Mahimo Magin Malipayon an Imo Pamilya
Mahimo Magin Malipayon an Imo Pamilya Hinin peligroso gud nga panahon diin damu nga problema an inaatubang han mga mag-asawa ngan pamilya, posible ba nga magin malipayon an pamilya? Diri ito masayon. Pero may makakabulig ha iyo. Bisan kon ini nga brosyur diri kompleto nga manwal para ha pag-asawa, naghihisgot ini hin masasarigan nga mga prinsipyo ha Biblia ngan praktikal nga mga suhestyon. Kon husto nga iaaplikar, mabulig ito nga magin malipayon an iyo pamilya. ˛ LISTA HAN MGA SULOD SEKSYON PAHINA 1 Magpagiya ha Dios Basi Magmalipayon an Pag-asawa 3 2 Magin Maunungon ha Imo Padis 6 3 Kon Paonan-o Susulbaron an mga Problema 9 4 Kon Paonan-o Gagamiton hin Maaramon an Kwarta 12 5 Tipigi an Maopay nga Relasyon ha Kapamilya 15 6 Kon Nagkakaada Na Anak an Mag-asawa 18 7 Kon Paonan-o Tututdoan an Iyo Anak 22 8 Kon Nakakaeksperyensya hin Trahedya 26 9 Singbaha hi Jehova Sugad nga Pamilya 29 2014 WATCH TOWER BIBLE AND TRACT SOCIETY OF PENNSYLVANIA Mga Nagpublikar WATCHTOWER BIBLE AND TRACT SOCIETY OF NEW YORK, INC. Brooklyn, New York, U.S.A. Gin-imprinta han Abril 2014 Ini nga publikasyon diri baligya. Iginpupublikar ini sugad nga bahin han bug-os-kalibotan nga edukasyon tikang ha Biblia nga sinusuportahan han boluntaryo nga mga donasyon. Gawas la kon lain nga bersyon an iginpakita, an mga teksto ha Griego nga Kasuratan ginkuha ha Bag-o nga Kalibotan nga Hubad han Kristiano Griego nga Kasuratan, ngan an mga teksto ha Hebreo nga Kasuratan ginkuha ha An Baraan nga Kasuratan han Philippine Bible Society ngan gin-gamitan hin moderno nga ortograpiya. Your Family Can Be Happy Waray-Waray (hf-SA) Made in Japan Ginhimo ha Japan
Magpagiya ha Dios Basi Magmalipayon an Pag-asawa "Hiya nga naghimo ha ira ha tinikangan ginhimo hira nga lalaki ngan babaye." - Mateo 19:4 Hi Jehova nga Dios an nagkasal ha siyahan nga mag-asawa. An Biblia nagsusumat ha aton nga ginhimo niya an siyahan nga babaye ngan iya "gindara ha lalaki." Nali- pay gud hi Adan salit nakasiring hiya: "Ini yana tul-an han akon mga tul-an, ngan unod han akon unod." (Genesis 2:22, 23) Karuyag pa gihapon ni Jehova nga magin malipayon an mga mag-asawa. Han nag-asawa ka, bangin naghunahuna ka nga magigin perpekto an iyo pag-upod. Kondi an tinuod, bisan kon naghihigugmaay gud an mag-asawa, magkakaada la giha- pon hira mga problema. (1 Corinto 7:28) Ini nga brosyur naghihisgot hin mga prinsip- yo ha Biblia nga kon iaaplikar, makakabulig ha iyo pag-asawa ngan ha iyo pamilya nga magin malipayon. - Salmo 19:8-11. Jehova an ngaran han Dios sumala ha Biblia. S E K S Y O N 1
1 TUMANA AN PAPEL NGA IGINHATAG HA IMO NI JEHOVA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: An bana an ulo han pa- milya. - Efeso 5:23. Kon usa ka nga bana, naglalaom hi Jehova nga mahigugmaon nga mamangnoan mo an imo asawa. (1 Pedro 3:7) Ginlarang hiya ni Jehova sugad nga imo kabulig, ngan karuyag Niya nga trata- ron mo hiya nga may dignidad ngan gugma. (Genesis 2:18) Ki- nahanglan higugmaon mo gud an imo asawa ngan andam ka nga unahon an iya kaopayan kay han imo kalugaringon. - Efeso 5: 25-29. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pakianhi an imo padis kon pa- onan-o ka magigin mas maopay nga bana o asawa. Pamati hin ma- opay, ngan buhata an imo mahihi- mo basi mag-uswag Magin mapailubon. Kinahanglan hin panahon basi hibaroan kon paonan-o niyo mapapalipay an kada tagsa Kon usa ka nga asawa, naglalaom hi Jehova nga rirespetuhon mo gud an imo bana ngan bubuligan hiya ha pagtuman han iya papel. (1 Corinto 11:3; Efeso 5:33) Suportahi an iya mga desis- yon ngan kinasingkasing nga magkooperar ha iya. (Colosas 3:18) Kon bubuhaton mo ito, magigin makaruruyag ka ha mga mata han imo bana ngan ni Jehova. - 1 Pedro 3:1-6. 2 MAGIN MAHUNAHUNAON HA MGA PAGBATI HAN IMO PADIS KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: Kinahanglan mahu- nahunaon ka ha kaopayan han imo padis. (Filipos 2:3, 4) Tratara hiya nga presyoso. Hunahunaa pirme nga karuyag ni Jehova nga an iya mga surugoon magin "buotan ha ngatanan." (2 Timo- teo 2:24) "Sugad hin espada nakakasamad hin grabe an dinali- dali nga mga pulong, kundi nakakatambal an mga pulong hin makinaadmananon." Salit pilia hin maopay an imo mga pulong. (Darahonon [Proberbios] 12:18, Maopay nga Sumat) An espiritu ni Jehova mabulig ha imo nga magyakan nga may pagkabuotan ngan gugma. - Galacia 5:22, 23; Colosas 4:6. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pag-ampo nga magin kalmado ka ngan magkaada abrido nga huna- huna antes makiistorya ha imo pa- dis hin seryoso nga butang Hunahunaa hin maopay kon ano an imo isisiring ngan kon pao- nan-o ito isisiring 4
3 PAGKAUYON KAMO HA USA NGA PANHUNAHUNA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: Han nag-asawa ka, ikaw ngan an imo padis nagin "usa nga unod." (Mateo 19:5) Kon- di duha pa gihapon kamo nga indibiduwal ngan bangin magkai- ba an iyo mga opinyon. Salit kinahanglan niyo hibaroan kon pao- nan-o magkakauyon an iyo panhunahuna ngan mga pagbati. (Filipos 2:2) Importante nga nagkakauyon kamo kon naghihimo hin mga desisyon. Iginpapakita han Biblia nga magmamalampu- son an mga plano pinaagi ha pagkonsulta ha kada tagsa. (Pro- berbios 20:18) Pagpagiya ha mga prinsipyo ha Biblia kon naghi- himo hin importante nga mga desisyon. - Proberbios 8:32, 33. MAGIN REYALISTIKO NGAN POSITIBO Ayaw hunahunaa nga perpekto ka o an imo padis. (Salmo 103:14; Santiago 3:2) Kitaa an iya mag-opay nga kalidad. Sarig nga makakabulig ha imo an mga prinsipyo ha Biblia, ngan magin mapailubon. (2 Timoteo 3:16) Babalosan ni Jehova an imo mga pangalimbasog nga sundon an iya sagdon, ngan magigin mas marig-on an iyo pag-asawa samtang nalabay an mga tuig. - Galacia 6:9. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Ig-istorya ha imo padis an imo mga pagbati, diri la an mga im- pormasyon o mga opinyon Konsultaha anay an imo padis antes maghimo hin desisyon PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Inaabat ba han akon pa- dis nga gin-uuna ko an iya kaopayan kay han akon kalugaringon? Ano an akon ginhimo yana basi ipakita nga ginhihi- gugma ngan gintatahod ko an akon padis?
2 N O Y S K E S Magin Maunungon ha Imo Padis "An gintampo han Dios diri pagbulagon han tawo." - Marcos 10:9 Hi Jehova nagsusugo ha aton nga "diri magbuhat ha malingoon." (Malakias 2:16) An pagkamaunungon importante gud ha iyo pag-asawa kay kon waray ito, waray an pagtapod. Ngan an pagtapod ginkikinahanglan basi magmarig-on an gugma. Yana, masayon la mawara an pagkamaunungon ha padis. Basi mapanalipdan an iyo pag-asawa, kinahanglan magin determinado ka nga buhaton an duha nga bu- tang.
1 TAGI HIN PRAYORIDAD AN IMO RELASYON HA IMO PADIS KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: 'Siguroha an mas im- portante nga mga butang.' (Filipos 1:10) An imo relasyon ha imo padis usa han pinakaimportante nga mga butang ha imo kinabu- hi. Angay ito tagan hin prayoridad. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Siguroha nga naggagahin kamo hin panahon basi magkaupod, iginhahatag ha imo padis an imo bug-os nga atensyon Karuyag ni Jehova nga magpokus ka ha imo padis ngan ma- gin 'malipayon kaupod' niya. (Eklesiastes 9:9) Iginpapatin-aw ni Jehova nga diri mo gud sadang igbalewaray an imo padis, lugod, kamo nga duha sadang mamiling hin mga paagi nga mapalipay an kada tagsa. (1 Corinto 10:24) Ipaabat ha imo padis nga impor- tante hiya ha imo ngan gin-aapresyar mo hiya. Hunahunaa pirme an imo padis diri la an imo kalugaringon 7
2 BANTAYI AN IMO KASINGKASING KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Bisan hin-o nga pa- dayon nga nagkikinita ha usa nga babaye ngan may malaw-ay nga hingyap ha iya, nag-aadulteryo na ha iya kasingkasing." (Mateo 5:28) Kon an usa padayon nga naghihinunahuna hin imo- ral nga mga butang, sugad hin nagigin diri na hiya maunungon ha iya padis. Hi Jehova nasiring nga kinahanglan mo 'bantayan an imo kasingkasing.' (Proberbios 4:23; Jeremias 17:9) Basi mahimo ito, kinahanglan mo bantayan an imo mga mata. (Mateo 5:29, 30) Subara an patriarka nga hi Job nga naghimo hin kauyonan ha iya mga mata nga diri gud hiya magkikita nga may seksuwal nga hingyap ha iba nga babaye. (Job 31:1) Magin determinado nga diri magkita hin pornograpiya, ngan likyan gud an pagkaada ro- mantiko nga pagbati ha diri mo padis. BUHATA AN IMO BAHIN Magin tangkod ha imo kalugaringon, ngan hibaroi an imo mga kaluyahan. (Salmo 15:2) Ayaw kaawod ha pangaro hin bulig. (Proberbios 1:5) Kon nakakahunahuna ka hin imoral nga mga bu- tang, padayon nga atohi ito. Ayaw pagsurender. (Proberbios 24:16) Bibendisyonan ni Jehova an imo mga pangalimbasog nga magin maunungon ha imo padis. 8 KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Ipakita ha iba nga maunungon ka gud ha imo padis Hunahunaa an pagbati han imo padis, ngan iundang dayon an bi- san ano nga relasyon ha iba nga nagigin hinungdan nga diri na komportable an imo padis PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Paonan-o ako magkakaa- da dugang nga panahon ha akon padis? An akon ba padis an akon pinakaduok nga sangkay?
Kon Paonan-o Susulbaron an mga Problema "Magkaada kamo daku nga gugma ha usa kag usa, kay an gugma nagtatabon hin damu nga sala." - 1 Pedro 4:8 Ha pagtikang han iyo kinabuhi sugad nga mag-asawa, makakaeksperyensya kamo hin iba-iba nga problema. Bangin resulta ito han iyo magkaiba nga panhunahuna, pagba- ti, ngan paagi ha pagbuhat han mga butang. O bangin magtikang ito ha iba nga tawo o ha diri ginlalaoman nga mga panhitabo. May tendensya kita nga igbalewaray na la an problema, pero ginsasagdonan kita han Biblia nga atubangon ito. (Mateo 5:23, 24) Mabibilngan mo an pinakamaopay nga solusyon han iyo mga problema pinaagi ha pag-aplikar han mga prinsipyo ha Biblia. S E K S Y O N 3
1 PAG-ISTORYAHI NIYO AN PROBLEMA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "May panahon ha pag- yakan." (Eklesiastes 3:7) Siguroha nga naggagahin kamo hin pa- nahon basi pag-istoryahan an problema. Tangkod nga isumat ha imo padis an imo inaabat ngan ginhuhunahuna mahitungod han problema. Pirme 'pagyakan hin kamatuoran' ha imo padis. (Efeso 4:25) Bisan kon nasisina ka na, pugngi an imo kalugari- ngon nga makiaway. An kalmado nga baton mabulig nga diri ma- gin away an simple nga pag-istorya. - Proberbios 15:4; 26:20. Bisan kon diri ka nauyon, pagpabilin nga buotan. Ayaw kalimti an pagpakita hin gugma ngan pagtahod ha imo padis. (Colosas 4:6) Pangalimbasugi nga masulbad dayon an problema, ngan ayaw undang ha pakigkomunikar. - Efeso 4:26. 10 KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pagpili hin angayan nga panahon basi pag-istoryahan an problema Kon nagyayakan an imo padis, ayaw pagsagbang. Hulata an imo turno ha pagyakan
2 PAMATI NGAN MAGIN MASINABUTON KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Palanggaon niyo an usa kag usa. Manguna kamo ha pagpasidungog ha usa kag usa." (Roma 12:10) Importante gud kon paonan-o ka namamati. Pa- ngalimbasugi nga masabtan an ginsisiring han imo padis ngan ipakita an "pagpaid . . . ngan pagpaubos." (1 Pedro 3:8; Santiago 1:19) Pamati hin maopay. Kon posible, bayai an imo ginbubuhat ngan ihatag an imo bug-os nga atensyon ha iya, o hangyoa hiya nga pag-istoryahan niyo ito nuroniyan. Kon ginhuhunahuna mo an imo padis sugad nga imo sangkay imbes nga kaaway, diri ka dayon masisina. - Eklesiastes 7:9. 3 BUHATA KON ANO AN IYO GINKAUYONAN KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Dida han panalinguha may-ada magagana, kundi an yakan-yakan la nadangat ha ka- kablasan." (Darahunon [Proberbios] 14:23, Baraan nga Biblia) Diri igo nga nagkauyon la kamo ha maopay nga solusyon. Kina- hanglan niyo buhaton kon ano an iyo nadesisyonan. Bangin magkinahanglan ini hin daku nga pangalimbasog, pero malili- pay kamo han resulta hito. (Proberbios 10:4) Kon magbibinuli- gay kamo, magkakaada "maopay nga balos" an iyo mga panga- limbasog. - Eklesiastes 4:9. MAGKAUPOD NGA ATUBANGA AN MGA PROBLEMA Pinaagi ha iyo pagbinuligay, masisiguro niyo nga an iyo pag- asawa magigin marig-on ngan malipayon imbes nga maluya ngan miserable. (Proberbios 24:3) Hunahunaa an tidaraon, ngan ayaw na unabiha an naglabay nga mga problema. (Proberbios 17:9) Kon magbibinuligay kamo ngan iaaplikar an mga prinsipyo han Biblia, malalamposan niyo an bisan ano nga problema. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Padayon nga mamati nga may abrido nga hunahuna, bisan kon diri ka naayon ha iya ginsisiring Sabota kon ano gud an iya ka- ruyag sidngon. Obserbari an iya panggios ngan tono han tingog KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pagdesisyon kon ano an praktikal nga buhaton han tagsa ha iyo basi masulbad an problema Ha panapanahon, usisaha kon ano na an iyo nahimo PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Ano nga problema an ki- nahanglan ko dayon ipaki- istorya ha akon padis? Ano an akon mahihimo basi masabtan an inaabat han akon padis mahitu- ngod han problema?
4 N O Y S K E S Kon Paonan-o Gagamiton hin Maaramon an Kwarta "An mga larang nga iginpakiana anay, nagmamalampuson." - Darahunon (Proberbios) 20:18, Baraan nga Biblia Kinahanglan naton hin kwarta basi maitagana an panginahanglan han aton pa- milya. (Proberbios 30:8) Ngani, "an kwarta usa nga arayopan." (Eklesiastes 7:12) Sugad nga mag-asawa, bangin makuri pag-istoryahan an kwarta, pero ayaw tuguti nga an kwarta magin hinungdan han iyo mga problema. (Efeso 4:32) An mag-asawa sadang magkaada pagtapod ha usa kag usa ngan magkauyon kon paonan-o gagamiton an kwarta.
1 PAGPLANO HIN MAOPAY KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Hin-o ha iyo nga naru- ruyag pagtukod hin torre an diri anay malingkod ngan magkwen- ta han magagasto basi masiguro kon may ighuhuman hiya hito?" (Lucas 14:28) Importante nga planuhon niyo kon paonan-o ga- gamiton an iyo kwarta. (Amos 3:3) Pag-istoryahi niyo kon ano an iyo kinahanglan paliton ngan kon pira an iyo badyet. (Proberbios 31:16) Bisan kon may kwarta kamo, diri ito nangangahulogan nga kinahanglan niyo pumalit. Likayi an pangutang. Ayaw pama- lit hin waray ha badyet. - Proberbios 21:5; 22:7. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Kon may sobra kamo nga kwarta, pag-istoryahi niyo kon ano an iyo bubuhaton hito Kon nagkulang an iyo badyet, pagplano kon paonan-o maiiba- nan an iyo gastos. Pananglitan, mahimo kamo magluto na la im- bes nga kumaon ha restawran Kit ` a Gastos 13
2 MAGIN TANGKOD NGAN REYALISTIKO KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: 'Tangkod nga asika- soha an ngatanan, diri la ha pagkita ni Jehova, kondi ha pagkita liwat han mga tawo.' (2 Corinto 8:21) Magin tangkod ha imo pa- dis kon pira an imo kit ` a ngan nagasto. Konsultaha pirme an imo padis kon naghihimo hin dagku nga desisyon may kalabotan ha iyo pinansyal. (Proberbios 13:10) An pag-istorya mahitungod ha kwarta mabulig nga matipigan an kamurayawan ha iyo pag-asawa. Hunahunaa an imo kit diri sugad nga personal nga kwarta, kondi kwarta han pamilya. - 1 Timoteo 5:8. AN SADANG MO MAGIN PANHUNAHUNA HA KWARTA Bisan kon importante an kwarta, ayaw ito tuguti nga makadaot ha iyo pag-asawa o magin hinungdan han diri kinahanglanon nga kabaraka. (Mateo 6:25-34) Diri niyo kinahanglan hin damu nga kwarta basi magin malipayon. An Biblia nasiring: "Mag- ikmat kontra han ngatanan nga klase hin kahakog." (Lucas 12:15) Waray butang nga mapapalit han kwarta nga mas importante kay han iyo pag-asawa. Salit magin kontento ha kon ano an may-ada kamo, ngan ayaw pabay-i an iyo relasyon ha Dios. Kon bubuhaton niyo ini, magigin malipayon an iyo pamilya ngan uuyonan kamo ni Jehova. - Hebreo 13:5. 14 ` a, KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pagsabot kamo hin kantidad nga puydi gastuhon han tagsa ha iyo nga diri na magsasarit Ayaw hulata nga magkaproblema anay kamo antes pag-istoryahan an mahitungod ha kwarta PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Ano an puydi namon hi- moon sugad nga pamilya basi malikyan an pangu- tang? Kakan-o kami urhi nga nag-istorya han akon padis mahitungod ha kwarta?
Tipigi an Maopay nga Relasyon ha Kapamilya "Isul-ot niyo an . . . pagkabuotan, pagpaubos, pagkamalumo, ngan pagkapasensyoso." - Colosas 3:12 Han nag-asawa ka, nagkaada ka bag-o nga pamilya. Bisan kon hinigugma ngan ginrirespeto mo an imo mga kag-anak, an imo padis an pinakaimportante na yana nga tawo ha imo. Bangin makuri ito karawaton han pipira han imo kapamilya. Pero makakabulig ha imo an mga prinsipyo han Biblia nga magin timbang basi matipigan an maopay nga relasyon ha imo kapamilya samtang nangangalimbasog ka nga ma- gin marig-on an imo bag-o nga pamilya. S E K S Y O N 5
1 TIPIGI AN HUSTO NGA PANHUNAHUNA HA IYO KAPAMILYA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Pasidunggi an imo tatay ngan an imo nanay." (Efeso 6:2) Anoman an imo edad, kinahanglan mo pirme pasidunggan ngan respetuhon an imo mga kag-anak. Ngan hinumdumi nga an imo padis kinahanglan liwat maghatag hin atensyon ha iya mga kag-anak. "An gugma diri nangangabugho," salit ayaw kabaraka kon duok ha ira an imo padis. - 1 Corinto 13:4; Galacia 5:26. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Likayi an pagsiring sugad han, "Ginmiminos la ako pirme han imo pamilya" o "Bisan ano an akon bu- haton diri gud naayon hi imo na- nay" Ibutang an imo kalugaringon ha kahimtang han imo padis 16
2 MAGIN MARIG-ON KON KINAHANGLAN KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "An tawo mabaya han iya amay ngan han iya iroy, ngan tumampo ha iya asawa: ngan hira magigin-usa nga unod." (Genesis 2:24) Bisan kon may asawa ka na, bangin abaton han imo mga kag-anak nga respon- sabilidad ka pa gihapon nira, ngan bangin karuyag nira mangin- labot ha iyo labaw han ginkikinahanglan. Mahimo pag-istoryahan niyo nga mag-asawa kon tubtob diin hira puydi manginlabot ngan katapos isumat ito ha ira ha mahi- gugmaon nga paagi. Mahimo kamo magin prangka pero diri na- kakasakit. (Proberbios 15:1) An pagpaubos, pagin malumo, ngan pagin pasensyoso mabulig nga magin maopay an iyo relasyon ha iyo kapamilya ngan padayon nga higugmaon nga may pagpa- ilob an usa kag usa. - Efeso 4:2. MAGIN MASINABUTON Importante nga magin masinabuton kamo ha mga pagbati ngan panhunahuna han iyo mga kag-anak. Diri maraot an ira inten- syon, karuyag la nira makabulig. Bangin makuri para ha iyo mga kag-anak nga karawaton nga may kalugaringon na kamo nga pa- milya. Bangin inaabat pa ngani nira nga ginbabalewaray na niyo hira. Pero pinaagi ha pag-aplikar han mga prinsipyo han Biblia ngan pagkaada abrido nga komunikasyon, mapapasidunggan la gihapon niyo hira samtang gintitipigan nga marig-on an iyo pag-asawa. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Kon diri ka komportable ha pa- nginlabot han iyo mga kapamilya, ipakiistorya ito ha imo padis ha angayan nga panahon Pag-istoryahi niyo kon paonan-o ito susulbaron PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Kay ano nga natural la nga manginlabot an akon mga ugangan ha amon pag-asawa? Paonan-o ko uunahon an kaopayan han akon padis samtang iginpapakita an pagtahod ha akon mga kag-anak?
6 N O Y S K E S Kon Nagkakaada Na Anak an Mag-asawa "An mga kabataan panurundon tumikang kan Jehova." - Salmo 127:3 An pagkaada anak mahimo makapalipay ngan makapaistres ha mag-asawa. Su- gad nga bag-o nga mga kag-anak, bangin mahipausa kamo nga kadak-an han iyo panahon ngan kusog nagagamit ha pag-ataman han iyo anak. An kakulang hin katurog ngan pagbag-o ha emosyon mahimo maghatag hin tensyon ha iyo relas- yon. Salit kinahanglan niyo nga duha maghimo hin mga pagbag-o basi maataman an iyo anak ngan matipigan an iyo maopay nga relasyon sugad nga mag-asawa. Paonan-o makakabulig an mga sagdon han Biblia ha pag-atubang hini nga mga kahimtang?
1 MAGIN MASINABUTON KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "An gugma nagpapa- sensya ngan buotan." An gugma liwat "diri naghuhunahuna han kalugaringon la nga kaopayan, ngan diri madali masina." (1 Co- rinto 13:4, 5) Sugad nga bag-o nga nanay, natural la nga ipokus mo an imo atensyon ha iyo anak. Kondi, bangin umabat an imo bana nga ginbabalewaray mo na hiya, salit hinumdumi nga kina- hanglan liwat niya an imo atensyon. Ha mapailubon ngan buotan nga paagi, mahimo mo ipaabat ha iya nga kinahanglan mo an iya bulig ha pag-ataman han iyo anak. "Kamo nga mga bana, padayon nga tratara . . . hin maa- ramon an iyo asawa." (1 Pedro 3:7) Hunahunaa nga kadak-an han iya kusog gagamiton niya ha pag-ataman han iyo anak. May bag-o hiya nga mga responsabilidad salit bangin naiistres hiya, kinakapoy, o nasusubo. Usahay, bangin masina pa ngani hiya ha imo, pero pagpabilin nga kalmado, kay an "mahinay ha pagkasi- na maoroopay kay han kusgan." (Proberbios 16:32) Magin masi- nabuton, ngan suportahi hiya. - Proberbios 14:29. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Mga Amay: Buligi an imo asawa ha pagmangno ha iyo anak, bisan ha gab-i. Ibani an panahon nga imo ginagamit ha iba nga buruha- ton basi magkaada ka mas daku nga panahon ha imo asawa ngan han iyo anak Mga Iroy: Kon karuyag han imo bana nga bumulig ha pagmangno ha iyo anak, pabuliga hiya. Kon nagsayop hiya, ayaw hiya isgi, kondi tutdui hiya ha buotan nga paagi 19
2 PARIG-ONA AN IYO PAG-ASAWA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Hira magigin usa nga unod." (Genesis 2:24) Bisan kon may bag-o na kamo nga membro han iyo pamilya, hinumdumi nga ikaw ngan an imo pa- dis usa pa gihapon nga unod. Pangalimbasog nga magin marig- on pirme an iyo pag-asawa. Mga asawa, apresyara an bulig ngan suporta han imo bana. An imo pagpakita hin apresasyon mabulig nga magin mas duok kamo. (Proberbios 12:18) Mga bana, sumati an imo asawa nga hinigugma ngan ginpapabilhan mo gud hiya. Dayawa hiya ha iya pagmangno ha iyo pamilya. - Proberbios 31:10, 28. "An kada tagsa padayon nga mangalimbasog para ha kaopa- yan han iba, diri para ha iya kalugaringon." (1 Corinto 10:24) Pir- me buhata kon ano an makakaopay ha imo padis. Sugad nga mag-asawa, magkaada panahon ha pag-istorya, paghatag hin kumendasyon, ngan pagpamati ha usa kag usa. Mahitungod ha seksuwal nga panginahanglan, ayaw hunahunaa an imo la kalu- garingon. Hunahunaa liwat an panginahanglan han imo padis. An Biblia nasiring: "Ayaw niyo pugngi an usa kag usa, labot la kon nagsabot kamo." (1 Corinto 7:3-5) Salit tangkod nga pag- istoryahi niyo an mahitungod hito. An iyo pagpailob ngan pagin masinabuton magpaparig-on han iyo pag-asawa. 20 KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Paggahin hin panahon nga kamo la nga duha Ipaabat ha imo padis nga hini- gugma mo hiya pinaagi ha pag- buhat hin simple nga butang su- gad han pagpadara hin mensahe o paghatag hin regalo
3 PAGTUTDO HA IYO ANAK KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Tikang ha imo katawo hinbaroan mo an baraan nga mga sinurat, nga nakakabulig ha imo nga magin maaramon para ha katalwasan." (2 Timoteo 3:15) Planoha kon paonan-o niyo tututdoan an iyo anak. Bisan han iginbuburod pa la, may abilidad na hiya ha paghibaro, nakaka- kilala na han iyo tingog, ngan mahimo na magreak ha iyo emos- yon. Basahi hiya bisan kon minasus-an pa. Diri man niya nasa- sabtan an iyo ginbabasa, makakabulig ito ha iya nga magin hilig an pagbasa pagdaku niya. Nababatian na han imo minasus-an an imo gin-iistorya mahi- tungod ha Dios. Pabatia hiya ha imo pag-ampo kan Jehova. (Deuteronomio 11:19) Bisan kon nag-uuyag kamo, pag-istorya mahitungod han mga butang nga ginhimo han Dios. (Salmo 78: 3, 4) Samtang nagtutubo an iyo anak, aabaton niya an iyo gug- ma kan Jehova ngan mahibabaro liwat nga higugmaon Hiya. AN PAGKAADA ANAK MAHIMO MAGKAADA MAOPAY NGA EPEKTO HA PAG-ASAWA Paglabay han panahon, magigin komportable ngan may kom- pyansa na kamo sugad nga mga kag-anak. An pagpadaku hin anak mabulig ha iyo nga magin mas mahigugmaon, mapailubon, ngan buotan. Kon magbibinuligay kamo ngan susuportahan an kada tagsa, an pagkaada anak mas magpaparig-on han iyo re- lasyon. Magigin totoo ha iyo an mga pulong ha Salmo 127:3: "An bunga han tiyan amo an balos." KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pag-ampo para hin kinaadman ha pagtutdo ha imo anak Uroutroha kon ano an karuyag mo itutdo ha imo anak basi mahi- baro hiya samtang bata pa PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Han naglabay nga se- mana, ano an akon gin- buhat basi ipakita nga gin-aapresyar ko an gin- bubuhat han akon padis para ha amon pamilya? Kakan-o ako urhi nga na- kiistorya ha akon padis mahitungod ha amon nga duha imbes nga mahitu- ngod la ha amon anak?
7 N O Y S K E S Kon Paonan-o Tututdoan an Iyo Anak "Ini nga mga pulong nga akon iginsugo ha imo hini nga adlaw mahisulod ha imo kasingkasing; ngan igtutdo mo hira kamainuyatmon ha imo mga anak." - Deuteronomio 6:6, 7 Han ginhimo ni Jehova an kahikayan han pamilya, an mga kag-anak an iya ginto- kahan ha panginano han ira mga anak. (Colosas 3:20) Sugad nga kag-anak, respon- sabilidad niyo nga tutdoan an iyo anak nga higugmaon hi Jehova ngan magin res- ponsable nga adulto. (2 Timoteo 1:5; 3:15) Kinahanglan liwat niyo hibaroan kon ano an aada ha kasingkasing han iyo anak. Syempre, importante gud an iyo susbaranan. Epektibo nga maitututdo niyo ha iya an Pulong ni Jehova kon ibubutang anay niyo ito ha iyo kasingkasing. - Salmo 40:8.
1 IPAABAT HA IYO MGA ANAK NGA MASAYON KAMO MADAOP KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "[Magin] andam ma- mati, diri magdali-dali pagyakan." (Santiago 1:19) Sigurado nga karuyag niyo abaton han iyo mga anak nga masayon kamo ma- daop. Kinahanglan nira hibaroan nga andam kamo mamati kon may ig-iistorya hira. Pangalimbasugi nga pirme mamurayawon an iyo pamilya basi diri hira mag-alang pagsumat han ira inaa- bat. (Santiago 3:18) Kon ginhuhunahuna nira nga mag-iisog kamo o diri niyo hira masasabtan, bangin diri hira mag-istorya ha iyo. Magin mapailubon ha iyo mga anak, ngan pirme hira pa- sariga nga hinigugma niyo hira. - Mateo 3:17; 1 Corinto 8:1. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Magin andam mamati kon ka- ruyag makiistorya han imo mga anak Pakiistorya pirme ha imo mga anak, diri la kon may problema hira 2 SABOTA KON ANO GUD AN IRA KARUYAG SIDNGON KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "An tagsa nga tawo nga mainalam-agamon nagbubuhat dara an hibaro." (Proberbios 13:16) Usahay kinahanglan niyo sabuton an ginsisiring han iyo mga anak basi masabtan an ira tinuod nga inaabat. Natural la ha mga batan-on nga magpasobra ha ira ginyayakan o magyakan hin mga butang nga diri nira tinuyo. "Hiya nga nahatag han ba- ton nga diri pa hiya nakakabati, amo an kalurongan." (Prober- bios 18:13) Ayaw dayon kasina. - Proberbios 19:11. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Magin determinado nga diri su- magbang o sobra nga magreak, anoman an sidngon han imo anak Hinumdumi kon ano an imo inabat ngan kon ano an importante ha imo han sugad hito an imo edad 23
"Pahiaraa an bata ha dalan nga iya paglalaktan" 3 IPAKITA HA IYO MGA ANAK NGA NAGKAKAUYON KAMO KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Anak ko, pamati han pagtutdo han imo amay, ngan ayaw bayai an balaud han imo iroy." (Proberbios 1:8) Gintagan ni Jehova hin awtoridad an amay ngan an iroy ha ira mga anak. Kinahanglan niyo tutdoan an iyo mga anak nga respetuhon ngan sugton kamo. (Efeso 6: 1-3) Naaabat han mga anak kon an ira mga kag-anak diri bug-os nga nagkakauyon ha "pariho nga hunahuna." (1 Corinto 1:10) Kon diri ka nauyon, ayaw ito ipakita ha atubangan han iyo mga anak kay mahimo ito makaiban han ira respeto ha iyo sugad nga mga kag-anak. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pagsabot kamo kon paonan-o didisiplinahon an iyo mga anak Kon magkaiba an iyo opinyon ha pagtutdo ha iyo mga anak, pangalimbasugi nga masabtan an panhunahuna han imo padis 24
4 MAGKAADA PLANO KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Pahiaraa an bata ha dalan nga iya paglalaktan." (Proberbios 22:6) An malampuson nga pagtutdo ha iyo mga anak diri la basta nga mahitatabo. Ki- nahanglan niyo planuhon kon paonan-o hira babansayon ngan didisiplinahon. (Salmo 127:4; Proberbios 13:1) An disiplina diri la nangangahulogan hin sirot, kondi nag-uupod ito hin pagbulig ha imo mga anak nga masabtan an mga hinungdan han mga patakaran. (Proberbios 28:7) Tutdui liwat hira nga higugmaon an Pulong ni Jehova ngan masabtan an mga prinsipyo hito. (Sal- mo 1:2) Mabulig ini ha ira nga magkaada nabansay-ha-Biblia nga konsensya. - Hebreo 5:14. BABALOSAN NI JEHOVA AN IYO PANGALIMBASOG Sugad nga mga kag-anak, may espesyal kamo nga toka - an pag- tutdo ha iyo anak han panhunahuna ni Jehova. (Efeso 6:4) Maa- ram hi Jehova nga daku ito nga responsabilidad, pero makaka- siguro kamo nga an iyo pangalimbasog magpapasidungog ha Dios ngan makakapalipay gud ha iyo. - Proberbios 23:24. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Siguroha nga makilala han iyo mga anak an Dios sugad nga totoo nga persona nga ira masasarigan Tutdui hira nga makilala ngan ma- likyan an mga butang nga nakaka- daot ha moral, sugad han makikita ha Internet ngan mga social net- work. Tutdui liwat hira kon pao- nan-o malilikyan an mga paramo- lestya ha sekso PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Ano an akon bubuhaton basi diri mag-alang an akon anak ha pag-istorya ha akon hin bisan ano? Ano an akon mahibabaro- an ha iba nga kag-anak ha ira paagi han pagpadaku han ira mga anak?
8 N O Y S K E S Kon Nakakaeksperyensya hin Trahedya "Nagrarayhak gud kamo, bisan kon ha halipot nga panahon bangin nagsasakit kamo tungod han magkalain-lain nga pagsari." - 1 Pedro 1:6 Bisan kon ginbubuhat niyo an ngatanan basi magmalipayon an iyo pag-asawa ngan pamilya, mahimo mahitabo an diri ginlalaoman nga mga butang nga maka- kapasubo ha iyo. (Eklesiastes 9:11) An Dios mahigugmaon nga nabulig ha aton kon nakakaeksperyensya kita hin mga kakurian. Kon iyo iaaplikar an masunod nga mga prinsipyo han Biblia, malalamposan han iyo pamilya bisan an pinakamakuri nga mga sitwasyon.
1 SARIG KAN JEHOVA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: 'Ipasa ha iya an nga- tanan niyo nga kabaraka, kay napaid hiya ha iyo.' (1 Pedro 5:7) Pirme hinumdumi nga diri an Dios an angay basulon ha iyo mga pagsari. (Santiago 1:13) Samtang nasarig kamo ha iya, bubuli- gan niya kamo ha pinakamaopay nga paagi. (Isaias 41:10) "Hu- wara an iyo kasingkasing ha atubangan niya." - Salmo 62:8. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pag-ampo kan Jehova nga buli- gan ka nga magin kalmado ngan makaghunahuna hin maopay Turotimbanga an ngatanan nga imo mapipilian ngan pilia an pi- nakamaopay Maliliaw liwat kamo kon babasahon ngan pag-aadman niyo an Biblia kada adlaw. Sugad nga resulta, maieksperyensyahan niyo kon paonan-o hi Jehova "nagliliaw ha aton ha ngatanan nga kasakitan." (2 Corinto 1:3, 4; Roma 15:4) Nagsasaad hiya nga tatagan kamo han "kamurayawan han Dios nga labaw ha nga- tanan nga pagsabot." - Filipos 4:6, 7, 13. 2 ATAMANA AN IMO KALUGARINGON NGAN AN IMO PAMILYA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "An kasingkasing han mainalam-agamon nakuha han hibaro; ngan an talinga han ma- kinaadmananon namimiling han hibaro." (Proberbios 18:15) Hi- baroi an mga impormasyon nga makakabulig ha iyo ngan kon ano an inaabat ngan ginkikinahanglan han tagsa nga membro han iyo pamilya. Pakiistorya ha ira ngan pamatii hira. - Prober- bios 20:5. KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Batasana an pakiistorya ha imo pamilya basi kon magkaada prob- lema, magigin komportable hira ha pakiistorya ha imo Pakiistorya ha iba nga nakaeks- peryensya hin pariho nga sit- wasyon Ano man kon namatyan kamo hin hinigugma? Ayaw pag-alang nga ipakita an imo inaabat. Hinumdumi nga bisan 'hi Jesus nag- tangis.' (Juan 11:35; Eklesiastes 3:4) Importante liwat an igo nga pahuway ngan katurog. (Marcos 6:31) Mabulig ito nga magin ma- sayon an paglampos ha makuri nga sitwasyon. 27
3 PAGPABULIG HA IBA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "An sangkay nahi- gugma ha ngatanan nga panahon; ngan an usa nga bugto na- tawo para ha kakurian." (Proberbios 17:17) Karuyag bumulig han imo kasangkayan, pero bangin diri hira maaram kon ano an ira bubuhaton. Ayaw pag-alang ha pagsumat ha ira kon ano gud an imo ginkikinahanglan. (Proberbios 12:25) Pangaro liwat hin bulig ha mga nakakasabot han Biblia kon paonan-o iaaplikar an mga prinsipyo dida hito. An giya nga maihahatag nira tikang ha Biblia makakabulig gud ha imo. - Santiago 5:14. Makakarawat mo an bulig nga imo ginkikinahanglan kon regu- lar ka nga makikig-upod ha mga may tinuod nga pagtoo ha Dios ngan nasarig ha iya mga saad. Maliliaw ka liwat kon ma- bulig ka ha mga nagkikinahanglan hin pagparig-on. Ig-istorya ha ira an imo pagtoo kan Jehova ngan an iya mga saad. Magin oku- pado pinaagi ha pagbulig ha iba nga nanginginahanglan, ngan ayaw ibulag an imo kalugaringon ha mga nahigugma ngan na- paid ha imo. - Proberbios 18:1; 1 Corinto 15:58. HUNAHUNAA AN MAS IMPORTANTE Bisan kon aada ka ha makasurubo nga sitwasyon, isentro an imo hunahuna ha Dios. Han nakaeksperyensya hi Job hin pagsari, nagsiring hiya: "Bulahan an ngaran ni Jehova." (Job 1:21, 22) Pariho kan Job, hunahunaa nga mas importante an ngaran ngan kaburut-on ni Jehova kay han imo mga kabaraka. Kon an mga butang diri mahitabo sugad han imo karuyag, ayaw kawad-i hin paglaom. Sarig hin bug-os ha Dios. "Maaram ako han mga huna- huna nga akon ginhuhunahuna para ha iyo, nasiring hi Jehova, mga hunahuna ha kamurayawan, ngan diri ha karaotan, ha pag- hatag ha iyo hin paglaom ha iyo urhi nga kataposan." - Jeremias 29:11. 28 KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Pag-istorya ha imo duok nga sangkay ngan tuguti hiya nga buligan ka Magin espisipiko ngan tangkod mahitungod han imo mga pangi- nahanglan PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Nasarig ba ako hin bug-os kan Jehova bisan ha gud- tiay nga butang? Kay ano nga angay ko pa- salamatan hi Jehova kada adlaw tungod han iya pag- kamaopay?
Singbaha hi Jehova Sugad nga Pamilya "Singbaha an Dios nga naghimo han langit ngan han tuna." - Pahayag 14:7 Sugad han imo hinbaroan hini nga brosyur, damu nga prinsipyo han Biblia an makakabulig ha imo ngan ha imo pamilya. Karuyag ni Jehova nga magmalipa- yon kamo. Nagsasaad hiya nga kon uunahon niyo an pagsingba ha iya, an iba pa nga butang idudugang ha iyo. (Mateo 6:33) Karuyag gud niya nga magin sang- kay niya kamo. Salingabota an tagsa nga higayon basi magin sangkay han Dios. Ito an gidadakui nga pribilehiyo nga puydi makarawat han usa nga indibiduwal. - Mateo 22:37, 38. S E K S Y O N 9
1 PARIG-ONA AN IMO RELASYON KAN JEHOVA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: " 'Magigin amay ako niyo, ngan magigin mga anak ko kamo,' siring ni Jehova." (2 Corinto 6:18) Karuyag han Dios nga magin duok ka niya nga sangkay. An usa nga paagi basi mahimo ito amo an pag-ampo. Gin-aaghat ka ni Jehova nga "padayon nga mag-ampo." (1 Tesa- lonica 5:17) Andam hiya mamati han imo mga inaabat ngan mga kabaraka. (Filipos 4:6) Kon nag-aampo ka kaupod han imo pa- milya, makikita nira nga totoo gud hi Jehova ha imo. Dugang pa ha pakiistorya ha Dios, kinahanglan mo liwat ma- mati ha iya. Mahihimo mo ito pinaagi ha pag-aram ha iya Pulong ngan ha mga publikasyon nga basado ha Biblia. (Salmo 1:1, 2) Pamalandonga an imo hinbabaroan. (Salmo 77:11, 12) Ha pagpa- mati ha Dios, kinahanglan mo liwat umatender hin regular ha Kristiano nga mga katirok. - Salmo 122:1-4. An pag-istorya ha iba mahitungod kan Jehova usa pa nga importante nga paagi basi maparig-on an imo relasyon ha iya. Samtang mas ginbubuhat mo ito, magigin mas duok ka ha iya. - Mateo 28:19, 20. 2 PAHIMULUSI AN IYO PAGSINGBA HAN PAMILYA KON ANO AN GINSISIRING HAN BIBLIA: "Magin duok kamo ha Dios, ngan magigin duok hiya ha iyo." (Santiago 4:8) Kinahang- lan niyo mag-eskedyol hin regular nga programa han pagsing- ba han pamilya ngan sundon ito. (Genesis 18:19) Kondi labaw pa hito an ginkikinahanglan. Sadang magin parti an Dios han iyo adlaw-adlaw nga pagkinabuhi. Parig-ona an relasyon ha Dios han iyo pamilya pinaagi ha pag-istorya mahitungod ha iya "kon malingkod ka ha imo balay, ngan kon maglalakat ka ha dalan, ngan kon ikaw mahigda, ngan ha imo pagbuhat." (Deuteronomio 6:6, 7) Himoa nga tumong nga magin pariho kan Josue nga nag- siring: "Kondi an ha akon ngan ha akon panimalay, mag-aalagad kami kan Jehova." - Josue 24:15. 30 KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Paggahin hin panahon kada ad- law ha pagbasa han Biblia ngan ha pag-ampo Sugad nga pamilya, unaha an es- pirituwal nga mga buruhaton kay ha kaliawan ngan pagpahalibway KON ANO AN IMO MAHIHIMO: Magkaada regular ngan organi- sado nga programa han pagtutdo nga ginhuhunahuna an pangina- hanglan han kada membro han pamilya
PAHINUMDOM HA ULO HAN PAMILYA Ayaw tuguti nga may makaulang ha iyo pagsingba han pamilya Abanse nga pahibaroa an imo pamilya han iyo paghihisgotan basi makapangandam hira Siguroha nga kompleto an pamilya Himoa nga makalilipay an iyo pag-aram MAGLIPAYON NGA SURUGOON NI JEHOVA Waray na mas maopay pa kay han pagsingba kan Jehova nga Dios. Nalilipay hiya nga makita ka ngan an imo pamilya nga sin- sero nga nag-aalagad ha iya. Samtang ginbubuhat niyo ito, mas hihigugmaon ngan mas masusubad niyo hi Jehova. (Marcos 12:30; Efeso 5:1) Kon parti an Dios han iyo pag-asawa, mas mag- ririg-on an iyo relasyon. (Eklesiastes 4:12; Isaias 48:17) Kamo ngan an iyo pamilya mahimo magin malipayon ha waray katapo- san, kay maaram kamo nga 'hi Jehova nga iyo Dios nagbendis- yon ha iyo.' - Deuteronomio 12:7. PAKIANHI AN IMO KALUGARINGON . . . Kakan-o kami urhi nga nag-ampo han akon padis nga magkaupod? Ano an puydi namon pag- adman han akon pamilya nga magpaparig-on han amon pagtoo kan Jehova?
Kitaa an Iba Pa nga Bulig Para ha Pamilya ha jw.org Para ha dugang nga praktikal nga sagdon ngan kinaadman tikang ha Pulong han Dios, alayon kitaa an amon Web site. Dida hito, may mabi- bilngan ka liwat nga tinuod nga mga eksperyensya han mga inasaw-an pa- riho ha imo ha bug-os nga kalibotan. s Opisyal nga Web site han mga Saksi ni Jehova ˛ May pagtahod nga pagtratar han imo padis ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon paonan-o malilikyan an pagyakan hin nakakasakit ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon paonan-o malilikyan an paglantugi ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon paonan-o magpapasaylo ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon sobra ka na kaduok ha iba ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon kinahanglan han padis an dugang nga pag-ataman ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Himoa nga malampuson an ikaduha nga pag-asawa ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon ano an hihimoon kon ginbubusyo an imo anak ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon may diperensya ha lawas an imo anak ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Ipakiistorya ha imo anak an mahitungod ha sex ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon nagruruhaduha an imo tin-edyer ha iyo relihiyon ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon paonan-o iaandam an tin-edyer ha pagin adulto ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Kon ginpapasakitan han imo anak an iya kalugaringon ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Pagtratar ha kapamilya han imo stepfamily ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ ˛ Pirme may bag-o nga topiko nga igindudugang. Kitaa an jw.org/war o ig-scan an code 6 0 5 0 4 1 A S f h


AN ATON MINISTERYO HA GINHADIAN N O B Y E M B R E 2 0 1 5 TEMA PARA HINI NGA BULAN: "Ako an nagtanom, hi Apolos an nagsaribo, kondi an Dios an padayon nga nagpapatubo hito." - 1 Cor. 3:6. SEMANA HAN NOBYEMBRE 9 Karantahon 48 Ngan Pag-ampo Q Pag-aram ha Biblia han Kongregasyon: ia kap. 2 1-12 (30 min.) Q Teokratiko nga Eskwelahan ha Ministeryo: Pagbasa ha Biblia: 1 Kronikas 21-25 (8 min.) Num. 1: 1 Kronikas 23:1-11 (3 min. o minos pa) Num. 2: Eliseo - Tema: Magkaada Hilarom nga Pagtahod ha mga Surugoon ni Jehova - it-1-E p. 714-718 (5 min.) Num. 3: Ano Gud ba an Armagedon? - Glossary, nwt-E p. 1693 (5 min.) Q Katirok ha Pag-alagad: Karantahon 98 10 min: "Ako an Nagtanom, hi Apolos an Nag- saribo, Kondi an Dios an Padayon nga Nagpa- patubo Hito." Pahayag basado ha tema para hini nga bulan. (1 Cor. 3:6) Kon may panahon pa, his- guti an mga punto tikang ha Marso 1, 1993 nga Barantayan, pahina 19-22. Repasoha hin madali- ay an pipira nga bahin ha Katirok ha Pag-alagad hini nga bulan, ngan hisguti kon ano an kalabo- tan hito ha tema para hini nga bulan. 20 min: "Pagpauswag han Aton Pamaagi ha Pagministeryo - Pagtanyag han Libro nga Igintu- tutdo han Biblia." Pakighisgot. Magkaada duha nga halipot nga pasundayag - an usa nagpapakita hin suhestyon tikang ha artikulo ngan an usa nag- papakita hin personal nga presentasyon nga epek- tibo. Karantahon 111 Ngan Pag-ampo Kon Paonan-o Ito Bubuhaton: ˙ Pagbangon hin makapainteres nga pakiana basi maidirekta an tagbalay ha usa nga espisi- piko nga kapitulo ha libro. Mahimo ka liwat pumili hin usa ha mga pakiana ha tinikangan han tagsa nga kapitulo. Katapos bumaton han tagbalay, pagbasa hin angayan nga teks- to ngan ipakita ha iya an usa nga parapo nga naghihisgot hito nga topiko ngan paghisguti niyo ito hin madaliay. ˙ An usa pa nga paagi amo an paggamit han mga pahina ha tinikangan basi mapukaw an interes han tagbalay ngan ipakita ha iya kon diin makikita ha libro an baton han Biblia. Pa- nanglitan, mahimo mo unabihon an usa nga trahedya nga nahitabo pa la ngan isaysay nga damu an naghuhunahuna kon ano an baton ha mga pakiana ha pahina 3. O mahimo ka sumiring nga nabisita ka basi isumat an usa nga makalilipay nga paglaom ha tidaraon. Katapos, ipakita an mga retrato ha pahina 4-5 ngan pagpakiana, "Hain hini nga mga saad an karuyag mo matuman?" Usa pa nga paagi amo an pagsiring nga nabisita ka hin madali- ay basi buligan an mga tawo nga hibaroan an baton ha importante nga mga pakiana ha ki- nabuhi. Katapos ipakita ha tagbalay an mga pakiana ha pahina 6, ngan pakianhi hiya kon hain hito an iya karuyag hisgotan. ˙ Gamita an direkta nga paagi ha pagtikang Pagpauswag han Aton Pamaagi ha Pagministeryo - Pagtanyag han Libro nga Igintututdo han Biblia Kon Kay Ano nga Importante: An Igintututdo han Biblia nga libro usa han nangunguna nga ga- ramiton ha aton pagpanutdo. Kondi antes naton ini magamit ha pagdumara hin pag-aram ha iba, kinahanglan anay naton ini itanyag ha ira. Salit, sadang kita mangalimbasog nga magin epektibo ha pagtanyag hini. (Prob. 22:29) Damu an paa- gi ha pagtanyag hini, ngan sadang gamiton han magwarali kon ano an epektibo ha iya. hin pag-aram ha Biblia. Mahimo ka sumiring: "Iginpapakita namon ini nga libro nga naka- kabulig ha pag-aram ha Biblia. Nakakita ka na ba hini? [Tuguti nga bumaton.] Kon karuyag mo, mahimo ko ipakita ha imo hin madaliay kon paonan-o ini aadman gamit an imo Bib- lia." Sarihi Ini Durante Hini nga Bulan: ˙ Durante han iyo Pagsingba han Pamilya, magkaada mga praktis sesyon. ˙ Kon aada ha ministeryo, isumat ha iba nga magwarali kon ano an imo igin-andam nga presentasyon. (Prob. 27:17) Bag-oha ito kon diri ito epektibo. Para ha Pilipinas km15 11-SA Ph Vol. 58, No. 11
SEMANA HAN NOBYEMBRE 16 Karantahon 17 Ngan Pag-ampo Q Pag-aram ha Biblia han Kongregasyon: ia kap. 2 13-23, repaso ha p. 24 (30 min.) Q Teokratiko nga Eskwelahan ha Ministeryo: Pagbasa ha Biblia: 1 Kronikas 26-29 (8 min.) Num. 1: 1 Kronikas 29:20-30 (3 min. o mi- nos pa) Num. 2: Ano an Kahulogan han "Pagtabon han Sala"? - Glossary, nwt-E p. 1694 (5 min.) Num. 3: Elisabet - Tema: Magin Mahadlukon ha Dios Ngan Waray Ikasaway - it-1-E p. 719 (5 min.) 2 Para ha Aton Personal o Panpamilya nga Pag-aram: An pagpamati ha audio nga mga re- kording han Biblia o usa nga publikasyon sam- tang nagbibiyahe o may ginbubuhat mahimo makabulig nga magamit an aton panahon ha pi- nakamaopay nga paagi. (Efe. 5:15, 16) Basi ma- gin naiiba liwat an aton pagsingba han pamil- ya, mahimo naton gamiton an audio nga mga rekording. Samtang namamati, puydi sundan an inimprinta nga publikasyon hito. An pagpamati ha mga rekording durante han aton personal nga pag-aram labi nga nakakabulig kon karuyag na- ton mag-uswag ha aton pagbasa o kon nag-aaram kita hin yinaknan. Q Katirok ha Pag-alagad: Karantahon 35 10 min: Padayon ha 'Pagsaribo' ha mga Nag- papakita hin Interes. (1 Cor. 3:6-8) Pag-inter- byu hin regular payunir ngan hin magwarali. Ano an ira eskedyol ha pagbalik-bisita? Paonan-o hira nangangandam? Ano an ira ginhihimo basi maabotan utro ha balay an ira nakaistorya? Ipa- sumat ha ira an mag-opay nira nga eksperyen- sya. 20 min: "Kon Paonan-o Gagamiton an Audio nga mga Rekording." Pakiana ngan baton. Isay- say kon paonan-o maaakses han mga magwara- li an audio nga mga rekording ha jw.org. I-play an usa nga sampol. Magkaada pasundayag han eksperyensya nga gin-unabi ha kataposan han artikulo nga "Gamita an Aton Web Site ha Mi- nisteryo - 'Sagot sa mga Tanong sa Bibliya' " ha Nobyembre 2014 nga Ministeryo ha Ginhadian. Karantahon 108 Ngan Pag-ampo Kon Paonan-o Gagamiton an Audio nga mga Rekording 1 Damu an nalilipay ha paggamit han jw.org basi magbasa hin makaruruyag ngan husto nga mga pulong han kamatuoran. (Ekles. 12:10) Kon- di, nagamit mo na ba an audio nga mga rekor- ding? Makakabulig ini basi mapamatian naton an damu nga impormasyon ha aton website. Pa- onan-o kita magpapahimulos han audio nga mga rekording? 1. Labot han nakaimprinta nga mga publikasyon, ano pa nga mapulsanon nga probisyon an igintata- gana ha aton? 3 Para ha Ministeryo: Ha aton teritoryo, an mga tawo nga naghuhunahuna nga waray hira panahon ha pagbasa bangin maruyag mamati na la hin mga rekording. O bangin may makaistor- ya kita nga iba an yinaknan ngan mas posible nga kumarawat han mensahe han Ginhadian kon hi- batian ito ha ira "kalugaringon nga linggwahe." (Buh. 2:6-8) Ha iba nga lugar, an pagpamati im- portante nga bahin han kultura. Pananglitan ha kultura han Hmong, kasagaran nga iginpapasa an kasaysayan ha mas bata nga henerasyon pinaagi ha pag-istorya ha ira han mga nahitabo ngan na- hinunumdoman gud nira an ira hinbabatian. Ha damu nga kultura ha Aprika, nahibabaro an mga tawo pinaagi ha pagpamati ha mga istorya. 4 Ha iyo teritoryo, magigin mapulsanon ba an pag-play hin sampol han audio nga mga rekor- ding ha yinaknan han tagbalay? May magpapa- himulos ba ha mga rekording nga aton ipapada- ra ha e-mail? Mahimo ba kita mag-download hin audio nga publikasyon ngada ha CD ngan iha- tag ito ha interesado kaupod an nakaimprinta nga bersyon hito? An tagsa nga elektronik nga file han bug-os nga libro, brosyur, tract, o magasin nga aton ginhahatag mahimo ireport sugad nga placement. An audio nga mga rekording gindi- senyo para ha aton personal nga pag-aram ngan para liwat ha aton pagtanom han binhi han ka- matuoran han Ginhadian. - 1 Cor. 3:6. 2. Paonan-o naton mahimo gamiton an audio nga mga rekording ha aton personal o panpamilya nga pag-aram? 3. Ha aton teritoryo, hin-o an puydi magpahimu- los ha audio nga mga rekording? 4. Ano an mahimo naton ipakiana ha aton kaluga- ringon mahitungod ha pagbulig ha mga tawo ha te- ritoryo? 2015 Christian Congregation of Jehovah's Witnesses. Our Kingdom Ministry (ISSN 1067-7259) is published monthly by Watch Tower Bible and Tract Society of the Philippines, Inc., PO Box 2044, 1060 Manila. Printed in Japan. 2
SEMANA HAN NOBYEMBRE 23 Karantahon 26 Ngan Pag-ampo Q Pag-aram ha Biblia han Kongregasyon: ia kap. 3 1-13, kahon ha p. 29 (30 min.) Q Teokratiko nga Eskwelahan ha Ministeryo: Pagbasa ha Biblia: 2 Kronikas 1-5 (8 min.) Num. 1: 2 Kronikas 3:14-4:6 (3 min. o mi- nos pa) Num. 2: Enoc (Num. 2) - Tema: Maglakat Ka- upod ni Jehova - it-1-E p. 729 (5 min.) Num. 3: Ano an mga Klase han Bawtismo? - Glossary, nwt-E p. 1694 (5 min.) Q Katirok ha Pag-alagad: Karantahon 47 10 min: "Ginkikinahanglan nga Pagpangan- dam ha Epektibo nga Pagtutdo." Pahayag. 10 min: An Maopay nga Pamatasan Nabu- lig nga Maitanom an mga Binhi han Kama- tuoran. Pakighisgot basado ha 2015 Yearbook, pahina 49, parapo 3, tubtob ha pahina 51, pa- rapo 3; ngan pahina 140, parapo 3, tubtob ha pahina 141, parapo 3. Aghata an mga mamarati nga magkomento may kalabotan han leksyon nga ira hinbaroan. 10 min: "Gamita hin Epektibo an mga Bahin han Igintututdo han Biblia nga Libro." Pakig- hisgot. Magkaada hin halipot nga pasundayag. Karantahon 123 Ngan Pag-ampo Ginkikinahanglan nga Pagpangandam ha Epektibo nga Pagtutdo Ha diri maminos duha nga higayon, ginpaki- anhan hi Jesus hin magkapariho nga pakiana mahitungod han kinabuhi nga waray kataposan, kondi ha tagsa hito, iginhaom niya an iya baton ha panginahanglan han nagpakiana. (Luc. 10: 25-28; 18:18-20) Salit bisan kon maaram gud kita han publikasyon nga ginagamit ha pag-aram ha Biblia, sadang naton ito pag-adman hin aban- se nga ginhuhunahuna an estudyante. Ano nga mga punto an bangin makurian hiya pagsabot o pagkarawat? Ano nga gin-unabi nga mga teksto an sadang ko basahon ha iya? Ano kadamu han materyal an sadang namon pag-adman? Bangin kinahanglan naton mag-andam hin ilustrasyon, pagsaysay, o mga pakiana basi masabtan han es- tudyante an punto. Dugang pa, tungod kay hi 3 Jehova an nagpapatubo han binhi han kamatu- oran ha kasingkasing, kinahanglan naton hang- yoon hiya nga bendisyonan an aton pagpangan- dam ha pag-aram, an aton estudyante, ngan an aton pangalimbasog nga mabuligan ha espiritu- wal an estudyante. - 1 Cor. 3:6; San. 1:5. Gamita hin Epektibo an mga Bahin han Igintututdo han Biblia nga Libro Samtang nahibabaro an estudyante kon ano gud an igintututdo han Biblia ngan gin-aaplikar an iya hinbabaroan, mag-uuswag ngan mamu- munga hiya ha espirituwal. (Sal. 1:1-3) Mabu- buligan naton hiya nga mag-uswag pinaagi ha paggamit hin maopay han pipira han mapulsa- non nga mga bahin han Igintututdo han Biblia nga libro. Mga Pakiana: Ha tinikangan han kada ka- pitulo, may mga pakiana nga ginbabaton han mga parapo. Mahimo ini ibangon basi ma- pukaw an interes han estudyante ha iyo pag- aadman. O mahimo mo hiya aghaton nga ko- mentohan hin halipot an tagsa hini. Kon magpahayag hiya hin sayop nga ideya, diri ki- nahanglan nga tadungon hiya dayon. An iya mga komento mabulig ha imo nga mahibaroan kon ano nga mga punto an kinahanglan tagan hin pagtagad ngan pagpabug-at. - Prob. 16:23; 18:13. Apendise: Kon nasasabtan ngan kinakarawat han estudyante an impormasyon nga iyo gin- aadman, mahimo mo hiya aghaton nga repasu- hon na la an apendise. Ha iyo sunod nga pag- aram, mahimo mo gamiton an pipira ka minuto basi masiguro nga nasasabtan niya ito. Kondi kon magpapahimulos hiya, sadang ka magga- hin hin panahon durante han iyo pag-aram basi hisgotan an apendise o an bahin hito pinaagi ha pagbasa han mga parapo ngan ha pagpakia- na han imo igin-andam nga mga pakiana. Repaso: An kahon han repaso ha kataposan han kada kapitulo naghahatag hin mga punto nga nabaton han mga pakiana ha tinikangan. Mahimo mo ini gamiton basi masiguro nga na- sasabtan ngan maisasaysay han imo estudyante an importante nga mga punto. Basaha niyo an tagsa nga punto pati na an gin-uunabi nga mga teksto. Katapos, hangyoa an estudyante nga ga- miton an (mga) teksto basi isaysay kon kay ano nga husto an punto. - Buh. 17:2, 3.
SEMANA HAN NOBYEMBRE 30 Karantahon 94 Ngan Pag-ampo Q Pag-aram ha Biblia han Kongregasyon: ia kap. 3 14-21, kahon ha p. 30, repaso ha p. 32 (30 min.) Q Teokratiko nga Eskwelahan ha Ministeryo: Pagbasa ha Biblia: 2 Kronikas 6-9 (8 min.) Num. 1: 2 Kronikas 6:22-27 (3 min. o minos pa) Num. 2: Mationan-o Kaseryoso an Mangil-ad nga Paggawi? - Glossary, nwt-E p. 1694 (5 min.) Num. 3: Epafras - Tema: Mag-ampo Ngan Magpauripon Para ha Imo Kabugtoan - it-1-E p. 731 (5 min.) Q Katirok ha Pag-alagad: Karantahon 58 10 min: Pagtanyag han mga Magasin ha Dis- yembre. Pakighisgot. Tikangi pinaagi ha pagpa- sundayag gamit an duha nga sampol nga pre- sentasyon hini nga pahina. Katapos, hisguti hin maopay an mga presentasyon. 10 min: Lokal nga mga panginahanglan. 10 min: Ano an Aton Nabuhat? Pakighisgot. Aghata an mga magwarali ha pagkomento kon paonan-o hira nagpahimulos ha pag-aplikar han mga punto ha artikulo nga "Pagpauswag han Aton Pamaagi ha Pagministeryo - Pagtan- yag han Libro nga Igintututdo han Biblia." Hang- yoa hira ha pagsumat hin mag-opay nga eksper- yensya. Karantahon 141 Ngan Pag-ampo Pahinumdom: Alayon patokara anay an musika hin usa ka beses, katapos kakantahon han kong- regasyon an bag-o nga kanta. Mga Pahibaro ˛ Tanyag para ha Nobyembre ngan Disyem- bre: Ano Gud ba an Igintututdo han Biblia? o usa hini nga mga tract: Ano an Sekreto ha Malipayon nga Pamilya?, Hin-o Gud ba an Nag- kukontrol han Kalibotan?, o Matatapos Pa ba an Pag-antos? Enero ngan Pebrero: Maopay nga Sumat Tikang ha Dios! o usa hini nga mga brosyur: An Dios ba Tinuod nga Nagtatagad ha Aton?, o What Is the Purpose of Life?, ngan pa- ngalimbasog nga makagtikang hin pag-aram ha Biblia. ˛ An eskedyol han katirok ha semana antes han iyo regional nga kombensyon sadang bag- 4 uhon basi marepaso an mga sagdon ngan pa- hinumdom may kalabotan ha pagtambong ha kombensyon. Usa o duha ka bulan katapos han iyo kombensyon, mahimo gamiton an bahin para ha lokal nga mga panginahanglan ha pag- repaso han mga punto ha kombensyon nga na- kita han mga magwarali nga makakabulig ha ira ministeryo. Sampol nga mga Presentasyon 34567 Disyembre 1 "Nabisita kami hin madaliay basi makig- istorya mahitungod han Biblia. Bisan kon gin- tatahod han kadam-an an Biblia, damu an may sayop nga panhunahuna nga makuri ito ma- sabtan. Kumusta ka man, ano an imo masisi- ring ha Biblia? [Tuguti nga bumaton.] Tagda an usa nga rason kon kay ano nga sadang kita ma- gin interesado nga masabtan an Biblia. [Basa- ha an Roma 15:4.] Iginsasaysay hini nga ma- gasin nga an Biblia iginsurat basi masabtan naton. Mababasa liwat dinhi an pipira nga bu- lig basi masabtan ito." !"#$ Disyembre "Nabisita kami hin madaliay basi makig- istorya mahitungod ha pamilya. Kita ngata- nan naruruyag magkaada kamurayawan ngan pagkaurosa ha aton panimalay. Ha imo huna- huna, ano an praktikal para ha mga pamilya - bug-os nga maglikay ha diri pagkasinabtanay, o mangalimbasog nga mahibaro ha pag-atu- bang hito ha maopay nga paagi? [Tuguti nga bumaton.] Tagda an ginsisiring hini nga teksto ha Biblia. [Basaha an Proberbios 26:20.] Iginsa- saysay hini nga magasin an pipira nga prakti- kal nga sagdon han Biblia basi mabuligan an mga pamilya nga mas magkaada kamurayawan ha ira panimalay." Makatirigamnan nga Report ha Ministeryo Han Hunyo, 201,623 nga magwarali an nagreport, mas damu hin 6 porsyento kay han aberids han naglabay nga tuig! Nag-uupod ini han pinakahi- taas nga kadamu nga 39,363 nga regular payu- nir. May-ada liwat pinakahitaas nga kadamu nga 175,990 nga libro ngan mga video nga naipanal- tag. Durante hini nga bulan, 590 an nabawtismo- han. Hinaot gamiton naton an ngatanan nga higayon nga mai- sangyaw an maopay nga sumat. - Roma 10:14. h P A S 1 1 5 1 m k
3 0 8 0 5 1


Waray - Asawa Kasuratan - Wives Scriptures Efeso 5:22-24 Mga asawa, sugot kamo han iyo bana sugad han pagsugot niyo han Ginoo. 23 Kay magburuot an bana han iya asawa, sugad nga magburuot hi Cristo han singbahan; nga hi Cristo ngahaw an Magtaralwas han singbahan nga iya lawas. 24 Sanglit kinahanglan magsugot hin hingpit an mga asawa han ira mga bana, sugad nga nasugot an singbahan kan Cristo. Efeso 5:31,33 kay mga kaapi kita han iya lawas.) 31 Sumala han siring han Kasuratan, "Tungod hini, mabaya an lalake han iya amay ngan iya iroy, ngan makikigtampo han iya asawa, ngan hira nga duha mauusa na la nga lawas." 32 May-ada dako nga kamatuoran nga iginpadayag hini nga Kasuratan, ngan ha akon pagsabot, iginpapahinungod ini kan Cristo ngan han iya singbahan. 33 Kundi para ini liwat ha iyo: kinahanglan an bana humigugma han iya asawa sugad han iya kalugaringon, ngan an asawa kinahanglan tumahod han iya bana. 1 Corinto 7:3-5 Kinahanglan tumanon han lalake an iya katungdanan hin pagkabana, ngan tumanon liwat han babaye an iya katungdanan hin pagkaasawa. 4 Diri magburuot an asawa han iya kalugaringon nga lawas, kundi an bana; diri liwat magburuot an bana han iya kalugaringon nga lawas, kundi an asawa. 5 Tumana niyo an katungdanan hin kamag-asawa, gawas la kon daan niyo ginsabotan nga duha nga diri anay kamo magtutuman, basi magamit an iyo panahon hin pag-ampo; kundi katapos, pagtuman na liwat kamo basi diri kamo masulay ni Satanas tungod han kakulang niyo hin pagpugong han iyo kalugaringon. 1 Corinto 7:34 sanglit nagkakabahin an iya mga tinguha. An daraga o babaye nga waray asawa nababaraka para han buruhaton han Ginoo, kon uunanhon niya hin paghalad han bug-os niya nga kinabuhi; kundi an inasaw-an nga babaye nababaraka han kalibutanon nga mga butang, kon uunanhon niya paglipay han iya bana. Colosas 3:18 Mga asawa, pagsugot kamo han iyo bana, kay amo ini an angay niyo buhaton ha iyo pagkacristianos. 1 Timoteo 2:11-15 Kinahanglan nga mahibaro an kababayen-an hin hilom ngan hingpit nga pagpaubos. 12 Diri ako natugot nga an kababayen-an magtutdo o maagaron han kalalaken-an; kinahanglan humilom la hira. 13 Kay una paghimoon hi Adan, san-o hi Eva. 14 Ngan diri hi Adan kundi hi Eva, an babaye, an ginlimbongan ngan nagtalapas han sugo han Dyos. 15 Kundi matatalwas an babaye pinaagi hin kamay-ada anak, kon magpadayon hiya hin pagtoo, paghigugma, ngan pagkaputli, upod an kaligdong. Genesis 3:16 - 1 Petro 3:1-6 Ha amo nga paagi, kinahanglan magpasakop kamo nga mga asawa han iyo bana, basi kon may ha ira diri natoo han
pulong han Dyos, makabig niyo hira pinaagi han iyo maupay nga ginawian. Diri na kinahanglan nga himangrawan niyo hira, 2 kay makita hira han kaputli ngan kabaraan han iyo kinabuhi. 3 Kinahanglan an iyo kahusay diri ha gawas la nga rayandayan, sugad han pag-ayad han iyo buhok, o pagsul- ot hin mga alahas ngan mahal nga mga panapton. 4 Lugod, tinguhaa an kahusay nga natikang ha sakob han iyo kinabuhi - an waray paglubad nga katahom hin malumo ngan mahilomon nga kinabuhi. Amo ini an gimamahali ha atubangan han Dyos. 5 Kay hin sugad nga paagi an mainampoon nga kababayen-an nga naglaom han Dyos han una nga panahon nagpahusay han ira kalugaringon, pinaagi hin pagpasakop nira han ira mga bana. 6 Amo man ini hi Sara; nagsugot hiya kan Abraham ngan nagtawag ha iya "Agaron ko." Mga anak nga kababayen-an kamo niya yana kon magbuhat kamo hin mag-upay ngan diri kamo mahadlok hin bisan ano. Tito 2:1-5 Kundi kinahanglan igtutdo mo an igo ug angay han maupay nga pagturon-an. 2 Sumati an mga tirutigurang na nga kalalaken-an nga magmaligdong ngan mabination hira, ngan magpugong han ira kalugaringon; nga magmarig-on ha ira pagtoo, paghigugma, ngan pag-ilob. 3 Ha sugad nga pagkaagi, sumati man an mga tirutigurang na nga kababayen-an nga manggawi hira hin angay hin baraan nga kinabuhi. Kinahanglan diri hira mga magyubit o mga parahubog. Kinahanglan igtutdo nira an mag-upay, 4 basi katutdoan an mga batan-on nga kababayen-an hin paghigugma han ira mga bana ngan mga anak, 5 pagpugong han ira kalugaringon ngan pagkaputli, ngan pagkamaupay nga mga asawa han panimalay, nga nagsusugot han ira mga bana, basi waray magyakan hin maraot han mensahe nga natikang han Dyos. 6 Ha amo nga paagi aghata an batan-on nga kalalaken-an hin pagpugong han ira kalugaringon. 1 Corinto 11:5-7,10 Ngan in babaye nga diri magtabon han iya ulo kon nag- aampo o naghihimangraw hiya han mensahe han Dyos ha kadam-an, nagpapakaalo han iya bana; sugad la hiya hin babaye nga kiniskisan an ulo. 6 Kon diri magtabon in babaye han iya ulo, gabay pa hiya magpaarot. Ngan tungod nga makaarawod man para hin babaye an pagpakiskis o pagpaarot, kinahanglan tabonan niya an iya ulo. 7 Diri kinahanglan nga in lalake magtabon han iya ulo kay ladawan man hiya ngan himaya han Dyos. Kundi an babaye ladawan han lalake; 10 Sanglit tungod han mga anghel, kinahanglan magtabon an babaye han iya ulo hin pagpakita nga ubos hiya han pagburut-an han iya bana. Proverbio 12:4; 14:1; 19:13; 21:9,19; 25:24; & 27:15,16 - contentious & angry asawa Proverbio 31:10-31 - The Virtuous Asawa Pastor T. John Franklin Church of Salvation, Healing, and Deliverance COS-HAD.org


SULAT ALANG SA TAGA FILIPOS Ang sulat alang sa taga Filipos makapapahulay nato human sa miaging mga pahina diin si Pablo kusganong nakiglantogi ug nagtudlo. Nagpakita ni sa kaaghop ug ka- masinaboton ni Pablo ug nasulat sa prisohan alang sa katilingban nga sa kanunay nagpakita niyag dakong gugma. Gibalitaan sila bahin niya ug gihangyo sa pagpuyo nga mas hiniusa. Dinhi mabasa ang labing inila niyang tudling: Pagbaton sa samang pagbati nga gihuptan ni JesuCristo. Gidawat ni Pablo ang ilang hinabang nga, nagpaila sa dako niyang pagsalig. Kasa- garan, sa paglikay nga tawgog hakog, dili siya modawat og salapi ug palabihon niya ang panginabuhi sa kaugalingong paningkamot samtang nagwali siya. Priso si Pablo sa pagsulat ini. Dili ta makasiguro kon sa Roma ba ni masulat sa tuig 62 (dihang nagsulat siya sa taga Efeso ug sa taga Colosas), o sa Efeso ba sa tuig 56. (FOR PAGE 407)
Buhat 9:13 16:1, 12 1 Cor 1:8 1 Tes 5:24 FILIPOS 1 1 Gikan ni Pablo ug Timoteo, mga 1 alagad ni JesuCristo, ngadto sa mga balaan sa Filipos, uban sa ilang mga obispo ug dyakono, alang nin- yong tanan diha ni Cristo Jesus. 2 Ang grasya ug kalinaw gikan sa Diyos, atong Amahan, manaa unta ninyo. 3 Nagpasalamat ko sa Diyos, sa ma- tag higayon nga mahinumdom ko ninyo; 4 malipayon ko nga nag-ampo alang ninyo. 5 Dili ko malimtan ang in- yong gipaambit nako sa pag-alagad sa Ebanghelyo gikan sa unang mga adlaw hangtod karon. 6 Kon gisugdan sa Di- yos ang nindot nga buhat diha ninyo, taposon ni sa adlaw ni Cristo Jesus. 7 Kini ang paglaom ko alang ninyo, kay gimahal tamo sa akong kasing- kasing. Napriso man ko o nanalipod ba hinuon ug naglig-on sa Ebanghelyo, uban mo nako ug nag-ambit sa sa- mang grasya. 8 Nasayod ang Diyos nga gimahal 1.1 ...mga obispo ug... Sa Mga Buhat, makita giunsa sa apostoles pagtukod og katiling- ban, usa ka simbahan sa kada syudad diin gi- sangyaw ang Ebanghelyo. Wala pod sila mobiya hangtod nga natukod ang konseho sa mga lider, nga gitawag og presbiteryo, o mga magulang, sumala sa naandan sa mga Judio. Human sa pipila ka tuig may mga obispo, o superbisor nga ilang gipili: tingali ang unang mga sakop sa konseho sa mga pangulo kaniadto. Dili ni sama sa atong mga Obispo karon. Bahin sa mga dyakono, mga tinugyanan sila sa nagkalainlaing kapang-alagaran sa katiling- ban. Naghimo sab silag mga misyonaryong bu- hat sa mga dapit nga wala pay katilingban nga natukod. Ang grasya ug...(b. 2). Ang mga Judio naghi- mamatay sa usag usa sa "kalinaw"! samtang ang mga Griyego moingon: "Paglipay!" Si Pablo nga nakigsulti sa katilingban sa mga Griyego ug Judio, nagmugnag bag-ong paagi sa pagsaludo pinaagi sa pag-ingon: Grasya! nga morag sama sa "Paglipay" iniglitok na sa iyang pinulongan. ...gisugdan sa Diyos...(b. 6) Ang paglaom nga gipadayag ni Pablo sa pipila sa iyang mga sulat (tan-awa sa 1 Cor 1:8). ...maggiya ninyo...(b. 9). Ang mga magtotoo nasayod nga ang pagtoo dili makasulbad sa tanan. Gitawag sila sa Diyos sa pagpangitag bag- ong pamaagi sa pagsulbad sa mga problema nga ilang giatubang adlaw adlaw. Aron dunay ka- lamboan, mamalandong ug abtik tang maminaw anang gitawag natog "kabag-ohan sa kinabuhi", aron pagdiskobre unsay relasyon sa pagtrabaho, sa atong katungdanan sa katilingban ug sa mga tamo pag-ayo sa gugma ni JesuCristo. 9 Sa akong mga pag-ampo - nangayo ko nga ang inyong gugma maggiya ninyo matag adlaw sa mas lawom pang kahibawo ug mas tin-awng panabot, 10 nga maayo unta mog sumbanan sa tanang butang. Sa ingon, malimpyo ang inyong kasingkasing ug walay ika- saway ninyo sa adlaw ni Cristo. 11 Ma- puno unta mo sa bunga sa kabalaan nga gikan ni Cristo Jesus, alang sa himaya ug pagdayeg sa Diyos." Si Cristo ang akong kinabuhi 12 Buot ko nga masayod mo, mga igsoon, nga ang nahitabo nako, nag- silbi pagpalambo sa Ebanghelyo. 13 Ang tinuod mao nga ang tibuok gwardya sa palasyo ug ang tua sa ga- was, nahibawo nga gikadenahan ko tungod ni Cristo. 14 Gawas pa ana, ang pagkapiniriso nako nakadasig sa ka- daghanan sa atong kaigsoonan. Na- isog sila sa pagsangyaw sa Pulong sa paglingawlingaw. Busa, nag-ampo si Pablo alang nila aron makabaton sila sa gugma ug kamanggihatagon, ingon man sa tin-aw nga pagsabot. 12. Atong makita ang apostol nga gilibo- tan sa mga tawong masinahon. Wala lang siya lutosa sa mga Judio, apan sa sulod sa Simbahan mismo may mga "mining igsoon," nga nalipay sa pagkasayod nga napriso siya, kay nakita nila nga may posibilidad siyang mailado. Ikatandi ta ni sa mga aktibong kristyanos karon nga nag- lihok ug nagtahan sa kaugalingon, apan nga gilibotan sa mga mining kaigsoonan nga tungod sa kaignoranti o kasina ba kaha miduot na hinuon sa nagpakabanang mga igsoon ug na- gsaksi sa kamatuoran. Malaomon ko...(b. 20). Nagtinguha si Pablo nga ang iyang kaso ug pag-atubang sa kadag- koan maghatag niyag higayon sa pagpadangat sa mensahe ni Cristo sa mga awtoridad. Alang nako...(b. 21). Ang panghunahuna karon mao nga ang Kristyanos kinahanglang "makasabot sa kalibotan ug "mahingpit nga tawo". Apan tipik lang ni sa kamatuoran. Ang Kristyanos dili iya sa kalibotan ug inigtubo sa gugma sa Diyos diha nila, mobati sila nga lang- yaw ining kalibotana, kay ang pangandoy alang ni Cristo ug sa kahingpitan, nakagamot na pag- ayo diha nila. Nangandoy si Pablo sa pagpakigkita nila, apan walay tinguha nga magdugay ug makigsalo nila. Nangandoy hinuon siya sa pagpakigtagbo ni Cristo sa iyang himaya: tan-awa 2 Cor 4:17 ug Fil 3:10. 408 Heb 5:14 Jn 15:8 Heb 12:11 Jaime 5:18 Job 13:16
1Cor 6:20 Gal 2:20 2Cor 5:6 409 Diyos atubangan sa tanan ug sa walay kahadlok. 15 Tinuod nga naaghat ang uban sa paglihok tungod sa kasina. Buot silang mohagit nako. Apan ang uban nag- sangyaw ni Cristo sa maayong katu- yoan. 16 Nagbudlay sila tungod sa gug- ma ug nakaamgo nga nia ko aron pag- panalipod sa Ebanghelyo. 17 Ang uban nagsangyaw ni Cristo aron paghagit nako. Wala sila maglihok sa limpyong katuyoan. Abi nilag nakahimo sila sa akong pagkapiniriso nga labaw pang lisod. 18 Apan sa bisag unsang paagi, tim-os o dili, gisangyaw si Cristo. Tu- ngod ini, hingpit ang akong kalipay ug wala koy gibasolan. 19 Nasayran nako nga magrasyahan ko ining tanan tungod sa inyong mga pag-ampo ug panabang sa Espiritu ni Cristo. 20 Malaomon ko ug sigurado pa gani, nga dili ko maulaw. Mas mibati kog pagsalig karon kay sa una, nga si Cristo mapasidunggan pinaagi sa akong pagkatawo, buhi o patay. 21 Alang nako, ang pagkinabuhi mao si Cristo. Bisan ang kamatayon ginan- sya alang nako. 22 Kon magpadayon ko sa pagkinabuhi, makapahimulos ko sa kahago nga mabungahon. Asay akong pilion? 23 Busa, gibati nako nga daw na- pikas ko ining duha. Dako ang akong tinguha pagbiya ining kinabuhia aron pagpakig-uban ni Cristo, nga mas ma- ayo alang ninyo 24 apan gikinahanglan ...si Cristo mapasidunggan... (b. 20). Sayop ang moingon nga ang tawo matapos sa iyang kama-tayon ug mobalik lang sa pagkabanhaw. Tan-awa sa 2 Cor 5:8 pod. 27. ...lig-on mong nagbarog... Mao ni ang tambag ni Pablo sa mga Simbahan nga nag- atubang og kusganong pagsupak. Ang mang- lulutos kanunayng mosulay pagbahinbahin nato aron pagwagtang sa pipila nga gipahamtangan o gibiyaan sa kaugalingong mga igsoon. 2.1 Bisan pa sa pagtoo ug kamanggihata- gon ang magtotoo sa Filipos nagkabahinbahin. Wala mosalga sa panagbangi si Pablo, apan misulti sa tanan ug mihatag sa sikreto sa kristo- hanong kinabuhi nga nahiusa: ang pagpaubos, ang dili pagbuhat bisag unsa pinaagi sa pag- indigay ug kamapahitas-on. FILIPOS 2 ninyo nga magpabilin ko ining kinabu- hia. 25 Tungod sa maong pagtoo, mag- pabilin ko uban ninyo alang sa inyong kalamboan ug kalipay diha sa pagtoo. 26 Mobalik gyod ko, ug dungagan nako ang inyong katarongan sa pagpasi- garbo sa pagpasakop ninyo ni Cristo. Barog nga lig-on sa pagtoo 27 Busa, ipahiuyon ang inyong pagkinabuhi sa Ebanghelyo ni Cristo. Pakit-a ko ini ug moanha ko. Kon dili ko makaanha, makadungog tingali ko nga lig-on mong nagbarog sa samang pagbati, naningkamot pagtuboy sa pagtoo diha sa Ebanghelyo sa hiniu- sang kasingkasing. 28 Ayawg kahadlok sa inyong kaatbang. Ang inyong kahi- niusa magpadayag sa ilang kapildihan ug sa inyong kadaogan. Gikan ning tana sa Diyos. 29 Pinaagi ni Cristo, giha- tagan mo, dili lang sa pagtoo ni Cristo kondili sa pag-antos alang niya. 30 Na- kaambit mo karon sa samang pakigbi- sog nga nakit-an ninyo nga akong gihi- mo ug gipadayon, sumala sa inyong nahibaw-an. Sun-a ang kamapaubsanon ni Jesus Kon makatambag ko ninyo sa 2 ngalan ni Cristo; kon makadungog mo ini isip tingog sa gugma; kon am- bitan ta ang samang espiritu ug kon may kaluoy mo ug kaaghop, dan, hang- yoon tamo: 2 lipaya ko pag-ayo. Pagba- 2 Cor 13:13 Pinaagi sa usa ka himno nga morag Credo, gipakita ni Pablo ang panig-ingnan ni Cristo: ang iyang dalan gikan sa Diyos ngadto sa tawo, gikan sa kadato ngadto sa kakabos, gikan sa nahauna ngadto sa naulahi, gikan sa pagkaagalon ngadto sa pagkasulugoon. Ang Ginoong Jesus nagpaila sa kaugalingon sa labing ubos, sa labing tinamay ug sinalikway ug sa dinaugdaog. Mao ni ang kinaiya ni Jesus nga angayng sundon sa sumosunod nga Kris- tyanos. Ang atong tinguha sa pagpakighiusa sa labing ubos, sa pagpakigduyog-ambit nila, tam- danan sa matuod nga kinabuhi nga nagsunod sa Ebanghelyo. Dinhi ta nalahi sa kadaghanan sa katawhan nga ang unang pagtagad naa ra sa personal nga katagbawan ug sa ambisyon nga sukwahi sa gisaksihan ni Jesus. 2 Cor 1:14 1 Tes 2:19 Ef 4:3 Col 2:5 2 Tes 1:4
Jn 13:14 Rom 12:3 1 Cor 1:10 Jn 1:1 Col 1:15 Heb 1:3 2Cor 8:9 Gal 4:4 Heb 2:17 Mt 20:78 Rom 5:19 Heb 5:8 Mt 23:12 Jn 10:17 Ef 1:20 Buhat 5:41 Ef 4:10 Is 45:23 Rom 10:9 Buhat 2:36 FILIPOS 2 ton mog usa ka gugma, usa ka espiritu, ug usa ka pagbati. 3 Ayawg buhat og bisag unsa sa inilogay o kamapahitas- on. Sa laing bahin, ang matag usa ninyo magtan-aw sa uban nga mas importati kay kaninyo. 4 Ayawg pangitaa ang kaugalingong kaayohan, apan ang sa uban. 5 Himoa nga ang nakita diha ni Cristo Jesus, makita pod diha ninyo: 6 Bisag dunay balaanong kinaiya, wala siya magmatuod nga sama siya sa Diyos. 7 Gipaubos niya ang kaugalingon ug misagop sa kinaiya sa usa ka alagad, hinimo sa tawhanong kasamahan, ug ang iyang hitsura sama sa tawo. 8 Nagpaubos siya pinaagi sa kama- sinugtanon hangtod sa kamatayon, ang kamatayon sa krus - 9 hinungdan nga ang Diyos mituboy niya, ug naghatag niyag Ngalan nga mi- landong sa tanang ngalan. 10 Sa ingon, sa Ngalan ni Jesus mo- luhod ang tanang tuhod, sa kalangitan, sa kalibotan ug taliwala sa mga mina- tay. 11 Ang tanang dila namulong nga si Cristo Jesus ang Diyos sa himaya sa Diyos nga Amahan." ...wala siya magmatuod...(b. 6). Ang mister- yo sa Anak sa Diyos nga nahimong tawo, mao nga gibiyaan niya ang diyosnong himaya bisag makahupot pa siya ini sa pagpakatawo. Kay si Jesus nahimong Bag-ong Tawo nga gihimaya sa Diyos ug gipahimutang labaw sa tanan, ang kasinatian niya sa mga pag-antos ug kahuya- ngan paagi sa pagpaubos ug sa pagkunhod sa pagkawalay nahot. ...mituboy niya...(b. 9). Ang pagpaubos ug ang pagkamasinugtanon ni Cristo kondisyon sa pagdawat sa himaya. ... ug naghatag niyag...(b. 9). Sa ato pa, sa kinaiyang taw-hanon hingpit siyang gipa-sinati sa diyosnong Gahom (o Ngalan). 12. ...padayon mo... Dili nga mahadlok ta sa Diyos. Giawhag ni Pablo ang iyang mga magbabasa sa paglikay, kay wala na nila ang espiritu sa pagkaulipon nga naghimo nilang mahadlokon, apan ang espiritu isip anak sa Diyos (Rom 8:15). Gani gihinumdoman dinhi ni Pablo ang mga sakripisyo ni Cristo ug nagkanayon: pagmati- nud-anon mo sa pagpuyo sa kinabuhi (kini ang kahulogan sa kahadlok ug pangurog: sama sa 410 12 Busa, mahal kong kahigalaan, ingon nga kanunay mong nagsunod nako samtang uban pa ko ninyo, pada- yon mo labi pa karon nga layo na ko, sa pagbudlay alang sa inyong kaluwa- san uban ang "Kahadlok ug pangurog." 13 Ang Diyos nagdasig sa inyong pa- ngandoy ingon man sa pagtuman sa makapahimuot niya. 14 Buhata ang ta- nan sa walay bagulbol, 15 sa ingon, ma- anak mo sa Diyos nga walay sayop ug dili mabasol; dili salawayon taliwala sa hiwi ug badlongong kaliwat. Kahayag mo taliwala nila, sama sa kabitoonan sa tibuok kalibotan nga 16 naghupot sa pulong sa kinabuhi. Mobati kog garbo nga ang inyong paningkamot ug ka- hago wala makawang. 17 Kon ibubo ko ang akong dugo isip gasa alang sa pag- saulog sa inyong pagtoo, magmaya ko ug magpadayon pag-ambit sa inyong kalipay. 18 Magmaya sab mo ug moam- bit sa akong kalipay. 2Cor 7:15 Ef 2:10 3:20 Heb 13:21 Dt 32:5 Mt 5:14 1 P 4:4 2 Tim 4:6 Rom 12:1 15:6 Ang mga mensahero ni Pablo 19 Tungod sa Ginoong Jesus nagla- om ko sa pagpadala kaninyo sa dili madugay ni Timoteo. Magdala siyag ba- lita alang ninyo. Sa ingon, madasig ko. 20 Walay usa sa nia nako nga nagpaka- maampingong nagdala og mahalong karga). Angay tang makaamgo nga ang Diyos naglihok pinaagi sa mga maayong tinguha nga moabot nato. Pagkinabuhi diha sa presensya sa Diyos. 19. Kasagaran maghisgot si Pablo og mga personal nga butang sa kataposan sa sulat. Apan dinhi morag giputol ang tema sa sulat; mao gihapon ang nahitabo sa 3:1. Gipahibawo ni Pablo ang duha ka pagduaw sa kristyanos sa Filipos. Si Timoteo kaabag ni Pablo; gisaligan siyag pipila ka misyon sa mga katilingban. Morag menos ra ang awtoridad ni Timoteo ug dali ra siyang nahiubos sa wala makagusto sa paggiya ni Pablo. Si Epafrodito kristyano sa Filipos nga mibiya sa iyang pamilya, migasto sa kaugalingong sa- lapi ug miatubang sa mga peligro aron lang pagbisita ni Pablo. Ang katilingban sa mga mag- totoo kinahanglang mohatag og dakong pagta- gad sa aktibong mga sakop nga nagkalisudlisod aron pagtabang nila. Usahay ang Simbahan na- panig-ingnan sa pagpalambo sa aktibong mga sakop gikan sa mga mag-uuma ug mamumuo nga kasagarang nalimtan sa kaigsoonan.
4:18 1 Cor 16:16 411 bana ninyo sama niya. 21 Ang kadag- hanan nagsunod sa kaugalingong kaa- yohan, dili sa kaayohan ni Cristo Jesus. 22 Apan nagmatuod ini si Timoteo, su- mala sa inyong nahibaw-an. Sama sa anak nga lalaki sa kiliran sa amahan, kanunay siyang nag-uban nako sa pag- alagad sa Ebanghelyo. 23 Tungod ana, naglaom ko nga sa pagpadala niya sa higayon nga makita ko ang paglambo sa mga butang alang nako. 24 Bisan pa ana, gilamdagan ko sa Diyos nga ma- kaanha sa dili madugay. 25 Nakahukom ko sa pagpadala ka- ninyo ni Epafrodito nga nagtrabaho ug nakig-away uban nako aron pagtabang sa dakong panginahanglan. 26 Gani, gimingaw siya ninyo ug labaw pang nabalaka, kay nakadungog mo sa 3.1 Ang wali ni Pablo morag giputol dinhi ug gisugdan ang kusganong pakiglan- togi batok sa mga Judiong naalang-alang sa pagkakristyanos nga nagbalikbalik pag-ingon nga ang kristyanos nga dili Judio motuman sa tanang balaod ug batasan nga gipasunod sa Daang Kasabotan, aron mahimong maayong Kristyanos. Pagbantay...(b. 2)! Gigamit ni Pablo alang sa mga Judiong hambogero kaayo sa pagka pini- ling katawhan, insulto ni nga sagad gipunting sa mga dili Judio. Ang mga Judio napatikan sa tuli, apan gibugalbugalan nila ang mga tawo sa ubang relihiyon nga nagpapatik pinaagi sa pagsamad sa ilang panit. Pinaagi sa gisulti ni Pablo mahitungod sa iyang kamaunongon sa Judaismo, nasayran ang iyang kagikan. Natawo siya sa Tarsus sa Judiong pamilya, mibiya sa iyang nasod ug milalin sa "Griyego" nga teritoryo, diin nabuhi sila sa negosyo. Adunahan ang ginikanan ug ilado, kay nakakuha man sa kahamili ug katungod sa pagkaRomanong lungsoranon (tan-awa sa Mga Buhat 22:28). Griyego siyag kultura ug naka- dawat sa relihiyosong edukasyon mahitungod sa Biblia ug sa Judiong katawhan. Nakasaksi siya sa kaugalingong mata sa mga paganong pagsa- ulog, pagsakripisyo ug mapagarbohong nasa- kop sa katawhan sa Diyos, sa pagkatinuli, ug sa pagkatinun-an sa mga saad sa Diyos sa iyang mga kaliwat. Gipadala siya sa ginikanan ngadto sa Jerusalem aron pagtuon sa Balaang Kasu- latan ug sa Balaod ubos sa bantogang mga magtutudlo sa iyang panahon (tan-awa ang Mga Buhat 22:3). Modelo si Pablo sa istriktong Pariseo. Wala siya makahinagbo ni Cristo, apan nakahibalag sa unang Kristyanos. Kay maunongon man sa tinoohan sa katigulangan, nagtoo siya nga kina- hanglan lutoson, prisohon ug gani patyon ang mga tawo nga nagsangyaw og bag-ong doktrina FILIPOS 3 iyang sakit. 27 Tinuod nga nasakit siya ug hapit gani mamatay. Apan ang Diyos naluoy niya ug nako, gilikay ko sa dakong kaguol. 28 Busa, madasigon ko nga mopadala siya. Kon magkita na mo, paglipay, ug magmalinawon pod ko. 29 Dawata siya sa kamaya, ingon nga makalipay sa Ginoo. Tagda ang mga tawong balaan sama niya 30 nga diryot mamatay alang sa gimbuhaton ni Cristo. Gisugal niya ang kinabuhi sa inyong ngalan diha nga dili mo maka- tabang nako. Ayawg talikdi ang Judiong balaod 3 1 Sa kataposan, mga igsoon, pag- lipay sa Ginoo. Dili bug-at alang nako ang pagsu- lat pag-usab bahin sa sama gihapong ug gitoohang nanglingla, kay nagsangyawg mini, napildi ug gilansang nga Mesiyas. Ang mga tawo nga nag-isip nga sila ray husto ug nagtoo nga tarong na sila atubangan sa Diyos lisod nga makabig sa pagtoo. Ingon ini si Pablo, gibaleg wala niya ang tanan kon itandi sa kahi- balo ni JesuCristo...(b. 8). Sa pagkalimot... (b. 13). Si Pablo lahi sa mga Pariseo nga nasiguro nga tarong na sila atu- bangan sa Diyos pinaagi sa pagkwenta kanunay sa kaayohan nga ilang nahimo; nanghambog sila sa pagkasakop sa Balaang Katawhan ug sa pundok sa mga maayong tawo, kay nagtuman sila sa balaod ug nakahimog mga maayong buhat; apan buot si Pablo nga malimot ini: sa katarong ug kamaayo (sumala sa sukdanan sa mga tawo) aron mas abli siyang makada wat sa gawasnong grasya sa Diyos. Buot siyang mali- mot sa daang nahibaw-an mahitungod sa Diyos, aron maabli siya sa bag-ong kasinatian. ...makaila niya...(b. 10). Ang labing dakong butang alang sa kristyano dili ang paghimog milagro, o ang pagsultig lainlaing pinulongan, apan ang pag-ila ni JesuCristo ug ang pagtugkad sa sikreto sa iyang kasakitan alang nato. Adunay mga tawo nga buot mobati ug motan-aw sa presensya sa Diyos, apan ang paagi sa pagsinati sa iyang gahom nga makapabag-o nato, mao ang pag-ambit sa kasakitan ni Cristo (2 Cor 1:3-5). ...kitang tanan...(b. 15). Tan-awag unsay gisulti sa 1 Cor 2:6. Si Pablo nagsultig binali sa nagtoo nga sakop na sila sa labawng klase sa mga Kristyano, samtang wala mangahas pag-ila sa kaugalingon nga hingpit (b. 12). Sa kataposan nangusog siya bahin sa pagka- banhaw. Kay nasayod man ta nga ang atong lawas (o persona) banhawon ug nga ang uni- berso bag-ohon, ipahimutang nato ang luma- labayng mga butang sa kaugalingong luna: pag- kaon, bino, panghilawas, ug isalikway ang pag- himog mga diosdios. 1:4 2 Cor 13:11
Rom 16:17 Gal 6:12 Jer 4:4 Col 2:11 2 Cor 11:21 Gen 17:10 Buhat 23:6 Gal 1:14 Mt 5:20 Rom 10:3 Gal 2:16 Cor 4:11 2 Tim 2:11 Heb 12:22 Rom 8:19 1 Cor 15:51 FILIPOS 3 butang, ug alang ninyo mas wala ni peligro. 2 Pagbantay sa mga iro, sa da- otang mamumuo ug sa mga tinuli. 3 Ki- tay tinuod nga tinuli, kay nag-alagad ta sa Diyos sumala sa espiritu ug ang atong pagsalig naa ni JesuCristo, inay sa kaugalingong katakos. 4 Ako, sa akong kaugalingon, wala makulangi ining tawhanong hiyas nga gisaligan sa katawhan. Kon ang uban nila ingog miangkon sa maong hiyas, unsa pa kaha ko! 5 Gituli ko sa walo ka adlaw ang idad ug natawo sa kaliwat ni Israel, sa tribu ni Benjamin. Hebreo ko, natawo sa mga Hebreo. Kabahin sa Balaod, Pariseo ko, ug 6 ingon ang akong kasibot alang sa Balaod nga gi- gukod ko ang simbahan. Sa katarong sumala sa Balaod, walay ikasaway nako. 7 Apan sa pagkakaplag ko ni Cristo, ang tanang butang nga gitan-aw ko untang ganansya, giisip nako nga al- kansi. 8 Gawas pa, ang tanang butang ingon nga baleg wala lang alang nako, kon itandi sa kahibawo ni JesuCristo, akong Diyos. Tungod niya, giwagtang ug gitan-aw ko ang tanan nga daw basura, kon uga- ling maangkon ko si Cristo. 9 Diha niya makit-an unta ko nga walay kaugali- ngong katakos o kabalaan sa pagtu- man sa Balaod, apan may kabalaan nga gikan sa pagtoo ni Cristo, ang ka- balaang hinatag sa Diyos nga nagsan- dig sa pagtoo diha ni JesuCristo. 10 Buot kong makaila niya, makasi- nati sa gahom sa Iyang pagkabanhaw, makaambit sa iyang pag-antos ug ma- hisama niya diha sa kamatayon. 11 Mo- dangat unta ko, kon motugot ang Di- yos sa pagkabanhaw sa mga patay. 12 Wala ko motoo nga nakab-ot ko na ang tumong, ni hingpit kong nakita 4.1 Sa makausa pa, ang tema giputol na pod; kining bahina morag sumpay sa 2:19-31. Libro sa Kinabuhi(b. 3). Hinu-lagway nga pamaagi sa mga Judio sa pagpadayag: nagpa- abot sa maluwas (Gip 20:12). ...pun-a ang...(b. 8). Gibalikbalik pagsulti ni Pablo nga dili paigo ang pagtutok sa kasugoan 412 ang kaugalingon nga hingpit. Apan mi- padayon ko hangtod nga akong naang- kon si JesuCristo, kay gipangita ko niya. 13 Dili, mga igsoon, wala ko mag- ingon nga nakab-ot ko na ang akong tumong. Mao ra ni ang akong isulti: Sa pagkalimot sa nangagi, midagan ko ug miatubang sa akong tumong. 14 Ang akong mata naa na sa ganti, alang sa unsa gitawag ta sa Diyos gikan sa ka- hitas-an diha ni JesuCristo. 15 Himoa nga kitang tanan nga nag-ingon nga hingpit siya dunay samang pamaagi sa panghunahuna. Apan kon dunay bu- tang sa unsa nalahi mo, hinaot nga mopatin-aw ini ang Diyos. 16 Sa pagkakaron, ampingan ta ang atong nakab-ot. 17 Paghiusa mo sa pagsuon nako, mga igsoon, ug tan- awa ang nagsubay sa dalan nato sa kinabuhi. 18 Kay daghan ang nabuhi isip kaaway sa Krus ni Cristo. Kadag- han na ko makasulti ini. Karon balikon ko pagsulti uban sa mga luha: 19 Nag- paingon sila sa katumpagan. Ilang dios ang ilang tiyan ug mibati silag garbo nga angayang ikaulaw. Ang ilang gi- hunahuna mao ra ang mga butang nga kalibotanon. 20 Alang nato, ang atong pagkalumad tua sa langit, ug gikan didto hulaton nato ang pag-abot sa atong Manunubos, si JesuCristo, ang Ginoo. 21 Usbon niya ang atong lawas, hinimo nga sama niya, sanag tungod sa himaya, pinaagi sa iyang gahom nga nagbuntog sa tanan alang niya. Maghiusa ug maglipay 1 Tungod ini, mga igsoon nga 4 akong gihigugma ug gipangandoy, himaya ug korona mo nako. Pabiling lig-on diha sa Diyos. 2 Gihangyo ko si Evodia ug Sintique nga magkauyon diha sa Diyos. 3 Ikaw, Sisigo, tinuod 1Tes 2:19 Dn 12:1 aron paglikay sa gidili. Hinuon, ang Espiritu ma- kanunayong nagtudlo sa kamamugnaon sa adlaw adlawng kinabuhi. Sa paghatag og pagta- gad sa tanang matuod ug hamili... madiskobre- han ta ang atong mas maayong mahimo. Ha- tagan tag pagtagad ang tanang maayo, bisag asa ni makaplagi, bisan sa dili matoohon. Tito 2:13 Lc 9:62 1 Cor 9:25 2 Tes 3:7 Mt 6:19 Col 3:2 Ef2:6
Reb 20:12 3:1 1 Cor 16:22 Lc 18:1 Rom 13:11 Ef 6:18 Jn 14:27 Col 3:15 Rom 12:2 1Cor 9:11 Heb 13:16 413 kong kauban, hangyoon tikaw pagta- bang nila. Ayawg kalimti nga naghago sila uban nako sa pag-alagad sa Ebanghelyo, uban ni Clemente ug sa ubang kauban sa trabaho kansang mga ngalan nasulat sa Libro sa Kina- buhi. 4 Paglipay kanunay diha sa Diyos. Usbon ko pag-ingon: Paglipay, 5 ug hi- naot nga makasinati ang matag usa sa aghop ug masinaboton ninyong ka- singkasing. Duol ra ang Diyos. 6 Ayawg kabalaka sa bisag unsa. Dangop sa tanang pag-ampo ug pangamuyo uban ang pasalamat, ug dad-a ang inyong hangyo atubangan sa Diyos. 7 Unya, ang kalinaw sa Diyos nga molabaw sa tanang salabotan, mag-amping sa in- yong kasingkasing ug hunahuna diha ni JesuCristo. 8 Sa kataposan, mga igsoon, pun-a ang inyong hunahuna sa bisag unsa nga matinud-anon, balaan, makataro- nganon, limpyo, tahom ug dungganan. Matngoni ang tanan nga angay sa pag- dayeg ug pasidungog. 9 Bansayban- saya ang imong nakat-onan gikan nako, ang akong gipasa nganha ninyo, ang inyong nadunggan o nakit-an nga akong gibuhat. Ang Diyos sa kalinaw manaa unta ninyo. Ang pasalamat ni Pablo 10 Naglipay ko diha sa Diyos tu- ngod sa inyong pagpakabana nako. Tinuod nga nagpakabana mo kani- adto, apan walay higayon pagpakita ini. 11 Wala ko mag-ingon ini tungod sa panginahanglan. Nakat-on ko pagpa- 10. Nagpasalamat si Pablo sa Simbahan sa Filipos sa ilang pagtabang. Siya nga puno sa kasibot sa iyang kaugalingnan ug nga walay FILIPOS 4 kabuhi sa bisag unsa nga naa nako. 12 Nasayod kog unsa ang pagpangina- hanglan ug ang pagkahupong sa ta- nan. Nasayod kog unsa ang kagutom ug kabusog; ang kabuhong ug kanihit. 13 Mabuhat unta nako ang tanan diha niya nga naglig-on nako. 14 Hinuon, husto sab ang inyong gi- buhat sa pag-ambit sa akong mga pag- sulay. 15 Kamong taga Filipos, hinum- domi nga sa sinugdan, sa una tang pagsangyaw sa Ebanghelyo, human ko mobiya sa Macedonia, kamo ray mita- bang nako. 16 Sa didto pa ko sa Tesalo- nica, kaduha ko ninyo padad-i sa akong gikinahanglan. 17 Dili ang inyong gasa ang akong gipakabililhon, kondili ang nagdugang nga kaikag sa inyong bahin alang nako. 18 Karon, duna na koy igo alang nako ug labaw pa gani, uban sa tanang gidala ni Epafrodito sa inyong ngalan. Ako ning gidawat sama sa "Humot nga mga gasa nga makapahimuot sa Diyos." 19 Ang Diyos mismo magpaangay ninyo sa tanang gikinahanglan, sumala sa iyang bahandi ug magpakita sa kamanggihatagon niya diha ni Jesu- Cristo. 20 Himaya sa Diyos, atong Ama- han, hangtod sa kahangtoran. Amen. 21 Pangumostaha ang tanang mitoo ni JesuCristo. Ang igsoong kalalakinan uban nako nangumusta ninyo. 22 Ang tanang magtotoo diri nangumosta pod ninyo, ilabi na ang mga sakop sa pani- malay ni Cesar. 23 Ang grasya ni Cristo Jesus, ang Diyos, manaa unta sa in- yong espiritu. tinguha pagpahimulos sa uban, ubos sa ngalan kunohay sa relihiyon, midawat bisag unsay giha- tag kaniya sa matuod niyang mga higala. Heb 13:5 2Cor 12:9 Col 1:29 Gen 8:21 1:13 Buhat 16:2 2:17 Gen 8:21 Heb 13:16 1:13


- - GENESIS 1 bunga," - ngan natuman ini. 12Sanglit tinmurok ha tuna an magkalainlain nga mga tanom, ngan nalipay an Dyos 13 Linmabay an han iya hinkit-an. kagab-ihon ngan inmabot an aga amo adto an ikatulo nga adlaw. Gintuha han Dyos an Bug-os nga Kalibutan IHa tinikangan, han pagtuha han Dyos han bug-os nga kalibutan ug han mga butang ha kalangitan* 2an tuna waray katuhayan ngan waray pa sulod nga bisan ano nga butang. Putos hin kasisidman an mabalod nga kalalawdan nga nakalukop han ngatanan nga mga butang, ngan nahanoy ha bawbaw han tubig an gahom han Dyos.*> 3Niyan nagsiring an Dyos, "Magkamay-ada kapawa" - ngan pinmakita an kapawa. 4NaJipay an Dyos han iya hinkit-an. Ngan ginlain niya han kasisidman an kapawa, 5ngan gkmgaranan niya nga "Adlaw" an kapawa ug "Gab-i" an kasisidman. Linmabay an kagab-ihon ngan inmabot an aga - amo adto an syahan nga adtaw. 14Niyan an Dyos, nagsiring "Magpakita didto ha langit in mga suga nga maglalain han adlaw ug han gab-i, ngan amo an panigamnan han pagtikang han mga adlaw, mga tuig, ngan mga siringbahan nga pyesta; c 15masiga ini hira didto ha langit basi makahatag ha tuna hin kapawa" ngan natuman ini. 16Sanglit ginhimo han Dyos an duha nga dagko nga mga suga; an usa nga dako nga suga maghahatag hin kapawa ha bug-os nga adlaw ngan an ikaduha nga suga ha bug-os nga gab-i; naghimo liwat hiya han mga bitoon. 17Iginbutang niya an mga suga didto ha langit basi makalamrag han tuna, 18makapawa ha bug-os nga adlaw ug gab-i, ngan basi malain han kasisidman an kapawa. Ngan nalipay an Dyos han iya hinkit-an. 19Linmabay an kagab-ihon ngan inmabot an aga - amo adto an ikaupat nga adlaw. 67Niyan an Dyos, nagsiring "Magkamay-ada panganoron nga magbubuhag han katubigan basi magkaduha ka lain nga dapit - ngan natuman ini. Sanglit ginhimo han Dyos an panganoron nga amo an nagbuhag han katubigan; may katubigan ha ilarom han panganoron ngpi may-ada liwat ha bawbaw hini. 8Ginngaranan niya nga "Langit" an panganoron. Linmabay an kagab-ihon ngan inmabot an aga - amo adto an ikaduha nga adlaw. 20Niyan an Dyos, nagsiring "Malukop hin magkalainlain nga buhi nga mga binuhat an katubigan, ngan maluob an kahanginan." 21 Sanglit gintuha han Dyos an dagko nga kamanampan ha dagat, an magkalainlain nga mga binuhat nga nag-uokoy ha tubig, ngan an magkalainlain nga katamsihan. Ngan nalipay an Dyos han iya hinkit- an. ini ngatanan ngan ginsiring an mga binuhat nga nag-uokoy ha tubig nga magdamo ini hira ngan pun-on nira an kadagatan, ngan ginsiring niya an katamsihan nga magdamo liwat hira. 23 Linmabay an kagab-ihon ngan inmabot an aga - amo adto an ikalima katamsihan hin 9Niyan nagsiring an Dyos, "An katubigan ha ubos han langit magtirok ngadto hin usa nga, dapit basi pumakita an kamad-an," - ngan natuman ini. 10Ginngaranan niya nga "Tuna" an kamad-an, ngan "Dagat" an nagtirok nga katubigan. Ngan nalipay an Dyos han iya hinkit-an. u Niyan nagsiring hiya, "Magpaturok an tuna han magkalainlain nga mga tanom, adton mga nahatag hin binhe ngan adton mga nahatag hin 22Ginbendisyonan niya a Ha tinikangan... ha kalangitan; o Ha tinikangan gintuha han Dyos an bug-os nga kalibutan; o Han pagtikang han Dyos pagtuha han bug-os nga kalibutan. b an gahom han Dyos; o an espiritu han Dyos; o in usa nga hangin nga tikang sa Dyos; o in usa nga makataragloob nga hangin. c siringbahan nga mga pyesta; o mga panahon.
GENESIS 1, 2 nga adlaw. 24Niyan Dyos, "Magkamay-ada tuna magkalainlain nga kamanampan: ihayop ngan ihalas/ dagko ngan gudti" - ngan natuman ini. 25Sanglit ginhimo han Dyos ini ngatanan ngan nalipay hiya han iya hinkit-an. nagsiring an an 26Niyan nagsiring an Dyos, "Ngan yana paghihimoon ta an tawo;* ha aton panagway ug ladawan hihimoon ta hiya. Maghahadi hiya han kaisdaan, katamsihan, ngan han ngatanan nga kamanampan, ihayop ngan ihalas, dagko ngan gudti!" 27 Sanglit gintuha han Dyos an tawo, nga ginhimo hiya nga sugad ha iya ngahaw. Nagtuha hiya babaye, 28ginbendisyonan hira ngan ginsiring, "Magkamay-ada kamo damo nga mga anak, basi mag-ukoy ha bug-os nga tuna an iyo mga tulin ngan paghadian nira ini. Iginbubutang ko kamo nga tinaporan han katamsihan, ngan han ngatanan nga ihalas nga kamanampan. 29Iginhatag ko an ngatanan nga magkalainlain nga mga binhe ngan an ngatanan nga magkalainlain nga mga bunga nga iyo kakaonon; 3°kundi iginhatag ko an hin lalake ug han kaisdaan, kabanwaan ngan an mga tanom para han ngatanan nga ihalas nga kamanampan ngan han ngatanan nga katamsihan," - ngan natuman ini. 3iNakita han Dyos an ngatanan nga iya ginhimo ngan nalipay hiya hin duro. Linmabay an kagab-ihon ngan inmabot an aga - amo adto an ikaunom nga adlaw. 2Sanglit nahuman an bug-os nga kalibutan ngan an mga butang ha kalangitan. 2Dida han ikapito ka adlaw, nahuman han Dyos an iya mga gintuha, ngan pinmahuway hiya. 3Ginbendisyonan niya an ikapito nga adlaw ngan ginlain niya ini sugad nga usa nga talagsaon nga adlaw, kay hito nga adlaw nahuman niya an iya pagtuha^ ngan hinmunong na hiya hin pagtuha. 4Ngan amo ini an paagi han pagtuhaa han bug-os nga kalibutan ngan han ngatanan nga aada ha langit. Nagbutang han Tanaman han Eden Han paghimoa han Ginoos nga Dyos han bug-os nga kalibutan, 5waray pa mga tanom dida han tuna ngan waray pa naturok nga mga binhe, kay waray pa man hiya magpadara hin uran, ngan waray pa tawo nga nag- d ha usa nga kadaan nga hubad, kamanampan; ihayop ngan ihalas, ha Hebreo, ihayop nga kamanampan ngan han bug-os nga tuna. e tawo: natindog para katawhan. f hito nga adlaw nahuman niya an iya pagtuha; o dida hito nga adlaw ginhuman niya an iya pagtuha. s TUNA...TAWO: Ha Hebreo parupareho la an tunog han mga pulong para han "tawo" ug "tuna".
4 GENESIS 2 uuma han tuna. 6Kundi naawas in tubig tikang ha ilarom han tuna ngan amo an nagtutubig han tuna. 7Niyan kinmuha an Ginoo nga Dyos hin tuna ngan naghimo hiya hin tawo;* gininhawaan niya an irong han tawo ngan nabuhi an tawo. 8Niyan nagbutang an Ginoo nga Dyos hin usa nga tanaman didto ha Eden, didto ha Sinirangan, ngan didto iginbutang niya an tawo nga iya ginhimo. 9Ginpaturok niya didto an ngatanan nga magkalainlain nga magtahom nga mga kahoy nga nahatag hin magrasa nga mga bunga. Didto ha butnga han tanaman nakadto an kahoy nga nahatag hin kinabuhi, ngan an kahoy nga nahatag hin pakasabot han maupay ngan han maraot. ' 10Naawas in usa nga salog didto ha Eden ngan nagtutubig han tanaman; ha unhan han Eden nagsasanga ini ngan nahihimo nga upat nga mga salog. n An syahan nga salog amo an Pison; naawas ini palibot han 12Aadto katunaan han Havila. hiaagii an puraw nga bulawan ngan an talagsaon liwat nga pahamot ngan mahai nga mga bato.) 13An ikaduha nga salog amo an Gihon; naawas ini palibot han katunaan han Cus J i4An ikatulo nga salog amo an Tigris nga naawas ha sinirangan han Asiria, ngan an ikaupat nga salog amo an Eufrates. 15Niyan iginbutang han Ginoo nga Dyos an tawo didto han Tanaman han Eden basi niya pag-umhon ngan pagbantayan. 16Ginsiring hiya han Dyos, "Makakakaon ka han bunga han bisan ano nga kahoy dinhe ha tanaman, 17labot han kahoy nga nahatag hin pakasabot han maupay ngan han maraot. Kinahanglan diri ka kumaon han bunga hito nga kahoy; ( kon kumaon ka hito, mapatay ka hito manta nga adlaw." 18Niyan nagsiring an Ginoo nga Dyos, "Diri maupay nga mag-usaan la an tawo. Maghihimo ako hin angay niya nga kaupod-upod nga mabulig ha iya." 19Sanglit kinmuha hiya hin tuna ngan iya ginhimo an ngatanan nga kamanampan, ngan an ngatanan ftga katamsihan, ngan gindara ini han Dyos basi pagngaranan niya ngatanan; sanglit amo ini an pagkamay-ada nira mga ngaran. 20Sanglit ginngaranan han tawo an ngatanan nga katamsihan, ngan an ngatanan nga kamanampan; kundi waray gud usa ha ira nga angay nga kaupod-upod hin pagbulig ha iya. 21 Niyan dida han pagkaturog han tawo ginpahimuok hiya han Ginoo nga Dyos, ngan samtang hinmumuo- kan hiya, kinuha han Dyos in usa han mga gusok han tawo ngan ginputos ini hin unod. 22Ginhimo niya in usa nga babaye tikang han gusok nga ginkuha niya tikang han lalake, ngan gindara niya an babaye ngadto han lalake. 23Niyan nagsiring an lalake, han tawo ngadto "Iini na gud man in usa nga sugad ha akon kapareho - Tul-an nga tikang han akon tul-an, ngan unod nga tikang han akon unod. Tatawgon hiya nga 'Babaye' kay kinuha hiya tikang han lalake."* 24Sanglit amo ini an hinungdan nga an lalake kinahanglan bumaya han amay ug iroy niya ngan makigtampo han iya asawa, ngan hira nga duha uusa na la. 25Mga hubo-lubas nga duha an lalake ngan an babaye, kundi waray hira pagkaawod. h Ginoo: Kon ha Hebreo may-ada Yaweh nga ginhubad hadto nga Jehovah, ini nga hubad nagamit han Ginoo nga puro dagko nga mga litra, ha pagsunod han Ininglis nga hubad. ' nahatag... han maraot; o hibaro han ngatanan nga butang. J Cus (han Mesopotamia), o Sudan. * BABAYE... LALAKE: Parupareho an mga tingog ha Hebreohanon hini nga mga ngaran.
GENESIS 3 Waray Magsugot an Tawo 3Niyan an halas amo gud an labi ka listo han ngatanan nga mananap nga ginhimo han Ginoo nga Dyos. Ginpakianhan han halas an babaye, "Tinuod ba nga gindid-an kamo han Dyos hin pagkaon hin bunga tikang hin bisan ano nga kahoy dinhe han tanaman?" ako ngan tinmago ako ha imo, kay hubo ako." n "Hin-o an nagsumat ha imo nga hubo ka?" nagpakiana an Dyos. "Kinmaon ka ba han bunga nga igindiri ko ha imo?" 12Binmaton an lalake, "Gintagan ako han babaye nga imo iginbutang dinhe nga kaupod nakon, ngan kinmaon ako." 2Binmaton an babaye, "Makaka- kaon kami han bunga hin bisan ano nga kahoy dinhe han tanaman, 3labot han kahoy nga aada ha butnga han tanaman. Gindid-an kami han Dyos hin pagkaon han bunga hito nga kahoy, o bisan pagkamkam hito; kon amon ini pagbuhaton, mapatay kami." 4Binmaton an halas, "Buwa ito; diri kamo mapatay. 5Ginsiring ito han Dyos kay maaram hiya nga kon kumaon kamo han bunga, masusugad kamo han Dyos,' ngan makakasabot kamo han maupay ngan han maraot."™ han kamatahom han kahoy ngan han kamarasa kaonon han bunga hini, ngan nakahunahuna hiya nga maupay gud an may-ada kinaadman. Sanglit kinmuha hiya hin pira ka bug-os nga bunga ngan kinmaon hiya. Niyan gintagan niya an iya bana ngan 7Han kinmaon liwat hiya hini. pakakaon gudla nira hini, nahibaro hira ngan nakasabot nga mga hubo hira; sanglit naghimo hira hin tapis hin mga dahon hin igos basi katabonan an ira lawas. 8 Hito 6Kinmita an babaye ngahaw kulopay hinbatian nira an Ginoo nga Dyos nga naglalakat dida han tanaman, ngan tinmago hira ha iya dida han kakahoyan. 9Kundi gintawag han Ginoo nga Dyos an lalake, "Hain ka?" nga 10Binmaton hiya, "Hinbatian ko ikaw dinhe han tanaman; nahadlok 13Ginpakianhan han Ginoo nga Dyos an babaye, "Kay ano nga ginbuhat mo ini?" Binmaton hiya, "Ginlimbongan ako han halas hin pagkaon hini." Naghukom an Dyos 14Niyan ginsiring han Ginoo nga Dyos an halas, "Tungod hini pagsisirotan ko ikaw; han ngatanan nga kamanampan ikaw la mag-aantos hini nga gaba: tikang yana ha imo tiyan magdadanas ka ngan tapotapo an imo kakaonon samtang buhi ka pa. 15 Hihimoon ko nga magkaaway kamo - hi ikaw ngan han babaye; dayuday magkaaway an iya ngan an imo mga tulin. An iya mga tulin amo an madugmok han imo ulo, ngan pagtutukbon man nimo an iya tikod." 16Ngan nagsiring hiya ngadto han babaye, "Dudugangan ko an imo kakurian dida ha imo pagburod ngan an imo kasakitan dida ha imo pag- anak. Bisan pa ngani hini, mahigugma ka la gihapon han imo bana, ngan hiya magpapangulo ha imo." 17Ngan nagsiring hiya ngadto han lalake, "Namati ka han imo asawa ngan kinmaon ka han bunga nga igindiri ko ha imo. Tungod han imo ginbuhat, higagabaan an tuna. Magkakabudlay ka hin duro ha bug- os mo nga kinabuhi hin pagpabunga hini hin igo nga pagkaon para ha imo. 18Maturok ha tuna in katungkan ngan kasapinitan, ngan an imo kakaonon amo an mga tanom ha kapatagan. 19Igbabalhas ka gud ngan gugul-a ka 7 Dyos; o kadiyosan. m mahibabaro...han maraot; o mahibabaro kamo han ngatanan nga butang.
GENESIS 3, 4 hiii tinuod hin pagpabunga han tuna hin pagkaon ngada han pagbalik mo ngadto han tuna nga ginhimo ha imo. Ginhimo ka tikang hin tuna, ngan mabalik ka liwat hin ka tuna." 20Ginngaranan ni Adan" an iya asawa nga Eva<> kay amo hiya an iroy han ngatanan nga mga tawo. 21 Ngan naghimo an Ginoo nga Dyos hin mga panapton nga anit hin mananap para kan Adan ngan han iya asawa, ngan iya ginbadoan hira. Ginpaiwas Tikang han Tanaman hira Adan ug Eva 22Niyan nagsiring an Ginoo nga Dyos, "Yana nahimo na an tawo nga sugad ha aton ngan nasabot na han maupay maraot./7 Kinahanglan diri hiya pagtugotan hin pagkaon hin bunga tikang han kahoy nga nahatag hin kinabuhi, ngan mabuhi hin kadayonan." ^Sanglit ginpaiwas hiya han Ginoo nga Dyos tikang han Tanaman han Eden ngan ginpapag-uma hiya han tuna nga ginhimo ha iya. 24Niyan ginbutangan niya didto han sinirangan nga dapit han tanaman hin buhi nga mga binuhat,? ngan hin usa nga nag-iidlap nga espada nga waray hunong hin pagbinirik. Ginbuhat ini basi waray makahirani nga bisan hin-o han kahoy nga nahatag hin kinabuhi. ngan han Copyright 1984 by PHILIPPINE BIBLE SOCIETY 890 United Nations Avenue Manila, Philippines BARAAN NGA BIBLIA AN MAUPAY NGA SUMAT (May-ada Deuterocanon) Samarenyo Bible SPV 53PDC PBS 84.7M-1 J-84366 Printed in the Philipines Bag-o nga Ginsaaran: c Philippine Bible Society 1978 Biblia: c Philippine Bible Society 1984 MgaMapa: c United Bible Societies 1976, 1982