_:n97f3f8d26d2e4a22b42347b27efcd0e5xb0
<http://schema.org/articleBody>
"به گزارش اقتصادنیوز؛ تریتا پارسی، معاون اجرایی اندیشکده کوئنسی و بنیانگذار و رئیس سابق شورای ملی ایرانیان آمریکایی (NIAC) در مطلبی برای فارن پالیسی با عنوان &laquo;چرا محمدبن&zwnj;سلمان ناگهان خواهان مذاکره با ایران شد؟&raquo; نوشته است: نشست&zwnj;های محرمانه دست&zwnj;کم از ژانویه در جریان بوده&zwnj;اند و متأثر از پروسه خروج آمریکا از منطقه کاتالیز شده است. محمد بن سلمان ، ولیعهد سعودی، این هفته به تلویزیون العربیه گفت: &laquo;ما به دنبال داشتن روابط خوب با ایران هستیم ... ما با شرکای خود در منطقه در تلاشیم تا اختلافات خود را با ایران برطرف کنیم.&raquo; همین چهار سال پیش، ولیعهد بدنام آهنگ دیگری سرمی&zwnj;داد و ادعا کرد که گفتگو با ایران غیرممکن است، &laquo;شما چگونه می&zwnj;خواهید با یک رژیم ساخته شده بر اساس یک ایدئولوژی افراطی گفت&zwnj;وگو کنید&raquo;. وی گفت، که عربستان سعودی متعهد است نبرد را به داخل خاک ایران بکشاند. با پایان حضور آمریکا، نه هرج ومرج، بلکه دیپلماسی آغاز شد چه چیزی تغییر کرده تا این شیفت 180 درجه امکان پذیر شود؟ یک عامل بزرگتر از سایر عوامل به نظرمی&zwnj;رسد: افزایش نشانه&zwnj;هایی که حاکی از جدیت ایالات متحده در هدف خود برای برداشتن تمرکز از خاورمیانه است. آغاز روند صلح، کاری نیست که با کمک واشنگتن انجام شده باشد، بلکه واشنگتن بیشتر آن را متوقف کرده است؛ با اطمینان دادن به شرکای امنیتی خود در منطقه مبنی بر اینکه ایالات متحده به حمایت بی&zwnj;قیدوشرط خود ادامه خواهد داد، فارغ از اینکه آنها چه رفتارهای بی&zwnj;پروایی از خود بروز دهند. روی&zwnj;گردانی واشنگتن از خاورمیانه و فاصله&zwnj;گیری از نزاع ها و استراتژی&zwnj;های شرکای خاورمیانه&zwnj;ای، قدرت های منطقه&zwnj;ای را مجبور به کشف دیپلماسی خود کرده است. بر خلاف پیش&zwnj;بینی&zwnj;های استبلیشمنت از روز رستاخیز سیاست خارجی واشنگتن، با عقب نشینی نظامی ایالات متحده از منطقه ، هرج و مرج ایجاد نشده است. بلکه دیپلماسی منطقه ای آغاز شده است. اظهارات امیدوارکننده محمد بن سلمان به احتمال زیاد اشاره به گفتگوهای محرمانه ایران و همسایگان عرب آن در عراق دارد که اولین بار توسط فایننشال تایمز گزارش شد و هدف آن کاهش تنش&zwnj;ها و پایان دادن به جنگ در یمن بود. نخست وزیر عراق، مصطفی الکاظمی علاقه آشکاری به حل تنش&zwnj;های سعودی و ایران دارد، زیرا خصومت و نبرد نیابتی آن&zwnj;ها، خطر بی&zwnj;ثبات سازی بیشتر عراق را در پی دارد. به همین دلیل وی شرایط را برای مذاکرات اعراب و ایران را تسهیل کرده است. مذاکرات ایران و عربستان فقط نوک کوه یخ بود در ابتدا ، مقامات سعودی ماجرا را انکار کردند ، در حالی که تهران به گفتن اینکه از گفتگو با ریاض استقبال می کند،اکتفا کرد. اما این انکارها به راحتی نادرست بودن خود را ثابت کردند. کمی بعد مشخص شد که آنچه Financial Times گزارش داده بود فقط نوک کوه یخ است؛ Amwaj.media سایت خبری مستقر در انگلیس، فاش کرد که گفتگوها محدود به ایران و عربستان سعودی نبوده است. بلکه اولین جلسه در ماه ژانویه بین ایران و امارات متحده عربی برگزار شد و به دنبال آن جلساتی برگزار شد که مقامات سعودی ، اردن و مصر در آن حضور داشتند. جزئیات جدید از مذاکرات ایران و کشورهای عرب منطقه به گفته Amwaj Media، از ابتدای سال تاکنون حداقل پنج جلسه از این دست برگزار شده است. در حالی که گفتگوهای محرمانه عمدتاً به جنگ در یمن متمرکز بود، این نشست&zwnj;ها همچنین شامل شرایط سوریه و لبنان بودند. این مذاکرات شامل مقامات ارشد امنیتی کشورهای مختلف،بوده است. دلایلی برای خوشبینی واضح است که این گفتگوها همچنان نارس است و این احتمال وجود دارد که آنها نتوانند شکاف بین ایران و دشمنان عرب آن را برطرف کنند. با این وجود همچنان چندین عامل نشان دهنده پتانسیل این گفتگوها برای ایجاد تحول، نه تنها در مسیر روابط ایران و سعودی، بلکه همچنین در وضعیت امنیتی گسترده&zwnj;تر در کل منطقه است. دلیل نخست اینکه، بر اساس گزارش امواج، این واقعیت که مذاکرات علاوه بر ایران و عربستان سعودی، چندین قدرت منطقه&zwnj;ای دیگر را نیز درگیر کرده، حاکی از این است که این مذاکرات به مثابه یک&zwnj;سری گفتگوهای منطقه&zwnj;ای ضروری است، نه فقط یک گفت&zwnj;وگوی دوجانبه برای کاهش تنش&zwnj;ها. خاورمیانه به طرز بدنامی غیرنهادسازی&zwnj;شده (underinstitutionalized) باقی مانده است، به این معنا که فاقد هر نوع سازمان منطقه&zwnj;ای فراگیر یا مجمعی است که یک گفتگوی چند&zwnj;جانبه را به منظور خنثی&zwnj;سازی تنش&zwnj;ها، ایجاد راهکارهای تنش زدایی و مدیریت وضعیت عدم اعتماد بپرورد و آن را ساختارمند کند. دلیل دوم برای خوش&zwnj;بینی این است که به نظر می&zwnj;رسد این گفتگوهای منطقه&zwnj;ای توسط خود قدرت&zwnj;های منطقه ای آغاز و هدایت می&zwnj;شود. یعنی نه توسط قدرتهای بزرگ خارج از منطقه به آنها تحمیل شده است، و نه توسط کشورهای خارج از منطقه هدایت می شود. همانطور که من و همکارانم در موسسه کوینسی در مطالب دیگر نوشته&zwnj;ایم، رهبری منطقه&zwnj;ای و مالکیت این روند برای موفقیت و دوام آن ضروری است. البته این بدان معنا نیست که ایالات متحده در این روند سهیم نبوده است. قطعاً چنین بوده است، اما نه به روش متعارف مبتنی بر رهبری ایالات متحده و بصورتی&zwnj;که تشکیلات سیاست خارجی واشنگتن آن را پیش ببرد. عزم جو بایدن برای رهایی از قیدوبند خاورمیانه یگانه عاملی که بیشترین فشار را بر بازیگران منطقه&zwnj;ای در جهت پیگیری دیپلماسی اعمال می&zwnj;کند، تعهد ایالات متحده برای حمایت از ریاض در مقابل تهران یا ارائه یک ابتکار عمل دیپلماتیک جدید برای منطقه نیست. بلکه دقیقاً برعکس، آنچه مذاکرات را کاتالیز می&zwnj;کند، بروز نشانه&zwnj;های فزاینده&zwnj;ای است که حاکی از عزم ایالات متحده برای رهایی بازوی نظامی خود از قیدوبند&zwnj;های خاورمیانه است. جو بایدن ، رئیس جمهور آمریکا مدت&zwnj;هاست که در مورد حضور نظامی ایالات متحده در خاورمیانه و همچنین روابط آمریکا با شرکای منطقه&zwnj;&zwnj;&zwnj;ای که می&zwnj;خواهند واشنگتن را به منازعات و دستورکارهای خود بکشانند، نگاه تردیدآمیزی دارد. وی در سخنرانی خود در سال ۲۰۱۴ در دانشگاه هاروارد به عنوان &quot;تنها سیاستمدار صادق در واشنگتن&quot; به سرزنش ترکیه، عربستان سعودی و امارات پرداخت و گفت: &laquo;ترک&zwnj;ها، سعودی&zwnj;ها، اماراتی&zwnj;ها و غیره چه می کردند؟ آنها اساساً جنگ نیابتی سنی و شیعه دارند و شدیداً مصمم بودند که [دولت شیعیان سوریه] بشار اسد را سرنگون کنند. و آنها چه کردند؟ صدها میلیون دلار و ده&zwnj;ها هزار تن تسلیحات را برای تجهیز هر آن کسی که علیه بشار اسد بجنگد، روانه منطقه کردند&raquo;. پیام روشن کاخ&zwnj;سفید به شرکای منطقه&zwnj;ای در جریان مبارزات انتخاباتی ریاست جمهوری سال 2020 ، بایدن متعهد شد که (۱) &quot;اکثریت قریب به اتفاق&quot; سربازان آمریکایی را از افغانستان بیرون بکشد، (۲) کمک&zwnj;های آمریکا به عربستان سعودی در جنگ یمن متوقف کند و (۳) دوباره به توافق هسته&zwnj;ای ایران بپیوندد؛ ۳ تصمیمی که دقیقاً با دستور کار کاهش نقش و تمرکز ایالات متحده در منطقه. در واقع، بایدن با ورود به دفتر بیضی&zwnj;شکل (بخشی از دفتر اجرایی رئیس جمهور ایالات متحده و اتاق کار رسمی وی واقع در بال غربی کاخ سفید) به سرعت حرکت کرد و به پشتیبانی ایالات متحده از جانب سعودی در جنگ یمن خاتمه داد، و با پرهیز از نزدیکی به بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل، بین کاخ سفید و تل&zwnj;آویو کمی فاصله&zwnj;گذاری کرد. بعدتر برنامه خروج کامل نیروهای آمریکایی از افغانستان را اعلام نمود و پس از یک شروع کُند و محتاطانه در مورد پیوستن دوباره به برجام، اکنون باجدیت آن را پیگیری می&zwnj;کند. پیام اقدامات کاخ سفید به قدرت&zwnj;های منطقه&zwnj;ای واضح و غیرقابل انکار بود: خاورمیانه فقط از این منظر برای دولت بایدن یک اولویت است که بتواند راه&zwnj;هایی برای کاهش گرفتاری&zwnj;های ایالات متحده در این منطقه پیدا کند. همانطور که یک مشاور غیررسمی بایدن به پالیتیکو گفت: &laquo;آن&zwnj;ها (تیم سیاست&zwnj;خارجی جوبایدن) به شدت هدفمند و مصمم هستند که به خاورمیانه کشانده نشوند&raquo;. غلبه دیپلماسی بر میدان در غیاب آمریکا جای تعجب نیست که چنین سیگنال&zwnj;هایی، قدرت&zwnj;های منطقه را بر آن داشت تا کاوش دیپلماسی با رقبای خود را آغاز کنند، به یک دلیل ساده؛ فرصت&zwnj;های دیپلماتیک در تمام این مدت وجود داشته است اما در مقایسه با مطلوبیت تکیه کردن به واشنگتن به عنوان پشتیبان و حلال مشکلات، دیپلماسی گزینه مطلوبی برای شرکای آمریکا محسوب نمی&zwnj;شد. به عنوان مثال، برای رهبران سعودی، داشتن آمریکا در پس&zwnj;زمینه برای بازدارندگی، مهار یا حذف نظامی سردردهای عربستان سعودی، نسبت به مذاکره با ایران ارجحیت دارد، چراکه این امر می&zwnj;تواند به سازش و مصالحه&zwnj;های دردناکی برای هر دو طرف منجر شود. مادامی&zwnj;که سعودی&zwnj;ها حمایت ایالات متحده را به عنوان یک آپشن در دسترس می&zwnj;دیدند، تقابل بر تعامل، منازعه بر مصالحه، نبرد نیابتی بر میز مذاکره و میدان بر دیپلماسی ارجحیت داشت. اما سیاست محوری مد نظر بایدن برای دوری از خاورمیانه بدان معناست که آپشن حمایت آمریکا -دستِ&zwnj;کم- غیرقابل اتکا شده است. اینگونه شد که ناگهان، دیپلماسی منطقه ای به گزینه مطلوب شرکای امنیتی واشنگتن در خاورمیانه تبدیل شده است. چرخش زودهنگام ایالات متحده برای دوری از منطقه احتمالاً باعث شده است که دیپلماسی منطقه&zwnj;ای زودتر آغاز شود. در حقیقت، الگویی مشابه در سال ۲۰۱۹ نیز دیده شد؛ زمانی&zwnj;که دونالد ترامپ، رئیس جمهور وقت آمریکا، به دنبال حمله نیروهای هم&zwnj;پیمان ایران در یمن به تأسیسات نفتی عربستان سعودی، از پاسخ نظامی به ایران سر باز زد. این امر سعودی&zwnj;ها را بر آن داشت تا خود وارد روند دیپلماتیک با ایران شده و از درگیری&zwnj;ها در یمن بکاهند. ترور سردار سلیمانی در مأموریت دیپلماتیک در حقیقت ، آن هنگام که [سردار شهید] قاسم سلیمانی، فرمانده فقید نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران، به دستور رئیس&zwnj;جمهور وقت ایالات متحده ترور شد، او تازه وارد عراق شده بود تا از طریق بغداد پیامی را به سعودی&zwnj;ها برساند (روایتی که رسماً از سوی ایران تأیید شده است). ترامپ با ترور [سردار] سلیمانی، مذاکرات ایران-سعودی را نیز کشت. در واقع زمانی که دولت ترامپ دوباره مقابله با ایران را پذیرفت، سعودی&zwnj;ها با این وضعیت خود را وفق دادند؛ دیگر نیازی به دیپلماسی ایران-سعودی نیست. درس عبرت این رویدادها برای واشنگتن روشن است: اگر ایالات متحده از نظر نظامی گامی به عقب بردارد، شرکای منطقه&zwnj;ای مجبور می&zwnj;شوند که از نظر دیپلماتیک گامی به جلو بردارند. این البته به معنای این نیست که روند جاری گسترش دیپلماسی منطقه&zwnj;ای مقدَّر به موفقیت است. ممکن است نتیجه خیلی خوبی حاصل نشود. اما وظیفه و مسئولیت موفقیت آن در درجه اول به عهده خود قدرت&zwnj;های منطقه&zwnj;&zwnj;ای خواهد بود نه ایالات متحده. و این یک نتیجه برد-برد برای ایالات متحده و خاورمیانه است. تریتا پارسی، معاون اجرایی اندیشکده کوئنسی و بنیانگذار NIAC"
<https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-57/409195-%D8%BA%D9%84%D8%A8%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D9%BE%D9%84%D9%85%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D9%86%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86>