Gender nga Polisiya para sa Radyo sa Komunidad March 8 2008
Pasi-una Ang patas nga pagtratar sa kababainhan ug ang importanteng papel sa mga kababainhan sa tanang aspeto sa kinabuhi gi-ila sa internasyonal nga mga instrumento, nasyonal nga mga batakang-balaud ug mga katilingban sa tibuok kalibutan. Ang tawhanong katungod sa tanang katawhan, walay pagsapayan sa gender, seksualidad, kaliwat, relihiyon, gi-ila ubos sa Universal Declaration of Human Rights. Ug labut pa, ang mga gobyerno mi-ila sa katungod sa kababainhan ubos sa Convention for the Elimination of all form of Discrimination Against Women (CEDAW). Ubos ani nga Convention, ang mga gobyerno obligadong mo-implementer ug mga konkreto nga mga programa arun mapatuman ang tulo ka nag- unang prinsipyo: ang prinsipyo nga patas ang tanan, ang prinsipyo sa walay pagpihig-pihig ug ang prinsipyo sa pag-obligar sa estado. Ang papel sa media sa pagdasig sa patas nga pagtratar sa kababainhan gikinahanglan. Gi-ila kini sa Section J sa Beijing Platform for Women, nga gi-adaptar pinaagi sa usa ka hini-usang hunahuna niadtong 1995. Kini nga seksyon naghatag ug pagtagad dili lamang sa aktibo nga partisipasyon sa mga kababainhan sa media, apan naglantaw usab ang kalapad sa kawad-on sa mga kababainhan sa pagbuhat ug desisyon sa tanang porma sa media. Naglantaw usab kini sa dinalian nga reporma ug sa paghatag ug obligasyon sa estado sa pag-sugod ug lakang sama sa pagbansay-bansay, pagduki-duki ug pag- promotar sa mga kababainhan sa posisyon nga adunay pagbuhat ug desisyon nga gahum. Naglantaw pud kini sa katungdanan sa mga tigbalita sa pagtabang para makab-ot and duha ka tumong nga mo-taas ang partisipasyon ug maka- access ang kababainhan para maka-sulti sulod ug pinaagi sa media ug bag-ong information communication technologies (ICTs); ug pagdasig sa balanse ug non-stereotyped nga paghulagway sa kababainhan sa media. 1 Ang radyo sa komunidad kinahanglang mag-una para makab-ut kini nga mga tumong. Ang internet ug online nga mga pamaagi sa komunikasyon naghatag ug higayon sa mga kababainhan arun makipag-network ug makipag-sulti sa patas nga paagi. Ang naka-apan kay mayoriya sa mga kababainhan, nga nagpuyo sa mga developing nga mga nasud, kay sobra ka-limitado ang ilang access sa tanang porma sa teknolohiya. Ang panginahanglan sa mga kababainhan sa mga developing nga mga nasud, ug ang limitadong pag- accees sa mga teknolohiya sa mga developing nga mga nasud, kinahanglang atimanun dili lamang sa mga tigbalita sa mga radyo sa komunidad, kun dili apil usab ang mga magbabalaud sa tanang ang-ang sa katilingban, gikan sa lokal nga panggobyerno hangtud sa internasyonal nga mga panggobyerno. Apan, ang mga magbabalaud wala gipanumbaling ang mga panginahanglan sa mga kababaihan sa online, nagresulta kini sa palibot nga pabor sa kalalakin-an, ug nagpasamot sa information gap sa mga kalalakin-an ug kababain-an ug sa negatibo nga portrayals, overt commercialisation ug sexualisation sa lawas sa babaye. Ang radyo sa komunidad adunay papel para mapadangat kini nga mga kabalaka ngadto sa mga magbabalaud, ug pagdasig sa papel sa kababainhan sa dugang nga paggamit sa ICTs, ug pagtubag sa dili balanse nga pamolitika. Sa internasyonal nga bahin, ang papel sa mga kababainhan sa pagbabag ug pag-resulba sa mga kasamok ug pagpanday sa kalinaw gi-ila pinaagi sa United Nations Security Council Resolution 1325. Ang radyo sa komunidad adunay responsibilidad nga mutabang sa pagpaniguro nga ang mga kababaihan madunggan ug adunay partisipasyon sa ani nga mga mga sitwasyon, paghatag ug lugar diin ang tingog sa mga kababainhan madunggan sa pagpanday sa kalinaw ug sa pagtubag sa mga panginahanglan sa kababainhang bata ug hamtong panahon sa kagubot. Adunay obligasyon ang radyo sa komunidad sa pagtubag sa dili balanse; pagpasayon sa partisipasyon sa mga kababainhan sa tanang ang-ang sa pamalaud ug programming; pagsigurado nga ang mga tingog sa kababainhan ug kabalaka apil sa inadlaw- adlaw nga agenda sa balita; sigurohon nga ang mga kababainhan mahulagway sa positibo isip aktibong miyembro sa katilingban; ug suportaan ang mga kababainhan sa pagkuha ug teknikal nga mga abilidad ug kompyansa aron sa pag-kontrolar sa komunikasyon. Ang radyo sa komunidad apil sa usa ka progresibo nga lihok, tungod niini, ang estasyon kinahanglan nga mag-una sa pagpalig-on sa higot sa progresibong lihok sa kababainhan. Ang mga estasyonan adunay obligasyon sa pag-implementar ug pag-patuman sa saktong polisiya nga nag-apil sa pag-respeto sa mga kababainhan ug patas nga pagtratar isip haligi. Kini nga Gender Policy para sa radyo sa komunidad magsilbing himan arun mapatuman ang gender equality sa mga estasyon. Kini dapat apil sa estasyon nga mga balaud ug ethical nga mga polisiya. 2
Unang Seksyon Pag-access sa mga kababaihan sa kahanginan Ang mga kababainhan adunay panginahanglan nga maka-access sa kahanginan o radyo, sa aspeto sa katakus sa pagbuhat sa ilang kaugalingon nga mga programa mahitungod sa politika ug hisgutanang katilingban ug kalingawan, ug apil na usab ang mga programa nga naga-tuki sa mga isyu sa kababainhan. Kini nagkinahanglan ug positibong pamatasan pinaagi sa pagbansay-bansay sa mga kababainhan, hatagan ang mga kababainhan ug lugar arun makamugna ug mga programa; ug sa pagsigurado sa usa ka supportive, luwas nga palibot sulod ug gawas sa estasyon. Kini naglakip sa pagmugna sa anti-sexual harassment nga polisiya ug sa mekanismo sa pagreklamo para maghatag ug proteksyon ang kababainhan gikan sa tanang porma sa sexual harassment ug pag-molestya. Ang kababainhan aduna puy katungod nga mo trabaho nga walay kahadlok, gikinahanglan ang insaktong pagbansay sa seguridad ug pagdepensa sa kaugalingon, zero tolerance batok sa paglapas sa dignidad sa kababainhan ug pagtabang sa kababainhan sa pagdepensa sa kaugalingon batok sa hulga nga nagagikan sa sulod ug gawas sa estasyonan kini parte sa pag-access sa mga kababainhan sa kahanginan o sa radyo. Sa kulturanhong hisgutanan, usahay lisud sa kababainhan sa pag-access sa mga radyo, tungod sa kalisuron sa pag-byahe nga mag-inusara o sa pagbyahe sa kagabin-on. Adunay dapat pagabuhaton aron masiguro nga mabantog sa mga kababainhan kini nga mga babag, pinaagi sa mobile nga radyo estasyon, pag-angay sa sakyanan o sa pag-dala ug kauban. Special training para sa mga kababainhan o gahing adlaw nga mga babaye lamang sa estasyonan ang mga pamaagi diin mabantog ang problema sa pagka- alinlangan sa kaugalingon. Hangtud nga ang mga kababaihan maka-kab-ot sa insaktong pag-angay-angay, ang mga estasyon sa radyo kinahanglan komitado sa pagtukod ug usa ka women's desk sulod sa estasyon arun mauy mo suporta sa pag-partisipar sa mga kababaihan ug sa pagbantay sa kababaihan batok sa tanang klase sa pagpihig-pihig sulod sa estasyon ug sa kahanginan; ug mutabang sa pagbuhat ug apirmatibong palibot para sa patas nga partisipasyon sa mga kababainhan. Ika-duhang Seksyon Representasyon sa mga Kababainhan sa Kahanginan Dasigon ang representasyon sa mga kababainhan sa ilang pagkalahi, kaysa pagpalutaw sa gi-andan nga mga papel, sama sa sulod sa pamilya, alang usa ka babaye. Isiguro nga ang tanang katawhan, walay pagsapayan sa gender, kaliwat, relihiyon, seksual nga oryentasyon, ug uban pa i-tratar nga adunay 3 respeto ug dignidad sa tanang aspeto sa pag- istorya sa pagbalita sa estasyonan, bisan sa editorial content o mga advertisement. Kini apil ang pagsiguro nga ang lalaki o babaye dili objectified. Ang panglantaw sa kababaihan kinahanglan ma- representahan sa tanang programa. Apan, espesyal nga programa ang kinahanglang igahin para sa kababainhan. Dugang usab, ang mga kababainhang tigbalita dili lamang mapahimutang nganhi sa mga programa nga para sa mga kababainhan. Ang mga kababainhan kasagara wala gitagad sa media isip usa ka gigikanan sa impormansyon nga hanas ug sa hanas nga hunahuna. Nagkalain-laing gigikanan sa impormasyon, nga narepresentahan sa nagkalain- laing sector, kinahanglang gamiton sa pagbalita ug pag-tuki sa mga programa. Arun mapasayon kini, mapuslanon kung maghimo ug listahan sa mga babayeng experto sa nagkalain-laing aspeto nga pwedeng gamiton isip reperensa. Ikatulong Seksyon Espesyal nga panginahanglan sa mga kababainhang minoriya A n g n a g k a l a i n - l a i n g k a s i n a t i a n s a m g a kababainhan kinahanglan ilhon, ug mabuhatan ug lugar para sa mga kasinatian sa mga kababainhan nga nakasinati ug dugan pagpihig-pihig, pagdaug- daug ug pagsagad sa mga komersyal ug gobyernong media. Apil niini ang espesyal nga kahimanan apil ang differently-abled women, kababainahan nga minoriya ang ginikanan, caste o lumad nga gigikanan ug ang mga kababainhang nagikan sa sexual minority, sama sa lesbiana ug transgender. Isiguro nga ang kababainhan ug katawhan adunay pag-access sa radyo sa ilang puno nga kalahian. Tagaan ang kababainhan gikan sa minoriya ug priority airtime arun makahisgut-hisgut sa ilang mga issues sa pamaagi nga empowering, luwasnon ug nondiscriminatory nga palibot. 4
Ang pagbansay ug pagpanday sa katakus sa mga kababainhan gikan ani nga mga background ug orientasyon mahimong talagsaun, ug pundo kinahanglan nga i-apil para siguradohon nga kini nga mga kinahanglan matubag. Ika-upat nga Seksyon Representasyon sa mga kababaihan sa tanang ang-ang sa pagdumala sa estasyon Ang radyo sa komunidad nakatabang sa representasyon sa mga kababaihan kumparar sa mga komersayl o pang-gobyerno/pang-publiko nga media. Apan bagang katilingban sa kababaihan ang wala ma-representahan, partikular na sa aspeto sa pagbuhat ug desisyon ug teknikal nga kahanas, ug adunay daghan kaayo nga mga estasyon nga wala gayuy epektibo nga representasyon sa kababainhan. Para ang kababainhan adunay kahuloganong representasyon sa tanang ang-ang sa estasyon sa radyo sa komunidad, quota para sa partisipasyon kinahanglan i-set para sa pagpanag-iya, pagdumala ug produksiyon, apil na ang partisipasyon sa kabainhan sa mga teknikal nga pagdumala. Ang tumong ug tinguha mao ang pagkab-ot sa patas nga pagtratar sa kalalakinhan ug kababainhan, apan ang quota nga dili mo- m i n o s s a 3 0 % n g a r e p r e s e n t a s y o n s a kababainhan ang kab-uton sa kasamtangan. Aron makab-ot kini nga quota, importante nga mag- pondar sa pagbansay-bansay sa abilidad sa mga kababainhan, mag-pondar sa liderato ug pagdumala nga mga pagbansay-bansay para suportahan ang kababainhan ug makab-ot ang patas nga pagtratar sa kalalakinhan ug k a b a b a i n h a n s u l o d s a e s t a s y o n a n . A n g partisipasyon sa kababainhan dili masukod lamang sa kadaghanon sa kababainhan nga nag- trabaho sa estayonan. Ang kababainhan kinahanglan apil sa produksyon, panag-iya ug grupong ga-disidar sa estasyonan aron mapaniguro 5 nga ang kababainhan maka-apil sa kahuloganong prosiso sa polisiya, para maka-apil sa kulturanhong sensitibo ug ga-suportar nga palibot. Adunay lain-laing pamaagi para mapadali ang partisipasyon sa kababainhan. Apil niini ang pag-siguro sa pag-atiman sa bata, dili hugot nga oras sa trabaho ug oras sa pag-broadcast nga ha-um sa ubang responsibilidad sa kababainhan, hayag ug seguridad sa estasyon panahon sa meeting ug panahon sa pag-broadcast, o pag-siguro sa salakyan para sa kababainhan nga magbiyahe paingon ug pagawas sa estasyonan, ilabi na gayud sa gabii o panahon sa publikong holiday. Sobra sa tunga sa lugar sa pagbansay-bansay kinahanglan reserbado para sa kababainhan. Ika-limang Seksyon Ang pag-gamit sa ha-um nga teknolohiya Samtang ang ubang kababainhan adunay kahibalo sa pag-gamit sa ICTs, adunay nagpabiling gendered digital divide diin ang mayoriya walay kahibalo niini. Ang kababainhan sa kasagaran wala gi-apil sa pag-gamit sa teknolohiya, apil na ang pag-gamit sa tradisyonal nga teknolohiya sama sa pag-operate sa radyo estudyo. Importante nga angkonon kining gendered digital divide ug pag-wala niini pina-agi sa teknikal nga pagbansay-bansay nga gi-organisar ug gihimo para sa kababainhan ug pag-pondar sa ha-um nga teknolohiya. Ha-um nga teknolohiya nag-apil sa free ug open source software. Apil niini ang studyo nga plastar diin sayon i-operate sa mga kababainhan, i-considerar ang pisikal nga kalahi-an, sama nga ang mga kababainhan kasagaran mas mubo kaysa kalalakin-an - para mapasiguro nga ang studyo magamit sa tanan, apil na usab ang mga differently-abled nga mga tawo. Apil pud niini ang pagsiguro nga ang mga galamiton sa pagbansay-bansay dali makuha, gi-hubad sa lokal nga mga sinultihan ug gi-adaptar para sa mga dili makabasa, arun ang tanan makasabot niini. Aduna puy panginahanglan nga mag-engganyo sa pagduki- duki ug support initiatives nga makatabang sa naglisod ug dili makabasa para matubag ang ilang panginahanglan sa komunikasyon, apil ang pag-mugna sa teknolohiya nga pwedeng magamit sa dili maka-basa; ug paggamit sa teknolohiya nga barato ug naa ra sa palibot. Ika-unom nga Seksyon Pundo ug pagpanday sa kapasidad para sa radyo sa mga kababainhan Ang pagpanday sa kapasidad mauy yabi sa pagkab-ot sa patas nga pagtratar sa mga kababainhan. Dili lamang kini para sa pagpanday sa kapasidad para sa mga kababainhan nga nagtrabaho sa estasyunana, apan para usab sa mga 6
kalalakin-an ug kababainhan arun sila mag-uban sa trabaho nga walay kakuyaw, diin ang palibot magahatag ug suporta, ang tanan makabati ug kaangay arun mo-hatag sa ilang pinakamaayong abilidad para sa kalambuan sa estasyonan. Dugang niini, ang gender sensitivity nga pagbansay-bansay kinahanglan ihatag sa tanan trabahante sa estasyonan arun ang kalakin-an ug kababainhan maka-matngon sa kinaiyahan nga nagasentro sa kalalakin-an ug nagpili pabor sa kalalakin-an, ug hina-ut maka-mugna ug patas nga relasyon sa kababainhan ug kalalakin-an, ug walay pagpabor ug gender fair o patas nga pagbalita. Samtang kadaghanan sa mga estasyonan adunay maayong intension arun makab-ot ang gender parity o patas nga pagtratar, talagsa ra ang adunay kuwarta ug adunay pagpanday sa kapasidad para ani nga tumong. Kinahanglan gahinan ug kwarta arun makab-ot ang gender parity. Kini nga kwarta kinahanglan gamiton sa pagbansay-bansay sa mga kababainhan sa teknikal, programming ug pagdumala nga mga abilidad; pag-pundar arun makab-ot nga ang palibot sa estasyonan nga maghatag ug seguridad sa kababainhan (sama sa suga, seguridad sa ekipo o lahi nga kasilyas); ug paghatag ug oportunidad sa pag-network sa mga kababainhan nga nagtrabaho sa estasyonan. Sa estrakturang panglantaw, importante nga adunay babaye nga opisyalis sa mga trabahante, sa advisory board o sa komitiba sa nagdumala nga maka- lantaw sa panginahanglan sa estasyonan ug maka-implementar sa mga programa nga maghatag ug gender parity, sama sa usa ka desk para sa kababainhan. Kini nga Gender Polisiya gibahid sa kinse ka mga lingwahe 705 Rue Bourget #100, Montreal, Quebec, CANADA, H4C 2M6, Tel: +1-514-982-0351, Fax: +1-514-849-7129 secretariat@si.amarc.org, Ang mga sugyot ani nga gender nga polisiya gikan sa mga miyembro sa AMARCWIN Asia Pacific ug gi aprubahan sa AMARC-WIN International. Komitiba sa Nag-preparar: Geeta Malhotra, READ (India); Nimmi Chauhan, DRISHTI Media Collective (India); Sonia Randhawa, AMARC Asia Pacific Board (Australia); TamaraAqrabawe, INTERNEWS (Afghanistan); and Bianca Miglioretto, ISIS INTERNATIONAL (Philippines) Gihubad sa English paingon sa Bisaya ni Jojie Jasmin Cabasan and Ellen Red, Inside Mindanao, Ang Nag-koordinar : Isis International,


LITERARI ni Ka Sam Bawat hakbang palayo sa 'yo Dala ang wagas kong pangako Na sa muling pagbabalik ko Kalayaan atin nang matamo. Paglalakbay man kalauna 'y magtagal Baon pa rin ' yong kalinga' t pagmamahal, Kapiling ng bayang handang magpagal Mga ulirang anak na ikaw ang nagluwal. Ating pangarap himagsika 'y magwakas Kaya't naaninag ang ningning ng bukas, Sa mga bituin kalangitan mo' y nakukubli Hatid ang pag-asang kadilima' y mapapawi. Hindi magtatagal at ako' y magbabalik Araw ng tagumpay sa silanga' y mamanhik, Ugong ng pagpupunyagi ating maririnig Sa baya' t nayon pagkakaisa' y mananaig. Puso' y patatagin, pagkilos ay pag-ibayuhin ' Pagkat buhay na hangad sabay nating babaybayin, Kaharapin man ang hagupit ng unos' t daluyong Di patitinag at taas kamao pa ring susulong. ni Ka Cel (KOMPOSO SA PANAHON SA PAGTUON SANG AKP, NOBYEMBRE 2017) Human matun-an ang teorya ug natun-an ang linya Gabay sa atong praktika Magkat-on uban sa masa Sa makihut-ong nga away Tibuk-on ang kabubut-on Mahimong pwersang malig-on Tulo ka bukid lumpagon Walay laing hinagiban Sa pagsolbad sa suliran Kanato nga mangahas MLM atong armas Magpabaskog Sang Kusog Samtang Makig-away Sa Pagpabagsak Sa Pasistang Rehimen EU-Duterte Lubos kag pormal nga naghublas sa kaugalingon ang rehimen Duterte bilang pasista, kontra-pumuluyo, maki-imperyalismong US kag kontra-kalinong. Ang Proclamation 360 sadtong Nobyembre 23, 2017 kag ang padayon nga pag-imposar sang martial law sa Mindanao matapos gin-aprobahan sang mayoriya sang mga kongresista kag senador sa isa ka joint session sang House kag Senate sadtong Disyembre 13, 2017 nagapatigayon para labi nga paantuson ang pumuluyong Pilipino sa grabeng pagpanghimulos kag pagpamigos. Idalom ini sa duso sang polisiyang neo-liberal sa ekonomiya kag sang pasistang awtokratikong paghari sang Duterte klik sa politika nga ginabug-os sang mga dalagkung komprador-agalon mayduta, dalagkung reaksyonaryong politiko kag mga mataas nga opisyal sang AFP kag PNP.
EDITORYAL sang Ang pasistang Duterte klik sang Peace Talks sa NDFP upod ang pag-akusar sa CPP-NPA bilang "terorista" nagakaluhogan lamang nga indi interesado ang GPH sa pagsolbar sang mga sandigan nga problema sang pumuluyo. Ini nga mga problema ang gintuna-an sang nagalala nga kaimolon, gutom kag inhustisya sa pumuluyong Pilipino ilabi na ang mga ini ang nagatulod sa anakbalhas. Amo pumuluyo ila agud magduso kinamatarung sang mga legal kag armadong paghimakas batok sa imperyalismong US, pyudalismo kag burukratiko kapitalismo. Ginapakita sang pasistang rehimen nga indi ini interesado sa lamesa sang negosasyon para pormal nga hambalan ang adyenda sang Comprehensive Agreement on Socio- Economic Reform (CASER). Yabe ini nga arbitraryong pagkansela sang TALAAN SANG KAUNDAN Editoryal Serye sang Pagpamatay Pang-ideolohiya nga Konsolidasyon 1 6 AKP 9 11 Mga Taktikal nga Opensiba Pang-ideolohiya nga Konsolidasyon BKP 14 Mga Paghimakas Masa Bantay Gubat kag IHRPB 10 17 MEC Hinanali nga Pakigbisog 18 Cebuano Section Literari Konsolidasyon sa SPL 22 23 Kabatan-onan sa BHB Rebong Hustisya 24 24 Oplan Kapayapaan 26 Lakbayan 27 2 kasugtanan agud masugdan ang pagsabat sa madugay na nga demanda sang pumuluyo para sa matuod nga reporma sang duta kag pungsodnon nga industriyalisasyon kag ang masunod pa nga mga adyenda sang Political and Constitutional Reform kag ang Disposition of Armed Forces and Cessation of Armed Hostilities. rehimen Ginpasulabi Duterte ang opsyon sa paglunsar sang all-out war paagi sa Oplan Kapayapaan kag sang pag-imposar sang martial law. Sa tuyo nga i- terorisa kag i-supresar ang mga paghimakas sang pumuluyo kag ang armado nga rebolusyonaryong nga ginatiglawasan sang CPP-NPA kag NDF. Ang amo nga mga paghimakas nagtinguha sa paglab-ot sang pungsodnon nga kahilwayan kag demokrasya. Nagapakigbahin man ang ini sa paghimakas sang rebolusyonaryong Moro batok sa pungsodnon nga pagpamigos kag para pangapinan ang kinamatarung sang dutang panublion. sang pasistang kahublagan Ang Paghimakas LITERARI ni Ka Pam Wala sa kanila ang Lupang nararapat Mga araw-araw na pagkain ay hindi sapat Kapos sa kaalaman dahil di makapag-aral Oras ng sakit ay walang-wala lalo na' t pang-ospital Marami nang buhay ang nawala Magsasaka' y di pa nawawalan ng pag-asa Hangga't patuloy na may inaalipusta Laban ay magpapatuloy hanggang sa paglaya Sila ay mga magsasakang pinagkaitan Ng mga nasa pwestong mga gahaman Na makamit ang natatanging karapatan Mapa-lupa man o bilang mamamayan Sila' y magsasakang walang sinasaka Nagtatrabaho sa lupang inangkin ng iba Dugo' t pawis ang puhunan Para may maiuwi sa kanilang tahanan CEBUANO SECTION October 19. Dungan-dungan nga giprotestahan ang konsolada sa US ug ang lain-laing ahensya sa gobyerno sama sa Department of Labor and Employment, National Irrigation Agency, Department of Agrarian Reform, Department of Agriculture ug Bureau of Fisheries and Aquatic Resources ug gipadangat ang mga demanda sa katawhan. Adunay nakab-ot nga mga pasiunang kadaugan sa pipila ka negosasyon sa mga opisyal sa mga ahensya. Gisaulog ang sentenaryo sa Rebolusyong Oktubre sa Rusya pinaagi sa usa ka martsa diin gipakayab ang 100 ka bandila sa Partido Komunista ug naglunsad og usa ka cultural night. October 20. Usa ka dakong mobilisasyon ang nisulong sa hedkwarter sa Central Command sa Camp Lapu-Lapu ug hedkwarter sa PNP Region 7 sa Camp Sergio Osmeña. Gikondena ang mga serye sa pagpamatay sa mga lider masa ug myembro sa mga progresibong han-ay ug nanawagan sa paglibkas sa "Martial Law" sa Mindanao ug paghunong sa militarisasyon sa kabanikanhan. Nagpicket protesta usab sa Commission on Human Rights 7 diin gisumite ang mga reklamo sa sunod-sunod nga paglapas sa tawhanong katungod. Gitapos ang upat ka adlaw nga aktibidad sa Metro Colon. Dili kini ang unang Lakbayan nga gisalmotan og delegasyon gikan sa Kabisay-an. Ang unang Lakbayan ng Visayas niadtong 2016 gilunsad sa Metro Manila samtang nisuporta usab sa Lakbayan sa Nasudnong Minorya sa Agosto 2017. AP Ang Paghimakas 27
CEBUANO SECTION Kabus sa kabanikanhan sa Kabisay-an nagmartsa sa Sugbo batok kagutom ug pasismo Liboan ka mga mag-uuma ug mananagat nga gipangulohan sa Kilusang Magbubukid sa Pilipinas, Pambansang ng Mamalakaya ng Pilipinas ug Bagong Alyansang Makabayan gikuyogan sa mga mamumuo, kabus nga tagadakbayan, mga estudyante, tawong simbahan, mga magtutudlo ug uban pang ang sektor nisalmot sa Lakbayan ng Visayas 2017 sa dakbayan sa Sugbo niadtong Oktubre 17-20, 2017. Malampusong napadangat sa mga kabus sa kabinakanhan sa Kabisay-an ang ilang pagbatok sa tulo ka gyera ni Presidente Rodrigo Duterte nga nagbuksas sa pagka-itoy niini sa oligarkiya sa mga dagkong negosyante ug dagkong agalong yutaan ug labaw na sa sa palisiyang imperyalismong Ilang gipaningil ang rehimeng Duterte sa pagpabaya sa kuyanap nga kagutom sa kabanikanhan ug sa pasismo niini sa militarisasyon sa kabukiran ug pagpamatay sa mga lider masa dili lang sa Kabisay-an kundili sa tibuok nasud. Ang tulo ka gera ni Duterte mao ang Oplan Tokhang nga "gera batok droga," Oplan Kapayapaan nga gera batok sa rebolusyonaryong kalihukan ug katawhang nakigbisog ug gera batok Moro sa pagdeklara og "Martial Law " sa Mindanao nga sa niresulta Lakas katilingban sa neoliberalismo US. Marawi. Samtang sa Guihulngan City, Negros Oriental pa lamang, 9 na ka mga lider masa ug myembro sa mga progresibong organisasyon ang biktima sa extra judicial killings (EJK) sukad Hulyo 2017. Sa kasamtangan, moabot na og 120 ang biktima sa EJK sa tibuok nasud ubos sa rehimeng Duterte wala pa kini labot sa 13,000 ka biktima sa "gera batok droga." 4 ka adlaw nga Lakbayan October 17. Nag-"salubungan" sa ang mga Lakbayan nga nanukad sa pagmartsa gikan sa Mandaue City ug Cebu City South sa atubangan sa Land Bank of the Philippines ug naghimo og sa dalan Colon. programa Nipadulong na dayon sila sa ilang partisipante ng Visayas Plaza kampohan Independencia. Niadtong October 16 pa lamang, nagsugod na ang serye sa aktibidad sa mga kabus sa kabanikanhan sa ilang paghinumdum sa pangkalibutang adlaw sa pagkaon ug pagsuporta transport strike sa mga sa drayber batok sa Jeepney Phaseout. October 18. Gilunsad ang Visayas Rural Poor Summit diin ang mga mag-uuma ug mananagat gikan sa mga probinsya sa Cebu, Bohol, Negros Negros Oriental, Occidental, Panay ug Eastern Visayas nagbayloanay sa ilang isyu ug kasinatian ug mga naghisgot nasudnong sa kahimtang hilabi na ubos sa rehimong US-Duterte. sa sa pagkaguba 26 Ang Paghimakas Sa madali man o madugay, ang bilog nga pungsod pat-ud nga ipaidalom sang paghari sang martial law bangud ginakabig sang mga pasistang opisyal sang reaksyonaryong gobyerno kag AFP/PNP kag sang agalon sini nga imperyalismong US. Nangin athag man nga ang CPP-NPA amo ang nagapangunang sang kontra-rebolusyonaryong giyera. Ila ginadamgo nga papason ang armadong kusog sang NPA sa sulod sang termino sang pasistang rehimen Duterte, lakip na ang ila gina-alegar nga tagsuporta nga demokratikong mga organisasyon masa nga nakabase sa mga sentrong syudad kag banwa. Seguradong maggrabe pa ang paglala sang mga krimen kag kalapasan mga kinamatarung nga ikomitir sang AFP/PNP batok sa pumuluyo ilabi na sang mga mangunguma kag mamumugon. Tulad ini sang salvaging, extra-judicial killing, tortyur, pagpang kidnap, ebakwasyon, pwersadong pagpangransak kag pagpangawat,pagpangsunog, indiscriminate firing, aerial bombing and shelling sa mga komunidad, illegal detention and arrest, physical harassment sa mga martsa kag rali, kag iban pa. Ini nga teroristang kapintas sang Oplan Kapayapaan nakabase sang pina-uswag nga mga terror components sang Opan Bantay Laya sang rehimen Arroyo, sang Oplan Bayanihan sang rehimen Simeon-Aquino kag sang counter- target legal sang Ang Paghimakas insurgency nga superbisyon sang US Central Intelligence Agency kag Special Forces. Ginpatilaw na ang pumuluyo ilabi na sa Marawi City kag mga lumad sa Mindanao kon ano ang kapintas kag tugahon nga mga kahalitan sang paghuramentado sang AFP kag PNP. May ara na mga 13,000 ka mga biktima nga mga imol nga gagmay nga drug pushers kag users sa idalom sang giyera kontra-droga. Samtang padayon nga nagapabilin nga hilway ang sindikatong druglords dalagkung mga nga reaksyonaryong negosyante, politiko kag mga mataas nga opisyal sang PNP kag AFP sang ila illegal drug-business operation. Diri sa Negros, sila ni Elisa Badayos kag upod sini nga HR advocate halin sa Fact Finding Mission angot sa gin-agawan sang duta nga mga mangunguma sa Bayawan City, amo ang pinaka- ulihi nga biktima sang extra- judicial killings. Matapos ini sa sunod-sunod nga pagpatay sa mga 10 ka inosenteng sibilyan sa operations EDITORYAL Guihulngan City nga dugang sa pungsodnon nga listahan sang mga 120 na ka biktima sang political killings. Ang ini nga mga biktima inbidiwal nga katapo sang mga demokratikong kahublagan sa mga sentrong syudad kag banwa nga ginapato- patoan lang sang mga AFP/PNP nga mga ukon membro sang NPA. Indi simple nga suhetibong pasistang sang kagustohan Duterte kag pro-Duterte klik ang paglunsar sang kontra-pumuluyo kag kontra-rebolusyonaryong all- out war kag pagdeklarar sang martial law agud ipaseguro ang ginasiling nila nga "malinong" nga kaayosan kag seguridad sang republika. Nagapakita lang ini nga indi na magserbi ang daan nga pamaagi sang makasahi nga paghari dalagkung komprador burgesya kag agalon mayduta sa porma sang burges demokrasya. legal tagsuporta sang 3
EDITORYAL Ang obhetibong materyal ila nga desperadong sa pagbanhaw sang murto sang diktadurang Marcos ginadeterminar sang pagluntad sang grabeng kalubhaon sang kronik sang malapyudal nga sistema sosyal sang pungsod Pilipinas. Bangud nakahigot ang pang-ekonomiya nga kabuhi sang Pilipinas sa pangkalibutan nga sistemang monopolyo kapitalismo ilabi na sa US nga sa subong ginatay-og sang sang Greater Depression kon ikomparar sa 1929 Great Depression, ang pungsod nagsarorot sa mas dalom nga pil-as sang pagka- atrasado, agraryan kag wala sang sandigan nga industriya. Ini nga nagalala pa nga krisis pang-ekonomiya sa pungsod gintulod sa pag-imposar sa polisiya sang neo-liberalismo sang mga imperyalistang pungsod labi na sa panahon nila Presidente Reagan sang US kag Margaret Prime Thatcher sang Great Britain para sa katuyoan nga solbaron ang krisis sang pangkalibutan nga sistemang kapitalismo. Ang nagalala nga krisis pang- ekonomiya may-ara sang madalom nga epekto sa paglala sang politikal kag sosyal nga krisis sa bilog nga sosyedad Pilipinas. Markadong makita ini sa pagluntad sang sosyal nga pagkadiskontento kag kawala sang sa kaimolon kag inhustisya, pag- agaw sa mga duta, kawala sang obra kag kanuboon sang sweldo, pagtaas sang balayran nga mga reaksyonaryng buhis sang gobyerno, balayran sa mga sandigan nga basehan sang tikang krisis nga krisis Minister kalinong bangud sa pagmahal 4 serbisyo sosyal, paglala sang kriminalidad kag korapsyon, pag-igtinging sang paksyonal sang mga nga agaway reaksyonaryong sa politiko poder pangpolitika. Dugang pagkamangin man masinulondon sang papet nga sa Presidente sang kagustohan imperyalismong para ang presensya pabaskogon sang base militar kag mga tropang Amerkano sa Pilipinas agud proteksyonan ang geo- politikal ekonomikong interes sini sa Pilipinas kag bilog Asia-Pacific Region. Bangud sa nagalapad kag nagabaskog nga kahublagan sa pagsulong sang ila pungsodnon mga demokratikong kag kinamatarung sa mga sentrong syudad sa Metro Manila kag mga sang probinsya armadong nga nagasulong paghimakas sang NPA kag sang rebolusyonaryong Moro, ginapabaskog ang interbensyon sang mga tropang Amerikano sa counter- sang paglunsar insurgency operation batok CPP- ang Duterte EU kag kadungan NPA rebolusyonaryong Moro. Indi nagtuon ang pasistang Duterte klik sa istorikal nga leksyon nga gintudlo sa natabo sang diktadurang Marcos nga napabagsak sa poder paagi sa pagpursigi armadong sang paghimakas sang nagdaku nga rebolusyonaryong kusog sang CPP-NPA kag nakulminar ini sang 1986 paagi sang pag-alsa sang pumuluyo upod nga seksyon sang AFP. Indi man ini nagtuon sa mga leksyon halin sa mga nagsunod nga rehimen Cojuangco-Aquino tubtob Simeon-Aquino nga wala gid nila nawasak mga rebolusyonaryong pwersa sa pihak sang ginlunsar sini nga all- out war sa mga batok rebolusyonaryong pwersa. Ang CPP-NPA kag NDF nakatigayon sa pagluntad sa sulod sang 49 ka tuig kag nakatipon na ini sang rebolusyonaryong kusog halin sa mga naangkon nga kadalag-an kag kapiyerdihan sa paglunsar nga rebolusyonaryo sang armadong paghimakas. kag NDF kag kag NDF sang nag-isplit ang sa Ang Paghimakas Ang pakigbisog sa mga mag-uuma Ebuan, Bayawan City nga gi-abagan sa ni Badayos despotikong agalong yutaan sa batok Ang Paghimakas ug politikong pamilyang GADUIEL nagduslit lamang sa silaub. Kahibalo gayud ang publiko nga ang mga Gaduiels may hugot nga kalambigitan dili lamang sa sibilyan nga burukrasya kon dili usab sa mga kapulisan ug militar. Sa matuod, daghan sa mga security guards niini mga kanhing sundalo o militiamen. Ang goons ni Gaduiell walay katakus mohimo sa maong dautang lihok kun wala pa mapailawom sa kampanyang militar nga Oplan Kapayapaan nga nagtumong sa politikal nga pagnyutralisa ug pisikal nga pagwala sa tanang oposisyon batok sa US-Duterte nga diktaduryang paghari, bisan ang mga nagsupak nga walay armas. CEBUANO SECTION Ang New People's Army sa Habagatang Sidlakang Negros mopasiguro nga ang tanang nagpasiugda niining krimen masakpan ug madala ngadto sa rebolusyonaryong hukmanan sa katawhan. Ang pamahayag sa 303rd Infantry Brigade commander nga si Col. Eliezer Losanes nga nag-ingon nga ang militar andam sa paghatag og seguridad sa mga militanteng organisasyon sa panahon sa paglunsad og finding missions usa ka dakung bakak, walay balati-an ug sa hanap nga pamaaging pagbasol sa mga,biktima. AP fact Ka Estrella Banagbanag Spokesperson NPA-Southeast Negros 25
CEBUANO SECTION Rebolusyonaryong hustisya gipahamtang batok sa ahente sa pantiktik sa kaaway Gipatuman sa usa ka tim partisano sa Rachelle Mae Palang Command sa New People's Army sa Southeast Negros ang silot-kamatayon batok kang Melvin Acabo, usa lokal nga ka regular nga ahente sa paniktik sa kaaway, kaniadtong Septembre 29 sa buntag sa Sitio Gintalaukan, Barangay Talalac, lungsod sa Sta. Catalina, probinsya sa Negros Oriental. Hugot nga gikalipay sa masa ang maong kalamboan tungod kay dugay na nila kining demanda. Nahimong ilang babag si Acabo sa pagtungod mga rebolusyonaryong gimbuhaton. Kanunay siya nga maniid sa ilang mga lihok, manghulga ug maghimo og mga lakang nga nagpalisang sa mga pumuluyo sa lugar. Kini nga aksyong militar sa Hukbo sa larangan nagsubay sa kamandoan sa haum nga hudisyal nga awtoridad o korte sa katawhan. sa Napamatud-an human sa makuti nga imbestigasyon ug pagtuki, nga usa si Acabo sa tulo ka regular intel sa kaaway sa lokalidad nga magdawatan og P 9,000 matag bulan isip sweldo gikan sa iyang mga handler nga militar sa 79th IB. Ang iyang kauban nga si Junie Cabugnason sa Sitio Avocado nasilotan na niadtong Marso 2017, samtang ang lain pa nilang kuyog nga babaye padayon pang gipalawman ang identidad. AP BIKTIMA SA US-DUTERTE NGA OPLAN KAPAYAPAAN sa iyang kamot sa iyang kalabtanan sa maong panghitabo. Si Badayos regular na nga sa napailawom pagpaniid sa inteligens (ma-pisikal sa militar man o elektroniko nga surveillance ug shadowing) sa wala pa ang bangis nga pagpatay niini sa udtong tutok Martes niadtong 28). (Nobyembre Gitahapan sa mga militar apan wala mapamatud-i niini ang kalambigitan sa sa armadong biktima rebolusyonaryong kalihukan. Samtang kinahanglan pang ang piho-on eksakto nga identidad sa mga nagpusil-patay sa Negros Oriental human rights leader nga si Elisa Isay Badayos ug usa ka lider-mag-uuma, tataw kaayo nga ang militar ilabina ang 79th IB dili gayud makapanghunaw 24 Ang Paghimakas Ang sumpa sang pumuluyo kag demokratikong pwersang, sibil libertaryan kag patriotiko nga "Never Again To Martial Law" nakaugat sa 16 ka tuig nga istorikal nga ekspirensya sang pagharing sa diktadurang Marcos. Maathag na sa pumuluyo nga ang Duterte klik nga sang ginapaluyohan imperyalismong EU amo ang sa naga-monopolisa reaksyonarong poder pangpolitika. Gina-militarisa sini ang mga Sangay sang Ehekutibo paagi sa pagpili sang mga nag- retire nga mga mataas nga opisyal sang AFP kag PNP para sa mataas nga mga posisyon sa kabinete kag mga ahensya sang gobyerno. Paagi sa kabarkada nga mga reaksyonaryo sa mga Sangay sang Lehislatura kag Hudisyal, nangin mahapos ang mga idalom Ang Paghimakas ano man nga kagustohon halin sa Malacanang kag halin man sang imperyalismong US. May ara man ukon wala sang pormal nga deklarasyon sang martial law sa bilog nga pungsod Pilipinas, magpabilin ang kamatuoran nga ang rehimen Duterte isa ka pasista, kontra-pumuluyo, maki- imperyalismong US kag kontra- kalinong. Ang Duterte klik wala sang kinamatarung nga i- representar ang mga interes sang pumuluyo. Sa baylo, amo ini ang numero unong kaaway sang pumuluyo nga dapat ibagsak paagi sa malapad nga nagahiliugyon nga prente sang pumuluyo kag iban pa nga pwersa pangpolitika. Indi mawasak ang armado nga rebolusyonaryong NPA. Ginadala sini ang sandigan nga interes sa malapad nga masang EDITORYAL mangunguma sa kaumhan kag sa malapad nga pumuluyo para sa matuod nga reporma sang duta sa pagbalayon sang kontra- pyudal, kontra-pasista, kontra- imperyalismo nga linya. Ang imperyalimong US, Duterte kag AFP/PNP amo ang maghuyang kag malugpok bangud sang grabeng krisis. Ang CPP-NPA kag NDF nagalunsar sang isa ka makatarungan nga makasahi nga giyera para sa pungsodnon nga kahilwayan kag demokrasya sang pumuluyo batok sa pagpanghimulos kag sang pagpamigos imperyalismong US, pyudalismo kag burukrata kapitalismo. Ang pagtalikod ni Duterte sa "Peace Talks" para estoryahan ang CASER isa ka daku nga sala sang pagpakita sang iya pagtraydor sa sang mga masang interes Pilipino. Sundan sa Pahina 8 5
SERYE SANG PAGPAMATAY SA GUIHULNGAN Ang Guihulngan, syudad nga makita sa Norte nga bahin sang Negros Oriental. May mga nabukid nga bahin nga mga lugar sa sulod sang 33 ka mga barangay. Ini nga syudad isa sa mga prayoridad sang gobyerno sang Pilipinas sa kontra-insurhensiya nga kampanya kag programa tungod sang mga report nga mabaskog ang presensya sang NPA. Gani nangin madata ang pagbayolar sang tawhanon nga kinamatarung upod ang padayon nga operasyon militar. Mga lideres kag mga katapuan sang sektoral nga organisasyon nga nagarepresentar sang interes sang mga mangunguma, mangingisda, kag iban pa nga mga marginalized sectors amo ang target sa mga pagpangharas, himuan sang pabrikado nga mga kaso, ginapakalain kag biktima sang Extra-Judicial Killings (o EJK) sang mga militar kag mga kapulisan kay kuno tagsuporta sang NPA. ang Bag-o Guihulngan liwat naman nga gintay-og sang serye sang EJK matapos ang Hulyo 21, 2017 nga pag-ambus sang NPA sa mga sang kapulisan Guihulngan diin ginsilotan ang 6 tanan ka mga pulis lakip na ang hepe sini nga si Col. Arnel Gilayon ang mga Arpon. progresibo mga organisasyon sa nasambit nga syudad ginkabig nga mga suporter sang NPA. Gilayon man sila nakabaton sang mga pamahug nga sila ang manabat sa natabo nga pag-ambus. tubtob Gikan Hulyo Nobyembre 5, 2017, 9 ang ginreport nga mga katapo kag lideres sang mga progresibo nga grupo ang nagkalamatay. Ini sila Glen Absin anay estudyante nga aktibista sang Anakbayan ang gintiro-patay sadtong Hulyo 23, 2017 sa Guihulngan. proper Patay man si Alberto Tecson nga isa ka lider mangingisda sang PAMALAKAYA sadtong Hulyo 24. Sang Hulyo 28 gintiro patay si Danilo Salazar nga isa ka traysikol drayber nga masami nagatambong sa sa mga aksyon protesta syudad. Samtang si Rene traysikol isa ka Faburada, drayber masami nga nagapasakop man sa mga rali protesta, wala kaluoy nga gintiro-patay sadtong Agosto 4. Patay man sadtong Agosto 17 si Leodegario Benero Jr. nga Brgy Kapitan sang Brgy. Hinakpan nga isa man sa mga aktibo nga nagasuporta sa kahublagan mangunguma samtang patay sadtong Agosto 26 si Marlyn Vidal nga street sweeper nga tagsuporta sa mga rali kag sang Agosto 30, 2017 gintiro patay man si Oscar Solania Asildo Jr. nga isa ka DepEd employee kag partylist lang, sang nga 23 6 Ang Paghimakas CEBUANO SECTION Kabatan-onan nagkahiusang aktibong motampo sa pagpadako sa Pulang Hukbo Sa usa ka kampo sa mga Pulang Hukbo sa Southeast Negros, sa mga gipakita rebolusyonaryong kabatan-onan ang ilang kadasig, optimismo ug militanteng determinasyon nga pangibabawan mga kalisdanan sa pagpasulong sa malanatong gubat sa katawhan ug dalhon kini ngadto sa bag-o ug taas mas nga ang-ang. Kini ang kahiusahan nga gipahigayong naumol komperensya sa mga tsapter sa KM sa mga larangan katapusang bahin sa Agusto 2017. Usa ka yaweng hisgutanan nga lawom nga gitun-an ang pagpadako sa kasundaluhan sa katawhan. Gikomit sa mga kabatan-onan ang pagpatumaw og labing minus usa ka iskwad ngadto sa seksyon ang gidak-on nga mga bag-ong Pulang Manggugubat sa NPA gikan sa ilang han-ay sulod sa usa ka tuig. Gikahiusahan usab nila nga ang sa sa maglunsad sismatikong og kampanya sa recruitment sa Hukbo gamit ang mga nasulayan na nga tradisyunal nga pamaagi ug ang mga bag-ong pamaagi sama sa social media. Giprograma usab nila ang pagpadaghan sa mga sakop sa KM. Kadungan niini ang ilang hugot nga pagtungod sa ilang sa batakang edukasyong ug pagpakisusi (SICA) dili lang sa ilang han-ay kundili sa kinatibuk- ang mag-uuma, kababayen-an ug uban pang hut-ong, sektor o saray nga gipahimuslan ug gilupigan nga nagtunhay sa area. Gitun-an maong komperensya ang kasaysayan sa KM, ang iyang linya, oryentasyon ug kinatibuk-ang programa. Gituki usab ang mga suliran nga giatubang sa mga kabatan-onan karon labi na ang kalambigit sa dautang edukasyon, gimbuhaton masa sa impluwensya sa nagtunhay' ng dunot nga kultura, bisyo ug uban pa. Subay sa datus, moabot sa 41.8% sa mga batan-on ang nag-eskwela sa high school, samtang adunay pipila o 3.6% ang naka kolehiyo. Kon itapo ang mga wala nag-eskwela nga nagtimbang ilang mga sa ginikanan sa mga nag-eskwela sa high school, sobra 60% sa naihap/napunting nga batan-on ang anaa sulod sa mga area sa larangan nga nagmahimong ug mapukaw, ma-organisa mapalihok para sa malanatong gubat sa katawhan. Moabot lang sa 18.6% ang nanarbaho sa Bacalod, Cebu, Manila, Dumaguete ug uban pang syudad sulod ug guwa sa isla sa Negros. sa pag- Dakong babag organisa sa kabatan-onan ang bisyo diin halos katunga o 43% kanila ang nalambigit sa lain- laing porma ug ang-ang. Dugang pa niini, ang halos 20% nga nalambigit sa mga sexually- related nga aktibidad. Ang ilang hilig sa social media ug mga pangkulturang porma sama sa sayaw mahimong matransporma ngadto sa positibo pinaagi sa paghatag sa rebolusyonaryong oryentasyon ug unod. AP niini Ang Paghimakas 23
CEBUANO SECTION Aktibidad sa konsolidasyon sa mga Sanga sa Partido sa Lokalidad malampusong gipahigayon Inspirado sa kinatibuk-ang programa sa pag-abante nga Ika-duhang sa gigambalay sa Kongreso Nasudnong Partido Komunista sa Pilipinas (PKP), malampusong gipahigayon ang komperensya sa mga kadre sa lokalidad sa mga clustered barrios nga mosumpay ug motahi sa 3-4 ka lungsod nga sa Southeast Negros sa ika-tulong semana sa Agusto 2017 sa usa ka usa ka sonang gerilya sa larangan. Gitambongan ang nahisgutang komperensya sa langkub sa mga Batakang Organisasyon sa Partido (BOP) ug usab sa mga kadre sa Larangan ug ang-ang seksyon nga nagbase sa pormasyon sa Pulang Hukbo. Katuyoan sa Komite sa Larangan (KL) sa Partido sa pagpatawag niini nga mahiusa ang mga kapangulohan sa BOP kalambigit sa mga bag-ong palisiya pang mahinungdanong kalamboan sa Partido, matibuok ang kasamtangan kahimtang sa matag BOP ug makahimo og mga sugyot nga haum nga lakang ug plano sa paglihok. Gitun-an sa komperensya ang Ispesyal nga Kurso sa Gubat sa Katawhan ug gilambigit kini sa nahimong sa dagan ug mga praktikal nga suliran sa pagpasulong sa gubat sa larangan labi na ang hisgutanan sa pagtukod ug pagpadako sa kasundaluhan sa katawhan. Natibuok sa komperensya ang mosunod nga kahimtang: 1. 39% sa kinatibuk-ang ihap sa ginsakpan sa BOP mga (CM) kandidatong samtang ang 61% niini mga hingpit nga sakop (FM). Ang 74.7% sa mga sakop sa BOP aktibo ug ang 14.9% niini dili. 2. Sa kinatibuk-ang kusog sa kapangulohan ug uban usab sakop Yunit Milisya (YM), mokabat sa 86% ang aktibo samtang 14 ang dili aktibo. Naarmasan kini sa mga tag-as nga kalibre sa riple ug mga pistola ug homemade shotgun. Lakip na niini ang mga lumadnong hinagiban sama sa balatik ug pingpong (eksplosibo gikan sa palito sa posporo). sa 3. Dul-an naorganisang masa (dul-an libo) ang aktibo sa pagtungod sa mga gimbuhaton sama sa pagpangontak, pagapakisusi, pagtambong sa mga pagtuon, pagpangalap og materyal nga suporta para sa Hukbo ug uban pa. Mga 27% ang dili aktibo. 4. Ubay ubay pa ang ihap sa mga BOP ang wala pa mahatagan sa Batakang Kurso sa Partido. Nakita sa komperensya nga ang iyang napunting nga suliran sa ideolohiya (kusog nga sulog sa indibidwalismo) malambigit sa nagtunhay nga suliran sa tibuok sa Partido nga suhetibismo nga nangunang porma niini ang emperisimo. Ang sa pulitika (paggamot sa masa) sa konserbatismo ug organisasyon ang sa (kolektibong sa liberalismo, ultra-demokrasya sa ug pipila burukratismo. AP sa 68% kinabuhi) ka aspeto 22 Ang Paghimakas organizer sang Bayan Muna. Wala tagipusoon kag kaluoy nga liwat nga gintiro tubtub nga napatay si Yac nga isa man ka katapo KAUGMAON sadtong Septyembre 1, 2017 sa Sibulan sa sina nga adlaw sa pagkagwa gikan sa provincial hospital matapos nga gin-admit ini bunga sang pagtiro sa iya sang wala makilal-an nga mga tawo halos semana lang ang nakaligad. nga gintiro patay si Jeffrey Absin (amay ni Glen Absin) nga isa ka church sadtong worker Nobyembre 5 sa sityo Adjao, Brgy. Malusay, Guihulngan. Nakabaton man sang mga pagpamahug sa ila kabuhi ang pila ka mga lideres sang mga progresibo nga grupo nga sanday Marilou Alangilan, spokesperson sang Kapunongan Alang sa Ugma sa mga Gagmay'ng Mag-uuma sa Oriental Negros (KAUGMAON); nga Cenona KAUGMAON-Chairperson; Josephine Saguran nga health worker sa Franciscan Mountain Clinics; Harry Cantela nga katapo sang Guihulngan United Operators and Drivers Association (GUODA-PISTON); Lorna Tecson nga asawa ni Alberto Tecson kag isa man sa mga lokal nga lideres sang KAUGMAON-Guihulngan; kag Florante Burdado nga isa man sa mga lideres sang GOUDA- PISTON. indi magnubo pa sa 39 ka mga katapo sang mga militanteng ligal nga grupo sa KAUGMAON- sang Pinakaulihi Estrada Luwas nila, Ang Paghimakas KMP, GUODA-PISTON, PAMALAKAYA, Anakbayan kag ila mga kag simpatisador sa Guihulngan ang lista sang mga ginlakip sa ginpangtarget sa rehimeng Duterte. Gani, bangud sini, bisan ang mga lider sang simbahan, lakip na sa Katolikong Obispo nga si Bishop Gerry Alminaza sa Diocese of San Carlos, nanawagan na sa pagpa- untat sining ginatawag nga culture of impunity dira sa mga elemento sa AFP, PNP, CAFGU kag mga armado nga gaway sang rehiming US-Duterte. Ang ini nga serye sang pagpamatay kag pagpamahug sa mga lideres kag katapo sang progresibong organisasyon nagdulot sang grabe nga kahadlok kag kakugmat sang mga pumuluyo sa Guihulngan. Kag ang masubo sa tanan, ang mga taghimo sang sining serye sang makasiligni nga krimen wala gid ni bisan isa nga nadakpan. tagsuporta sa EJK Ang PNP, AFP kag iban pa nga ahensiya sang gobyerno labi na sang Local Government Unit sa sang pagpanguna ni Mayor Guido Reyes wala gid sang desaysibo nga tikang agud hatagan sang nagakaigo nga kasolbaran ang ini nga problema bisan pa naka- apekto na sa pang- ini ekonomiya, pangpulitika kag labaw sang tanan nagatandog na sa seguridad sang pumuluyo sang Guihulngan. Ang ini nga aktwasyon sang ara sa otoridad nagamanipestar lang sang pagka-inutil kag pagka-iresponsable sini sa pihak nga protektahan ang mga pumuluyo sa ila seguridad kag palangabuhian diin hatagan sang nagakaigo nga hustisya kag serbisyo-sosyal sa baylo ginpasipad-an. Gusto lang sang AFP, PNP kag Local Government Unit nga pahipuson ang mga baba sang nagahimakas nga pumuluyo sa Guihulngan 7
mga pagpanguna progresibong hubon kag i- angot ini sa NPA diin amo ang tag-ambus sa mga kapulisan sang Guihulngan nga nag-utas sang halos 7 tanan ka kabuhi sang PNP kag masaligan sini nga ahente sa paniktik. Ang kamatayon sang 9 tanan ka mga simpatisador, katapo kag lideres sang mga progresibong organisasyon nagapakita lang sang ila wala katarungan nga pagbalos kun sa diin mga inosenteng mangunguma kag lehitimong sibilyan ang ila nga ginbalusan. Samtang wala pa sang tikang ang estado, kinahanglan ang hugot kag solido nga paghiliusa sang mga pumuluyo labi na ang militante nga kaisog sang mga lideres sang progresibong sa pagpamuno sa lehitimo nga kag demanda paghimakas sang diin pumuluyo mapatuman ang matuod nga nga hustisya, demokrasya kag kahilwayan. Kinahanglanon man ang padayon nga pagpanawagan kag pamatukan para pangibabawan ang culture of impunity sa Guihulngan kag sa pungsod. bug-os nga Mabaskog nga ipanawagan ang pagpadayon sang sa pagpatuman sang matuod nga kag reporma nga pungsodnon sa industriyalisasyon makatarunganon kag pangmalawigon nga kalinong. AP sang sektor tunay man peace talks sa duta para 8 EDITORYAL Ang CPP nagpanawagan nga pukawon, organisahon kag pahulagon ang milyon-milyon ka pumuluyo kag hiusahon ang tanan nga posible nga mga ibagsak ang alyado agud rehimen Duterte pasistang paagi sang sa paglunsar malapnagon kag masinsin nga sa gerilyang legal kaumhan kag demokratikong kahublagan sa mga sentrong syudad kag banwa. Isulong ang 10-Point Program National sang Democratic Front kadungan sa pakig-away sang pasista, paghublas kontra-pumuluyo, maki- imperyalismong EU kag kontra- kalinong rehimen Duterte. Ang pumuluyo dugay na nga nagahandum sang matuod kag maluntaron nga kauswagan kag kalinong, demokrasya kag kahilwayan. Ang subong nga grabeng krisis sa ekonomiya kag politika sa pungsod, ang duta ka paborable agud sa pagtipon sang pilo-pilo nga pagdaku sang mga rebolusyonaryong kusog. AP sang nangin tuman Ang Paghimakas Ang neoliberal palisiyang nagpasabot nga ipabilin baratong tinubdan sa mga hilaw ug ubos sa pagprosesong produkto ang mga atrasadong nasud sama sa Pilipinas, sa baratong kusog-pamuo, sa walay babag ug kontrol nga pagnegosyo samtang ang labing dakong ganansya magpabilin para sa dagkong langyaw nga kapitalistang interes. Walay kinutuban ang ka kabus ug pagpahimulos sa masang mag-uuma ug mamumuo sa katubhan samtang gipatunhay ang maong mga palisiya sa industriya ug sa ekonomiya sa nasud sa kinatibuk-an. Palapdon ug palawmon ang kontra pyudal nga kalihukan Ang grabe taas nga konsentrasyon sa mga yutang agrikultural sa kamot sa mga dagkong komprador ug agalong yutaan sa tubo ug asukar tungod sa nagpabiling dominanteng sistemang hasyenda ug arendo, ang sobrang pagsalig sa monocrop nga pagtanom sa tubo ug kakulang sa ubang produktong pagkaon, ug paghalad sa produksyon sa asukar sa altar sa neoliberal nga sa kalibutan nga pamatigayon ka Ang Paghimakas gihawiran sa imperyalismo nanguna na ang US gitin-aw sa kumperensya nga maoy naglansang sa isla sa atrasadong kahimtang ug nagbutang sa masang mag-uuma ug mamumuo sa katubhan sa hilabihang kalisud ug pagpangdaugdaug. Apan mao ang mismong kahimtang naghatag og hinungdan sa pagsulbong sa armado ug dili armadong mga kontrapyudal, k o n t r a p a s i s t a u g kontraimperyalistang pagsukol. Subay sa naabot sa kolektibong pagtuki, gitakda sa kumperenysa nga ilunsad ang mga lapad ug koordinadong pakigbisog alang sa disenteng suhulan ug paigong benepisyo sa mga mamumuo sa katubhan ug uban pang umahan; pagbatok sa walay restriksyon importasyon sa asukar, high fructose corn syrup (HFCS) ug uban pang timpladong pangpatam-is (pre-mixed sweeteners) ug pakighiusa sa mga gagmay'ng tigtanom (small planters) sa pagbatok sa maong neoliberal nga palisiya; pagpalapad sa kalihukang bungkalan ug pagpasulong sa pakigbisog sa pagbungkag sa mga hasyenda; ug paglunsad sa mga lain-laing pakigbisog batok sa corporative schemes nga nagseguro sa monopolyong kontrol sa mga lapad nga katubhan ug pagbawi sa mga yutang sa reaksyunaryong reporma sa yuta. Gitin-aw sa kumperensya ang panginahanglan sa sistematiko ug sunson nga mga kampanya alang sa pagpaabante sa minimum nga programa sa rebolusyong agraryo, ilabina sa pagpa-ubos sa usura, pagpasaka sa presyo sa yuta, ug pagpaubos sa abang sa yuta sa umahan. Nagpabilin nga mapanahon ang panawagan sa kumperensya nga batokan ang Martial Law sa Mindanao ug ang kinatibuk-ang pagpahait sa pasistang atake sa katawhan kabanikanhan. Nagpabiling hinanaling hisgutanan ang nga mga pagpamatay kon extra-judicial killlings dili ra sa Negros kundi sa tibuok nasud atubang sa gibuhi-ang todo-pasistang atake ug todo- gyerang palisiya sa rehimeng US- Duterte, batok sa CPP, NPA, NDF ug sa rebolusyonaryo ug progresibong mga kalihukan sa katawhan. Ang katapusang mga kalamboan sa pulitika sa nasud nagtimaan nga labaw pa sa kumperensya nga determinasyon sa rebolusyonaryong pakigbisog ang mahimong ihatag sa katawhan atubangan sa pagpakawlay bili sa rehimeng Duterte sa mga mapuslanong katilingbanon ug reporma nga ekonomikanhong gikinahanglan sa pagsulbad sa mga gamot-hinungdan sa grabeng kalisud ug pagpanglupig sa nasud. AP giapod-apod sa nagkalapad sa giawhag 21
PAGHIMAKAS MASA land use conversion. Malagmit nga sobra sa katunga sa nagpabiling naggunit sa ilang mga sertipikong EP ug CLOA giampu na sa mga arendador ilang mga yuta ug ang nagpabilin nga gihapon nanarbaho sa mga dagkung kampuhan ug hasyenda Gipunting sa kumperensya nga nagpabiling di moubos sa tunga sa milyon ang mga kabus nga mag-uuma ug mamumuo sa kaumahan nga walay yutang matikad. Ang pananom nga tubo nga anaa sa sa kayutaang agrikultural sa isla sa pagkatinuod naghatag og regular nga trabaho sa 10% ra sa pwersang pamuo sa isla. sa pagpabilin Ang monopolyong kontrol sa yuta ug dakong reserbang pamuo sa mga katubhan kahimtang nga walay esensyal nga kalainan sa 200 ka tuig kapin nga pagtunhay sa industriya sa asukar kanunay nga naglansang sa mga mamumuo sa sobrang kakabus ug pagpangdaug- daug. 80% porsyento katubhan sa Nagkalalom nga krisis sa industriya asukar ilawom sa neoliberal nga palisiya Luyo sa grabeng krisis sa industriya sa asukar, giila sa kumperensya ang makadaut nga pagpatuman sa palisiyang neoliberal sa agrikultura isip sa 20 hinungdan sa walay hunong nga pagtiurok sa prinsipal nga produktong gisaligan sa isla. Gih u lag way sa k u m p er en sy a an g m aon g k risis . Una, adunay dagkong suliran sa sobrang suplay sa asukar pang timpladong pangpatam-is (pre- mixed sweeteners) nga walay gipagrabe kinahanglana ug walay buhisan nga importasyon niini gikan sa gawas sa nasud prinsipal na ang US ug mga silingang nasud sa habagatang-silangang Asya. Kini padayong nagpakunhod sa presyo sa lokal nga asukar. pagdako sa Ikaduha, suliran sa sumbalik sa kanihit sa pamuo labina sa tingtapas- karga isip nagtipun-og nga resulta sa taas nga panahong sobra ka baratong suhulan ug ug uban sa paghikaw sa mga benepisyo sa mga mamumuo sa katubhan. Ug ikatulo, ang pagpapas- an sa rehimeng Duterte sa mga dugang pabug-at imbes alibyo sa krisis sa industriya labina sa pagpahamtang dugang buhisan sa gasolina ug ubang produktong petrolyo ug mga nga produktong gigamitan og asukar; padayong paghikaw direktang sa suportang subsidyo sa mga kabus nga mag-uuma samtang ang pondo publiko padayong gihatag alang sa mga langyaw nga proyektong imprastruktura ug pagbayad sa utang sa mga ug langyaw'ng padayong pagpatunhay sa palisiya sa baratong suhulan sa nasud sa benepisyo sa mga ug hasyendero dagkong arendador sa katubhan. sa konsumo bangko; Ang Paghimakas PANG-IDEOLOHIYA NGA KONSOLIDASYON UNA NGA AKP SA REHIYON, NAGMADINALAG-ON hasta gid sa tanan nga mga manubo nga sang Partido. Madumduman nga ang Partido may ara 3-ka-istruktura sang edukasyon nga nagsakop sa Sandigan nga Kurso sang Partido sa Intermedya nga Kurso sang Partido (ukon IKP) kag sa AKP nga, sa idalom sang programa sa ikaduha nga Kongreso sang Partido, maayo gid nga matun- an ang tanan sa sulod sang duha ka tuig matapos mangin lubos nga katapo sa Partido. "Daku nga kadalag-an ang ginlunsar nga Abante nga Kurso sang Partido (ukon AKP) dira sa padayon nga pag-amot sa rehiyon sa pagpasulong sang nga pangmalawigon inaway banwa pakadto sa abanse nga subyugto sang estratehikong depensiba." Amo ini ang kolektibo nga mga panan-awan nagtambong sa labing una nga paglunsar sa rehiyon sang 12- ka-adlaw nga nga gintambongan man sa mga namunong kadre sa Partido kag mga kumander sa Pulang Hangaway. Ang paglunsar sang AKP sa kada rehiyon sa bilog nga kapulo-an amo ang isa sa labing malahalon nga paghiliusa sa Ika-duha nga Kongreso sang Partido nga ginlunsar sadtong nagligad nga tuig. indi madugay, ipatigayon man ini sa mga kag intermedyang estado kag rebolusyon, kag nga ang Dungganon Rebolusyong Proletaryong Pangkultura), ang kag Nagaluntad nga Internasyunal kag Kahimtangan nga Internasyunal nga Kahublagan Komunista. Sandig sa ginhimo nga pagtasa sa mga nagtambong sa AKP, ang amo nga kolektibo nga pagtuon naghatag sang malahalon nga mga kaathagan sa madamo nga mga sa hambalanon pagpasulong pa sa Inaway Banwa. yunit BKP), (ukon sa AKP kaangot Lakip sa mga topiko nga gintun-an sa AKP amo ang Pilosopiya Materyalistang (materyalismong diyalektiko kag materyalismong istoriko), Pangpulitikang Ekonomiya (kritika sa mga ekonomiyang kapitalista kag mga pagtulun- sosyalistang an konstruksyon), Syensyang Pang-sosyedad (mga sahi kag banggianay sang mga sahi, Alang kang Ka Gie, nga nagadumala sa isa sa 5 ka larangang gerilya sang Negros, napadalman iya paghangop sa 2-ka-halintang nga rebolusyong Pilipino, sa diktadurya sang proletaryado kag nga sa rebolusyon paagi sa ang sa padayon Sa organo Ang Paghimakas 9
Dungganon nga Proletaryong Rebolusyong Pangkultura. Sa iya nga bahin, si Ka Owie, nga nagsentro sa isa ka importanteng linya sa hilikuton sa rehiyon, nagsiling nga dugang niya nga nahangpan ang pangpulitikang ekonomiya kag ang mga kaundan sang materyalistang pilosopiya, lakip na ang kamalahalon sini sa pagpasulong sa nagkalain-lain linya sang rebolusyonaryong hilikuton. Si Ka Key, nga isa sa mga nagapanguna nga kumander sa Pulang Hangaway, nagpahayag nga para sa iya, nangin mas mahayag ang padulongan sang kahublagan komunista indi lang sa Pilipinas, kun di sa lain-lain nga atrasado kag bisan pa gani sa mga imperyalista nga mga pungsod sa kalibutan. Samtang si Ka Ray, nga isa sa mga kadre nga nagpatuman sa hilikutong urban sa rehiyon, naghambal nga dugang siya nga naathagan sa kakinahanglanon sa maawhagon, demokratiko kag gina-iwagan sang Marxistang teorya ang proseso sang pagresolbar sa mga baggianay sang mga ideya sa sulod sang Partido. Indi manegar nga ang madinalag-on nga paglunsar sa una nga AKP sa rehiyon dugang gid nga tikang sa padayon nga hilikutong konsolidasyon sang Partido, kag signipikante man nga tikang para sa pag- angkon sang mas madamo pa nga kadalag-an sa palaabuton sa aton Pangmalawigon nga Inaway Banwa! AP PAGHIMAKAS MASA Kalakasan sang Bantay Gubat kag IHRBP nabuyagyag Sa pihak sang nabatyagan nga kakulba, maisugon nga nagpadulong sa City Hall sang Himamaylan City ang 41 ka mangunguma sang Barangay Carabalan para ipadangat kay Tinto Bascon, ang Mayor sang Himamaylan City kag nagapamuno sa Bantay Gubat sang Syudad, ang mga kalakasan sang Bantay Gubat nga nagaresulta sa pagkadula sang pangabuhian sang mangunguma kag nagatuga sang kahadlok kag kakulba, dira sa isa kun tani ka dayalogo, sadtong Oktubre 3, 2017. Sa amo nga mobilisasyon sang masa, wala nag-atubang ang Mayor bangud sang lain nga iskedyul. Sa baylo, ang mga mangunguma gin- atubang sang pila ka mga sinaligan sang Mayor lakip na sang iya Executive Assistant kag in- charge sa Environment Committee sang syudad. Diri ginplastar sang mga mangunguma ang ila reklamo batuk sa ginpanghimo sang Bantay Gubat nga pagpangdakop sang oling sang mangunguma, bisan halin mismo sa tanom Sundan sa Pahina 13 sang mangunguma, Bantay Gubat kag IHRBP 10 Ang Paghimakas Ang mga natibuok nga pagtuki, resolusyon ug mga plano sa kumperensya adunay nagkadakong sa sa kasamtangan atubangan pagkahukas sa mailarong saad sa rehimeng Duterte sa libreng pag-apod-apod sa mga yutang agrikultural sa mga mag-uuma, pagpalig-on sa kaugalingong diktadurang militar, preserbasyon sa gahum sa gagmay'ng pundok niini sa mga oligarko kon dagkong burgesyang komprador-agalong yutaan, ug pagdoble paspas sa pagpailawom sa mga dikta sa imperyalismong US sa ekonmiya ug pulitika. balor niini Agrikultural nga kahimtang sa isla. Gituki sa kumperensya ang nagpabilin ug nagkagrabe nga monopolyo sa yuta sa tibuok isla ilawom sa 45 ka tuig nga reaksyunaryong programa sa reporma sa yuta gikan 1972. Wala mahimong taytayan ang PD27, CARP, ug CARPER aron maangkon sa mga mag-uuma ang yuta kundi gihimo ang maong mga mini nga iskema alang sa subling pagpalapad ug rekonsentrasyon sa mga kayutaan sa kamot sa mga dagkong burgesya komprador- agalong yutaan sa industriya sa asukar ug sa pagpalig-on sa partikular nga porma sa bag-ong agalong yutaan nga mga dagkong arendador sa mga katubhan sa Negros. Ang Paghimakas Katunga ra sa alienable ug disposable kon mahimong titulohan nga dutang agrikultural ang gipailawom sa mini nga reporma sa yuta. Sa kinatibuk- ang 438,525 ka ektarya sa Negros nga gitakdang iapod- apod sa PD27/CARP/CARPER, 71% o 309,272 ang naluwatan og mga emancipation patents/certificate of award landownership (EP/CLOAs) alang sa 230,751 benepisyaro sa maong mga programa. Ang maong ihap di usab moabot sa bisan sa katunga na lamang sa 480,000 kapin sa umahan ug mga kabus nga mag-uuma sa mga kampo ug asyenda sa tubo. Dili kabahin sa programa sa reaksyunaryong gobyerno sa ilawom ka ektarya nga mamumuo PAGHIMAKAS MASA taas nga ang mapuslanong mga suportang serbisyo, subdisyo ug mga balaod nga nagseguro nga magpabilin sa mga mag-uuma ang yuta. Ang yutang gipalambo sa kusog pamuo sa mga mamumuo sa umahan ug mga kabus mag-uuma gipabayran sa ila imbes nga iuli gikan sa pila ka henerasyon nga pagpangilog sa mga dagkong sa mga agalong yutaan dili katubhan. mosobra sa 20% kon isa sa lima ka mag-uuma na lang ang dunay gigunitan pa nga EP/CLOA nanukad sa klase- klaseng iskema sa pagbakwi sa mga yuta sama sa leaseback o subling pag-abang sa mga agalong yuta, mga corporative nga iskema sama sa joint venture agreement, o dili kaha, mga "land use conversion." Malagmit nga nga Pagkakaron iskemang 19
PAGHIMAKAS MASA Hinanaling pakigbisog alang sa yuta, suhulan, ug kagawasan Gitin-aw sa rehiyunal nga kumperensyang kontra-pyudal nga gilunsar Niadtong Hunyo 19 -23, 2017 nagtapok ang may 30 ka kadre ug organisador sa Partido Komunista sa Pilipinas ug sa gikan sa lain-laing prenteng gerilya ug puting purok sa rehiyon alang sa rehiyunal nga kumperensyang kontra-pyudal nga pakigbisog aron tun-an ang mga katapusang kahimtang nga nagpalibot sa krisis sa industriya sa asukar sa isla sa Negros, ang kinatibuk-ang nga suliran sa nagpadayong subling pagkonsentra ug pag-ilog sa mga yutang umahan, ug ang lawom ug makadaut nga epekto sa todong pagpatuman sa mga sa nga neoliberal agrikultura sa sobra 30 ka tuig gikan pa sa rehimeng Corazon sa Aquino rehimeng kasamtangang Duterte. halapad dikta hangtod Giila sa kumperensya ang hinanaling panginahanglan nga hatagan og mas hingpit nga pagpangulo ang pagpasulong sa minimum nga programa sa rebolusyong ug pagpalungtad sa halapad nga mga demokratikong pakigbisog sa mga mamumuo sa katubhan ug mga mag-uuma aron atubangon ang grabeng kalisud, pagpamig-ot pasistang pagpang-atake sa katawhan sa kabanikanhan. Angayan ipaduso ang sa katungod sa yuta, disenteng suhulan ug benpisyo, tawhanong mga katungod sa ekonomiya ug pulitika nga nagsilibi sa pag- abante sa tiunay nga reporma sa nasudnong yuta industralisasyon. Gitin-aw nga ang paglingkawas sa industriya sa asukar, makagubang epekto sa mga programa ug mga kasabutang neoliberal hugot nga agraryo ug pakigbisog alang ug nalambigit ug masulbad pinaagi sa pagkab-ot sa nasudnong kalingkawasan sa imperyalismong US ug sa mga lokal nga gaway niini nga mga komprador asendero. batok Ang mga natibuok nga pagtuki, resolusyon ug mga plano sa kumperensya adunay sa nagkadakong kasamtangan sa pagkahukas sa mailarong saad sa rehimeng Duterte sa libreng pag- apod-apod sa mga yutang agrikultural sa mga mag-uuma, pagpalig-on niini sa kaugalingong militar, diktadurang preserbasyon sa gahum sa gagmay'ng pundok niini sa mga oligarko dagkong kon burgesyang komprador-agalong yutaan, ug pagdoble paspas sa pagpailawom sa mga dikta sa imperyalismong sa ekonomiya ug pulitika. balor atubangan US 18 Ang Paghimakas MGA TAKTIKAL NGA OPENSIBA Mga matingkad nga Opensiba kag Kontra-opensibang aksyon madinalag-on nga gilunsar sang BHB sa isla sang Negros lider sang isa ka notorious nga grupong tulisan didto sa brgy. Masaling, Cauayan, Negros Occidental. Sa aktwal nga operasyong isparo sang 6-ka- tawo nga tim sang BHB sang Southwest larangang nga gerilya, napatay man ang pangaduha ni Ekrut bangud kay nagbato ini. Ang amo nga grupo nagserbi man nga masupog nga goons sang isa ka daku nga agalon-may- kag duta,nagapamahug nagapanghasi mga pumuluyo sa nasambit nga lugar. Natigayon man ang silot kamatayon sa isa ka intel kag kawatan sa Sipalay City sa amo man gyapon nga bulan. Nadis- armahan kag nakuha ang isa ka thompson kag isa ka .38 halin sa isa ka hold-upper sa amo man gyapon nga lugar. Gisilotan sang kamatayon ang 3 ka napamatud-an nga mga aktibong lokal nga asset sang 62nd IB sa Brgy. Lalong, Calatrava sadtong bulan sa Hunyo. Ang isa sini nasilotan sadtong Hunyo kag sa napamatud-an rebolusyonaryong hukmanan nga may mabug-at nga sala sa kasong rape. Ang napamatud-an nga aktibo nga intel aset kag nagakomiter man sa kasong pagpangawat sang mga karabaw kag baka ginsilotan sadtong sang Hunyo Mabini, Esacalante City. ang Gitigayon pagpang-ambus batok kay alyas Togadong nga isa man ka gun-for-hire kontra- rebolusyonaryong traydor sa Norte nga bahin sang Negros apang wala mapatay didto sa brgy. Macasilao, Calatrava. Nasilotan man ang national commander sang RPA nga si Charlie Boli-boli sadtong bulan Humalin sa Hunyo tobtob Disyembre 2017, nakalunsar sang 19 ka aksyong militar ang BHB sa bilog nga isla nga kumbinasyon sa atritibo sa dagway sang mga puntibong aksyon kag anihilatibo nga operasyong militar sa dagway sang ambus. Ang mga na-ani sini nga kadalag-an sa patag kag militar sang politika nagapakita sa sa padayong rebolusyonaryong pwersa sa isla sang Negros sa pihak sang mapintas nga pangante sang AFP partikular sa 303rd Bde - 3rd ID sa idalom sa mando sang US-Duterte nga rehimen nga ang pulpogon rebolusyonaryong kahublagan sa bilog nga Isla humalin nga na-"terminate" ang peace talks sadtong Enero. PUNITIBONG KA 16 AKSYON. Sa ulihi nga bahin sang Mayo, nasilotan sang kamatayon si alyas Ekrut nga 15 man lamang pagbaskug kamatayon sa sa 18 man kag Ang Paghimakas 11
sa Hulyo bangud sa iya madamo na nga kontra-katawhan kag kontra-rebolusyon nga hinimuan didto mismo sa iya pulyu-an sa Brgy. Bagong Silang, banwa sang DSB. Sadtong Hunyo 22, gin- ambusan sa BHB sa idalom sa Roselyn Pelle Command (RPC) ang isa man ka notorious nga landgrabber kag daku nga agalon-may-duta nga si Bebe Lumayno brgy. didto Minapasok, Calatrava. Sa pihak nga sang malawig kahigayonan kag proseso nga ginhatag sa iya agud tani siya magbag-o, nagpadayon ini sang iya kapintasan batok sa mga masa kag nagabalibad sa pag- atubang sa rebolusyonaryong hukmanan. Nakuha sa amo nga ambus ang isa ka M4 kag manubo nga armas nga cal. 45. Natigayon man ang silot- kamatayon batok sa isa ka intel agent sang isa ka batalyon sang AFP nga si Ronnie Montejo didto sa Canlaon City, Negros sadtong Hunyo 19 kag nakumpiska halin sa na 12 sa iya ang 1 ka .45 nga pistola. duha man ka cal. 45 ang nakumpiska halin sa nasilotan nga intel sadtong Marso sa Central nga bahin sang Negros. Isa man ka asset sang 79th IB nga si alyas Fausto ang nasilotan sa amo man nga lugar. Nakumpiska ang isa ka cal .45 kag isa ka ingram sa isa ka intel sang AFP sa banwa sang Isabela. Lain naman nga intel sang AFP ang nasilotan sa Magallon sa amo man nga panahon. Si alyas Orig nga isa ka asset handler sa brgy. Magballo, Kabangkalan City ang ginsilotan apang wala mapatay sadtong Marso 2017. AMBUS. ang kadalag-an sang 1 ka platun idalom sang sang BHB sa Leonardo Panaligan Command (LPC) - BHB Central Front ang ambus nga ginlusar sini batok sa 9 ka pulis sang PNP-Guihulngan city kag isa ka Cafgu ( 6 patay lakip na ang Hepe sini kag 3 ka pilason) sadtong Hulyo kag Nagalanog nakumpiska ang 15 ka armas (9 ka HPR kag 6 ka short arms) sa nabukiran nga bahin sang Guihulngan City. Daku ang kahilabtanan PNP- Guihulngan sa mga nagkalatabo nga serye sa mga EJK sa syudad, wala pa labot sa iban sini nga kontra-sosyal kag kontra-pumuluyo nga mga hinimuan. 2 KA KONTRA-OPENSIBANG AKSYON. Aktibong nakabato ang tim sang BHB sa idalom sang RPC - North Front sang na-engkwentro sini ang isa ka kolum sang 62nd IB nga nagresponde sa pag-ambus ni Bebe Lumayno. Bisan kun nakuhaan sang mga bagpack ang mga pulang hukbo apang napatay kag napilasan man sini ang pila ka army nga naglagas sa ila. Sa sityo Agpapatao, brgy. Binobohan, Guihulngan City, maisog nga gin-atubang ang nag-atakeng kolum sang army batok. sa nakakampo nga unit sang BHB idalom sa LPC-Central Front. Bisan kun nakuha sa army ang 1 ka M14 kag pila ka bagpack, may 4 nga napatay kag madamo nga napilasan sa ila habig samtang isa lang ka minor nga pilas sa bahin sang BHB kag luwas ini nga naka- atras. Sa kabilogan, nakuha sa BHB halin sa kaaway ang 10 ka HPRs (4 M4, 5 M16, 1 BB M16) kag 15 ka short arms (4 Glock, 1 9 mm bereta, 4 .45, 1 .38, 1 .357, 1 .40), 2 ka machine pistol(1 ka thompson, 1 ingram). sang Ang Paghimakas Dayalogo sa Mosser Environment Corporation madinalag-on nga natigayon ka beses kada bulan halin sa Sityo Buyuron, kun diin kargahon ang ila produkto tubtob Syudad kag hulaton man sila pauli; kag promisa nga kay-uhon ang Buenavista, nga Himamaylan gintambungan ka pumuluyo sang lain-lain nga sityo, 1 ka Brgy. Kagawad sang Brgy. Buenavista kag 9 ka tinawo sang korporasyon sa pagpanguna sang ila pamunuan nga si Mr. Alain Ian Canson, stepson sang anay tag-iya sang korporasyon nga si Charles Mosser. Magluwas pa sini, nag-istorya man si Mr. Canson sa lider sang mga trabahante-claimants samtang sila ang nagakaon, nga mabulig sa pagpakuryente sa Sityo Cantupa kag Buyuron sa paghatag bulong sa klinika sang pumuluyo. Nagpromisa man ini nga mabulig pangita buyers sa saging sang mangunguma nga nagatrabaho sa ila didto sa Syudad sang Bacolod agud mapataasan ang presyo sang saging. Bangud ang pumuluyo bangud sa una nga higayon sila ang nakaangkon sang amo nga mga kadalag-an paagi sa ila nga paghiliusa, bisan pa 2 ka beses nga napostpone ang amo nga dayalogo bangud sa maniobra sang mga tinawo ni Mr. Canson nga indi gusto mag-istorya ang pumuluyo direkta sa iya. Una, nagbalibad sila nga ang sulat imbitasyon para kay Ian Canson ang nabasa kuno sang gwardya amo nga wala nahatag kay Mr. Canson kag ikaduha, nagpadala sila sang sulat sa pumuluyo nga ato kuno sa America si Mr. Canson, adlaw pagkasunod apang nagpabalo naman si Mr. Canson nga idayon ang dayalogo pero sa Sityo Paluypoy lang. dayalogo, nga amo Sa ginpakahuy-an ni Mr. Canson ang iya mga tinawo nga wala nagareport sa reklamo sa iya sang ilabe na sadtong mga panahon nga may nadisgrasya samtang nagaobra nga wala gid ginbuligan. Antes nila ang talakayan sang sa demanda pumuluyo, ginkumbinsi ni Ian Canson ang pumuluyo nga patanumon sang mga liwat komersyal nga tanom katulad sang abaka kag kape. Pero wala nagpasugot ang mga tumalambong sa dayalogo. Sa karon, napatuman na ang pagpataas sa suhol nga kag P400.00 P100.00 sa gotong kag logs kag ang 2 ka beses sa isa ka bulan nga libre sakay nga pakadto-papuli. Apang ang iban padayon pa ginapaluap ilabe na ang bayad sa dalan nga gin-obra sang mga claimants. Parsyal pa lang ini nga pagduso sa kinamatarung sang trabahante sa pag-angkon sang husto kag makatarungan nga sweldo kag benepisyo. Ang MEC may kapin sa nga 2,508.88 ginatamnan sang komersyal nga kahoy sa Brgys. Carabalan, Buenavista kag Mahalang, tanan sa sakop sang Himamaylan City, idalum sang Industrial Forest Management Agreement (IFMA) nga eskema sa idalum sang National Integrated Protected Area System (NIPAS). May 25 ka tuig nga kontrata ang MEC sa DENR nga nagsugod sadto pang tuig 2000 tubtob 2025 kag pwede pa marenew sa sulod sang 25 ka tuig. AP City, sang 90 ka ektarya tawo ang MEC subongman sini, nalipay Ang Paghimakas 17
PANG-IDEOLOHIYA NGA KONSOLIDASYON nga Natigayon kampanya sa sa inspirasyon sang 3-ka-tuig nga programa sang Partido nga magsulong halin sa nahanunga padulong sa abanse nga bahin sang estratehikong pagkapatas sa sulod sang 3 ka tuig para makapadulong sa ganhaan estratehikong sang pagkapatas, sa panawagan sang Partido sa iya ika-48 nga anibersaryo nga nagasiling, "Dapat ituon naton ang pagtinguha sa paglubos sang tatlo-ka-lebel nga kurso sang Ang Partido. katungdanan nga pamunuan ang mga pulong sa pagtuon ang indi dapat malimita sa mga kadre sa departamento ini BKP kag sang edukasyon kag dapat abagahon sang pinakadaku nga posibleng isip sang mga kadre. Dapat labi nga mas mga madamu desentralisado kaysa sentralisadong mga talakayan pang-edukasyon kag pulong pagtuon. Dapat seguruhon nga mga makumpleto kandidatong sang Partido ang lima tubtob anum ka adlaw nga BKP antes mangin lubos nga katapu; buot hambalon, sa sulod sang anum ka bulan para sa mga narekrut halin sa mga sandigan nga sahi, isa ka tuig para sa mga naghalin sa petiburgesya kag iban pa." AP ang sang katapu 16 PAGHIMAKAS MASA Madinalag-on nga natigayon ang dayalogo sa tunga sang mga trabahante kag mangunguma- claimants sa Mosser Environment Corporation sa MEC tagdumalahan sadtong Hulyo 17, 2017 sa Sityo Paluypoy, Brgy. Buenavista. Sa amo nga dayalogo, ginhatagan sang positibong sabat sang korporasyon ka demanda sang mga trabahante kag claimants. Pila sa mga ini amo ang: pagpasaka sa P400.00 kada tonelada halin sa P300.00 ang suhol sa pagpanablon; paghatag P100.00 kada tonelada kuridas sa logs kag gotong halin sa P75.00; mahatag man ang MEC kag insurance paagi sa Asosasyon sang mga trabahante; pagbayad sa dalan nga gin-obra sang mga claimants para agyan sang kag salakyan paghakot sang kahoy; pagbayad sa mga seedlings sa Nursery nga wala ginkuha sang korporasyon; pagtugot nga makatanom sang tanom nga makaon sulod sa ginharbesan na sang mga kahoy, katulad sang saging, balinghoy, bisul kag iban pa; paghatag sa pumuluyo sang libre nga sakay sa truck sang kompaniya duha (2) ka beses kada bulan halin sa Sityo Buyuron, kun (MEC) kag sang pila ang Philhealth sang sa pag-utod Ang Paghimakas Sa pihak nga bahin, 1 cal. .40, 1 ka .45 kag isa ka M14, ang nabawi sa kaaway panahon sa mga depensibang aksyon. Nakaagom man sang 14 ka KIA kaaway'ng reaksyonaryong armado (6 ka PNP, 6 ka AFP, 1 CAFGU kag 1 ka RPA) samtang 3 man ang WIA sini, wala pa labot sa mga nasilotan nga mga pwersang intel sini. Wala untat nga nagsabwag sang kahadlok ang diktaduryang rehimen paagi sa paglunsar sang EJKs sa balibad sang oplan ang tokhang nga operasyong militar sa mga erya nga gitahapan nga balwarte sang rebolusyonaryong kahublagan sa bilog nga isla. Apang ang pulang hukbo upod ang pumuluyong pigos kag ginhimuslan, mabaskug nga nagapakigbato bitbit ang kaisog nga ginbilin ni Datu Manabog kag Papa Isyo agud iduso ang ila kinamatarung para social nga hustisya, matuod-tuod nga demokrasya kag kahilwayan sang mga negrosanon kag bilog nga pumuluyong Pilipino! AP kag subsob PAGHIMAKAS MASA KALAKASAN SANG BANTAY GUBAT kag IHRPB mangunguma sa pagpang-utod sang kahoy basta gamiton lang sa ila kaugalingon nga balay. Iya man gin-engganyo mga mangunguma nga magtukod gid sang Asosasyon para dira mag-agi ang proyekto sang gobyerno para sa pumuluyo, sa alternatibong pangabuhian sang mga mangunguma. Kadungan sini, nagpromisa man siya nga usisaon ang mga kalakasan sang Bantay Gubat kag nag-adbays sa mga mangunguma nga ipablotter gid sa Barangay kag Pulis kun may matabo nga kasubong sini liwat. Ini nga sang masa ginpangunahan sang pila ka mga lider sang Simbahan sa barangay nga gin-updan sang mga aktwal nga biktima sa kalakasan sang Bantay Gubat. AP Halin sa Pahina 10 Syudad, ang mga pumuluyo pahalinon sa ila naplastaran sa karon sulod sa Watershed Areas para ibutang sa isa ka lugar ang mga mangunguma kag kudalan ang ila mga balay. Ginhambalan pa sila nga magtukod sang Asosasyon sang mangunguma. Bangud sa iya ginpahayag, nagkinagual ang mga mangunguma kag naghambal nga kun madayon gid ini, magadamu ang rebelde sa kabukiran. Sang Oktubre 10, 2017, nakig- istorya na ang Mayor sa mga lider sang mangunguma kag nagpromisa nga indi sila pahalinon sa ila mga ginapuy-an sa karon, banggi sa ginhambal sang taga Environment Committee. Nagsugot man ang Mayor sa pagpanguling basta kaugalingon nga kahoy sang mangunguma ang ulingon kag kuhaan lang nila sang permit. ang mga Gintugutan man ginpangwasak ang sako sang oling, ginpangkuha ang kagamitan nga binangon, kag martilyo, gintamnan sang kape kag abaka ang sona sang pumuluyo nga wala nagpahibalo, ginpangtayaan kag ang pumuluyo. Nagpromisa Executive Assistant nga tun-an nila ang mga reklamo sang mangunguma kag ipatawag lang sila liwat para mag- atubang sa ila ang Mayor kag ginhatagan sila sang 5 ka sako nga bugas kag P1,700.00 nga kwarta para sa pamasahe sang mga mangunguma. Sa ini nga higayon, nahublasan sa ang pagpatuman sang ila Watershed Project nga kabahin sang Ilog- Hilabangan River Basin Project (IHRBP). Suno sa Chairperson sang Environment Committee sang trapal sadol, ang ginpanghadlok pa ilabe na ang paghulag sang Syudad tuyo Ang Paghimakas 13
PANG-IDEOLOHIYA NGA KONSOLIDASYON Lima ka Batses sang BKP Nalunsar sulod sang Apat ka Bulan Lima sang Batayang Kurso ng Partido (BKP) nga gintambungan sang katapu 161 kag nga mangin ginasigahum katapu sang Partido Komunista sang Pilipinas (PKP), ang madinalag-on nga natigayon sa sakop sang Larangan Gerilya sa Sentral Negros, sadtong binulan sang Marso tubtob Hulyo 2017, apesar sang malapit 1 ka bulan nga operasyon militar. Antes nga ang kampanya sa pagtuon BKP, ginlunsar ang 3-ka-adlaw nga BKP - Instructors' Training. Resulta sang ini nga paghanas ka batses serye sang pagtuon, kag nakapatuhaw man sang 11 ka bag-ong mga instruktor sa BKP, magluwas pa sa 5 ka daan na nga mga instruktor sa BKP. Tumalambong sa amo nga pagtuon ang mga dugay na nga mga kandidatong katapu sang Partido kag mga lubos katapu sang Partido nga wala pa nakakuha sang BKP nga ara sa yunit sang Bag-ong Hangaway sang Banwa kag (BHB) kag Sanga sang Partido sang (SPL). Lokalidad Magluwas sa ila, nakatuon man ang mga ginasigahum mangin katapu sang Partido nga ara sa BHB kag naga-TOD sa BHB kag halin sa organisasyon masa, bangud sang ila pagka-aktibo nga mga Sa gradwasyon sang pagtuon, sila lang ang ginpasumpa na gilayon sa PKP. Nakatambong man ang pila ka aktibo nga mga katapu sang Kabataang Makabayan (KM) nga wala pa nakalab-ot sa 18. Ang iban sa ila naga-aprentis na sa Hukbo kag ang iban sa aktibong lokalidad. Natigayon ang serye nga pagtuon gamit ang mga nahanda nga materyal sang Pambansang Kawanihan sa Edukasyon nga ginlubad sa Ilonggo, lakip na ang mga printed textbooks, lesson plans, handouts, biswal kag audio-visual aids. Namaksimisa sang mga instruktor ang paggamit sa sa lain-lain nga metodo pagtudlo katulad sang lektura, basa-talakay, case studies kag workshop. Sa pila ka bats, ang namaksimisa paggamit sang metodo nga film-showing o videos sang MKKRP, NDF, History of the World in 2 Hours kag mga TOs sa lain-lain nga rehiyon. May panahon nga sa gab-i may pagpasalida sa mga pelikula sa nga may pagtuon. aktibista. ka nagahulag amo (PAKED) man kaangtanan 14 Ang Paghimakas Ginlunsar ini nga mga pagtuon sulod sa sonang gerilya kag sa puting lugar sulod sang larangan. 4 ka batses sang BKP ang natapos sa sulod lamang sa 5 & ½ ka adlaw tubtob 6. May 1 ka bats nga natapos sulod sang 7 ka adlaw. Apesar sang kabag-uhan kadam-an nga mga sang ang natigayon instruktor, kampanya nga ini bangud, una, ara ang pagkadesaysibo kag pagka-pursigido sang pamunuan sang Partido sa Larangan nga himuon ini nga prinsipal nga hilikuton. Ara nga ang pagbinuligay sang mga daan kag bag-o, nagapanguna kag mga sekondaryong instruktor, bagay nga nakabulig para makaganar sang kumpyansa nga bag-uhan ang mga instruktor. Pagkatapos sang mga bats sang pagtuon, gilayon ginapangtasa ang paghatag pagtuon - sa hanay sang tumuluon kag instruktor kag sa hanay sang mga instruktor mismo. Upod na man diri ang pagsaway kag pagsaway sa kaugalingon nga nagatumod sa nangin perpormans kag aktitud sa mga pagtuon. Yabe man ang husto nga paghanda sang pagtuon, halin sa paghanda sa mga materyal nga gamiton, paghanda sa mga instruktor, kag tumuluon paghanda sang lugar, pagkaon kag sa madinalag-on nga aktibidad nga ini. Bangud naplanuhan ang BKP tubtob sa SPL, ang mga indi hugot seguridad para Ang Paghimakas tumalambong sa pagpatigayon sa kinahanglan ekonomiya sang tumuluon kag seguridad. Sa pihak nga bahin, bisan matuod nalunsar na ang BKP sa hanay sang madamu nga katapu kag Hukbo, sang Partido kinahanglan malagas ang kalidad pagtuon. sang Kinahanglan gid ang paluap nga mga pagtuon angot sa BKP (partikular sa mga reperens sini), bangud may pagka- mekanikal pa ang iban nga paghatag sa ini nga pagtuon, nga naglagas lang nga malunsar kag matapos ang pagtuon, nga ginasakripisyo ang kalidad sang pagtuon. Isa ka daku nga leksyon sa ini nga mga pagtuon amo ang pagpaseguro sa ebalwasyon tumuluon para sang mga makilala kag masala ang mga tumuluon. May isa ka bats kun diin ang iban nga mga tumuluon wala pa gani nakakuha sang sandigan nga mga pagtuon sa kurikulum sang PADEPA. Amo nga sa aktwal nga pagtuon naglibog gid ang ila ulo kag wala nakapatapos bangud nabug- atan sa pagtuon. Magluwas pa, sobra kadamu ang tumuluon sa ini nga pagtuon nga naglab-ot sa 51 ka bilog. Nangin mabudlay aktibo para sa mga instruktor ang pagdumala sa ini nga kadakuon gani nasakripisyo ang kalidad sang pagtuon. Gintigayon ini nga kampanya sa pagtuon sang BKP agud himuon ang una nga tikang para pangibabawan ang emperisismo sa ang pinakamalala nga manipetasyon amo nga sa sulod sang 3 ka tuig, 1 lang gid ka bats sang BKP ang nalunsar sa larangan, wala sang nahim-os nga SICA kag iban pa. Sengkwentay kwatro porsyento sa katapuan sang Partido (nga ara sa Hukbo kag SPL) sa larangan ang wala nakakuha sang BKP, base sa pagtasa sang larangan sadtong Enero 2017. Mas malala, 19% lang sa katapuan sang Partido ang nakakuha sang Intermedyang Kurso sang Partido (IKP). Gani, para nagahiliusa nga atubangon ang hangkat sang US-Duterte nga rehimen kag sang Ilog- Hilabangan River Basin Project (IHRBP), sang larangan ang paglunsar sa kampanya sa pagtuon sang BKP sulod sang anum ka bulan kun diin nagtarget ini sang 4 ka batses sang BKP kag 1-2 nga BKP-IT. larangan, nga gintalana 15


MGA HIGALA SA KAMPING Sa sinugdanan, si Edison mibati nga daw wala siya nahisakop. 14 H i g a l a T R E B B I H E I L L O H I N G A A N I P Y A W G A L U H G A P Ni Haley Yancey (Gibase sa usa ka tinuod nga istorya) Si Edison nagpatid- patid lang sa yuta. Ang tanang mga batang lalaki nag- istoryahanay ug nag- pabarog sa mga tulda. Apan siya walay nailhan bisan usa. Ang pamilya ni Edison taudtaud nang mihunong sa pag- adto sa simbahan human sila mibalhin ngadto sa Spain. Apan ang mga batang lalaki gikan sa ward misuroy ug midapit kaniya sa pagkuyog sa kamping trip. Ang magkamping makalingaw pama- tion, apan karon si Edison dili sigurado kon gusto ba gayod siya moanhi pagkahuman sa tanan. Mibati siya nga wala siya mahisakop. Duha ka batang lalaki, si Diego ug si Juan, midu- ol kang Edison. "Gusto ba nimo moapil sa among tulda?" Nangutana si Diego. Nanghupaw si Edison ug mipahiyom. "Sige." "Nindot!" miingon si Juan. "Ug dayon mag- swimming ta." Ang mga batang lalaki [Diego, Juan ug Edison] nagpabarog sa ilang tulda ug midagan ngadto sa suba. Ang tubig bugnaw, apan karon si Edison nali- ngaw kaayo nga wala gayod siya nakamatngon. Human sa paniudto, ang mga batang lalaki ug ang mga lider nanlakaw. Nabalik sila igo lang nga misu- god na sa pagsalop ang adlaw, busa mitabang sila sa paghaling og daob alang sa kamping [campfire]. "Kumusta ang imong pamilya?" Nangutana si Juan. Gisugnod ni Edison ang usa ka pundok nga sanga diha sa kalayo. "Ang akong mga ginikanan medyo maayo man. Ug ang akong igsoong babaye mao ang akong suod nga higala. Mibalhin kami dinhi gikan sa Ecuador." Si Diego ug si Juan nagtinan- away sa usag usa inubanan sa dakong pahiyom. "Gikan man sab mi sa Ecuador!" Miingon si Juan. Giabli ni Diego ang zipper sa iyang jacket aron ipakita ang iyang T- shirt. Aduna kini simbolo sa soc- cer team sa Ecuador! "Wow!" Miingon si Edison. "Unya unsa man ang kasagaran ninyong gikamingawan sa Ecuador?" Si Diego ug si Juan nangatawa. "Ang pagkaon!" misinggit silang duha. Ang mga batang lalaki nagpadayon og istoryaha- nay kabahin sa unsay ilang gikamingawan sa Ecua- dor ug unsay ilang nagustohan kabahin sa pagpuyo sa Spain. Si Edison giganahan nga sayon ra kaayong ikaistorya sila si Diego ug si Juan. Dayon usa sa mga lider, si Brother Cisneros, mibarog. "Paminaw mong tanan! Kami gustong motapos sa kagabhion sa usa ka panagtigom sa pagpamatuod." Tagsa tagsa, ang mga batang lalaki mibarog ug mipaambit sa ilang mga pagpamatuod. Ang ilang mga pulong nakapahimo sa kasingkasing ni Edison nga mobati og daw gibukotan sa mainit nga habol. Mibarog si Diego. "Ako nasayod nga ang Simba- han tinuod. Ako nasayod nga ang Dios mao ang akong Amahan ug nga si Jesukristo ang akong Manluluwas." Ang init nga pagbati mianam og kakusog. Gusto usab ko nga masayod niana, naghunahuna si Edison. Sa dihang nauli na si Edison gikan sa biyahe, ang mga pulong ni Diego nagpabilin sa iyang hunahuna. Nanghinaot siya nga makaadto siya sa simbahan ug magkat- on kabahin ni Jesus uban ni Diego ug ni Juan. Nianang gabhiona sa panihapon, si Papá nangu- tana, "Kumusta man ang kamping trip?" "Nindot kaayo kadto!" Miingon si Edison. "Nanla- ngoy mi ug nanlakaw [hike] ug nagdaob og kalayo. Nakahigala pa gani ko og duha nga gikan usab sa Ecuador!" "Kanindot gud niana! Ato silang dapiton nga moanhi," miingon si Mamá. Mihunong si Edison. "Mahimo ba nga magsugod ta og adto na usab sa simbahan?" Si Mamá ug Papá wala mosulti og bisan unsa sulod sa pila ka gutlo. Dayon si Mamá miigham. "Kon gusto ka moadto, maayo ra kana," miingon siya. "Apan si Papá ug ako dili moadto." Nahugno si Edison sa iyang lingkoranan. Dili siya gusto nga moadto sa simbahan nga mag- inusara. Tingali magpabilin nalang siya sa balay uban sa iyang pamilya. Dayon si Edison nahinumdom sa init nga pagbati gikan sa panagtigom sa pagpamatuod. Bisan kon ang iyang pamilya dili gusto nga moadto sa simba- han, si Edison gusto nga moadto. Gawas pa, siya dili man mag- inusara. Mipahiyom si Edison samtang siya mikaon sa iyang paniha- pon. Dayon iyang gitubag ang phone. Nasayod siya nga pipila ka higala mahimo niyang ikauban sa simbahan! ● Kini nga istorya nahitabo sa Spain. S e p t y e m b r e 2 0 2 2 15