mouth-to-mouth--..CPR). 33
Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? ---- ·-··
--~" ----- -  IIIII	If someone passes out in an enclosed area, get help-don't .	I gom.. Never try to rescue someone who has passed out in a greenhouse or other enclosed area unless you have special training ,md breathing equipment. Find someone who can help. No adda siaaino 11111111 a makwbo ld uaeg d aarikp11111 a Iugar, amawagka Ill tuloag-e••nka a samnk! Saanmo a gamden ti liWigiUiong iti siasino man a nakusbo iti uneg ti narikpall a maniyungan (greenhouse) wenno sabali pay a narikpan a Iugar no nagsanayka ken malaksid addaanka iti alikamen a pagangsan. Sumapulka a makatulong. iti makabalin 34
··,~·=-~··c+··- . . . ··---···-···. ·· ~ Wh~!f.~~l<f~:m&.oRor,ln you? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? :;s .. ==•• .. ..... ·~--- - - - · 6 .· ~. .·, Eye damage can happen fast! Rinse your eyes for 15 minutes. If a pesticide gets in your eyes, hold them open and rinse them with a gentle stream of cool water. Rinse for 15 minutes if possible. Then go to a doctor. Alilto a madadaelan tl mata! Bugoaa dagitl matam iti uneg ti 15 mlaufol. No m•ikkan iti pagpatay iti agdadael iti mula, imulagatmo ken paaruyotam iti nalamiis a danwn. Bugoam iti 15 minutos no mabalin. Kalpasanna mapanka iti doktor. 35
6 What if pesticides get on or in you? Ania ngaruden no dagiti pagpatay iti agdadael iti mula ket maidekket ita bagim wenno maipaunegmo? ll Get medical help! In all cas~s oi pcsticid~ poisoning. get medical help as soon as possible ... Map...,kaAgpaagu! CLINIC Iii isu amin a kita ii pannaJcaqbitJong iti pagpatay iti agdadael iti mula. tru!pank.a agpaagas iti kabiitan a panawen. 36 ' '
The Law Helps Protect You! Ti Linteg Tumuong A Mangsalaknib Ken.k:a! PESTICIDE APPLICATION/ APLICAclON DE PESTICIDAS WHERE Ut-u, c~u..e.e.e-c .: t-'¥.-t~L- •.:~·.tr-~~<. WHAT WHEN .. !'/~ ..:.!~?c.ut< OONOTENTERUNTIL e/1~~'~ ' 111	Your boss must tell you about pesticide use at work. Your boss must: W.un vou .tbout areas whe-re p~ticidcs are to be applied .md areas ynu mav not enter. Your boss must post: f"he name uf thl• pesticide. exactly where it was applied. when it was ,1pphed. the restricted cntrv mtcrval. ~1nd when the wnrkers may return to the work area. This information has to be written and posted in a centrallocahon that is easily accessible to all workers, before the pesticid<>s are applied. n mangimaloa (bou) muapul nga lbagana keuka maipanggep ill punakaaramal ill pagpalay ill agdadael ill mula ill pagtrabahoiUI. rnangimaton masapul: nga Ti ipalcdaama kenka ti maipanggep kadagiti Iugar a pakaaramatan dagiti paSPatay kadagiti agdadael iti mula kat dagiti Iugar a saanmo a mabalin a scrkcu. Ti mangimaton masapul: nga ipaskinna ti nagan ti pagpatay iti a~edael iti mula, ti apagisu a Iugar ti ti nakaaramatanna, pannakaaramatna, ti kabayag ti saan a p811118kaserrek. ken no kaano ti mabalin a panagsubli dagiti agtrabaho iti dayta Iugar. Daytoy a pakaanuno masapul a maisurat ken maipaskin iti kangrunaan a Iugar a nalaka a makita dagiti amin nga agtrabaho, kasakbayan a maaramat dagiti pagpatay iti mula.· kaano a iti agdadael 37
111	Your boss must not let you work in some areas. Your boss must not let you work in an area where: o	Pesticides are being applied. e	Or pesticides may drift onto you. After a pesticide is used. you may not enter a field during the Restricted Entrv Interval (REI). The laws set different safety periods or RE!s for different pesticides. n muglmaton muapul a sauna . nga agtrabahoka ltl aumagmamiiDO a Iugar. lpaluboa nga Ti mangimaton masapul a saanna nga ipalubos nga agtrabaholca iti Iugar: + A palcaaranunatan dagiti pagpatay iti agdadael iti mula. + We:ooo maipayagso dagiti pagpatay agdadael iti mula kenka. Iugar a mabalin a iti Kalpasan ti pagpatay iti agdadael iti mula. saamno a mabalin ti sumrek iti pagmulmulllall lcabayatan ti naituding a panawen a maiparit ti sumrek (Restricted Entry Interval-REI). ti paonakaaramal Ti	linteg aggigidiat ti ituyangna a ti naituding a pllllllwen a maiparit ti sumrek kadagiti nadumaduma a pagpatay iti agdadael iti mula. .	pllllllwen a natalged weono nga agpaay 38 The law helps protect you! Ti linteg tumong a mangsalaknib kenka! '	.
.	. .' The law helps protect you! Ti linteg tumong a mangsalaknib kenka! ·-~, i\ ,.., ' ~""""" 7 You must have special training and protection for some jobs. Without extra training and protection. your boss must not let you: Mix. load, apply, or handle pesticides. Work as a flagger. Work in an area where entry is restricted. Muapul nga addaanka iti nailangayan a panagsanay ken pannakasal•kuibmo kadagiti snmagmamano a trababo. No awan ti nainayon a panagsanay ken salaknib, ti mangimaton masapul a saannaka a palubosan: + A maniaglaok, mangikarga, mangaramat, wenno mangiggem kadagiti pagpatay iti agdadael iti mula. + Nga agtrabaho a mangi-wagayway (llagger). + Nga maiparit ti sumrek. agtrabaho iti I ugar a 39
7 11	Your boss must not punish you for trying to follow these rules. .. .. . .. .. .... . . ... .. .. . .. . . . . . . . . . . •n mangimalon keuka saaDDaka a a mabalia itl panaagpadasmo a mangsurot kadagitoy a paglintegaa. dlll&eD 40 The law helps protect you! ' Ti linteg tumong a mangsalaknib kenlca!
..	. Help protect yourself! Tulongam A Salakniban T a Bagim! Know how to protect yourself! Your boss must protect you from pesticides, but your safety is your responsibility, too. ····················· ················· ti no ka.sano • Ammoem panangsalaknibmo ita bagim! Ti mangimaton kenka masapul a salaknibannaka kadagiti pagpatay iti ti iti mula, agdadael pann•k••alaknibmo sika met laeng ti makinrebbeng. ngem /' I	II/, \ 41
tE" ---- ~~:. 111 Remember: Wear clothes that ~over your skin. o Stay out of areas as instructed by your boss. Move away if pesticides drift into the area where you are working. o Wash with soap and water after work and before eating, drinking, smoking, or using the toilet. Your boss must: Give you information about pesticides applied in or near areas where you work. Be sure you are trained in pesticide safety. Provide you with soap, water, and towels. Make sure you get to medical help if you think you've been poisoned at work by pesticides. Provide you with extra training if you work in areas where entry is restricted, work as a flagger, mix, load, apply, or handle pesticides. 42 "' Help protect yourself!' Tulongam a salakniban ta bagim! ,.
~·" .. ' Help protect yourselff Tulongam ~ salak:niban ta bagim! -· ' " • " . 8 Laglagipen: + Agaramatka iti lupot a mangkalub ita kudilmo. + Adaywam dagiti Iugar a kas inbilin ti mangimaton kenka. + Umadayoka no maipayagso dagiti pagpatay iti agdadael iti mula iti Iugar a pagtrabahoam. + Agbuggoka iti danwn ken sabon kalpasan ti trabaho ken kasakbayan ti pannangan. yiinwn. panagtabako, wenno ipapan iti kasilia. Ti mangimaton kenka masapul: + Nga pakaammo ti itedna paon•l<.aaramat maipanggep tU kadagiti pagpatay iti agdadael iti mula iti yan wenno asideg ti Iugar a pagtrabahoam. + ti pennakasenaymo iti panngkasalaknib iti pagpatay iti agdadael iti mula. A pasingkedanna + Nga ikkannaka iti sabon. danum. ken pagp1U18S. + A pasingket!anna ti pannakaagasmo no 1181J11181Dl1etn a nasabidonganka iti pagtrabahoam a maigapu kadagiti pagpatay iti agdadael iti mula. + Nga ti maioayon a panagsanay no agtrabaltoka kadagiti Iugar a maiparit ti sumrek, agtrababo a kas mangi-wagayway, mamaglaok, mangikarga. mangaramat, wenno mangiggem kadagiti pagpatay iti agdadael iti mula. ipaayna 43
. .. . . For more information about the Worker Protection Standard, or if vou have questions or concerns about pesticides. contact the agencv responsible for regulating pesticides in vour area or the EPA Regional Office nearest vou. IIi adadu. pay nga ioponnaaion maipanggep li Pagrukodan ti Pannakasaiaknib li AgU'abaho_ (Worker Protection Standard), wenno adda dagiti saludsod wenno pakaselcnan maipanggep kadagiti pagpatay tU agdadaeltU mula. mapan kayo iii ahensia nga agrebbeng iu pannakalimbeng dagiti pagpatay iti agdadaellU mula IU lugaryo wenno ti opisina ti EPA a kaasitgan kadakayo.
Region 1 IMA, CT. Rl, NH, VT, ME) U.S. Environmental Protection A~encY. Rc);ion i Pesticides and Toxic Substances Branch (APT) I Congress St. Boston, MA 02203 (617) 565·3273 Region 6 (1"X. OK, AR LA. NM) U.S. Environmental Protection Agency. Region o Pesticides and Toxics Branch (nT-P) 1445 Ross Ave. Dallas, TX 75202-2733 (214) 655-7235 Region 2 INY. NJ, PR, VI) U.S. Environmental Protection Agency, Region 2 Pesticides and Toxic Substances Branch ( MS-105) 2890 Woodgridge Ave., Building #10 Edison, NJ 08837-3679 (908) 321-6765 Region 3 CPA, MD, VA, WV, DE) U.5. Environmental Protection Agency, Region 3 Toxics and Pesticides Branch (3AT·30) 841 Chesmut Building Philadelphia, PA 19107 (215) 597-8598 Region 7 (MO. KS, lA. Nlll U.S. Environmental Protection Agency. RL>gion 7 Toxics and Pesticides Branch (TOPE) 726 Minnesota Ave. Kansas City, KS 66101 (913) 551-7020 Region 8 (CO, MT, ND, SO, UT, WY) US. Environmental Protection Agency, Region 8 Toxic Substances Branch (8ART-TS) One Denver Place, Suite 500 99918thSt. Denver, CO 80202-2405 (303) 293-1730 Region 4 (GA. NC, SC. AL, MS, KY. FL. TN) U.S. Environmental Protection Agency, Region 4 Pesticides & Toxic Substances Branch (4-APT-MD) 345 Courtland St., N.E. Atlanta, GA 30365 (-104) 347-5201 Region 9 <CA. NV, AZ, HI, GV) . U.S. Environmental Protection •\gency. Region<~ ·Pesticides and Toxics Branch (A-1) 75 Hawthorne St. San Francisco, CA 94105 (415) 744-1090 Region 5 {IL, Ml, MN, IN, OH, WI) U.S. Environmental Protection Agency, Region 5 Pesticid<>s and Toxic Substances Branch (5SPT) 77 W. jackson Blvd. Chicago, IL 60604 (312) 886-6006 Region 10 (WA,OR, ID, AK) U.S. Environmental Protection Agency, Region 10 Pesti_cides and Toxic Substances Branch (AT-083) 1200 Sixth Ave. Seattle, WA 98191 (206) 553-1918
c: 0 N1 ~ Q. 0 (/)! 0 CI) c: • c: -.s e -.s Ill c >-~ g> "C 0 (J C) ·  .!.:ctn.C ·- > I",.... en cccn..:..cu :::lwc:c:::.3: Cl) ., ' '


FF INANCIAL SS ECTOR FF ORUM P A K D A A R DAGITI PRAKTIKAL NGA PAMMALAGIP TAPNO MAANNADAN DAGITI "FINANCIAL INVESTMENTS" TAYO 1. Amwen a nalaing dagiti "financial products" nga serkan, nangnangruna dagiti "terms and conditions" nga nakasurat iti kontrata. Saan ka nga sumrek iti "financial product" no di mo nga maawatan daytoy ken dagiti "terms and conditions" na. 2. Agalwad kadagiti kari a nangato nga ganansya. Laglagipen nga nangatngato ti risgo ti nangato nga ganansya. Alwadam dagiti "pyramiding" kasta met dagiti mabasbasa iti internet, nga mangsulisog nga agimbitar pay iti ad adu nga "investors" kasukat ti dakdakkel nga ganansya. 3. Siguraduen nga nakarehistro iti Securities and Exchange Commission (SEC) dagiti produkto nga gatangen wenno adda pammalubos ti Insurance Commission (IC) no insurance ti gatangen. Laglagipen nga ti Certificate of Incorporation nga aggapu iti SEC ket saan nga pammaneknek nga nakarehistro iti SEC dagitoy nga "investment products". 4. Amwen ti kompanya nga mangilaklako iti "investment products" ken dagiti tao ti likod daytoy a kompanya. Nu bangko ti aglako ti produkto, biruken ti pammalubos ti Bangko Sentral ng Pilipinas (BSP). 5. Makitransaksyon laeng kadagiti solisitor, ahente wenno broker nga lisensiyado iti SEC, wenno dagiti awtorisado nga empleyado iti bangko. 6. Saan nga nakaseguro dagiti "investment products" iti Philippine Deposit Insurance Corporation. 7. Idulin ken annadan dagiti pruweba dagiti ginatang nga "investment products" kas ti resibo, kontrata, sertipikasyon ti partisipasyon, ken dadduma pay. Para kadagiti sabsabali pay nga impormasyon, mabalin yo nga basaen dagiti nakasurat sadiay website iti BSP SEC ken IC Para kadagiti dadduma pay a saludsod, mabalin yo a kasao dagitoy sumaganad: The Head Financial Consumer Affairs Group, CSSS, Supervision and Examination Sector BANGKO SENTRAL NG PILIPINAS, A. Mabini St., Malate, Manila 1004 E-mail: consumeraffairs@bsp.gov.ph • Tel.No.: 524-7011 local 2584;523-3631 (DL) The Director Corporation Finance Department SECURITIES AND EXCHANGE COMMISSION, SEC Bldg. EDSA, Greenhills, Mandaluyong City E-mail: justina.callangan@sec.gov.ph • Tel. No.: 584-6103 The Head Public Assistance and Information Division INSURANCE COMMISSION, 1071 United Nations Ave., Manila 1000 E-mail: • Tel. No.: 523-8461 to 70 local 103 or 104


1 Timoteo 1:1 i 1 Timoteo 1:9 1 Timoteo 1 Ni Pablo, a maysa nga apostol ni Cristo Jesus, sigun iti bilin ti Dios a Mangisalakantayo ken ni Cristo Jesus a talgedtayo. 2 Kenni Timoteo, a pudno nga anak iti pam- mati: Ti parabur, asi, ken kapia manipud iti Dios Ama ken ni Cristo Jesus nga Apotayo. 3 Kas imbalakadko kenka nga aramidem idi pumanawak nga agpa-Macedonia, agtalinaedka idta Efeso tapno mabilinmo dagiti tattao a saanda nga agisuro iti sabali a doktrina. 4 Ken saanda koma nga ipangag dagiti istoria ken awan patinggana a sarsarita maipanggep kadagiti kapuonan. Pakaigapuan dagitoy ti panagsisinnupiat a saan ket a makatulong iti plano ti Dios, a daytoy ket babaen iti pammati. 5 Ita, ti panggep ti bilin ket ayat manipud iti nadalus a puso, manipud iti naimbag a nakem, ken manipud iti napudno a pammati. 6 Adda dagiti tattao a limmisi iti marka ken immadayo manipud kadagitoy a banbanag ket dagiti minamaag a sarsarita ti sinangoda. 7 Kayatda ti agbalin a mannursuro iti linteg, ibagbagada ngem saanda a maawatan dagiti wenno dagiti ipappapilitda. 8 Ngem ammotayo a ti linteg ket nasayaat no usaren daytoy iti nainkalintegan. 9 Ken ammotayo daytoy, a ti linteg ket saan a naaramid a maipaay iti nalinteg a tao, ngem
1 Timoteo 1:10 ii 1 Timoteo 1:16 agpaay kadagiti awanan linteg ken kadagiti na- sukir a tattao, kadagiti saan a nadiosan a tattao ken dagiti managbasol, kadagiti awan diosna ken kadagiti narugit. Naaramid daytoy a maipaay kadagiti mangapatay kadagiti amma ken innada, kadagiti mammapatay, 10 kadagiti naderrep a kadagiti makikakaidda kadagiti padada a lallaki wenno babbai, kadagiti mangpilit a mangala kadagiti tattao tapno pagbalinenda a tagabu, kadagiti ulbod, kadagiti saan a pudno a saksi, ken kadagiti aniaman a maisupiat iti napudno a sursuro. tattao, 11 Daytoy a pannursuro ket sigun iti nadayag nga ebanghelio ti nasantoan a Dios, nga isu a naitalek kaniak. 12 Agyamanak kenni Cristo Jesus nga Apotayo. Isuna ti nangpapigsa kaniak, gapu ta imbi- langnak a napudno, ken inkabilnak ditoy a panagserbi. 13 Maysaak idi a managtabbaaw, manangi- dadanes ken naranggas a tao. Ngem inawatko ti asi gapu ta nagtignayak a nanengneng iti kinaawan pammati. 14 Ngem ti parabur ti Apotayo, aglupluppias a nabuyugan iti pammati ken ayat nga adda kenni Cristo Jesus. 15 Daytoy a mensahe ket mapagtalkan ken maikari nga awaten ti amin, a ni Cristo Jesus ket immay ditoy lubong a mangisalakan kadagiti managbasol. Siak ti kadaksan kadagitoy. 16 Ngem gapu iti daytoy, naited kaniak ti asi, tapno kaniak, maipakita koma ni Cristo Jesus
1 Timoteo 1:17 iii 1 Timoteo 2:4 ti amin a kinaanus. Inaramidna daytoy a kas pagulidanan dagiti agtalekto kenkuana para iti biag nga agnanayon. 17 Ita, iti agnanayon nga ari, ti saan a matay, saan a makita, ken ti maymaysa laeng a Dios, kenkuana ti dayaw ken gloria iti agnanayon ken awan patinggana. Amen. 18 Ikabilko iti sangoanam daytoy a bilin, Tim- oteo, anakko. Ar-aramidek daytoy kas maiyan- natup iti naipadto maipapan kenka, tapno makipagpasetka koma iti nasayaat a ranget. 19 Aramidem daytoy tapno mabalin a maad- daanka iti pammati ken naimbag a nakem. Saan nga impangag dagiti dadduma a tattao dagitoy ket kasla limneddan, no maipanggep iti pammati. 20 Kas kada Himeneo ken ni Alejandro, nga in- yawatko kenni Satanas tapno masuroanda koma a saan nga agtabbaaw. 2 1 Ngarud umuna iti amin, dawatek a dagiti kiddaw, dagiti kararag, dagiti pannangibabaet ken dagiti panagyaman ket maaramid koma para iti amin a tao, 2 para kadagiti ari ken kadagiti amin nga adda iti turay, tapno agbiagtayo koma a natalna ken naulimek iti amin a kinanadiosan ken kinatak- neng. 3 Nasayaat ken makaay-ayo daytoy iti san- goanan ti Dios a mangisalakantayo. 4 Tarigagayna a ti amin a tao ket maisalakan ken maammoanda ti kinapudno.
1 Timoteo 2:5 iv 1 Timoteo 2:15 5 Ta adda maymaysa a Dios, ken adda may- maysa a mangibabaet para iti Dios ken ti tao, isu ti tao a ni Cristo Jesus. 6 Intedna ti bagina kas subbot para kadagiti amin, a kas ti pammaneknek iti umno a tiempo. 7 Gapu iti daytoy a panggep, siak a mismo, ket nagbalin a mangaskasaba ken apostol. Ibag- bagak ti kinapudno. Saanak nga agul-ulbod. Maysa-ak a manursuro kadagiti Hentil iti pam- mati ken kinapudno. 8 Ngarud, kayatko a dagiti lallaki iti tunggal disso ket agkararag ken agingato koma kadagiti nasantoan nga ima nga awanan panagpungtot ken panagdua-dua. 9 Kasta met, kayatko a dagiti babbai ket kawe- sanda dagiti bagbagida iti umno a kawes, nga addaan kinaemma ken panagteppel. Nasken a saan a nasallapid ti buokda, wenno maaddaan iti balitok, wenno dagiti perlas, wenno nangina a kawes. 10 Kayatko nga agkawesda iti maiyannatup kadagiti babbai a mangipakpakita iti kinana- diosan babaen iti nasayaat nga aramid. 11 Ti babai ket masapul nga agsursuro a naulimek ken iti amin a panagtulnog. 12 Saanko a palubosan a mangisuro ti babai wenno iturayanna ti lalaki, ngem ketdi agbiag iti kinaulimek. 13 Ta immun-una a naparsua ni Adan, kalpasan ket ni Eva. 14 Ken saan a naallilaw ni Adan, ngem ti babai ket naan-anay a naallilaw iti panagbasol. 15 Nupay kasta, maisalakanto isuna babaen
1 Timoteo 3:1 v 1 Timoteo 3:8 iti panangipasngayna kadagiti annak, no agtul- tuloyda iti pammati, iti ayat ken iti pannakadalus nga addaan iti nanakman a panagpanpanunot. 3 1 Daytoy a pagsasao ket mapagtalkan: No tarigagayan ti maysa a tao nga agbalin nga obispo, tartarigagayanna ti nasayaat a trabaho. 2 Ngarud ti obispo ket masapul nga awan ti pakababalawanna. Masapul a maysa laeng ti asawana. Masapul a managparbeng isuna, man- nakaawat, naurnos ken managsangaili. Masapul a kabaelanna ti mangisuro. 3 Masapul a saan a naigamer ti arak, saan a mannakiriri, no di ket naalumamay ken natalna. Masapul a saan a managayat iti kuarta. 4 Masapul a maidalanna a nasayaat ti bukodna a pagtaengan, ken masapul nga agtultulnog kenkuana dagiti annakna nga addaan iti amin a panagraem. 5 Ta no ti tao ket saanna nga ammo nga idalan ti bukodna a pagtaengan, kasano ngarud a maaywananna iti iglesia ti Dios? 6 Masapul a saan isuna a barbaro iti pammati, tapno saan isuna nga agbalin a napalangguad ket agtungpal iti pannakaukom a kas iti diablo. 7 Masapul pay nga addaan isuna iti nasayaat a kagagalad kadagidiay adda iti ruar, tapno saan isuna a matnag iti pannakaibabain ken iti palab- og ti diablo. 8 Kasta met dagiti diakono, masapul a natak- neng, saan a managinkukuna. Masapul a saanda a managinom iti adu nga arak wenno naagum.
1 Timoteo 3:9 vi 1 Timoteo 4:1 9 Masapul a salimetmetanda ti naiparangarang a kinapudno maipanggep iti pammati nga ad- daan iti nadalus a konsiensia. 10 Masapul pay a napalubusanda nga umuna, ket agserbida koma gapu ta awan pakapi- lawanda. 11 Kasta met laeng a dagiti babbai ket masapul a natakneng. Masapul a saanda a mammad- padakes. Masapul a managparbeng ken na- pudnoda iti amin a banbanag. 12 Masapul a dagiti diakono ket maysa laeng ti asawana a babai. Masapul a maidalanda a nasayaat dagiti annak ken bumalayda. 13 Ta dagidiay nasayaat ti panagserbina ket makagun-odda iti nasayaat a kasasaad ken na- talged a sarikedked iti pammati nga adda kenni Cristo Jesus. 14 Isursuratko kenka dagitoy a banbanag ken namnamaek a makaumayak kenka iti mabiit. 15 Ngem no mataktakak, agsuratak tapno maammoam no kasano ti agtignay iti bumalay ti Dios, nga isu ti iglesia ti sibibbiag a Dios, ti adigi ken sarapa ti kinapudno. 16 Ken saan a mailibak a ti naiparangarang a kinapudno ti kinanadiosan ket naindaklan: "Nagparang isuna a silalasag, pinaneknekan ti Espiritu, nakita dagiti anghel, naiwaragawag kadagiti nasion, napati ditoy lubong ken naipan- gato iti gloria." 4 1 Ita, nalawag nga ibagbaga ti Espiritu a kadag- iti maud-udi a tiempo, panawanto dagiti tattao
1 Timoteo 4:2 vii 1 Timoteo 4:10 ti pammati ken ipangagda dagiti manangallilaw nga espiritu ken dagiti sursuro dagiti demonio. 2 babaen iti inuulbod a kinamanaginsisingpet. Mamarkaanto dagiti bukodda a nakem. 3 Paritandanto a makiasawa ken umawat kadagiti taraon a pinarsua ti Dios a maipaay iti panangibingay a mabuyogan iti panagyaman dagiti mamati ken makaammo iti kinapudno. 4 Ta nasayaat ti tunggal banag a pinarsua ti Dios. Awan mailaksid kadagiti laklak-amentayo a nabuyogan ti panagyaman. 5 Ta daytoy ket naidaton babaen iti sao ti Dios ken kararag. 6 No ikabilmo dagitoy a banbanag iti san- goanan dagiti kakabsat, agbalinkanto a nasayaat nga adipen ni Jesu-Cristo. Ta mapappapigsaka babaen iti sasao ti pammati ken babaen iti nasayaat a sursuro a sinurotmo. 7 Ngem saanmo nga awaten dagiti inuulbod nga istoria a pagaayat dagiti babbaket. Ngem ketdi, sanayem ti bagim iti nadiosan a panagbiag. 8 Ta ti panangsanay iti bagi ket bassit laeng ti pakausaranna, ngem ti nadiosan a panagbiag ket adda pakausaranna para iti amin a banbanag. Addaan daytoy iti kari a para iti daytoy a biag ken iti umay a biag. 9 Daytoy a mensahe ket mapagtalkan ken maikari unay nga awaten. 10 Ta daytoy ti gapuna nga ikarkarigatan ken igagaedmi unay ti agtrabaho. Ta adda talekmi iti sibibiag a Dios, nga isu ti Mangisalakan kadagiti amin a tattao, ngem nangnangruna kadagiti namati.
1 Timoteo 4:11 viii 1 Timoteo 5:4 11 Iwaragawag ken isurom dagitoy a banbanag. 12 Saanmo nga ipalubos nga adda manglais kenka iti kina-agtutubom. Ngem ketdi, agbalinka a pagwadan kadagiti mamati, iti sao, iti aramid, iti ayat, iti kinapudno ken iti kinadalus. 13 Agingga nga umayak, asikasuem ti ken ti ti pannakaibasa, panangisuro. panangbagbaga, 14 Saanmo a baybay-an ti sagut nga adda kenka, a naited kenka babaen iti padto, a nabuyogan iti panangipatay kadagiti ima dagiti panglakayen. 15 Salimetmetam dagitoy banbanag. tapno maiparang a Makikaaddaka kadakuada, kadagiti amin a tattao ti panagdur-asmo. 16 Alwadam ti panagtignaymo ken ti salwadam ti sursuro. Agtuloyka kadagitoy a banbanag. Ta babaen iti panangaramidmo iti kasta, isalakan- monto ti bagim ken dagiti dumngeg kenka. 5 1 Saanmo nga ungtan ti natataengan a lalaki ngem sika. Ngem ketdi, bagbagaam isuna a kasla ama. Bagbagaam dagiti ub-ubing a lallaki a kasla kakabsatmo. 2 Bagbagaam dagiti natataengan a babbai a kas inna, ken dagiti ub-ubing a babbai a kas kakabsatmo iti amin a kinasin-aw. 3 Dayawem dagiti balo, dagiti pudno a balo. 4 Ngem no ti balo ket addaan iti annak wenno appoko, bay- am nga isuda ti umuna a maka- sursuro a mangipakita iti panagdayaw iti uneg ti bukodda a bumalay. Bay-am ida a subadanda
1 Timoteo 5:5 ix 1 Timoteo 5:13 dagiti nagannakda, gapu ta daytoy ket makaay- ayo iti Dios. 5 Ngem ti pudno a balo ket napanawan nga agmaymaysa. Italtalekna ti talgedna iti Dios. Agtalinaed isuna a kanayon nga addaan kadagiti kiddaw ken karkararag iti rabii ken aldaw. 6 Nupay kasta, ti babai nga agbiag para iti bukodna a pagayatan ket natay, uray no sibibiag pay laeng isuna. 7 Ken ikasabam dagitoy a banbanag tapno awanto ti pakababalawanda. 8 Ngem no adda ti saan a mangipaay iti maipaay iti bukodna a kakabagian, nangnan- gruna kadagidiay adda iti bukodna a bumalay, inlibakna ti pammati ket nadakdakes pay ngem iti saan a namati. 9 Mailista koma ti babai a balo a saan, daydiay saan nga ub-ubing iti tawen nga innem a pulo, asawa iti maymaysa nga asawa a lalaki. 10 Masapul a maam-ammoan isuna gapu kadagiti nasayaat nga ar-aramid, mabalin a daytoy ket nangaywan kadagiti ubbing, wenno managsangaili kadagiti gangannaet, wenno bin- uguanna ti saka dagiti namati, wenno tinulon- ganna dagiti nagsagaba, wenno napasnek iti tunggal nasayaat nga aramid. 11 Ngem kadagiti ub-ubing a balo, pagked- kedam nga ibilang ida iti listaan. Ta no abaken ida ti tarigagay ti bagida a maisuppiat kenni Cristo, kayatda ti agasawa. 12 Iti daytoy a wagas, maaddaanda iti basol gapu ta imbabawida ti immuna a karida. 13 Agbalinda pay a maruam iti kinasadut.
1 Timoteo 5:14 x 1 Timoteo 5:21 Mamalaybalayda. Saanda laeng nga agbalin a nasadut, ngem agbalinda pay a tarabitab ken mannakibiang. Agsaoda kadagiti banbanag a saanda a rumbeng nga ibaga. 14 Ngarud, kayatko nga agasawa dagiti ub- ubing a babbai, aganakda, asikasoenda ti balay, tapno awan ti gundaway ti kabusor a mangpaba- sol kadatayo nga agar-aramid iti kinadakes. 15 Ta adda dagiti simmiasi a simmurot kenni Satanas. 16 No adda namati a babai nga addaan kadagiti balo, tulunganna koma ida, tapno iti kasta ket saandan a padagsen iti uneg ti iglesia, tapno mabalin a makatulong daytoy kadagiti pudno a balo. 17 Maibilang koma dagiti panglakayen a nasayaat ti panagturayna a maikari nga umawat iti mamindua a dayaw, nangnangruna kadagidiay agtrabtrabaho maipanggep iti sao ken iti panangisuro iti daytoy. 18 Ta kuna ti Nasantoan a Surat, "Saanmo a busalan ti baka kabayatan nga agir-irik" ken "Ti trabahador ket maikari iti tangdanna." 19 Saanka nga umawat iti pammabasol a maisuppiat iti maysa a panglakayen malaksid no adda ti dua wenno tallo a saksi. 20 Ilintegmo dagiti managbasol iti imatang ti amin tapno agbuteng dagiti dadduma. 21 Sipapasnekak a mangbilin kenka, iti imatang ti Dios, ni Cristo Jesus, ken dagiti napili nga anghel, a salimetmetam dagitoy nga annuroten nga awan panangidumduma, ken awan ti arami- dem a panangipangpangruna.
1 Timoteo 5:22 xi 1 Timoteo 6:3 22 Saanka nga agganat a mangikabil kadagiti imam iti uray maysa. Saanka a makibiang kadag- iti basol ti sabali a tao. Masapul a pagtalinaedem a nasin-aw ti bagim. 23 Masapul a saankan nga uminom iti danom. Ngem ketdi uminomka iti bassit nga arak para iti rusokmo ken kadagiti kanayon a sakitmo. 24 Dagiti basol ti sumagmamano a tattao ket nalawag a makita, ket umun-una pay dagitoy ngem isuda a mapan iti pannakaukom. Ngem adda dagiti basol a maud-udi. 25 Kasta met, nga adda dagiti nasayaat nga aramid a maipakaammo, ngem uray dagiti dad- duma ket saanto a mailemmeng. 6 1 Ibilang koma dagiti adda iti babaen ti sangol ti pannakatagabu dagiti amoda a dagitoy ket maikari iti amin a panangdayaw. Masapul nga aramidenda daytoy tapno ti nagan ti Dios ken ti sursuro ket saan koma a matabbaawan. 2 Dagiti tagabu nga addaan namati nga amo ket masapul a raemenda dagiti amoda, gapu ta agkakabsatda ken ad-adda pay koma ti panagser- bida kadakuada. Ta dagiti amo a natulongan babaen iti trabahoda ket namati ken maay-ayat. Isuro ken iwaragawagmo dagitoy a banbanag. 3 Nu bilang ta ti maysa a tao ket agisuro iti naidumduma ken saanna nga awaten iti pudno nga annurotentayo, dayta ket dagiti sasao ti Apo tayo a ni Jesu-Cristo, ken nu bilang ta saanda nga awaten ti sursuro a mangiturong iti nadiosan a panagbiag,
1 Timoteo 6:4 xii 1 Timoteo 6:12 4 dayta a tao ket napannakkel ken awan am- mona. Ngem ketdi, sakitna ti makisinnuppiat ken makisinnungbat maipanggep kadagiti sasao. Dagitoy a sasao ket agbanag iti apal, panagaapa, sao a mangipaay iti sakit ti nakem, dakes nga atap, ken 5 iti agtultuloy a saan a panagkikinnaawatan dagiti tattao nga addaan iti rinukir a panunot. Tallikudanda ti kinapudno. Ipagarupda a ti nadiosan a panagbiag ket maysa a wagas tapno agbalin a baknang. 6 Ita, ti nadiosan a panagbiag nga addaan iti pannakapnek ket dakkel a gunggona. 7 Ta awan ti inyegtayo ditoy lubong. Kasta met a saantayo a makaitugot iti uray ania. 8 Ngem ketdi, mapnektayo koma iti makan ken pagan-anay. 9 Ita, kadagidiay kayatna ti agbalin a nabak- nang, matnagda iti sulisog, iti palab-og. Mat- nagda iti adu a minamaag ken napeggad a tari- gagay, ken iti aniaman a makairarem kadagiti tattao iti pannakaperdi ken pannakadadael. 10 Ta ti panagayat iti kuarta ket isu ti ramot iti amin a kita ti kinadakes. Dadduma a tattao nga agtarigagay iti daytoy ket nagtagawataw ma- nipud iti pammati ken dinuyokda iti bagbagida iti napalalo a ladingit. 11 Ngem sika, tao ti Dios, umadayoka manipud kadagitoy a banbanag. Gun-odem ti kinalinteg, nadiosan a panagbiag, kinapudno, ayat, panag- ibtur ken kinaalumamay. 12 Makirangetka iti nasayaat a ranget ti pam- mati. Salimetmetam ti biag nga agnanayon nga
1 Timoteo 6:13 xiii 1 Timoteo 6:19 isu ti nakaayabam. Maipanggep iti daytoy a nangtedka iti pammaneknek iti sangoanan dagiti adu a saksi, no ania ti nasayaat. 13 Itedko kenka daytoy a bilin iti sangoanan ti Dios, isu a mamagbiag iti amin a banbanag, ken iti sangoanan ni Cristo Jesus, nga isu a nagsao iti pudno iti sangoanan ni Pontio Pilato: 14 idulinmo nga awan pagkuranganna dagiti bilin, nga awan pakababalawanna, agingga iti panagparang ni Apo tayo a ni Jesu-Cristo. 15 Ipakaammonto ti Dios ti panagparangna iti umno a tiempo - ti Dios nga Ayan ti Bendision, ti isu laeng a pannakabalin, ti Ari nga agar-ari, ti Apo nga agturturay. 16 Isuna laeng iti saan a matay ken agnanaed iti saan a maasitgan a silaw. Awan tao a makakita kenkuana wenno makabael a mang- buya kenkuana. Kenkuana iti dayaw ken ag- nanayon a pannakabalin. Amen. 17 Ibagam kadagiti baknang ditoy lubong a saanda nga agpasindayag, ken saanda a mangnamnama kadagiti kinabaknang, a saan a pakasiguradoan. Ngem ketdi, rumbeng a mangnamnamada iti Dios. Ipapaayna kadatayo ti amin a pudno a kinabaknang nga intay ra- gragsaken. 18 Ibagam kadakuada nga agaramidda iti nasayaat, a bumaknangda kadagiti nasayaat nga aramid, a managparabur ken situtulokda a man- gibingay. 19 Iti kasta, maka-urnongdanto para bagbagida iti nasayaat a pundasion iti masakbayan, tapno salimetmetanda ti pudpudno a biag.
1 Timoteo 6:20 xiv 1 Timoteo 6:21 20 Timoteo, salaknibam no ania iti naited kenka. Liklikam ti minamaag a sarita ken saan nga agtutunos a sarita a biddut a naawagan iti pannakaammmo. 21 Adda dagiti lallaki a mangiwarwaragawag kadagitoy a banbanag ket isu a simminada iti pammati. Maadda koma ti parabur kadakayo.
xv Ti Biblia Unlocked Literal Bible in the Ilocano language of the Republic of the Philippines copyright © 2019 Door43 World Missions Community Language: Ilocano Translation by: Door43 World Missions Community Contributor: Alexander D. Pagtacunan Sr., Ambrocio A. Dat-ay Jr., Anabel Magulod, Angelita H. Goco, Arlyn D. Fianza, Daniel Disay, Ely F. Belisario, Euhler Evangelista, Fredelyn R. Castillo, Gerry D. Pido, Gerwine P. Puguon, Irene China Covita, Jacquelyn Pinchingan , Jeffrey G. Arevalo, Jennilyn D. Inway, Jhun Dat-ay, Jomar N. Puclalay, Johnny Ray Lumawan, Jonathan D. Castillo, Jovy M. Lacaden, Juvie K. Jose, Karen F. Acio, Leonardo M. Disay, Liwliwa V. Ario, Lynn Castillo, Marben Obra, Marie fe Lardizabal, Maripple Lopez, Mary johanna delos Reyes, May ann Antonio, Micah H. Asis, Michael L. Pagtacunan, Miriam B. Pido, Nathaniel H. Pascio, Nerissa A. Kildo, Nieves Abluyan, Novie M. Espara, Ralph B. Lantion, Raymond, Recelyn Camilo, Reymark, Robert Diser, Rommel Flores, Sarah Aniban, Shirley L. Espiritu, Susan L. Soliven, Tomas Domingo, William Tolentino, Ambrocio A. Dat-ay, Arlyn D. Fianza, Bernard Serquina, Bernie Abarquez, David Castillo, Delfin Asis, Euhler Evangelista, Grace Delos Santos, Jhon Alicay, Jhon Sibayan, Jomar N. Puclalay, Jonathan D. Castillo, Jovy M. Lacaden, Juvie K. Jose, Karen F. Acio, Liwliwa V. Ario, Lorenzo Marilao, Marben Obra, Marlon Aggasid, Mary Johanna delos reyes acob, May ann Antonio, Michael L. Pagtacunan, Mila Agpalasin, Myrna Santos, Nerissa A. Kildo, Nieves Abluyan, Pablo Bernardino, Ralph B. Lantion, Recelyn Camilo, Ronnie Acob, Rudy Pascual, Sanie Castillo, Sarah Aniban, Shirley L. Espiritu, Tano Emboc, This translation is made available to you under the terms of the Creative Commons Attribution Share-Alike license 4.0. You have permission to share and redistribute this Bible translation in any format and to make reasonable revisions and adaptations of this translation, provided that: You include the above copyright and source information. If you make any changes to the text, you must indicate that you did so in a way that makes it clear that the original licensor is not necessarily endorsing your changes. If you redistribute this text, you must distribute your contributions under the same license as the original.
xvi Pictures included with Scriptures and other documents on this site are licensed just for use with those Scriptures and documents. For other uses, please contact the respective copyright owners. Note that in addition to the rules above, revising and adapting God's Word involves a great responsibility to be true to God's Word. See Revelation 22:18-19. 2024-08-19 PDF generated using Haiola and XeLaTeX on 25 Aug 2024 from source files dated 19 Aug 2024