Disyenfibre 31, 1939 ''tfantalaany manltlipoma Jirtufod ni FLORENTINO D.TEÍSON FLORENTINO ORTEGA &anang e^ítaghabasa Siyudad sa Sugbu
' (fomplments of the DE LA RAMA STEAMSHIP CO., INC. I L O I L O ©wners and operators of Offermg the \}astest and most Lmxutios .Service 'íBetween MANILA and CEBU 'Directa CEBU, MANILA 22 c3£ours M /S "DON ISIDRO" Newly built addition to the DE LA RAMA FLEET TuJeekly'-Service SBeticeen^ M ANILA-CEBU-ZAMBOANGA-D A VAO-ILOILO FAST 19 KNOT SCHEDULE (^uisine The International Harvester Co. of Philippines 7 Comercio St, Tel 185 <6 $'S'®<s$$$ '656555565655'5'^5565'5-5 O
Florentino D. Tecson Pangulo Florentino Ortega Mamahandi Tanang mga sulat ug bagad ipadala sa ngalan sa MAMUMUO. MANTALAAN SA MGA KABUS UG TIMAWA Moduló Kausá Matdg Bultm Bayranan sa Magbdbasa: Usa ka tuig ... Ti.10 Tunga 8a tuig .... T .60 Sa Haway ug Amerika, ang Tuig... Tj.00 P. O. Box 486 Telephone 144 J Tinugotan sa Buhatán sa Pahatanan nga Korespondensya sa Ikaduhang Matang TUIG III DISYEMBRE 31, 1939 ISIP IV P. S. K. Anang Mga Hunahana Pasiuna: Tungud sa kdbalaanon sa kahvlogan sa Pasko, among gihangyo si Parí Ped^o del Mar sa San Femando aron maoy mosvlat ning mga tudling sa Gula karon. Gi- kan sa dagang sa usa sa mga maayang magsusulat ug mamumulong sa kaparíang Sug- boanon, kining sinidata karon among gisagop nga maoy "among mga hunahuna" aron makadimdim sa kadaghanan ang mga matam-is pagtulon-ang Paskohanon. PANGULO. Himaya "a Kahitas-an Sínulat ni Pari PEDRO DEL MAR ------oO "ANG ANAK SA DIYOS NAGPAKA- TAWO UG NAGAPUYO UBAN KANA TO." Sa. pagpalandong ta niining mga ad- lama sa silingbahon nga misteryo sa atong kaluwasan. sa kaluwasan sa katawhan, nga mao ang tuyo niining mga pangilin sa Pasko. ang atong hunahuna madala sa vanghitabo didto sa Belen aron sa p>\asud- ong sa Diyosnon nga Bata nga nagpakata- wo ug ghiapahigda sa usa ka pasungan. Didto sa Belen nagsugod ang mga kati- ngalahan nga Buhat sa atong Kapitan nga si Hesus, didto mabita ta ang mga buhat dili kay mga pulong lamang. Mga Buhat nga katarungan ug gugma nga dili mata pus, nga mao ang nakapahimaya Kaniya ug nagddla sa mga katawhan sa kalinaw ug pagdait, sa mga katawhan nga maayong kabubiit-on, hay giayo Niya ang mga sa- kit sa kalag, ug gisaway niya ang labihan nga gugma sa mga bahandi, ug mga kali- pay nga lawasnon. Gikan sa ishuylahan sa Pasungan, sa hi- lum lamang nga pinulongan gitudlo kanato ni Hesus ang Pagpaubos, ang pagdíli sa atong kaugalingon ug pagpahiuyon sa ka- bubut-on sa kahitas-an, didto sa pasungan gitudlo niya kanato ang gugma sa Diyos ug sa isigkatawo, tungud sa Iyang matahum nga. panigingnan. HIMAYA SA DIYOS SA KAHITAS-AN UG DINHI SA YUTA ANG PAGDAIT SA MGA TAWO NGA MAAYO UG KABU- BUT-ON, mao kini ang ginaawit niadtong mga manulonda nga nanagsaulog sa lyang kahibulongan nga pagpakatawo, mao usab kini ang kanungy nga singgit nga gípala- nog sa atong Papa, aron sa pagpahilayo sa mga kalungsoran sa mga dugoon nga ka- samok nga nagaharí karon sa kalibutan. Kon mao pa unta ang nagaharí sa mga Nasud ang diwa sa Bata¡ sa Belen, nga su- kad sa takna sa iyang pagkatawo ginasang- yaw niya- sa kalibutan pinaagi niadtong mga manulonda nga nanagawit sa iyang ka- tingalahan nga Pagkatawo, ang kalibutan wala unta magadHaab niarong mga. adlawa sa mga dugoon nga gubat ug makalilisang nga mga kagul-anan. wala untay daghang mga ilo ug mga balo nga nanaghüak sa mga luha.. .Ang ginikanan niini nga tanan mao ang labihan nga AMBICION sa mga mapahitas-on nga punoan sa mga Nasud ug mga. aingharian. nga sama sa mga bag-ong Herodes nagapatay sa liboliho ka. moa alaut ug nagahunos sa daghang kinabuhi. Ituboy ang atong mga pagampo sa da- kung kadasig, l/tbi niarong mga adlawa, aron ang Diyosnon nga Bata, tungud sa iyang daghan nga viga kaloov pakidlapan ang hunahuna sa mga DICTADORES aron samo. kang San Pablo mangakabig ug ma- vagbalik sa Diyos sg. Kamatuoran, ug ka- ilisan ang ilang mga- ma-bangi-s nga. kasing- kasing sa lain nga. kasingkasing nga malo- loy-on ug makigdation. Pangayoon ta. sa Ginoo nga ang mga vagtulon-an nga. gipa- kita niya- didto sa Belen, man ang magaha- ri sa mga kalunr/soran sa kalibutan. ug ang pagbansay niining mga nagiulon-ait maga- hatig sa kahusa<t ug kalinaw sa mga lung. sod ug panimalay. sa mga punoan ug mga ginsakpan. aron ang tanan mangluhod sa, atubangan sa Pasungan nga Nafa whein su Diyosnon nga Bata. Gng. Teresa (Jasas Paradela Kíníng Paskoha nagtunol usa ka pinaskohan nga masu- lob-on sa among minahal nga higala G. Vicente M. Pa radela. Namatay sa Mani la sa miaging Disvembre 4 ang iyang minahal nga asa- wa, kinsang hulagway maki- ta sa itaas. Ang minatay pídala nganhi sa Sugbo ug dinhi ilubong sanglit ania man ang ilang balay ingon man ang daghang kabana- yan ug kahigalaan. Si Gng. Paradela sakop sa mga gradwada sa tunghaan sa pagka nars dinhi sa Sug- bo sa 1924. Kami ovo kang G. Vicente M. Paradela, maglu- tutuon sa Siyudad kanhi ug karon tinon-an sa Unibersi- dad sa Filipinas diin siya "Assistant Instructor" sa "Physical Education." Ang iyang mahinuklogon nga banay magpasalanrit sa "Cebú Nurscs Association." sa mga magtutuon sa City Intermedíate School ug sa daghang kahigalaan ug ka- banayan,tungud sa pagduyog sa kasub-anan.
4 MAMUMUO Disyembre 31, 1939 I nadillawimg Balita Sa Gubat STOCKHOLM, Dis. 3 - Mga balita nangabut diri gi- kan sa Helsinki nagtaho nga ang mga pinlandis nagpada- yon sa kalig-on pagsukol sa mga ruso kinsa namatyag daghan ug natagakan dag hang ayroplano sukad pag- sugod sa gubat. Dapit su Petsamo ang mga ruso nga didto hindungagan mga 30,000 ka lab-a nga sundalo. LONDRES, Dis. 3 - Giba- lita dinhi nga sa Roma ang mga batan-on, labi na sa mga estudiyante, nanaghi- mog mga manipestasyon sa kadalanan agig batok sa gi- guhat sa Rusya sa Pinlandi ya. MOSCON, Dis. 3 - Giang- kon sa buhatan sa gubat din hi nga ang mga sundalong ruso nagaatubang hilabihang kalisud. pagsulong sa Pinlan diya tungud sa libo ka mga bomba kun mina nga gipang- lubong sa mga pinlandis. Matag lai;ang sa mga ruso ngadto sa mga siyudad nga buut nilang ilugon, mokalit lag boto ang mga bombang linubong, ang mga sundalo ilupad sa kahanginan nga mawataswatas. giingong wala makatilawg makaon sulod sa pipila ka adlaw. LONDRES, Dis. 6 - Giba- lita karon dinhi nga ang ba- por iggugubat aleman, AD MI RAL SCHEER, 26,000 ka tonelada, nahaipsot gayud gikan sa Alemanya tapus bantayeg tinuod ug atua ko- no karon sa kadagatan sa Atlantiko aron pagpanun- dag mga bapor sa patigayong inglis. LONDRES, Dis. 7 - Ang hari sa Inglaterra atua ka ron sa Pransiya aron pagdu- aw sa mga sundalong inglis nga nagapaabut sa pagsu long sa mga aleman ngadto sa Maginot Line. Gitaho usab nga bisag nagagubat karon ang Rusya ug Pinlandiya, ang linugyanan sa nahauna nagpabilin sa Moscow, kau- lohan sa Rusya. MOSCOW, Dis. 7 - Cipa- hibalo karon dinhi sa buha- tan sa gubat nga ang mga sundalong ruso nagapadayon pagsulong sa Pinlandiya samtang ang mga pinlandis nanagpanibog kono. mantalaan "Evening Star" dinhi nagabalita sa iyang gula karon nga 50 ka ayro plano sa gubat gipadala sa Italya ngadto sa Pinlandiya. MADRID, Dis. 8 - Ang ga binete sa Espanya miuyon usa ka reaolusyon nga nang- himaraut sa gibuhat sa Rus ya batok sa Pinlandiya nga giisip sa kagamhanang kat- sila nga gilupigan lamang. LONDRES, Dis. 8 - Ang buhatan sa gubat nagpahiba lo karon nga usa ka ayropla- nong inglis nakatundag usa ka submarinong aleman pi- naagi sa duruha ka bomba didto sa North Sea. HELSINKI, Dis. 9 - Mga 60 ka "speed boat.s" kun lam- pinig" sa Pinlandiya misu- long sa usa ka base nava! sa mga rusyanhon ug mibilin mga bomba nga mihatag ka- daut didto. BERGEN, Dis. 9 - Ang bapor sa patigayon SCOTIA sa Norway gibalita nga gi- tundag dapit sa North Sea. Wala hibalo-i tungud ba sa submarino kun mina. LONDRES, Dis. 9 - Duru ha ka bapor inglis sa patiga yon, ang BRANDON, 6,600 ka tonelada, ug KOREA, 750 ka tonelada, gipahibalo din hi nga gitundag sa mga ale man. LONDRES, Dis. 12 - Ang "trawler" nga RAY OF HOPE sa Inglaterra gitun dag sa submarinong aleman. Upat ang patay, lima ang wala igkita. LJbang bapor nangalunod tungud sa torpe do ug mina: KASSA, 1,000 ka tonelada (Inglaterra); DINARD, 525 (Estonya); SPAND (Dutch); KADIN- GA, 5,182 (Bclgika); SAN ALBERTO. 6,375 (Inglate rra); ASHLEY. 4.222 (Ing laterra) ; N E W T O N BEACH, 4,651 (Inglaterra); HUNSTMAN. 8,196 (Ingla terra); TREVANION, 5,299 (Inglaterra) W I L L O W. 5,229 (Inglaterra) ug ES TONIA. Lain pa gayud ano tolo nga wala hisayri kinsay mga ngalan. BERLIN, Dis. 13 - Gitaho diri nga ang Inglaterra na- tundngag mga bapor nga 100,000 ka tonelada tanan sulod sa usa ka semana sa Disyembre. BERLIN, Dis. 3 - Gitaho sa buhatan sa gubat karong gabii nga walay sangka did to sa utlanan batok sa mga pransis. Hilum ang natad sa panggubatan. HELSINKI, Dis. 3 - Ang Denmark nagpahibalo su iyang nwetralidad ning gu bat karon sulod sa Pinlandi ya ug Rusya, samtang ang Swedenya nagkapulikig pa- ngandam alang sa iyang Ita- gawasan ug katungod. HELSINKI. Dis. 6 - Ang mga pinlandis nagpadayon pagsukol sa mga ruso kinsa nakatilawg hilabihang kada- ut sa yuta ug kahanginan. Hisayran usab diri nga ka- daghanan sa mga sundalong ruso dili mayong pagkaati- man - walay mayong galami- tcn sa gubat, kulang sa sa- put alang sa tugnaw ug go tum kaayo, daghan kanila PARIS, Dis. 7 - Gitaho karon nga ang mga aleman nanagdugang sa ilang gidag- hanon ngadto sa utlanan at bang sa Maginot Line. Mga tropa gikan sa Austriya ue Rhineland gilalin ngadto sa yuta sa panggubatan. LONDRES, Dis. 9 - Wala tagoa sa kagamhanan ang pagtorpedo kagahapon sa kruserong inglis, JERSEY nga nagapundo sa usa ka pundohanan sa Britanya. Napulpog-duha sa mga tri pulante samdan, samtang duruha ka opisyal ug uban wala igkita. RONDON, Dis. 8 - Ang Treatment on foot & hand cases Corn, Calleouses, Bunions Athletes foot Eczema, Ingrown nails, etc. Dr. Pascual B. Patalinghug R.N. Surgeon Chiropodist-Mechano Therapist Licensed Embalmer Restores static deformities: Weak foot, Club foot, sprains, dislocations <& Etc., Physical Therapy: Electro-Infra Red-Violet Ray 163 Gen. Echavez Cebú City LONDRES, Dis. 13 - Ang cmbahador sa Pinlandiya di ri ingon man ang iyang mga luyoluyo misulcd sa pagka boluntaryo alang sa ilang nasud batok sa Rusya. BERLIN. Dis. 14 - Gipahi balo diri nga ang BREMEN. labing dakung bapor sa pa tigayon sa Alemanya nga bilig P40.000.00 sa pagtukod, nakaipsot da gayud sa kata- pusan gikan sa Murmansk. Rusya. tapus magtago sukad sa pagsugod sa gubat sa mi- aging Sept. 1. Ang BRE MEN midunggo sa usa ka pwerto sa Alemanya nga wa lay kabilinggan. MONTEVIDEO, Dis. 14- Pito ka bapor iggugubat ing lis nagaatang karon sa bu- kana sa suba sa La Plata aron gayud nga ang VON SPEE dili makalayas ngadto sa dakung dagat.
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO MANILA RA1LROAD COMPANY Cebú Office: P. O. Box 65 DY TE BUILDING Tel. No. 676 i Traffic Department Manila Railroad Steamship Lines Schedule Of Regular Trip PORTS DAYS arrival DEPARTURE Manila lloilo Zamboanga Cebú lloilo Manila Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sunday 11:00 A. M. 8:00 A. M. 7:00 A. M. 8:00 A. M. 8:30 A. M. 2:30 P. M. 5:00 P. M. 4:00 P. M. 9:00 P. M. 1:00 P.M. 8 Experienced Travelers Choose The S. S. "MA YON" I-------------------- For Comfort W ------- i Christmas Qreetings tyrom Cebú Portland Gement Company Manufacturers Of "APO" and "HI-S1LIK" CEMENT ,1TW1N BEST BY TEST" CEBU OFFICE MANILA OFFICE PLANT OFFICE.: DY TE BLDG. Mártires St. P. 0. Box 366 Tel. No. 383 EL ORIENTE BUILDING Córner Evangelista & Azcarraga Sts. P. O. Box 863 Til 3 3 I
6 Disyembre 31, 1939 Mga Numerong Mananaug sa Swipstik Unang Ganti D - 39853 G - 51510 Ikaduhang Ganti D - 47903 J - 16923 Ikatulong Ganti S - 03172 R - 18108 12 ka Ikaupat nga Ganti tag P5.524.25 B - 86032 D - 21477 G - 26755 G - 28858 H - 74931 L - 38831 N-r-26609 Q - 16580 S - 12215 T - 77383 U - 33145 V - 86219 tag Pl,726.23 50 ka Ikalimang Ganti A - 01546 A - 52861 B - 01764 B - 05713 B - 58132 B - 97190 D - 05912 D - 27410 D - 31221 D - 52949 D - 56751 D - 62964 D - 63572 K - 42987 K - 66318 K - 75385 K - 85604 L - 08227 L - 35833 L - 88026 L - 89060 M - 05436 M - 39475 M - 82927 N - 51176 D - 9738# G - 21904 G - 62296 G - 86528 H - 11968 H - 24426 H - 57542 H - 89736 J - 48124 J - 60612 K - 00645 K - 01366 K - 33510 N - 64376 Q - 12311 R - 47778 S - 20446 S - 42530 S - 66621 S - 95957 T - 11251 T - 95371 U - 18207 U - 55150 Y - 31115 B - 13096 B - 16383 B - 26229 B - 29388 B - 37458 B - 45679 B - 49470 B - 54834 B - 62421 B - 63463 B - 77568 B - 93727 B - 96687 D - 22893 D - 23433 D - 35564 D - 38313 D - 69788 D - 47849 D - 65901 D - 71863 D - 81940 D - 90100 D - 93331 D - 96410 G - 00842 G - 07483 G - 09340 G - 12838 R - 33185 S - 22185 T - 06738 T - 13508 T - 66841 T - 63670 J - 77886 A - 66481 K - 09755 A - 69018 K - 11419 A - 75663 K - 18510 A - 76967 K - 27566 A - 77766 K - 55479 A - 79967 K - 78352 A - 83112 L - 19718 A - 84681 L - 49469 B - 02738 L - 76036 B - 18154 L - 88574 B - 15926 M - 02274 B - 22000 M - 21744 D - 12626 M - 24917 D - 12748 M - 55778 D - 36137 M - 77209 D - 79218 M - 93049 D - 21572 N - 22953 D - 31574 N - 61912 D - 65111 N - 66995 D - 64095 N - 67788 I> - 67962 Q - 01959 D - 74635 Q - 19703 D - 76516 Q - 17298 D - 81218 Q - 18139 D - 82698 Q - 33626 D - 95740 Q - 46011 G - 06395 Q - 60136 G - 05672 Q - 871612 G - 07136 T - 63945 G - 10725 T - 70985 G - 13330 U - 62109 G - 13553 U - 63784 G - 14568 U - 89655 G - 18395 U - 96411 G - 18497 G - 19672 G - 20140 G - 26447 B - 24589 G - 29205 B - 28308 G - 33738 B - 39925 G - 36478 B - 49747 J - 42142 B - 50375 J - 81039 B - "51021 J - 88696 B - 54043 J - 91801 B - 57298 J - 97482 B - 57298 K - 02841 B - 66365 K - 04400 200 ka Ikapitong Ganti tag P552.42 A - 00207 A - 00640 A - 01686 A - 06746 A - 09367 A - 09688 A - 10654 A - 45427 A - 45427 A - 49428 B - 68417 B - 71696 B - 73071 B - 73818 B - 75063 B - 77362 B - 78600 B - 93492 B - 98664 B - 98777 D - 06356 D - 10550 G - 41474 G - 61716 G - 44798 G - 52372 G - 61586 G - 08351 G - 66983 G - 79751 F - 89334 G - 98974 H - 06862 H - 10399 H - 15487 H - 16616 H - 22346 H - 43608 H - 54907 H - 74513 H - 89688 H - 96058 J - 90438 J - 09656 J - 15774 J - 17574 J - 24514 J - 28661 J - 30490 J - 32180 J - 33243 L - 36386 L - 45021 L - 01665 L - 55778 L--72139 L- -76862 L--82397 K - 12130 K - 12727 K - 17659 K - 23924 K - 29693 K - 42675 K - 64542 K - 66503 K - 66632 K - 67737 K - 76335 K - 81105 K - 84515 L - 00568 L - 07832 L - 08060 1^ - 13694 L - 24067 L - 3381B N - 33181 N - 56323 N - 77031 N - 88855 Q - 00122 Q - 14340 Q - 17326 Q - 19826 Q - 41584 Q - 468226 Q - 47213 Q - 96298 Q - 97413 R - 00240 R - 19079 R - 19247 R - 66025 R - 56324 R - 60019 R - 77038 R - 78585 R - 82128 R - 8B764 R - 93089 M- -04696 M- -08640 M - 09483 M - 29542 M - 35998 M - 36705 M - 39372 M - 44040 M - 49316 M - 55056 M - 69275 M - 77677 M - 89515 N - 04403 N - 09838 N - 16661 N - 18780 N - 25353 N - 27814 S - 16141 S - 32800 S - 34137 S - 61101 S - 78062 S - 79965 S - 88902 T - 01789 T - 11632 T - 18726 T - 32748 T - 45316 T - 51834 T - 77140 U - 09617 U - 11619 U - 12868 U - 33055 U - 51147 U - 53707 V - 19032 X - 82673 Y - 33726 Y - 52917 Ikawalong Ganti 100 ka Ikaunom Ganti tag P828.64 A - 02113 A - 03011 A - 09001 A - 12586 A - 17579 A - 18973 A - 38598 A - 56336 A - 64587 A - 74683 A - 75193 A - 75298 A - 89263 A - 89478 A - 89628 G - 25873 G - 54650 G - 62178 G - 82637 H - 14876 H - 21424 H - 23779 H - 67362 J - 01394 j_0815:j J - 13198 J - 31367 J - 33561 J - 38488 J - 40089 CONCISO D. OSORIO ATTORNEY - AT - LAW NOTARY PUBLIC Res.: Talaga, Argao Office: Ang Mga Anak Cebú sa Lungsod Phone 1(1,2 - R., Cebú City P25,135.31 nga bahinbahi- non pagsama ^lang niadtong nakahupot sa tikit isip 39853 ug 51510 gawas niadtong may titik "D" ug "G". Charity Prize - P6,026.86 J - 98801 Ikaeiyam ganti nga tag P80.00 ang usa alang sa mga tikit nga ang katapusang tu< lo ka numero 801. Consolation Prízes tag P20 alang sa mga tikit nga ang katapusang duba ka nu mero 01
Diayembre 31, 1939 MAMUMUO Yutív® Soeis Hairdlware C®. YUTIVO BUILDING P. O. Box 286, D. Jakosalem St. Nos. 62 & 83 Cebú City, Tels 99 & 427 Exclusive Distributor Of Construction Materials Galvanized Sheeta Steel Pistes Plumbing Fixture Galvanized & Blak Pipes Bars & Shapes Agricultural Implements Ship Chandler Mining & Mills Supplies Paints, Cement, Etc. "Certain-Teed" Puints "Insulite" Building Board "Syracuse Babbit & Solders" FACTORY G. Padilla St. Cebú Citv, P. I. BRANCH OFFICE 433-435 Sto. Cristo St. Manila, P. I. ORIENTAL GLASS PALACE P. O. Box 370 Cable Address "GLASORIENT" Cebú Codos Used: Bénllcy's & Prívate MANUFACTURAR OF Mirrors, Glass Show Cases & Venetian Mirrors Main Office: 444-450 Manalili St. Cebú City, Philippine Islands Our Specialties MIRRORS PLATE GLASS WINDOW GLASS COLORED GLASS WIRED GLASS F1GURED GLASS ORNAMENTAL GLASS CATIIEDRAL GLASS WJNDSHIELD GLASS BEND GLASS CONVEX GLASS DESE GLASS VIEW & SAINT PICTURES PICTURE FRAMES MOULDING ETC. ETC. 7 S S S S S S S S S S ' ' ' ' ' ' ' ' ' S ' S S S ' S S ' S ^ S ' S ' S S ^ 'S 'S ' '
8 MA^dUMUO Disyembre 31, 1939 Sultisulti ni 1 barra ug ni Pilosopo Tasyo (Pinupo so "Noli Me Tangere" ni Rizal) ■ ■ oOo P. Tasiyo: Oh, ania ka man? - Ibarra: Pasayloa ako. Nakita ko nga daghan kag bu- hat. P. Tasiyo: Tinuod, aduna akoy diyutayng ginasulat apan dili man dinalian. Unsay akong mahimo alang ka- nimo? Ibarra: Daghan uyamot. Mianhi ako aron pagpangayo kanimog tambag mahitungod sa buut kong tukuron. sod, ang mga punoan ang unang magukon-ukon - sila ang unang mobabag ug dili motuman sa ilang katung- danan. Usa pa, ang atong mga punoan maghulat kanunay sa pagbuut sa pari. Ibarra: Pastilan..¡ Ang kagamhanan ug ang simbahan gitukod alang sa lungsod ug sa kahimayaan sa ka- tawhan. Ngano man nga ang mga lungsoranon dili magpasundayag sa ilang mga hunahuna? P. Tasiyo: Padayon... Ibarra: Buut kong magpakitambag kanimo kon kinsang mga tawhana ang angay kong sangpiton agad ma- katabang kanako sa akong mga bulohaton. Ikaw nasa* yud nga dugayng panahon nga ako nawala dinhi ug busa sama ako karon sa usa ka langyaw. P. Tasiyo: Wala magbagulbol ang mga tawo kay dili ma- katingog; dili managlihok kay sama sa mga_ulipon; ug bisan sila nanagantus, walay timik! Apanmo- ebuj da ang adlaw nga ang mga hari-hari mapukan ug alaut ljadtong mga nanagpahimulos sa kaburong Sa atong kaliwat! P. Tasiyo: Maayo ang imong mga hunahuna. Sa batan-on pa ako daghan usab akog mga damgo. Karon ang ikatambag ko kanimo mao nga ayaw paganhi sa akong balay pagpangavog pakitambag. Ibarra: Kay ngano man? P. Tasiyo: Tungud kay kon makita ka dinhi sa mga tawo nganlan ka usab nilang buang sama kanako. Ang mga tawo magngalag buang sa uban nga dili sama kanilag mga hunahuna. Sila nagatuo nga ako usa ka hiang. Nagpakabuang ako aron makasulti sa ti nuod kay kon hibaloan nila nga ako maligdong adb' ako magtingog sa bilanggoan. Ang ikadubang tam bag ko kanimo mao nga adto dangop sa mga punoan sa lungsod ug naring prayle ug kanila mangayog pa kitambag nga binuang. Ibarra: Bathala! Ang kagamhanan ug ang tinuhoan dili makatugot niana. Ang mga tabunon nagamahal ss ilang tinuhoan. Nga adunay mga panglupig; nga adunay mga kalapasan, dili ikalimod. Tinifod ka- nang tanan, apan ang kagamhanan sa Espanya maoy mouna sa pagsanta nianang tanan aron ang Pilipi- nas maghimaya. P. Tasiyo: Nahibalo ako ug mao ang makapasubo kanako. Adunay mga balaod nga giuyonan sa dalam didto so Espanya alang sa kauswagan ug maayong pamunoan sa Pilipinas apan kawang lamang kay ang mga pu- noan dinhi sa atong yutang natawhan nga gitugya- nan sa katumanan nianang mga balaora wala ma- nagtuman, hinoon, tu.voon nila ang paglimbong sa lungsod. Ibarra: Apan dili ko buut nga mangayog pakitambag ka nila. P. Tasiyo: Ang pagpangayog pakitambag dili sabton nga imong sundon ang tanan nilang itambag kanimo.. Igo nga pakitaan mo silag pagtagad, Ibarra: Nagakataas kining atong panaghimamat. Wala ako moanhi dinhi aron pagpakiglantugi kanimo. Mi anhi ako dinhi aron pagpangayog pakitabang, apan ang imo hinoong tambag mao nga moduko sa mga malupigon. Ibarra: Maayo ang imong tambag apan kínahanglan ba gayud nga ang maayong mga mithi sa usa ka tawo babagan aron mapakvas labi na kon kining mga taw hana mga punoan sa lungsod? P, Tasiyo: Nagapaila ikaw nga nagadamgo lamang. Din hí sa atn talagsa da ang mahigugma sa tinuod. Ani- ay usa ka mugtutuon sa atong lungsod nca adunay mga maavong hunahuna alang sa pagtudlo sa mga kabataan apan gisarita sa mga daku-daku ug sa pa- ring prayle. Busa ang kabus nga magtuluon walay nahimo. Pagkaalaut niining lungsora. Adunay ms? laraw nga maayo lamang sa banta-banta upan man- sud kon buhatcn na. Ibarra: Bisan pa'g makapaluya sa hunahuna ang imong mga gipanulti, malaumon ako gihapon nea mahimo akong madaugcn. Mangitngit da ang imong mga ponglantaw. Daku ang akong pagtuo nga ako mag- malampuson. P. Tasiyo: Magmalnmpuson ka. tinuod, kon tabangan k" nila; apan manakyas kon dili. Ang Daring prayle mahimong mobabag; ang punoan sa lungsod mahi- mong maglihav-lihay kay mahadlok nga kasab-an sa P?ri. Ibarra: Dili ako makatuo sa imong mga gipanulti kav bi san pag dili mctabang kanako ang paring prayle ug mga punoan sa lungsod aniay mga lungsoranong ma- tarong ug maligdong nga modapig sa akong huna huna. P. Tasiyo: Ayaw na lamang..! Bisan pa ang atong ka- gamhanan adunay mga maayong tuyo alang sa .lung P. Tasiyo: Kínahanglan. Dinhi sa ato kínahanglan nga moduko ang usa ka tawo aron dili maputol ang ivang ulo. Ibarra: Iduko ko ang akong ulo? Kang kinsa.. ? Usa ba diay ka pagluib ang paghigugma sa yutang natawhan; usa ba diay ka pagpanamastamas ang pagbaton sa mga maayong hiyas sa pagkakristohanon? Ako andam pagnaputo] sa ulo kon sa maong paagi ikapakita ko ang kahayag ug matuod. P. Tasiyo: Ibarra, ang yuta nga buut mong tamnan sa imong mga maayong hunahuna wala pa madaro; dili pa karon panahon sa pagpamugas... .kinahanglan nga ikaw moampo ug moluhod ug hagkan ang kamot sa... Ibarra: Dili mahimo. Dili mahimo nga akong hagkan ang kamot sa tawo nga nagpatay sa akong amaban. Ako wala malimot sa kamatayon sa akong amaban. Kon wala ako manimalus dili ko buut ipasabut nga ako talawon; dili. Tungud sa akong naztahud sa simbahan nga nagmatuto kanako mahimo kong hika- limtan ang kagahapon! P. Tasiyo: Mapait palandungon! Ang mga tinguha ue sapi dili paigo; kinahanglan ang mga pagantus ut pagpailub; kinahanglan ang maligdong pagtuo-ug da- kung pagpasakit sa kaugalingon aron molungtad ug magmalampuson ang usa ka tinguha. Anan kalikon ko, ang banwa wala pa matikad ug busa kawang la mang ang imong pagpugos ug mga panglimbasog. 'Ibarra: Salamat sa imong mga tambag. Akong buhatcn ang tanang mahimo.
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO 9 VISAYAN TRANSPORTATION CO., INC, M V GOVERNOR WRIGHT Leaves Cebú Saturday 5:00 p. m. arrives Catbalogan Sunday 5:00 a. m. leaves at 9:00 a. m. arrives Calbavog Sunday 11:30 a. m. ieaves at 2:00 p. m. arrives Alien Sunday 5:00 p. m. leaves 9:00 p. m. arrives Legazpi Monday 6:00 a. m. leaves at 9:00 p. m. arrives Laoang Tuesday 6:00 a. m. leaves at 10:00 a. m. arrives Carangian Tuesday 4:00 p. m. leaves at 7:00 p. m. arives Alien Tuesday 10:00 p. m. leaves at 5:00 a. m.; arrives Calbayog Wednesday 11:00 a. m. leaves at 2:00 p. m. arrives Catbalogan Wednesday 4 :00 leaves at 6:00 p. m, arrives Cebú Thurs- day 7:00 a. m. (¡fhristmas Qreetings of Hoa Hin&Co., Inc. SHIPBUILDERS SPECIAL TRIP: Leaves Cebú on Thursday at 4:00 p. m., arrives at Tagbilaran at 7:00 p. m. leaves Tagbi- laran at 7:30 p. m., arrives at Iligan on Friday at 7:00 a. m. Leaves Iligan at 9:00 a. m. arrives at Cagayan on Friday at 2:00 p. m. Leaves Cagayan at 4:00 a. m., arrives at Tagbilaran on Saturday at 2:00 a. m. Leaves Tagbilaran at 3:00 a. m., arrives at Cebú at 7:00 a. m. The M V Governer Wright will facilítate all passengers from Manila who arrive at Cebú on Thursday to pro- ceed to Mindanao on the same day. Passengers from Mindanao will also have the opportunity upon their ar rival on Saturday at Cebú to embark on the DON ES TEBAN, BOHOL or MACTAN for Manila continué on the M/V GOVERNOR WRIGHT vía LEGAZPI. M/V GOVERNOR TAFT: Leaves Cebú Saturday at 10:C0 p. m.¡ arrives Maasin Sunday 6:00 a. m.; leaves at 6:30 a. m.; arrives San Francisco, Sunday 8:00 a. m. leaves 9:00 a. m. arrives Pintuyan Sunday 10:00 a. m.; leaves at 11:00 a. m., arrives Surigao Sunday 1:00 p. m.; leaves at 3:00 p. m.; arrives Placer Sunday 5:30 p. m., leaves Monday at 11:00 p. m.¡ arrives Tandag Monday 6:00 a. m. leaves 9:00 a. m. arrives Port La- mon Monday 1:30 p. m.¡ leaves at 2:30 p. m.; arrives Hinatuan Monday 4:00 p. m.; leaves Tuesday at 1:00 m.; arrives Marihatag Tuesday 10:00 a. ni. leaves 1:00 p. m.; arrives Tandag Tuesday 3:30 p. m. leaves at 7:00 at p. m., arrives Placer Wednesday 1:00 p. m.: arrives Pintuyan Wednesday 2:00 p. m. leaves 8:00 p. m.; arrives Cebú Thursday 4:00 a. m.: SPECIAL TRIP: Leaves Cebú Thursday 5:00 p. m.( arrives Tacloban Friday 1:00 p. m.( leaves 6:00 p. m., arrives Catbalogan Friday 6:00 a. m., leaves at 8:00 p. m.; arrives Cebú Saturday 7:00 a. m. 4 Marine Shipways Total Capacity 4,000 tone Biggest And Most Complete Machine Shop Cable Addreac? HOA HIM P. O. Box 256 Qhristmas Qreetings of Cebú Carnival Association ¿A benefit of M. S, "GORLIZ" Leaves Cebú Saturday at 9:00 p. m. for Ormoc, Puerto Bello, Merida, Palompon, Villaba, Tabango; San Isidro, Naval, Calubian, arrives Tacloban Monday at daylight. Leaves- Tacloban Monday at 11:00 a. n>. for Calubian, Naval, San Isidro, Villaba, Palompon arrives Tuesday at 8:00 a. m. Gebu Quezon Stadium February 24 until March 10 SPECIAL TRIP Leaves Cebú Tuesday at 9:00 p. m. for Ormoc, Pa lompon, Villaba, San Iisidro, Villaba, Palompon; Meri da; Puerto Bello; Ormoc and Merida arrives Taclo ban, Thursday a.t 11:00 a. m. for Biliran, Calubian, Na val; arrives Cebú Saturday at 4:00 a. m. 1940 CEBU QUEZON STADIUM For futí particulars pleasc apply to <]ose^ T. T^olasco LIM TIAN TEÑO & CO., INC, Director P. O. Box 84 Cebú Phone 680 P. O. Box 132 Cebú City Tel. 422
10 MAMUMUO Dieyembre 31, 1939 Ngilngig Sangka Sa Kadagatan Bapor iggugubat GRAP VON SPEE sa Alemanya gitabangan tolo ka kruserong Inglis ug daghang patay; Alemán milunga gayud GIISIP nga usa sa la- bing ngilngig nga sangka 6a kadagatan sa kasaysayan sa binag-ong gubat mao ang nahitabo pi pila lamang ka miiya giban sa kabaybayonan sa Montevi deo, Uruguay, unahan diyu- tay sa estwaryo sa suba sa La Plata kinsa gisaksihan kapin sa 10,000 ka tawo. Usa ka "pocket battlcship" nga alemán, ang ADMIRAL GRAF VON SPEE nga ma- ayong pagkakorner sa La Plata, gitabangag bombardi- yo sa tolo ka dagkung kru serong inglis, ang EXETER, AJAX ug ACHILLES. Ang GRAF VON SPEE nga na- kadawat pipila ka dagkung igo sa mga kanyon sa tolo nlya ka kaaway, midalagan ug gilutos hangtud sa boka- na sa suba La Plata, sam- tang ang EXETER nakada- wat usab kadaut nga mipugos kaniyag pangitag dapit diin siya gidalidali pagayo. Sam- tang ang AJAX ug ACHI- LLES wala kaayo makada- wat kadaut, hinono-a nagpa- bilin sa gawas sa bokana, nagabantay nga ang GRAF VON SPEE dili gayud ma- kaipsot ngadto sa dakung dagat sa Atla^tiko. Ang GRAF VON SPEE nga gimandoan ni Koman- dante Hans Langsdorff, hu man makatundag mga pito kun walo ka bapor sa patiga- yon sa Inglaterra sa kadaga tan sa Atlantiko, nakorner sa tolo ka kruserong Inglis sa suba sa La Plata nga dunay SOmilyasnga giladponsabá- bá ug gibambardiyohan. Apan tungud lagi kay makusog modagan ug sangkap sa dag kung kanyon ug mga torpe do ang VON SPEE, kíni mí- sukol ug nakapakita sa ta- lagsaong kaisug ug kalig-on ¿Magkinanglan Kag Gabasero? Kadaghanon sa mga gabsanan sa kahoy sa Min- danaw maglisud pagpangita mga gabasero. Alang nga nakapakurut sa tibuok kalibutan. Apan bisan pa niana, ang bapor iggugubat aleman milunga ug midala gan, midangop sa sulod sa La Plata, dinala ang 36 ka patay ug duolan sa 100 ka samaran, samtang ang EXE TER midangop usab sa bay- bayon dinala ang 56 ka pa tay api! ang lima ka opisyal ug pipila ka habol. Áng AJAX ug ACHILLES walay patay apan dunay mga habol. Áng panag9angka sa upat ka bapor iggugubat milung- tad gikan sa sayong buntag hangtud sa ika pito ang tak- na sa gabii. Tungud sa hi- labihang kalig-on sa luyog-lu- yog, walay natundag, Apan ang kadaut nga naangkon sa VON SPEE daku pa kay sa nadawat sa EXETER. Sa sunod adlaw, miabut laing mga bapor iggugubat Inglis aron pagtabang sa EXETER, AJAX ug ACHI- LLES pagbantay nga ang VON SPEE dili gayud ma- kaipsot ngadto sa dagat. Mi abut ang RENOWN, 42,000 ka tonelada, BARHAM, 10,- 000, ARK ROYAL nga tug- pahanan sa mga ayroplanong iggugubat, ug CUMBER- LAND. Lain pa gayud ang mga bapor iggugubat nga pransis. Ang VON SPEE gihata- gan Iamag 72 ka takna sa kagamhanan sa Uruguay pagpabilin sa pwerto. Tu ngud sa kapiot sa panahon nga dili gani igo sa pagayo sa kadaut nga nadawat sa iyang bapor, si {Comandante Hans Langsdorff, pinaagi sa sugo ni Hitler, midangop sa katapusang paagi - ang pag- tundag sa VON SPEE pipi la ka miiya gikan sa bokana sa suba sa Tía Plata kaniad- ting Domingo. Apan una tun- daga ang maong bapor, si Langsdorff naningkamut nga makalusot gayud sa blokiyo. Apan nakita niya nga ka- wang lamang. Mao nga na- pugos gayud siva sa pagtun- dag sa VON SPEE, Si Ko- mandante Langsdorff ug mga kauban miluwan sa mga gag- mayng bapor ug midunggo sa pwerto sa Buenos Aires diin silang tanan, súmala sa ba- laod sa gubat, mahimong bi- nilanggo hangtud sa katapu- san sa kasamok. Kini tungud kay ang tanang nasud sa Amerika neyutral man ning gubat karon sa Oropa. Mao kadto ang talagsaon ug ngiingig sangka sa kada gatan nga makuling mausab. Sa pagsulat niini, ang Ale manya natundagan nag lima ka mga kruscro, apil ang GRAF VON SPEE, walay labut sa mga 40 ka subma rino sukad magsugod ang gubat kaniadtong miaging Septyembre 1. kanila among itanyag ang mga gabaserong batid ug hanas sa mga kondisyón sa suhol nga kasarangan ka ayo. Moungad sa buhat ug dili molunga nga magala- pas sa kasabutan. PAKIGSABUT SA FEDERACION OBRERA DE FILIPINAS DY TE & COMPANY IMPORTADORES y EXPORTADORES Tel. 428 Oficina General: Gonzalos Nos. 51 al 69 P. O. Box 207 - Cebú, Cebú, Filipinas COMPRADORES DE COPRA Unicos Distribuidores de: Gasolina MARIPOSA, Kerosene KATIPUNAN & Harina KATLPUNAN Vendedores de toda clase de Arroz, (Ordinario y Glu~ tinoso) Harina GOLD MEDAL, Harina. COMETA, Cacao, Café, Mongo, Sawale, Kapok, Sal, Sardinas, Salmón Almidón de Maíz, Sacos, vacíos, etc. etc. Tel. 144 Dalan León Kilat Isip 173 Siyudad sa Sugbu P. O. Box 480 OFICINA CENTRAL MOLENOS MAIZ EN GRANO Departamento de Ferretería y Material Eléctri co: Esquina de Gonzales y Comercio, - Fábrica de Jabón y Candelas, Calle Plaridel No. 10.
y Disyembre 31, 1939 MAMUMUO MAAYONG PASKO BULAHANG BAG-ONG TUIG ALANG SA TANAN SA IMONG MGA K1NAJIA NGLANON : ARI KAMp PALIT SA: MGA SAPIN IMONG TAMBAL MGA GALAM1TON MGA PAHUMOT ALANG SA UG UBANG PANIMALAY UG KINAHANGLANON SA TULONGHAAN SA IMONG BANAY PANGITAA AN G KAY DUNA ANG GO LAM & CO., INC. ASIA DRUG STORE Duawa kami sa dili ka pa moadto sa uban Likoanatvsa Datan Manalili ug Magallanes, Siyudad sa Sugbo 11 3 £ y y
12 MAMUMUO Disyembre 31, 1939 KAAGI $1ATONG PAGLUNGSOD Nganong Natukod ang mga Kagamhanan ug Uneay mga Kapaitan nga Atong Gilatas ug giagian LAKBIT NGA SAYSAY SA NAH1TABO KANATO KANHI-KARON A NG kagamhanan ma- oy usa ka paagi sa usa ka nasud alan? sa kabulahanan sa mga ta- wo nga nagpuyo kaniya. Ang atong kagamhanan gitukod aron: 1. Sa pagbarog sa mga mithi sa nasud nga Pilipin- hon; 2. Sa pagpanalipod ug sa pagugmad sa bahandi sa atong kinaiyahan; ug 3. Sa pagltab-ut alang sa along nasud sa mga kaavo han sa kagawasan, kagawa- san kansang sukaranan mao ang hustisya ug ang kasa- mahan. Ang mga pumopuyo sa usa ka nasud nga walay ka gamhanan walay kalinaw ug kahusay sa ílang pagpuyo. Ang "mithi" sa nasud nga Piiipinhon," dili molungtad ug dili mogamut sa usa ka nasud nga dili gawas. Ang atong nasud mao ray malí- pav nga mo.-agop sa atong matahum ug karaang kaha- tasanan. Ang kagamhanan sa nagmando nga nasud dili ug dili gayud makatagbaw sa nasud ubos kaniya. Ang "bahandi sa nasud", dili kay ang ¡ya da nga mga yuta ug tubig, kon dili usab ang iyang matahum nga ka- agi ug kabatasanan, ang iyang tugbaw nga panghuna- huna, ug ang mga dalayegon nga mga buhat ra iyang mga pumopuyo. Ang "kabulahanan sa ta- nan," mao ang mga buhat nga mosangput sa kahusay, kalagsil:, kalipay ug sa m;i- ayong pagkabulang sa mga lungsoranon. Walay matuod nga "kabu lahanan sa kagawasan", kon ang mga tawo walay kalipay, kon ang balaod adunay pina- labi, ug kon ang mga tawo kun ang ilang inga tinugya: Mao kini ang Balay na Asamblcya, pandayai^ sa alón y mga balaod. nan (lili hatagan'.-a katungod sa pagbuhat sa mga oalaod nga ipasunod kanila. MGA MATANG SA KAGAMHANAN Adunay daghan nga kla- se sa kagamhanan apan ma baliin ta sila ning tutulo ka pundok: 1. kagamhanan nga barí- anen, diin ang gahuin anaa sa kaniot sa usa ka iiari, prinsipe ug sa usa ka emba jador; 2. kagamhanan nga aris- tokratika, usa ka pamunoan diin ang gahuni anaa sa ka- mot sa pipila ka mga tawong halangdon; 3. kagamhanan nga ma- kiangayon, usa ka kagamha nan nga díñala sa mga tawo kun sa ilang mga tinugya- nan kun usa ka pamunoan diin ang tana" managsama sa atubangan sa balaod. Sa mga panahon nga na- i.gagi. ang mga gingharian mapalatilabihon. Wala nila lagda ang mga katungod ug ang kagawasan sa mga ta wo. Ang pulong sa hari maoy balaod ug pagasundon sa nasud. Karon, kining mga ginghariana may mga batakan-balaod nga nagkuto sa gahum sa mga punoan. Ang kagamhanan nga aris- tokratika pinangulohan sa mga tawo nga kadugo sa mga hamili.. Niining mga panahona, kining buloka sa kagamhanan wala na. Ang kagamhanan maki- angayon muy duruha ka ma- tang: 1. drmokrasya direkta, diin ang tanang tawo maoy nagdala sa kagamhanan; 2. demokrasya represen- tatiba, dnn ang mga tawo magpili sa ilang tinugyanan aron pagoumala sa ilang ka gamhanan. Ang dcmokrasya represen- tatíba ginatawag usab ug republika. Busa, usa ka re- pudika maoy usa ka nasud dun ang kagamhanan gina- dala sa mga tinugyanan nga pinili sa katawhan. Republika may tutulo ka kinahanglanon: (1) ang ba takan-balaod; (2) pagbuul sa kadaghanan; (3) paginan do sa mga tinugyanan sa sa mga tawo. Ang Pilipinas usa ka republika. Ingon man ang Tinipong Bansa sa Amerika. Ang Inglaterra ug ang Hapon mga ginharian. KAGAMHANAN SA KA- TIGULANGAN Sa wala pa ang pamunoan sa mga Katsila, ang atong mga katigulangan may ka- ugalingon nga matang sa ka gamhanan. Wala silay hari kun emperador nga mimando sa tibuok kapupud-an. Ang matag usa ka lungsod kun lalawigan may kaugalingon nga pangulo nga gitawag ug datu kun rajah. UsQg-usa ka datu kun rajah, may ka- ugalingon nga mga sundalo mga tawo ug mga kabanay sa iyang sumosunod. Usa ka pundok ubos sa usa ka pangulong datu ginatawag ug barangav. Ang katungdanan sa datu kon siya mamatay, ginasu- nod sa iyang mga anak ug mga apo. Kon wala man siyay mga anak ug mga apo. ginasunod ang maong ka- tungdanan sa iyang mga igsuon nga lalaki ug baba- ye, ug sa iyang igagaw sa dapit sa iyang amahan. Ang datu naghimo sa tanang ka tungdanan alang sa kaayo- han sa iyang barangay. Ba- luus niini, ang mga tawo nagtahud ug nagsugot kani ya. Ang mga balaod nga ilang gisunod may sinulat ug may dili sinulat. Usa ka panig- ingnan sa balaod nga sinulat mao ang banlugan nga mga balaod ni Kalantiao sa Panay sa tuig 1433. Kining maong balaod nagsagop sa daghang mga butang, sama panaglit sa pagtahud sa mga ginika- nan ug sa mga katigulangan, mga pagsabutsabut sa pag- binayloanay ug pagpinalita? sa ilang mga butang, ubp. Kadlong makita nga rad- an ginasilotan súmala sa ilang mga balaod ug kaba tasanan nga ipahamtang sa usa ka hukmanan. Ang ma- (Ipadayon sa panid 44)
Díayembre 31, 1939 $ É" " & & " " " " $ ***** 1 " " " " " • . • ". " " * " " r " " 4 4 " " " " " " " & " " " "■ "' " & " " tf & * * & tf ♦ ♦ ♦ ♦ * "" & ♦ & & "" * * MAMUMUO 'S $$$$$$$$$$$$$$ 'S'i c&o all tyriends and Tatrons 7t)e TjÚish ¿A ¿Ttterry (jirísimas ****** * ★ * ¿And " ¿A fflappy New year
4 4 1939-1940 GO OCCO & CO " " " " " 4- General Importers Cebú City, Philippines c54 oAflerry Qhristmas ¿And 'Trosperous NeU> y¿ar So ¿Atl Laborers and Totrons West Leyte Traes. CO. Inc. " ♦ ♦ ♦ ♦ ♦ 4 ♦ ♦ * ♦ Operating Passenger Trucks in Western Leyte Good Service Courteous Employees 13 "7
6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6 ' 6 ' 6 $ $ 6 6 6 ' 6 ' 6 ? ' 6 6 6 ' 6 ' 6 6 6 ' 6 6 * 6 ' 6 ' 6 6 ' 6 6 6 6 ' 6 6 6 ' 6 6 ' 6 * '6 0 , MAMUMUO Disyembre 31, 1939 Christmas Qreetings cAnd (? o m p l i m e n t s O Í Cebú Rice Merchant's Association YU ENG CHUY Presiden t LU TAI CO Vice-Presiden t HO HIN CO. Treasurer LIAN AN CORN MILL & YU CHILDO & GO. Secretary BOARD OF DIRECTORS CHUAN CHIU CO. HIAP CHONG CO. SY INDONG & CO. ENGKEE GO TAO CHEU BUN YEK TONG HING CO. 12-18 Tupas Cebú City Tel. No. 107 P. O. Box 350
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO Cebú Autobús Co., Inc. and Cebú Transit Co., Inc. Wish their many Friends and Patrons a ¿Títerry (jirísimas and a Trosperous \[e1v year 1939-1940 15
16 MAMUMUO Disyembre 31, 1939 Pamimalliiiis SA USA KA Patay Sugilambong ni MARIA CORELLI Hinubad ni FAUSTINO VILLAR1N Sa miaging gula: Patay na .-i Guido Ferrari! Patay na ang higa- lang mahiibon! Namatay siga kay, subay sa laraw sa panimalus ni Konde Fabio Romani (nga karon mao na si Kpnde Cesarlo de Oliva, human inabanhaw), si ga patyon man sa desapiyo sa panagilog kang ¡Con desa Romani. Namatay si Guido nga nakasud-ong gayud nga si Konde Cesario mao da usab si Konde Romani nga nagantiyuhos lamang ug giuban ang vio. Human sa desapiyo, si Vinccmo, nga sulugoon, nag- tairag nag salakyanan paingon sa lungsod sa Ñapóles. (/kakau:hag-siyam nga sumpay) ANIB XXVI SA NAHISAKAY na sa salakyanan, ako napahatud ngadto 3a siyudad. Apan akong gipahunong ang mamilino sa kinasang-an sa Jalan nga nagapaingon sa Villa Romani ug (lidio ako nanaog. Akong gisugo si Vincenzo pagpalahus lang ngadto sa otel ug gitugon sa pagpapadala sa akong kaugalingong salakyanan ug mga kahayo ngadto sa ganghaan sa koral sa Villa, diin adío ako magahulat. Akong gilugon usab siya sa pagpaandam sa akong mga maleta sa mga saput kay mogikan ako nianang gabii paingon sa Avellino, usa ka dapit sa kabukiran, di in adto ako sulod ,',a pipila ka adlaw. Iyang gipamati ang nga akong mga sugo sa labihang kahilum apan sa tataw kahingawa. Sa katapusan miingon siya: "Mopanaw ba usab ako uban sa talahuron?" "Ah, dili!" Mitubag ako dungan ang pahiyum . " nga ahat. "Wala ba ikaw masayud, higala ko, nga nagabug- at ang akong kasingkasing ug sa mga tawong masuloh-on ang lubing kinaham mao ang paginusara? Gawas pa - hinumdumi ••ng karnabal - ug giingon ko ikaw nga imo ang kagawasan sa paglingawlingaw laman sa ginhawa ug dili ko ikaw ilogan nianang higayona. Ayaw, Vincenzo, dinhi ka ug pagpahimulos. Ayaw kabalaka kanako." Sí Vincenzo m'yukbo kanako sa naandan nga kama- tinahuron, apan ang iyang panagway nagpakita sa mga Si Guido sa buhi pa . . timaan sa kabalaka. pasayloon ako sa talahuron," nagkanayon. "Apan bag-o lang usab akong nagsud-ong ... kamafayon, ug ang akong kahinr.m sa karnabal nahanaw na hinoon. Ga- was pa - ang talahuron masulob-cn -busa gikinahanglan gayud nga mouban ako kaniya ngadto sa Avellino," "Nga ... Nakita ko nga hugot ang iyang knbubut-on, busa wa- la na lang akong manglimbasug pagpakiglantugi. "Na, anaa ra kana kanimo," mitubag ako, wala lay- hi. "Basta tuhoi nga nasayop ka sa imong panghukom. Apan kon mouban ka gavud, mahimo; basta nga hikayon mo pagdali ang tanan aron makagikan kita karong gabii, ug padalia ang pagpadala sa akong salakyanan nganhi.
Disyembie 31, 1939 MAMUMUO 17 Maghulat akong mngusara sa Villa Romani." Ang salakyanang paabangan miaringkil paingon sa . unahan dala si Vincenzo liga nagahngkod tupad sa mami- lino. Gitan-aw ko una kadto nga nagknhilayo, ug unva milakaw ako paingon sa akong walay dungog nang puloy- anan. Ang dapit mamingaw ug masulob-on kaayong tan-awon - walay trisan usa ka kalag nga nagtikawtikaw. *Ang lábil nga binvhat sa seda nga gidayandayan ¿a mga lamboanan gihushus ug gitak-op ilhanan nga ang tagba- lav wala diha; maora hinoon kon sa sulod $a lawak dunay minatay nga gihaya. Matahapon nga katingala mihakop kanako. Kinsa may namalai/'! Walay duhaduha nga ako - ako nga tag-iya ug pangulo sa panimalay, nagahigda nga mabugnaw ug nangamig na sa sulod sa usa sa mga lawak tinabilan! Kining angay kalisangan nga tawnng ujoanen nga naglatagaw nga walay dulong ug karon na- gasud-ong sa mga bongbong sa gawas ug sa tanaman sa balay dili mao ako - kíning tawhana mao na ang usa ka yawang maitum nga mibangon gikan sa lubnganan aron pagpahamtang makalilisang silot sa mga nakasala kani- ya. Ako patay na - ug dili mahimo nga makapatay ako sa tawo nga makausa nahimo kong suod ug minahal nga higala. Ug siya, ang akong higala patay na usab - ang mao gihapong mamumuno nako macy nagbuno kaniya - ug kining mamumuno karon buhi nga daku! Apan, ah mangil-ad kiniI Siya, ang mamumuno, maoy buhi! Ki nahanglan nga siya mamatay, apan nga mamatay nga ang iyang kalag magkurog ug magtiyabaw sa kalisang paingon sa kalayo sa ispidno! malig-on nga tak-op. Didto gihmbuyog niya sa balis- bisang senimento ang suluguon lungud lang kay kini mi- balibad nga ang babayeng inabudhicn wala dina. Ning dapila iyang gituaw ang iyang tunglo, tunglo nga bisan wala niya hibaw-í mao ang tunglo gikan sa usa ka tawong hinialatyon. Nalipay ako nga gikalituk kini ni Guido - usa ka tunglo nga mabangis! Walay laing gibati ako ga was sa kalooy karon nga patay na siya. Siya' gilimbo- ngan ug gilipatlipat sama kanako; ako nasayud nga ang iyang kalag, karon nga nakagawas na gumikan sa kama- tayon, makigtambayayong sa ako karong pagpahamtang sa silet ning babayi nga banyaga. Nagal.kaw ako libut sa walay timik nga balay hang- tud nga nahituknn ako sa usa ka sinalipdung likoanan paingon sa dalan-dalan sa tanaman; gibuksan ko ang ganghaan ug mísubay ako sa sinati nga agianan. Wala na ako makataak didto sukad niadlong gabiing mabangis nga nasayud ako sa luib sa akong asawa ug sa akong hi gala. Kamahilumon sa kakahoyan nga na^alibut - kami- ngaw ug kamasulct-ong tan-awon! Walay bisan usa ka sanga nga natay-og; y^lay bisan usa ka dahon nga na- tandog. Mabugnawng yamog sa mga sagbut nga akong gitumban nagapangamig sa akong mga tiil. Walay bu- lak nga nagabukhad sa iyang mga gihay aron ipaayang ang sa parayeg sa hinoyohoy; apan bisan pa, nanuhotsu- hot sa kahanginan ang kahumoL - ang kahulak sa mga biyolitang wala makita tungud kay ang mga inata naga- piyong pa sa katulogon.. SamLang ang akong utokan gikulaw sa'mga hunahu nang nagkalamokay sama niini, akong gitutokan ang ma- ayong pagkakulit nga dayandayan sa ganghaan sa koral nga puthaw. Dinhi si Guido nagbarog, alaut nga tawo, kagabii ug unya giyogyog sa labihang kapungot kining J\TAGASUD-ONG ako sa tibuok hawan sanja sa usa ka tawo nga nagatan-aw sa dapit diin siya, makausa r.iana, nagmalipayon. Milakang ako pipila ka íakanp, i'g unva mihunong tungud sa katingalahang pinitik sa akong (Ipadayon sa panid 37) Insular Navigation Company, Inc. Phone 633 Cebú City P. O. Box 160 SCHEDULE OF: Motor "Princesa" - Leaves Cebú every Monday at 5:00 P. M. for Diga", Jagna, Mambajao,.Cagayan, Oroquíeta, Misamis & Iligan and on the return tiip loaves Iligan at 5:00 P. M. Thursday arriving Cebú Friday morning. Motor "Princesa" - Leaves Cebú every Friday at 7:00 P. M. for Iligan, Cagayan, Misamis & Iligan, leaving from Iligan on Sunday afternoon a rriving Cebú Monday morning. Motor "Condesa" - Leaves Cebú every Wednesday at 4: 00 P. M. for Tagbilaran, Lazi, Plaridel, Misamis, Iligan & Kolnmbugan and on the return trip will cali on the same ports arriving Cebú every Sa- Lurday morining Motor "Condesa" - Leaves Cebú every Saturday at 9:00 P. M. for Jagn-'., Mambajao, Gingoog, Bullían, Cabad- baran, Bucnavista, Nasipit, Carmen & Talisayan and on the return trip will cali al Mamba- jao and Jagna, arriving Cebú every Wednesday morning. Motor "Katipunan" - Leaves Cebú every Monday at 10:00 P. M. for Ormoc, Merida, Pa'ompon, Villaba, San Isidro., Nava), Calubian & Tacloban and on the return will cali on the same ports exccpt Merida and Ormoc, arriving Cebú every Thursday morning. Motor "Katipunan" - Leaves Cebú every Thursday at 4 :00 P. M. for Palompon, Villaba, San Isidro, Naval Ca lubian, Talalora (Guiwan - optional & Tacloban and on the retara trip will cali on the same ports including Merida anl Ormoc, arriving Cebú every Sunday afternoon. FOR FURTIIER PARTICULAS, PLEASE CALL UP - INSULAR NAVIGATION COMPANY SERVICE COMFORT SPEED ALL COMPLA1NTS AND SUGGBSTIONS ARE WeLCOMED BY THE MANAGEMENT INSULAR NAVIGATION COMPANY 92 Morga St. Cebú City
18 Mga Tugon: - Kining sugilanon hu mana ¡maníala sa "Bisa- ya" vg maoy mananaog sa unang ganti sa Bangga sa mgn Sugilanon nga gl- himo sa maong mantalaan ning taiga, 1939. Tinugo- tan ni Pangplo Flcviano P. Boquecosa, among iman- tala ang maong sugilanon sanglit ang -inga magba- basa sa MAMUMUO ma la pa man makabasa kani- ya - BUHATAN. MAKAPITO na tingali usab-usaba ni Ma ming pagpilo ang iyang panyo, gibukhad g¡- hapon kay naghibat. Dili man ingon. Hanas tungud sa kapin sa napulo ka tuig nga dinalidaling pagilis bun- tag ug hapon sa iyang pag- kamagtutudlo, kadaii da si- yang magpilo sa panyo kon siya magsaya ug dili mahi- tabo nga maghibat. Apan karon... Giusab na man! Naghibat gihapon! Ngano ba kini? Nagkanayon ang iyang hunahuna. Ug ang iyang hunahuna da usay mitubag. Tungud kay nagkurog ang iyang mga kamot! Tungud kay gipani- ngot siya! Tungud kay siya naghilak! Sa iyang mga aping nantfcayday ang m-¿a mainit nga luha! Mga \u- hang mapait! Mga li>.ha nga mahapdos sanglit naga- lulo gikan gayud sa kasing- kasing nga nagmahay u.ita, apan nagalimod sa iyang gibati! Kining pagbatia ma- kadaghan na niya tuk-a aron mamatay! Apan, wala ma- matay! Dili mamatay! Ug karon nga miabut na kining tuntaga, buntag nga angay unta siyang maglipay, misa- mot hinoon ang kangutngut! Mao nga wala siya mahi- noltol sa iyang buut buhaton. Ngalan kono siyarR nagdali, dili magkadimao ang iyang lihok. Ang iyang panan-aw gisalipdan samga luha nga MAMUMUO Disyembre 31, 1939 naglugok sa iyang mga ma ta. Nahibalo siya nga siya na lay gipaabut. Ganina rang na- masibas ang kabuntagon. Ang tugkaran ug luyo sa ilang balay ganina rang na- saba sa mga pinalihog. Tu- ngang gabii pa kon magma- ta ang tanan tungud sa tali* is ngí iwik sa mga babuy alaM sa dakung piging nga giaflanm. Apan, bisan siya wala matulog sa tibuok ga bii - kay, samtang ang uban midali-dall pagtagpilaw aa bag-ong gabii, siya wala ga- ni makapiyong sa mga ma ta tungud sa libo ka libong mga hunahuna nga nagka- lamokay sa iyang panumdu- man - si Maming wala maka- ilis dayon ug karon siya hi noon ang gipaabut. • kalih-ukang masamokon. Ang mga kaslonon ganina rang nakahumag ilis. Ang mga bata nga magasapnay sa mga bulak pinongpong alang sa bag-ong kinasal, ga nina ra usab. Ang dalaga ug olitawo nga magataud aa hi lo nagum-usan na hapit sa saput sa pagbinalikbalik sa snmin. Apan si Maming wala gi" hapon mogula sa iyang la- wak. Hibatian nila sa hawa- nan nga si Maming ganina rang nagtukas sa aparador. Nabati nila nga siya nagki- pot-kipot sa sulod. Apan, ka- dugayng migula! Naglisud sila pagsulod aron unta pagsusi, kay nanak-op man sa ganghaan. Busa, ang ilang gihimo mao ang pag- paabut na lamang. Pagpa- obut kanus-a si Maming makahuman. Apan, kanus-a man kaha siya makahuman nga naghi* nay mag usab-usab pagpilo sa iyang panyo? Kanus-a man mahagula nga, sukad gabii hangtud nabuntag, wa la man siyay nahimo gawas sa pagsubii-subli sa sulod sa iyang panumduman sa mga hitabong dili na mobalik, ug unya paghilak inigabut sa bahin diin siya gisungog pag-ayo sa Kapalaran? Kasal karon ni Indayl iyang kasal, si Maming nag- Angay unta siyang guol. Ning takna nga gihu- maglipay. Si Inday nagatubo lat siyang nagilis, kay si In- sa iyang pagpangga. Bisan day nagpakisi man gayud manghud niya, apan gima- nga si Manang niya maoy ha] sama sa anak nga nahu- moluhod, gipangandoy niya Kasimg kad gayud sa iyang bala- tian. Camay pa si Inday kon ipiyal sa hingpit sa iyang pagbantay. Hangtud karon, nanagingting pa sa iyang mga dalunggan ang mga tu gon sa iyang himalatyong inahan aa baba sa Kamata- yon. "Maming," nagkanayon. "Si Inday unya intawon! Kamo na lang duha, ug wa la kaniyay makaatiman ga was kanimo. Papadayona siya pagtuon ug, kutob sa iyang sayop sumpoa sama nga ikaw ang tinuod niyang inahan. Kon makahimo siyag sala nga dili na mapasaylo sa uban, pa- sayloa siya sahi sa pagpa- saylo sa inahan hangtud sa labing mabangis nga sala sa iyang anak!" Apah, ínay siya maglipay kay si Inday malipayon man ning nga ang kasal dili mahina- yon! Hapit niya pangantihon ang linog, ang bagyo, ang tiraban aron laglagon ang katawhan ug matapus ang tanan...I 'T' INGBUKAS sa saring * sa mga .tunghaan sa lungsod. Nagganayan ang kabataan sa usa sa mga ba- langay sa bukiran sa Liloan paingon sa balay-tunghaan. Subay sa mga dalan nga na- gabathay sa mga bakilid kun nagsuot-suot sa mga lugot, nanagsunod ang mga nanag- pakatungha na sa tuig miagi, mga sadya kaayo nga na- naglakaw kay wala na batiag kahadlok naghunahuna sa pakigatubang sa magtutudlo. Samtang ang mga mao pay pagtungha, ang mga tagun- om kun tagpito lang ka tuig
Digyeinbre 31, 1939 MAMUMUO 19 ang panuigon, nanaggunit sa saya kun kalsonis sa ilang mga inahan, amaban kun magulang ug naguknol-uknol sa diha nga nagkahiduol na sa tulonghaan. Karon, ka- daghanan sa kabataan giha- tud gayud sa tulonghaan, na- hadlok ang mga ginikanan nga manghisalikway unya sa ma sa miaging Hunyo. Nakita nila, bisan layo pa, ang sirjpti nga barog sa mag- luludlo nga nagtindog sa tugkaran: si Miss Mamerta Alcoseba, Kabkaranon. Na- hinangop silang naghunahu- r.a nga dili sila makigharong sa usa ka bag-ong magtutud- lo. Nakita nila nga ang mag tutudlo nagapahiyum. Alang kang Miss Alcoseba, kining Hunyoha walay kalainan sa daghang mga Hunyong nang- labay: magasugod siya pag- salsal sa umaabut sa kaba- laan, ang ginganlag "mata- hum kalauman" ni Rizal, pi- naagi sa pagpadimdim sa ilang mga utokan sa tubig sa kinaadman. "Mayong buntag, Miss Alcoseba," nagsunod-sunod pagpanghatag katahuran ang mga ginikanan ug mga ma- gulqfg. "Maayo," mitubag ang magtutudlo. "liaron, dili na lang unta kinahanglan iha- (ud pa ninyo ang mga bata. Madawat na ang tanan ug walay mahisalikway. Duna na kitay bag-ong magtutudlo alang sa segundo grado. Ka mo nga mga primero, ngari nunot kanako kay manglist? na ako." Ug siyay naguna paingon sa lawek. "Wc diay, mam," nagdu- ngan pagpatimbaya ang tulo kun upat ka mga segundo nga nangnunot kaniya. ¿ugilanon ni FLORENTINO D. TECSON mokasera." Mao kadtoy sinugdan. Si Mister Domínguez, dili la- mang kay didto makapani- udto sa gikaserahan ni Miss Alcoseba, kon dili didto ga- ypd makakasera. ang bag-ong magtutudlo nag- sugo'i pa se iya. Alang kang Mister Do mínguez, ang ilang panag- ipon wala makapatawo huna- hunang mapangahason. Ang kainit sa iyang tinguha sa pagpadayon sa pagtuon dili hilabwan sa bisan unsang kainit - bisan sa kainit sa mga pagbati sa kasingka sing. simana lang milabay, sila nasayud nga ang tunghaan sa balangay, nga sulod sa pi pila ka tuig usa day magtu- tudlo ug ang mga primero ug segundo giipon lang aa usa ka saring, karon dunga- gan na gayud usa ka magtu tudlo buwahan dili mahitabo ang nahitabo sa Hunyong miagi diin daghang nagma- hay nga wala madawat ang ilang mga anak. Sa pagkaudto, sa diha nga gibuhian na ang mga tinon- an ug sa nagaabut sila sa tugkaran sa tulonghaan, ang bag-ong magtutudlo (nga, su lod sa recess, nagpaila nga siya mao sí Saturnino Do mínguez, Siyudadnon) midu- ol sa iyang kauban samtang kini nagabukhad sa iyang pa- yong. Alang kang Miss Alcoseba, ang ilang panagipon naka- palipay kaayo kaniya. Ka ron, lahi sa nangaging tuig, duna na siyay kauban nga ikasulti-sultí. Duna nay ma- kasumpa.v sa iyang mga his- got sa mga basahon nga iyang nabasa. Duna na siyay ikakuyog sa suroysuroy hu man sa saring mahapon, aron pagwala sa kalaay ug kakapoy sa pagatiman sa mga badlongon ug mahasul nga kabataan. "Unya," nagkanayon si Mister Domínguez, "hain man intawon ang Lindaban sa pagkaon dinhi?'1 Igo gayud nga nakahuman- human si Miss Alcoseba pag- panglista ug mao na lay na- habilin kadtong walay mga ginikanan kun magulang nga nagyangongo kay ipauna a"g ila, ang kabataang nanagdu- la sa tugkaran mikalit ka- hilum, Nahayanghag siya ug maoy misugat 9a iyang mga mata ang usa ka ambongang lalake sa ganghaan. "Na, mapasmo ka" mitu bag si Miss Alcoseba nga nagkatawa, apan hisalipdan ang iyang nawong sa payong binukhad nga gipasangítan pa niya pitiw. "Aniay mga tindahan dinhi apan magbaligya lamag pagkaon sa tabo, ma-Huwebes. Ug ka ron, kon wala ako masayop, Lunes pa." Ang kinabuhi ugod sa magtutudlo nga babaye sa bukid, lubina sa mga bukid nga wala pa kaayoy mga olitawo ug dalaga nga na- katungha sa mga tunghaan sa lungsid, malaay kaay.i rr.'i m ínrro w. Kulíing SH mga hugoy-hugoy, Maikoy "Wala dinhiy nagbaligyag nEa makigsuod ang mga da- kan-on kay ang mga tawo *aSa UR olitawo sa baruka- maglung-ag sukod da sa ilang n2'a wala makabaton bisan sulod-balay." Mitubag si Misa tinipsing kahibalo nga iba- Alcoseba nga kakataw-onon tubay sa sulti-sulti. Ug ddi usab maayo nga ang magtu- ia Wala siya mahikurat nga na cinatr-ulohav lang di- tudlo maoy maghagad-hagad. ._ miabut na ang iyang kaubang kay ang iyang katungdanan magtutudlo, kay daan siyang av k¡n'¡ panjudto. Ako ra ka\anR. *ya!lg katungdanan sa didto pa sa c ffan¡na rang gigutum, kav nagkinahanglan nga siya ug nasayud niana sa didto pa sa ang pagtungas anZ lyang mga lihok mahimo Ang gitutokan Poblasyon. i " B 1 b b _ eiimbanan sa ivanc mea ~ nga sumbanan sa iyang mga niya mao ang talagsaong ka- tinon-an. ambong sa lalake - barog, g¡- dak-on, mga mata ug kan- diis - mga hiyas nga naka- patuo kaniya nga kining law- hana sulagma lang nga na- himong magtutudlo. "Good morning," miyukbo ang lalake. Si Miss Alcoseba wala ma- katubag. Ang iyang mga ma ta halus makapamilok sa atu- bangan sa bag-ong nahiabut "Asa man kita njakapalit bisan kan-on lang? Bisag wav pud-an, basta naa lay íkapai- nit-init sa tiyan?" Misukot gihapon si Mister Doinin- tig mammgaw... w. 1,0. 111,1 .... 11 nganhi." Si Miss Alcoseba wala na makapugong. Gipahiulian ni ya. '""BjtaW" ¡yang giingon. na pagtoktok ..Mangadlo ¡ang kita sa ba- sa kasingkasing j sa akong g¡kaserahan. tawo r.ga dili lay, sa akong gikaserahan. taw< "Good morning,! said, paan ko |:adtong gitugon nga ma ug walay Unya, inigabut sa higayun nga ang Gugma moxugod ' '' ' a ganghaan _ ... y walay (kay nga dili mobatig Gug- hoH1 ' kasingkasing "Bilaw," iyang miusab ang lalake. Si Miss Alcoseba nahapug "There wi'l be anothcr Dagknn wat ug nagkabunga-bunga. teacher for yon.'' '7. .. I mean. .. I ... f ivas ... are yon. taan. Sa ilang mga mata ...1 mea-' "Yes, I am tke neto teach- mabasa ang kahingawa nga maharnul.'g na sila kang Miss er. Ai least the supervisor said Alcoseba. Un nnnggula sila so." Kining pasiaw sa bag- sa lawak ug nagduladula sa ong nahiabut nakapahiuli sa - r... - ------ tugkaran. Nagtinan-away ang kaba u..K iapil ka sa takus karon. Ma- makaikyas sa pana ni Kupi- -ka 00), alaut intawon ang matr- Nakasabut ang tanan sa Alcoseba, ug gipadayon niya pay kapaniudtohan kay wala tutudlong babaye sa bukid. kalinnw sa I anagway ni Miss ila man ugod nga wala ","... sa (Ipadayon sa punid -! gisulti sa magtutudlo May ang iyang buhat samtae.g may nasayud dinhi asa ka (Ipadayon sa pama ■■
20 MAMUMUO Qhristmas Qreetings of Cebú Chínese Chamber Of Commerce 1939-1940 Prcsident Tirso Uy Tengsu Vice-President Go Siong Mit Treasitrer Tomas Kimseng Secretary Félix M. Sun Director Lim Yok Su 4444*44 Severo E. Lo Lim Tian Teng '4 4 4 4 Go Chiong Kang ♦ 4 ♦ 4 " 4 4 4 Yu K. Siong Uy Eng Chuy Tío Tiam ♦ Go Tao 'Yu Tiong Yu T. Khiong Uy Un Hio Lim Chin Go Chan Go Se Tiad r 4 ♦ ♦ ♦ * * " " * " + * ♦ ♦ ♦ $ 665 6666 6'5'5'6 6 6 66 $ 565 'M, 44$, $,5$, Dismembre 31, 1939 ♦ * ♦ 4" 4" 4" & 4" i) & & ft & & vi 4" 4" & & 4" <0 & & 4" 4" 4" 4" 4> 4" 4" 4" 4" 4" 4" 4" " O 4" & & 4" 4" 4" 4?
Digyembre 81, 1939 MAMUMUO Jlffl'l 21 / 0 0= 0 Irfl d ÍKl ***************** Sugilanon ni' T1M. E. SALERA ***************** Nalcita A-ini ni Feling Jh£ ITAKILID si Feling sa wala, dapit sa bong bong aimpig sa iyang katre, kay taudtaud na man nga naghayang siya paghigda. Unya gibutad niya ang ha- bol nga karon naus-us ug didto na sa iyang tillan sa may abaga. Karon gitambid niya ang tu© niyang bagtak sa unían. Ang tinguha niya sa ingon nga kahimtang di li ang pagkatulog kay bisan siya nagtuo nga halawom na ang kagabhion, kinahang- lan dii una siya matulog. Kon dili, ang pagusab sa ka himtang niya paghigda mao lamay pagpalabay dugang panahon sa iya nang gipala- bayng mga takna. May mga higayon na unta nga ang ka- bug-at sa iyang mga mata miyodyod kaniya sa katulo* gon, apan takuiahaw lamang mahipugwat siya. Mahinum-, dum siya nga aduna siyay gikasaad; ug bisan tuod wa la siya mákaabut sa tumoy niadtong saara kay wala matin-aw sa iyang kaisipan ang kahulogan, apan kina- hanglan kadto matuman, ta- liwala sa pagduhaduha niya. Igong nahiluna siya sa ¡ngon nga kahimtang mibag- ting ang dakung taknaan sa kampanaryo. Naapas niya kini pagihap. Napulo ka bag- ting - ikanapulo sa kagabhi on. "Lawom nang gabii," mi- ingon siya sa hilum. "Kadu- gay gayud niya.'' Unya may nahunahuna siya, apan kini naputol lang dayon sa agong- ong sa namok nga moabut sa iyang tuong dunggan. Ug nakapangutana siya sa hilum ngano nga ang namok naka- sulod man sa moskitiro; ug kadtong hunahunaa nahanaw sahi sa pagaingnon giilog sa panuway. Tinuod nga si Feling du- nay gipaabut ug kini wala niya duhaduhaa. Sukad sa bag-o pang gabii, sa naghig- da na siya, ang kagil-as wa la mobulag kaniya kay nag- paabut siya kaniya. Nahaga- itT ang iyang hunahuna sa iyang saad nga hulaton siya niya hangtud sa taknang gi- tagal. Ngano bitaw nga mi- saad siya, kini gumikan ka- ha kay ang naghangyo ka niya dili man niya kabaliba- ran. Dili siyang kaako nga motan-aw kaniya nga mahi- ubos ang buot. Makabalibad pa siya sa ubang tawo, apan kaniya dili gayud. Mao man gani nga nakapamakak siya sa iyang inahan. Kay nia- nang pagkahuman nilag pa- nihapon si Mama niya na- ngutana unta kon dili ba siya si Feling mouban sa ka Midyo aron pagsabat sa pa- ngadye sa ikaduhang sumad Ba kamatayon ni anhing Ro las nga amahan ni Midyo. "Maayong isabat karong gabhia, Feling,'1 mipuno nga mapahayloon si Mama niya. "Daghang dalaga ug ulitawo mosabat kay sa human ang kulilisi isunod ang pagdulag baraha. Ang mangulo niini si Osting; ug sa pagkasugal ñamo ganiha misulti siya nga nakakonsigir na konc> siyag baraha, ambut diin I;;;- ha. Ang borro ug unggoy- unggoy maoy ampay sa mga ulitawog dalaga." Apan si Feling mibalibad nga dili mo- liban, labad kono ang iyan* ulo. Sa dayon nang kanaog ni Mama niya Lilay, kini nag- tugon kang Feling nga ipa- pamati si Inday nga nahina- nok sa luyong lawak sikbit sa iyaha ni Feling. Malud sa inahan, si Karva ra ba. ang binatonan hilabihan kahi- ngatulog, lili makamata kon dili buhiag luthang ang sam- pul. Ug >i Feling, tapus mn- tangdo nga gipaubanan sa dakung pagtahud, nangutana kon anus-a kaha ug unsang orasa ang ipauli nt Mama niya. "Kay malingaw man unya ako sa baraha tingali hikaadlawan gayud." Da- yong kanaog ni Iya Lilay. Si Feling, sa nakanaug na sa iyang inahan, igo lang nakaingon: "Pastilan kini si Mama, bisan asa nga dunav baraha tua gayud na siya. Biyabiyaan lang si Inday. Wala pa gani sumad ni Pa pa kanunay nang maglaag. Kon mosabat, mopauli lang unía dayon tapus sa pangad- ye ..." Tapus modalikyat paglili sa lawak diin didto maghig- da si Inday ug sa dihang na* lino ni Feling nga ang bata maayo kaayong pagkahina- nok, misulod siya dayon sa iyang lawak ug naghikay sa iyang higdaanan, Apan ang iyang tuyo dili ang paghika- tulog. Buut lang niya nga ang mga takna manglupad Sa hilabihang katulin sam- tang siya maghigda. Sa hig daanan buut lang niya palab- yon ang kagil-as nga mikap- yot sa iyang kalag. Pila ka güilo ang milabay tapus niya mabati kadtong napulo ka bagling sa dakung taknaan sa kampanaryo, tolo ka mga Lag-as nga tihol mi- kulikot sa iyang dalung- gan. Ingog naputol ang iyang pagginhnwa; misanlop da- yon sa iyang Ininahuna ang iyang saad, ang tawo nga iyang kikasaad. Apan kadí- yut ra kadto kay mibanus man gilayon ang kagaan sa iyang gininhawa. Karon wa la siya magduhiuliiha, mao gayud siya ang iyang gipa abut sa dakung pailub tali- ivala sa pagduhaduha sa
MAMUMUO sangputanan. Kon wala pa sungayan. nga kanunay gidamgo sa la- kadto niva mabati, tingali Kapila na, 9ukad mahiabut lake, natingob didto kang molabay lang ang pila ka sa iyang luungsod si Insyong, Feling. gutlo kun usa ba ka takna, siya si Feling motuyo lang Usa ka hapon niana, ad- mahikatulog na gayud siya. gayud paglabay sa gisak-an lawng Domingo ug walay 1¡. M i 1 a b i nag pamug-at sa salalake? Kapila na siya mag- ngaw si Insyong, gidapit ni- íyang mga mata. ' Hilabihan lagot gumikan kay nakita ni- ya si Feling sa pagpamasiyo na kakatulogon niya. ya 8* Insyong nga nakigku- ea baybayon. Ang dalaga Apan hangtud ning taknaa ^g dalaga? . Kapila na wala mobalibad. "O, maanin- 6a kagabhion, si Feling wa- ng,2' Pinaa?1.8" tinan-awang dot ang hangin sa baybayon, Ja makahimo pagtino ug pag- 8alabt°non iyang gitutokan rnabugnaw, malinis nga ha- tugkad unsa gayuy tuyo sa ,siya. a,roa makasabul ngin gikan sa halapad nga iyang hínigugma. Giinat ni- *an}ya? Kadoghan na. Oh, laguna sa halawom nga (la ya makadaghan ang lupad sa "a^han na uyamut ang mga gat." Ni Feling pa nga nag- iyang hunahuna basin pa ma- hJ8ayon n*a "mimo niya ki- pahiyum ngadto sa' lalake. kaatngo siya sa hinungdan nu Mao kadto nga nanglingkod ngano nga adto siya makig- Si Insyong ugod usa man didto sa ka dakung kita sa luyo sa ¡lang balay ka mamumuo. Sa pagtukod i^tang nga miligdas sa bay- ni Feling. sa punoan sa da- sa "Shop Building" sa lung- bayon. Sa sinugdan naglag- kung kahoy nga lumboy. sod ni Feling, si Insyong gi- yo 8'^" aPan 88 nadugay na Apan giunsa na lang niyag tawag nga mao ang mangu- na&dukot. Ug didto niadtong husayhusay, walay laing lo sa trabaho. Taga Guindul- dapita, sinaksihan sa nagka- sangkoan gawas sa usa ka man siya. Batan-on. Ambu- unl°d nga adlaw, nanagkasi- pangutana nga kanunay ni- ngan. Binan usa ka anak sa nabtanay an£ ilang duhang yang masubli, "Ngano ka- buhat, apan ang walay puse kasingkasing. Ang lalake na nga pagbudlay"wala maka- hagugma sa babaye ug ang ba?" Dihay higayon nga naka- tago aa ambongan niyang pa- trnbaye nahagugma usab sa hunahuna siya nga dili niya nagway. Ug si Feling naibog Wako. tumanon. Kadto kay ingog kaniya aa hilum sa unang Nagsugod nga ingon niad- nakalantaw siya sa unahan. pagkakita niya sa lalake. Si lo ang ilang paghigugmaay. Nalisang siya ug giuyog ang Insyong usab nadani dayon Hangtud nga sa buntag nia- tibuok niyang kalag sa ka- aa unang pagkahibalag niya na namisita kang Feling si hadlok kon unsa unyay tuyo babaye nga, gawas pang Insyong. Human ang igong Ba iyang hínigugma. Nabala- batan-on, makabibihag usab. kahilum nga misal-ot sa ilang ka siya. Kay si Feling ugod Kalumo, kaaghop ug uban panagsultihay, ang lalake batan-on pa man kaayo. Igo. Pan£ mga hiyas sa babaye mihangyo sa babaye nga ma pa lang siyang nakalimpu- wat sa tangkod nga napulog- unom ka tingpamulak. "Dili gayud mahimo," hugot na kadto ang iyang panghukom, "kon nakasaad ako, kadto tu- ngud sa wala ko himatngoni nga paghibalingag. Kon ma- nuyo siya, aw papanuy-on god, kon moingon nga bu- lag, bulag sab." Bollozoe Electrical Works & Co. 8PECIAL1ZE IN REWINDING and REPAIRING DYNAMOS, MOTORS & ALL KINDS OF ELECTRICAL APPARATUS Apan, samtang naghunahu- na niini si Feling, ingog na- ukay ang iyang kasingkasing. Dili siya makatugot nga ma- ingon niana ang ilang ka himtang. Dili. Dili gayud in- tawon! Sa mga mata sa iyang panumduman nakita ni ya silang duba sa atubangan sa usa ka tinugyanan ni Bat- hala nga gipanalanginan sa kaminyoon. Sa gipangutana siya "kalawaton mo ba ang imong baña" gr.an kaayong naukab ang iyang baba, "O, kalawaton ko," Kay gihigug- ma niya sa tinuod ang lalake, usa ka gugma nga ang kali- butan diyutay da sa iyang gidak-on. Kon mawala ang lalake, alang kaniya, ang ka- libutan maoy usa ka sulad di- in ang nanagpuyo polos mga Latheworking, Blacksmithing, Foundry Works, Electric & Oxy Acetylene Weldíng BATTERY SERVICE STATION DAY & NIGHT SERVICE Different Kinds of Electrical Apparatus & Machineries Rebuilt For Sale AUTOMOBILE REPAIR OVERHAULING MACHINES, PAINTING, TOP- PING WOODWORKING ANG UPHOLSTERY Alfredo Sollozos - Demetrio Peñaescoza PROPRJETORS 153 LEON KILAT ST. CEBU CITY PHONE NO. 99B-R Disyembre 31, 1939 kigkita kaniya sa luyo sa ilang balay sa ika 10 ang takna sa gabii. Matud sa la lake, aduna lamay h>"'* ni.-A pakigsultihan. Unsa kadto. siya ang lalake midumili- pagtug-an sa babaye. "Kon karon lang nimo isulti, Syong." Feling pa nga nahingawa. "Unya na, dili maayo ka- t'on." Tubag ni Insyong. "Ang kagabhion makatabang ka ayo kanato paghunahuna un say maayong buhaton. Ki- ning buut ko pakigsultihan kanimo usa ka butang daku uyamut labut sa atong ka himtang. Ug ang kabugnaw sa panahon makatabang ka ayo pagsulbad ning suliran. Masayud ka ra unya..." Si Feling walay laing na- himo gawas sa pagsanong sa naghangyo. Masayud ka ra - gibalik- balik kini ni Feling sa nana- og na ang ulitr.wo. Unsay iyang hisayran, karon nga miabut na ang takna wala gihapon siya makatugkad, gawas nga nahidan-ok siya sa usa ka suok diin ang ka- libog sa ulo maoy naghari. Míhinay si Feling pagba- ngon ug gidak-an ang siga sa lamparilya nga nagpiro- piro kinsang diyutayng siga magulang lang ug diyutay sa aninipot nga nahisalaag sa naglugitum kangitngit Unya sa mga lakang nga gibaswat sa tumang pagbantay, migu- la siya sa lawak ug mitadlas sa hawanan, dayon sa komi- dor, ngadto sa kosina ug gi- tulod ang lukob sa tamboa- nan. Milantaw si Feling did to 9a gawas. Dinhi nakita ni Feling ang kagabhion nga daw ang usa ka karnero nga naglubog sa dakung laguna sa tumang kangitngit. Gipa- tulín ang iyang panan-aw ngadto sa unahan, apan na- sangit ang iyang mga mata sa dakung punoan aa lum- boy. Ug unsay nakita sa iyang mga mata didto bisan sa tumang kangitngit nga buut mosalípod unta, naka- pagimok sa iyang kaunoran. Wala magduhaduha si Fe ling sa iyang nakita didto niadtong dakung punoan sa lumboy, bisan kini hanap sa iyang mga mata sanglit ma- ngitngit. Natibuok ang iyang pagtuo karon nga mao gayud (Ipadayon aa panid SI)
Diajembre 31, 1939 MAMUMUO " " " & & £ Qhristmas Qreetings t o cAll Our Tdtrons! g We Take This Opportunity Of Conveying To You Our Best Wishes For A Joyous " | CRHISTMAS AND A " £ "* PROSPEROUS NEW YEAR 1939-1940 Again, as in the past, we pledge to serve you in £ " t" £ Visayan Electric Company, S. A. the best manner possible Central Office ¿A Ceba City DR- MAMERTO ESCAÑO DON LORENZO ESCAÑO Cebú Eiteneions; Gen. Manager Tel. 493 President Danao, Compoatela, BRAN0HE8: Liloan, Consolación, Bogo, Cebú Danao, Cebú í* Dipolog, Zamboanga Damaguete, Or. Negros & & ¿A Oarcar Electric <fc & " Ice Plant Oo., Inc. GIL GARCIA Aest. ten. Mgr. RAY. C- PANGILINAN Auditor 699 SALVADOR E, SALA bapervising Engineer Tel. 606 Mandawe, Talisay, Mlnglanllla, Naga. 8an Fernando g For Safety And Economy (Jse Electric Light &
"" •" "" <" "" & vf <0 " ■0 & 0 •0 0 0 "> "1 0 0 24 MAMUMUO Qhristmas Qreetings to cAll Tatrons and tyriends ELIZALDE & CO., INC CEBU BRANCH Tanduay Destilleria, Inc. Elizalde Paint & Oil Factory, Inc. Elizdde & Co., Inc-Life Insurance Dept. Metropolitan Insurance Co.-Accident Ins. Elizilde 8c Co., Inc.-Merchandising Dept. Manila Steamship 8c Co., Inc. Dunlop Rubber Co., Ltd. Elizalde Rope Factory, Inc. P. O Box No. 120 Phone No". 160, 424, 265, & 680 Cebú City, Philippines Disyembro 31, 1939 4 4 4 4 9 9 4 9 9 ' 9 4 4 4 , 9 4 4 4 4 4 4 4 9 4 4 4 4 4 4 , 9 4 4 4 4 4 4 4 4 , 9 , 9 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 " é
MISSING PAG E/P AGES
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO Sa Kaaghop Naa ang Kalinaw Misubang ang bitoong mayuhawyuhaw, Midan-ag sa hilit nga kangitngitan; Ang kagahub sa mga honing tagühaw, Nagsangyaw sa Diyos sa kahingpitan. Nahimugso na diay ang Maaghop Natawo sa sabakang mahüapon; Kadtong hayag sa bitoong mituhop, Diwa, sa Diyos diay ang nakigtipon, Maoy pangandoy namog pangamuyo, Mosidlak ang kaaghop sa kalibutan; Aron ang nmwg násud. mahilayo, Sa kdbangis nianang panggubatan. Hatagi mig kaaghop ug kaliglong, Aron motunhay kining kalibutan; Kay kabangis na gani ang molandong, Ang kahunlakan lamang ang sangputan. Kang David nga maaghop Siya gikan, Kaniya natawo ang Maglilipay; Ang Batang Diyos natawo sa sabakan, Aron pagpapas sa salang nagtiunay. Ang pagpaubos Niya maoy tanyag, Ning dalana ang tawo mosubay; Ang kaaghop mao ang kahayag, Sa kakabus ang tawo motubay. Ang paskohanong diwa nagatuboy Sa ngalang kaangayan magsaulog; Ang mapahítas-ong data mangahulog, Sa ispidnong salad mangababoy. Kinasingkasing yuJcbo, maayong Pasko, Hinalaran namong mga agalon; Sa kaangayan kamoy mangako, Sa ngalang panagdait higalaon. Sa paaging maaghop mahinanok, Kining atong nasud makaangkon; Kay walay kabalakang mopaugnok, fCon walay kalihokang masamokon. Natawo ang Manunubos sa kaaghop, Diyos sa kalooy walay sukdanau; Kalinaw ug kalinaw untay motuhop, Maayong Pasko kanatoug tanan. Kining yukbo ihalad sa kaangayan, Ang gipakatawhan sa Diyos nga Bata; Ang kalibutan Kaniya managhingyan Sa pagsangyaw sa dakung Balita. Ang panagdait mao ang himaya. Kabus bahandianon managiya; Mosalikway ang tanan sa idya-idya, Walay modaugdaug sa mga maíuya. Düi himoon maoy tikanganan Montebon Fashion Tailoring Beauty Parlor ana Córner J. Luna and Sanciangco St. Cebú City D. V. MONTEBON Cutter <& Prop, 27 Imong Katahum^ ----- oOo------ llingaw ko kang Purit Etchem, maambong bulak sa Lourdes Academy, Cag. Or. Misamis Pagkatahum gyud nimoilg sud-ongon Sama ikaw sa bulak nga rosas, Kanang kandiison aping manggahon...... Ginuntan sa mukabibihag nga pungía was. Mga mata, mahdot ug mabihagon Tinan-aicang ntaloloy-on sa tawo makalilipong, Ang katahum mo ug kabililhon...... Bugtong himaya garbo's mga tabunon. Sulondon ong kaputli mog parayeg Maabi-abihon ug malinís ang gawi, Pahiyum daw silaw sa bulan iinipig.. . . Dimujogan sa putli mong kinabuhi. Dinhi's yutang tabunon di ka samaban Hiyas nga ta'agsaon sa kalibutan, Sa magbabulak, garbo kang gikabuangan...... Ikaw bulak, matahum ug buotan. PEDS. BA. LASMARIAS Iligan, Lanao. ¿bílahimong ^amayoru ----- oOo------ J<ang Meding Kionesala Ngano kaha nga ako hinglungdan sa pagtamay. Bisan sa inyo 'nga puglan-aw dili angay; Kay gimbut-an kining tunan sa- kahitas-an, Nga sa kakabus ako iya gayud nga halagan. Kay ning ibabaie sa mapait nga kalibutan, Ang kabus kanunay, puno sa. kagul-anan; . Hapit ibanlas sa masu'og nga kasakit, Tungud sa- pagpuyo kanunay nagaping-it. Kay kon nutkimo pa lang bakirion ang tanan, Hangdou ko dayon si Bathala ug saugpiton; Nga luwas king nagsangpit sa imong vgalan, Ug halagan mo sa tunan nga kalipayan. Apan bisan gittnsa ko gayud pagsangpit, Gidangpan ko tía- ang tanang mga bataan; Apau tunan traía gayud tagda king sangpit, Nga nangayo unta sa dayong kuliiwasan. TRANQUILINO O. SOCO 228-B P. del Rosario Sugbo, Sugbo Ang abaga sa mga timawa: Ang mga kabus walay kalisangan, Kon ang datu wala nay kahingawa. Kinaiya ra ba ning bahandianon, Ingon sa alimpulos naghihinhihin; Labi nag sa dimalas binanbanon; Anha pa sa mga kabus makigbahin. Pakatam-ison lamang sa kinahanglan, Ang mga kabus dayon motikubo; Sama's bakya gamito" lag mag-ulan, Sa ilang kaustvagan pagpatubo. FLYING CARPET
nga mobalhin sa dapit nga iyang gikatulgan, "Nganong hilabtan mo man ako Virgilio?. . Buhii ako! Oy! animal, buhii ako"!... "Nasuko ka diay gihajion kanako, Ros?" matud ni Vir gilio dungan ang mainit nga fiaiok nga giapod sa aping ug ngabil sa iyang asawa! "Nasuko?. .. labaw pa sil nasuko!"... mitubag si Rosa nga nagpanglugnot gikan sa hugot nga gakus sa iyang baña! "Kon nasuko ka gihapon kanako Ros, pasaylo-a na lang usab intawon ako!'... "Dili ako makapasylo ka nimo. Súmala unsay gisaau mo kanako kaniadto? Nga, ako dili mo dagmalan? Apan unsay nahitabo sa imong mga saad? Wala matuman kay ako imong gidagmalan la baw sa tanan - giluibon mo!'' "Apan... Ros, intawon wala gayud ako magluib ka- kanimo! Saksi si Eathala ning tanan kung gipamu- long!"... "Ayaw paglimod Virgilio. Kay ako nasayud na sa ta nan mong mga lihok diha sa inyong buhatan. Usa sa imong mga kaubang kahista nagtaho nga usa usab sa mga kahistang babaye diha sa inyong mantalaan nga gi- kahistahan - imong "baba- ye". Busa karon pang gab- hiona nga higabhian nga mi- uli kay tingali ug..." wala matiwas ni Rosa, kay si Vir- glio misakgaw. "Kanang tanan Ros, ayaw gayud tuho-i. Pulos binuang. Makaungkag lamang . kana sa atong panimalay. Kay kínsa man ugoy mobuut ka nako nga kanang tanang kahistang babaye polos na man nasayud nga ako da- kung minyo?..." "Bisan kasingkwinta pa nga sila nasayud na nga ikaw minyo; mosugot gayud tu ngud sa kwarta!"... "Pastilan kanimo Ros... unsa may makuha mo nia- nang r.agpunayg pangabuh- lio? Madugay - magkaga ug magniwang ka nianang imong binuang!"... "Pangabubho?.. inay na- dugay na!... Súmala na- ngabubho ba ako kanimo? Wala sukad mahitabo, apan karon imo akong giingon nga nangabubho; kay hisak- MAMUMUO Kinsay... (Sumpay sa panid 25) pan ko na ang imong tina- tuod si Rosa nakamata na. goang baho!"... Kay naglagut gihapon. Tu- "i ''¡reiHü ","la magdagnang pagla- ikaw lang! Basta ang ma- na liiod, wala gavud ako maga- n£aa- Human siya makahi- luib kanimo" . .. matud ni ka>' sa Pugahaw siya nanaog taPU3 usab makaliigop Virgilio nga mihigda. , sa usa ka tasang kape. Ug Ayaw na lang ako ma- sa tanang kahista sa man- nung imong mga bakak, tsoy! taiaan^ "ANG BATAN-ON". Kinsay magpaulan ug a¡ Virg¡1'0 dav iab¡ng pi- asín. ... mitubag si Rosa nangga n¡ Editor Salazar. nga mihigda dayon sa dapit K aa ta bulohaton sa nga kaganina iyang gihigda- mantaiaanii si Virgilio ha- an. Hangtud, ang tumang nag na Kasaligan sa kahilum mao gayuy noghan bu]ohaton )abinE malisud sa sulod sa mga takna sa dang uaa ka mantalaan. matam-is nga hinanok. ■•Na, kon dili ka motilo... "íuí1 ... , ____ "Mr. Salazar, anaa na bay e AYO kaayo si Virgilio atong orihinal sa sugila- & nakamata. Wala pa ga- non?" Matud ni Virgilio. ------ ni mobanagbanag ang unang "Oo, ania!" mitubag ang pidlisiw sa adlaw. Apan si Ro- pangulo, dungan sa pagtunol sa nagtikongkong lang giha- sa orihínal nga gipangayo sa pon. Unya, sa hinay nga pag- iyang kahista. pukaw ni Virgilio sa iyang Apan nahibulong si Virgi- asawa - kini wala momata lio sa orihinal nga iyang na- ni molingog bisan ang ma- dawat. Daw wala siya lay- GALAMITON SA PANIMALAY Mga Aparador [ i R 1 4 !> ó i í " i L<>J í í ¡ T i í l 1 i 1 i i 1 i i i t E J 1 l r í "fe r ? í $ Siya, Kabinét ug ubáng mga Kasangkapan sa Panimalay. Panugon Bisan Pinaagi sa MAMUMUO Kay Kubos ang Bili nga Paninglon Kanimo. ECONOMIC FURNITURE FACTORY NI. Florencio Regodon Dísyembre 31, 1999 hing mobalay sa maong su- gilanon. Hangtud nahimo niyang mahay sa iyang pa ngulo. Kay siya nasayud nga kadtong sugilanon - si- nulat ni Editor Salazar, nga inulohan; "KINSAY MALUIBON?". Luya kaayo si Virgilio nga mibalay sa orihinal sa sugilanon. Labaw sa tanan, siya nagpangurog. Busa sa walay popananghid ni bisan kinsa, si Virgilio mi- gula sa buhatan sa "ANG BATAN-ON" ug mipauli sa iyang panimalay. Dinungo ang nawong sa yuta, kay si Virgilio naghilak nga, miba- ti sa tumang pagbasul sa iyang gisangputan sa kina- buhi... "Rosa!... Rosa!..." ma tud ni Virgilio nga misang- pit sa iyang asawa. Apan walay nabati ni Vir gilio nga tubag gikan sa' iyang asawa, hangtud nga, sa makausa pa - nahasiga ang iyang mga mata sa di- hang nahisaka na siya sa ilang panimalay. Kay si Ro sa, wala niya makita bisan na lang unta pagkuri-kuri sa bisan unsang bulohaton sa panimalay. Ug diha na siya makahimatikod nga, sa tuo niyang kamot, ang mahait niyang sundang ¡ya nang nakuptan sa hugot nga pag- kakupot, samtang siya nag- kanayon: - "Ang sugilanon ni Editor Salazar, ako maoy iyang gipahinungdan!" Sa wala madugay, iyang nakita si Rosa nga nanaog sa usa ka balay nga ilang silingan uban sa usa ka lalake. Miku- 'rog si Virgilio! Ug sa luyo sa pultahan sa iyang balay, siya mitago nga, sa pagsaka ni Rosa - kini gitigbas ni Vir gilio taman sa ginhawal Pagkamakalilisang sa nahita bo! Ug si Virgilio mibalik sa buhatan sa "ANG BA TAN-ON" ug mitaho sa iyang pangulo sa nahitabo, nagpasalamat sa sugilanon labaw sa tanan, si Virgilio nga nasulat sa iyang pangu lo kay maoy nagluwas kani- ya sa hugawng lapok nga gisablig kaniya sa iyang asa wa, kay ang matuod si Rosa diay ang maluibon hangtud gímatuod sa sugilanon nga gímantala sa mantalaan "ANG BATAN-ON" diin si Virgilio, usa sa mga kahis ta!... (KATAPUSAN)
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO BE Qhristmas Qreetings to All Laborers From CEBU COBNMÍLL A^scíattí©!® K! ¡ft SE SE SE i Qreetings cAnd. Compliments Of Tjhe 5"üson <jjrom ." m Gebu Stevedoring Co., Inc. 29 SE I i ! I iSE I SE SE SE SE i SE § SE SE SE í g SE i SE SE
SÉ 30 MAMUMUO Christmas Greetings Of East Mindanao Mining Co., lnc. •*** **** ****** ******** ****** nrr¡ 11 í if TT® All Laborara Amdl To "Mamumoo'' Cebú Office: Dy Te Building Gebu City MINES: Tinabingan, Placer, Surigao Dismembre 31, 1939 i
Mga Atabay nga... (Ipadayon sa punid 23) si Insyong. Nagtindog siya ug ang lawas gisandig sa da- kung punoan sa kahoy ug nagatubang kaniya. Hinay ug binantayan ang mga lihok, si Feling nanaog sa hagdanan sa kosina. Apan naglagut siya. Ang mga ang- ang niini nga hinimo sa ka- wayan ug gibugkos sa uway moigut matag j tunob niya. Ug " " modugang ang matag igut n iyang kalagut. "Ngano bang panuway nga moigot man", sa hilum miingon si Feling. Unya.. . bisan pa niini natahap Ug labing natahap siya dihang gipabalikis sa hawak ang duha ka m>. ganong bukton sa lal- bati niya ang kagilc bisan pa gihapon nii himo pa siya pagpag pulong bisan sa j nga mga ngabil. "Insyong, isulti i ang buut mo pakigs Mao na sa ginhawa . pamulong ni Feling ivarg dughan ingon s. bok. "Insyong." "Feling." Dapit sa subangan nga di li layo sa punoan sa lumboy didtoy usa ka lingkoranan nga hinimo sa tulo ka gulob nga kawayan. Bisan nagpa- nuigon na kining lingkoranan duol sa usa ka tuig, apan nag- pabilin nga malig-on. Sa bu- hi pa si Siloy nga amahan ni Feling anhi siya dinhi ma- hapon kay magpahayahay. Usahay, sa dili pa maniha- pon, si Siloy ug si Ibid, usa ka mananagat, magsugila- non. Si Ibid kanunayng mag- sugilon sa mga dagkung is- da nga iyang makuha, usa hay dili makuha kay maputol ang lambo. "Feling, nasabut mo na ako?" "Ang unsa," "Feling, intawon". "Buhii lang ko bi magsul- ti lang ta." "Sigi na intawon. Feling." "Mao diay ni,, ha." "Bisan kini lang ang ka- tapusan, di na ko mousab.* Buut si Feling molikay buut molighot gikan sa mg. kusganong bukton sa iyan hinigugma. Apan ang kal yang mibulig hinoon sa nguha sa lalake. Ang baba, walay laing nahimo gawas ; pagpiyong. Gipíyong ni F ling ang iyang mga mat. kaha basin pa mahikalimc siya sa kalibutan. Dinhi nanglingkod si Fe ling ug Insyong. Ang baba- ye gikulbaan nga karon nag- lingkod tupad kaniya ang la- lake nga iyang gihigugma sa tinuod. Tinuod misalig siya sa kaligdong sa iyang hini- gugma, tinuod nga duol ka niya ug sa mga pilo sa iyang mga bukton hikaplagan ni Feling ang labing kasiguro- an sa iyang kinabuhi. Apan Ug sa pagbuka sa iyan.' mga mata, nakita niya ang kagabhion, ang mangitngit nga kagabhion. Gihikap niya siya; ug kini naghangos, nag- hingahinga sa labihang ka- kutas. Nabati ni Feling ang makusog apsm pinugngan nga paghangos niya. Sa mga lakang nga karon nabalhin ug wala na sa iyang naandan, si Feling mihinay DELFIN M. GENOBAÑA ABOGADO-NOTARIO PUBLICO Puloyanin: Buhatan: Pítalo, Ban Fernando Pederasyon Obrera 8ugbo 173 León Kilat Lalake ug babaye nagsulti- hay. "Da, uy, tapus na bitaw." Nakaila si Feling sa tingog. "Panamilit god." Sa lalake. "Panamalit lang gihapon." "Dalí na." "Baya na siyg. palabi lang." Nakita niya ang lilas. Ta pus molanog sa iyang mga dunggan ang masipang ha- lok, midagan si Mama niya Lilay sa itaas. Sa wala na diha ang lalake si Feling mi ls"nod sa iyAmg Mama pagsa- nagkurog nga tingog sa ína- han. Wala dayon makatubag ang dalaga. Igo na nga gitu- tokan niya ang iyang ina- han. Ug sa maukab na unta ang iyang baba, kaha aron pagsumbalik pagpangutana, mikalit pagsibaw ang mga lingganay sa simbahan. "Ginoo, pasayloa ako," mL ingon si Feling sa hilum. (Katapusan)
B 0 5 0 8 K 8 5 S C 0 5 S Í Í Í 3 'reetings óTORE, INC. Cebú Qreetings )ith líments ' 9f . nmppine Refining Co., Inc. Cebú Dlsyembpe 31, 1939 1
Disyembre 31, 1939 Taas da siya, busa dili ka- pangahasan pagkab-ut sa mga olitawong banikanhon, ug layo da usab ug dili ma- abut sa kawhat sa mga oli tawong uboaanon. Mac* kini ang nahitabo kang Miss Alcoseba. Apan karon, human ang pito ka Icig sa pinugos nga pagpahi- lit, ang kasingkasing niya makahimo na pagmaya sa ma sa uban. Nianang kama- ya nga ang nahagugma day nasayud. Gañí, ang iyang mga dam- go wala makapatuyang pag- patindog sa kahanginan mga ■panting bulawan. Si Mister Domínguez maorag dili ma- lingla. Wala siya mangahas sa pagpopasumbingay, kay giampingan niya ang du- ngog sa babaye ug ang bi- lilhong ngalan sa iyang ka- tungdanan. Busa, kay si Miss Alcoseba tawo ug dili maka- likay sa mga pagbating taw haiup, a'ig iyang gihimu mao: Gü'misan niya s.i ila- wom sa dughan ang Gugma nga iyang gibati. Gihulai niya ang higayon nga angay. nga siya higugmaon ug ha laran. Ang ilang nahimo mao da ang mga kulokabildo ug pag- hinibaw-anay sa ilang masig- kakahimta ng. Hisayran ni Miss Alcose ba nga si Mister Domínguez nagtuon pagka-inhenyero. Duha ka tuig na lamay ku- lang. Unya namatay ang iyang amahan, busa, sa diha nga ang iyang inahan naghi- sud kaniya pagpatungha ni- r.dtong tuiga, midangop siya pagkamagtutudlo. Midawai siya bisan sa luna nga atua na sa bukid aron lang ma katigupi sa arang matalón sa tuig nga mosunod. Hisayran usab ni Miss Alcoseba nga "Ninoy" maoy ángga sa iyang kauban. Hisayran ni Ninoy nga si Miss Alcoseba nangandny i'sab nga makapadayon pag- tuon. Nahasulod siya pagka- magtuLudlo tungud kay da-' an man silang ilo sa amahan sa bata pa. Sa diha nga na himo na siyang magtutudlo, ong iyang inahan nagmasa- kiton. Unya. pamatay ga- yud. Gipiyal kaniya ang tiyang manghud babaye, si Gnday (Maria ang binunya- gan, gianggaag Inday tu ngud _ sa pagpangga), nga MAMUMUO Mga Kasingkasing-.. (Sumpay s ------oOi karon iyang gipatungha sa Manila, "Education" ang gi- kuha. Hisayran usab ni Ni- noy nga "Maming" ang iyang angga, Ingon lang niini ang ilang pagkabutang. Ingon niini ang ilang pagsinatiay. ¡a panid 19) ton sa tulonghaan. Mangi ta pa siya sa arang kabinlan sa balay-tunghaan, butang nga wala niya ihasul kang Ninoy kay kutob sa mahimo siya ang mangako sa bulo- haton nga angay unta sa la- lake, Apan si Maming wala ma- kapugong sa lupad sa iyang handurawan. Gihigugma ni ya si Ninoy. Apan Gugmang iinago. Linuom. Nabanhaw kaniya ang tinguha sa pag- tuon aron lang, kinsay nasa yud kon siya makabaton na unya taas-taas nga kahi- balo ug nga si Ninoy maka- kalampus na sa silid nga iyang gibugtaw - kinsay na sayud kon si Ninoy madani sa paghalad kaniya? Inigkahuman ni Indav si ya na usay mangita ug ako r.a usay motungha," kining hunahunaa wala niya ililong kang Ninoy. Miabut ang tingtak-op sa saring. Si Ninoy maoy unang mipauli, kay si Maming magpabilin pa aron pagatí- man sa ubang mga buloha- Mapait ang gutlo sa pana- milít. Si Maming wala moku- yog sa kinasang-an sa dalan paingon sa ubos, nga mao untay una niyang hunahuna. kay nahadiok nga duna un- yay makakita sa mga luha nga dili niya kapugngan. Di ha da siya kutob sa tugkaran sa tunghaan, ang iyang mga mata nagatutok hangtud nga miliko si Ninoy paingon sa ubos ug nawala sa iyang pa- nan-aw. Mibalik siya sa iyang lawak nagatulma sa diyutayng panyo sa iyang mga mata. Nianang gabii didto sa iyang gikaserahan, samtang nanampiling sa talad duol sa tamboanan ug nanglimba- sug pagpugong sa mga luha nga manglugmaw gayud sa THE MOTORSHIP BAYBAY TWICE A WEEK SERVICE SCHEDULE REGULAR TRIP Sails from CEBU every Monday at 6:00 P. M. íor Maasin, Pintuyan, Surigao, Placer, Dapa, and Gen era] Luna. SPECIAL TRIP Sails from CEBU every Saturday at 12:00 P. M. for Bullían, Cabadbaran, Tubay and Surigao. THE MOTOR SH1P FOKIEN Sails every week for Surigao, Cantilan, Tandag, !,i- anga and Barogo. THE MOTOR SHIP DAVAO Sails every ten Days from CEBU lo Surigao, Tan dag, Lianga, Hinatuan, Baganga and Manay. (For exact date and hour of sailing cali Tel. No. 525.) For frieght and passage or for further information, apply FORK SET COMPANY SHIPPING DEPARTMENT 2 Progreso St. Cebú, Cebú P. 0. Box 245 33 mga mata, si Maming naga- hupay sa kangutngut aa ka singkasing ug kapuot sa dug han. Nagapalandong Siya nga usa ka tuig na lang, si Inday mahauli^ na; siya na usay motungha sa Manila, ug dayag na lang.. .magka- kita sila si Ninoy didto. AHAPON PA nga si Maming nanilhig, nang- lampaso sa salog ug nanaod mga tabil sa mga ganghaan ug tamboanan. Si Inday mo- ebut karong buntag, busa giandam ang balay alang sa bag-ong "B. S. E." Sa tago ug sa dayag, gibati ni Ma ming ang lakad nga kalipay. Nalipay siya kay nakatuman na sa panugon ug naluwas sa iyang sitad sa himalatyon niyang inahan. Nahinangop siya kay makapangita na usab si Inday, ug siya na ang motungha. Sa iyang panumduman, si llinoy wala mapala. Nahimo Innoong lerawan sa iyang mga paghandum ug kalayo ng*i nagasugnib sa pangan- doy nga siya mopadayon pag'uon. Taudtaud, may trak nga milnmong. Migula siya ug piibi.rog sa ganghaan. Ang iyang kasingkasing naghong- hong nga si Inday ang ma- naog! Ug wala siya masa- yop! '•Maming'" Wala guni mahinollol pag- palu.md sa iyang mga male ta, si Inday maorag milupad paingon ;-.a mga bukton sa iyang magulang. Nanaggakua sila Gisud-ong ni Maming ang iyang manghud. "Inday, dalaga ka na man!'' Ug wala makasumpa?. kay mihuot sa tutonlan ang buut niyang isulti ug gibn- lit ni Inday sa halok ang iyang mga aping. Ang ilang hinangpanay - human ang di.ha ka tuig nga hilay-anay! • hiliibihnn kamainiton, nga wala day-ni ikapaila ni Indav ang iyang kuyog. liadlo mao jiíiy nagpiikanog sa mga ma leta ni Inday ug nagbitbit niini hangtud sa hagdanan. "Maayong buntag," nag- dungan paglingi ang manag- suon. Ang gibati sa tagsa- tagr-a nahulma sa ilang pa- nagway. Si Inday nagpahiyum, Ma- (Ipadayon sa panid 35)
34 MAMUMUO Disyembre 31, 1939 GOMPLIMENTS o f Visayan Electrical Supply Co", lnc. | 125-135 D. JAKOSALEM, CEBU CITY DEALER - DISTRIBUTOR - REPRESENTATIVE - "o" - "AIRLINE" radios and sound equipments "DECCA" all star and popular records "STE1NMANN" pianos and organ "GENERAL ELECTRIC" appliances "OSRAM" bulbs and eiectrical supplics * * * * * * * " " " ♦
" " " "VOIGTLANDER" cameras "LINOLEUMS and RUGS" "STANDARD" lamps "NOVELTIES" and many others ------"Os----- - ★ * * * * ★ * " " " " " " " * . FOR MORE INFORMATION: _ C A L L U P Telephone Number 93 O 12 IF RITE T O P. O. Box 354 CEBU CITY & & "" & "" vf V" if o "" " "" & & & 0 & & & & & & &
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO 35 lipaycn. Si Maming, nahasiga ang mga mata. Nahakugang. "Daan kamong managhi- gala," nagkanayon si Inday "Si Ninoy kanunay naghis- got sa inyong panagkauban sa pagkamagtutudlo." Ang gibati ni Maming (lili masabut. Maora siyag nahi- nangop, apan maorag nag- guol. Maora siyag giisa sa kahitas-an sa kalipay, imya sa pagabut sa itaas, giluwa- tan. busa natagak sa kahi- ;adman su kangitngit. .Sa pagkahuman sa pama- háw, nga tinuyo pagandam alang sa pagabut ni Inday, diha mahugno ang tanan alang kang Maming. "Ming," misulti si Ninoy. "Malipayon ka kaayo kay nahiuli na si Inday. Apan, amhut malipay ka ba usab kon hangyoon ko nga si In- day dad-on ko sa alampo- anan sa kaminyoon." Kon niadtong gutloa mi- kalit pagkahugno ang kali hutan, u>; unv\ natapus ane lanan...si Maming maka- hunahuna tingali, bisun sa kalit lang, unsay iyang ¡su! Mga Kasingkasing... CSumpan sa panid 33) ti lcn buhaton. Macuá sivap gituok, wala makatiiM'Og Maorag nangilngít ang iyang panan-aw, nalimot 3¡ya kalibulan! Maayo gani kay, sa ka:a- pusang umoy nga nahabi'in kaniya, human mahahir.u ang iyang mga mata ug ma- luspad ang iyang nawong. nahadagar siya sa i,'ang la- wak. Nanak-op. ayo pang molinog, mobagyo, mohnros ang makusog nga urakan nga molaglag sa ka- tawhan aron matapus ang tanan! Apan, sa pagyahal niya, nasabak sa iyang pa- nan-aw ang hulagway sa Ulay nga Inahan, nga sa pagkamatay ni Nanay niya iyang gikuha sa lawak niad- lo ug gibaíhin pagbutang sa diyutayng alampoanan sa iyang lawak. Hiulian siya, nagubo sa higdaanan, nagbakho. Ma orag malungkab ang iyang dughan... C A PAGABUT niining bahina sa iyang mga paghandum si Maming m¡- samot paghilak. Kusog ang bul-og sa mga luha. Sa di- yutayng talad diha gihapon ang panyo nga wala niya mapilo, kapito na usab-usaba, kay maorag dili na hinoon siya makamao. Pagkadaku sa mga kasa- kitan nga giasdang sa Ulay hnigud sa mga kasakit sa Iyang Anak! Unya. pagka daku sa Iyang kasingkasing nga, dili lemar.g kay naantus Niya ang tanan, kon dili masayag lang gihapon ang Iyang panagway ingon sa makita karon sa Iyang hu lagway ! Miluhod siya sa alampo anan. Sa tingog nga hagaw- haw, mituwaw: Nangandoy siya nga dili mahinayon ang kasal. Ma "Mahal nga Birhen, inta- won...Bahini ako sa pailob nga gilimisan nianang daku Mong kasingkasing!" Gitoktok ang ganghaan sa lawak. Nahalingi siya. "Manang, uy! Kadugay ba ya niya! Maora man hino on kon sivay kaslon!" Kining mga pulonga, bi san gilitok ni Inday sa pa- ningog nga paraygon ug wa- kiy linguha sa pagsamad, na- katandog unta ug nakadu- gang sa kangutngut sa iyang kasingkasing. Apan ang iyang mga mata wala niya ibulag sa Ulay. Sa pagkahuman sa kasal, sa sulod sa Simbahan ug samtang ang kahigalaan na- nagilog pagduol sa bag-ong magtiayon aron pagpahali- pay, si Maming mao.v miuna paggakus kang Inday. Gi- hagkan niya ang duba ka aping niadto ug unya gituto- kan ang mga mata nga naga- maya sa kahinangop. "Naghilak ka man god, Manang!" Mibalus si Inday paggakus ug paghalok. "Mao gayud, Inday.. .tu- ngud sa kalipay!" (KATAPUSAN) Tabacalera Ang labing maeyong Sigerilyo 6a tanan dinhi sa Pilipinas. Gawas sa kamaayong Sigerilyo aduna usab ing ganti sa kada 25 "cajetillas vacias" nga imong matigum hatagan ka i/" sa ticket sa SWEEPSTAKES TABACALERA Tel. 569 APARTADO No. 147 CEBU, CEBU
36 MAMUMUO Dismembre 31, 1939 Warner, Barnes & Co., Lid CEBU TELEPHONE NO. 753 P. O. BOX 153 SUGAR EXPORTERS SPERRY FLOUR CO. "Señorita" ''El Palacio" "Pirata" "La Cabana" "Jumbo'' "Blue Ribbon" Agricultural Department ALL CLASSES OF FERTILIZERS IN STOCK AND 16',<"-20 "WARNERPHOS" 15 15 "SULPHATE OF AMMONIÁ," 20.6;; "LUZON PALAP", ACME. All Classes of Insurance Undertaken Including Bonds London Manila lloilo Bacolod
Disyembre 31, 1939 PANIMALUS . . . (Sumpay sa panid 17) kasingkasing. Usa ka landong mibabag sa akong agianan _ nagcirog hangtud nga nagakahiduo) sa akong tillan, unya mihunong - wala na maglihok. Nakita ko nga ang landong mihulma sama sa tawo nga nagabuy-od, naga- pahivum apan nagakiwi ang nawong tungud sa samad duol'sa kasingkasing diin nagabul-og ang dugo nga ma- pula ug nakatina sa mga sagbut nga .iyang gihigdaan. P¡- nanlimbasugan pagutong ang lanang kair.ug nga nahibi- lin kanako, ato mihana pagdagan, apan ang landong na- hanaw pagkalít - kadto mao ing usa. ka lamat sa mga ma ta lamang, linugdang sa lapoy nga kahimtang sa akong kalawasan. Apan wala tuyoa mikurog ako sa kalisang nga naghunahuna sa anino nga akong nakita; kay kina- hanglan ha nga makita ko si Guido-sa ingon nga panag- way, bisan sa akong mga damgo lamang? r Kalit kaayo, mihasmag ang nagkaguliyang hinaganas sa tanan nga nagalibut - ang mga kahoyng nanghinanok nahígmata na, ang kadahonan nangaukay, ang mga sa- nga nangatay-og na, ug ang mga sagbut nanuyhakaw sa ilang malunhawng mga dahon. Mga lingganay! - mada- sigong mga lingganay! - daw mga dila sa honi nga mi hasmag sa kahanginan sa ilang matam-is nga pinulongan - mga tingog nga makabibihag ug makadadani nga mitad- las sa kahanginan ug milanog sa libón nga nagalibut. "Kalinaw sa kalibutan, maayong kabubut-on sa mga knvoinj tanan! Kalinaw - sa kalibutan - maayong kabu- but-or. - sa mga tawong tanan!" daw nagkanayon ang mga lingganav uj kakahoyan hangtud nga ang akong inga dalunggan nanakit sa maong mga pulong nga nabati ko nga gihinayag balikbalik. Kalinaw! Unsay labut ko kalinaw ug sa maayong kabubut-on? Ang Misa sa Pasko walay angay ikatudlo kanako. Akoy tawo nga na- hilain sa ubang mga tawo---walay labut sa kabalasanan ug lihok sa kaíawhan - alang kanako wala nay gugma, wa- lav pakigdail sa uban nga nahabilin pa. Ang daw naga- tabvog nga honi nga akong nabati nakapabanga sa akong ga'amhan. Ngano, matud sa akong hunahuna, nga ang makawisala ug dautan nga kalibutan kinsang mga tawong nagapuyo pulos mga limbongan ug maluibon, ngano nga magalipay man sa pagkalawo sa Manunubos? - sila nga mga tawo nga dili angay sa pagtubos? Mikalit ako pag lingiw ug unya mikusog paglakaw, labay sa harianong mga kahoy kinsang kahabog daw nagkanayon kanako: Luzon Lumber Co. LANDIGANAN SA SUGBQ TEL. 627 Nagabaligya sa lainlaing matang sa kahoy- Tanan nga motukod mga balay, tindahan, kama- rin ubp., makadaginot ug daküng sapi kon ari kanamo mopalit ug kahoy. Sangkap kami sa mga makina. ARIA KAMI UNA KA MOADTO SA UBAN MAMUMUO 37 "Unsa man kining tawhana nga nagpatuotuo pagtagad sa iyang kaguol nga wala nato hiilhi, kita nga sa kanunay nakigsulti sa mga bitoon?" Nahinangop akc sa diha nga nagbarog na ako sa dap- lin sa dalang daku, labi nang nahinangop sa diha nga nabati ko na ang kupak-kupalt sa m££ tiil sa kabeyo ug kinagalkal sa salakyanan mga nagsingabut, ug unya sa pagyanghag ko maoy nakita ang akong salakyanan nga gi- guroy sa mga maitum kabayo sa Arabya. Milakaw akog diyutay aron pagsugat sa salakyanan ug ang mamilino, sa pagkakita kanako, mipahunong dayon. Gisultihan ko siya nga dad-on ak-i ngadto sa kombento sa Anunziata, ug sa paghisakay ko ?>a salakyanan, mipahugong siya paingon sa akong tuyo. , Ang Kombento. nasayud ako, nahamutang tinaliwala sa Ñapóles ug sa Sorrento. Gitagna ko nga kadto duol da sa Castellamar? apan unahan mga tulo milya gikan pa niíni ug tungud niana sa akong banabana mga duha ka takna nga panaw sa salakyanan. Nahamutang bulag ug layo sa dalang-daku ug aron pagabut kaniya kinahang- lan mosubay sa dalan nga diyutay kinsang kahimtang na- gapaila nga dili kanunaj' nga ginagamit. Ang balay na- hamulag sa ubang mga balay sa dapit, ug gilibutan pa ga- yud sa hatag-as nga mga paril nga bato kinsang mga tu- moy gipanagsokan mga botilya nga buak. Mga bagon nga mamulak nagakapot sa paril aron matago ang mga ta- iinggab sa tumoy. ug nagalutaw sa mga malunhawng d"- hon nga nagalibut, ang Kombento nagatuvbo sama sa tud- lo nga nagatunong sa itaas. Ang mamilino mipahunong tungud gayud sa tinak-opan nga ganghaan sa paril. Na- naog ako, ur gisugo ko siya sa pagdala sa salakyanan sa Inhing mahal nga otel sa dapit, ug unya naghulat kanako didto. Sa diha nsa mitalikod na ang salakyanan mao nay pagbagting ko sa lingganayng diyutay sa gan^baan. Usa ka lilúinang tínak-onan sa paril natukas wala madugav, ur ang nangnnot nga nawong sa usa ka tigulang nga mongha nahulma sí lunrag. Akong gitunol kaniva ang akong larhita ug unya gihanevn siva nga makigkita ako kang Kondesn Román', kon ugaling d'li man igamabug-at sa ivang buot. Samtang nagasulti ako gitutokan niya sa dakung kahibulong ang akong panagway, kaha nakalibog kaniva an-r naggamit ko antiyohos - kay gibalik ko man kini pagtaud sa nagkaliuman sa desapiyo, kay gikinahang- |p.n na tiakn sa hamubo na lang higayon. Human niya ako tutoki kanin diyutay sa usa ka gutló sa iyang tigu lang ug nagkahalar" nang mga mata, ivang gitak-opnn ang Ulianan ug nahanaw siya nagkalit. Samtang naeahulal ako sa iyang pagbalik. nabati ko ang kainggit sa katawa (Ipadayon sa panid 39) ANG ANG "FUNERARIA LA FE" NI A. G. DULA ( I EMBALSAMADOS UG GENARO DILLA l Namaligya mga lungon nga barato ug moembal- samar nga ang balayranan kubos kaayo ug maabut sa tanan. Aron ikaw makatuo, sulayi sila sa pagpa- kigsabut sa dalan Mártires, dili ba mahimuot ka sa ilang alagad ug walay duhaduha, maghigalam ka ga yud. TEL. 853-R Dalan Mártires isip 361
MAMUMUO COMPAMA MARITIMA SS LUZON Parts . . Monday - 7:00 a.m. Tucsdav - 9 :00 p.m. Manila . Thursday - 7:00 a?m. Thursday - 6.00 p.m. Cebú .. Cagayan ... Friday - 6:00 a.m. Friday - 6:00 p.m. . Saturday - 6:00 a.m. Saturday - 9:00 p.m. Cebú .. Arrivals Departures SS PANAY Parts .... Wed. - 9:30 a.m. Friday Manila - 7:30 a.m. . Saturday - 9:30 a.in. Saturday - 5:00 p.m. Cebú .. Dumaguete ... Sat. - 10:00 p.m. Saturday - 12:00 p.m. Misamis Iligan . ... Sunday - 2:00 p.m. Sunday - 10:00 p.m. Dumaguete . . Mon. - 6:00 a.m. Monday - 7:30 a.m. .. Monday - 1:00 p.m. Tuesday - 7 :30 a.m. Cebú . Arrivals Departures ... Sat. - 6:00 a.m. Saturday - 12:00 M SS CORREGIDOR Parts Arrivals Manila ... Sunday - 8:00 a.m. Tuesday - 3:00 p.m. Iloílo .. Wednesday - 9:30 a.in. Wed. ------ 6:00 p.m. ... Thursday - 6:00 a.m. Thursday - 11:00 a.m. Cebú Svrigao ... Thurs. - 5:00 p.m. Thursday - 11:00 p.m. Cebú Friday-- 6:00 a.m. Friday - ■ G:30 p.m... Saturday - 7:00 a.m. Saturday - 2:00 p.m. Iloílo Dc/xirtures SS MACTAN - SS CEBU Parts Arrjvals Manila .. Thursday - 7:00 a.m. ÍCebu .... Monday - 6:00 a.m. Dumaguete .. Mon. - 11:00 p.m. Dipolog .. Tuesday - 7:30 a.m. Zamboangga Wed. - 6:00 a.m. Jclo ... Wednesday - 6:00 p.m. Cotabato ... Thurs. - 8:00 p.m. Zamboangga . . Sun. - 6:00 a.m. Dipolog .. Monday - 5:00 a.m. Dumaguete .. Mon. - 3:00 p.m. Cebú .... Tuesday - 6:00 a.m. Deportares : Saturday - 9:00 p.m. i Monday - 4:00 p.m. | Tuoday - 2:00 p.m. ¡ Tuesday - -10:00 a.m. .i Wed. ----- 9:00 a.m. li Wed. ------12:00 M. I Saturday - > 5:00 p.m. Sunday - 1:00 p.m. i Monday - 10:00 a.m. Monday - 9:00 p.m. Tuesday - 9:00 p.m. SS BOHOL - SS BASILAN Parts Arrivals Manila ... Monday - 6:00 a.m. Wed. 9:00 p.m. Cebú Friday - í>:00a.m. Friday - 2.00 p.m Maribojoc ... Friday 7:30 p.m. Friday - 10:00 p.m. Zamboangga .. Sat. - 3:00 p.m. Saturday - 10:00 p.m. , Cotabato .. Sunday-- 6:00 a.m. Sunday - 1:00 p.m. Davao ••• Monday - 10:00 a.m. Wed. ------- 2:00 p.m. Zamboangga Thurs. - 9:00 p.m. Friday - 10:00 a.m. Maribojoc .... Sat. - 4:00 p.m. Saturlay __ 6:00 a.m. Cebú . ... Saturday - 9:30 a.m. Saturday - 9:00 p.m Departieres All suhject to alii'nition depending upon volume of cargoe? at ports of cali COMPAÑIA MARITIMA FERNANDEZ BLDG. Cebú City Passage Dept. - Tel. 600 Freight Dept. - Tel. 572 Accounling Dept. Tel. 22a Manager's Telephone 311 Disyembre 31, 1939 ¡HAS AH A! Ang Pagtulon-ang Bmisayá-Tinagalóg Ni FRANCISCO MORELOS MGA HUKOM NADAWAT SA TAGSULAT GIKAN SA MGA TAWO NGA KASALIGAN MAHITU- NGOD SA DI LAN G BINISAYA Ni Hal. Carlos P. Garcia, gobernado! Ba Boho!; ... dawata usab ang akong mainiton nga pa- halipay sa mapuslanong buhat nga imong nahimo aa pagpasanay, pagpalambo ug pagpatahum sa dilang binisaya ug agad pa unta nga magpadayon ka niining tunukon apan mahimayaong dalan sa pagtipig sa atong pinulongan... Ni Hal. Vicente Sott-o: ... ako nang gilaktawlaktaw pagbasa, ug akong nakita nga mapuslanon uyamot sa mgn Bisaya ug Tagalog.... Ni Ex-Gobernador Cabahug: ... pahalipayon ko lang ikawng daan, kay sú mala sa nabati ko sa imong pakigpulong nga gihímo didto sa Visayan Institute mahitungod sa Tinagalog ug Binisaya. dili kaduhaduhaan nga kini maayo ga- yud nga pagkasulat tungud sa talagsaon mong ka- hibalo ug kasinati ning duba ka pinulongan... Ni Ex-Ropresentative Paulino Güilas:- ... the publication of this work is timely. It will undoubtcdlv do much in the spread and develop- ment among the Visayas or Tagalog - the nucleus of Ihc pro.iectcd national language, which should help inlensify the racial consiousness and unity of our people.... Ni F. P. Boauecosa. pangulo sa BISAYA ... ang imong basahon mapuslanon kaayo alang sa tánan nga buut makakat-on sa tinagalog.... Ni Isidro Abad. Kaeawad sa NATIONAL LAN GUAGE INSTITUTE ... Tungud sa kahüsay sa mga paagi ug sa ka- tin-aw sa pagasoy sa mga lagda, ingon man sa ka- kaayong pagkapili sa mga pananglitan nga gigamit sa mga sultisulti, ako nagtuo n"ta ang imong basahon - magapulos uyamot sa buut magatuon sa Tinagalog. Pahalipayan ko ikaw tungud sa pagpahmugso mo ni ining inupahan sa mabungaon mong salabutan. Alang kanako, labi na gayud, kining basahona mag- pulos kaayo... MAMISOS AND HULAD Ang MAMUMUO Siyudad sa. Sugbo Palihog, padad-i ako ug... ka hulad sa B isahong Bansayban- say 'sa pagsulli sa BINISAYA - UN AGALOG. Ngolan ... Puloy-anan Jhep sa halad r<ga palitou
Dismembre 31, 1939 MAMUMUO PAN1MALUS . . . (Sumpay sa panid 37) sa kabataan nga sa akong pagsabut diha da sa duol, apan luyo sa parí). TJNYA nabati. ko na usab ang kinagaskas sa saput sa mongha nga nagasingabut. Tingali gibadlong si- la sa mongha kay mikalit pagkahilum ang ilang tingog ug unya ang mongha nagpangayo sa pasaylo ni Kristu aron dili tuhoan ang ilang binata nga kakiat. Kahilum mipuli, ug unya nabati ko ang iinagaak sa gitay-an nga tak-op sa ganghaan, ug sa natukas na, ako gipasulod. Gi- tukas ko ang akong kalo sa pagsulod ko, ug wala nay tak- op ang ulo nagalakaw ako subay sá usa ka hataas nga dalan-dalan inunhan sa mapuangorong mongha kinsa, walay tingogtingog, nagatudlo kanako sa akong pagasu- bayan pinaagi sa iyang kamot nga nagagunit sa rosaryo- han, hangtud nga nagasulod na ako sa usa ka halapad nga hawanan, sangkap sa mga siya ug ubang galamiton nga karaan, Dinhi iya akong gisinyasan sa pagpalingkod ug sa tingog nga halus madungog tungud sa kahinay, gi- ingon ako niya: timaan sa ako kondado. Sa paghiling ko sumol kaayo, mao ang hulagway sa akong asawa nga kinuha samtang nagsaput pa siya sa saput sa kasal niadtong higayon nga gikan sa simbahan bag-o lang kami nga gihiusa. Akong gipunit ang kwadro ug gipatandang ko sa dan-ag sa ha- yag ang hulagway, gitutokan. Mao kini siya - kining yagpison, daw-dalilang nga nagsaput sa lubos maputi, ang dawongdong sa iyang saput nagabitay sa luyo sukad sa agtang, pinakita ang daw-bata nga nawong u'g tinan- awan sa babaye nga wala sapigari bisan díyutay sa lan- dong sa kasal-anan - mao kini siya ang babaye nga naka- ingon sa kahunos sa duba ka mga kinabuhi! Gipangilo- gang nagtan-aw sa ingong paghilahi sa matuod niyang buhat ug sa panagway nga iyang gipakita, akong gipahi- luna pagbalik sa tongtonganan ang hulagway; ug igo lang ako nga nakapahiluna pagbalik sa akong lingkoranan, ang ganghaan natukas paghinay ug misulod ang laing mongha nga nagsaput na sa "azul palida" apan nagbutang gihapon sa ulo sa pandong maputi sama sa unang mong ha. Giyukboan ko siya sa dakung pagtahud ug gitubag ako niya sa diyutay nga yango sa iyang ulo. Ang iyang panagway hilabihan kaligdong ng sa pagsulti niya gipa- kaingon ko kon wala matarog bisan diyutay ang iyang mga ngabil, ang iyang pagginhawa wala makatay-og sa kru- sipiho nga nagabitay sa iyang dughan. Ang iyang ti ngog, bisan mahinay, matin-aw ug motuhop gayud. "Si Madre Margarita maoy motagad kanimo ug maga- susi sa imong tuyo, ginoo.'1 Miyukbo ako ug mibiya siya sa lawak sa ingon ka- walay timik hangtud nga wala ako makabati sa linaga- ak sa tak-op sa ganghaan nga iyang gisudlan. Biniya- ang naginusara sulod sa lawak nga sa akong pagtuo mao ang sa mga dumoduaw, nanan-aw ako libut kanako dala ang imit sa kahinam ug kamasusisusihon. Wala pa su- kad ako makasud-ong sa sulod sa usa ka tulonghaang-kom- bento sama niini. Dihay daghang mga hulagway sa bong- bong ug sa hapin sa mga talad - mga hulagway sa mga batan-ong babaye, kinsa ang uban mga .vano sa panag- way ug ang uban mga maanyag usab - walay duhaduha nga kadto pulos pinadala sa mga kanhi tinon-an alang sa ilang mga magtutudlo nga mongha. Mitindog gikan sa lingko- ranan ko akong gisusi gayud ang pipila sa maong mga hulagway, ug dayon ko na untang.sud-ong sa usa ka hu lagway sa ulay ni Murillo maoy pagkaalinggat ko sa usa ka matahum hulagwayng dinayandayanan, sulod sa usa ka matahum kwadro, ug nagdala sa diyutayng purong-purong PASSENGER AND FREIGHT SERVICE FROM CEBU TO M1NDANAO S/S "BOL1NAO" "Na<kigatubang ba ako karon kang Ronde Oliva?" iya akong gisukot. Miyukbo ako aron pagtangdo. Iya akong gitutokan; nagpabilin pa kaniya ang maitum ug musigang mga ma ta, diin ang nagdilaab nga kalayo sa binuntog nga pa- bati nagpangidlap pa. "Buut ba ikawng makigkita kang Kondesa Romani nga nagpahilit dinhi aron pagsilbi kang Bathala?" "Kon dili makahasul, aw kon dili sukwahi sa kalag- daan... " Misugod ako. Landong sa pahiyum miamag sa iyang mga ngabil, apan ang maong landong nahanaw lang usab dayon igo nga nakapasayag diyutay sa iyang nawong. "Dili makahasul," mitubag siya sa tingog nga uga apan matin-aw kaayo sama kaganina. "Si Kondesa Ni na, sa iyang kaugalingong kabubut-on nagpahilit kaayo ug nagasunod mga mapait nga lagda sa paginusara, apan karon tungud kay pangilin sa Pasko, ang mga lagda gi- lugakan alang kaniya. Ang talahurong madre nga pa- ngulo nagsugo kanako nga pahibaloon ikaw nga karon tak- na na sa misa ug kon makigambit ka sa mga bulohatong tinuhoanon, si Kondesa Nina pahibaloon sa imong pagduaw inigkahuman aron siya makabaton higayon sa pakigkita kanimo." Regular Trip: Leaves Cebú every Friday at 8:00 P. M. for the porta of Jagna, Mambajao, Tubay, Cabadbaran, Butuan, Bueña- vista and Nasipit, and arrives Cebú every Tuesday at 5:00 A.M. (Note: - On her way back-to Cebú she calis again at Mambajao and Jagna.) Wula akoy laing mahimo gawas sa pagdawat ning tanyag, bisan sa tinuoray wala mahasulod ang pagsimba sa akong hunahuna. Wala akoy tinguha ni sa pagampo Speeial Trip: Leaves Cebú every Tuesday at 3:00 P. M. for the ports of Butuan, Cabadba ran, Mambajao, Guindulman and Jagna, and arrives Cebú every Friday at 5:00 A.M. DR. ALCEOS DEMERRE PhgsicianSurgeon For freight and passage please appty to CEBU NAVIGATION CO., INC. P. O. Boy 109 10B Morga St., Te!. No. 35 Cebú City. Res. Colon-Borrgmeo Tel. 863-W Office: Magallanes Upstairs Botica Filipina 39
40 kun sa pagpangaliya; ug naghunahuna ako nga nahimuot unsa kahay bation ning mongha nga nagdapit kanako ka- ron kon masayud siya sa kabangis sa mga pagbati nga gihambin sa kaaingkasing ko samtang nagaluhod sa mi- sahan. Apan bisan pa, wala ako magpakitag pagsupak ug sa pagtalikod na niva kanako akong gisukot ang mong- ha; "Maayo ba intawon ang panglawas sa kondesa?" "Nagtuo ako nga maayo," mitubag ang mongha. "Gi- sunod niya ang iyang mga katungdanan 9a pag-ampo 9a dakung pagmatngon, ug giantu9 niya ang tanang mga ka- kulian ug kalisdanan nga sa uban nakapakapoy." Kami nagatadlas na karon sa halapad nga hawan. Samtang nagaunod ako kaniya, gisulayan ko laing pangu- tana: "Imo siyang pinalabing tinon-an, mao ba?" Ang mongha milingi kanako sa iyang nawong nga nahibulong kaayo ug wala moayon sa akong gisulti. "Wala akoy pinalabi dinhi," mitubag 9iya, nga ka* ayo ug mabugnaw. "Ang tanang kabataan nga gipada- la nganhi aron tudloan nakaangkon sa inangay ko nga pagtagad." Migumbol ako sa pagpangayog pasaylo, ug sa kusog nga tingog dungan ang inaghat nga pahiyum giingnan ko siya: "Nga pasayloon mo ang akong lakad nga kamasusisu* sihon, apan tungud kay ako man ang umaabut nga baña sa usa ka babaye nga inagak ubos sa imong pagbantay, nagtuo ako nga may kapasikaran usab pagpakisayud mga butang labut kaniya." Sa makausa na usab ang matutokon nga panagway sa mongha gilingi ngari kanako; unya miginhawa siyag ha teas. "Nasayud ako sa imong umaabut nga labut sa Kon desa," miingon siya sa paningog nga maorag masub-anon. 'Si Nina Romani kaugalingon sa kalibutan, ug nagasu- nod siya sa mga paagi sa kalibutan. Hinoon, ang ka- minyoon mao ang katumanan sa damgo sa daghang mga batan-ong babay?, ug pipila' da ang mibulag sa panon aron pagalagad sa hingpit kang Bathala. Sa ingon ni- ana, sa pagpkasayud ñamo nga si Nina naminyo sa binati kaayo nga Konde Romani, kang kinsa pulos pagdalayeg ang mga kasayuran nga among nahipus, kaming tanan nangalipay sanglit ang iyang umaabut napahiluna man sa mga kamot sa usa ka kapiyalan nga magbalantay Apan, nga papahulayon ni Bathala sa kalinaw ang kalag sa Konde! Ug niini karong ikaduhang kaminyoon, mao ANG Visayan Funeral Service ni SANTIAGO SUSON ) TI" UG GREGORIO SUSON I V EHBALSAMADOR Nagabaligya mga matahum lungon, lig-on ug ba rato nga maabut sa tanan. Sulayi siya una moadta sa lain kon kamatyan ka. Modawat sa tanang panu- nugon nga mag-una ang bayad pinaagi sa koriyo. Nahamutang sa dalan A. Bonifacio ug D. Jakosalem ning Siyudad. MAMUMUO Disyembre SI, 1939 kini ang wala ko hiuyoni. Ang akong tanlag dili maka himo sa paguyon. Ug nakita, mo ang akong kamadayga- non kaayo." "Nakabaton ako dakung dungog sa imong pagpada- yag," gitubag ko siya, mabugnaw ang tingog ug pinaila ang lakad nga pagtahud. "Apan, bi9an sa imong pagsu pak, ako nagatuo nga ang ikaduhang kaminyoon alang sa Kondesa usa hinoon ka kinahanglan. Siya wala nay manlilipod - ug siya maanyag ug batan-on uyamut!" A NG mga mata sa mongha misamot kaligdong ug ka- ** ugdang, hapit magpaila sa labibang kasubo. "Kanang kaanyaga nakadaut kay sa nakaayo!" mi tubag siya nga taas-taas na ang tingog. "Sa bata pa si ya, kana nakapalupa sa iyang atay aron siya magpatu- yang labaw sa ubang mga tinon-an. Sa nadaku na 9iya. misamot! Ug igo na kini, Ginoo!" Miyukbo siya du- ngan ang panamilit: "Pasayloa ako sa akong kamaday- ganon. Tuhoi nga ako nanghinaut sa himaya kaninyong duha." Nahiabut na kami sa ganghaan sa kapilya, gikan di- in nabati ko ang tingog sa organo nga nahimong honi nga balaanon. Si Madre Margarita mituslob sa iyang mga tudlo sa tubig sa panalangin ug nanguroa, ug uaya giya- ngoan ako niya ngadto sa mga bangko diin ang mga du- moduaw ginalain pagpaluhod. Milingkod ako, ug gipugos ko pagpahimuot ang akong kaugalingon. Didto ang kinid- lap sa daghang siga sa kandila - ug ang kahulak sa mga bulak nga nangalimyon. Didtoy Taray sa mga mongha nga nagsaput sa asul ug nagapandong maputi. Luyo ni- la didtoy usa ka babaye nga naglain, nagsaput maitum usab; apan ang iyang dongdong dili kaayo baga kay mi- sihag man ang hatahum sa iyang buhok; siya mao ang akong asawa! Kabuotan nga manulonda^ kahugot sa iyang pagampo, súmala sa iyang panagway! Mipahiyum ako sagol tamihid samtang nagasud-ong kaniya, ug sa akong hunahuna gisublisubli ko ang pagtunglo tungúd sa tawo nga bag-o ko pa lamang gipatay. Ug unya, labaw sa tanan, linibutan sa bulawanong kidlap sa purongpurong nga binuhat sa brilyante ug diyamante, ang Ostiya Sagra da sa misahan nagamando sama sa dan-ag sa bitoon sa kaadlawon. Ang haríanon kaugdang sa panahon ug ang tinuhoa- nong .Tga buhat nagpadayon-ang honi gikan sa organo mi- sarap sa tanan dalunggan ug mituhop sa mga kasingkasing - apan sa taliwala sa tanan ako nagaluhod nga ang huna huna dili mapiog sama sa kahoyng lubasan ug dili ma- buak sama sa malig-on nga marmol. Ang taliis nga ti ngog sa usa ka mongha didto 9a koro, nagaawit sa "Ag nus Dei", nakapangamig sa akong kaugatan. "Que tollis peccata mundi" - "Kinsa mao ang manunubos sa kasal- anan sa kalibutan*. Dili, dili! Adunay mga sala nga (Ipadayw sa panid 42) Cebú Bed Factory 37 T. PADILLA ST. Malig-on, Naanindot ug Barato MOAYO USAB KAMI UG MGA KATRE
? 4 5 5 5 5 5 5 5 5 4 4 4 4 5 5 5 4 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 5 4 5 5 4 5 5 5 4 5 5 5 5 5 5 5 5 5 ^ Digyembre 31, 1939 MAMUMUO Daido Boeki Kaisya, Ltd. ImmpGiir'iteir and Exp^rter Sends To All Friends & Patrons Sincere Wishes Eor cA eAderry Chistmas cAnd cA "fflappy Neto year 1939-1940 41 ' 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 5 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 ; 4 4 4 4 4 4 4 4 4
42 PANIMALUS . . . (Sumpay sa punid 40) niana ug tungud niana sa akong banabana mga duba ka dili matubos - ang mga sala sa usa ka babaycng maluibon ang "gagmayng" mga sala, nga maoy pagtuo niana karon, kay kita nahimo man nga maaghopon sa pipila ka bu* tang apan mabangis alang sa uban usab. Atong ipabi- langgo ang alaut nga gutum tungud sa pagkuha lima ka daku sa atong bulsa, apan ang maiiputon nga babaye nga magakuha sa atong dungog ug ngalan, ang babaye nga magakawat sa atong madungganong barog sa atubangan sa isigkaingon, mnkaikyas sa s¡lot. Dili man siya kasilo- tan sa bilanggo - dili gayud! Busa makalolooy kaavo nga si Kristo wala magabutanc ug latid unsaon kanang mga babaye - dili ang mga maantuson ug mahinulsolon nga Magdalena, kon dili ang mga maut nga binuhat kinsang mga baba nagpakal sa mga bakak samtang nagampo - sila nga magtinguha gañí sa pagtintal sa pari nga mamati sa ilang panugid - sila nga magpakita sa tiawtiaw nga pag- basul bisan sa ganghaan sa kamatavon aron lang ingnon nga nahagawas sa sala. Unsay angay buhaton sa mga yawa nga sama niini? Daghan nang nasulti mahitungod sa mga kadaut nga nadawat sa babaye gikan sa lalake; apan wala gayuy naghisgot sa kadaut nga nadawat sa la lake gikan sa babaye. Kita nga mga malíg-on unta sa kabubut-on, nangahimong mahu.vang niining bahina - kun hilabihan ba hinoon nato kamaayong tawo. Kon ang ba baye mangayo sa atong kalooy, dili pa gani makabungat FOR ECONOMY STAY AT WHILE IN SAN CARLOS Clean and ventilated rooms, comfortable beds, good food and good service. Charge: Very reasonable J. Y. KALINAWAN, Prop. and Mgr. Near Kalinawan Hotel, are located the offices and ga rages for the four big transportation companies, like the Visayan Rapid Transit Co., Inc., Negros Transportation Co., Inc., Filipino Bus Transüor- tation and Visayan Taxicab. If yon desire to travel to any point in Oriental and Occidental Negros or Iloilo, you can always ob- tain at the Kalinawan Hotel reliable informa- tions with regard to land transportation, besides the easy means for handling your cargoes and baggage. So that you will not be left behind by the truck and for safety, comfort, economy and good service, stay at KALINAWAN HOTEL SAN OARLOS, OCC. NEGROS MAMUMUO Disyembre SI, 1939 kita atua na aron pagkalooy kaniya. Dunay mga tinga- goan nila nga dili makuha kay dili man sila mapaantus; dunay mga butang nga dili ta ikatug-an kay maikog man kita ug malooy kanila, Nganong malooy man kita sa ba baye? Tungud kay ang atong inahan babaye man usab! Busa, palabihon sa lalake ang pagpasipala sa iyang isig- ka-lalake kay sa pagpasipala sa usa ka babajje! Apan mo- abut ang panahon nga, sa atong kabuang, lata magbasul! Makapalandong da kita nga ang babaye, se iyang kauga- lingong kabubut-on, nagasalikway sa mga hiyas nga maoy hinungdan unta sa labihan ta nga pagmahal kaniya. Nga kita manimalus na! Nga kita masilag kanila! Kita hi- nay kaayo nga nagáusab sa pagbati sa atong mga katigu- langan; nga atong pagngon ang katapusang kidlap sa ha- yag nga magpabilin alang sa pagtahud sa babaye. Ato si* lang tagdon sama sa lalake nga maoy ilang gipanglimbn- eugang makab-ut; ato silang silotan sama sa magasilot ki ta sa lalake nga makasala kanato! Gilímisan ning mga hunahunaa,.wala na ako maka- alinggat kon natapus na ba ang misa. Usa ka kamot mi- híkap sa akong abaga, ug sa pagyanghag ko maoy nakita si Madre Margarita nga nagahonghong: "Nunot kanako, utang-buot". JLt ITINDOG ako ug gituman ko ang iyang sugo. Sa ga- * * was sa nimbaban iya akong giingon: '■Pasayloa ako nga gidali-dali ko ikaw. Apan gina- dili man ugod dinhi ang pagtan-aw sa mga mongha ug sa mga mangangabut kon sila manggula na sa simbahan." Miyukbo ako ug minunot kaniya. Tungud kay wala man Kami angay sultihan, nangutana ako: "Duna ba kamoy daghang mangangabut ning pana- hona sa tuig? "Mga napulog-upat da,'' mitubag, "ug sila mga bata nga gipadala sa ilang mga ginikanan nca nanagpuyo sa lagyong dapit. Mga alaut nga bata!" Ug nakita ko nga mikisdum ang iyang tinan-awan. "Apan nanglimbasug kami aron naghimo nga makalilingaw sa ilang mea ad- law, apan bisan pa sila nagmasulob-on gayud. Kami sa ubang mga higayon dunay mga l"alim-an ngadto sa kan- uman ka tinon-an nga nagapuyo dinhi. walav labut Rana sa mga tinon-an sa adlaw nga magapauli sa ilang paníma- lay." "Daku man nga kaakohan!" mituaw ako. "Dakung tinuod!" mitubag siya dungan ang hataas nga pagginhawa. "Angay ganing makapalisang. Daku kaayog bahin sa umaabut sa lisa ka babaye ang iyang pag- bansay-bansay sa bata pa. Mangiimbastig kami kutob sa mahimo, apan dunay mga higayon gavud nga makawang ang among mea pangandoy - dunay dili kapanagan-an nga kadaut moabut aron paglusno sa kabubut-on nga tuhoan ñamo nga malig-on ug dalayegon, ug dunay mga masaaron namong mga tinon-an nga manahitabo hinoon sa kadaut! Ah, walay hingpit ug wjilay buling ning kalibutan!" Samtang nagsulti niini, iya akong gitudloan sa usa ka lawak, nga sangkap sa mga dayandovan ug dunay mga basahon sa mga talad ug sa mga "aparador" nga nagalibut. (Ipadaycm sa paiiid 44 ) GAUD'OSO O. SOSMEÑA ABOGADO=NOTARIO PUBLICO CORNER: MAGALLANES & JAKOSALEM STS. Cebú City
Disyembre 31, 1939 MAMUMUO 43 'S'5'S'S l6lS'5 ■fc'S'S'S $'5'6'6 '6'6$$'4^ & " " " " " " " " " " " " " " & " " " BOX 71 PHONE 475 Qompliments of "The Manila Remnant Co.. lnc.D CEBU BRANCH Manila - lloilo - Bucolod - Baguio - Dagupan DIRECT IMPORTERS From EUROPE and U. S. 125-MAGALLLANES ST. - 129 &- " *" " " " " " & " " " " " WE VVISH ALE our Patrons and Friends A Merry Christumas & Pr©sper®uis New Yeac* 1939-1940 " " " GO CHAN & CO. General Impertiere CEBU CITY, PH1L1PP1NES
44 MAMUMUO PAHIMALUS . . . (Sumpay sa panid 42) KAAGI SA . . . (Sumpay sa pantd 12) - oOo~- "Mao kini ang usa sa among mga pamasahonan," nag- kanayon siya. "Ang Kondeaa anhi modawat kanimo din- hi aanglit matugaw man kamo kon adto managsulti sa lawak alang sa mga dumoduaw. Pasayloa ako," nagka- nayon ciya nga nagatutok sa akong panagway, "apan nag- tuo ako nga dili maayo ang imong panglawas. Padad-an ko ba ikaw diyutayng alak?" ong hukmanan ginsakpan sa datu ug sa mga katigula- ngan sa barangay. Ang gi- bug-aton sa silot nga ipa- hamtang nagagad sa kahim- tang sa sinumbong. Akong gibalibaran kining tanyag uban ang daghang pasalamat, ug gipasalíg ko siya nga walay nahitabo kana- ko. Nagukon-ukon siya ug sa katapusan misulti: "Misalig ako nga wala ka masuko tungud sa akong pagpadayag sa akong hunahuna mahitungod sa kaminyo- on ni Nina Romani uban kanimo. Dili ba dinali-dali da kadtong pagsulti sa ingon?" "Dili, dili talahuron,' ako siyang gitubag. "Walay ingon katam-is pamation sa hunahuna nga gipadayag sa walay lipodlipod. Ako maora man ugod sa gipul-an na sa mga limbong pínaagi sa sulti." Dinhi maorag nahi- numdum ako nga dili ko kini angay isulti, busa gipaluba- ran ko: "Utang-buot ayaw pagtuohi nga nalain ang akong hunahuna sa imong giaulti." Sa panahon nga nangagi, ang mga tawo ning atong kapupud-an ginabahin sa tutulo ka matang: (1) Ang mga halangdon, (2) Ang mga tawong gawas (free- men); Ang mga ulipon. Ang mga ulipon ginabahin sa duha ka pundok: ang ali* ping namamahay ug ang aliping saguiguilir. PAMUNOANG KATSILA SA PILIPINAS Nagpakita ug kalugak ang iyang panagway, ilhanan nga nakapahimuot kaniya ang akong tubag ug, dungan ang pagyukbo iya akong giingon: "Walay duhaduha nga nahutdan na ikaw hapit sa pa- ilob sa pagpaabut kang Nina; dili na siya madugay mo- abut dinhi," ug unya mitalikod siya kanako. Pipila ka gutlo milabay. Nabati ko tingog sa mga batan-ong babaye sulod sa eunod lawak. Wala madugay, nahayanghag ako sa pagigot sa tak-op sa ganghaan ug sa kinagaskas sa sidsid sa saput nga nagadapat sa salog. Ang akong asawa misulod na aron makigsulti kanako. (Sumpayan pa) Ang unang Pamuno-Lu- pong (gobernador heneral) nga Katsila dinhi sa Pilipi- nas mao si Miguel López de Legaspi. Ang Pamuno-Lu* pong mao ang tinugyanan sa hari sa Espanya ug tu* ngud niini ang pamuno* lupong gamhanan uyamut. Siya ang kinalabwang pa* ngulo sa mga kasundalohan ug sa mga sakayan nga ig' gugubat ug siya ang mitud- lo sa hapit tanang punoan aa kagamhanan. International Narvester Co. OF PH1LIPP1NES P. O. Box 132 Cebú City "Good implements make a good farmer bettcr". Now is the time to insist in Ang mga lalawigan giman- doan sa mga alkaldes mayo res. Sila ang mipuli sa mga eakomenderos. Gawas sa iyang pagka - labaw nga pangulo sa lalawigan, ang alkalde mayor mao usab ang maghuhukom. Sa wala pa matapus ang pamunoan sa mga Katsila, may daghang kausaban sa pamunoan s& mga lalawigan., McCORMICK - DEER1NG - INTERNATIONAL Farm implements Carabao Plows Corn Shellers Corn Grinders and Engines. INTERNATIONAL TRUCKS __________ from y¿ to 10 Ton?. . In wnting for our free illustrated Catalogue mentían this advertisement INTERNATIONAL HARVESTER CO. OF PHILIPPlNES Cebú City Ang pangulo sa usag-usa ka lungsod ginatawag ug "gobernadorsillo o capitán." Siya ang tinugyanan sa "al calde mayor." Sa pagtuman sa iyang katungdanan, ang "go- bernadorcillo" giabagan sa mga tinyente, "alguacilles" ug sa uban pa. Ang usa ka baryo gidumala sa usa ka "cabesa de barangay." Ang buhat sa paghukom ginahi- mo sa usa ka labawng huk manan kun korte suprema - ang "real audiencia;" sa duha ka tag-as nga hukma nan kansang buhat mao ang paghusay sa mga kaso kri- minal; sa mga hukmanan sa unang lakbang sa mga lala* Dismembre 31, 1939 wigan; ug mga hukmanan sa kadaitan sa mga kalungso* ran. Niadtong panahona, ang simbahan ug ang Bansa (estado) gihiusa, busa ang tanang lihok nga tinuhoanon gibuligan sa kagamhanan. Ang kinatas-ang punoan nga lokal sa simbahan mao ang Arsobispo inabagan sa mga obispo sa pagdumala sa iyang katungdanan. KAGAMHANANG MANG- GUGUBUT Tungud sa pagdagsang sa yulawhanong pagbati, sa pagdumili sa mga punoan nga Katsila sa pagusab sa kagamhanan sa nagtubc nga kalisud ug kaligutgut sa mga , tawo sa atubangan sa mga > pagdaugdaug, ug sa dili ma- tarung nga pagbaril kang Dr. Rizal ug sa mga Parí Burgos, Gómez ug Zamora, ang mga Pilipinhon naghi- usa aron pagluwas sa atong kaliwat sa talikala sa kaulip- nan nga gigapus kanato sulod sa kapin sa tulo ka gatus ka tuig. Ang unang opisyal nga pagsinggit sa atong kagawa- ean gihimo ni Heneral Emi lio Aguinaldo sa ika 31 sa Oktubre sa tuig 1896. Ang mga pangulo sa kagubut nagbuhat ug nagkauyon sa usa ka batakan-balaud alang sa "Republikang Pilipinhon," Apan ang tanan nga mga tu yo sa kagubut wala matuman tungud sa Pakto sa Biakna- Bato. Súmala sa maong kasabu- tan, ang mga pangulo sa ka gubut mopahawa sa Pimpi nas ug tungud niini ang ka gamhanan sa Espanya moha- tag kanila sa kantidad nga FBOO.OOO. Ang mga pangulo sa kagubut mituman sa gi* kasabutan sn maong pakío. apan ang kagamhanan sa Espanya wala. Tungud ni ini ang kagubut gipadayon ug niining bag-ong kagubut ang mga Pilipinhon giaba gan sa mga Ameríkanhon. Ang kagawasan sa Pilipi- nas gipahibalo talíwala sa dakung kadasig didto aa lungsod sa Kawit, Habite, sa Hunyc 12, 1898, sa dakung pagtahud ug kaligdong. Ang kombensyon rebulos- yonaryo gitukod ug giapilan aa 85 ka mga tinugyanan did- (Ipadayon sa panid 4¿)
& " & " " " " " & & " " " & " " " " " " " " " " t" é" & & " "- " JA t" " & & " & & & " " & " " & í> O &■ Diayembre 31, 1939 MAMUMUO (^hnstmas Qreetings Of National Foundry Shop Co., Inc. Córner Mabini & Manalili Sis. Tel 36 P. O. Box 216 Cebú City, Philippines We make Brass and Iron Castings for all Kinds & Types of Machinery We manufacture Kawas, Karajays, Farm Implements & Also Car Bronze Bella of All Sizes. WORK GUARANTEED PRICES REASONABLE Lim.Bonfing Hermanos^ Inc. Head Office 177-ÍQ1 Magallanes st. Branches Manila & Misannic IMPORTS Glass & Porcelain Wares, Paints Oils, Varnishos, Bars. Wires, Nittings, Aluminum, Enameled, Builder's Hardware, Tools & Implements, Galvanized Sheets, School Supplies, Stationary EXPORTS Laaf Tobacco, Beche-de-mer, Kapok Sced, Glue II idos, Sea Shells, Pili Nuts, Buri-nuts. Peanuts, Cotton, Kapok, Copra and Silgar. 46
46 MAMUMUO Disyembre 31, 1939 KAAGI SA.... (Sumpay sa panid 44) to aa simbahan sa Barasoaín, MAloios. Ang kombensyon gipangulohan ni Pedro A. Paterno. Human basaha ni Heneral Aguinaldo ang ivang mensahe nga nagpasabut sa tuyo sa kagubut, ang kom- bensyon giundang sa maka- diyut ug unya nagtigum na usab aron sa pagpili sa mga tawo nga padad-on sa pamu- noan aa Pilipinas nga gawae na. BATAKAN-BALAOD SA MALO LOS Ang batakan-balaod sa Republikang Pilipinhon g¡- uyonan didto sa Barasoaín sa kombensyon rebulosyonar- yo. Kini sinulat ni Felipe A Calderón. Súmala sa maong batakan- balaod. ang kagamhanan kim pamunoan sa natukod nga Republikang Pilipinhon ki nahanglan morepresentar sa mga tawo ug ang maong ka gamhanan responsable ngad- to sa mga tawo. May tutulo ka departamento nga mao: ang ehekulibo, ang lehislati- bo, ug ang hudisyaryo. Ang gahum lehislatiba gi- butang sa usa ka asambleya sa mga tinugyunan. Ang pangulo sa nasud pagapilion aa usa ka tinuyong tigum sa mga tinugyanan. Ang hudisyaryo diba sa kamot sa usa ka labawng hukmanan, ug sa uban nga mga hukma- nang ubos. Ang kinatas-ang mahistrado kun maghuhu- kom pinili sa hepe ehekuti- bo inuyonan sa mga sekre- taryo sa mga departamento. Ang departamento lehislati- bo labaw ug daghan ug ga hum kay sa duha ka mga departamento nga gihi- nganlan na. Kini aron ang departamento chekutibo ug ang mga kasunlalohan ubos kaniya dili magpatuyang sa ilang gahum sa pagtuman nila sa ilang tagsatagsa ka katungdanan. Ang batakan-b a 1 a o d (konstitusyon) sa Malolos wala magdugay sanglit wa- la na may bili human sa pag- kapukan sa Republikang Pi lipinhon. Bisan pa niini, ang maong batakan-balaod ma- oy nahaunang batakan-ba laod dinhing dapita sa kali- butan nga nagpakatawo sa usa pamunoan sa mga tawo ug alang sa mga tawo. ( Sumpayan pa) ^asa sa Mamumuo LA NAVIERA FILIPINA, INC. AND PHILIPPINE STEAM NAVIGATION COMPANY REGULAR WEEKLY SAILINGS FROM CEBU PASSENGER AND FRIEG HT SERVICE - SH1PS AND VESSELS OPERATE D BY LA NAVIERA FILIPINA, INC. MONDAY M. S. "Picket IT sails at 9:00 p.m. for Tudela, Bay bay and Ormoc. M. S. "P. of Cebú" sails at 10:00 p.m. for Ormoc. M. S. "A. Mabini" sails at 9:00 p.m. for Inopacan, Hindang, Hilongos, Bato, Maasin, San Francis co, Surigao and Matalom. M. S. "Agustina" sails at 10.00 p.m. for Dumaguete, Larena, Dipolog, Iligan, Misamis, Kolambugan, Oroquieta and Plaride). TUESDAY M. S. "Surigao" sails at 9:00 p.m. for Maasin, Malit- bog, San Francisco, Pintuyan, Surigao, Cabad- baran, Butuan, Bucnavista, Mambajao, Jagna and Cagayan. S. S. "F. Escaño" sails at 8:00 p.m. for Jagna, Mam bajao, Cagayan, Sagay, Talisayan, Balingasag, Catarrean, Kinoguitan and Gingoog. M. S. "P. of Cebú" sails at 6:00 p.m. for Misamis and Digan. M. S. "Mabini" sails at 9:00 p.m. for Inopacan, Hilo- ngos, Bato, Maasin, Malitbog; Sogod. Consola ción, Libagon, Llloan, Cabalian; Himatagon and M. S. "P. of Cebú" sails at 4:00 p.m. for Misareis and Illgan. FR1DAY M. S. "Manok" sails at 9:00 p.m. for Larena, Duma guete, Dipoiog, Sindangan, Labason, Baliangao, Liloy and Dumaguete. M. S. "Zambales" sails at 9:00 p.m. for Ormoc, Bay- bay. Maasin, Malitbog, Cabalian,* Híniunangan Lagoma & Tacloban: SATURDAY " M. S. "Piket II" sails at 9:00 p.m. for Tudela, Baybay and Irmoc. M. S. "P. of Cebú" sails at 10:00 p.m. for Ormoc. M. S. "Agustina" sails at 4:00 for Sibonga and Misa- mis. NOTE M. S. "Atlas*' sails for Surigao, Hinatuan, Catee!, Ba- WEDNESDAY M. 8. "Manok" sails at 4:00 p.m. for Sibonga and Mi- samls. , M. S. "Rizar1 and "P. Aboitiz" sails alternating every Wednesday at 6:00 p.m. for Dumaguete, Dipo- log, Zamboanga, Cotabato, Lebak, Milbuk, Kling, Kiamba, Glan, Malita; Davao; Malabang and Mati. (Note) - Only the M.S. "Rizal" will pass Malí every trip. M. S "Zambales" sails at 9:00 p.m. for Ormoc. M. S. "Picket II" sails at 9:00 p.m. for Tudela, Bay- bay,, Maasin. and Gindulman. M. S. "Emilia" sails at 6:00 p.m. for Catbalogan, Cal- bapog, Alien, Legaspi, Laoaang,' Carangian and Tacloban ngaga, Caraga and Manay. Note: The M. S. "Atlas" having irregular sailing is run approximately on an eleven day schedule startíng from Cebú. M. S. "Camotes" is run on a two day schedule and sails for Camotes Islands or Palompon and Villaba and another trip to Modridejos. ¡íanila-Cebu-Míndanao Service M. S. "LEGASPI" and M. S. "ELCANO' Sailing from Cebú to MANILA every MONDAY at 9;00 p.m, Sailing from Cebú to DUMAGUETE, ZAM BOANGA, COTABATO and JOLO every SATURDAY at 11:00 p. m. Philippine Steam Navigaiion Company THURSDAY M. S. "Kolambugan" sails at 12:00 noon for Manila , Agenta LA NAVIERA FILIPINA INC. FOR MORE PARTICULARS WRITE OR CALL AT LA NAVIERA FILIPINA, INC. 4 Telephones Nos. 673-674 MARTIRES ST. NO. 41 CEBU, CEBU
Dismembre 31, 1939 1s)e TeJish ©ur 'tfriends cAnd 'PatTons cA '\Jtoly Christmas cAnd oAUery Trosperous Nelv year Erlanger & Galinger Cebú City Philíppines Smith Bell & Co The Oldest Firm 1N CEBU Wishes AU A eTKerry Christmas MAMUMUO Mangutana Ka Asa Palit mgga Sopas Nga Lamían Ug Mga Biskwit Nga Maayo? Visayan Bakery 441-443 Dalan Manalili Siyudad sa Sugbo Modawat mga panugon sa kalungsoran LA DELICIOSA Nagabalígya mga pan, sopas, mga Rnata, lamas, dulse ug ubang kinahanglanon sa kosina. Pangitaa kami una ka moadto sa liban palan Manalili Igip 150 Siyudad sa Sugbu
48 maMumuo Diayembre 81, 1939 "* •* " Every for G1FT VALUES Shopper " "eíftterry Christmas" 'With o4 Qift ^ox tyrom 'tBectys Choose írom our wide and select assorlment of lovely gifts... " & " newly received from the United States for thia Christmas. BEAUTIFUL BAGS, COSTUME JEWELRIES. LADIES HOSIERIES SCARFS, TOILET SETS, NOVELTIES, ETC. & All Gifts in Festive Boxea Box 198 Borromeo & " BECK'S Te). 120 Cebú Branch Cormelo Sts. "- CEBU Theatre Magallanes Theatre & DEC. 25 - 27 (MONDAY-WEDNESDAY) CARMEN ROSALES - R. DE LA LUCITA GOYENA - ANGELITO NEPO- & ROSA - LOTA DELGADO - in - MUCENO - TITA DURAN - NEW YEAR PROGRAM - - in - "TAK1P SIL1M" "TATLONG PAGKABIRHEN" & & " It's stirríngly dramatic, romantic, melodic! - Double with - LUCITA GOYENA - FERNANDO POE in "PUNIT NA BANDILA" - COMING SOON - A War Thrilling Picture . ^SAKAT " 'TUNAY NA 1NA* "•"Kamuning" "Pakiusap" " DECEMBER 28 - 29 THURSDAY-FRIDAY) BOB STEELE - RENES BORDEN in "WESTERN JUST1CE" A Drama of Thrills and Action
Dismembre -31, 1939 MAMUMUO 49 :.$$$$$$$$$$$$$6$6$$$$$$$$6646$66$6'S666$I666666666$'! - I " " " " & " & & & & ¡A El Pueblo Bakery JOSE M. LIM & CO. (68-382 Manalili St. P. O. Box 451 Cebú City Doler in all kinds of flour, canned goods, cigarittes, sugar, candies etc. MAKER OF ALL KINDS OF CARES, BISCUIT AND CARAMEL Wholesale and Retail Te!. 749 Ignacio Lim Panadería Fabrica de Jopia Especial y Todas Clases de Biscuits Dinhi sa tindahan ania ang tanang klase sa mala- mi sa sopas lakip mga prutas nga gikan sa Manila, China ug Amerika. Nagabaligya usab kami lana, sa- bon, copras ug erke. Duawa ang among buhatan kay moalagad sa bisan unsang taknaa, sa Dalan Plaridel No. 194 ug 196 ning Siyudad. Moda wat mga panugon & & & & & & & & & & & & . g & & & & <9 & MODERATE PRICES PROMPT SERVICE í? í" Try one and you will be convinced & sa kalungsoran. DAGHAN SALAMAT * & & & & &
& tKoppel [Philippinesl Inc. i* & CEBU, P. I. Nolasco's Place & & Telephone No. 116 G D. Jakosalem St. No. 170-180 City of Cebú P. O. Box 379 Tel. 216 BOTICA STA. TERESITA NOLASCO'S PHARMACEUT1CAL PRODUCTS ----- "O"--------- & & Beauty Parlor, Beauty Bath, & É" É" " DIESEL ENGINES LIGHT PLANTS RA1LS AND ACCESOR1ES MINE & CAN CARS WIRE ROPE TRACTORS Fowr inqviries icill receive our immediate Dressmaking. Perfumes, Novelties, Esco Shoes, American Shoes, American Dresses, Artificial Flowers, Handbags, Toys etc. ------"O"--------- SCHOOLOF HA1R SCIENCE, DRESSMAKING AND FLOWERMAKING ------"O"--------- Representativos of SAMPAGUITA PICTURES, IN('. X-OT1C FILMS L. V. N. PICTURES, INC. PAN ORIENTAL FILMS & & & & & & & & & G G * * '4 eareful attention. PARLATONE HISPANO-FII.IPINO AMERIfO-FlLIPINA STUDIO " & 4;444.4 44444 44 $444 444 444 4444 4 44444:4444444444444^
50 í" <* " & t* " " " " " " " " " " & •" & & " " " " " " " " " " " " " & " & 6" P É" " " " É" "" <* "* i" í> MAMUMUO XMsyembre 31, 1939 <" Cebu-Opon-Ferry Service^ Ang TERRAPLIN, CEBU CITY & 5:00 A. M. 7:00 A. M. 9:00 A. M. 11:00 A. M. 2:30 P. M. 4:30 P. M. MADALI 6:00 A. M. 8:00 A. M. 10:30 A. M. 1:00 P. M. 3:00 P. M. 5:00 P. M. ATO >O< LE AVES OPON 6:00 A. M. 8:00 A. M. 10:30 A. M. 1:30 P. M. 3:30 P. M. 5:30 A. M. LE AVES CEBU 7:00 A. M. 9:30 A. M. 11:00 A. M. 2:30 P. M. 4:30 P. M. 5:30 P. M. ¿fáanghinaut ¿Maayong 'Tüiko BATO ^Bulahang íBap-ong c&uig sa carian# cJtigala ug .$uki LEAVES OPON 5:30 A. M. 7:30 A. M. 10:00 A. M. 1:00 P. M. 3:00 P. M. 5:00 P. M. LE A VES CEBU MACTAN )O( LEAVES OPON 6:30 A. M. 9:00 A. M. 11:00 A. M. 2:00 P. M. 4:00 P. M. 6:00 P. M. LEAVES CEBU 7:30 A. M. 10:00 A. M. 12:00 A. M. 3:00 P. M. 5:00 P. M. 7:00 P. M. G^m-anan: REGULAR NIGHT TR1PS 203 Dalan Plaridel San Nikolas Specíal Trips for Saturday and Sundaya LE AVES OPON LE AVES CEBU 6:45 P. M. 8:00 P. M. 10:00 P. M. Siyudad sa Sugbo NOTE: Motor Ship "Opon" makeg regular daily trips between Cebú and Tubigon, Bohol every 3:00 A. M. and leaves Tubigon every 11:45 A. M. This seheduLe is Subject to Changa & &
& "* & . BASA tIG PAMANTALA Sa O & 0 & & & " & & • 0 0 & & ■ 0 í* • & & '0 0 0 & 0 & & 0 0 0 í* & (■* & & í? & i" MAMUMUO Mantalaan Nga Puno Sa Mga Sinulat Ug & & & & É* "* & e "• & & o & í" 4? Nagdala Sa Tingog Sa Timawa Ug Kabus HUMATAN; 173 Leen Kilat, Siyudad Sa Sugbo É* É* í* É* & É> V O & Patikanan ORIENTAL PRESS, INC. & & & & & & & 3 o o & & & & & & & & 0 & & & v> & & & & & & & & & & & & & & & V & & &
this CHR1STMAS SHOPPIMG. ain it's tim? for gifts, giving, sh 'or goed fellowship, happines.. . time to for- get staid, everydav living.. .time to reveal iri the.-spirit ' íind acticii that cerne at no othei' time of the year. It's time for puzzlihg ayer gift lista, for gaily decorating the borne, for mysterious rüstiings and going on behind closed dcors. IT'S CHRISTMAS TIME! ' JEWELRIES DE I.t'XE PHOTOGRAPHIC SUPPI.Y DEPT. RADIO DEPARTMENT Kodak, Cine Kodak, Etc. Philco Radios & Tubes Gold and Silverwar ------"O> Commercial MEN'S HABERDASHERY DEPT. Sound Equipment Elgin, Hamilton & Graveo and Arrow Shirts ------"O"------ Complete Line of Men's Diamond" and. Precioiis Furnishings REFRIGERATING AND ENGINE- ERING DEPT. Stones Westclox. Big ------ OFFICE EQUIPMENT DEPT. Frigidaire Domestic Refngerators Rcmington Ttpewriters Unitized Commercial Monroe Calcuiators Refrígeratorí? SPORTING GOODS DEPT. All Steel Office Fura i Electric. I.ighting PlaW MacgregorÓolf Clubs Mosler. & Relia Enginecr's Supphes"Winchester D. & M. Sport i ng Goods Dalton^Adding affi and Remington Arma Colt's hiutzen, Bathing Suits Machines. Etc. Révolver's and Ammunition. Purchase Can Be Made By Cash And In&tallment H. E. HEACGCK. CG. CEBU BRANCH