G I Y A N G A L I B R O PAGTUTDO
G I Y A N G A L I B R O PAGTUTDO Ginpublisar han An Simbahan ni Jesucristo han mga Baraan ha Urhi nga mga Adlaw Siyudad han Salt Lake, Utah
© 1997 han An Simbahan ni Jesucristo han mga Baraan ha Urhi nga mga Adlaw An ngatanan nga katungod ginreserba Gin-imprinta ha Estados Unidos han Amerika Katugutan ha Inglis: 10/94 Katugutan ha paghubad: 10/94 Paghubad han Teaching Guidebook Waray-waray
Mga Sulod Pahiuna Pagtutdo Sugad han kan Jesus Pagtutdo Andama an Imo Kalugaringon ha Pagkaespirituhanon Ig-organisar an Imo Leksyon Gamit hin Magkalain-lain nga Pamaagi hin Pagtutdo Mga Kinaiya han Grupo Subay han Edad Posible nga mga Problema ngan mga Medyos Mga Balos han Pagtutdo Plano han Panguna nga Kurso Pagpauswag han Magturutdo iv 1 3 6 10 17 19 23 25 iii
Pahiuna Ini nga giya nga libro gintuyo para han ngatanan nga mga magturutdo dida ha Simbahan. Magagamit ini han tag-usa nga mga magturutdo o komo basihan para han Plano han Panguna nga Kurso Pagpauswag han Magturutdo [Teacher Development Basic Course]. Magagamit gihapon ini han mga kag-anak pagtutdo ha balay. Waray malabaw nga tawag [calling] labaw han higayon pagtutdo han ebanghelyo ni Jesucristo. Kon nagpapaangbit kita han ebanghelyo ha iba, ginbubuligan naton hira pag- andam pagbalik ngadto han aton Amay ha Langit. An Ginoo nagsiring, Ginhahatag ko ha iyo in kasugoanan nga maggiturotutdo kamo han doktrina han ginhadian. Pagtutdo nga maduroto ngan an akon grasya mahakakada ha imo (kitaa ha D&C 88:77-78). Hiya nagsiring liwat, "Kon ikaw makombertir, pakusga an imo kabugtoan" (Lukas 22:32). Ini nga giya nga libro naghihimangraw han ehemplo han iv agaron nga magturutdo, hi Jesucristo, ngan nagpapahayag hin mga paagi nga diin an mga magturutdo makaandam han ira mga kalugaringon nga pagkaespirituhanon para han ira mga responsibilidad. Iginsasaysay hini kon paonan-o pag-organisar hin leksyon ngan nagpapahayag hin magkalain-lain nga pamaagi hin pagtutdo nga makakabulig han mga magturutdo paghimo han mga leksyon nga makaruruyag ngan epektibo. Ini nga libro nagsasaysay hin pira nga mga kinaiya han kabataan, batan-on, ngan mga edaran nga an mga magturutdo kinahanglan mahibaro. Naghihimangraw ini hin mga problema nga pwede igkasurapo han mga magturutdo ha ira mga klase ngan posible nga mga kasolbaran. Ini nagrerepaso gihapon han iba nga mga premyo han epektibo nga pagtutdo ngan paghibaro. An giya nga libro nagtatapos pinaagi hin plano han Panguna nga Kurso Pagpauswag han Magturutdo.
Pagtutdo Sugad han kan Jesus Pagtutdo Kon ikaw bag-o nga magturutdo, mahihimo nga hitungdan mo an hiunong hini nga responsibilidad. Panumdum nga an Ginoo andam pagbulig ha imo. Nagsaad hiya nga kon mapainobsanon kita ngan may pagtuo, hihimuon niya an mga magluya nga butang nga magin makusog ha aton (kitaa ha Ether 12:27). Samtang nga may pagtuo ka han Ginoo ngan magin suok ha iya, iya ka pakukusgon ha imo paningkamot pagtutdo. magbebendisyon han mga kinabuhi hadton imo gintututdo-an. Hi Jesucristo an hag-id nga magturutdo. Paningkamot pagsunod han iya pananglitan samtang ikaw nagtututdo. Kon may ada ka pagruha-duha kon paonan-o ka magpapadayon, pamurubuot, "Ano daw an kan Jesus bubuhaton?" Iginlista ha ubos an iba nga mga paagi nga makakapaningkamot ka pagsunod han kan Jesus ehemplo. Panumdum gihapon nga ha bug-os mo nga kinabuhi napauswag mo an damo nga mga kahag-id ngan mga abilidad nga makakabulig ha iba. An imo mga talento nga espesyal Higugmaa Adton Imo Gintututdoan Durante han iya kinabuhi ha tuna, hi Cristo nagpakita hin dako nga gugma ngan pag-intiende han ngatanan nga katawhan. Iya ginpahinungdan an 1
P a g t u t d o S u g a d h a n k a n J e s u s P a g t u t d o kada tawo. Iya gintutdoan an kablas, an bahandianon, an makasasala, ngan an diri bantugan. Nagtutdo hiya ha aton paghigugma han kada usa ngan pagbulig han kada usa. Nagsiring hiya, "an bag-o nga kasugoanan ihahatag ko ngadto ha iyo, nga maghinigugmaay kamo; sugad han akon paghigugma ha iyo, nga maghinigugmaay gihap kamo" (Juan 13:34; kitaa gihapon ha bersikulo 35). Magin Ehemplo An kan Jesus kinabuhi in hingpit nga ehemplo kon paonan-o kita mag- uukoy. Nagsiring hiya, "Kadi, sunod ha akon" (Lukas 18:22), ngan iginpakita niya ha aton an paagi. Diri kita mga hingpit, kondi kinahanglan talinguhaon naton pag-ukoy han mga prinsipyo nga aton gintututdo. Kasagaran nagtututdo kita pinaagi han aton mga gios kontra han aton mga pulong. Gihapon, kon nag- uukoy kita hin matadong, an aton kalugaringon nga pagpamatuod han mga kamatuoran han ebanghelyo nadudugangan, ngan nagigin kaangayan kita pagkarawat han pakig-upod han Espiritu Santo. Pagtutdo han Mahinungdanon nga mga Kamatuoran Han Ebanghelyo Hi Cristo nagtutdo han mahinungdanon nga mga kamatuoran han ebanghelyo. Ginpokus niya labi na dida han syahan nga mga prinsipyo han ebanghelyo - pagtuo, pagbasul, 2 pagbunyag, ngan pagkarawat han Espiritu Santo. Hiya nagtutdo ha aton paghigugma ngan pagserbisyo han iba. Kinahanglan ipokus liwat naton ha panguna nga mga kamatuoran han ebanghelyo kon magtutdo kita. Hi Cristo nagtutdo han mga kamatuoran han ebanghelyo hin yano. Ginamit niya in malinaw, yano nga pinulongan ngan mga estorya ngan mga ehemplo ha kinaadlaw nga kinabuhi. An iya mga leksyon nag- uupod hin damo nga mga komon nga mga eksperyensya nga maiintiendehan han mga tawo. Nagyakan hiya hin pagbiling han nawawara nga karnero, pagbiling hin kwarta nga sensilyo, ngan an pagbalik han tampalasan nga anak (kitaa ha Lukas 15). Gumamit hiya han baraan nga mga kasuratan hin kasagaran han iya pagtutdo. An baraan nga mga kasuratan nagtututdo hin malinaw han mga prinsipyo han ebanghelyo. Hinumdumi an Panuyo han Imo Pagtututdo An Magtaralwas naruruyag nga an ngatanan nga katawhan magsunod han iya mga tutdo ngan bumalik ha iya. An panuyo han imo pagtutdo amo an pagbulig han mga katawhan pagpauswag han ira mga pagpamatuod kan Jesucristo ngan pag-ukoy han iya ebanghelyo agud makakakarawat hira han mga bendisyon han waray katapusan nga kinabuhi.
Andama An Imo Kalugaringon Ha Pagkaespirituhanon Samtang nga gin-aandam mo an imo kalugaringon ha pagkaespirituhanon, an Espiritu han Ginoo makakagiya ngan makakabulig ha imo han imo pagtutdo. Ini nga Espiritu in kinahanglanon agud makagtutdo han mga prinsipyo ngan mga kamatuoran han ebanghelyo. An Ginoo nagsiring, An Espiritu ihahatag ha iyo pinaagi hin pag-ampo han pagtuo; ngan kon diri mo makarawat an Espiritu diri ka magtutdo (kitaa ha D&C 42:14). Kon an leksyon itutdo nga may paggiya han Espiritu, "an Espiritu Santo in nagdadara hito ngadto han mga kaburut-on [kasingkasing] han anak han katawhan" (2 Nephi 33:1). An masunod nga mga suhestiyon makakabulig ha imo pag-andam hin pagtutdo upod an paggiya han Espiritu. Kinahanglan Ka Iglain Kon tawagon ka pagtutdo, iglalain ka ngan tatagan hin espesyal nga bendisyon han mga mangulo han pagkasaserdote pagbulig ha imo dinhi hini nga mahinungdanon nga buruhaton. Mabebendisyonan ka pagkarawat hin inspirasyon tikang han Ginoo pagtuman han imo tawag. Bilnga ini nga inspirasyon, ngan makakarawat mo an bulig nga imo ginkikinahanglan. Pag-ampo hin Sukot Pag-ampo hin sukot ngan aro ha Ginoo nga magbendisyon hiya ha imo 3
A n d a m a A n I m o K a l u g a r i n g o n H a P a g k a e s p i r i t u h a n o n han iya Espiritu samtang nag-aandam ka, nag-aaram, ngan nagtututdo. Usahay, pwede ka magdesisyon pagpuasa para hin espesyal nga paggiya. Pag-ampo para han mga kinahanglan han kada usa nga mga kaapi han klase. An Ginoo nahigugma ha ira, ngan bangin niya karuyag bumulig ha ira pinaagi ha imo. Pagtuon pagkilala ngan pagsunod han mga dikta han Espiritu Santo. Pag-aaram han Baraan nga mga Kasuratan Mainampuon nga mag-aram han baraan nga mga kasuratan. Ha pagbuhat mo hini, mahihibaro ka hiunong han Magtaralwas ngan matubo ka ha kaaram han kamatuoran. An Espiritu han Ginoo mabulig ha imo pagsantop han baraan nga mga kasuratan ngan siguraduha kon paonan-o an paggamit ha ira yana nga adlaw. Pinaagi hin dugang nga pag-ampo ngan pagpuasa ha imo pag-aram han baraan nga kasuratan, mapapakusog ngan gigiyahan ka han Espiritu ha imo pagtutdo. Pag-ukoy ha Ebanghelyo Pag-ukoy ha mga tutdo han ebanghelyo ha maupay nga imo mahihimo. Ha imo pagbuhat, makakarawat mo an kusog ngan pag- intiende. An mga kaapi han klase maabat han kasinsero han imo pagpamatuod samtang hira nakita han ehemplo han imo kinabuhi. Mga Bendisyon han Pagkaespirituhanon nga Pag-andam An mga bendisyon nga naabot tikang han pagkaespirituhanon nga pag- andam klaro ha Libro ni Mormon han estorya han mga anak ni Mosiah (kitaa ha Alma 17). Tungod han ira paghigugma para han iba, ini nga magkarit nga mga magturutdo naghatag han damo nga mga tuig pagtutdo han ebanghelyo ngadto han mga Lamanite. Ha pag-andam para han ira mga responsibilidad, hira "maduruto nga nagbiling [nagsusi] han mga baraan nga kasuratan, basi hira mahibaro han pulong han Ginoo" (17:2). Nagpuasa liwat hira ngan nag- ampo hin duro. An resulta, nagkaada hira han espiritu han padayag, ngan "nagtutdo hira ha gahum ngan awtoridad han Diyos" (17:3). Samtang hira nagbibiyahe ngadto ha tuna han mga Lamanite, "nagpuasa hira hin duro ngan nag-ampo hin duro nga an Ginoo maghatag unta ha ira hin bahin han iya Espiritu pag- upod ha ira, ngan pagsugot kaupod ha ira, para hira magin instrumento ha mga kamot han Diyos" (17:9). Han pagbublag nira pagtikang han ira pagtutdo, hi Ammon, an ira nangungulo, naghatag ha kada usa ha ira hin bendisyon para mabuligan hira han ira buruhaton (kitaa ha 17:18). Kada usa ha ira may magkalain-lain nga gin-agian ha mga Lamanite, kondi kada usa ha ira nagbiling han paggiya han Espiritu 4
A n d a m a A n I m o K a l u g a r i n g o n H a P a g k a e s p i r i t u h a n o n han Ginoo ha ira pagtutdo. Hira in ungod nga nagin mga instrumento dida han kamot han Diyos ha pagbulig pagdara han yinukot-yukot nga mga Lamanite ha paghibaro han kamatuoran. Kinahanglan liwat kita maniguro nga magkaada han Espiritu han Ginoo dida ha aton samtang nagtututdo kita. Usa nga magturutdo in nagkamay-ada kakuri hin tiyempo pag-abat han Espiritu han Ginoo samtang nag-andam hiya han iya leksyon. Inabat niya nga may ada maraut. Usa ka gab-i nag-ampo hiya ngan nangaro ha Langitnon nga Amay hin iya bulig. Durante han pag-ampo, nahinumdum hiya hin usa nga amyaw nga duro gud nga waray kaluoy ha iya. An magturutdo nakasantop nga may-ada hiya ha iya kasingkasing pag-abat hin kasina han iya amyaw. Samtang hiya nag-iinu- ino, nakasantop hiya nga diri hiya magkakaada hin bug-os nga impluwensya han kanan Ginoo Espiritu upod niya samtang ini nga waray kaluoy nga pag-abat mapabilin ha iya kasing-kasing. Mapainubsanon nga nangaro hiya ha Ginoo nga pasayloon hiya. Ha sunod nga adlaw ginbisita niya an iya amyaw. Nag-aro hiya hin pamaribad han iya inabat ha iya kasing-kasing. Ha igo nga panahon, hiya ngan an iya amyaw nagkaada hin mauruupay nga mga pag-abat ha kada usa, ngan an magturutdo nagtikang pag-abat han Espiritu ha Ginoo nga may mas dugang nga gahum ha iya kinabuhi. 5
Ig-organisar An Imo Leksyon Importante para ha imo nga magmatngon pag-organisar han mga leksyon nga imo gintututdo para ka makapresentar han mga prinsipyo han ebanghelyo ha pinakaepektibo. An masunod nga mga suhestiyon makakabulig ha imo pag-andam. Usa nga kanan magturutdo manyuwal nga ginpublisar han Simbahan para han imo klase Mga kopya han baraan nga mga kasuratan para han mga kaapi han imo klase Kilal-a an mga Surok An Simbahan may pagmatngon nga nag-andam hin aprobado nga mga garamiton nga kurikulom nga ginbasi ha baraan nga mga kasuratan ngan mga tutdo han mga propeta ha urhi nga mga adlaw. Pakianhi an imo mangulo han simbahan kon an masunod nga mga surok aada para mo magamit: Mga magasin han Simbahan nga may mga tutdo han mga propeta ha urhi nga mga adlaw An Topical Guide ngan Bible Dictionary ha edisyon han Biblia han mga Baraan ha Urhi nga mga Adlaw. Usa ka set hin mga retrato nga an tawag an Gospel Art Picture Kit, nga kinahanglan aada ha iyo katirokan nga balay. 6
Kitaa an mga butang nga aada agud ka makagplano kon paonan-o mo ini magagamit ha imo mga leksyon. Diri mo kinahanglan an mga maghusay hin duro nga mga garamiton para magin epektibo nga magturutdo. Hi Cristo nagtutdo hin damo nga mga leksyon ha mapainubsanon la nga kalibungan. An pinakaimportante nga impluwensya ha imo pagtutdo amo an Espiritu han Ginoo. Tikangi Pag-andam hin Temprano Han una mo pagkarawat han manyuwal hin pagtutdo, paggahin hin oras pagkita pinaagi hito. Pag- aram ngan paghingaday hin sukot han mga pahiuna nga mga paypay, nga naghahatag hin mga suhestiyon para han magturutdo. Basaha an mga sulod han paypay, ngan kitaa an mga leksyon. Makakabulig ini ha imo panigurado kon paonan-o an imo manyuwal gin-organisar ngan paonan-o an mga leksyon nagkasurusurumpay. Andama hin temprano an imo mga leksyon. Urog nga mga magturutdo nakakasabot nga nakakabulig ini pagtuon han ira mga leksyon mga pira ka semana san-o hira magtutdo hini. Natugot ini hin takna paghuna- huna ngan pag-ampo mahitungod han mga hingangadayan nga leksyon ngan kasadangan nga pag-andam. Pag-andam Pagtutdo han Panguna nga Ideya Kada leksyon ha imo manyuwal hin pagtutdo may-ada panguna nga ideya o panuyo. Bilnga an panguna nga ideya ha katinikangan han leksyon. An mga magpahayag ngan himangrawon dida han leksyon kinahanglan pukos dida hini nga mga ideya. Pakianhi an imo kalugaringon, "Paonan-o ini nga mga ideya o panuyo mabulig han mga kaapi han klase pagsantop hin maupay ngan pagsunod han ebanghelyo?" Pangaro ha Ginoo nga buligan ka pagsantop han pinakaimportante nga mensahe tikang hini nga leksyon para han imo mga kaapi han klase. Pananglitan, kon an hingangadayan an pagpuasa, mapipili mo pagpukos han imo leksyon han mga bendisyon han pagpuasa o an kamahinungdanon han pagpuasa para hin tuha nga panuyo ha kada Domingo hin puasa. Pag-aram han Nagsusuporta nga mga Ideya Kada leksyon ha imo manyuwal naglalakip hin mga nagsusuporta nga mga ideya nga makakabulig ha imo pagpahayag han panguna nga ideya. Iginpapakita ini hira hin sukot ha dagko nga letra. An baraan nga mga kasuratan, mga estorya, ngan iba pa 7
I g - o r g a n i s a r A n I m o L e k s y o n nga impormasyon nalalakip ha kada nagsusuporta nga ideya. Pag-aram han mga nagsusuporta nga ideya, ngan mainampuon nga pamalandonga an pinakamaupay nga mga paagi pagpahayag han materyal ha mga kaapi han imo klase. Pagmatngon pag-aram han baraan nga mga kasuratan nga ginhimangraw dida hini nga mga leksyon ngan bisan ano nga baraan nga mga kasuratan nga makakabulig ha imo pagtutdo han prinsipyo han ebanghelyo. Pag-andam pagbulig han mga kaapi han klase pagsantop kon paonan-o an baraan nga mga kasuratan maaplikar ha ira mga kinabuhi. An propeta ha Libro ni Mormon nga hi Nephi nagsiring nga iginpareho ko an ngatanan nga baraan nga mga kasuratan ha aton, nga mahimo unta ini para han aton kaupayan ngan hibabroanan (kitaa ha 1 Nephi 19:23). Kon kinahanglan mo in materyal nga waray dida han manyuwal o ha baraan nga mga kasuratan, igdabi paggamit hin mga estorya tikang ha mga barasahon ha simbahan, labi na an mga iginsusumat ha katitirok han kabug-osan. Pagdabi gihapon paggamit hin mga estorya ngan mga pananglitan tikang han imo kalugaringon nga kinabuhi ngan mga kinabuhi han imo mga kaapi han klase. Pananglitan, usa nga batan-on binmaya pagsigarilyo kahuman han klase han kasaserdote 8 hiunong han Pulong han Kinaadman diin an magturutdo nagsumat han kanan iya bugto nga lalaki gin-agian nga malampusan ini nga hin-araan. Ini nga pananglitan nagpapakita nga an nagsisigarilyo makakabalhin han iya mga kinaiya. Ha pakabati hini nga estorya nakabulig han kaapi han klase pagsayod nga makakapabalhin hiya han iya kalugaringon nga kinabuhi. Kon diri ka sigurado kon magamit hin makakadugang han aada na ha manyuwal, an baraan nga mga kasuratan, o mga magasin han simbahan, pakiana han imo mga nangungulo han Simbahan ngan tapod han paggiya han Espiritu. Para hin impormasyon mahitungod han mga paagi han pagtutdo nga makabulig ha imo pagpresentar han leksyon, kitaa ha paypay 8-12 hini nga giya. Pagplano hin Pagpahalipot ngan Pangayat Ha pagtapos dida han leksyon, repasoha ngan igpahalipot kon ano an igintutdo. Ini nga pagpahalipot amo in pagpahinumdum han mga kaapi han klase han prinsipyo han ebanghelyo nga iginpahayag dida ha klase. Igsuhestiyon an praktikal nga mga paagi para nira gamiton an prinsipyo han ebanghelyo, ngan pasagdi hira pagsuhestiyon hin mga paagi. Ayata hira pagprobar hin usa hini nga mga ideya dida han masunod nga semana. Ha urhi nga
mga leksyon, bangin karuyag mo magpakiana ha ira kon ano an ira hinbaroan tikang han ira mga panlimbasog. Usa nga magturutdo nag-ayat han mga batan-on ha iya klase pagbuhat hin diri tatag-iyahon nga kiwa hin serbisyo kada adlaw ha usa ka semana. Ha pagtikang han sunod nga oras ha klase, an magturutdo I g - o r g a n i s a r A n I m o L e k s y o n nagpakiana hin halipot nga sumat. Damo nga mga kaapi han klase an desidido pagpaangbit han ira mga gin-agian ngan kalipay nga ira gin- abat tikang han pagtumana nira hini nga leksyon. An baton nga positibo hini nga mga kaapi han klase nakag- aghat han iba paghatag hin labaw pa nga serbisyo ha ira mga kalugaringon. 9
Gamit hin Magkalain-lain nga Pamaagi hin Pagtutdo Damo nga mga butang nga mahihimo mo ha-paghimo han imo mga leksyon nga makaruruyag ngan pagbulig han mga kaapi han klase paghibaro hin mga kamatuoran han ebanghelyo. Masunod an pipira nga mga suhestiyon. han imo espesyal nga bulig kon may- ada hira mga problema o kon diri hira natambong. Hinumdumi an kanan Magtaralwas parabula (estorya nga may karuyag sidngon) han usa nga nawawara nga karnero (kitaa ha Lukas 15:3-6). Kilal-a an mga Kaapi han Klase An pagigin magturutdo han ebanghelyo karuyag sidngon labaw pa hin nagpapahayag hin leksyon kada semana. An karuyag sidngon gihapon hito amo an pagtimangno hiunong han mga kaapi han imo klase. Panlimbasog pagkilala ngan pagbulig han kada tawo dida ha imo klase. Pwede hira magkinahanglan Usa nga magturutdo hin usa nga bata nga diri natambong hin klase hin duro ka sukot nakasabot nga kada takna nga ginkahahampang niya an kanan bata pamilya durante han semana, aadto hiya ha simbahan ha sunod nga Domingo. Naningkamot hiya pakighimangraw han mga kag- anak hin sukot ngan pagsumat han iya paghigugma para han ira anak. 10
Iya ngani ginkuha an bata ha eskwelahan han an mga kag-anak nakadto ha trabaho agud diri niya masipyat an aktibidades han klase. Ungod gud hi Cristo naghigugma ngan nagsirbe han iba. Sunda an iya susbaranan pag-abot ngadto han mga kaapi han imo klase. Buligi an kada usa pag-abat han kanan Magtaralwas gugma pinaagi han imo pagserbisyo ngan panginlabot. An Ginoo magbebendisyon ha imo ha iya trabaho. Tuguti nga An mga Kaapi han Klase Magpartisipar Mahinungdanon an paghatag ha ngatanan nga mga kaapi han klase hin higayon pagpartisipar ha imo mga leksyon. Damo in mga paagi pagbuhat hini. Pwede mo ipabasa hin usa an pamulong o baraan nga kasuratan o pagsumat hin usa nga estorya. Mahihimo mo in usa o durodamo pa nga mga kaapi han klase pagkanta o pagtukar hin usa nga instrumento. Mainampuon nga pumili hin usa nga kaapi nga maghatag hin pagpamatuod o magpaangbit hin kalugaringon nga gin-agian nga nahisusumpay han leksyon. Ha pagplano mo han leksyon, pamiling hin mga paagi diin an mga kaapi han klase pwede makapartisipar. Pakianhi an mga kaapi han klase nga diri pa maabot an oras agud makapraktis hira ngan makaabat hin kalipay pagpartisipar. Kon imo tugutan an mga kaapi han klase pagpartisipar han leksyon, kaurugan hira dugang nga nahihibaro mahitungod han prinsipyo han ebanghelyo ngan nakakaabat hin labaw nga kakusog han impluwensya han kanan Ginoo Espiritu. An importanti nga ideya han kanan magturutdo leksyon amo an kamahinungdanon han pagtutdo han kabataan hin pagtrabaho. Naghangyo hiya hin usa nga kaapi han iya klase, usa nga trabahante nga tawo nga damo in mga kalidad sugad kan Cristo, pagpaangbit han iya gin-agian ha paghibaro pagtrabaho. Pagkasunod nga semana, an tawo nagsumat ha klase hiunong han iya kabatan-on. Usa hiya nga bahin hin dako nga pamilya. Kada kaapi han pamilya may mga responsibilidad, ngan kada usa naabat hin kakinahanglan ngan paghigugmaa. Mahinay nga nagsumat hiya han iya mga kag-anak ngan han ira susbaranan hin kamadurato. Nagpamatuod hiya nga an paghibaro han balor han pagtrabaho nagpakusog ha iya ngan nakabulig ha iya pagpasalamat han iya mga bendisyon. Ini nga kanan tawo estorya naghatag ha damo nga mga kaapi ha klase han hingyap pagdugang hin kaepektibo ha pagtutdo hini nga prinsipyo ha ira kalugaringon mga anak. 11
G a m i t h i n M a g k a l a i n - l a i n n g a P a m a a g i h i n P a g t u t d o Gamit hin mga Estorya ngan mga Ehemplo An mga estorya ngan mga susbaranan, labi na adton natikang ha baraan nga mga kasuratan makakabulig han mga kaapi ha klase magpabilin nga interesado dida ha pagkamaruruyagon han leksyon. An estorya o ehemplo nga iginsumat ha pagtikang han leksyon makakapaipa hin pagkaruyag han klase. An mga estorya ngan mga ehemplo makakabulig gihapon han mga kaapi han klase pagsantop kon paonan-o paggamit han prinsipyo han ebanghelyo ha ira kalugaringon nga mga kinabuhi. Makakabiling kamo hin mga magpakaruruyag nga mga estorya ha iyo kanan magturutdo manyuwal ngan dida ha baraan nga mga kasuratan. San-o han imo leksyon, pagtun-i an kada estorya nga imo ginplanohan paggamit. Pagpahiara pagsumat hini paggamit hin imo kalugaringon nga mga pulong. An imo klase pwede nga mamamati hin maupay kon an estorya ginsumat ha imo kalugaringon nga mga pulong, diri ginbabasa. An burobata nga kabataan mahihimo nga maayon pag- arte han estorya. An mga kabataan makakagladawan ha ira mga huna-huna han tawo nga ginkawatan ngan an mga tawo nga waray lumingi ngan nagpahirayo. Naamdok hira han kamaluluy-on ngan dignidad han Samaritano nga nagtimangno han tawo nga samaran. An mga kabataan naglantaw hini nga mga estorya. An magturutdo nahibaro paggamit han iya tingog ngan yayaknon para mamati an iya klase. An mga kaapi han klase dugang nga kinmilala ngan naruyag han baraan nga mga kasuratan. Usa pa nga magturutdo ginmamit hin gintawag niya nga "diri human" nga estorya para an kabataan maghuna- huna ngan umapi. Sukot hiya maghunahuna hin estorya nga naghihidabi han pundasyon nga ideya han leksyon. Ginsumat ini niya nga estorya ha harapit na mahuman an iya leksyon ngan gin-imbita an mga kaapi han klase pagsuhestiyon hin mga mahihimo nga mga katapusan. Interesado hiya kaupay han mga ideya han mga kaapi han klase. Nakapanginano hiya nga ini nga paagi nakaaghat pagpahayag han ira mga panhuna-huna ngan mga balatian. Usa nga magturutdo hin usa nga klase hin kabataan pirmi nagtitikang han iya leksyon hin estorya tikang ha baraan nga mga kasuratan. Kon an iya leksyon in makada han kamaluluy-on, nag-estorya hiya hiunong han buotan nga Samaritano. Gamit hin mga Retrato ngan mga Butang An Magtaralwas sukot gumamit hin yano nga mga butang samtang nagtutdo hiya. Gintatanding niya an mga prinsipyo han ebanghelyo ha trigo, baras, mga bato, ngan iba nga 12
G a m i t h i n M a g k a l a i n - l a i n n g a P a m a a g i h i n P a g t u t d o alid-agid nga mga butang pagbulig han mga tawo pagsantop kon ano an iya igintututdo. Pananglitan, iya igintanding an pagtuo hin usa nga gutiay nga liso hin mustasa (kitaa ha Mateo 17:20). Bisan kon ini nga liso gutiay, makakatubo ini ngadto hin hataas hin duro nga tanum. An pagtuo makakatubo gihapon hin makusog tikang ha gudti hin duro nga mga tinikangan. An paggamit hini nga ladawan nakakabulig ha aton pagsantop han pagtuo. layon. Nag-andam hiya hin gutiay nga butok hin uhay hin trigo nga ginsalaktan hin mga banwa. Iya ini ginpakita nga butok ha bug-os han iya leksyon. An usa pa nga magturutdo nag-aghat han mga kaapi han klase paghuna- huna hin butang nga maitatanding ha pagbasul. Usa nga kaapi han klase nagsuhestiyon nga an pagbasul sugad hin sabon. Kon gamiton hin kaangayan, makakalimpyo ha aton tikang han aton mga sala. Paniplat palibot ha imo. Ano nga ordinaryo nga mga butang nga magagamit mo pagbulig han mga kaapi han klase pagsantop hin mauroupay han mga prinsipyo han ebanghelyo? Pwede ka gumamit hin mga yano nga drowing ngan mga retrato pagpakita hin mga prinsipyo han ebanghelyo. Igpakita an retrato tikang han Gospel Art Picture Kit samtang nagsusumat ka ha usa nga estorya hin baraan nga kasuratan. Pagdrowing hin yano nga mga retrato ha pisara o ha usa nga papel para mahimo an estorya nga dugang kamakaruruyag. Usa nga magturutdo naghahatag hin leksyon nga ginkuha han kan Jesus parabola han trigo ngan han banwa. An mga kaapi han klase naukoy ha usa nga umhanan, salit an magturutdo nahibaro nga makakasantop hira nga an gudti pa nga tanom nga trigo madadaut pinaagi hin panguha han mga banwa Gamit hin Musika An musika an gimauupayi nga paagi pagdapit han Espiritu han Ginoo ngada ha iyo klase. Pinaagi hin musika, an aton abilidad pagpahayag hin haglarum nga mga pagbati nahiluag labaw han pulong nga ginyayakan. An musika nakakaliaw ngan nakakapukaw ha aton. Han an Propeta nga hi Joseph Smith nahasulod ha prisohan han Carthage ha buwa nga mga kiha san-o han pagpataya ha iya, ginpakanta niya hi John Taylor han "A Poor Wayfaring Man of Grief." Ini nga mahusay nga karantahon nagpapapahinumdum ha aton nga an Ginoo nagbebendisyon hadton nagsisirbe ha iya ngan nagsisirbe han ira igkasitawo. An mga kaapi han imo klase pwede malipay pagpinamati hin musika o pagkinanta hin mga karantahon ngan mga himno. An mga himno han Simbahan nagtututdo hin damo nga 13
G a m i t h i n M a g k a l a i n - l a i n n g a P a m a a g i h i n P a g t u t d o mga prinsipyo han ebanghelyo ngan magagamit haros ha bisan ano nga leksyon. An Ginoo nagsiring, kay an akon kalag nalilipay hin kanta han kasing-kasing; oo, an kanta han magtadong in pag-ampo ngadto ha akon, ngan babatonon ini upod an bendisyon ha ira mga ulo (kitaa ha D&K 25:12). Usa nga magturutdo nag-andam hin leksyon ha serbisyo. Nagpili hiya hin himno nga nasuporta ha iya panguna nga ideya. Durante han leksyon, may- ada niya usa nga bugto nga babaye nga nagbasa han mga pulong hini nga himno samtang in usa gutiay la an tingog nga nagnguronguro han tuno. Gindapit niya an iya klase pamalandong hin mamingaw la han mga pulong samtang hira nabasa. Ini nga musika nakabulig han mga kaapi han klase pag-abat hin dugang nga kusog hiunong han kamahinungdanon han pagserbisyo. Samtang nag-aandam ka han imo leksyon, pagdesisyon kon ano nga mga pakiana an imo igpapakiana. An masunod nga mga suhestiyon pwede makabulig ha imo. Pakiana hin makakabulig han mga kaapi han klase paghuna- huna hiunong han prinsipyo han ebanghelyo ngan kon paonan-o magagamit iton ha ira mga kinabuhi. Mga nakakagpaandar ha hunahuna nga mga pakiana sukot ginpapakiana hin "kay ano?" o "paonan-o?" Paglikay hin mga pakiana nga mababaton hin oo la o diri. Pananglitan, kon nagtitinutdo ka hiunong han kan Joseph Smith siyahan nga bisyon, pwede magpakiana ka sugad han masunod: "Kay ano ha imo huna-huna nga hi Joseph Smith nagpakiana hiunong kon hain nga simbahan an iya aapihan pakig-usa ha Diyos?" Pakiana hin Makahulogan nga mga Pakiana "Paonan-o nakarawat ni Joseph Smith an baton nga iya ginbibiling?" Pakianhi an mga kaapi han imo klase hin mga pakiana hiunong han mga prinsipyo han ebanghelyo nga imo gintututdo. Nakakabulig ini ha damo nga paagi. Masasabtan mo kon an mga kaapi han klase nakakasantop han leksyon. An mga kaapi han klase makakatutdo ha kada usa samtang binabaton nira an mga pakiana. Mahihibaro hira pag-aplikar han mga prinsipyo han ebanghelyo ha ira kalugaringon nga mga kinabuhi. "Ano an iya hinbaroan tikang han iya eksperyensya ha Sagrado nga Kakahoyan?" Pakiana hin makakaaghat han imo klase pagpaangbit hin kalugaringon nga mga ideya ngan mga eksperyensya, pananglitan. "Kon may ada ka pakiana, mangangaro ka ba han Diyos hin bulig? kay ano o kay ano nga diri?" 14
G a m i t h i n M a g k a l a i n - l a i n n g a P a m a a g i h i n P a g t u t d o "Paonan-o binmaton an Diyos han imo mga pag-ampo?" Pakiana hin makakabulig han mga kaapi han imo klase paggamit han mga prinsipyo han ebanghelyo ha ira mga kinabuhi, pananglitan: "Paonan-o kita makakaandam hin mauruupay han aton kalugaringon pagkarawat han mga baton han aton mga pag-ampo?" "Paonan-o ako mahibabaro nga hi Jesucristo an Magtaralwas han kalibutan?" Ayaw kabaraka kon an mga kaapi han klase mamingaw hin pira ka segundo kahuman mo pagpakiana. Kaudganan nagkikinahanglan hira hin panahon pamurubuot hin mga baton. Kon baga diri hira nakakasantop han pakiana, pwede mo iton aydon. Kon magpakiana ka hin usa nga tawo, makakabulig an pagtawag anay han iya ngaran ngan kataliwan pakiana. Dapit hin mga Bisita nga Espesyal "Paonan-o ko mapapadig-on an akon pagpamatuod nga hi Joseph Smith usa nga propeta han Diyos?" Usa nga magturutdo han Doktrina han Ebanghelyo nagdapit han mga kaapi han klase pagpali han baraan nga mga kasuratan pagbaton hin mga pakiana nga nagkaabot dida han mga hirohimangraw ha klase. Usa in masukot makaagi han kinahanglan nga kasayuran dida ha mga baraan nga mga kasuratan. An magturutdo nag-aghat han mga kaapi han klase pagtapod han pulong han Ginoo ngan magsusi ha baraan nga mga kasuratan para makaagi hin mga medyos han ira mga problema ngan mga pag-ayat. Kon may magpakiana hin butang nga diri ka makabaton, pakibulig han mga kaapi han klase pagbaton hini, o sidnga an tawo nga magbibiling ka hin baton ha sunod nga takna. Usahay dapit hin usa nga bisita nga espesyal pagkada ha imo klase. Pwede ka magpakiana hin takus nga kaapi han Simbahan paghatag hin sumat, pagpaangbit hin estorya, o paghatag hin pagpamatuod. Ini nga mga bisita makakabulig han mga kaapi han imo klase pagsantop han prinsipyo han ebanghelyo nga imo gintututdo. Kuha hin katugutan tikang ha iyo pangulo han Simbahan san-o maghangyo hin usa nga bisita nga nag-uukoy gawas han imo purok o sangay. Usa nga magturutdo ha Primariya nagtutdo hin leksyon hiunong hin mga templo. Dinmapit hiya hin usa nga pamilya nga diri pala maiha ginselyohan ha templo nga umatender ngan nagsumat han klase hiunong hini nga eksperyensya nga espesyal. An kabataan namati hin maupay samtang an pamilya nagsusumat kon paonan-o an inaabat ha paghingadto 15
G a m i t h i n M a g k a l a i n - l a i n n g a P a m a a g i h i n P a g t u t d o ha templo nga sagrado. An kanan pamilya pagpamatuod nakabulig han kabataan pagsantop han kamahinungdanon han mga templo. Paghatag han Imo Pagpamatuod Pagpamatuod hin sukot ha imo klase hiunong han kamatuoran han mga prinsipyo nga imo gintututdo. An maduroto nga pag-andam, paghuna- huna, ngan pag-ampo makakadugang han imo pagpamatuod. Aghata an mga kaapi han klase nga magkaada han ira kalugaringon nga mga pagpamatuod han mga prinsipyo han ebanghelyo. Paghatag hin mga higayon para an mga kaapi han klase makagpamatuod hiunong han ebanghelyo nga naangay. Kahuman hin leksyon ha paggiya han Espiritu Santo, usa nga magturutdo inmabat hin dikta pagpaangbit han iya kalugaringon nga eksperyensya. Anay kinmarawat hiya hin pulong nga an iya nanay grabe nga nasamad ha usa nga aksidente. An kan iya nanay kinabuhi peligro, ngan an magturutdo duro nga nag-ampo para han iya kaupay. Tigda han ginbendisyonan hiya hin maupay nga espiritu hin gugma ngan kamurayaw. Inabat niya an hapit makaptan nga pagliaw han Espiritu Santo. Diri hiya sigurado nga an iya nanay maupay, kondi nakaeksperyensya hiya hin tinuod gud nga pagbuhos hin pagliaw ngan gugma. An iya nanay dayuday nga naupay. An magturutdo naghatag hin pagpamatuod han pagliaw nga ginhahatag han Espiritu Santo. Pag-ampo Kaupod an mga Kaapi han Imo Klase Tikangi an imo mga leksyon hin pag- ampo ngan dapita an Espiritu han Ginoo nga makaupod han klase. Ini nga pag-ampo kaudganan ginhahatag hin usa nga kaapi nga gindapit tikang ha klase. Usahay pwede nga pumili ka hin pagkanta hin usa nga himno ha pagtikang liwat han imo klase. Ha katapusan han imo leksyon, dapita in usa nga kaapi han klase paghatag hin pangatapusan nga pag-ampo. 16
Mga Kinaiya han Grupo Subay han Edad Kinahanglanon an pagsantop hadton imo gintututdoan. Igkonsiderar an kagurang han edad han mga kaapi han imo klase. An magkalain-lain nga edad may magkalain-lain nga mga kinahanglan. Kabataan An kabataan nagtutubo ha pisikal, ha pakigharampang, ha emosyonal, ngan ha espiritwal. Komo ira magturutdo, kinahanglan mo hira hibaroan ngada han imo mahihimo. Samtang nag-aandam ka han imo leksyon, hinumdumi an kanan usa nga bata espesyal nga mga kusog ngan mga kinahanglanon. An kabataan naruruyag hin durudilain. Gamit hin haglipot nga mga estorya, mga yano nga mulay, mga retrato, mga leksyon hin butang, ngan mga kanta nga makakainteres ha ira. An kabataan nagtutuon pa la hiunong hin pagpaangbit, pagkamaluluy-on, ngan pagpasensiya. Pagtalinguha pagsolbar hin mga problema dida hini nga mga lugar pinaagi hin pagpahinumdum ha ira han kan Jesus ehemplo ngan pag-aghat ha ira pagsunod ha iya. An kabataan matapuron ngan matinuoron. Matuod hira kon ano an imo igtutdo ha ira ha klase. Magbabantay liwat hira ngan masunod han imo susbaranan ha gawas han klase. Batan-on An panahon ha butnga han kabata ngan katigurang usahay makuri ngan nangangayat. An mga kaapi han klase mahihimo nga may damo nga mga responsibilidad ha ira mga pamilya ngan ha eskwelahan ngan trabaho. An masunod nga mga suhestiyon makakabulig ha imo pag- impluwensya hin maupay han batan- on nga mga tawo. Andama an kada leksyon nga magin direkta an kamahinungdanon ha ira mga kinabuhi. Buligi hira nga kumita kon paonan-o an ebanghelyo makakabaton han ira mga pakiana ngan makakabulig ha ira paghimo hin mag-upay nga pagpili. An batan-on nga mga tawo pwede umabat hin kamingaw ngan kadiri pagtagda. Buligi an kada tawo nga magin importante nga bahin han imo klase. An paghiusa ha grupo nga may mga susbaranan han ebanghelyo makakahatag han mga batan-on nga tawo hin espirituhanon nga kusog ngan makakabulig ha ira paghimo nga uray ha ira mga kinabuhi. Ipakita nga narespeto ka han mga opinyon han batan-on nga mga tawo. Aghata hira pag-api ha leksyon ngan paghimangraw han ira mga ideya ha imo ngan ha kada usa. 17
M g a K i n a i y a h a n G r u p o S u b a y h a n E d a d Mga Edaran An mga edaran nga mga kaapi han klase magkaiba-iba an mga idad ngan magkaiba-iba an mga kahimtang. May-ada hira magkalain-lain nga mga gintikangan ngan mga kaagi. Gamita ini nga pagkaiba-iba pagpaupay han imo klase. Aghata an mga kaapi han klase pagpaangbit 18 han kinaadman nga ira hinbaroan tikang han ira mga eksperyensya. Gamita an ira damo nga mga talento. Itutdo an mga kamatuoran han ebanghelyo hin yano. An Espiritu Santo mabulig han mga kaapi han klase pagsantop ngan paggamit han mga kamatuoran ha ira kada usa nga mga kinabuhi.
Posible nga mga Problema ngan mga Medyos Kaurugan han mga magturutdo iginkakahibalag hin pira nga mga pag-ayat samtang nagtututdo hira. An masunod nga mga suhestiyon pwede makabulig ha imo pagresolbar hin pira nga komon nga mga pangayat ngan mga problema. Kahadlok hin Pag-api Hangyua hin sayo pa pag-api an mga tawo ha imo klase agud hira magkaada hin panahon pag- andam. Dida ha klase, hangyo hin mga boluntaryo pagpaapi imbis paghangyo hin usa la ka tawo. Kaurugan hin mga kaapi han klase hinayhinay nga mahihibaro pag- abat hin huyayag ha pag-api. An pira nga mga tawo nag-aalang pag-api ha klase. Gamita an masunod nga mga ideya pagbulig hini nga mga tawo pag-abat hin dugang nga huyayag. Ayaw pagpabasaha hin dako o papag-ampoa an mga kaapi han klase ngada han pakasigurado mo nga huyayag hira hin pagbuhat hini. Diri natambong han Klase An aton mga pagpamatuod ha ebanghelyo natubo samtang nagkikirigta kita ngan nagtututdo ha kada usa. An iba nga mga kaapi diri nakarawat hini nga makakapakusog hin pagpamatuod nga mga eksperyensya kay diri hira natambong han ira mga klase ha 19
P o s i b l e n g a m g a P r o b l e m a n g a n m g a M e d y o s Simbahan ngan mga aktibidades. An iba nauul-ulan o nabibido han mga pulong o gi-os han iba. An iba bangin nawad-an hin interes han ebanghelyo o bangin nagkukuri pagtuman hin piho nga mga prinsipyo. An iba yano la nga nawad-an hin pagpahiara pagtambong hin regular ha simbahan. Usahay an usa nga mapahinungod nga magturutdo o nangungulo makakabulig pagdara hin mga kaapi nga diri masimbahon pagbalik ha hul-os nga pag-api. Bilnga an mga kaapi han klase nga diri nakada hin regular. Upod an paghigugma ngan pagtagad, dapita hira pag-api. Pwede mo ighimangraw kon kay ano nga diri hira natambong. Kon an tawo nababaraka hiunong hin pagpa-apiha ha klase, pwede mo igsaysay nga nangaro ka hin mga boluntaryo pag-api. Kon may ada nabido, pwede mo paningkamutan an pagkatuhay. Kon an problema kakulangan hin kaangayan nga panapton, kakulangan hin sarakyan, o diri tuhay nga talaan, pwede makabulig ka hin pagbiling hin medyos. Ha pagbiling la han mga kaapi nga diri masimbahon ngan pakighimangraw ha ira nagpapahayag hin gugma ngan pagtagad. Kon may panahon, may paniguro, ngan pag-aghat, pwede hira tumikang pag-api hin hul-os ha imo klase ngan iba nga mga aktibidades han Simbahan. 20 Pagyinakan Durante han Klase An mga kaapi han klase usahay nagkakarukayakan ha kada usa samtang nagtatalinguha ka pagtutdo. An masunod nga mga suhestiyon makakabulig ha imo hini nga problema. Ukoy pagyinakan ngada han pakakuha mo han atensiyon han kada usa; ngan ipadayon an imo leksyon. Pahinumduma an mga kaapi han klase han kamahinungdanon han pamati han leksyon ngan paghibaro han prinsipyo han ebanghelyo. Basaha ngan ighimangraw an Doctrine and Covenants 88:122. Pagpakiana hin makakabulig han mga kaapi han klase nga matut-on dida ha ginhihisgotan. Kon may pira nga mga kaapi han klase magpadayon pagyinakan, mabibisita mo hira hin pribado kahuman han klase ngan hangyua hira nga buligan ka paghimo han imo klase nga manilampuson. Siguraduha pagtikang han imo leksyon ha temprano nga oras ngan pormal, siguro pinaagi hin pag-abi-abi han kada usa ha imo klase, basi an kada usa nga kaapi makasabot na nga ito in oras na hin pamati han leksyon. Pira nga kabataan in may mga problema ha panggawi o kawaray-
kapas. Konsultaha an mga kag-anak para hin mga paagi pagbulig ha ira pagkaada hin malinampuson nga eksperyensya ha klase. Konsultaha liwat an mga mangulo han pagkasaserdote kon kinahanglanon. Mga Kaapi han Klase nga Nakonsumo hin Dako nga Oras Usahay usa nga kaapi han imo klase nakonsumo hin dako nga oras hin mga pakiana o mga komentaryo nga an iba waray higayon pag-api. Mainampuon nga isipa kon paonan-o an pagdara hini nga problema nga diri makakaul-ol han inaabat han iba. Hinumdumi nga ngatanan nga mga kaapi han klase nagkikinahanglan magpaangbit han mga bendisyon han paghibaro ngan pag-api han klase. Pwede mo igsuhestiyon nga karuyag mo makabati tikang hadton waray pa umapi dida han hurohimangraw. Pwede mo igdirekta an mga pakiana ha iba nga mga kaapi han klase. Kon magpakiana ka, pwede ka magsiring nga an oras in halipot ngan an mga baton ginkikinahanglan nga magin halipot. Ha sobra [extreme] nga mga kahimtang, pwede mo sumatan an tawo hin hiya la nga karuyag mo an iba mahidabi dida han leksyon nga mangaro ha iya hin bulig pagtapo hito nga tinguha. Kada pakibulig mo han mga kaapi han klase hin bahin han leksyon, siguraduha pagpahibaro ha ira kon P o s i b l e n g a m g a P r o b l e m a n g a n m g a M e d y o s pira ka oras an karuyag mo ha ira ipakonsumo. Paggawas ha Ginhihirohimangrawan May mga panahon, nga an mga kaapi han klase magkokomentaryo nga magtitikang han paghiruhimangraw hin harayo tikang han leksyon nga imo gin-andam. Pagbulig pagbalik han ginhihirohimangrawan ngadto han puno nga ginhuhurohimangrawan, pwede mo buhaton an masunod: Pagsuhestiyon nga an iba nga ginhuhurohimangrawan ighihimangraw ha tiarabot nga mga leksyon. Hangyua ha mga kaapi han klase nga bilngon kon ano an ginsisiring hiunong han bag-o nga ginhihirohimangrawan ngan mag-asoy hin halipot ha sunod nga klase. Igsiring nga an bag-o nga ginhuhurohimangrawan makaruruyag kondi waray oras nga mahisgotan ini ha klase. Bangin ighimangraw ini ha iba nga oras. Waray Igo nga Oras Waray oras han klase nga halawig hin igo pagtagad hin kada maupay nga punto nga mahihimo itutdo hiunong hin prinsipyo han ebanghelyo. Kon sukot nga waray sadang nga oras pagkumpleto han 21
P o s i b l e n g a m g a P r o b l e m a n g a n m g a M e d y o s imo leksyon, bangin naniningkamot ka paghimangraw hin duro. Ha pag- ensayo, mahihimo mo planohon an imo leksyon pag-angay-angay han oras nga ginhatag. Pwede ka magdesider maggahin hin sobra usa ka semana ha pira nga mga leksyon. Kon durodamo nga garamiton hin leksyon an 22 kinahanglan, an bag-o nga mga iginyakan ha katitirok han kabug- osan amo an pinakamaupay nga mga surok para hin mga leksyon. Pwede ka pumili pag-andam hin mga leksyon nga espesyal para hin Pasko, Pagka-banhaw, o iba nga mga mahinungdanon nga mga adlaw nga sarantohon.
Mga Balos han Pagtutdo Bisan kon baga naabat ka yana hin diri ka igo han imo tawag, an imo kumpyansa matubo samtang nag- aandam ka ngan nagpapahayag ka han imo mga leksyon kada semana. Makikit-an mo kon paonan-o an Ginoo mabulig ha imo. An mga kaapi han imo klase mabebendisyonan samtang hira natambong ngan naapi. Mabubuligan mo an iba pagtubo dida ha ira hibaro han ebanghelyo ngan mauswag an mga pagpamatuod. Usa nga magturutdo inmabat nga gutiay la hin duro an iya kamalinampuson. Usa nga batan-on nga bata nga lalaki salbahe ha klase, ngan an magturutdo diri maaram pagbalhin han kahimtang. Usa ka adlaw kahuman han klase, nagsiring hiya ngadto han bata, "Kinahanglan magdesisyon ka kon hain ka makadto dinhi hini nga kinabuhi!" Bisan pa man an bata nabantad hini nga pangasoy. Waray pa gud hiya maghuna-huna kon ngain an iya kinabuhi magdadara ha iya. Kahuman hadto nga adlaw nagtikang hiya pagbantay han magturutdo hin suok kaupay. Nasabtan niya nga an magturutdo pirmi buotan ngan manumdumon para han iba. Nagdesisyon hiya nga mas pumareho han iya magturutdo. Hinay-hinay tumikang hiya pangaro hin bulig han iya magturutdo upod an mga mahinungdanon nga mga desisyon. Tungod nga waray hiya amay nga 23
M g a P a h a l i p a y h a n P a g t u t d o nagkakapot hin pagkasaserdote, nangaro ngani hiya han iya magturutdo para hin bendisyon han pagkasaserdote. Ha paglabay han mga katugian, an magturutdo nagpabilin nga may ada kontak han estudyante ngan dayuday kinmita ha iya nga nagin magturutdo ngahaw. Bisan kahuman makapangasawa an batan-on nga lalaki, nagpadayon hiya pangaro han magturutdo hin bulig. An duha nagkaada hin pag-uswag han ira pagkasuok ngan waray katapusan nga pagkamagsangkay nga ginpasikaran ha ira gugma para han ebanghelyo ngan pagtahud ha kada usa. Samtang nagtututdo ka, mabebendisyunan ka upod an imo mga estudyante. Makakapanan-aw ka han naglabay ngan makita kon paonan-o ka tinmubo. Masasabtan 24 mo an kamasayon pag-andam ngan paghatag han imo mga leksyon, ngan an imo pagsantop han mga kamatuoran han ebanghelyo in madudugangan. Masasabtan mo nga an imo kinabuhi nagmamaupay pinaagi han imo pagserbisyo hin pagkamagturutdo. Hinumdumi nga maabot an panahon nga tatawagon ka pagsirbe hin lain nga tawag ha Simbahan. Bangin ka umabat hin kabido kon may pagbag-o nga himuon pagbalhin. An mga tawag ha Simbahan naghahatag ha aton hin mga higayon pagsirbe ngan umuswag hin damo nga magkadurudilain nga mga talento. An iba nagkikinahanglan hin higayon pagtutdo, ngan kinahanglan ka tumubo ha iba nga mga lugar. Magin mapasalamaton para han ngatanan nga mga higayon pagsirbe han Ginoo.
Plano han Panguna nga Kurso Pagpauswag han Magturutdo An Plano han Panguna nga Kurso Pagpauswag han Magturutdo naghahatag hin higayon para han mga kaapi han Simbahan nga mahibaro kon paonan-o magigin mauru-upay nga mga magturutdo. An magturutdo han kurso amo an nagsusumpay han pagpauswag han magturutdo o iba nga may gin-agian na nga magturutdo nga gintawag han purok o mga nangungulo han sangay. Ini nga kurso magtututdo durante ha Pandomingo nga Pangiskwela nga oras o ha iba nga pwede nga oras. An hag-id nga mga magturutdo, magigin mga magturutdo, magigin mga misyonaryo, mga kag-anak, ngan an mga batan-on nga edaran mahihimo tumambong. Ini nga giya nga libro pwede gamiton para han kurso han mga magturutdo ngan mga estudyante. An kurso kinahanglan itutdo hin sobra hin walo ka semana nga panahon nga magamit han masunod nga talaan. 1 nga Semana Tagi an kada kaapi han klase hin kopya hini nga giya nga libro. Ha paggamit han pahiuna, repasoha an mga sulod han giya nga libro. Kataliwan gamita an siyahan nga leksyon paghimangraw han mga seksyon "Pagtutdo Sugad han kan Jesus Pagtutdo" ngan "Andama an Imo Kalugaringon Ka Espirituwal." Tagi hin bug-at an importansya han pagsunod han kanan Magtaralwas 25
P l a n o h a n P a n g u n a n g a K u r s o P a g p a u s w a g h a n M a g t u r u t d o susbaranan ngan pagbiling han giya han Espiritu han Ginoo ha pagtutdo. 2 nga Semana Dida ha ikaduha nga leksyon, ighimangraw an seksyon "Ig- organisar An Imo Leksyon." Tagi hin bug-at nga an kada magturutdo tatagan hin manyuwal nga pagtitikangan han pagtutdo. Ini nga manyuwal ngan an baraan nga mga kasuratan kinahanglan magin pinaka importante nga mga surok han pagtutdo ha klase. An mga magturutdo kinahanglan tumikang pag-andam han ira mga leksyon hin sayo ngan magtutdo han mga pundasyon nga mga ideya nga gintigamnan dida han libro han pagturun-an han leksyon. 5 nga Semana Dida ha ikalima nga leksyon, ighimangraw an seksyon "Mga Kinaiya han Grupo Bahin han Edad." Igsaysay nga kon an magturutdo masantop han mga kaapi han klase, makohihimo an dugang ka epektibo nga komunikasyon ngan impluwensya ha ira. Hangyua an mga kaapi han klase pagpaangbit han ira mga eksperyensya nga makabulig ha ira pagsantop hin mauruupay han mga kabataan, mga batan-on, o mga edaran. 6 nga semana Durante han ikaunom nga leksyon, ighimangraw an mga seksyon "Posible nga mga Problema ngan mga Medyos" ngan "Mga Balos han Pagtutdo." 3 ngan 4 nga Semana Dida han ikatulo ngan ikaupat nga leksyon, ighimangraw an seksyon "Gamit hin Magkalainlain nga Pamaagi Hin Pagtutdo." An pagpauswag hin epektibo nga leksyon nagkikinahanglan hin paghuna-huna ngan pagigin maburuhaton, ngan an mga garamiton dinhi hini nga leksyon pwede nga magin duro nga makakabulig. Hangyua an mga kaapi han klase nga magpaangbit hin ira mga gin-agian upod an mga pamaagi hin pagtutdo nga iginhimangraw dida han seksyon. Buligi an mga kaapi han klase pagsantop hin mga paagi nga diin masosolbar nira an mga problema nga madangat. An mga klase pwede nga diri gud epektibo dayon kon an mga tawo diri matahod ngan nakakaguba o kon dako nga oras an ira kinukuha. Ighimangraw kon paonan-o an mga magturutdo makakabulig pagdara han mga diri magsimbahon nga mga kaapi han klase ngadto ha ira mga klase. Ha pagkita hin usa nga nauswag 26
P l a n o h a n P a n g u n a n g a K u r s o P a g p a u s w a g h a n M a g t u r u t d o ha ebanghelyo mahihimo nga usa han pinaka-importante nga mga premyo ha bisan hin-o nga magturutdo. Gamita an kasayuran ha ilarum han "Mga Balos han Pagtutdo" dinhi hini nga hurohimangraw. Hangyua an mga kaapi han klase pagpaangbit hin mga paagi diin an mga magturutdo nakagbendisyon ha ira mga kinabuhi ngan mga paagi nga hira ha pagkamagturutdo nakabulig han iba. 7 ngan 8 nga Semana Durante han katapusan nga duha nga mga leksyon, an mga kaapi han klase kinahanglan magkaada hin higayon pag-ensayo han pagtutdo. Hangyua hin damo nga hag-id na nga mga magturutdo nga ha pagkayana nagtututdo hin klase nga bumulig ha imo. Hangyua ini nga mga magturutdo nga kumuha hin usa nga kaapi han kurso ngadto ha ira klase ngan tugutan an mga kaapi han kurso pagtutdo hin usa o dugang pa nga mga leksyon. An hag-id nga magturutdo kinahanglan mag- obserba han bag-o nga magturutdo ngan malinuy-anon nga maghatag hin giya ngan direksyon. Kon an mga naapi in nakakumpleto han ira pag-ensayo hin pagtutdo, pakighimangraw ha ira kon ano an ira hinbaroan. Igsumat an mag-upay nga imo naobserbaran ha ira pagtutdo. Buligi hira pagbiling hin mga lugar diin hira pwede magmaupay. Kahuman han kurso, an tagsumpay han pagpauswag han magturutdo ngan an hag-id nga mga magturutdo pana-panahon makakagpakiana han pinakabag-o nga magturutdo kon nagkikinahanglan hira hin bulig. An tagsumpay han pagpaursa han magturutdo kinahanglan tumambong hin katitirok han konseho ha sangay o purok pagsigurado nga an mangulo han purok o sangay mababaro han mga kinahanglanon han mga magturutdo. Adton nga tanan nga umapi han kurso kinahanglan mahinumdum nga waray gilalabawi nga iba nga tawag kondi an higayon pagtutdo han ebanghelyo ni Jesucristo. 27


Cebuano - Panalipod Mga Kasulatan - Protection Scriptures Jeremias 1:18 Kay, Ania karon, ako nagbuhat kanimo niining adlawa ug usa ka kinutaan nga ciudad, ug usa ka haliging puthaw, ug tumbaga nga mga kuta, batok sa tibook nga yuta, batok sa mga hari sa Juda, batok sa mga principe niini, batok sa mga sacerdote niini, ug batok sa mga katawohan sa yuta. Ezequiel 3:18 Sa diha nga ako moingon sa tawong dautan: Sa pagkamatuod ikaw mamatay: ug ikaw wala maghatag kaniya ug pagpasidaan ni magsulti sa pagbadlong sa dautan gikan sa mangil-ad niyang dalan, aron sa pagluwas sa iyang kinabuhi; ang maong tawo nga dautan mamatay sa iyang kasal-anan; apan ang iyang dugo pagapanilngon ko diha sa imong kamot. Jeremias 6:27 Ako nagapatindog kanimo nga usa ka magsusulay, ug usa ka kuta sa taliwala sa akong katawohan, aron ikaw mahibalo ug magasulay sa ilang kagawian. Levitico 26:19 Ug pagalumpagon ko ang garbo sa inyong gahum, ug pagahimoon ko ang inyong langit ingon sa puthaw, ug ang inyong yuta ingon sa tumbaga; Deuteronomio 23:5 Apan si Jehova nga imong Dios dili buot magapatalinghug kang Balaam, kondili gibalhin ni Jehova nga imong Dios ang tunglo sa pagkapanalangin alang kanimo, kay si Jehova nga imong Dios nahagugma kanimo. Roma 12:21 Ayaw pagpadaug sa dautan, hinonoa dag-a ang dautan pinaagi sa maayo. Mga Salmo 143:8,10 Ipabati kanako ang imong mahigugmaong-kalolot sa kabuntagon; Kay kanimo misalig ako: Ipahibalo kanako ang dalan nga akong pagalaktan; Kay kanimo gibayaw ko ang akong kalag. 10 Tudloi ako sa pagbuhat sa imong kabubut-on; Kay ikaw mao ang akong Dios: Ang imong Espiritu maayo man; Mandoi ako didto sa yuta sa katul-iran. Mga Salmo 94:12 Bulahan ang tawo nga imong gicastigo, Oh Jehova, Ug gitudloan mo gikan sa imong Kasugoan; Mga Panultihon 27:12 Ang usa ka buotan nga tawo makakita sa dautan, ug magatago sa iyang kaugalingon; Apan ang walay-pagtagad nagapadayon, ug nagaantus tungod niini. Filipos 2:16 nga nagatanyag sa pulong alang sa kinabuhi, aron nga sa
adlaw unya ni Cristo ako magamapasigarbohon nga ako wala diay magpaningkamot ni maghago sa wala lamay kapuslanan. Isaias 49:4 Apan ako miingon: Ako nagpangabudlay nga kawang, naggawi ako sa akong kusog sa walay kapuslananug sa kakawangan; apan bisan pa niana sa pagkamatuod ang justicia nga alang kanako anaa man kang Jehova, ug ang akong balus anaa uban sa akong Dios. Mga Salmo 76:3 Didto gipamali niya ang mga udyong sa pana; Ang taming, ug ang espada, ug ang gubat. (Selah) Hebreo 13:21 magasangkap unta kaninyo sa tanang maayong butang aron kamo makatuman sa iyang kabubut-on, nga magabuhat diha kaninyo sa makapahimuot sa iyang pagtan-aw, pinaagi kang Jesu-Cristo; kang kinsa maiya unta ang himaya nga hangtud sa kahangturan. Amen. 1 Corinto 16:15 Mga igsoon, kamo nasayud nga ang banay ni Estefanas mao ang unang mga kinabig didto sa Acaya, ug sila nanagtugyan sa ilang kaugalingon alang sa pag-alagad sa mga balaan; Filipos 1:27 Mao lamang nga ang inyong paggawi sa kinabuhi kinahanglan mangintakus sa Maayong Balita mahitungod kang Cristo, aron nga bisan kon mahitungha ako diha ug makakita kaninyo o wala ako diha, madunggan ko unta mahitungod kaninyo nga kamo nanagbarug nga malig-on diha sa usa ra ka espiritu, nga uban sa usa ra ka hunahuna kamo managhugop sa pagpakigbisug alang sa pagtoo sa Maayong Balita, 1 Corinto 15:58 Busa, hinigugma kong mga igsoon, kinahanglan magpakalig-on kamo, dili matarug, sa kanunay magmadagayaon sa bulohaton sa Ginoo, sa nasayran ninyo nga diha sa Ginoo ang inyong pagpangabudlay dili makawang. Colosas 4:12 Si Epafras, nga usa sa mga tagadiha sa inyo, ulipon ni Cristo Jesus, nangomusta kaninyo; sa masibuton gayud siya sa kanunay nagalakip kaninyo sa iyang mga pag-ampo aron kamo magabarug nga hingpit ug pinasaligan sa bug-os nga kabobut-on sa Dios. 2 Mga Hari 19:34 Kay ako magapanalipod niining ciudara sa pagluwas niini, tungod sa akong kaugalingon, ug tungod sa akong alagad nga si David. Jeremias 15:20,21 Ug buhaton ko ikaw alang niining mga katawohan nga usa ka linig-onan nga kuta nga tumbaga: ug sila makig-away batok kanimo, apan sila dili makadaug kanimo; kay ako magauban kanimo sa pagluwas kanimo ug sa pagbawi kanimo, nagaingon si Jehova. 21 Ug bawion ko ikaw gikan sa kamot sa mga tawong dautan, ug tubson ko ikaw gikan sa kamot sa mga tawong mabangis. Mga Salmo 55:18 Iyang gitubos ang akong kalag sa pakigdait gikan sa
gubat nga batok kanako; Kay daghan sila nga miasdang batok kanako. Ezequiel 30:24 Ug akong lig-onon ang mga bukton sa hari sa Babilonia, ug ipabitbit ko ang akong espada sa iyang kamot: apan akong bunggoon ang mga bukton ni Faraon, ug siya magaagulo sa iyang atubangan sa mga pag-agulo sa usa ka tawo nga may samad nga ikamatay. Gipadayag 3:18 Busa tambagan ko ikaw nga gikan kanako magpalit kag bulawan nga inulay sa kalayo, aron madato ka; ug mga maputing bisti nga imong ikasul-ob aron dili magdayag ang pagkamakauulaw sa imong pagkahubo; ug tambal nga ikapadapat sa imong mga mata aron ikaw makakita. 1 Juan 3:17 Apan kon adunay nakapanag-iyag mga butang alang sa panginabuhi dinhi sa kalibutan, ug kini siya makakita sa iyang igsoon nga anaa sa kawalad-on, ug unya magpagahi lamang siya sa iyang kasingkasing, unsaon man sa pagpabilin diha kaniya sa gugma sa Dios? Isaias 50:4 Ang Ginoong Jehova nagahatag kanako sa dila niadtong mga tinon-an, aron mahibalo ako sa paglig-on uban ang mga pulong nga angay kaniya nga gikapuyan: siya nagapukaw sa buntagbuntag, siya nagapukaw sa akong igdulungog aron sa pagpamati ingon kanila nga mga tinon-an. Mga Salmo 18:39 Kay gibaksan mo ako sa kusog alang sa pagpanggubat: Gidaug mo tungod kanako kadtong mga mingtindog batok kanako. 2 Samuel 22:40 Kay ikaw nagbakus kanako sa kusog ngadto sa gubat; Gipasakup mo sa ilalum nako kadtong mga mingtindog batok kanako. Mga Salmo 89:43 Oo, ginalumping mo ang sulab sa iyang pinuti, Ug wala mo siya patindoga sa gubat. Ezequiel 13:6 Sila nakakita sa kabakakan ug bakakon nga pagtagna-tagna, nga nagaingon: Si Jehova nagaingon; apan si Jehova wala magpadala kanila: ug sila nagpalaum sa mga tawo nga ang pulong pagatumanon. Levitico 26:37 Ug manghipangdol ang usa ibabaw sa usa kanila, daw ingon ug anaa sila sa atubangan sa espada, bisan sa walay nagalutos kanila ; dili kamo arang makasukol sa atubangan sa inyong mga kaaway. 1 Corinto 14:8 Ug kon ang tingog sa trompeta dili tin-aw kinsa may maandam aron sa pagdasdas sa panggubatan? Job 15:24 Ang kasamok ug kaguol makapahadlok kaniya; Siya makadaug kaniya, sama sa usa ka hari nga magapadulong sa panggubatan. 1 Cronicas 12:8 Ug gikan sa mga Gadahanon may nanagbulagbulag sa ilang kaugalingon ngadto kang David sa malig-ong salipdanan didto sa kamingawan, gamhanang mga tawo sa kaisug, mga tawo nga bansay sa
gubat, nga makakupot sa taming ug bangkaw; kansang mga nawong sama sa mga nawong sa mga leon, ug sila mga matulin sama sa mga lagsaw sa ibabaw sa kabukiran: 1 Cronicas 12:33,38 Sa kang Zabulon, kadtong mga may katakus sa paggula ipon sa panon, nga makapahamutang sa gubat, sa paggamit sa tanang nagkalainlaing galamiton sa gubag, kalim-an ka libo, ug kana makapahaluna sa gubat, ug mga tawo nga dili maduhaduhaon. 38 Kining tanan sanglit mga tawo sa gubat, nga makapahaluna sa gubat, nangadto uban ang usa ka hingpit nga kasingkasing ngadto sa Hebron, sa paghimo kang David nga hari sa ibabaw sa tibook Israel: ug ang tanan usab sa Israel nanaghiusa sa kasingkasing sa paghimo kang David nga hari. Lucas 10:19 Tan-awa, gihatagan ko kamog kagahum sa pagtunob ug mga halas ug mga tanga, ug kagahum batok sa tanang gahum sa kaaway; ug walay bisan unsa nga makadaut kaninyo. 2 Corinto 7:10 Kay ang diosnon nga kasubo mosangpot sa paghinulsol nga magaagak ngadto sa kaluwasan ug dili magahambin sa pagbasol, apan ang kasubo nga kalibutanon mosangpot sa kamatayon. 2 Timoteo 2:25,26 Uban sa kalomo kinahanglan iyang pagamaymayan ang mga magasupak kaniya, kay tingali baya itugot ra sa Dios nga sila managhinulsol ug mahisangko sa pagpakaila sa kamatuoran, 26 ug sila makaikyas gikan sa bitik sa yawa, tapus mabihag sila niya aron sa pagbuhat sa iyang kabubut-on. Nehemias 4:15 Ug nahitabo, nga sa pagkadungog sa among mga kaaway nga kini nahibaloan namo, ug gihimong walay hinungdan sa Dios ang ilang panagsabutsabut, kami ngatanan namalik ngadto sa kuta, ang tagsatagsa ngadto sa iyang buhat. Mga Salmo 73:24 Ikaw magamando kanako uban sa imong pagtambag, Ug sa ulahi pagadawaton mo ako sa himaya. Pastor T. John Franklin Church of Salvation, Healing, and Deliverance COS-HAD.org